অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া aswiki https://as.wikipedia.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%9F%E0%A7%81%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%A4 MediaWiki 1.47.0-wmf.21 first-letter মাধ্যম বিশেষ বাৰ্তা সদস্য সদস্য বাৰ্তা ৱিকিপিডিয়া ৱিকিপিডিয়া বাৰ্তা চিত্ৰ চিত্ৰ বাৰ্তা মিডিয়াৱিকি মিডিয়াৱিকি আলোচনা সাঁচ সাঁচ বাৰ্তা সহায় সহায় বাৰ্তা শ্ৰেণী শ্ৰেণী বাৰ্তা ৱিকিচ'ৰা ৱিকিচ'ৰা আলোচনা MOS MOS talk TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 5110 638772 634025 2026-09-26T16:10:26Z ~2026-51805-36 51883 /* নাটকত অভিনয় */ 638772 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = নিপন গোস্বামী | image = নিপন গোস্বামী.jpg | image_size = 140px | caption = | birth_name = নিপন গোস্বামী | birth_date ={{Birth date|1942|09|02}}<ref name="a.pratidin">{{cite web | url=https://www.asomiyapratidin.in/editorial-desk/special-writing/special-writing-by-mridul-kumar-handique-on-actor-nipon-goswami | title=নিপন গোস্বামীːমহাপ্ৰস্থান | publisher=asomiyapratidin.in | date=27 October 2022 | accessdate=27 October 2022 | author=Mridul Handique}}</ref> <!-- For people who have died, use {{Birth date|YYYY|MM|DD}} --> | death_date = {{Death date and age|2022|10|27|1942|09|02}} <!-- (DEATH date then BIRTH date) --> | birth_place = ক’লিবাৰী, [[তেজপুৰ]], [[অসম]], [[ভাৰত]] | death_place =[[গুৱাহাটী]] | residence = | occupation = অভিনেতা, পৰিচালক, গায়ক | years_active = ১৯৬৮—২০২২ | awards = {{hlist|ড০ ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া বঁটা (২০২১)}} | website = | signature = }} '''নিপন গোস্বামী''' ({{lang-en|Nipon Goswami}}, ১৯৪২—২০২২) এগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ আৰু নাট্যভিনেতা আছিল। মঞ্চত অভিনয় জীৱন আৰম্ভ কৰি তেখেতে পাছলৈ চিনেমাত নায়কৰ অভিনয় কৰিবলৈ লয়। অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ মুষ্টিমেয় তাৰকা অভিনেতাসকলৰ মাজত নিপন গোস্বামী অন্যতম। তেখেতে টেলি-ফিল্ম, ভিচিডি ছবি আদিতো অভিনয় কৰাৰ উপৰিও নাট পৰিচালনাও কৰিছে। গোস্বামীয়ে প্ৰায় ৫০খন অসমীয়া ছবিত কাম কৰিছে। তেখেতে ৭খন হিন্দী ছবিৰ লগতে দুখনমান বঙালী ছবিত অভিনয় কৰিছে। ২৭ অক্টোবৰ, ২০২২-ৰ দিনা হৃদৰোগত আক্ৰান্ত হৈ [[গুৱাহাটী|গুৱাহাটীৰ]] নেমকেয়াৰ হাস্পতালত তেখেতৰ মৃত্যু হয় ৷<ref name="IE" /><ref>{{cite web | url=https://www.etvbharat.com/assamese/assam/state/kamrup-metropolitan/pass-away-assam-actor-nipon-goswami/assam20221027101531603603323 | title=অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতৰ মহীৰূহ নিপন গোস্বামী আৰু নাই | publisher=etvbharat.com | date=27 October 2022 | accessdate=27 October 2022}}</ref> ২০২১ বৰ্ষত নিপন গোস্বামীক ‘ড০ ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া বঁটা’ৰে সন্মানিত কৰা হয় ৷<ref name="dainik" /> তেখেত পুনে ফিল্ম ইনষ্টিটিউটৰ ষাঠিৰ দশকৰে স্নাতক আছিল। ==ব্যক্তিগত জীৱন== [[তেজপুৰ|তেজপুৰৰ]] কলিবাৰীত ১৯৪২ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত নিপন গোস্বামীৰ জন্ম হৈছিল। পিতৃ [[চন্দ্ৰধৰ গোস্বামী]] আছিল বিখ্যাত অভিনেতা আৰু মাতৃ নিৰুপমা গোস্বামীয়ে সংগীত চৰ্চা কৰিছিল। নিপন গোস্বামীয়ে শিক্ষাৰম্ভ কলিবাৰী নিম্ন বুনিয়াদী প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ত কৰিছিল। তাৰপাছত [[তেজপুৰ চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বিদ্যালয়]]ত শিক্ষা গ্ৰহণ কৰে। নিপন গোস্বামীয়ে ঘৰতেই সাংস্কৃতিক পৰিৱেশ এটা পাইছিল। পিতৃ চন্দ্ৰধৰ গোস্বামীকে ধৰি পাঁচো জন খুৰাকেই আছিল অভিনয়ৰ লগত জড়িত। তদুপৰি [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]], [[ফণী শৰ্মা]] আছিল তেখেতৰ চুবুৰীয়া। [[বাণ ৰঙ্গমঞ্চ]]ত নিয়মিতভাৱে চলি থকা নাটক চাই তেখেত অভিনয়ৰ প্ৰতি আগ্ৰহী হৈছিল। মৃত্যুৰ আগলৈকে তেখেতে চলচ্চিত্ৰ আৰু ভিচিডি ছবিত অভিনয় কৰি গৈছিল।<ref name="IE" /> তেখেতে অসম চৰকাৰৰ জনসংযোগ বিভাগতো কিছু বছৰ চাকৰি কৰিছিল। ==অভিনয় জীৱন== স্কুলত পঢ়ি থকা দিনতেই নিপন গোস্বামীয়ে প্ৰথম অভিনয় কৰিছিল। আঠ নে ন বছৰ বয়সত তেখেতে প্ৰথমে 'লাচিত বৰফুকন' নাটকত স্কুলীয়া লগৰীয়া কেইজনমানৰ লগত অভিনয় কৰিছিল। হাইস্কুলত পঢ়া কালতো নাটক প্ৰতিযোগিতাত অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ===অভিনয়ৰ শিক্ষা=== বি এ ফাইনেল পৰীক্ষা দিয়াৰ পাছত তেখেতে [[কলকাতা|কলিকতা]]লৈ গৈ [[পুনে]]ৰ [[ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু দূৰদৰ্শন প্ৰতিষ্ঠান|পুনা ফিল্ম ইনষ্টিটিউট]]ত (FTII) নামভৰ্তিৰ বাবে ইণ্টাৰভিউ দিয়ে। ১৯৬৫ চন মানত তেওঁ [[পুনে]]লৈ অভিনয়ৰ প্ৰশিক্ষণৰ বাবে যায়। [[সুভাষ ঘাই]], [[শত্ৰুঘ্ন সিন্‌হা]], [[নবীন নিশ্চল]], [[জালাল আগা]], [[ৰেহেনা চুলতানা]], [[ৰাকেশ পাণ্ডে]] আদি তেখেতৰ সহপাঠী আছিল। বলিউদৰ অভিনেতা [[আচৰাণী]] আছিল অগ্ৰজ আৰু বলিউদৰ [[ডেনী]] আৰু [[জয়া ভাদুৰী]] তেখেতৰ কনিষ্ঠ আছিল। ২ বছৰীয়া শিক্ষা সাং কৰি তেওঁ প্ৰথম ছবিত অভিনয় কৰে। ===বোলছবিত অভিনয়=== [[চিত্ৰ:Nipon.JPG|thumb|right|''ককাদেউতা, নাতি আৰু হাতী''ৰ এটি দৃশ্যত নিপন গোস্বামী]] [[ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু দূৰদৰ্শন প্ৰতিষ্ঠান|পুনা ফিল্ম ইনষ্টিটিউট]]ৰ শিক্ষা গ্ৰহণ কৰি থাকোঁতেই নিপন গোস্বামীয়ে [[অমৰ পাঠক]]ৰ [[সংগ্ৰাম]] বোলছবিত অভিনয়ৰ বাবে আমন্ত্ৰণ পায়। সেই আমন্ত্ৰণমৰ্মেই নিপন গোস্বামীয়ে সংগ্ৰাম বোলছবিত প্ৰথমে নায়কৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰে। কালানুক্ৰমিকভাৱে নিপন গোস্বামীৰ অভিনীত প্ৰথম ছবি আছিল ১৯৫৭ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[ফণী শৰ্মা]]ৰ দ্বাৰা পৰিচালিত [[পিয়লী ফুকন (চলচ্চিত্ৰ)|পিয়লি ফুকন]]। পিতৃ চন্দ্ৰধৰ গোস্বামীয়ে নাম-ভূমিকাত অভিনয় কৰা এই ছবিখনৰ কেইটামান সৰু-সুৰা দৃশ্যত তেখেতে ভূমুকি মাৰিছিল।<ref name=shivs /> সংগ্ৰামৰ পাছতে নায়ক হিচাপে তেখেতে ১৯৬৯ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা (চলচ্চিত্ৰ)|ডক্তৰ বেজবৰুৱা]]ত অভিনয় কৰে। তাৰ পাছৰে পৰা তেখেতে ১০০-ৰো অধিক ছবিত অভিনয় কৰিছে। ১৯৮১ চনৰ [[আজলী নবৌ]]ৰ পাছৰেপৰা নিপন গোস্বামীয়ে নায়কৰ লগতে চৰিত্ৰাভিনয়ো কৰিবলৈ লয়।<ref name=shivs>{{cite web |url=http://onlinesivasagar.com/movies/nipon-goswami.html |title=Nipon Goswami - Assamese actor film movie cinema assam flimography nippon |publisher=Onlinesivasagar.com |date= |accessdate=2013-02-04 |archivedate=2013-01-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130104215315/http://onlinesivasagar.com/movies/nipon-goswami.html |deadurl=yes }}</ref> [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২ (চলচ্চিত্ৰ)|ডক্তৰ বেজবৰুৱা‌ ২]] তেখেতৰ শেষ অভিনীত ছবি।<ref name="IE">{{cite web | url=https://indianexpress.com/article/entertainment/regional/veteran-assamese-actor-nipon-goswami-dies-at-80-8232852/ | title=Veteran Assamese actor Nipon Goswami dies at 80 | publisher=www.indianexpress.com | date=27 October 2022 | accessdate=27 October 2022}}</ref> ===নাটকত অভিনয়=== নিপন গোস্বামীয়ে নিজেই কোৱামতে মঞ্চহে তেখেতৰ বেছি ভাল লাগে। সেয়ে তেখেতে চলচ্চিত্ৰৰ লগতে মঞ্চাভিনয়ো অব্যাহত ৰাখিছিল। তেখেতে ‘ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ’তো অভিনয় কৰিছে। নিপন গোস্বামীয়ে বিভিন্ন সময়ত [[কহিনুৰ থিয়েটাৰ|কহিনুৰ]], [[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন]], [[হেঙুল থিয়েটাৰ|হেঙুল]] আৰু [[শকুন্তলা থিয়েটাৰ|শকুন্তলা]] থিয়েটাৰত অভিনয় কৰিছে।<ref name=rupali>{{cite web|url=http://www.rupaliparda.com/english/who's-who/nipongoswami.htm |title=Welcome to |publisher=Rupaliparda.com |date= |accessdate=2013-02-04}}</ref> ভ্ৰাম্যমাণৰ সুখ্যাত নাটক, প্ৰফুল্ল বৰাৰ নাট্যৰূপ '[[অসীমত যাৰ হেৰাল সীমা]]'-ৰ ‘চন্দন’ৰ চৰিত্ৰত তেখেতে অভিনয় কৰিছিল। ''বৰুৱাৰ সংসাৰ'' আৰু ''সময়'' তেখেতৰ উল্লেখযোগ্য নাট্যাভিনয়। দুয়োখন নাটকৰ ৰচনা আৰু পৰিচালনা আছিল নাট্যসম্ৰাট প্ৰফুল্ল বৰাৰ।<ref name='mrin'>মৃণাল কুমাৰ বৰা. '''নিপন গোস্বামী'''.'' অসমীয়া সাৰেগামা'' (স. জনাৰ্দন গোস্বামী); অষ্টম বছৰ: ষষ্ঠ সংখ্যা: ছেপ্টেম্বৰ: ২০১১চন; পৃ: ৮-৯</ref> ==পৰিচালনা== নিপন গোস্বামীয়ে অভিনয়ৰ লগতে নাটক পৰিচালনাও কৰিছে। এমেচাৰ আৰু ভ্ৰাম্যমাণ দুয়োবিধ নাটকেই গোস্বামীয়ে পৰিচালনা কৰিছে। টেলিফিল্মো পৰিচালনা কৰিছে। [[মুনিন বৰুৱা]]ৰ লগত যৌথভাৱে তেখেতে [[প্ৰতিমা (চলচ্চিত্ৰ)|প্ৰতিমা]] নামৰ বোলছবিখন পৰিচালনা কৰিছিল।<ref name=mrin /> ==অভিনীত ছবি== {{multicol}} ===অসমীয়া ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ=== *[[সংগ্ৰাম]] (১৯৬৫) *[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা (চলচ্চিত্ৰ)|ডক্তৰ বেজবৰুৱা]] *[[শেষ বিচাৰ]] *[[আজলী নবৌ]] *[[বৰুৱাৰ সংসাৰ]] *[[ককাদেউতা নাতি আৰু হাতী]] *[[নয়নমণি]] *[[দূৰণীৰ ৰঙ]] *[[ঘৰ সংসাৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ঘৰ সংসাৰ]] *[[জীৱন সুৰভি]] *[[প্ৰতিমা (চলচ্চিত্ৰ)|প্ৰতিমা]] *[[পূজা]] *[[মৰীচিকা]] *[[মইনাজান]] *[[মানৱ আৰু দানৱ]] *[[শকুন্তলা আৰু শঙ্কৰ জোচেফ আলি]] {{multicol-break}} *[[প্ৰতিদান]] *[[ছিৰাজ (১৯৮৮ চলচ্চিত্ৰ)|ছিৰাজ]] *[[বহাগৰ দুপৰীয়া]] *[[হৃদয়ৰ আঁৰে আঁৰে]] *[[হিয়া দিয়া নিয়া]] *[[তুমি মোৰ মাথোঁ মোৰ]] *[[প্ৰেম আৰু প্ৰেম]] *[[প্ৰিয়া অ' প্ৰিয়া]] *[[অন্তহীন যাত্ৰা]] *[[ককাদেউতাৰ ঘৰজোঁৱাই]] *[[কাদম্বৰী]] *[[মিঠা মিঠা লগনত]] *[[পলে পলে উৰে মন]] *[[অঘৰী আত্মা]] *[[জীৱন বাটৰ লগৰী]] *[[আই মোৰ জনমে জনমে]] *[[প্ৰিয়া মিলন]] *[[বৰলাৰ ঘৰ]] *[[লংকাকাণ্ড (চলচ্চিত্ৰ)|লংকাকাণ্ড]] *[[ডক্তৰ বেজবৰুৱা ২]] {{multicol-break}} ===বাংলা ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ=== *তুষাৰতীৰ্থ অমৰনাথ *মৌ শেৰ *দেবাঞ্জলী *দুৰন্ত চৰাই ===হিন্দী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ=== *দো অনজানে *জগ্গু *দো ভাই *মৌকা *বিৰোধী *[[কালসন্ধ্যা]]<ref name="shivs"/><ref name=mrin /><ref name=pran>প্ৰাঞ্জল কুমাৰ মহন্ত, '''নিপন গোস্বামীৰ সৈতে এখন্তেক কথা-বতৰা''';'' অসমীয়া সাৰেগামা'' (স. জনাৰ্দন গোস্বামী); অষ্টম বছৰ: ষষ্ঠ সংখ্যা: ছেপ্টেম্বৰ: ২০১১চন; পৃ: ১১-১৫</ref><ref name=prad>প্ৰদ্যুৎ কুমাৰ ডেকা. এজন 'ষ্টাৰ'ৰ চমু কাহিনী;'' অসমীয়া সাৰেগামা'' (স. জনাৰ্দন গোস্বামী); অষ্টম বছৰ: ষষ্ঠ সংখ্যা: ছেপ্টেম্বৰ: ২০১১চন; পৃ: ১০</ref> {{multicol-end}} ==বঁটা-সন্মান== অসমৰ আগশাৰীৰ নাট্যগোষ্ঠী [[আৱাহন থিয়েটাৰ|আৱাহন থিয়েটাৰে]] ২০২১ বৰ্ষত নিপন গোস্বামীক ড০ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]] বঁটা<ref name="dainik">{{cite news | url=https://dainikasam.assamtribune.com/full-page-pdf/epaper/pdf/2021/10/28/dainik-asam/2999 | title=নিপন গোস্বামীক ড০ ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া বঁটা প্ৰদান | date=২৮ অক্টোবৰ ২০২১ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=31 October 2021 | author=নিজা বাতৰি দিওঁতা | location=পাঠশালা | pages=১ আৰু ২ | archivedate=29 October 2021 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20211029170440/https://dainikasam.assamtribune.com/full-page-pdf/epaper/pdf/2021/10/28/dainik-asam/2999 | deadurl=yes }}</ref> ৰে সন্মানিত কৰে ৷ এই বঁটাত গামোচা, ট্ৰফী, চেলেং, সম্বৰ্ধনা পত্ৰ, আৰু নগদ দহ হাজাৰ টকা আছিল৷ইয়াৰ উপৰিও তেখেতক ২০২৩ বৰ্ষত অসম চৰকাৰে অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে মৰণোত্তৰভাৱে ৰাজ্যিক চলচ্চিত্ৰ বঁটাৰ প্ৰমথেশ বৰুৱা জীৱনজোৰা সাধনা বঁটা প্ৰদান কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== {{wikiquote}} * {{IMDb name|1029756}} * [http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-02-21/guwahati/31082420_1_cinema-halls-assamese-films-film-distributors Promote regional cinema: Nipon Goswami to government] {{Webarchive|url=https://archive.today/20130104084723/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-02-21/guwahati/31082420_1_cinema-halls-assamese-films-film-distributors |date=2013-01-04 }} * [http://www.hindu.com/2010/12/31/stories/2010123160710400.htm Cine star Nipon Goswami joins Congress] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110105150255/http://www.hindu.com/2010/12/31/stories/2010123160710400.htm |date=2011-01-05 }} {{অসমৰ সুপ্ৰসিদ্ধ ব্যক্তিসকল}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ আৰু দূৰদৰ্শন প্ৰতিষ্ঠানৰ প্ৰাক্তন শিক্ষাৰ্থী]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] iudkyjl2lj5k70ekpofn5kr684gu524 0 6533 638930 383531 2026-09-27T09:12:33Z AjayDas 12623 added [[Category:ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]] using [[WP:HC|HotCat]] 638930 wikitext text/x-wiki {{Infobox university| |name = ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, শিলচৰ |image_name = Nit-silcharlogo.jpg |motto = तेजस्वीनावधीतमस्तू <br>('tejaswinavadhitamastu')<br>(English: God Bless All) |established = ১৯৬৭ |type = [[:en:Public university|ৰাজহুৱা]] |director = ড॰ এন ভি দেশপাণ্ডে, সঞ্চালক |city = [[শিলচৰ]] |state = [[অসম]] |country = [[ভাৰত]] |Postal Code = ৭৮৮০১০ |undergrad = ২০০০ (আনুমানিক) |campus ={{convert|540|acre|km2|1|abbr=on}}<ref name="about">{{cite web|url=http://www.nits.ac.in/aboutus/aboutus_new.html/|title=About NIT Silchar|publisher=NITS|accessdate=2013-01-07|archivedate=2013-01-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130123222652/http://www.nits.ac.in/aboutus/aboutus_new.html|deadurl=yes}}</ref> |postgrad = ৪০০ (আনুমানিক) |faculty = ২০০ |website = {{URL|http://www.nits.ac.in/}} }} {{Location map | India | alt = NIT Silchar on Map | label = ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, শিলচৰ | lat_deg = 24.75 | lon_deg = 92.79 }} '''ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, শিলচৰ''' ({{lang-en|National Institute of Technology Silchar}}) [[অসম]]ৰ [[শিলচৰ]] চহৰত অৱস্থিত এখন অভিযান্ত্ৰিক শিক্ষাৰ প্ৰতিষ্ঠান। ১৯৬৭ চনত আঞ্চলিক অভিযান্ত্ৰিক মহাবিদ্যালয় (Regional Engineering College) হিচাপে প্ৰতিষ্ঠিত এই মহাবিদ্যালয়খন ২০০২ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠানলৈ উন্নীত কৰা হয়। ২০০৭ চনৰ 'ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইন' ([[:en:National Institutes of Technology Act, 2007|National Institutes of Technology Act, 2007]]) ৰ অধীনত ইয়াক 'ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠান' ([[:en: Institute of National Importance|Institute of National Importance]]) হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। ভাৰতৰ ৩০খন ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠানৰ অন্যতম এই মহাবিদ্যালয়খন শিলচৰ চহৰৰ কাষৰত প্ৰায় ৫৪০ একৰ আৱাসিক চৌহদত প্ৰতিস্থিত।<ref name="website">{{cite web | url=http://www.nits.ac.in | title=ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰাদ্যোগিক সংস্থান, শিলচৰৰ আনুষ্ঠানিক ৱেবচাইট | accessdate=13 ফেব্ৰুৱাৰী 2014}}</ref> ==অৱস্থিতি== এই প্ৰতিষ্ঠানখনৰ অক্ষাংশ ২৪.৭৫° উত্তৰ আৰু দ্ৰাঘিমাংশ ৯২.৭৯° পূৱ। শিলচৰ-হাইলাকান্দি পথত অৱস্থিত এই প্ৰতিষ্ঠাখন শিলচৰ চহৰৰ পৰা ১২ কি:মি: দূৰত অৱস্থিত। ==ইতিহাস== ভাৰত চৰকাৰ আৰু অসম চৰকাৰে যুটীয়াভাৱে, প্ৰযুক্তিৰ ক্ষেত্ৰত মানৱ সম্পদৰ অভাৱ পূৰণৰ বাবে ১৯৬৭ চনত এই প্ৰতিষ্ঠানখন ৰিজিঅ'নেল ইঞ্জিনিয়াৰিং কলেজ হিচাপে শিলচৰত স্থাপন কৰিছিল। ইয়াক কেন্দ্ৰ আৰু ৰাজ্য চৰকাৰে যুটীয়াভাৱে পৰিচালনা কৰিছিল। প্ৰশাসনীয় ক্ষেত্ৰত ইয়াক স্বায়িত্তশাসিত মহাবিদ্যালয় হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল। ২০০২ চনত ইয়াক মান্যতাপ্ৰাপ্ত বিশ্ববিদ্যালয়লৈ উন্নীত কৰি নামটো সলনি কৰি ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা সংস্থান, শিলচৰ (National Institute of Technology, Silchar) ৰখা হয়। ২০০৭ চনত এন আই টি আইনৰ অধীনত ইয়াক ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠান হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। ==শৈক্ষিক ক্ষেত্ৰ== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, শিলচৰে অভিযান্ত্ৰিক, বিজ্ঞান আৰু মানৱীয়তাৰ ১১ বিষয়ত স্নাতক আৰু স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। ইয়াত এখন কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়ো আছে। ===বিভাগসমূহ=== ;অভযান্ত্ৰিক বিভাগসমূহ {| class="wikitable sortable" |- ! ক্ৰমিক নং!! বিভাগ<ref name="departments">{{cite web|url=http://www.nits.ac.in/department/department.html|title=List of Departments in NIT Silchar|publisher=NITS|accessdate=2013-12-28|archivedate=2013-12-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131230000926/http://www.nits.ac.in/department/department.html|deadurl=yes}}</ref> |- | ১ || অসামৰিক অভিযন্ত্ৰণ বিভাগ |- | ২ || কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযন্ত্ৰণ বিভাগ |- | ৩ || ইলেকট্ৰ্নিকচ আৰু দূৰসংযোগ অভিযন্ত্ৰণ বিভাগ |- | ৪ || ইলেকট্ৰনিকচ আৰু উপকৰণ অভিযন্ত্ৰণ বিভাগ |- | ৫ || ইলেকট্ৰিকেল অভিযন্ত্ৰণ বিভাগ |- | ৬ || যান্ত্ৰিক অভিযন্ত্ৰণ বিভাগ |} ;অনাভিযান্ত্ৰিক বিভাগসমূহ {| class="wikitable sortable" |- ! ক্ৰমিক নং!! বিভাগ |- | ১ || ৰসায়ন বিজ্ঞান |- | ২ || মানৱীয়তা আৰু সমাজ বিজ্ঞান |- | ৩ || মেনেজমেণ্ট |- | ৪ || গণিত |- | ৫ || পদাৰ্থ বিজ্ঞান |} ===স্নাতক ডিগ্ৰী=== এই প্ৰতিষ্ঠানখনে ৬টা বিষয়ত বি টেক ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। এই বিষয়সমূহত নামভৰ্তি কেন্দ্ৰীয় মাধ্যমিক শিক্ষা পৰিষদ (CBSE) ৰ দ্বাৰা অয়োজিত জে ই ই ([[:en:JEE-Main|JEE-Main]]) পৰীক্ষাৰ জৰিয়তে কৰা হয়। এই ক্ষেত্ৰত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ দ্বাৰা নিৰ্দেশিত সংৰক্ষণ ব্যৱস্থা মানি চলা হয়। এই অনুসৰি ২৭% আসন অন্যান্য পিছপৰা জাতি, ১৫% আসন [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচীত জাতি]] আৰু ৭.৫% আসন [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচীত জনজাতি]] সমূহৰ বাবে সংৰক্ষিত। আন এক পৃথক ব্যৱস্থা 'ডাচা '(DASA= Direct Admission to Students Abroad) ৰ দ্বাৰা, ভাৰত চৰকাৰৰ পৰা জলপানি প্ৰাপ্ত বিদেশী ছাত্ৰ আৰু প্ৰৱাসী ভাৰতীয় ছাত্ৰ সমূহৰ নামভৰ্তি কৰা হয়। ===স্নাতকোত্তৰ ডিগ্ৰী=== প্ৰতিষ্ঠানখনে তলত দিয়া ধৰণে এম টেক ডিগ্ৰী আগবঢ়ায়: {| class="wikitable" |- ! ক্ৰৰ্মিক নং!!বিভাগ!! বিষয় |- | ১|| অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ || # Water Resource Engineering # Structural Dynamics and Earthquake Engineering # Transportation Engineering # Structural Engineering # Geotechnical Engineering |- | ২||যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ|| # Thermal Engineering # Design & Manufacturing # Materials and Manufacturing # CAD/CAM |- | ৩|| ইলেকট্ৰিকেল অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ|| # Power System Engineering # control and industrial automation |- | ৪|| ইলেকট্ৰনিকচ আৰু দূৰসংযোগ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ|| # Microelectronics and VLSI design |- | ৫|| ৰসায়ন বিজ্ঞান || # M.Sc. in Applied Chemistry |} প্ৰতিষ্ঠানখনে 'এম বি এ' আৰু 'পি এইচ ডি' ডিগ্ৰীও প্ৰদান কৰে। ==আৱাসিক জীৱন== ===ছাত্ৰাৱাস=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰাদ্যোগিক প্ৰতিষ্ঠান, শিলচৰ এখন সম্পূৰ্ণৰূপে আৱসিক প্ৰতিষ্ঠান। ছাত্ৰৰ বাবে আঠটা ছাত্ৰাৱাস আৰু ছাত্ৰীৰ বাবে দুটা ছাত্ৰীৱাস আছে। ইয়াৰ উপৰিও স্নাতকোত্তৰ শ্ৰেণীৰ বাবে অন্য তিনিটা সুকীয়া ছাত্ৰাৱাস আছে। প্ৰতিটো ছাত্ৰাৱাসৰ প্ৰতিটো কোঠাই লেন প্ৰযুক্তিৰ দ্বাৰা অতি উচ্চ দ্ৰুতিৰ ইণ্টাৰনেটৰ লগতে প্ৰতিষ্ঠানৰ অভ্যন্তৰীণ নেটৱৰ্কৰৰ লগতো জড়িত। {| class="wikitable" |- ! ছাত্ৰাৱাস!! নাম |- | ছাত্ৰাৱাস ১ || Genesis |- | ছাত্ৰাৱাস ২ || Second Harmonic |- | ছাত্ৰাৱাস ৩ || Ecstasy |- | ছাত্ৰাৱাস ৪ || Fourth Frolic |- | ছাত্ৰাৱাস ৫ || Penta Zeppelin |- | ছাত্ৰাৱাস ৬|| Rollicksome |- | ছাত্ৰাৱাস ৭ || L'Arc en Ciel |- | ছাত্ৰাৱাস ৮ || Octoregia |} {| class="wikitable" |- ! ছাত্ৰীৱাস!! নাম |- | ছাত্ৰীৱাস ১ || Dei Gratia |- | ছাত্ৰীৱাস ২ || Rêve Maison |} স্নাতকোত্তৰ শ্ৰেণীৰ বাবে থকা সুকীয়া ছাত্ৰাৱাস তিনিখন হ'ল- #এ পি জে আব্দুল কালাম ছাত্ৰাৱাস #চি ভি ৰমণ ছাত্ৰাৱাস #ভূপেন হাজৰিকা ছাত্ৰাৱাস ইয়াৰ উপৰিও ১০০০ সামৰ্থ্যৰ ছাত্ৰাৱাস ৯ আৰু পি এইচ ডি সকলৰ বাবে সুকীয়া ছাত্ৰাৱাস ১০ নিৰ্মাণ কাৰ্য চলি আছে। ==চিত্ৰভঁৰাল== <gallery> File:Faculty quarters.jpg|অধ্যাপক আৱাস File:Road view.jpg|পুৰণি গেলাৰী File:estate dept.jpg|ইষ্টেট বিভাগ File:Nitsi2.JPG|হোষ্টেল-৮(Octaregia) পৰা দেখা দৃশ্য File:CSE dept.jpg|কম্পিউটাৰ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ </gallery> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.nits.ac.in ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰাদ্যোগিক সংস্থান, শিলচৰৰ আনুষ্ঠানিক ৱেবছাইট] [[শ্ৰেণী:অসমৰ অভিযান্ত্ৰিক মহাবিদ্যালয়সমূহ]] [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]] 0l8q67qk0l0f7mm39h6pnzvjyerikk9 0 6731 638824 637972 2026-09-26T19:14:45Z Ananya Taye 28065 added info and rmv uncited text 638824 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group |group=সোনোৱাল কছাৰী|population=২,৩৫,৪৪১|caption=|image_caption=|image=[[File:Sonowal couple.jpg|thumb|পৰাম্পৰাগত সাজপাৰত সোণোৱাল কছাৰী পুৰুষ আৰু মহিলা]]|languages=[[অসমীয়া ভাষা]]|religions=[[বাইথ’ ধৰ্ম]]|related=[[মেচ-কছাৰী]], [[বড়ো-কছাৰী]], [[ শৰণীয়া কছাৰী]], [[ ঠেঙাল কছাৰী]]}} '''সোনোৱাল কছাৰী''' উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ অসম ৰাজ্যৰ অন্যতম থলুৱা [[খিলঞ্জীয়া লোক|খিলঞ্জীয়া]] জনগোষ্ঠী। এওঁলোক [[চীনা-তিব্বতীয় ভাষা|চীন-তিব্বতীয় ভাষা]] পৰিয়ালৰ [[বড়ো-কছাৰী]] ঠালৰ এক জনগোষ্ঠী।<ref name=":0">DeLancey, Scott (2012). Hyslop, Gwendolyn; Morey, Stephen; w. Post, Mark (eds.). "On the Origin of Bodo-Garo". Northeast Indian Linguistics. 4: 3–20. doi:10.1017/UPO9789382264521.003. <nowiki>ISBN 9789382264521</nowiki>.</ref> অসমৰ ধেমাজি, লখিমপুৰ, তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত এই জনগোষ্ঠীৰ লোক বিস্তাৰিতভাৱে বসবাস কৰে।<ref name=":0" /> শিৱসাগৰ, যোৰহাট, গোলাঘাট, মাজুলী, শোণিতপুৰ আৰু পূৰ্বভাৰতৰ নগাভূমি আৰু অৰুণাচল প্ৰদেশৰ কিছুমান ঠাইতো বিক্ষিপ্তভাৱে বসবাস কৰা দেখা যায়। বৰ্তমান গুৱাহাটী মহানগৰীৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বসবাস কৰি আছে। ==ইতিহাস== আহোম ৰজাসকলে সোৱণশিৰি নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ বুটলা কাম কৰা নিয়োগ কৰা কছাৰীসকলক সোনোৱাল খেলত সংগঠিত কৰা হৈছিল। এই কছাৰীসকলক সোনোৱাল কছাৰী নামেৰে জনাজাত হ’ল।।<ref>"The Kacharis were, therefore, proficient in extracting gold by washing sands of the rivers. When they became subjects of the Ahom kingdom, they were, therefore, appointed as gold-washers and organized into a Sonowal Khel. These Kacharis came to be known as Sonowol Kacharis"Dutta, Sristidhar (1985), The Mataks and their Kingdom, Allahabad: Chugh Publications</ref><ref>Baruah, Amlan; Choudhury, S. B. Roy (1999). ''Assam State Gazetteer''. Government of Assam</ref> ''আহোমৰ দিন'' গ্ৰন্থৰ মতে, ষোড়শ শতিকাত [[কোচ ৰাজবংশ|কোচ]] ৰজা [[নৰনাৰায়ণ]] আৰু তেওঁৰ ভাতৃ গোহাঁই কমলৰ সৈন্যবাহিনীৰ সৈতে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পূৰ্বপুৰুষসকল উজনি অসমলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি পৰৱৰ্তী সময়ত [[শদিয়া]] অঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰিছিল। গ্ৰন্থখনত আৰু উল্লেখ আছে যে শদিয়াত বসতি স্থাপন কৰাৰ পাছতহে তেওঁলোকৰ কাম অনুসৰি বিভিন্ন বংশ গঠিত হৈছিল।<ref>Borborua, Hiteswar, ''Ahomor Din'', p. 455: "ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰে আলি বন্ধাই আহোতে নৰনাৰায়ণ ৰজাৰ ভায়েক গোহাঁই কমলাৰ লগত অহা কছাৰী সোণোৱাল বিলাক শদিয়াত থকা কালতহে কাম অনুসৰি বংশ ভাগ হয়।"</ref> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৌখিক পৰম্পৰাতো প্ৰব্ৰজন আৰু শদিয়া অঞ্চলত বসতি স্থাপনৰ স্মৃতি সংৰক্ষিত হৈ আছে। ''হাইদাং দে'' নামেৰে পৰিচিত আচাৰ-অনুষ্ঠানমূলক গীতসমূহত জনগোষ্ঠীটোৱে প্ৰব্ৰজনৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ত বসবাস কৰা ঠাই আৰু তেওঁলোকৰ বংশসমূহ গঠনৰ বিষয়ে পৰম্পৰা পোৱা যায়।<ref>{{cite journal |last=Swamma |first=Saepha |last2=Devi |first2=Jonali |title=Haidang De: The Traditional Folk Song of the Sonowal Kacharis of Assam, India |journal=The Quarterly Journal of the Mythic Society |volume=117 |issue=1 |year=2026 |pages=208–221 |doi=10.58844/EVSV2743 }}</ref> ''Tribes of Assam, Part II''-ত লিপিবদ্ধ আন এক উৎপত্তি-কিংবদন্তি অনুসৰি, বাণ ৰজা বা তেওঁৰ সমসাময়িক কোনো শাসকৰ চাৰিজন পুত্ৰ আছিল। তেওঁলোকৰ এজন হোগ্ৰাই এক হাজাৰ অনুগামীৰ সৈতে শদিয়াৰ ফালে যাত্ৰা কৰিছিল। পৰম্পৰা অনুসৰি, তেওঁলোকে প্ৰথমতে [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিৰি]] আৰু অন্যান্য পাহাৰীয়া জনজাতিৰ গাঁৱত আশ্ৰয় লৈছিল আৰু পাছত কুণ্ডিল নদীৰ পাৰত বসতি স্থাপন কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত হাগু, লিকাম আৰু ডফলা নামৰ তিনিটা পৰিয়াল এই গোটত অন্তৰ্ভুক্ত হয়; পৰম্পৰাগতভাৱে তেওঁলোকৰ পৰাই হাগুমিৰি, লিকামিৰি আৰু ডফলাৰি বংশসমূহৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধৰা হয়।<ref name="Bordoloi1988">{{cite book |last=Bordoloi |first=B. N. |last2=Sharma Thakur |first2=G. C. |title=Tribes of Assam, Part II |year=1988 |publisher=Tribal Research Institute, Assam |place=Guwahati |pages=77–78 |url=https://repository.tribal.gov.in/handle/123456789/73787 }}</ref> ''হাইদাং'' গীতসমূহতো সোনোৱাল কছাৰীসকলে ''ডফলা'' ([[নিচি জনগোষ্ঠী|নিচি]]), [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] আৰু ''আবৰ'' ([[আদি জনগোষ্ঠী|আদি]]) আদি পাহাৰীয়া জনগোষ্ঠীৰ সৈতে মিলা-মিছা কৰাৰ লগতে বংশ-ব্যৱস্থা গঠন কৰি শেষত শদিয়াত বসতি স্থাপন কৰাৰ পৰম্পৰা উল্লেখ আছে।<ref name="Swamma2026">{{cite journal |last=Swamma |first=Saepha |last2=Devi |first2=Jonali |title=Haidang De: The Traditional Folk Song of the Sonowal Kacharis of Assam, India |journal=The Quarterly Journal of the Mythic Society |volume=117 |issue=1 |year=2026 |pages=208–221 |doi=10.58844/EVSV2743 }}</ref> পৰৱৰ্তী আহোম শাসনকালত নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ বুটলাত পাৰদৰ্শী কছাৰীসকলক আহোম ৰজাসকলে সোণ বুটলা কামত নিয়োগ কৰি ''সোনোৱাল খেল''ত সংগঠিত কৰিছিল; সৃষ্টিধৰ দত্তৰ মতে, এইসকল কছাৰী পাছলৈ সোনোৱাল কছাৰী নামেৰে পৰিচিত হয়।<ref>{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and their Kingdom |year=1985 |publisher=Chugh Publications |place=Allahabad |page=33 |quote=The Kacharis were, therefore, proficient in extracting gold by washing sands of the rivers. When they became subjects of the Ahom kingdom, they were, therefore, appointed as gold-washers and organized into a Sonowal Khel. These Kacharis came to be known as Sonowol Kacharis. }}</ref><ref>{{cite book |last=Baruah |first=Amlan |last2=Choudhury |first2=S. B. Roy |title=Assam State Gazetteer |year=1999 |publisher=Government of Assam }}</ref> ব্ৰিটিছ যুগৰ বিৱৰণ অনুসৰি, ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে অধিকাংশ সোনোৱাল কছাৰী শদিয়াৰ পৰা স্থানান্তৰিত হৈ মটক অঞ্চলৰ [[দিহিং|বুঢ়ীদিহিং]] আৰু ডিব্ৰু নদীৰ মাজৰ অৰণ্যাঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰে।<ref>{{cite journal |last=Prinsep |first=James |year=1838 |title=Journal of the Asiatic Society of Bengal |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=7 |publisher=Asiatic Society of Bengal |page=676 }}</ref> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পৰম্পৰাতো [[খামতি জনগোষ্ঠী|খামতি]]সকলৰ সৈতে হোৱা অস্থিৰতাৰ পাছত শদিয়া অঞ্চলৰ পৰা তেওঁলোকৰ স্থানান্তৰৰ স্মৃতি সংৰক্ষিত আছে। বৰদলৈ আৰু শৰ্মা ঠাকুৰে লিপিবদ্ধ কৰা পৰম্পৰা অনুসৰি, আহোম আৰু খামতিসকলৰ আক্ৰমণৰ ফলত সোনোৱালসকল [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ]]ৰ দক্ষিণ পাৰলৈ যাবলৈ বাধ্য হৈছিল; এই সংঘাতত লটবৰা নামৰ এজন [[চিংফৌ জনগোষ্ঠী|চিংফৌ]] মুখিয়ালেও অংশ লৈছিল।<ref name="Bordoloi1988"/> একেখন গ্ৰন্থতে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৃতদেহৰ ওপৰত তামৰ মুদ্ৰা ৰখাৰ এক অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ প্ৰথাৰ কথাও উল্লেখ আছে। পৰম্পৰাগত ব্যাখ্যা অনুসৰি, ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ দক্ষিণ পাৰৰ অঞ্চলক তেওঁলোকৰ আদি বাসভূমি বুলি গণ্য কৰা নহৈছিল বাবে মুদ্ৰাটো সমাধিৰ বাবে মাটি প্ৰতীকীভাৱে ক্ৰয় কৰাৰ চিনস্বৰূপে ৰখা হৈছিল। লেখকদ্বয়ে উল্লেখ কৰিছে যে শদিয়াত এই প্ৰথা প্ৰচলিত নাছিল।<ref name="Bordoloi1988"/> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৌখিক পৰম্পৰাত আন কছাৰী জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাতো পোৱা কিছুমান স্থান-নামৰ উল্লেখ আছে। ''হাইদাং গীত''ত ''হালালী'', ''হেমালী'' আৰু [[ডিমাপুৰ]]ৰ উল্লেখ ''“Halali o Hemali o Dimapuroloi kiman dur o”'' আদি পংক্তিত পোৱা যায়। ডিমাচা মৌখিক পৰম্পৰাতো নীলাচল পাহাৰৰ পৰা হালালীলৈ আৰু তাৰ পৰা ডিমাপুৰলৈ প্ৰব্ৰজন কৰাৰ কাহিনী পোৱা যায়।<ref>{{cite book |last=Allen |first=B. C. |title=Gazetteer of Cachar |year=1905 |page=19 }}</ref> নৃতত্ত্ববিদ চন্দ্ৰজ্যোতি সোনোৱালে অৱশ্যে এনে মৌখিক পৰম্পৰাক পোনপটীয়া ঐতিহাসিক প্ৰমাণ হিচাপে গ্ৰহণ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বনৰ কথা কৈছে। তেওঁৰ মতে, সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ স্বকীয় প্ৰব্ৰজন, বসতি আৰু ঐতিহাসিক ঘটনাৰ বিৱৰণ বুলি উপস্থাপন কৰা বহু পৰম্পৰাৰ সৈতে ওচৰ-চুবুৰীয়া [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী|চুতীয়া]], [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]] আৰু [[আহোম জনগোষ্ঠী|আহোম]] জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাৰ যথেষ্ট সাদৃশ্য আছে। বিশেষকৈ, সোনোৱাল কছাৰী লোকপৰম্পৰাত শদিয়াক পূৰ্বৰ বাসভূমি হিচাপে স্মৰণ কৰা হ'লেও, ঐতিহাসিকভাৱে অঞ্চলটো [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ সৈতে জড়িত আৰু দেউৰী পৰম্পৰাতো শদিয়াই গুৰুত্বপূৰ্ণ স্থান অধিকাৰ কৰে। এই পৰস্পৰ-ওপৰা পৰা পৰম্পৰাসমূহৰ বাবে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অতীত পুনৰ্গঠন কৰাটো ''“doubtful and blurred”'' হৈ পৰে বুলি সোনোৱালে মন্তব্য কৰিছে। তেওঁ ''হেমালী'', ''হাবুং'' আৰু ''হালালী''ৰ দৰে স্থানৰ উল্লেখসমূহকো সমৰ্থনকাৰী ঐতিহাসিক প্ৰমাণৰ অভাৱত অনিশ্চিত বুলি গণ্য কৰে আৰু লোককথা তথা পৌৰাণিক পৰম্পৰাক ঐতিহাসিকভাৱে যাচাই কৰিব পৰা তথ্যৰ পৰা পৃথক কৰি চোৱাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Sonowal |first=Chandra Jyoti |year=2023 |chapter=Problems and Prospects of Writing Indigenous History of Sonowal Kacharis |title=Sonowal Sambhar |editor-last=Hazarika |editor-first=R. |editor2-last=Sonowal |editor2-first=R. S. |pages=26–47 |publisher=Sonowal Kachari Autonomous Council, Government of Assam |url=https://www.researchgate.net/publication/369584781_Problems_and_Prospects_of_Writing_Indigenous_History_of_Sonowal_Kacharis }}</ref> ==বংশমূল== সোনোৱাল কছাৰীসকলে নিজকে মহাবীৰ বলীৰজা, প্ৰহ্লাদ, ভগদত্ত, বাণৰজা, নৰকাসুৰ আৰু ভাস্কৰ বৰ্মন আদিৰ উত্তৰ পুৰুষ বুলি ভাবে। বলীৰজা, বিষ্ণুপুৰাণৰ মতে যাক ভগৱান বিষ্ণুৱে পাতাল পুৰীলৈ নিৰ্বাসন দিছিল, তেওঁকেই সোনোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ আদিৰজা বুলি গণ্য কৰে। (সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ হাইদাং হুঁচৰি গীতত এই কথাৰ উল্লেখ পোৱা যায়)। হাইদাং গীতসমূহত সোনোৱাল কছাৰীসকলে ডিমাপুৰৰ পৰা স্থানান্তৰিত হোৱাৰ কথা উল্লেখ আছে। কছাৰী বুৰঞ্জীৰ মতে সোনোৱালসকলৰ ৰজা মাণিক্যৰ ৰাজ্য চুতীয়াৰ শদিয়া ৰাজ্যৰ দক্ষিণত দিখৌ আৰু দিহিং নৈৰ মাজত সীমাবদ্ধ আছিল।cসোনোৱাল কছাৰীসকল হাম্মুচা ঠালৰ উত্তৰ পুৰুষ। ===বংশ বৃক্ষ=== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ হাইদাং হুচৰীৰ মতে সোনোৱালসকলৰ প্ৰধানকৈ সাত খেল চৈধ্য বংশ আৰু ছাপন্নটা সঁচ বা পৰিয়াল হ’ব লাগে। # উজনীকুচীয়া, # নামনীকুচীয়া, # অমৰাবমীয়া, # তিপমীয়া, # ধুলীয়াল, # চিৰিপুৰীয়া আৰু # বালিখিতিয়াৰী। এই সাত খেলৰ অন্তৰ্গত বংশ বিলাক: # মদনীয়াল, # মাণিকীয়াল, # হুগ্ৰাল, # মুক্তাল, # এজমাল, # ফৰমাল, # সৰু-সাজোৱাল, # বৰ-হাজোৱাল, # লথিয়াল, # চতীয়াল, # কুমৰাল, # বৰমাল, # দংৰাল আৰু # ডিঙীয়াল। মিৰি, ডফলা, বড়ো, ৰাভা, ডিমাচা, নগা, শ্যাম, কোঁচ আৰু আহোম আদি মূলৰ পৰা সোণোৱাল কছাৰীত অন্তৰ্ভুক্তি হোৱা আৰু নটা বংশ পোৱা যায়। সেই কেইটা হ’ল- # মুখৰাল # হুকৰাল # ডেকৰাল # চুঙীয়াল # চুনীয়াল # ধনশিৰীয়াল # হাকোৱাল # ধাদুমীয়াল আৰু # দলঙীয়াল ওপৰত উল্লেখ কৰা বংশ বিলাক সৰ্বমুঠ ১০৮টা সঁচ বা পৰিয়ালত বিভক্ত হৈছে। পৰিয়াল বিলাকৰ নাম তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: * গুঁইৰী, * পিঠাৰী, * ধকোৱালী, * বাগলাৰী, * লক্ষণাৰী, * ঘৰপুৰাৰী বা ফেটাৰী, * গাওঁখোৱাৰী, * বালিখেতীয়াৰী, * বাইথৰী, * আঁখুৱাৰী, * ডেকাৰী, * উঝাৰী, * খনীৰী, * লগুৱাৰী, * গেলেপী, * শুকুলী, * মুক্তালী, * মাক্ৰাৰী, * গেজেপী, * শগুণ মূৰাৰী, * ধাকনাৰী, * এজলাৰী, * হাজাৰী, * লাঙিৰী, * তুহুৰী, * তেপাৰী, * লাপিটী, * মুকুডুমী , * চৰুৰী, * বৰমাঝিৰী, মিচনাৰী, নঘৰাৰী বা উদিৰী, * খাটোৱালী, * জাৰলগাৰী, * মানাৰী বা মাৰাৰী, * খটাৰী, * নেজকাটাৰী, * ফাটোৱালী, * ফালাৰী, * লালোৱাৰী, * ঠাকুলী বা ঠাকুৰী, * পেদাৰী, * চেলেঙী, * তাঙিৰী, * শগুণমাৰাৰী, * তাৰাৰী, * কেদালী, * হাটখোৱাৰী, * বৰঘিয়াৰী বা বৰঘৰাৰী, * বেতাৰী, * কোমৰাৰী বা কুমাৰী, * ধৱলী বা ধুৱঁলী, * পিঙাৰী, * ডুলিৰী, * লেৰাঙী, * ঝিঙিৰী, * অকলশৰীয়াৰী, * চৈতাৰী, * বুঢ়ামুদৰী, * মুদৰী, * মেগলাৰী, * আঁঠুৱালী/দেউৰী, * ডাফলাৰী, * কেওঁতাৰী, * বাঘগিৰী, * লিকামিৰি, * হাগুমিৰী, * কলাৰী বা কপৌহিৰী, * তুৰুকী, * বাওলাৰী, * তিতাৰী, * গাঁঠিৰী, * দেমাৰী বা দৈমাৰী, * খাৰঘিয়াৰী বা খাৰঘৰাৰী, * বৰগিয়াৰী বা বৰগঁয়াৰী, * কেঁকোৱাৰী, * সৰুমাঝিৰী, * ঢেঁকীয়ালী, * মুখৰাৰী, * খেপৰাৰী, * পিককাৰী বা পাককাৰী, * ঘোঁতাৰী, * লোকিৰী বা কান্ধভঙাৰী, * ঘুঙিয়াৰী, * গেবৰাৰী, * ধকোৱালী, * কলাখোৱাৰী, * নাকৰী, * ডেকানোৱাৰী, * জপৰাৰী বা ঝপৰাৰী, * আগাৰী, * তিপামিয়াৰী, * বুনিৰী, * বাইলুং বা বাইলুঙিৰী, * বেচনাৰী বা চাংপেতাৰী, * ঘেৰাৰী, * পলাশী, * ধেমখাৰী বা ধামখাৰী, * শদিয়াৰী, * আহুৱাৰী, * লোহাৰী, * মটিয়াৰ বা মাটিয়াৰ, * গহপুৰিয়াৰী, * ধাদুমিয়াৰী, * লোণপুৰিয়াৰী, * ধাদুমিয়াল, * হাজাৰী, * কেনাৰী, * লেধাৰী, * তেজাৰী বা তেজিয়াৰী, * ঘুণিয়াৰী, * চাউদাং আৰু * ফুটকাৰী। বংশ আৰু সঁচ বিলাকৰ মাজত তেজৰ সম্বন্ধ থকা গতিকে সোনোৱালসকলৰ মাজত একে সঁচ আৰু বংশৰ মাজত বিবাহ নিষিদ্ধ। একবিবাহ প্ৰথাই সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম যদিও একাধিক বিবাহ নিষিদ্ধ নহয়। দুয়ো পক্ষৰ সন্মতি মৰ্মে বিপত্নীক বা বিধবাসকলে পুনৰ্বিবাহ কৰাত বাধা নাই। সোণোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ নামৰ পাছত সঁচৰ নাম প্ৰতিসৰ্গ হিচাবে ব্যৱহাৰ কৰাৰ উপৰি শইকীয়া, বৰশইকীয়া, হাজৰিকা, বড়া, বৰুৱা, ডেকাবৰুৱা, দাস আদি উপাধিও ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ বৰ্তমান নিজ ভাষা নেথাকিলেও তেওঁলোকৰ মাজত কথিত উপভাষা প্ৰচলিত হোৱা দেখা যায়। সোণোৱাল কছাৰীসকলে প্ৰধানকৈ মান্য অসমীয়া ভাষাকে ব্যৱহাৰ কৰিলেও তেওঁলোকে ব্যৱহাৰ কৰা উপভাষাৰ ভালেমান শব্দ অভিধানত পোৱা নেযায়। ==খাদ্যাভ্যাস== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ খাদ্যাভ্যাসত সিদ্ধ ভাত, তৰকাৰী, মাছ, মাংস আদিয়েই প্ৰধান। সোনোৱাল কছাৰীসকল সাধাৰণতে আমিষ ভোজী। সোণোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ দৈনন্দিন আহাৰত অতি ক্ষুদ্ৰ পৰিমাণৰ মচলা আৰু জালকীয়া ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ খাদ্যাভ্যাসত জনজাতীয় অতুলনীয় সাংস্কৃতিক পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্যবিদ্যমান। ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ বাবে সোনোৱাল কছাৰীসকলে কিছুমান জীৱ-জন্তুৰ মাংস অখাদ্য হিচাবে জ্ঞান কৰে যেনে কুকুৰ, মেকুৰী আৰু গোমাংস ইত্যাদি। মহিলা আৰু বৃদ্ধ-বৃদ্ধাৰ ক্ষেত্ৰত খাদ্যৰ বাধা অধিক পৰিলক্ষিত হয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলে অধিক মচলাযুক্ত আহাৰ পচন্দ নকৰে। মাছ সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অতি প্ৰিয় খাদ্য। তেওঁলোকে দাতি-কাষৰীয় নৈ-বিলৰ পৰা মাছ ধৰি আনি বিধে বিধে তৃপ্তিকৰ আঞ্জা তৈয়াৰ কৰি লয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলে নানাবিধ পোক পৰুৱাও হাবিৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি আনি খাদ্য হিচাবে গ্ৰহণ কৰে। কোমল চাউল, চিৰা, পিঠা, চেৱা দিয়া বৰা ভাত, চাউলচুঙা, টোপোলা ভাত ইত্যাদি জল পান হিচাবে ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলে চাউল আৰু ফলৰ পৰা নানাবিধ পানীয় তৈয়াৰ কৰি লয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ কেইবিধমান স্বকীয় পানীয় হ’ল- মদ, ৰহি মদ আৰু গুৰৰ লালিৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা চেৰাপ। সোনোৱাল কছাৰীসকলে পুৰুষ-নাৰী, ল’ৰা-বুঢ়া সকলোৱে মিলি একেলগে পানীয় গ্ৰহণ কৰাত কোনো বাধা নাই। ==বস্ত্ৰ আৰু সাজপাৰ== গাঁৱত থকা সোনোৱাল কছাৰীসকলে নানা বৰণীয়া আটক ধুনীয়া সাজপাৰ পৰিধান কৰে। সম্ভ্ৰান্ত পুৰষসকলে সাধাৰণতে ধুতী আৰু কামিজ পিন্ধি মূৰত পাগুৰী আৰু কান্ধত চেলেং চাদৰ লয়। সাধাৰণ চহালোকে আঁঠুৰ মূৰলৈকে চুৰীয়া পিন্ধি গাত হাচতি লয়। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ বয়ন শিল্প এক পৰম্পৰাগত ৰীতি-নীতি। ঘৰতে সাজি লোৱা তাঁতৰ শালত সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ তিৰোতাসকল কাপোৰ বোৱাত বৰ পাকৈত। ছোৱালী বিয়া দিওঁতে ছোৱালীক তাঁতৰ শাল এযোৰ যৌতুকত দিয়াতো প্ৰায় বাধ্যতামূলক। সোণোৱাল কছাৰী শিপিনীসকলে ঘৰতে বৈ লোৱা এড়ীচাঁদৰ, বৰকাপোৰ আদি গৰম কাপোৰ আৰু ৰংচঙীয়া ফুল বচা মুগা আৰু পাটৰ চাঁদৰ, মেঠনি, মেখেলা, ৰিহা, কপাহি মেখেলা, কপাহী চাঁদৰ, চুৰীয়া, ধুতী, হাচুটি, গামুচা, তিয়নি, একাঠীয়া, চেলেং কাপোৰ আদি সোণোৱাল কছাৰী শিপিনীসকলৰ শিল্পীসূলভ প্ৰতীক। সোনোৱাল কছাৰী মহিলাসকলে মূৰ ঢাকিবলৈ সদায় টকয়া ব্যৱহাৰ কৰে। গাম খাৰু বা হাঁচৰমৰা খাৰু, কেৰু, জাংফাই কেৰু, ঠুৰিয়া, বিৰী, জোনবিৰি, কংকন, ডুগডুগি, লাটুমনি, মাদুলি আদি পৰম্পৰাগত আ-অলঙ্কাৰ সোনোৱাল কছাৰী মহিলাসকলে ব্যৱহাৰ কৰাত ৰুচি দেখুৱায়। সোনোৱাল কছাৰী পুৰুষসকলৰ জাতিগত প্ৰতীকি হাচুটিখনৰ বিশেষত্ব এয়ে যে ইয়াৰ ৰং সোণ বৰণীয়া আৰু দুয়োপাৰে সাতডাল, সাতডালকৈ চৈধ্যডাল সেউজীয়া বৰণৰ আঁচুসূতাৰে পাৰি দিয়া। এই চৌধ্যডাল পাৰিয়ে সোনোৱাল সকলৰ চৌধ্য বংশকে সূচায়। পুৰুষসকলে জাতিগত সাজ হিচাপে গাত গাতুং চোলা আৰু ঘৰতে বোৱা কপাহী চুৰীয়া পিন্ধে। ==ধৰ্ম== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পৰম্পৰাগত ধৰ্ম থাকিলেও সৰ্বশক্তিমান একঈশ্বৰ আৰু পৰজন্মত বিশ্বাস কৰে। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এটা ভাগে এতিয়াও চৈতন্যবাদ আৰু জড়োপাসনাত বিশ্বাস ৰাখে। তেওঁলোকৰ মতে, বিপদৰ সময়ত পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাই সহায় কৰে আৰু সেই বিশ্বাসতেই পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাৰ সন্তুষ্টিৰ অৰ্থে পূজা-পাতল কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত সত্ৰসংহতি সোমোৱাৰ আগেয়ে পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাৰ পূজা-পাতলতেই বিশ্বাস ৰাখিছিল। সোতৰ শতিকাৰ মাজ ভাগত সত্ৰাধিকাৰীৰ প্ৰভাৱত সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত বৈষ্ণৱ ধৰ্ম প্ৰচলন হয় আৰু বৰ্তমান সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ সৰহ সংক্ষকেই বৈষ্ণৱ। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ সকলো গাঁৱতে একোটা স্বকীয় নামঘৰ দেখা যায় যিয়ে তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় আৰু সংস্কৃতিৰ পৰম্পৰা বহন কৰি আহিছে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অন্য দেৱ-দেৱীক নমনা বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ প্ৰতি বিশ্বাস থাকিলেও তেওঁলোকে এতিয়াও পুৰণিকলীয়া ধৰ্মাচাৰ পদ্ধতিক সম্পূৰ্ণৰূপে এৰি পেলাব পৰা নাই। তেওঁলোকে এতিয়াও তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত উপাস্য দেৱ-দেৱীক পূজাপাতল কৰি আহিছে। তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত বিশ্বাস মতে, এতিয়াও সমাজৰ হিতাৰ্থে বিভিন্ন জীৱ-জন্তু আৰু গছ-গছনিক উপাসনা কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পূজা-পাৰ্বণ দুই ধৰণৰ; সামোহিক আৰু পৰিয়াল কেন্দ্ৰিক। একোটা পৰিয়ালৰ সুখ-শান্তিৰ বাবে ঘৰুৱা দেৱ-দেৱীক আৰু সমোহ ৰাইজৰ বাবে বিশেষ বিশেষ দেৱ-দেৱীক সমজোৱাভাৱে পূজা-পাতল কৰে। [[বাইথ’ পূজা]], বাঘদেউ পূজা, গাতিগীৰি সবাহ, গজাই ভোজ, সৰগদেউ পূজা, গোকালিকা পূজা, জলখাই পূজা, ক’লাচামোন পূজা, ৰঙাচামোন পূজা, বৰচামোন পূজা, ক্ষেত্ৰ পূজা, কেঁচাইখাতী গোঁসানী পূজা, আচাৰকটা পূজা, তাপচিলিং পূজা, বুঢ়াবুঢ়ী থানৰ পূজা, বলিয়াবাবা থানৰ পূজা, ভূৰুলী-হাবুকী থানৰ পূজা, কলীআই থানৰ পূজা, লখিমী তোলা সবাহ, ভুৰ উটোৱা সবাহ, বালি সবাহ, চেঙেলী মাছৰ সবাহ, নৰাচিঙা সবাহ, বাটৰ সবাহ, ফল-মূলৰ সবাহ, মিঠৈ বটা সবাহ, বৰ সবাহ আদি সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সামূহিক পূজা পাতল। খিন ভঙা, বুঢ়া পোহা, চাউল খুউৱা, মৰাক দিয়া, পিৰি দিয়া, ন-পুৰষৰ সকাম, লখিমী মতা, বাৰিচুকৰ সকাম, আয়ুস তোলা সকাম, আই মতা, আপেশ্বৰী সবাহ, বাটৰুৱা সকাম, গৰখীয়া সবাহ, গা-চলনি দিয়া, উজান মাছ ধৰা পূজা, ডাঙৰ গছ কটা পূজা, হাবি জুই জলোৱা পূজা, চিটিকা পতা পূজা, কাছ-ঘাঁহ কটা পূজা, চুমনী পূজা, কচুকুৱঁৰী পূজা, ডাঙৰীয়া পূজা, গাতিগুৰী সকাম বা হাবি কাম আদি সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ ব্যক্তিগত ঘৰুৱা পূজা পাতল। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ আৰাধ্য দেৱতা ৰজা খ্ৰীং দেউতাৰ সম্পৰ্কে : পৃথিৱীৰ প্ৰত্যেকটো জনগোষ্ঠীৰ মাজতে প্ৰত্যেকটো জনগোষ্ঠীৰে নিজ নিজ বিভিন্ন ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, লোকবিশ্বাস, লোকসাহিত্য, লোকসংগীত, স্বতন্ত্ৰভাৱে প্ৰচলিত হৈ থকা দেখা যায়। পৃথিৱীৰ আন আন জনগোষ্ঠীৰ দৰে সোণোৱালসকলৰ মাজতো নিজাকৈ বিভিন্ন ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, লোকবিশ্বাস, লোকসাহিত্য, লোকসংগীত স্বতন্ত্ৰ ভাবে প্ৰচলিত হৈ আহিছে। সোণোৱালসকলৰ ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, বুলিলে সমাজ জীৱনত পালন কৰি অহা ধৰ্ম্মীয় অনুষ্ঠানসমূহ; বসবাহ কৰিবলৈ বিভিন্ন ধৰণৰ ঘৰ-বাৰী, অহিলাপাতি তৈয়াৰ কৰাৰ পদ্ধতি; জীয়াই থাকিবলৈ জীৱিকাৰ বাবে কৰা খেতি-বাতি, চিকাৰ কৰাৰ পদ্ধতি; বছৰটোৰ বিভিন্ন সময়ত উদযাপন কৰা বিভিন্ন উৎসৱ পাৰ্বন, বিয়াবাৰু আদি; সুস্বাস্থ্যৰ বাবে কৰা জৰা-ফুকা, বেজ-বেজালিসমূহ; জন্ম-মৃত্যুৰ বাবে কৰা বিভিন্ন নীতি-নিয়মবিলাক; অৱসৰ বিনোদনৰ বাবে কৰা বিভিন্ন খেল-ধেমালি, গীত-মাত, উপকথা, কাহিনি ইত্যাদি। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ কিছুমান লোকাচাৰত বাহ্যিক প্ৰভাৱ পৰি লোকাচাৰৰ মৌলিকতাত হানি ঘটাইছে যদিও প্ৰায় বিলাক লোকাচাৰেই তেওঁলোকৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য আৰু মৌলিকতা বহন কৰি আহিছে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ ধৰ্ম্মীয় অনুষ্ঠান বিলাকৰ ভিতৰত ১/ খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজা ২/ ভুৰুলী-হাবুকীৰ পূজা ৩/ বাঘদেউ পূজা ৪/ গাতিগিৰি পূজা ৫/ গজাই পূজা ৬/ সৰগদেউ পূজা ৭/ জলখাই পূজা ৮/ কোলাচামোন পূজা ৯/ ৰঙাচামোন বা ৰঙা-ৰাঙলী পূজা ১০/ বৰচামোন পূজা ১১/ ক্ষেত্ৰদেৱতাৰ পূজা ১২/ খীন ভঙা পূজা ১৩/ তাপচিলিঙ পূজা ১৪/ গোকালিকা পূজা ১৫/ বুঢ়া-বুঢ়ীৰ পূজা ১৬/ বলিয়া বাবাৰ পূজা ১৭/ কেঁচাই খাইতীৰ পূজা ১৮/ আই থানৰ পূজা ইত্যাদি। সোনোৱালসকলে পালন কৰি অহা সবাহসমূহ হ’ল ১/ লখিমী সবাহ ২/ ভূৰ উটোৱা সবাহ ৩/ বালি সবাহ ৪/ চেঙেলী মাছৰ সবাহ ৫/ নৰাচিগা সবাহ ৬/ গৰখীয়া সবাহ ৭/ ফল-মূলৰ সবাহ ৮/ মিঠৈ বটা সবাহ ৯/ আপেস্বৰাৰ সবাহ ১০/ বৰসবাহ ১১/ বাটৰ সবাহ আদি। সকামৰ ভিতৰত ১/ বুঢ়া পোহা ২/ চাউল খোওৱা ৩/ মৰাক দিয়া ৪/ পিৰি দিয়া ৫/ নপুৰুষৰ সকাম ৬/ আই সকাম ৭/ লখিমী সকাম ৮/ বাৰীৰ চুকৰ সকাম ৯/ চুমনি বা মুগা পোহা সকাম ১০/ উজান ধৰা সকাম ১১/ গছ কটা সকাম ১২/ হাবিত জুই জলোৱা সকাম ইত্যাদি। সোনোৱালসকলৰ এই সকলোবোৰ লোকাচাৰতেই সোণোৱালসকলৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য আৰু মৌলিকতা বহন কৰিছে আৰু এই বিলাক লোকাচাৰ সোনোৱালসকলে ঐতিহ্যৰে পৰা নিজাববিয়াকৈ মৌলিকতা ৰক্ষা কৰি স্বতন্ত্ৰভাৱে পালন কৰি আহিছে। বিশেষভাৱে সোনোৱালসকলৰ পৰম আৰাধ্য দেৱতা খ্ৰীং খ্ৰী বাইথ’ পূজাৰ যি লোকবিশ্বাস বা লোকাচাৰ বা পৰম্পৰা তাত অদ্যাপি কোনো বাহ্যিকতাৰ প্ৰভাৱ পৰা নাই। সোণোৱাল সকলৰ হাইদাং দে বা হাইদাং গীতৰ ৰচনাশৈলী, গীতৰ সঞ্চাৰ আৰু তাৰ দৰ্শনে সোনোৱালসকলৰ এক স্বকীয় পৰম্পৰাকে বহন কৰিছে। খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজা প্ৰথমতে আৰম্ভ হৈছিল অৰণ্যৰ মাজত গছৰ গুৰিত। কালক্ৰমে গজাই গুৰুদেউৰ নিৰ্দেশ মৰ্মে পূজাৰীৰ ঘৰলৈ লৈ অহা হয়। গৰখীয়াসকলে হাবিৰ মাজত গৰু চাৰি থাকোঁতে গৰখীয়াসকলৰ মাজতে এই পূজা আৰম্ভ হয়। শিৱই মাধপুৰুষ আৰু পাৰ্ৱতীয়ে সুৰেশ্বৰীৰ ৰূপ ধৰি সোনোৱালসকলৰ মাজলৈ আহি কৈৰাতীয় আচাৰ ব্যৱহাৰেৰে সোণোৱালসকলক জীৱন ধাৰণৰ আভাস দিয়ে। গৰখীয়াসকলৰ মাজত মাধপুৰুষে ঘাই গৰখীয়া হৈ গৰু-গাই বিলাক নিৰাপদে থাকিবলৈ গন্ধসৰৈ গছৰ গুৰিত ফৰিং বলি দি পূজা কৰিবলৈ গৰখীয়াসকলক উপদেশ দিয়ে। মাধপুৰুষৰ উপদেশ মতে গৰখীয়াসকলে ফৰিং বিচাৰি আনি গন্ধসৰৈ গছৰ তলত উলুখেৰৰ পাতেৰে ফৰিং বলি দি গীত-মাতেৰে গীত-মাতৰ সঁজুলি সমোহ জামুক গছৰ তলত মাধপুৰুষক সঁপি দি এই খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ সূচনা কৰিছিল। এই কাম কেতিয়া আৰম্ভ হৈছিল তাক ঠাৱৰ কৰাটো সম্ভৱ নহয়। পূৰ্বৰ পৰম্পৰা অনুসৰি প্ৰতি বছৰে দৌল পূৰ্ণিমা মাহৰ শুক্লপক্ষৰ দ্বিতীয়টো সোমবাৰে শিৱৰাত্ৰিৰ পাচত (১৩নং চন্দ্ৰমাহত ) সোণোৱালসকলৰ খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজাভাগ আগ বঢ়োৱা হয়। পূজাৰ আৰাধ্য দেৱতা জনক খ্ৰীং ৰজা বোলা হয়। খ্ৰীং শব্দৰ তাৎপৰ্য এনে ধৰণৰ। খ, ৰ, ঈ আৰু ং, এই চাৰি বৰ্ণ লগ লাগি খ্ৰীং শব্দ গঠিত হৈছে। অৰ্থ হৈছে চাৰিমুঠি জীৱ- উৰণ, বুৰণ, গজন আৰু ভ্ৰমণ, এই চাৰিমুঠি জীৱৰ ত্ৰানকৰ্তা বা ৰক্ষক। সোণোৱালসকলে বাইথ’ মন্দিৰৰ পূজাৰী জনক ৰাজাগুৰু বা দেউতা বুলি সম্বোধন কৰে। মন্দিৰৰ মূল খুটাটো মুধচৰ ওপৰলৈ ওলাই যোৱাকৈ কলডিলৰ আকৃতিৰে গঢ়া হয়। কলডিলৰ তাৎপৰ্য হ’ল প্ৰজনন ক্ষমতা। মূল খুটাৰ গুৰিত দুখন হেতামাৰি লগাই দি দুয়োফালে দুটা চাৰিমুখীয়া মাটিৰ চাকী জলোৱা হয়। এটা চাকিৰ চাৰিডাল শলিতাই খ্ৰীং ৰজা, গজাই, মনাই আৰু ফুলকোঁৱৰক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে আৰু আনটো চাকিৰ চাৰিডাল শলিতাই উৰণ, বুৰণ, গজন আৰু ভ্ৰমণ এই চাৰিমুঠি জীৱক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। এই চাকি দুটাক পুৰুষ আৰু প্ৰকৃতীৰ প্ৰতীক বুলিও গণ্য কৰা হয়। বাইথ’ পূজাৰ সময়ত খ্ৰীং ৰজাৰ পূজাৰ উপৰিও মন্দিৰৰ বাহিৰত ভূৰুলী আইৰ পূজাভাগ আগ বঢ়োৱা হয়। বাইথ’ শালৰ পূজাৰীক বাইথ’ বা ৰাজাগুৰু আখ্যা দিয়া হয় আৰু ভূৰুলী শালৰ পূজাৰীক শইকীয়া বোলা হয়। মূল খুটাৰ সৈতে ৬টা কুমৰ খুটা আৰু পালিখুটা ১৪টাৰে তিনিচলিয়াকৈ মন্দিৰ নিৰ্মান কৰি এখন মূল দুৱাৰ ৰখা হয়। এই খুটা কেইটাৰ মূল খুটাৰ সৈতে ৬টা কুমৰ খুটা লগাই ৭টা খুটাই সোনোৱালসকলৰ সাতখেল আৰু ১৪টা পালি খুটাই চৌদ্ধ বংশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। তিনিখন চালে খ্ৰীং ৰজা, গজাই আৰু মনাইক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। মন্দিৰৰ মূল খুটাৰ চাৰিওফালে নভনী লখিমীৰ উদ্দেশ্যে নটা চাকি জলোৱা হয়। সোনোৱালসকলৰ মতে নভনী লখিমীসকলৰ নাম এনে ধৰণৰ: চেংদৈ, বেংদৈ, হাক্লাদৈ, ফাকলাদৈ, দোনদৈ, কুলাদৈ, দেউবুঢ়ী, সোমবুঢ়ী আৰু বুধবুঢ়ী আই। ভূৰুলী শালত কৰা তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাৰ নাম বিলাকে সোণোৱালসকলৰ স্বকীয়তাৰ এক বিশেষ তাৎপৰ্য বহন কৰিছে। তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাসকল যেনে: ফুলকোঁৱৰ, ভূৰুলী, হাবুকী, বুঢ়া-বুঢ়ী, বলিয়া বাবা, টকালি পৰা, হুহুৰি বোৱা, ঢোল কুবুৱা, কুলামন, ৰিগিৰাগাম, চাৰিবুঢ়া, চাৰিগোঁসাই, ওঠৰকোঁৱৰ, বৰগাতিয়াল, জলখাই, বৰচামুন, সাতভাই, চেলাযখ, লোহিত কোঁৱৰ, বৰমবাহু, হৰিচৰণ, ৰঙাচৰণ, নমতা, সমতা, হেলৌ, দেলৌ, কনৈ, কণকণ, বায়ুৰ, বাংৰি, বৰুণ, সাতভাই ডাঙৰীয়া, নাক্লেং, চাক্লেং, সূৰ্য্য, থলৰ নভনী, কুবেৰ বুঢ়া-বুঢ়ী, নভনী লখিমী, হৰ, পাৰ্ৱতী, সৱস্বতী, আইৰ নভনী, জল কুবেৰ, জলৰ নভনী, ৰাজ মৰাক ইত্যাদি। তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাৰ এই নামকৰণে সোণোৱালসকলৰ মাজত প্ৰচলিত এক বিশেষ বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ উমৈহতীয়া লোকাচাৰ বা সংস্কৃতিকেই প্ৰতিপন্ন কৰিছে। ==জাতীয় উৎসৱ== সোনোৱাল কছাৰীসকলে বৰ উৎসাহ আৰু উদ্দীপনাৰে তেওঁলোকৰ স্বকীয় জাতীয় উৎসৱ উদযাপন কৰে। অনান্য অসমীয়া সমাজৰ দৰেই সোনোৱাল কছাৰীসকলৰো বিহু কেইটাই তেওঁলোকৰ জাতীয় উৎসৱ। বহাগ বিহু|বহাগ বা ৰঙালী বিহু, মাঘ বিহু|মাঘ বা ভোগালী বিহু আৰু কাতি বিহু সোনোৱাল কছাৰীসকলে বৰ ৰং-ৰহস্য আৰু উল্লাহেৰে পালন কৰে। উৎসৱ, বিয়া, শস্য চপোৱা আদি যিকোনো আনন্দৰ মুহূৰ্তত সোনোৱাল কছাৰী সকলে নাচি-বাগি আনন্দত মতলীয়া হৈ পৰে। ==জাতীয় উৎসৱ== [[File:Sonowal Kachari's Bihu Dance 2.jpg|thumb|সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ দ্বাৰা বিহু নৃত্য পৰিৱেশন]] সোণোৱাল কছাৰীসকলে বৰ উৎসাহ আৰু উদ্দীপনাৰে তেওঁলোকৰ স্বকীয় জাতীয় উৎসৱ উদযাপন কৰে। অনান্য অসমীয়া সমাজৰ দৰেই সোণোৱাল কছাৰীসকলৰো বিহু কেইটাই তেওঁলোকৰ জাতীয় উৎসৱ। [[বহাগ বিহু|বহাগ বা ৰঙালী বিহু]], [[মাঘ বিহু|মাঘ বা ভোগালী বিহু]] আৰু [[কাতি বিহু|কাতি বা কঙালী বিহু]] সোণোৱাল কছাৰীসকলে বৰ ৰং-ৰহস্য আৰু উল্লাহেৰে পালন কৰে। উৎসৱ, বিয়া, শস্য চপোৱা আদি যিকোনো আনন্দৰ মুহূৰ্তত সোণোৱাল কছাৰী সকলে নাচি-বাগি আনন্দত মতলীয়া হৈ পৰে। ==ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান সমূহ== ১/ গজাই ডাঙৰীয়াৰ সকাম সোণোৱালসকলৰ খ্ৰীং ৰাজা বাইথ’ দেৱতাৰ পাচতেই উপাচ্য দেৱতা হ’ল ‘গজাই ডাঙৰীয়া’। এই জনা দেৱতাকে সোণোৱাল সকলে গুৰু হিচাবেও মান্য কৰে। “খ্ৰীং ৰাজা ধৰণী, গজাই গুৰু ঢাকনী”। ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল, সৃষ্টিকৰ্তা খ্ৰীং ৰাজা আৰু পালন্তা গজাই গুৰু। গজাই গুৰু ডাঙৰীয়াৰ নিৰ্দ্দেশ অনুসৰিয়েই সোণোৱালসকলৰ সকলো পূজা-পাৰ্ৱন, নীতি-নিয়ম, জীৱন ধাৰণ প্ৰণালী আদি প্ৰচলন হ’ল। গৰখীয়া লৰাহঁতে গৰু চাৰি ফুৰোঁতে উঁই হাফলুতে উলুখেৰৰ পাতেৰে ফৰিং কাটি পূজা কৰিছিল। তাতে গজাই দেউৱে আৱিৰ্ভাৱ হৈ গৰখীয়া লৰাহঁতক জীৱন ধাৰণ প্ৰণালীৰ শিক্ষা দি যায়। সেয়ে আজিও সোণোৱালসকলে ঘৰৰ ভেটি তুলিবলৈ আৰু ঘৰ মুচিবলৈ উঁই হাফলুৰ মাটি নলগায়। গজাই দেউৱে বুঢ়ামুদৰী পৰিয়ালত ধন নাম লৈ জন্ম লৈ মানুহক বেহা-বেপাৰ কৰিবলৈও শিকায়। গজাই দেৱে নাৱেৰে বেহা কৰিবলৈ ধন দি মানুহ লগাই ন-দিহিঙত পৰাকৈ এটা দীঘল খালো খন্দাইছিল। অৰুণাচল প্ৰদেশৰ আলুবাৰী নামৰ থাইত ‘ধনে খন্দা সূঁতি’ নামেৰে এতিয়াও আছে। “ধন ধন ঐ হয়েকি অহয়ে হয়। আইক লয়ে গ’লে সাউদ সদাগৰে, ভৰা দি নাওতে বোজা। বোপাইক লৈয়ে গ’লে শুকুলী হাতীয়ে, কোন দেশত পাতিলে ৰজা”। এয়া সোণোৱালসকলৰ হুচৰীত গজাই দেউক উদ্দেশি গোৱা এফাকি ঘোষা আৰু পদ। গজাই দেউৱে চাৰিবাৰ জন্ম লৈছিল বুলি জনা যায়। গজাই ডাঙৰীয়াই ধ্যানৰ যোগেদি ভৱিষ্যতবাণী কৰিব পাৰিছিল। এবাৰ কেবাদিনো ধ্যানত থাকোঁতে কোনোবা এজনে মৃত বুলি ঘোষণা কৰাত জ্ঞাতিয়ে তেওঁৰ জীৱন্ত দেহটো দাহ কৰি পেলায়। গজাই ডাঙৰীয়াৰ আত্মাই ঘোষণা কৰা জনক “কুকুৰাৰ জনম লবি আৰু তোকো জীয়াই জীয়াই পুৰি মাৰি মানুহে খাব আৰু তাৰ ভাগ পালেহে মই সন্তুস্ত হ’ম, তেতিয়াহে জ্ঞাতিয়ে উদ্ধাৰ পাব”, এই বুলি অভিশাপ দিয়ে। সেয়ে গজাই দেউৰ সকামত পক্ষী এটা জীয়াই জীয়াই পুৰি মৰা হয়। সোণোৱালসকলৰ প্ৰত্যেকখন গাঁৱতে গজাই ডাঙৰীয়াৰ থান থাকিব লাগে। ডাঙৰীৰ লাইনা গাঁৱৰ বাহিৰে সোণোৱালসকলৰ সকলো গাঁৱতে বছৰেকত এবাৰহে গজাই দেউৰ সকাম কৰা হয়। লাইনা গাঁৱত বছৰত পাঁচটাকৈ গজাই দেউৰ সকাম কৰা হয়। প্ৰতিখন সোণোৱাল গাঁৱতে বহাগ বিহুৰ পাচত জেঠ মাহত, এজাৰ ফুল ফুলি বাঁহৰ গাজ ওলালে গজাই দেউৰ সকাম সমাজৰ মঙ্গলৰ বাবে অনুষ্ঠিত কৰা হয়। বৰমাল/আঁঠুৱাল বংশৰ বুঢ়ামুদৰী আৰু মুদৰী পৰিয়ালত নিজা ববীয়াকৈ গজাই দেউৰ সকাম কৰে। এই পূজাত পূজাৰী নেথাকে। বেহাৰী নিয়মেৰে মৃতকৰ দহাকাজ কৰা জেষ্ঠ ব্যক্তি এজনক পুৰুহিত হিচাবে লোৱা হয়; অনুপস্থিতিত যি কোনো জেষ্ঠ এজনে পূজাৰ কাম সম্পাদন কৰে। পূজাৰ আৰম্ভণিতে শলিতা, তামোল-পাণ, চাউল, শাক-পাত, তেল-নিমখ, মাধপুৰুষৰ ৰস, সান্দহ, গুৰ, আলোৱা কুকুৰা এটা লৈ পূজাৰী, ৰান্ধনি-বাঢ়নিয়ে সেৱা আগ বঢ়ায়। পূজাৰী গৰাকীয়ে আলোৱা কুকুৰাটো জীয়াই জীয়াই জুইত পুৰি মাৰি তাৰে ৰান্ধনিয়ে খাজি বনায়। পূজাৰীয়ে শলিতা, তামোল-পাণ, ভাত, খাজি, শাক-পাত, মাধপুৰুষৰ ৰস ( নল চুঙাত দিয়া হয় ), সান্দহ, গুৰ ডাঙৰ গছ এজোপাৰ তলত আগ বঢ়াই সেৱা জনাই আশীৰ্বাদ লয়। ইয়াৰ পাচতে উপস্থিত সকলোৱে দেৱতাৰ অৱশিষ্টখিনি গ্ৰহণ কৰি ঘৰাঘৰি হয়। ওভতোঁতে পাচলৈ নেচাই পোনে পোনে ঘৰলৈ গৈ গা ধুইহে ঘৰত সুমুৱা নিয়ম। ২/ বহুৱা নাচ: [[File:Bohuwa Dance.jpg|thumb|]] [[File:Bahuwa naas.jpg|thumb|বহুৱা নাচ]] বহুৱা নাচ অসমৰ সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ কলা-কৃষ্টীৰ এক প্ৰকাশ হ’ল এই বহুৱা নাচ। ডিব্ৰুগড় জিলাৰ বৃহৎ জামিৰা অঞ্চলৰ ধমল গাঁৱত বসবাস কৰা সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত অতীজৰে পৰা বহুৱা নাচ প্ৰচলন হৈ আহিছে। প্ৰতি দুবছৰৰ অন্তত তেওঁলোকে এই নাচৰ আয়োজন কৰে। এই নৃত্যৰ আৰম্ভণি কেতিয়া হৈছিল সেইকথা তেওঁলোকে ক'ব নোৱাৰে কিন্তু তেওঁলোকৰ আজোককাকৰ দিনৰ পৰাই প্ৰচলিত আছিল বুলি বিশ্বাস কৰে। এই নাচ প্ৰদৰ্শন কৰোঁতে শিল্পীসকলে মুখা আৰু দেহটো কলপাতেৰে মেৰিয়াই লয়। এই নাচৰ প্ৰস্তুতিপৰ্বত শিল্পীসকলৰ সাজ-সজ্জা কৰা হয় এখন আওহতীয়া হাবিত। তাত কেৱল বয়সস্থ লোকৰহে প্ৰৱেশ অনুমতি থাকে। বহুৱা নাচত অভিনয় কৰা শিল্পীসকলৰ পৰিচয়ো অতি গোপনে ৰখা হয়। একোজন বহুৱাক সাজ-সজ্জাৰে তৈয়াৰ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩-৪ ঘণ্টা সময় লাগে। হাবিৰপৰা ওলোৱা বহুৱাই মুকলি মঞ্চত প্ৰৱেশ কৰাৰ সময়ত শিল্পীসকলৰ আগত এখন ৰঙা আঁৰ কাপোৰ টানি দিয়া হয়। এই ৰঙা কাপোৰখনক সোণোৱাল কছাৰীসকলে ধ্বংস আৰু সৃষ্টিৰ ঐশ্বৰিক লীলাৰ প্ৰতীক বুলি জ্ঞান কৰে। বহুৱা নাচত বাদ্যযন্ত্ৰ হিচাপে মেদং (সোণোৱাল কছাৰীসকলে মৃদংগক মেদং বোলে) আৰু তাল ব্যৱহাৰ কৰা হয়। মেদঙৰ তালে তালে গায়ন-বায়ন, বহুৱা, ভূত-প্ৰেত সকলোৱে একেলগে নাচে। বহুৱা দলৰ পিছতে এটা বিহুৱা দলেও মুকলি মঞ্চত বিহু নাচ প্ৰদৰ্শন কৰে। এই নাচ শেষ হোৱাৰ পিছত সকলো ভাৱৰীয়াই গা-পা ধুই গাঁৱৰ এঘৰত একেলগে ভোজ-ভাত খায়। ==বৈৱাহিক প্ৰথা== আগেয়েই উল্লেখ কৰা হৈছে যে একবিবাহ প্ৰথাই সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম যদিও একাধিক বিবাহ নিষিদ্ধ নহয় আৰু দুয়ো পক্ষৰ সন্মতি মৰ্মে বিপত্নীক বা বিধবাসকলেও পুনৰ্বিবাহ কৰাত বাধা নাই। কোনো বিশেষ কাৰণত প্ৰথমা পত্নীৰ অনুমতি সাপেক্ষে পুৰুষে দ্বিতীয় পত্নী গ্ৰহণ কৰাতো বাধা নাই। সোণোৱাল কছাৰী সমাজত অসবৰ্ণ বিবাহো বিৰল নহয়। সোণোৱালকছাৰী সমাজত অভিভাৱকসকলে অসবৰ্ণ বিবাহক মানি লবলৈ টান পায় যদিও সেইয়া ধৰা-বন্ধা নিয়ম নহয়। সোণোৱাল কছাৰী সমাজে কন্যামূল্য গ্ৰহণ নকৰে। বৰ্তমান সোণোৱাল কছাৰী সমাজত পাঁচ বিধ বৈৱাহিক প্ৰথা পৰিলক্ষিত হয়। এই বিলাকৰ ভিতৰত # শান্তিবিয়া বা নোৱাই তোলনী বিয়া # নোৱা-ধুৱা বা বৰবিয়া # হোম দিয়া বিয়া # গন্ধৰ্ব বিয়া ৫. ৰভা সৰকাই দিয়া বিয়া সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম অনুসৰি একে বংশ বা পৰিয়ালৰ মাজত বিবাহ সম্পূৰ্ণৰূপে নিষিদ্ধ। তেনে বিবাহ সংঘটিত হ'লে তেওঁলোকৰ উত্তৰ পুৰুষে তিনিখন মেখেলা পাৰ নোহোৱালৈকে তেওঁলোকক বংশৰ পৰা বহিস্কৃত কৰি ৰখাৰ নিয়ম। ==সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ ভাষা== বৰ্তমান সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ স্বীকৃত প্ৰাপ্ত নিজা ভাষা নেথাকিলেও তেওঁলোকৰ মাজত কথিত উপভাষা প্ৰচলিত দেখা যায়। সোণোৱাল কছাৰীসকলে প্ৰধানকৈ মান্য অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিলেও তেওঁলোকে ব্যৱহাৰ কৰা উপভাষাৰ ভালেমান শব্দ অসমীয়া অভিধানত এতিয়ালৈকে অন্তৰ্ভুক্তি হোৱা নাই। মানুহে মুখে মুখে কথা কোৱাৰ যি নতুন নতুন উপায় আৱিষ্কাৰ কৰিছে তাৰ ফলতসকলো ভাষাতেই পৰিৱৰ্তন অহা দেখা গৈছে। এই পৰিৱৰ্তন কোনো এক প্ৰজন্মৰ পৰা অন্য এক প্ৰজন্মলৈ নাইবা কোনো এক সম্প্ৰদায়ৰ মানুহৰ পৰা আন এক সম্প্ৰদায়ৰ মানুহৰ মাজলৈও স্থানান্তৰিত হ’ব পাৰে। ধ্বনিগত দিশৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শব্দভাণ্ডাৰ, অঙ্গসংস্থান বিদ্যা, পদবিন্যাস আৰু বক্তৃতাত ভাষাৰ পৰিৱৰ্তন ঘটে। যদিও ভাষাৰ এই পৰিৱৰ্তনক আৰম্ভণিতে নেতিবাচক হিচাবে মূল্যায়ন কৰা হৈছিল আৰু ভাষা বিষয়ক বক্তা সকলে এই পৰিৱৰ্তনৰ ফলত ভাষা ব্যৱহাৰ বিনাশ হৈছে বা মূল বিষয়ৰ পৰা বিচ্যুত হৈছে বুলি ভাবিছিলে, তথাপি এই পৰিৱৰ্তন প্ৰাকৃতিক ভাৱেই সংঘটিত হয় আৰু ইয়াক এৰাই চলাটো দুৰতিক্ৰম্য। পৰিৱৰ্তনৰ ফলত নিৰ্দিষ্ট শব্দ বা সম্পূৰ্ণ ধ্বনিগত পদ্ধতিত প্ৰভাৱ পৰা দেখা যায়। শব্দগত পৰিৱৰ্তন বিলাকৰ মাজত হ’ল, কোনো শব্দ বা ধ্বনিগত বৈশিষ্ট্যক লৈ শব্দ এটাক পুন:স্থাপন, প্ৰভাৱিত হোৱা শব্দটো সম্পূৰ্ণভাৱে ক্ষতিগ্ৰস্থ হোৱা, নাইবা য’ত কোনো শব্দই নাছিল সেই স্থানত নতুনকৈ কোনো শব্দক যুক্ত কৰা। যেনেকৈ, নিজে নিজৰ ছৱি তোলাটোক ‘চেলফি’ বোলে, যিটো পূৰ্বতে নাছিলেই, ইত্যাদি। বিশ্বৰ ১১টা সৰ্বাধিক প্ৰচলিত ভাষা হ’ল চীনা, ইংৰাজী, হিন্দী, উৰ্দু, স্পেনীয়, আৰৱী, পৰ্তুগিজ, ৰুচ, বাংলা, জাপানী, জাৰ্মান আৰু ফৰাচী। এই আটাইকেইটা ভাষাই ইন্দো-ইউৰূপীয় ভাষাগোষ্ঠীৰ অন্তৰ্গত আৰু পৃথিৱীৰ ৪৬ শতাংশ মানুহেই এই ভাষা কেইটা কয় । আটাইতকৈ বেচি ভাষাভাষীৰ দেশ দুখন হ’ল, পাপুৱা নিউগিনি, য’ত ৮৫০ টাতকৈ বেছি ভাষাৰ প্ৰচলন আছে আৰু আনখন ইন্দোনেচীয়া, য’ত ৬৭০টা ভাষা মানুহৰ মুখত শুনা যায়। মহাদেশ হিচাবে বিশ্বৰ ৬০০০টা ভাষাৰ মাজত ১৫ শতাংশ ভাষা দক্ষিণ আৰু উত্তৰ আমেৰিকাত, আফ্ৰিকাত ৩০ শতাংশ, এচীয়া মহাদেশত ৩০ শতাংশ আৰু সকলোতকৈ কম ইয়োৰূপ মহাদেশ য’ত ৩ শতাংশ মাত্ৰ। এই ভাষা বিলাকৰ মাজত প্ৰায় বিলাক ভাষাই পৰস্পৰৰ সৈতে সংযুক্ত। আকৌ ভালেমান আছে যি বিলাক এক নিৰ্দিষ্ট ভৌগোলিক অঞ্চলত বসবাস কৰা মানুহেহে ব্যৱহাৰ কৰিছিল; বংশধৰৰ অভাৱত সেই ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা নি:শেষ হৈ গৈছে। ভাষা আৰু ভাষাত শব্দৰ ব্যৱহাৰ প্ৰতিদিনেই সলনি হৈ আছে। অনেক ভাষাই স্বঅস্তিত্ব ৰক্ষাত অন্য ভাষাৰ সৈতে মিলি যাব লগা হৈছে। যাৰ বাবে ভাষাৰ স্বতন্ত্ৰতা খৰ্ব হ’ব লগা হৈছে। এক সমীক্ষাত কোৱা হৈছে যে, প্ৰতি ১৫ দিনত এটাকৈ ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা লোপ পাবই লাগিছে। কিছুমান ভাষা অৱশ্যে চৰকাৰৰ বদান্যতাত নিজ অস্তিত্বলৈ ঘূৰি আহিবলৈও সক্ষম হৈছে। যেনেকৈ উৱেলচ্, মাউৰী নিচিনা ভাষাই চৰকাৰৰ সুদৃষ্টিত পৃথিৱীলৈ আকৌ ঘূৰি আহিবলৈ সক্ষম হৈছে। ওপৰৰ আলোচনাটোৰ পৰা সোণোৱালসকলৰ ভাষাটোৰ ওপৰত কেইটামান সিদ্ধান্তত উপনিত হ’ব পৰা যায়। সোণোৱাল সকলোৰ ভাষা কি? এই প্ৰশ্নৰ সদোত্তৰ দিবলৈ কোনোৱেই আগ্ৰহি নহয় আৰু সক্ষমো নহয়। এই প্ৰশ্নটোৰ উত্তৰ দিয়াৰ আগেয়ে ভাষা শব্দটোৰ সম্যক জ্ঞান বা ভাষাতত্ত্ব (Philology, Linguistics) জনাটো নিত্তান্তই আৱশ্যকীয়। পৃথিৱীৰ প্ৰত্যেক জনগোষ্ঠীয়েই মনৰ ভাব প্ৰকাশ কৰিবলৈ বিভিন্ন ভাষাৰ ব্যৱহাৰ কৰি আহিছে। সেয়ে সোনোৱাল সকলৰো যে কোনো এক সময়ত তেওঁলোকৰ এক নিজস্ব স্বতন্ত্ৰ ভাষা আছিল তাত কোনো সন্দেহৰ অৱকাশ নাই। ভৌগোলিক, সামাজিক, সাংষ্কৃতিক আদিৰ পৰিৱৰ্তনৰ ফলত তেওঁলোকৰ ভাষাটোও পৃথিৱীৰ পৰা নি:চিহ্ন হবলৈ উপক্ৰম হৈছে। আজি সোণোৱালসকলৰ ভাষাটোৱেও পৰিৱৰ্তনৰ ধামখুমীয়াত পৰি অস্তিত্ব ৰক্ষাত বিফল হৈ পৰিছে। তথাপি কিছুমান ভিতৰুৱা গাঁৱত থকা সোনোৱাল সমাজত অদ্যাৱধি তেওঁলোকৰ নিজস্ব ভাষাৰ কেতবোৰ শব্দ প্ৰচলিত হৈ আহিছে, যিবোৰ শব্দ অদ্যপৰিমিত মান্য অসমীয়া ভাষাত এতিয়াও অন্তৰ্ভুক্তি হোৱাই নাই। নৃতত্ত্বৰ ফালৰ পৰা সোণোৱাল কছাৰীসকল মঙ্গোলীয় গোষ্ঠীৰ অন্তৰ্গত আৰু ভাষাতত্ত্বৰ বিচাৰত চীন-তিব্বতীয় ঠালৰ তিব্বত-বৰ্মী শাখাৰ উপশাখা অসম-বৰ্মীৰ অন্তৰ্গত। বৰ্তমান সোণোৱালসকলৰ বসতি প্ৰধান ঠাই সমূহ হ’ল উজনি অসমৰ তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, গোলাঘাট, মাজুলী, লখিমপুৰ আৰু ধেমাজি জিলা কেইখন। এওঁলোকৰ আদি বাসস্থান হৈছে দক্ষিণ-পশ্চিম চীন দেশ। তাৰ পৰা তেওঁলোকে বিভিন্ন সময়ত বিভিন্ন ঠাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰে। ইয়াৰে এটা দলে দক্ষিণলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি বাৰ্মাদেশৰ উত্তৰ-পূৱ অঞ্চলত উপনীত হয় আৰু তাৰ পৰা তেওঁলোকৰ এটা ঠালে দক্ষিণ-পশ্চিমলৈ গতি কৰি হিমালয়ৰ পাদদেশৰ বিভিন্ন ঠাইত বসতি কৰিবলৈ লয়। পাছত তেওঁলোকে সেই ঠাই সমূহৰ পৰা দক্ষিণলৈ গতি কৰি ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা আৰু তাৰ দাঁতি কাষৰীয়া অঞ্চলত থিতাপি লয়। এই নৃগোষ্ঠীটোৰেই অন্তৰ্গত এক গোষ্ঠী হ’ল অসমৰ সোণোৱাল কছাৰীসকল। আনহাতে সোণোৱালসকলক বড়োমূলীয় বুলি অভিহিত কৰিলেও 'বড়ো' নামটো অসমৰ মেছ তথা কছাৰী ভাষিক গোষ্ঠীটোক সামগ্ৰিকভাৱে বুজাবলৈকে পোন প্ৰথমে ব্যৱহাৰ কৰিছিল B H Hodgson-চাহাবে। অসমৰ পশ্চিমে বাস কৰা মেছ জনগোষ্ঠীৰ লোকসকলক ব'ৰ' নামেৰে জনা গৈছিল। কালক্ৰমত অসমলৈ আহি থিতাপি লোৱা এই মেছসকলকে তেওঁ বড়ো (Bodo) নামেৰে অভিহিত কৰে। জনশ্ৰুতি অনুসৰি, ব্ৰহ্ম বা বাৰ্মী জনগোষ্ঠীৰ ঠাল এটা তিব্বতত সোমাই তাত তিষ্ঠিব নোৱাৰি দাৰ্জিলিঙৰ ঘন অৰণ্যত সোমাইহি আৰু তাতে কিছুদিন থাকি দুটা গোটত বিভক্ত হৈ এটা নামনিৰ মেছি নদীৰ পাৰত থাকিবলৈ লয় আৰু আনটো ওপৰলৈ পাহাৰৰ ফালে গুছি যায়। মেছি নদীৰ পাৰত বাস কৰাসকল পিছত মেছ নামেৰে আৰু নেপালৰ ফালে গুছি যোৱা গোটটো লিম্বু নামেৰে জনাজাত হয়। এই মেছসকলেই লাহে লাহে বিস্তাৰ হৈ অসম, ত্ৰিপুৰা, উত্তৰ-বংগ আৰু বাংলাদেশৰ অঞ্চলবিশেষে বিয়পি পৰে আৰু অসমত তেওঁলোক বড়ো নামে জনাজাত হৈ পৰে। অসমৰ পূৱ অঞ্চলৰ হিন্দু অধিবাসীসকলে এই ব'ৰ' তথা মেছসকলক কছাৰী নাম দিয়ে। Grierson- চাহাবে উল্লেখ কৰা মতে, কছাৰী নামটো প্ৰথমতে উত্তৰ কাছাৰত বসবাস কৰা ডিমাচাসকলৰ মাজতে আৱদ্ধ আছিল। কালৰ সোঁতত এই নামে আন আন ঠাইত থকা একে মূলৰ ব'ৰ' তথা মেছসকলক সাঙুৰি লোৱাত বড়ো-কছাৰী নামটো জনপ্ৰিয় হৈ উঠে। মেছ তথা ব'ৰ'সকলৰ ভাষাৰ লগতে ৰাভা, লালুং, ডিমাচা, গাৰো, ত্ৰিপুৰা আৰু চুতীয়া এই তিব্বত-বাৰ্মী ভাষাক ভিত্তি কৰি গঢ়ি উঠা গোষ্ঠীটোকে Hodgson- চাহাবে ১৮৪৭ চনত বড়ো নামেৰে নামাংকিত কৰে। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সমাজ-জীৱন, পাৰিবাৰিক জীৱন, ধৰ্মীয় ৰীতি-নীতি, সাজপাৰ, ৰন্ধন-প্ৰকৰণ, উৎসৱ-অনুষ্ঠান, জন্ম-মৃত্যু-বিবাহ, লোকাচাৰ পদ্ধতি, ভাষা আদিত স্বকীয়তা পৰিলক্ষিত হয়। বৰ্তমান দৈনন্দিন জীৱনত তেওঁলোকে ভাৱৰ আদান প্ৰদানত অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিলেও সেই ভাষা মান্য অসমীয়া ভাষাৰ সৈতে পাৰ্থক্য দেখা যায়। কথিত ৰূপত সোণোৱালসকলৰ ভাষা ধ্বনিগত, ৰূপগত, শব্দগত আৰু বাক্য গাঁথনি আদিৰ দিশত মান্য অসমীয়া ভাষাতকৈ এক সুকীয়া ৰূপত প্ৰকাশ পায়। সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ কথোপকথনত ভালেমান অসমীয়া ভাষাৰ শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিলেও ধ্বনি উচ্চাৰণৰ ক্ষেত্ৰত সৰল উচ্চাৰণে সোণোৱালৰ ভাষাটোক এক সুকীয়া বৈশিষ্ট্য প্ৰদান কৰিছে। সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ কথিত ভাষাত এনে কিছুমান শব্দ ব্যৱহাৰ কৰে যি বিলাক মান্য অসমীয়া ভাষাত প্ৰয়োগ হোৱা দেখা নেযায় আৰু সেই শব্দ বিলাকৰ মূল নিৰ্দ্ধাৰণ কৰাটোও সম্ভৱ নহয়। সেই শব্দ বিলাকক সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ স্বকীয় শব্দ বুলি দাবি কৰাৰ থল আছে। উপাদানৰ ক্ষেত্ৰত বিচাৰ কৰিবলৈ হ’লে সোণোৱালসকলৰ কথিত ভাষাটোত ভালেমান বড়োমূলজ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিলেও সি যৎসামান্য। বড়ো-কছাৰী হৈছে অসমৰ তিব্বত-বাৰ্মী ভাষা কোৱা কেইবাটাও জনগোষ্ঠীক সামগ্ৰিকভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা নাম। পূৰ্বতে এই জনগোষ্ঠী সমূহৰ মাজত যথেষ্ট ভাষিক পাৰ্থক্য আছিল। সেইদৰে সোণোৱালৰ কথিত ভাষাটোত মান্য অসমীয়া ভাষাৰ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে নে মান্য অসমীয়া ভাষাত সোণোৱালৰ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে তাক ঠাৱৰ কৰাটোও দু:সাধ্য বিষয়। সেয়েহে “সোণোৱাল সকলৰ কথিত অসমীয়া ভাষাই মান্য অসমীয়া ভাষাতকৈ সুকীয়া ৰূপত গঢ় লৈ উঠিছে” বোলা বাক্য শাৰীৰ যথাৰ্থতা সহজতে মানি লব নোৱাৰি। বৰ্তমান সোণোৱালসকলৰ নতুন চামে সোণোৱালৰ ভাষাটোক ব্যৱহাৰৰ ক্ষেত্ৰত যথেষ্ট অৱহেলা কৰা দেখা যায়। পুৰণিচাম মানুহেহে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাত কথোপকথন কৰিবলৈ সুখ পায়। ভিতৰুৱা গাঁও বিলাকত অৱশ্যে সৰুৰ পৰা ডাঙৰলৈকে সকলোৱে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাতেই ভাৱৰ আদান প্ৰদান কৰে। আনহাতে নগৰ বা নগৰৰ কাষৰীয়া গাঁও সমূহত সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাটো পাহৰিয়ে গৈছে বুলি ক’ব পাৰি। সোণোৱালসকলৰ কথিত ভাষাই নিৰ্দ্দিষ্ট এক নৃগোষ্ঠীয় ভাষা হিচাবে মৰ্য্যদা পোৱাৰ সম্পূৰ্ণ যোগ্যতা আছে। তাৰ বাবে সোণোৱাল কছাৰী সকলৰ কথিত ভাষাৰ ধ্বনিতত্ত্বক বৰ্ণনাত্মক অধ্যয়ন আৰু বিশ্লেষণৰ প্ৰয়োজন আছে। ==সমাজ নেতৃত্ব== উত্তৰ পূব ভাৰতৰ অনান্য গাঁৱলীয়া জনসমাজ গাঁথনিৰ সৈতে সোণোৱালকছাৰীসকলৰ জনসমাজ গাঁথনিও প্ৰায় একে। গাওঁ একোখনৰ প্ৰসাশনিক মোক্ষ হিচাবে গাওঁবুঢ়াকে ধৰি আন কিছুমান বিষয় ববীয়াক লৈ গাওঁখনৰ প্ৰসাশন যন্ত্ৰ গঠিত হয়। অন্যান্য বিষয়-ববীয়াসকল এনে ধৰণৰ – ৰাজাগুৰু, পূজাৰী, দেউৰী, টিকাধৰা, মূৰাধৰা, মজিন্দাৰ, বাৰিক, ভৰালী, তামোলী, বিলনীয়া, ৰান্ধনী, বাঢ়নী, গীতঘাই, মেধী, বায়ন, পাঠেকি, আশীৰ্বদীয়া ইত্যাদি। ইজনে সিজনৰ প্ৰতি থ’কা পাৰস্পৰিক সহায় আৰু সহযোগিতাৰ বাবে কোনো পাৰিশ্ৰমিক নোলোৱাকৈ শ্ৰমদান কৰা অনুষ্ঠান ‘হাৰি’ বা ‘হাউৰি’ সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সমাজত মিলাপ্ৰিতিৰ এক উৎকৃষ্ট নমুনা। এই অনুষ্ঠানত গৃহস্থই অৱশ্যে আমন্ত্ৰিতসকলক খাদ্য আৰু পানীয়ৰ যোগান ধৰিব লগা হয়। ==লগতে পঢ়ক== *[[বহুৱা নৃত্য|সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান বহুৱা নৃত্য]]। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==উৎস প্ৰসংগ== *{{citation |last= সোনোৱাল|first=মোহন,গুণেশ্বৰ|date=|title=সোণোৱাল কছাৰী কৃষ্টি আৰু সংস্কৃতি |publisher=সোণোৱালকছাৰী সাহিত্য প্ৰকাশণ পৰিষদ |language=}} ==বাহ্যিক সংযোগ== {{কমন্স শ্ৰেণী|Sonowal Kachari people|সোনোৱাল কছাৰী}} * [http://www.amiasomiya.org/component/content/article/36-%E0%A7%A8%E0%A7%A6%E0%A7%A7%E0%A7%A8-03-22-18-19-19/505-dec12-sonowal-kochari অসমৰ এটা জনজাতি ‘সোনোৱাল কছাৰী]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, [[আমি অসমীয়া ডট কম]], আহৰণ: ০২-০২-২০১৩। {{অসমৰ জনগোষ্ঠী}} {{-}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ জনগোষ্ঠী]] [[শ্ৰেণী:কছাৰী জনগোষ্ঠী]] plrordopzfu48mvt4tjr8ex38fxn5ky 638825 638824 2026-09-26T19:17:22Z Ananya Taye 28065 638825 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group |group=সোনোৱাল কছাৰী|population=২,৩৫,৪৪১|caption=|image_caption=|image=[[File:Sonowal couple.jpg|thumb|পৰাম্পৰাগত সাজপাৰত সোণোৱাল কছাৰী পুৰুষ আৰু মহিলা]]|languages=[[অসমীয়া ভাষা]]|religions=বাইথ’ ধৰ্ম|related=মেচ-কছাৰী, [[বড়ো-কছাৰী]], [[ শৰণীয়া কছাৰী]], [[ ঠেঙাল কছাৰী]]}} '''সোনোৱাল কছাৰী''' উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ অসম ৰাজ্যৰ অন্যতম থলুৱা [[খিলঞ্জীয়া লোক|খিলঞ্জীয়া]] জনগোষ্ঠী। এওঁলোক [[চীনা-তিব্বতীয় ভাষা|চীন-তিব্বতীয় ভাষা]] পৰিয়ালৰ [[বড়ো-কছাৰী]] ঠালৰ এক জনগোষ্ঠী।<ref name=":0">DeLancey, Scott (2012). Hyslop, Gwendolyn; Morey, Stephen; w. Post, Mark (eds.). "On the Origin of Bodo-Garo". Northeast Indian Linguistics. 4: 3–20. doi:10.1017/UPO9789382264521.003. <nowiki>ISBN 9789382264521</nowiki>.</ref> অসমৰ ধেমাজি, লখিমপুৰ, তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত এই জনগোষ্ঠীৰ লোক বিস্তাৰিতভাৱে বসবাস কৰে।<ref name=":0" /> শিৱসাগৰ, যোৰহাট, গোলাঘাট, মাজুলী, শোণিতপুৰ আৰু পূৰ্বভাৰতৰ নগাভূমি আৰু অৰুণাচল প্ৰদেশৰ কিছুমান ঠাইতো বিক্ষিপ্তভাৱে বসবাস কৰা দেখা যায়। বৰ্তমান গুৱাহাটী মহানগৰীৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বসবাস কৰি আছে। ==ইতিহাস== আহোম ৰজাসকলে সোৱণশিৰি নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ বুটলা কাম কৰা নিয়োগ কৰা কছাৰীসকলক সোনোৱাল খেলত সংগঠিত কৰা হৈছিল। এই কছাৰীসকলক সোনোৱাল কছাৰী নামেৰে জনাজাত হ’ল।।<ref>"The Kacharis were, therefore, proficient in extracting gold by washing sands of the rivers. When they became subjects of the Ahom kingdom, they were, therefore, appointed as gold-washers and organised into a Sonowal Khel. These Kacharis came to be known as Sonowal Kacharis"Dutta, Sristidhar (1985), The Mataks and their Kingdom, Allahabad: Chugh Publications</ref><ref>Baruah, Amlan; Choudhury, S. B. Roy (1999). ''Assam State Gazetteer''. Government of Assam</ref> ''আহোমৰ দিন'' গ্ৰন্থৰ মতে, ষোড়শ শতিকাত [[কোচ ৰাজবংশ|কোচ]] ৰজা [[নৰনাৰায়ণ]] আৰু তেওঁৰ ভাতৃ গোহাঁই কমলৰ সৈন্যবাহিনীৰ সৈতে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পূৰ্বপুৰুষসকল উজনি অসমলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি পৰৱৰ্তী সময়ত [[শদিয়া]] অঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰিছিল। গ্ৰন্থখনত আৰু উল্লেখ আছে যে শদিয়াত বসতি স্থাপন কৰাৰ পাছতহে তেওঁলোকৰ কাম অনুসৰি বিভিন্ন বংশ গঠিত হৈছিল।<ref>Borborua, Hiteswar, ''Ahomor Din'', p. 455: "ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰে আলি বন্ধাই আহোতে নৰনাৰায়ণ ৰজাৰ ভায়েক গোহাঁই কমলাৰ লগত অহা কছাৰী সোণোৱাল বিলাক শদিয়াত থকা কালতহে কাম অনুসৰি বংশ ভাগ হয়।"</ref> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৌখিক পৰম্পৰাতো প্ৰব্ৰজন আৰু শদিয়া অঞ্চলত বসতি স্থাপনৰ স্মৃতি সংৰক্ষিত হৈ আছে। ''হাইদাং দে'' নামেৰে পৰিচিত আচাৰ-অনুষ্ঠানমূলক গীতসমূহত জনগোষ্ঠীটোৱে প্ৰব্ৰজনৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ত বসবাস কৰা ঠাই আৰু তেওঁলোকৰ বংশসমূহ গঠনৰ বিষয়ে পৰম্পৰা পোৱা যায়।<ref>{{cite journal |last=Swamma |first=Saepha |last2=Devi |first2=Jonali |title=Haidang De: The Traditional Folk Song of the Sonowal Kacharis of Assam, India |journal=The Quarterly Journal of the Mythic Society |volume=117 |issue=1 |year=2026 |pages=208–221 |doi=10.58844/EVSV2743 }}</ref> ''Tribes of Assam, Part II''-ত লিপিবদ্ধ আন এক উৎপত্তি-কিংবদন্তি অনুসৰি, বাণ ৰজা বা তেওঁৰ সমসাময়িক কোনো শাসকৰ চাৰিজন পুত্ৰ আছিল। তেওঁলোকৰ এজন হোগ্ৰাই এক হাজাৰ অনুগামীৰ সৈতে শদিয়াৰ ফালে যাত্ৰা কৰিছিল। পৰম্পৰা অনুসৰি, তেওঁলোকে প্ৰথমতে [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিৰি]] আৰু অন্যান্য পাহাৰীয়া জনজাতিৰ গাঁৱত আশ্ৰয় লৈছিল আৰু পাছত কুণ্ডিল নদীৰ পাৰত বসতি স্থাপন কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত হাগু, লিকাম আৰু ডফলা নামৰ তিনিটা পৰিয়াল এই গোটত অন্তৰ্ভুক্ত হয়; পৰম্পৰাগতভাৱে তেওঁলোকৰ পৰাই হাগুমিৰি, লিকামিৰি আৰু ডফলাৰি বংশসমূহৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধৰা হয়।<ref name="Bordoloi1988">{{cite book |last=Bordoloi |first=B. N. |last2=Sharma Thakur |first2=G. C. |title=Tribes of Assam, Part II |year=1988 |publisher=Tribal Research Institute, Assam |place=Guwahati |pages=77–78 |url=https://repository.tribal.gov.in/handle/123456789/73787 }}</ref> ''হাইদাং'' গীতসমূহতো সোনোৱাল কছাৰীসকলে ''ডফলা'' ([[নিচি জনগোষ্ঠী|নিচি]]), [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] আৰু ''আবৰ'' (আদি) আদি পাহাৰীয়া জনগোষ্ঠীৰ সৈতে মিলা-মিছা কৰাৰ লগতে বংশ-ব্যৱস্থা গঠন কৰি শেষত শদিয়াত বসতি স্থাপন কৰাৰ পৰম্পৰা উল্লেখ আছে।<ref name="Swamma2026">{{cite journal |last=Swamma |first=Saepha |last2=Devi |first2=Jonali |title=Haidang De: The Traditional Folk Song of the Sonowal Kacharis of Assam, India |journal=The Quarterly Journal of the Mythic Society |volume=117 |issue=1 |year=2026 |pages=208–221 |doi=10.58844/EVSV2743 }}</ref> পৰৱৰ্তী আহোম শাসনকালত নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ বুটলাত পাৰদৰ্শী কছাৰীসকলক আহোম ৰজাসকলে সোণ বুটলা কামত নিয়োগ কৰি ''সোনোৱাল খেল''ত সংগঠিত কৰিছিল; সৃষ্টিধৰ দত্তৰ মতে, এইসকল কছাৰী পাছলৈ সোনোৱাল কছাৰী নামেৰে পৰিচিত হয়।<ref>{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and their Kingdom |year=1985 |publisher=Chugh Publications |place=Allahabad |page=33 |quote=The Kacharis were, therefore, proficient in extracting gold by washing sands of the rivers. When they became subjects of the Ahom kingdom, they were, therefore, appointed as gold-washers and organized into a Sonowal Khel. These Kacharis came to be known as Sonowol Kacharis. }}</ref><ref>{{cite book |last=Baruah |first=Amlan |last2=Choudhury |first2=S. B. Roy |title=Assam State Gazetteer |year=1999 |publisher=Government of Assam }}</ref> ব্ৰিটিছ যুগৰ বিৱৰণ অনুসৰি, ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে অধিকাংশ সোনোৱাল কছাৰী শদিয়াৰ পৰা স্থানান্তৰিত হৈ মটক অঞ্চলৰ বুঢ়ীদিহিং আৰু ডিব্ৰু নদীৰ মাজৰ অৰণ্যাঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰে।<ref>{{cite journal |last=Prinsep |first=James |year=1838 |title=Journal of the Asiatic Society of Bengal |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=7 |publisher=Asiatic Society of Bengal |page=676 }}</ref> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পৰম্পৰাতো খামতিসকলৰ সৈতে হোৱা অস্থিৰতাৰ পাছত শদিয়া অঞ্চলৰ পৰা তেওঁলোকৰ স্থানান্তৰৰ স্মৃতি সংৰক্ষিত আছে। বৰদলৈ আৰু শৰ্মা ঠাকুৰে লিপিবদ্ধ কৰা পৰম্পৰা অনুসৰি, আহোম আৰু খামতিসকলৰ আক্ৰমণৰ ফলত সোনোৱালসকল [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ]]ৰ দক্ষিণ পাৰলৈ যাবলৈ বাধ্য হৈছিল; এই সংঘাতত লটবৰা নামৰ এজন [[চিংফৌ জনগোষ্ঠী|চিংফৌ]] মুখিয়ালেও অংশ লৈছিল।<ref name="Bordoloi1988"/> একেখন গ্ৰন্থতে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৃতদেহৰ ওপৰত তামৰ মুদ্ৰা ৰখাৰ এক অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ প্ৰথাৰ কথাও উল্লেখ আছে। পৰম্পৰাগত ব্যাখ্যা অনুসৰি, ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ দক্ষিণ পাৰৰ অঞ্চলক তেওঁলোকৰ আদি বাসভূমি বুলি গণ্য কৰা নহৈছিল বাবে মুদ্ৰাটো সমাধিৰ বাবে মাটি প্ৰতীকীভাৱে ক্ৰয় কৰাৰ চিনস্বৰূপে ৰখা হৈছিল। লেখকদ্বয়ে উল্লেখ কৰিছে যে শদিয়াত এই প্ৰথা প্ৰচলিত নাছিল।<ref name="Bordoloi1988"/> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৌখিক পৰম্পৰাত আন কছাৰী জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাতো পোৱা কিছুমান স্থান-নামৰ উল্লেখ আছে। ''হাইদাং গীত''ত ''হালালী'', ''হেমালী'' আৰু [[ডিমাপুৰ]]ৰ উল্লেখ ''“Halali o Hemali o Dimapuroloi kiman dur o”'' আদি পংক্তিত পোৱা যায়। ডিমাচা মৌখিক পৰম্পৰাতো নীলাচল পাহাৰৰ পৰা হালালীলৈ আৰু তাৰ পৰা ডিমাপুৰলৈ প্ৰব্ৰজন কৰাৰ কাহিনী পোৱা যায়।<ref>{{cite book |last=Allen |first=B. C. |title=Gazetteer of Cachar |year=1905 |page=19 }}</ref> নৃতত্ত্ববিদ চন্দ্ৰজ্যোতি সোনোৱালে অৱশ্যে এনে মৌখিক পৰম্পৰাক পোনপটীয়া ঐতিহাসিক প্ৰমাণ হিচাপে গ্ৰহণ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বনৰ কথা কৈছে। তেওঁৰ মতে, সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ স্বকীয় প্ৰব্ৰজন, বসতি আৰু ঐতিহাসিক ঘটনাৰ বিৱৰণ বুলি উপস্থাপন কৰা বহু পৰম্পৰাৰ সৈতে ওচৰ-চুবুৰীয়া [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী|চুতীয়া]], [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]] আৰু [[আহোম জনগোষ্ঠী|আহোম]] জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাৰ যথেষ্ট সাদৃশ্য আছে। বিশেষকৈ, সোনোৱাল কছাৰী লোকপৰম্পৰাত শদিয়াক পূৰ্বৰ বাসভূমি হিচাপে স্মৰণ কৰা হ'লেও, ঐতিহাসিকভাৱে অঞ্চলটো [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ সৈতে জড়িত আৰু দেউৰী পৰম্পৰাতো শদিয়াই গুৰুত্বপূৰ্ণ স্থান অধিকাৰ কৰে। এই পৰস্পৰ-ওপৰা পৰা পৰম্পৰাসমূহৰ বাবে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অতীত পুনৰ্গঠন কৰাটো ''“doubtful and blurred”'' হৈ পৰে বুলি সোনোৱালে মন্তব্য কৰিছে। তেওঁ ''হেমালী'', ''হাবুং'' আৰু ''হালালী''ৰ দৰে স্থানৰ উল্লেখসমূহকো সমৰ্থনকাৰী ঐতিহাসিক প্ৰমাণৰ অভাৱত অনিশ্চিত বুলি গণ্য কৰে আৰু লোককথা তথা পৌৰাণিক পৰম্পৰাক ঐতিহাসিকভাৱে যাচাই কৰিব পৰা তথ্যৰ পৰা পৃথক কৰি চোৱাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Sonowal |first=Chandra Jyoti |year=2023 |chapter=Problems and Prospects of Writing Indigenous History of Sonowal Kacharis |title=Sonowal Sambhar |editor-last=Hazarika |editor-first=R. |editor2-last=Sonowal |editor2-first=R. S. |pages=26–47 |publisher=Sonowal Kachari Autonomous Council, Government of Assam |url=https://www.researchgate.net/publication/369584781_Problems_and_Prospects_of_Writing_Indigenous_History_of_Sonowal_Kacharis }}</ref> ==বংশমূল== সোনোৱাল কছাৰীসকলে নিজকে মহাবীৰ বলীৰজা, প্ৰহ্লাদ, ভগদত্ত, বাণৰজা, নৰকাসুৰ আৰু ভাস্কৰ বৰ্মন আদিৰ উত্তৰ পুৰুষ বুলি ভাবে। বলীৰজা, বিষ্ণুপুৰাণৰ মতে যাক ভগৱান বিষ্ণুৱে পাতাল পুৰীলৈ নিৰ্বাসন দিছিল, তেওঁকেই সোনোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ আদিৰজা বুলি গণ্য কৰে। (সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ হাইদাং হুঁচৰি গীতত এই কথাৰ উল্লেখ পোৱা যায়)। হাইদাং গীতসমূহত সোনোৱাল কছাৰীসকলে ডিমাপুৰৰ পৰা স্থানান্তৰিত হোৱাৰ কথা উল্লেখ আছে। কছাৰী বুৰঞ্জীৰ মতে সোনোৱালসকলৰ ৰজা মাণিক্যৰ ৰাজ্য চুতীয়াৰ শদিয়া ৰাজ্যৰ দক্ষিণত দিখৌ আৰু দিহিং নৈৰ মাজত সীমাবদ্ধ আছিল।cসোনোৱাল কছাৰীসকল হাম্মুচা ঠালৰ উত্তৰ পুৰুষ। ===বংশ বৃক্ষ=== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ হাইদাং হুচৰীৰ মতে সোনোৱালসকলৰ প্ৰধানকৈ সাত খেল চৈধ্য বংশ আৰু ছাপন্নটা সঁচ বা পৰিয়াল হ’ব লাগে। # উজনীকুচীয়া, # নামনীকুচীয়া, # অমৰাবমীয়া, # তিপমীয়া, # ধুলীয়াল, # চিৰিপুৰীয়া আৰু # বালিখিতিয়াৰী। এই সাত খেলৰ অন্তৰ্গত বংশ বিলাক: # মদনীয়াল, # মাণিকীয়াল, # হুগ্ৰাল, # মুক্তাল, # এজমাল, # ফৰমাল, # সৰু-সাজোৱাল, # বৰ-হাজোৱাল, # লথিয়াল, # চতীয়াল, # কুমৰাল, # বৰমাল, # দংৰাল আৰু # ডিঙীয়াল। মিৰি, ডফলা, বড়ো, ৰাভা, ডিমাচা, নগা, শ্যাম, কোঁচ আৰু আহোম আদি মূলৰ পৰা সোণোৱাল কছাৰীত অন্তৰ্ভুক্তি হোৱা আৰু নটা বংশ পোৱা যায়। সেই কেইটা হ’ল- # মুখৰাল # হুকৰাল # ডেকৰাল # চুঙীয়াল # চুনীয়াল # ধনশিৰীয়াল # হাকোৱাল # ধাদুমীয়াল আৰু # দলঙীয়াল ওপৰত উল্লেখ কৰা বংশ বিলাক সৰ্বমুঠ ১০৮টা সঁচ বা পৰিয়ালত বিভক্ত হৈছে। পৰিয়াল বিলাকৰ নাম তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: * গুঁইৰী, * পিঠাৰী, * ধকোৱালী, * বাগলাৰী, * লক্ষণাৰী, * ঘৰপুৰাৰী বা ফেটাৰী, * গাওঁখোৱাৰী, * বালিখেতীয়াৰী, * বাইথৰী, * আঁখুৱাৰী, * ডেকাৰী, * উঝাৰী, * খনীৰী, * লগুৱাৰী, * গেলেপী, * শুকুলী, * মুক্তালী, * মাক্ৰাৰী, * গেজেপী, * শগুণ মূৰাৰী, * ধাকনাৰী, * এজলাৰী, * হাজাৰী, * লাঙিৰী, * তুহুৰী, * তেপাৰী, * লাপিটী, * মুকুডুমী , * চৰুৰী, * বৰমাঝিৰী, মিচনাৰী, নঘৰাৰী বা উদিৰী, * খাটোৱালী, * জাৰলগাৰী, * মানাৰী বা মাৰাৰী, * খটাৰী, * নেজকাটাৰী, * ফাটোৱালী, * ফালাৰী, * লালোৱাৰী, * ঠাকুলী বা ঠাকুৰী, * পেদাৰী, * চেলেঙী, * তাঙিৰী, * শগুণমাৰাৰী, * তাৰাৰী, * কেদালী, * হাটখোৱাৰী, * বৰঘিয়াৰী বা বৰঘৰাৰী, * বেতাৰী, * কোমৰাৰী বা কুমাৰী, * ধৱলী বা ধুৱঁলী, * পিঙাৰী, * ডুলিৰী, * লেৰাঙী, * ঝিঙিৰী, * অকলশৰীয়াৰী, * চৈতাৰী, * বুঢ়ামুদৰী, * মুদৰী, * মেগলাৰী, * আঁঠুৱালী/দেউৰী, * ডাফলাৰী, * কেওঁতাৰী, * বাঘগিৰী, * লিকামিৰি, * হাগুমিৰী, * কলাৰী বা কপৌহিৰী, * তুৰুকী, * বাওলাৰী, * তিতাৰী, * গাঁঠিৰী, * দেমাৰী বা দৈমাৰী, * খাৰঘিয়াৰী বা খাৰঘৰাৰী, * বৰগিয়াৰী বা বৰগঁয়াৰী, * কেঁকোৱাৰী, * সৰুমাঝিৰী, * ঢেঁকীয়ালী, * মুখৰাৰী, * খেপৰাৰী, * পিককাৰী বা পাককাৰী, * ঘোঁতাৰী, * লোকিৰী বা কান্ধভঙাৰী, * ঘুঙিয়াৰী, * গেবৰাৰী, * ধকোৱালী, * কলাখোৱাৰী, * নাকৰী, * ডেকানোৱাৰী, * জপৰাৰী বা ঝপৰাৰী, * আগাৰী, * তিপামিয়াৰী, * বুনিৰী, * বাইলুং বা বাইলুঙিৰী, * বেচনাৰী বা চাংপেতাৰী, * ঘেৰাৰী, * পলাশী, * ধেমখাৰী বা ধামখাৰী, * শদিয়াৰী, * আহুৱাৰী, * লোহাৰী, * মটিয়াৰ বা মাটিয়াৰ, * গহপুৰিয়াৰী, * ধাদুমিয়াৰী, * লোণপুৰিয়াৰী, * ধাদুমিয়াল, * হাজাৰী, * কেনাৰী, * লেধাৰী, * তেজাৰী বা তেজিয়াৰী, * ঘুণিয়াৰী, * চাউদাং আৰু * ফুটকাৰী। বংশ আৰু সঁচ বিলাকৰ মাজত তেজৰ সম্বন্ধ থকা গতিকে সোনোৱালসকলৰ মাজত একে সঁচ আৰু বংশৰ মাজত বিবাহ নিষিদ্ধ। একবিবাহ প্ৰথাই সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম যদিও একাধিক বিবাহ নিষিদ্ধ নহয়। দুয়ো পক্ষৰ সন্মতি মৰ্মে বিপত্নীক বা বিধবাসকলে পুনৰ্বিবাহ কৰাত বাধা নাই। সোণোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ নামৰ পাছত সঁচৰ নাম প্ৰতিসৰ্গ হিচাবে ব্যৱহাৰ কৰাৰ উপৰি শইকীয়া, বৰশইকীয়া, হাজৰিকা, বড়া, বৰুৱা, ডেকাবৰুৱা, দাস আদি উপাধিও ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ বৰ্তমান নিজ ভাষা নেথাকিলেও তেওঁলোকৰ মাজত কথিত উপভাষা প্ৰচলিত হোৱা দেখা যায়। সোণোৱাল কছাৰীসকলে প্ৰধানকৈ মান্য অসমীয়া ভাষাকে ব্যৱহাৰ কৰিলেও তেওঁলোকে ব্যৱহাৰ কৰা উপভাষাৰ ভালেমান শব্দ অভিধানত পোৱা নেযায়। ==খাদ্যাভ্যাস== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ খাদ্যাভ্যাসত সিদ্ধ ভাত, তৰকাৰী, মাছ, মাংস আদিয়েই প্ৰধান। সোনোৱাল কছাৰীসকল সাধাৰণতে আমিষ ভোজী। সোণোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ দৈনন্দিন আহাৰত অতি ক্ষুদ্ৰ পৰিমাণৰ মচলা আৰু জালকীয়া ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ খাদ্যাভ্যাসত জনজাতীয় অতুলনীয় সাংস্কৃতিক পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্যবিদ্যমান। ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ বাবে সোনোৱাল কছাৰীসকলে কিছুমান জীৱ-জন্তুৰ মাংস অখাদ্য হিচাবে জ্ঞান কৰে যেনে কুকুৰ, মেকুৰী আৰু গোমাংস ইত্যাদি। মহিলা আৰু বৃদ্ধ-বৃদ্ধাৰ ক্ষেত্ৰত খাদ্যৰ বাধা অধিক পৰিলক্ষিত হয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলে অধিক মচলাযুক্ত আহাৰ পচন্দ নকৰে। মাছ সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অতি প্ৰিয় খাদ্য। তেওঁলোকে দাতি-কাষৰীয় নৈ-বিলৰ পৰা মাছ ধৰি আনি বিধে বিধে তৃপ্তিকৰ আঞ্জা তৈয়াৰ কৰি লয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলে নানাবিধ পোক পৰুৱাও হাবিৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি আনি খাদ্য হিচাবে গ্ৰহণ কৰে। কোমল চাউল, চিৰা, পিঠা, চেৱা দিয়া বৰা ভাত, চাউলচুঙা, টোপোলা ভাত ইত্যাদি জল পান হিচাবে ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলে চাউল আৰু ফলৰ পৰা নানাবিধ পানীয় তৈয়াৰ কৰি লয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ কেইবিধমান স্বকীয় পানীয় হ’ল- মদ, ৰহি মদ আৰু গুৰৰ লালিৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা চেৰাপ। সোনোৱাল কছাৰীসকলে পুৰুষ-নাৰী, ল’ৰা-বুঢ়া সকলোৱে মিলি একেলগে পানীয় গ্ৰহণ কৰাত কোনো বাধা নাই। ==বস্ত্ৰ আৰু সাজপাৰ== গাঁৱত থকা সোনোৱাল কছাৰীসকলে নানা বৰণীয়া আটক ধুনীয়া সাজপাৰ পৰিধান কৰে। সম্ভ্ৰান্ত পুৰষসকলে সাধাৰণতে ধুতী আৰু কামিজ পিন্ধি মূৰত পাগুৰী আৰু কান্ধত চেলেং চাদৰ লয়। সাধাৰণ চহালোকে আঁঠুৰ মূৰলৈকে চুৰীয়া পিন্ধি গাত হাচতি লয়। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ বয়ন শিল্প এক পৰম্পৰাগত ৰীতি-নীতি। ঘৰতে সাজি লোৱা তাঁতৰ শালত সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ তিৰোতাসকল কাপোৰ বোৱাত বৰ পাকৈত। ছোৱালী বিয়া দিওঁতে ছোৱালীক তাঁতৰ শাল এযোৰ যৌতুকত দিয়াতো প্ৰায় বাধ্যতামূলক। সোণোৱাল কছাৰী শিপিনীসকলে ঘৰতে বৈ লোৱা এড়ীচাঁদৰ, বৰকাপোৰ আদি গৰম কাপোৰ আৰু ৰংচঙীয়া ফুল বচা মুগা আৰু পাটৰ চাঁদৰ, মেঠনি, মেখেলা, ৰিহা, কপাহি মেখেলা, কপাহী চাঁদৰ, চুৰীয়া, ধুতী, হাচুটি, গামুচা, তিয়নি, একাঠীয়া, চেলেং কাপোৰ আদি সোণোৱাল কছাৰী শিপিনীসকলৰ শিল্পীসূলভ প্ৰতীক। সোনোৱাল কছাৰী মহিলাসকলে মূৰ ঢাকিবলৈ সদায় টকয়া ব্যৱহাৰ কৰে। গাম খাৰু বা হাঁচৰমৰা খাৰু, কেৰু, জাংফাই কেৰু, ঠুৰিয়া, বিৰী, জোনবিৰি, কংকন, ডুগডুগি, লাটুমনি, মাদুলি আদি পৰম্পৰাগত আ-অলঙ্কাৰ সোনোৱাল কছাৰী মহিলাসকলে ব্যৱহাৰ কৰাত ৰুচি দেখুৱায়। সোনোৱাল কছাৰী পুৰুষসকলৰ জাতিগত প্ৰতীকি হাচুটিখনৰ বিশেষত্ব এয়ে যে ইয়াৰ ৰং সোণ বৰণীয়া আৰু দুয়োপাৰে সাতডাল, সাতডালকৈ চৈধ্যডাল সেউজীয়া বৰণৰ আঁচুসূতাৰে পাৰি দিয়া। এই চৌধ্যডাল পাৰিয়ে সোনোৱাল সকলৰ চৌধ্য বংশকে সূচায়। পুৰুষসকলে জাতিগত সাজ হিচাপে গাত গাতুং চোলা আৰু ঘৰতে বোৱা কপাহী চুৰীয়া পিন্ধে। ==ধৰ্ম== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পৰম্পৰাগত ধৰ্ম থাকিলেও সৰ্বশক্তিমান একঈশ্বৰ আৰু পৰজন্মত বিশ্বাস কৰে। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এটা ভাগে এতিয়াও চৈতন্যবাদ আৰু জড়োপাসনাত বিশ্বাস ৰাখে। তেওঁলোকৰ মতে, বিপদৰ সময়ত পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাই সহায় কৰে আৰু সেই বিশ্বাসতেই পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাৰ সন্তুষ্টিৰ অৰ্থে পূজা-পাতল কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত সত্ৰসংহতি সোমোৱাৰ আগেয়ে পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাৰ পূজা-পাতলতেই বিশ্বাস ৰাখিছিল। সোতৰ শতিকাৰ মাজ ভাগত সত্ৰাধিকাৰীৰ প্ৰভাৱত সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত বৈষ্ণৱ ধৰ্ম প্ৰচলন হয় আৰু বৰ্তমান সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ সৰহ সংক্ষকেই বৈষ্ণৱ। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ সকলো গাঁৱতে একোটা স্বকীয় নামঘৰ দেখা যায় যিয়ে তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় আৰু সংস্কৃতিৰ পৰম্পৰা বহন কৰি আহিছে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অন্য দেৱ-দেৱীক নমনা বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ প্ৰতি বিশ্বাস থাকিলেও তেওঁলোকে এতিয়াও পুৰণিকলীয়া ধৰ্মাচাৰ পদ্ধতিক সম্পূৰ্ণৰূপে এৰি পেলাব পৰা নাই। তেওঁলোকে এতিয়াও তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত উপাস্য দেৱ-দেৱীক পূজাপাতল কৰি আহিছে। তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত বিশ্বাস মতে, এতিয়াও সমাজৰ হিতাৰ্থে বিভিন্ন জীৱ-জন্তু আৰু গছ-গছনিক উপাসনা কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পূজা-পাৰ্বণ দুই ধৰণৰ; সামোহিক আৰু পৰিয়াল কেন্দ্ৰিক। একোটা পৰিয়ালৰ সুখ-শান্তিৰ বাবে ঘৰুৱা দেৱ-দেৱীক আৰু সমোহ ৰাইজৰ বাবে বিশেষ বিশেষ দেৱ-দেৱীক সমজোৱাভাৱে পূজা-পাতল কৰে। [[বাইথ’ পূজা]], বাঘদেউ পূজা, গাতিগীৰি সবাহ, গজাই ভোজ, সৰগদেউ পূজা, গোকালিকা পূজা, জলখাই পূজা, ক’লাচামোন পূজা, ৰঙাচামোন পূজা, বৰচামোন পূজা, ক্ষেত্ৰ পূজা, কেঁচাইখাতী গোঁসানী পূজা, আচাৰকটা পূজা, তাপচিলিং পূজা, বুঢ়াবুঢ়ী থানৰ পূজা, বলিয়াবাবা থানৰ পূজা, ভূৰুলী-হাবুকী থানৰ পূজা, কলীআই থানৰ পূজা, লখিমী তোলা সবাহ, ভুৰ উটোৱা সবাহ, বালি সবাহ, চেঙেলী মাছৰ সবাহ, নৰাচিঙা সবাহ, বাটৰ সবাহ, ফল-মূলৰ সবাহ, মিঠৈ বটা সবাহ, বৰ সবাহ আদি সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সামূহিক পূজা পাতল। খিন ভঙা, বুঢ়া পোহা, চাউল খুউৱা, মৰাক দিয়া, পিৰি দিয়া, ন-পুৰষৰ সকাম, লখিমী মতা, বাৰিচুকৰ সকাম, আয়ুস তোলা সকাম, আই মতা, আপেশ্বৰী সবাহ, বাটৰুৱা সকাম, গৰখীয়া সবাহ, গা-চলনি দিয়া, উজান মাছ ধৰা পূজা, ডাঙৰ গছ কটা পূজা, হাবি জুই জলোৱা পূজা, চিটিকা পতা পূজা, কাছ-ঘাঁহ কটা পূজা, চুমনী পূজা, কচুকুৱঁৰী পূজা, ডাঙৰীয়া পূজা, গাতিগুৰী সকাম বা হাবি কাম আদি সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ ব্যক্তিগত ঘৰুৱা পূজা পাতল। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ আৰাধ্য দেৱতা ৰজা খ্ৰীং দেউতাৰ সম্পৰ্কে : পৃথিৱীৰ প্ৰত্যেকটো জনগোষ্ঠীৰ মাজতে প্ৰত্যেকটো জনগোষ্ঠীৰে নিজ নিজ বিভিন্ন ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, লোকবিশ্বাস, লোকসাহিত্য, লোকসংগীত, স্বতন্ত্ৰভাৱে প্ৰচলিত হৈ থকা দেখা যায়। পৃথিৱীৰ আন আন জনগোষ্ঠীৰ দৰে সোণোৱালসকলৰ মাজতো নিজাকৈ বিভিন্ন ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, লোকবিশ্বাস, লোকসাহিত্য, লোকসংগীত স্বতন্ত্ৰ ভাবে প্ৰচলিত হৈ আহিছে। সোণোৱালসকলৰ ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, বুলিলে সমাজ জীৱনত পালন কৰি অহা ধৰ্ম্মীয় অনুষ্ঠানসমূহ; বসবাহ কৰিবলৈ বিভিন্ন ধৰণৰ ঘৰ-বাৰী, অহিলাপাতি তৈয়াৰ কৰাৰ পদ্ধতি; জীয়াই থাকিবলৈ জীৱিকাৰ বাবে কৰা খেতি-বাতি, চিকাৰ কৰাৰ পদ্ধতি; বছৰটোৰ বিভিন্ন সময়ত উদযাপন কৰা বিভিন্ন উৎসৱ পাৰ্বন, বিয়াবাৰু আদি; সুস্বাস্থ্যৰ বাবে কৰা জৰা-ফুকা, বেজ-বেজালিসমূহ; জন্ম-মৃত্যুৰ বাবে কৰা বিভিন্ন নীতি-নিয়মবিলাক; অৱসৰ বিনোদনৰ বাবে কৰা বিভিন্ন খেল-ধেমালি, গীত-মাত, উপকথা, কাহিনি ইত্যাদি। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ কিছুমান লোকাচাৰত বাহ্যিক প্ৰভাৱ পৰি লোকাচাৰৰ মৌলিকতাত হানি ঘটাইছে যদিও প্ৰায় বিলাক লোকাচাৰেই তেওঁলোকৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য আৰু মৌলিকতা বহন কৰি আহিছে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ ধৰ্ম্মীয় অনুষ্ঠান বিলাকৰ ভিতৰত ১/ খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজা ২/ ভুৰুলী-হাবুকীৰ পূজা ৩/ বাঘদেউ পূজা ৪/ গাতিগিৰি পূজা ৫/ গজাই পূজা ৬/ সৰগদেউ পূজা ৭/ জলখাই পূজা ৮/ কোলাচামোন পূজা ৯/ ৰঙাচামোন বা ৰঙা-ৰাঙলী পূজা ১০/ বৰচামোন পূজা ১১/ ক্ষেত্ৰদেৱতাৰ পূজা ১২/ খীন ভঙা পূজা ১৩/ তাপচিলিঙ পূজা ১৪/ গোকালিকা পূজা ১৫/ বুঢ়া-বুঢ়ীৰ পূজা ১৬/ বলিয়া বাবাৰ পূজা ১৭/ কেঁচাই খাইতীৰ পূজা ১৮/ আই থানৰ পূজা ইত্যাদি। সোনোৱালসকলে পালন কৰি অহা সবাহসমূহ হ’ল ১/ লখিমী সবাহ ২/ ভূৰ উটোৱা সবাহ ৩/ বালি সবাহ ৪/ চেঙেলী মাছৰ সবাহ ৫/ নৰাচিগা সবাহ ৬/ গৰখীয়া সবাহ ৭/ ফল-মূলৰ সবাহ ৮/ মিঠৈ বটা সবাহ ৯/ আপেস্বৰাৰ সবাহ ১০/ বৰসবাহ ১১/ বাটৰ সবাহ আদি। সকামৰ ভিতৰত ১/ বুঢ়া পোহা ২/ চাউল খোওৱা ৩/ মৰাক দিয়া ৪/ পিৰি দিয়া ৫/ নপুৰুষৰ সকাম ৬/ আই সকাম ৭/ লখিমী সকাম ৮/ বাৰীৰ চুকৰ সকাম ৯/ চুমনি বা মুগা পোহা সকাম ১০/ উজান ধৰা সকাম ১১/ গছ কটা সকাম ১২/ হাবিত জুই জলোৱা সকাম ইত্যাদি। সোনোৱালসকলৰ এই সকলোবোৰ লোকাচাৰতেই সোণোৱালসকলৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য আৰু মৌলিকতা বহন কৰিছে আৰু এই বিলাক লোকাচাৰ সোনোৱালসকলে ঐতিহ্যৰে পৰা নিজাববিয়াকৈ মৌলিকতা ৰক্ষা কৰি স্বতন্ত্ৰভাৱে পালন কৰি আহিছে। বিশেষভাৱে সোনোৱালসকলৰ পৰম আৰাধ্য দেৱতা খ্ৰীং খ্ৰী বাইথ’ পূজাৰ যি লোকবিশ্বাস বা লোকাচাৰ বা পৰম্পৰা তাত অদ্যাপি কোনো বাহ্যিকতাৰ প্ৰভাৱ পৰা নাই। সোণোৱাল সকলৰ হাইদাং দে বা হাইদাং গীতৰ ৰচনাশৈলী, গীতৰ সঞ্চাৰ আৰু তাৰ দৰ্শনে সোনোৱালসকলৰ এক স্বকীয় পৰম্পৰাকে বহন কৰিছে। খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজা প্ৰথমতে আৰম্ভ হৈছিল অৰণ্যৰ মাজত গছৰ গুৰিত। কালক্ৰমে গজাই গুৰুদেউৰ নিৰ্দেশ মৰ্মে পূজাৰীৰ ঘৰলৈ লৈ অহা হয়। গৰখীয়াসকলে হাবিৰ মাজত গৰু চাৰি থাকোঁতে গৰখীয়াসকলৰ মাজতে এই পূজা আৰম্ভ হয়। শিৱই মাধপুৰুষ আৰু পাৰ্ৱতীয়ে সুৰেশ্বৰীৰ ৰূপ ধৰি সোনোৱালসকলৰ মাজলৈ আহি কৈৰাতীয় আচাৰ ব্যৱহাৰেৰে সোণোৱালসকলক জীৱন ধাৰণৰ আভাস দিয়ে। গৰখীয়াসকলৰ মাজত মাধপুৰুষে ঘাই গৰখীয়া হৈ গৰু-গাই বিলাক নিৰাপদে থাকিবলৈ গন্ধসৰৈ গছৰ গুৰিত ফৰিং বলি দি পূজা কৰিবলৈ গৰখীয়াসকলক উপদেশ দিয়ে। মাধপুৰুষৰ উপদেশ মতে গৰখীয়াসকলে ফৰিং বিচাৰি আনি গন্ধসৰৈ গছৰ তলত উলুখেৰৰ পাতেৰে ফৰিং বলি দি গীত-মাতেৰে গীত-মাতৰ সঁজুলি সমোহ জামুক গছৰ তলত মাধপুৰুষক সঁপি দি এই খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ সূচনা কৰিছিল। এই কাম কেতিয়া আৰম্ভ হৈছিল তাক ঠাৱৰ কৰাটো সম্ভৱ নহয়। পূৰ্বৰ পৰম্পৰা অনুসৰি প্ৰতি বছৰে দৌল পূৰ্ণিমা মাহৰ শুক্লপক্ষৰ দ্বিতীয়টো সোমবাৰে শিৱৰাত্ৰিৰ পাচত (১৩নং চন্দ্ৰমাহত ) সোণোৱালসকলৰ খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজাভাগ আগ বঢ়োৱা হয়। পূজাৰ আৰাধ্য দেৱতা জনক খ্ৰীং ৰজা বোলা হয়। খ্ৰীং শব্দৰ তাৎপৰ্য এনে ধৰণৰ। খ, ৰ, ঈ আৰু ং, এই চাৰি বৰ্ণ লগ লাগি খ্ৰীং শব্দ গঠিত হৈছে। অৰ্থ হৈছে চাৰিমুঠি জীৱ- উৰণ, বুৰণ, গজন আৰু ভ্ৰমণ, এই চাৰিমুঠি জীৱৰ ত্ৰানকৰ্তা বা ৰক্ষক। সোণোৱালসকলে বাইথ’ মন্দিৰৰ পূজাৰী জনক ৰাজাগুৰু বা দেউতা বুলি সম্বোধন কৰে। মন্দিৰৰ মূল খুটাটো মুধচৰ ওপৰলৈ ওলাই যোৱাকৈ কলডিলৰ আকৃতিৰে গঢ়া হয়। কলডিলৰ তাৎপৰ্য হ’ল প্ৰজনন ক্ষমতা। মূল খুটাৰ গুৰিত দুখন হেতামাৰি লগাই দি দুয়োফালে দুটা চাৰিমুখীয়া মাটিৰ চাকী জলোৱা হয়। এটা চাকিৰ চাৰিডাল শলিতাই খ্ৰীং ৰজা, গজাই, মনাই আৰু ফুলকোঁৱৰক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে আৰু আনটো চাকিৰ চাৰিডাল শলিতাই উৰণ, বুৰণ, গজন আৰু ভ্ৰমণ এই চাৰিমুঠি জীৱক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। এই চাকি দুটাক পুৰুষ আৰু প্ৰকৃতীৰ প্ৰতীক বুলিও গণ্য কৰা হয়। বাইথ’ পূজাৰ সময়ত খ্ৰীং ৰজাৰ পূজাৰ উপৰিও মন্দিৰৰ বাহিৰত ভূৰুলী আইৰ পূজাভাগ আগ বঢ়োৱা হয়। বাইথ’ শালৰ পূজাৰীক বাইথ’ বা ৰাজাগুৰু আখ্যা দিয়া হয় আৰু ভূৰুলী শালৰ পূজাৰীক শইকীয়া বোলা হয়। মূল খুটাৰ সৈতে ৬টা কুমৰ খুটা আৰু পালিখুটা ১৪টাৰে তিনিচলিয়াকৈ মন্দিৰ নিৰ্মান কৰি এখন মূল দুৱাৰ ৰখা হয়। এই খুটা কেইটাৰ মূল খুটাৰ সৈতে ৬টা কুমৰ খুটা লগাই ৭টা খুটাই সোনোৱালসকলৰ সাতখেল আৰু ১৪টা পালি খুটাই চৌদ্ধ বংশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। তিনিখন চালে খ্ৰীং ৰজা, গজাই আৰু মনাইক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। মন্দিৰৰ মূল খুটাৰ চাৰিওফালে নভনী লখিমীৰ উদ্দেশ্যে নটা চাকি জলোৱা হয়। সোনোৱালসকলৰ মতে নভনী লখিমীসকলৰ নাম এনে ধৰণৰ: চেংদৈ, বেংদৈ, হাক্লাদৈ, ফাকলাদৈ, দোনদৈ, কুলাদৈ, দেউবুঢ়ী, সোমবুঢ়ী আৰু বুধবুঢ়ী আই। ভূৰুলী শালত কৰা তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাৰ নাম বিলাকে সোণোৱালসকলৰ স্বকীয়তাৰ এক বিশেষ তাৎপৰ্য বহন কৰিছে। তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাসকল যেনে: ফুলকোঁৱৰ, ভূৰুলী, হাবুকী, বুঢ়া-বুঢ়ী, বলিয়া বাবা, টকালি পৰা, হুহুৰি বোৱা, ঢোল কুবুৱা, কুলামন, ৰিগিৰাগাম, চাৰিবুঢ়া, চাৰিগোঁসাই, ওঠৰকোঁৱৰ, বৰগাতিয়াল, জলখাই, বৰচামুন, সাতভাই, চেলাযখ, লোহিত কোঁৱৰ, বৰমবাহু, হৰিচৰণ, ৰঙাচৰণ, নমতা, সমতা, হেলৌ, দেলৌ, কনৈ, কণকণ, বায়ুৰ, বাংৰি, বৰুণ, সাতভাই ডাঙৰীয়া, নাক্লেং, চাক্লেং, সূৰ্য্য, থলৰ নভনী, কুবেৰ বুঢ়া-বুঢ়ী, নভনী লখিমী, হৰ, পাৰ্ৱতী, সৱস্বতী, আইৰ নভনী, জল কুবেৰ, জলৰ নভনী, ৰাজ মৰাক ইত্যাদি। তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাৰ এই নামকৰণে সোণোৱালসকলৰ মাজত প্ৰচলিত এক বিশেষ বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ উমৈহতীয়া লোকাচাৰ বা সংস্কৃতিকেই প্ৰতিপন্ন কৰিছে। ==জাতীয় উৎসৱ== সোনোৱাল কছাৰীসকলে বৰ উৎসাহ আৰু উদ্দীপনাৰে তেওঁলোকৰ স্বকীয় জাতীয় উৎসৱ উদযাপন কৰে। অনান্য অসমীয়া সমাজৰ দৰেই সোনোৱাল কছাৰীসকলৰো বিহু কেইটাই তেওঁলোকৰ জাতীয় উৎসৱ। বহাগ বিহু|বহাগ বা ৰঙালী বিহু, মাঘ বিহু|মাঘ বা ভোগালী বিহু আৰু কাতি বিহু সোনোৱাল কছাৰীসকলে বৰ ৰং-ৰহস্য আৰু উল্লাহেৰে পালন কৰে। উৎসৱ, বিয়া, শস্য চপোৱা আদি যিকোনো আনন্দৰ মুহূৰ্তত সোনোৱাল কছাৰী সকলে নাচি-বাগি আনন্দত মতলীয়া হৈ পৰে। ==জাতীয় উৎসৱ== [[File:Sonowal Kachari's Bihu Dance 2.jpg|thumb|সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ দ্বাৰা বিহু নৃত্য পৰিৱেশন]] সোণোৱাল কছাৰীসকলে বৰ উৎসাহ আৰু উদ্দীপনাৰে তেওঁলোকৰ স্বকীয় জাতীয় উৎসৱ উদযাপন কৰে। অনান্য অসমীয়া সমাজৰ দৰেই সোণোৱাল কছাৰীসকলৰো বিহু কেইটাই তেওঁলোকৰ জাতীয় উৎসৱ। [[বহাগ বিহু|বহাগ বা ৰঙালী বিহু]], [[মাঘ বিহু|মাঘ বা ভোগালী বিহু]] আৰু [[কাতি বিহু|কাতি বা কঙালী বিহু]] সোণোৱাল কছাৰীসকলে বৰ ৰং-ৰহস্য আৰু উল্লাহেৰে পালন কৰে। উৎসৱ, বিয়া, শস্য চপোৱা আদি যিকোনো আনন্দৰ মুহূৰ্তত সোণোৱাল কছাৰী সকলে নাচি-বাগি আনন্দত মতলীয়া হৈ পৰে। ==ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান সমূহ== ১/ গজাই ডাঙৰীয়াৰ সকাম সোণোৱালসকলৰ খ্ৰীং ৰাজা বাইথ’ দেৱতাৰ পাচতেই উপাচ্য দেৱতা হ’ল ‘গজাই ডাঙৰীয়া’। এই জনা দেৱতাকে সোণোৱাল সকলে গুৰু হিচাবেও মান্য কৰে। “খ্ৰীং ৰাজা ধৰণী, গজাই গুৰু ঢাকনী”। ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল, সৃষ্টিকৰ্তা খ্ৰীং ৰাজা আৰু পালন্তা গজাই গুৰু। গজাই গুৰু ডাঙৰীয়াৰ নিৰ্দ্দেশ অনুসৰিয়েই সোণোৱালসকলৰ সকলো পূজা-পাৰ্ৱন, নীতি-নিয়ম, জীৱন ধাৰণ প্ৰণালী আদি প্ৰচলন হ’ল। গৰখীয়া লৰাহঁতে গৰু চাৰি ফুৰোঁতে উঁই হাফলুতে উলুখেৰৰ পাতেৰে ফৰিং কাটি পূজা কৰিছিল। তাতে গজাই দেউৱে আৱিৰ্ভাৱ হৈ গৰখীয়া লৰাহঁতক জীৱন ধাৰণ প্ৰণালীৰ শিক্ষা দি যায়। সেয়ে আজিও সোণোৱালসকলে ঘৰৰ ভেটি তুলিবলৈ আৰু ঘৰ মুচিবলৈ উঁই হাফলুৰ মাটি নলগায়। গজাই দেউৱে বুঢ়ামুদৰী পৰিয়ালত ধন নাম লৈ জন্ম লৈ মানুহক বেহা-বেপাৰ কৰিবলৈও শিকায়। গজাই দেৱে নাৱেৰে বেহা কৰিবলৈ ধন দি মানুহ লগাই ন-দিহিঙত পৰাকৈ এটা দীঘল খালো খন্দাইছিল। অৰুণাচল প্ৰদেশৰ আলুবাৰী নামৰ থাইত ‘ধনে খন্দা সূঁতি’ নামেৰে এতিয়াও আছে। “ধন ধন ঐ হয়েকি অহয়ে হয়। আইক লয়ে গ’লে সাউদ সদাগৰে, ভৰা দি নাওতে বোজা। বোপাইক লৈয়ে গ’লে শুকুলী হাতীয়ে, কোন দেশত পাতিলে ৰজা”। এয়া সোণোৱালসকলৰ হুচৰীত গজাই দেউক উদ্দেশি গোৱা এফাকি ঘোষা আৰু পদ। গজাই দেউৱে চাৰিবাৰ জন্ম লৈছিল বুলি জনা যায়। গজাই ডাঙৰীয়াই ধ্যানৰ যোগেদি ভৱিষ্যতবাণী কৰিব পাৰিছিল। এবাৰ কেবাদিনো ধ্যানত থাকোঁতে কোনোবা এজনে মৃত বুলি ঘোষণা কৰাত জ্ঞাতিয়ে তেওঁৰ জীৱন্ত দেহটো দাহ কৰি পেলায়। গজাই ডাঙৰীয়াৰ আত্মাই ঘোষণা কৰা জনক “কুকুৰাৰ জনম লবি আৰু তোকো জীয়াই জীয়াই পুৰি মাৰি মানুহে খাব আৰু তাৰ ভাগ পালেহে মই সন্তুস্ত হ’ম, তেতিয়াহে জ্ঞাতিয়ে উদ্ধাৰ পাব”, এই বুলি অভিশাপ দিয়ে। সেয়ে গজাই দেউৰ সকামত পক্ষী এটা জীয়াই জীয়াই পুৰি মৰা হয়। সোণোৱালসকলৰ প্ৰত্যেকখন গাঁৱতে গজাই ডাঙৰীয়াৰ থান থাকিব লাগে। ডাঙৰীৰ লাইনা গাঁৱৰ বাহিৰে সোণোৱালসকলৰ সকলো গাঁৱতে বছৰেকত এবাৰহে গজাই দেউৰ সকাম কৰা হয়। লাইনা গাঁৱত বছৰত পাঁচটাকৈ গজাই দেউৰ সকাম কৰা হয়। প্ৰতিখন সোণোৱাল গাঁৱতে বহাগ বিহুৰ পাচত জেঠ মাহত, এজাৰ ফুল ফুলি বাঁহৰ গাজ ওলালে গজাই দেউৰ সকাম সমাজৰ মঙ্গলৰ বাবে অনুষ্ঠিত কৰা হয়। বৰমাল/আঁঠুৱাল বংশৰ বুঢ়ামুদৰী আৰু মুদৰী পৰিয়ালত নিজা ববীয়াকৈ গজাই দেউৰ সকাম কৰে। এই পূজাত পূজাৰী নেথাকে। বেহাৰী নিয়মেৰে মৃতকৰ দহাকাজ কৰা জেষ্ঠ ব্যক্তি এজনক পুৰুহিত হিচাবে লোৱা হয়; অনুপস্থিতিত যি কোনো জেষ্ঠ এজনে পূজাৰ কাম সম্পাদন কৰে। পূজাৰ আৰম্ভণিতে শলিতা, তামোল-পাণ, চাউল, শাক-পাত, তেল-নিমখ, মাধপুৰুষৰ ৰস, সান্দহ, গুৰ, আলোৱা কুকুৰা এটা লৈ পূজাৰী, ৰান্ধনি-বাঢ়নিয়ে সেৱা আগ বঢ়ায়। পূজাৰী গৰাকীয়ে আলোৱা কুকুৰাটো জীয়াই জীয়াই জুইত পুৰি মাৰি তাৰে ৰান্ধনিয়ে খাজি বনায়। পূজাৰীয়ে শলিতা, তামোল-পাণ, ভাত, খাজি, শাক-পাত, মাধপুৰুষৰ ৰস ( নল চুঙাত দিয়া হয় ), সান্দহ, গুৰ ডাঙৰ গছ এজোপাৰ তলত আগ বঢ়াই সেৱা জনাই আশীৰ্বাদ লয়। ইয়াৰ পাচতে উপস্থিত সকলোৱে দেৱতাৰ অৱশিষ্টখিনি গ্ৰহণ কৰি ঘৰাঘৰি হয়। ওভতোঁতে পাচলৈ নেচাই পোনে পোনে ঘৰলৈ গৈ গা ধুইহে ঘৰত সুমুৱা নিয়ম। ২/ বহুৱা নাচ: [[File:Bohuwa Dance.jpg|thumb|]] [[File:Bahuwa naas.jpg|thumb|বহুৱা নাচ]] বহুৱা নাচ অসমৰ সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ কলা-কৃষ্টীৰ এক প্ৰকাশ হ’ল এই বহুৱা নাচ। ডিব্ৰুগড় জিলাৰ বৃহৎ জামিৰা অঞ্চলৰ ধমল গাঁৱত বসবাস কৰা সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত অতীজৰে পৰা বহুৱা নাচ প্ৰচলন হৈ আহিছে। প্ৰতি দুবছৰৰ অন্তত তেওঁলোকে এই নাচৰ আয়োজন কৰে। এই নৃত্যৰ আৰম্ভণি কেতিয়া হৈছিল সেইকথা তেওঁলোকে ক'ব নোৱাৰে কিন্তু তেওঁলোকৰ আজোককাকৰ দিনৰ পৰাই প্ৰচলিত আছিল বুলি বিশ্বাস কৰে। এই নাচ প্ৰদৰ্শন কৰোঁতে শিল্পীসকলে মুখা আৰু দেহটো কলপাতেৰে মেৰিয়াই লয়। এই নাচৰ প্ৰস্তুতিপৰ্বত শিল্পীসকলৰ সাজ-সজ্জা কৰা হয় এখন আওহতীয়া হাবিত। তাত কেৱল বয়সস্থ লোকৰহে প্ৰৱেশ অনুমতি থাকে। বহুৱা নাচত অভিনয় কৰা শিল্পীসকলৰ পৰিচয়ো অতি গোপনে ৰখা হয়। একোজন বহুৱাক সাজ-সজ্জাৰে তৈয়াৰ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩-৪ ঘণ্টা সময় লাগে। হাবিৰপৰা ওলোৱা বহুৱাই মুকলি মঞ্চত প্ৰৱেশ কৰাৰ সময়ত শিল্পীসকলৰ আগত এখন ৰঙা আঁৰ কাপোৰ টানি দিয়া হয়। এই ৰঙা কাপোৰখনক সোণোৱাল কছাৰীসকলে ধ্বংস আৰু সৃষ্টিৰ ঐশ্বৰিক লীলাৰ প্ৰতীক বুলি জ্ঞান কৰে। বহুৱা নাচত বাদ্যযন্ত্ৰ হিচাপে মেদং (সোণোৱাল কছাৰীসকলে মৃদংগক মেদং বোলে) আৰু তাল ব্যৱহাৰ কৰা হয়। মেদঙৰ তালে তালে গায়ন-বায়ন, বহুৱা, ভূত-প্ৰেত সকলোৱে একেলগে নাচে। বহুৱা দলৰ পিছতে এটা বিহুৱা দলেও মুকলি মঞ্চত বিহু নাচ প্ৰদৰ্শন কৰে। এই নাচ শেষ হোৱাৰ পিছত সকলো ভাৱৰীয়াই গা-পা ধুই গাঁৱৰ এঘৰত একেলগে ভোজ-ভাত খায়। ==বৈৱাহিক প্ৰথা== আগেয়েই উল্লেখ কৰা হৈছে যে একবিবাহ প্ৰথাই সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম যদিও একাধিক বিবাহ নিষিদ্ধ নহয় আৰু দুয়ো পক্ষৰ সন্মতি মৰ্মে বিপত্নীক বা বিধবাসকলেও পুনৰ্বিবাহ কৰাত বাধা নাই। কোনো বিশেষ কাৰণত প্ৰথমা পত্নীৰ অনুমতি সাপেক্ষে পুৰুষে দ্বিতীয় পত্নী গ্ৰহণ কৰাতো বাধা নাই। সোণোৱাল কছাৰী সমাজত অসবৰ্ণ বিবাহো বিৰল নহয়। সোণোৱালকছাৰী সমাজত অভিভাৱকসকলে অসবৰ্ণ বিবাহক মানি লবলৈ টান পায় যদিও সেইয়া ধৰা-বন্ধা নিয়ম নহয়। সোণোৱাল কছাৰী সমাজে কন্যামূল্য গ্ৰহণ নকৰে। বৰ্তমান সোণোৱাল কছাৰী সমাজত পাঁচ বিধ বৈৱাহিক প্ৰথা পৰিলক্ষিত হয়। এই বিলাকৰ ভিতৰত # শান্তিবিয়া বা নোৱাই তোলনী বিয়া # নোৱা-ধুৱা বা বৰবিয়া # হোম দিয়া বিয়া # গন্ধৰ্ব বিয়া ৫. ৰভা সৰকাই দিয়া বিয়া সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম অনুসৰি একে বংশ বা পৰিয়ালৰ মাজত বিবাহ সম্পূৰ্ণৰূপে নিষিদ্ধ। তেনে বিবাহ সংঘটিত হ'লে তেওঁলোকৰ উত্তৰ পুৰুষে তিনিখন মেখেলা পাৰ নোহোৱালৈকে তেওঁলোকক বংশৰ পৰা বহিস্কৃত কৰি ৰখাৰ নিয়ম। ==সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ ভাষা== বৰ্তমান সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ স্বীকৃত প্ৰাপ্ত নিজা ভাষা নেথাকিলেও তেওঁলোকৰ মাজত কথিত উপভাষা প্ৰচলিত দেখা যায়। সোণোৱাল কছাৰীসকলে প্ৰধানকৈ মান্য অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিলেও তেওঁলোকে ব্যৱহাৰ কৰা উপভাষাৰ ভালেমান শব্দ অসমীয়া অভিধানত এতিয়ালৈকে অন্তৰ্ভুক্তি হোৱা নাই। মানুহে মুখে মুখে কথা কোৱাৰ যি নতুন নতুন উপায় আৱিষ্কাৰ কৰিছে তাৰ ফলতসকলো ভাষাতেই পৰিৱৰ্তন অহা দেখা গৈছে। এই পৰিৱৰ্তন কোনো এক প্ৰজন্মৰ পৰা অন্য এক প্ৰজন্মলৈ নাইবা কোনো এক সম্প্ৰদায়ৰ মানুহৰ পৰা আন এক সম্প্ৰদায়ৰ মানুহৰ মাজলৈও স্থানান্তৰিত হ’ব পাৰে। ধ্বনিগত দিশৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শব্দভাণ্ডাৰ, অঙ্গসংস্থান বিদ্যা, পদবিন্যাস আৰু বক্তৃতাত ভাষাৰ পৰিৱৰ্তন ঘটে। যদিও ভাষাৰ এই পৰিৱৰ্তনক আৰম্ভণিতে নেতিবাচক হিচাবে মূল্যায়ন কৰা হৈছিল আৰু ভাষা বিষয়ক বক্তা সকলে এই পৰিৱৰ্তনৰ ফলত ভাষা ব্যৱহাৰ বিনাশ হৈছে বা মূল বিষয়ৰ পৰা বিচ্যুত হৈছে বুলি ভাবিছিলে, তথাপি এই পৰিৱৰ্তন প্ৰাকৃতিক ভাৱেই সংঘটিত হয় আৰু ইয়াক এৰাই চলাটো দুৰতিক্ৰম্য। পৰিৱৰ্তনৰ ফলত নিৰ্দিষ্ট শব্দ বা সম্পূৰ্ণ ধ্বনিগত পদ্ধতিত প্ৰভাৱ পৰা দেখা যায়। শব্দগত পৰিৱৰ্তন বিলাকৰ মাজত হ’ল, কোনো শব্দ বা ধ্বনিগত বৈশিষ্ট্যক লৈ শব্দ এটাক পুন:স্থাপন, প্ৰভাৱিত হোৱা শব্দটো সম্পূৰ্ণভাৱে ক্ষতিগ্ৰস্থ হোৱা, নাইবা য’ত কোনো শব্দই নাছিল সেই স্থানত নতুনকৈ কোনো শব্দক যুক্ত কৰা। যেনেকৈ, নিজে নিজৰ ছৱি তোলাটোক ‘চেলফি’ বোলে, যিটো পূৰ্বতে নাছিলেই, ইত্যাদি। বিশ্বৰ ১১টা সৰ্বাধিক প্ৰচলিত ভাষা হ’ল চীনা, ইংৰাজী, হিন্দী, উৰ্দু, স্পেনীয়, আৰৱী, পৰ্তুগিজ, ৰুচ, বাংলা, জাপানী, জাৰ্মান আৰু ফৰাচী। এই আটাইকেইটা ভাষাই ইন্দো-ইউৰূপীয় ভাষাগোষ্ঠীৰ অন্তৰ্গত আৰু পৃথিৱীৰ ৪৬ শতাংশ মানুহেই এই ভাষা কেইটা কয় । আটাইতকৈ বেচি ভাষাভাষীৰ দেশ দুখন হ’ল, পাপুৱা নিউগিনি, য’ত ৮৫০ টাতকৈ বেছি ভাষাৰ প্ৰচলন আছে আৰু আনখন ইন্দোনেচীয়া, য’ত ৬৭০টা ভাষা মানুহৰ মুখত শুনা যায়। মহাদেশ হিচাবে বিশ্বৰ ৬০০০টা ভাষাৰ মাজত ১৫ শতাংশ ভাষা দক্ষিণ আৰু উত্তৰ আমেৰিকাত, আফ্ৰিকাত ৩০ শতাংশ, এচীয়া মহাদেশত ৩০ শতাংশ আৰু সকলোতকৈ কম ইয়োৰূপ মহাদেশ য’ত ৩ শতাংশ মাত্ৰ। এই ভাষা বিলাকৰ মাজত প্ৰায় বিলাক ভাষাই পৰস্পৰৰ সৈতে সংযুক্ত। আকৌ ভালেমান আছে যি বিলাক এক নিৰ্দিষ্ট ভৌগোলিক অঞ্চলত বসবাস কৰা মানুহেহে ব্যৱহাৰ কৰিছিল; বংশধৰৰ অভাৱত সেই ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা নি:শেষ হৈ গৈছে। ভাষা আৰু ভাষাত শব্দৰ ব্যৱহাৰ প্ৰতিদিনেই সলনি হৈ আছে। অনেক ভাষাই স্বঅস্তিত্ব ৰক্ষাত অন্য ভাষাৰ সৈতে মিলি যাব লগা হৈছে। যাৰ বাবে ভাষাৰ স্বতন্ত্ৰতা খৰ্ব হ’ব লগা হৈছে। এক সমীক্ষাত কোৱা হৈছে যে, প্ৰতি ১৫ দিনত এটাকৈ ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা লোপ পাবই লাগিছে। কিছুমান ভাষা অৱশ্যে চৰকাৰৰ বদান্যতাত নিজ অস্তিত্বলৈ ঘূৰি আহিবলৈও সক্ষম হৈছে। যেনেকৈ উৱেলচ্, মাউৰী নিচিনা ভাষাই চৰকাৰৰ সুদৃষ্টিত পৃথিৱীলৈ আকৌ ঘূৰি আহিবলৈ সক্ষম হৈছে। ওপৰৰ আলোচনাটোৰ পৰা সোণোৱালসকলৰ ভাষাটোৰ ওপৰত কেইটামান সিদ্ধান্তত উপনিত হ’ব পৰা যায়। সোণোৱাল সকলোৰ ভাষা কি? এই প্ৰশ্নৰ সদোত্তৰ দিবলৈ কোনোৱেই আগ্ৰহি নহয় আৰু সক্ষমো নহয়। এই প্ৰশ্নটোৰ উত্তৰ দিয়াৰ আগেয়ে ভাষা শব্দটোৰ সম্যক জ্ঞান বা ভাষাতত্ত্ব (Philology, Linguistics) জনাটো নিত্তান্তই আৱশ্যকীয়। পৃথিৱীৰ প্ৰত্যেক জনগোষ্ঠীয়েই মনৰ ভাব প্ৰকাশ কৰিবলৈ বিভিন্ন ভাষাৰ ব্যৱহাৰ কৰি আহিছে। সেয়ে সোনোৱাল সকলৰো যে কোনো এক সময়ত তেওঁলোকৰ এক নিজস্ব স্বতন্ত্ৰ ভাষা আছিল তাত কোনো সন্দেহৰ অৱকাশ নাই। ভৌগোলিক, সামাজিক, সাংষ্কৃতিক আদিৰ পৰিৱৰ্তনৰ ফলত তেওঁলোকৰ ভাষাটোও পৃথিৱীৰ পৰা নি:চিহ্ন হবলৈ উপক্ৰম হৈছে। আজি সোণোৱালসকলৰ ভাষাটোৱেও পৰিৱৰ্তনৰ ধামখুমীয়াত পৰি অস্তিত্ব ৰক্ষাত বিফল হৈ পৰিছে। তথাপি কিছুমান ভিতৰুৱা গাঁৱত থকা সোনোৱাল সমাজত অদ্যাৱধি তেওঁলোকৰ নিজস্ব ভাষাৰ কেতবোৰ শব্দ প্ৰচলিত হৈ আহিছে, যিবোৰ শব্দ অদ্যপৰিমিত মান্য অসমীয়া ভাষাত এতিয়াও অন্তৰ্ভুক্তি হোৱাই নাই। নৃতত্ত্বৰ ফালৰ পৰা সোণোৱাল কছাৰীসকল মঙ্গোলীয় গোষ্ঠীৰ অন্তৰ্গত আৰু ভাষাতত্ত্বৰ বিচাৰত চীন-তিব্বতীয় ঠালৰ তিব্বত-বৰ্মী শাখাৰ উপশাখা অসম-বৰ্মীৰ অন্তৰ্গত। বৰ্তমান সোণোৱালসকলৰ বসতি প্ৰধান ঠাই সমূহ হ’ল উজনি অসমৰ তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, গোলাঘাট, মাজুলী, লখিমপুৰ আৰু ধেমাজি জিলা কেইখন। এওঁলোকৰ আদি বাসস্থান হৈছে দক্ষিণ-পশ্চিম চীন দেশ। তাৰ পৰা তেওঁলোকে বিভিন্ন সময়ত বিভিন্ন ঠাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰে। ইয়াৰে এটা দলে দক্ষিণলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি বাৰ্মাদেশৰ উত্তৰ-পূৱ অঞ্চলত উপনীত হয় আৰু তাৰ পৰা তেওঁলোকৰ এটা ঠালে দক্ষিণ-পশ্চিমলৈ গতি কৰি হিমালয়ৰ পাদদেশৰ বিভিন্ন ঠাইত বসতি কৰিবলৈ লয়। পাছত তেওঁলোকে সেই ঠাই সমূহৰ পৰা দক্ষিণলৈ গতি কৰি ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা আৰু তাৰ দাঁতি কাষৰীয়া অঞ্চলত থিতাপি লয়। এই নৃগোষ্ঠীটোৰেই অন্তৰ্গত এক গোষ্ঠী হ’ল অসমৰ সোণোৱাল কছাৰীসকল। আনহাতে সোণোৱালসকলক বড়োমূলীয় বুলি অভিহিত কৰিলেও 'বড়ো' নামটো অসমৰ মেছ তথা কছাৰী ভাষিক গোষ্ঠীটোক সামগ্ৰিকভাৱে বুজাবলৈকে পোন প্ৰথমে ব্যৱহাৰ কৰিছিল B H Hodgson-চাহাবে। অসমৰ পশ্চিমে বাস কৰা মেছ জনগোষ্ঠীৰ লোকসকলক ব'ৰ' নামেৰে জনা গৈছিল। কালক্ৰমত অসমলৈ আহি থিতাপি লোৱা এই মেছসকলকে তেওঁ বড়ো (Bodo) নামেৰে অভিহিত কৰে। জনশ্ৰুতি অনুসৰি, ব্ৰহ্ম বা বাৰ্মী জনগোষ্ঠীৰ ঠাল এটা তিব্বতত সোমাই তাত তিষ্ঠিব নোৱাৰি দাৰ্জিলিঙৰ ঘন অৰণ্যত সোমাইহি আৰু তাতে কিছুদিন থাকি দুটা গোটত বিভক্ত হৈ এটা নামনিৰ মেছি নদীৰ পাৰত থাকিবলৈ লয় আৰু আনটো ওপৰলৈ পাহাৰৰ ফালে গুছি যায়। মেছি নদীৰ পাৰত বাস কৰাসকল পিছত মেছ নামেৰে আৰু নেপালৰ ফালে গুছি যোৱা গোটটো লিম্বু নামেৰে জনাজাত হয়। এই মেছসকলেই লাহে লাহে বিস্তাৰ হৈ অসম, ত্ৰিপুৰা, উত্তৰ-বংগ আৰু বাংলাদেশৰ অঞ্চলবিশেষে বিয়পি পৰে আৰু অসমত তেওঁলোক বড়ো নামে জনাজাত হৈ পৰে। অসমৰ পূৱ অঞ্চলৰ হিন্দু অধিবাসীসকলে এই ব'ৰ' তথা মেছসকলক কছাৰী নাম দিয়ে। Grierson- চাহাবে উল্লেখ কৰা মতে, কছাৰী নামটো প্ৰথমতে উত্তৰ কাছাৰত বসবাস কৰা ডিমাচাসকলৰ মাজতে আৱদ্ধ আছিল। কালৰ সোঁতত এই নামে আন আন ঠাইত থকা একে মূলৰ ব'ৰ' তথা মেছসকলক সাঙুৰি লোৱাত বড়ো-কছাৰী নামটো জনপ্ৰিয় হৈ উঠে। মেছ তথা ব'ৰ'সকলৰ ভাষাৰ লগতে ৰাভা, লালুং, ডিমাচা, গাৰো, ত্ৰিপুৰা আৰু চুতীয়া এই তিব্বত-বাৰ্মী ভাষাক ভিত্তি কৰি গঢ়ি উঠা গোষ্ঠীটোকে Hodgson- চাহাবে ১৮৪৭ চনত বড়ো নামেৰে নামাংকিত কৰে। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সমাজ-জীৱন, পাৰিবাৰিক জীৱন, ধৰ্মীয় ৰীতি-নীতি, সাজপাৰ, ৰন্ধন-প্ৰকৰণ, উৎসৱ-অনুষ্ঠান, জন্ম-মৃত্যু-বিবাহ, লোকাচাৰ পদ্ধতি, ভাষা আদিত স্বকীয়তা পৰিলক্ষিত হয়। বৰ্তমান দৈনন্দিন জীৱনত তেওঁলোকে ভাৱৰ আদান প্ৰদানত অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিলেও সেই ভাষা মান্য অসমীয়া ভাষাৰ সৈতে পাৰ্থক্য দেখা যায়। কথিত ৰূপত সোণোৱালসকলৰ ভাষা ধ্বনিগত, ৰূপগত, শব্দগত আৰু বাক্য গাঁথনি আদিৰ দিশত মান্য অসমীয়া ভাষাতকৈ এক সুকীয়া ৰূপত প্ৰকাশ পায়। সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ কথোপকথনত ভালেমান অসমীয়া ভাষাৰ শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিলেও ধ্বনি উচ্চাৰণৰ ক্ষেত্ৰত সৰল উচ্চাৰণে সোণোৱালৰ ভাষাটোক এক সুকীয়া বৈশিষ্ট্য প্ৰদান কৰিছে। সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ কথিত ভাষাত এনে কিছুমান শব্দ ব্যৱহাৰ কৰে যি বিলাক মান্য অসমীয়া ভাষাত প্ৰয়োগ হোৱা দেখা নেযায় আৰু সেই শব্দ বিলাকৰ মূল নিৰ্দ্ধাৰণ কৰাটোও সম্ভৱ নহয়। সেই শব্দ বিলাকক সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ স্বকীয় শব্দ বুলি দাবি কৰাৰ থল আছে। উপাদানৰ ক্ষেত্ৰত বিচাৰ কৰিবলৈ হ’লে সোণোৱালসকলৰ কথিত ভাষাটোত ভালেমান বড়োমূলজ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিলেও সি যৎসামান্য। বড়ো-কছাৰী হৈছে অসমৰ তিব্বত-বাৰ্মী ভাষা কোৱা কেইবাটাও জনগোষ্ঠীক সামগ্ৰিকভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা নাম। পূৰ্বতে এই জনগোষ্ঠী সমূহৰ মাজত যথেষ্ট ভাষিক পাৰ্থক্য আছিল। সেইদৰে সোণোৱালৰ কথিত ভাষাটোত মান্য অসমীয়া ভাষাৰ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে নে মান্য অসমীয়া ভাষাত সোণোৱালৰ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে তাক ঠাৱৰ কৰাটোও দু:সাধ্য বিষয়। সেয়েহে “সোণোৱাল সকলৰ কথিত অসমীয়া ভাষাই মান্য অসমীয়া ভাষাতকৈ সুকীয়া ৰূপত গঢ় লৈ উঠিছে” বোলা বাক্য শাৰীৰ যথাৰ্থতা সহজতে মানি লব নোৱাৰি। বৰ্তমান সোণোৱালসকলৰ নতুন চামে সোণোৱালৰ ভাষাটোক ব্যৱহাৰৰ ক্ষেত্ৰত যথেষ্ট অৱহেলা কৰা দেখা যায়। পুৰণিচাম মানুহেহে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাত কথোপকথন কৰিবলৈ সুখ পায়। ভিতৰুৱা গাঁও বিলাকত অৱশ্যে সৰুৰ পৰা ডাঙৰলৈকে সকলোৱে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাতেই ভাৱৰ আদান প্ৰদান কৰে। আনহাতে নগৰ বা নগৰৰ কাষৰীয়া গাঁও সমূহত সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাটো পাহৰিয়ে গৈছে বুলি ক’ব পাৰি। সোণোৱালসকলৰ কথিত ভাষাই নিৰ্দ্দিষ্ট এক নৃগোষ্ঠীয় ভাষা হিচাবে মৰ্য্যদা পোৱাৰ সম্পূৰ্ণ যোগ্যতা আছে। তাৰ বাবে সোণোৱাল কছাৰী সকলৰ কথিত ভাষাৰ ধ্বনিতত্ত্বক বৰ্ণনাত্মক অধ্যয়ন আৰু বিশ্লেষণৰ প্ৰয়োজন আছে। ==সমাজ নেতৃত্ব== উত্তৰ পূব ভাৰতৰ অনান্য গাঁৱলীয়া জনসমাজ গাঁথনিৰ সৈতে সোণোৱালকছাৰীসকলৰ জনসমাজ গাঁথনিও প্ৰায় একে। গাওঁ একোখনৰ প্ৰসাশনিক মোক্ষ হিচাবে গাওঁবুঢ়াকে ধৰি আন কিছুমান বিষয় ববীয়াক লৈ গাওঁখনৰ প্ৰসাশন যন্ত্ৰ গঠিত হয়। অন্যান্য বিষয়-ববীয়াসকল এনে ধৰণৰ – ৰাজাগুৰু, পূজাৰী, দেউৰী, টিকাধৰা, মূৰাধৰা, মজিন্দাৰ, বাৰিক, ভৰালী, তামোলী, বিলনীয়া, ৰান্ধনী, বাঢ়নী, গীতঘাই, মেধী, বায়ন, পাঠেকি, আশীৰ্বদীয়া ইত্যাদি। ইজনে সিজনৰ প্ৰতি থ’কা পাৰস্পৰিক সহায় আৰু সহযোগিতাৰ বাবে কোনো পাৰিশ্ৰমিক নোলোৱাকৈ শ্ৰমদান কৰা অনুষ্ঠান ‘হাৰি’ বা ‘হাউৰি’ সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সমাজত মিলাপ্ৰিতিৰ এক উৎকৃষ্ট নমুনা। এই অনুষ্ঠানত গৃহস্থই অৱশ্যে আমন্ত্ৰিতসকলক খাদ্য আৰু পানীয়ৰ যোগান ধৰিব লগা হয়। ==লগতে পঢ়ক== *[[বহুৱা নৃত্য|সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান বহুৱা নৃত্য]]। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==উৎস প্ৰসংগ== *{{citation |last= সোনোৱাল|first=মোহন,গুণেশ্বৰ|date=|title=সোণোৱাল কছাৰী কৃষ্টি আৰু সংস্কৃতি |publisher=সোণোৱালকছাৰী সাহিত্য প্ৰকাশণ পৰিষদ |language=}} ==বাহ্যিক সংযোগ== {{কমন্স শ্ৰেণী|Sonowal Kachari people|সোনোৱাল কছাৰী}} * [http://www.amiasomiya.org/component/content/article/36-%E0%A7%A8%E0%A7%A6%E0%A7%A7%E0%A7%A8-03-22-18-19-19/505-dec12-sonowal-kochari অসমৰ এটা জনজাতি ‘সোনোৱাল কছাৰী]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, [[আমি অসমীয়া ডট কম]], আহৰণ: ০২-০২-২০১৩। {{অসমৰ জনগোষ্ঠী}} {{-}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ জনগোষ্ঠী]] [[শ্ৰেণী:কছাৰী জনগোষ্ঠী]] oi9873b0gay1k6bky9cyykpj962lan0 638826 638825 2026-09-26T19:18:45Z Ananya Taye 28065 /* ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান সমূহ */ 638826 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group |group=সোনোৱাল কছাৰী|population=২,৩৫,৪৪১|caption=|image_caption=|image=[[File:Sonowal couple.jpg|thumb|পৰাম্পৰাগত সাজপাৰত সোণোৱাল কছাৰী পুৰুষ আৰু মহিলা]]|languages=[[অসমীয়া ভাষা]]|religions=বাইথ’ ধৰ্ম|related=মেচ-কছাৰী, [[বড়ো-কছাৰী]], [[ শৰণীয়া কছাৰী]], [[ ঠেঙাল কছাৰী]]}} '''সোনোৱাল কছাৰী''' উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ অসম ৰাজ্যৰ অন্যতম থলুৱা [[খিলঞ্জীয়া লোক|খিলঞ্জীয়া]] জনগোষ্ঠী। এওঁলোক [[চীনা-তিব্বতীয় ভাষা|চীন-তিব্বতীয় ভাষা]] পৰিয়ালৰ [[বড়ো-কছাৰী]] ঠালৰ এক জনগোষ্ঠী।<ref name=":0">DeLancey, Scott (2012). Hyslop, Gwendolyn; Morey, Stephen; w. Post, Mark (eds.). "On the Origin of Bodo-Garo". Northeast Indian Linguistics. 4: 3–20. doi:10.1017/UPO9789382264521.003. <nowiki>ISBN 9789382264521</nowiki>.</ref> অসমৰ ধেমাজি, লখিমপুৰ, তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত এই জনগোষ্ঠীৰ লোক বিস্তাৰিতভাৱে বসবাস কৰে।<ref name=":0" /> শিৱসাগৰ, যোৰহাট, গোলাঘাট, মাজুলী, শোণিতপুৰ আৰু পূৰ্বভাৰতৰ নগাভূমি আৰু অৰুণাচল প্ৰদেশৰ কিছুমান ঠাইতো বিক্ষিপ্তভাৱে বসবাস কৰা দেখা যায়। বৰ্তমান গুৱাহাটী মহানগৰীৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বসবাস কৰি আছে। ==ইতিহাস== আহোম ৰজাসকলে সোৱণশিৰি নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ বুটলা কাম কৰা নিয়োগ কৰা কছাৰীসকলক সোনোৱাল খেলত সংগঠিত কৰা হৈছিল। এই কছাৰীসকলক সোনোৱাল কছাৰী নামেৰে জনাজাত হ’ল।।<ref>"The Kacharis were, therefore, proficient in extracting gold by washing sands of the rivers. When they became subjects of the Ahom kingdom, they were, therefore, appointed as gold-washers and organised into a Sonowal Khel. These Kacharis came to be known as Sonowal Kacharis"Dutta, Sristidhar (1985), The Mataks and their Kingdom, Allahabad: Chugh Publications</ref><ref>Baruah, Amlan; Choudhury, S. B. Roy (1999). ''Assam State Gazetteer''. Government of Assam</ref> ''আহোমৰ দিন'' গ্ৰন্থৰ মতে, ষোড়শ শতিকাত [[কোচ ৰাজবংশ|কোচ]] ৰজা [[নৰনাৰায়ণ]] আৰু তেওঁৰ ভাতৃ গোহাঁই কমলৰ সৈন্যবাহিনীৰ সৈতে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পূৰ্বপুৰুষসকল উজনি অসমলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি পৰৱৰ্তী সময়ত [[শদিয়া]] অঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰিছিল। গ্ৰন্থখনত আৰু উল্লেখ আছে যে শদিয়াত বসতি স্থাপন কৰাৰ পাছতহে তেওঁলোকৰ কাম অনুসৰি বিভিন্ন বংশ গঠিত হৈছিল।<ref>Borborua, Hiteswar, ''Ahomor Din'', p. 455: "ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰে আলি বন্ধাই আহোতে নৰনাৰায়ণ ৰজাৰ ভায়েক গোহাঁই কমলাৰ লগত অহা কছাৰী সোণোৱাল বিলাক শদিয়াত থকা কালতহে কাম অনুসৰি বংশ ভাগ হয়।"</ref> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৌখিক পৰম্পৰাতো প্ৰব্ৰজন আৰু শদিয়া অঞ্চলত বসতি স্থাপনৰ স্মৃতি সংৰক্ষিত হৈ আছে। ''হাইদাং দে'' নামেৰে পৰিচিত আচাৰ-অনুষ্ঠানমূলক গীতসমূহত জনগোষ্ঠীটোৱে প্ৰব্ৰজনৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ত বসবাস কৰা ঠাই আৰু তেওঁলোকৰ বংশসমূহ গঠনৰ বিষয়ে পৰম্পৰা পোৱা যায়।<ref>{{cite journal |last=Swamma |first=Saepha |last2=Devi |first2=Jonali |title=Haidang De: The Traditional Folk Song of the Sonowal Kacharis of Assam, India |journal=The Quarterly Journal of the Mythic Society |volume=117 |issue=1 |year=2026 |pages=208–221 |doi=10.58844/EVSV2743 }}</ref> ''Tribes of Assam, Part II''-ত লিপিবদ্ধ আন এক উৎপত্তি-কিংবদন্তি অনুসৰি, বাণ ৰজা বা তেওঁৰ সমসাময়িক কোনো শাসকৰ চাৰিজন পুত্ৰ আছিল। তেওঁলোকৰ এজন হোগ্ৰাই এক হাজাৰ অনুগামীৰ সৈতে শদিয়াৰ ফালে যাত্ৰা কৰিছিল। পৰম্পৰা অনুসৰি, তেওঁলোকে প্ৰথমতে [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিৰি]] আৰু অন্যান্য পাহাৰীয়া জনজাতিৰ গাঁৱত আশ্ৰয় লৈছিল আৰু পাছত কুণ্ডিল নদীৰ পাৰত বসতি স্থাপন কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত হাগু, লিকাম আৰু ডফলা নামৰ তিনিটা পৰিয়াল এই গোটত অন্তৰ্ভুক্ত হয়; পৰম্পৰাগতভাৱে তেওঁলোকৰ পৰাই হাগুমিৰি, লিকামিৰি আৰু ডফলাৰি বংশসমূহৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধৰা হয়।<ref name="Bordoloi1988">{{cite book |last=Bordoloi |first=B. N. |last2=Sharma Thakur |first2=G. C. |title=Tribes of Assam, Part II |year=1988 |publisher=Tribal Research Institute, Assam |place=Guwahati |pages=77–78 |url=https://repository.tribal.gov.in/handle/123456789/73787 }}</ref> ''হাইদাং'' গীতসমূহতো সোনোৱাল কছাৰীসকলে ''ডফলা'' ([[নিচি জনগোষ্ঠী|নিচি]]), [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] আৰু ''আবৰ'' (আদি) আদি পাহাৰীয়া জনগোষ্ঠীৰ সৈতে মিলা-মিছা কৰাৰ লগতে বংশ-ব্যৱস্থা গঠন কৰি শেষত শদিয়াত বসতি স্থাপন কৰাৰ পৰম্পৰা উল্লেখ আছে।<ref name="Swamma2026">{{cite journal |last=Swamma |first=Saepha |last2=Devi |first2=Jonali |title=Haidang De: The Traditional Folk Song of the Sonowal Kacharis of Assam, India |journal=The Quarterly Journal of the Mythic Society |volume=117 |issue=1 |year=2026 |pages=208–221 |doi=10.58844/EVSV2743 }}</ref> পৰৱৰ্তী আহোম শাসনকালত নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ বুটলাত পাৰদৰ্শী কছাৰীসকলক আহোম ৰজাসকলে সোণ বুটলা কামত নিয়োগ কৰি ''সোনোৱাল খেল''ত সংগঠিত কৰিছিল; সৃষ্টিধৰ দত্তৰ মতে, এইসকল কছাৰী পাছলৈ সোনোৱাল কছাৰী নামেৰে পৰিচিত হয়।<ref>{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and their Kingdom |year=1985 |publisher=Chugh Publications |place=Allahabad |page=33 |quote=The Kacharis were, therefore, proficient in extracting gold by washing sands of the rivers. When they became subjects of the Ahom kingdom, they were, therefore, appointed as gold-washers and organized into a Sonowal Khel. These Kacharis came to be known as Sonowol Kacharis. }}</ref><ref>{{cite book |last=Baruah |first=Amlan |last2=Choudhury |first2=S. B. Roy |title=Assam State Gazetteer |year=1999 |publisher=Government of Assam }}</ref> ব্ৰিটিছ যুগৰ বিৱৰণ অনুসৰি, ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে অধিকাংশ সোনোৱাল কছাৰী শদিয়াৰ পৰা স্থানান্তৰিত হৈ মটক অঞ্চলৰ বুঢ়ীদিহিং আৰু ডিব্ৰু নদীৰ মাজৰ অৰণ্যাঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰে।<ref>{{cite journal |last=Prinsep |first=James |year=1838 |title=Journal of the Asiatic Society of Bengal |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=7 |publisher=Asiatic Society of Bengal |page=676 }}</ref> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পৰম্পৰাতো খামতিসকলৰ সৈতে হোৱা অস্থিৰতাৰ পাছত শদিয়া অঞ্চলৰ পৰা তেওঁলোকৰ স্থানান্তৰৰ স্মৃতি সংৰক্ষিত আছে। বৰদলৈ আৰু শৰ্মা ঠাকুৰে লিপিবদ্ধ কৰা পৰম্পৰা অনুসৰি, আহোম আৰু খামতিসকলৰ আক্ৰমণৰ ফলত সোনোৱালসকল [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ]]ৰ দক্ষিণ পাৰলৈ যাবলৈ বাধ্য হৈছিল; এই সংঘাতত লটবৰা নামৰ এজন [[চিংফৌ জনগোষ্ঠী|চিংফৌ]] মুখিয়ালেও অংশ লৈছিল।<ref name="Bordoloi1988"/> একেখন গ্ৰন্থতে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৃতদেহৰ ওপৰত তামৰ মুদ্ৰা ৰখাৰ এক অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ প্ৰথাৰ কথাও উল্লেখ আছে। পৰম্পৰাগত ব্যাখ্যা অনুসৰি, ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ দক্ষিণ পাৰৰ অঞ্চলক তেওঁলোকৰ আদি বাসভূমি বুলি গণ্য কৰা নহৈছিল বাবে মুদ্ৰাটো সমাধিৰ বাবে মাটি প্ৰতীকীভাৱে ক্ৰয় কৰাৰ চিনস্বৰূপে ৰখা হৈছিল। লেখকদ্বয়ে উল্লেখ কৰিছে যে শদিয়াত এই প্ৰথা প্ৰচলিত নাছিল।<ref name="Bordoloi1988"/> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৌখিক পৰম্পৰাত আন কছাৰী জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাতো পোৱা কিছুমান স্থান-নামৰ উল্লেখ আছে। ''হাইদাং গীত''ত ''হালালী'', ''হেমালী'' আৰু [[ডিমাপুৰ]]ৰ উল্লেখ ''“Halali o Hemali o Dimapuroloi kiman dur o”'' আদি পংক্তিত পোৱা যায়। ডিমাচা মৌখিক পৰম্পৰাতো নীলাচল পাহাৰৰ পৰা হালালীলৈ আৰু তাৰ পৰা ডিমাপুৰলৈ প্ৰব্ৰজন কৰাৰ কাহিনী পোৱা যায়।<ref>{{cite book |last=Allen |first=B. C. |title=Gazetteer of Cachar |year=1905 |page=19 }}</ref> নৃতত্ত্ববিদ চন্দ্ৰজ্যোতি সোনোৱালে অৱশ্যে এনে মৌখিক পৰম্পৰাক পোনপটীয়া ঐতিহাসিক প্ৰমাণ হিচাপে গ্ৰহণ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বনৰ কথা কৈছে। তেওঁৰ মতে, সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ স্বকীয় প্ৰব্ৰজন, বসতি আৰু ঐতিহাসিক ঘটনাৰ বিৱৰণ বুলি উপস্থাপন কৰা বহু পৰম্পৰাৰ সৈতে ওচৰ-চুবুৰীয়া [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী|চুতীয়া]], [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]] আৰু [[আহোম জনগোষ্ঠী|আহোম]] জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাৰ যথেষ্ট সাদৃশ্য আছে। বিশেষকৈ, সোনোৱাল কছাৰী লোকপৰম্পৰাত শদিয়াক পূৰ্বৰ বাসভূমি হিচাপে স্মৰণ কৰা হ'লেও, ঐতিহাসিকভাৱে অঞ্চলটো [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ সৈতে জড়িত আৰু দেউৰী পৰম্পৰাতো শদিয়াই গুৰুত্বপূৰ্ণ স্থান অধিকাৰ কৰে। এই পৰস্পৰ-ওপৰা পৰা পৰম্পৰাসমূহৰ বাবে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অতীত পুনৰ্গঠন কৰাটো ''“doubtful and blurred”'' হৈ পৰে বুলি সোনোৱালে মন্তব্য কৰিছে। তেওঁ ''হেমালী'', ''হাবুং'' আৰু ''হালালী''ৰ দৰে স্থানৰ উল্লেখসমূহকো সমৰ্থনকাৰী ঐতিহাসিক প্ৰমাণৰ অভাৱত অনিশ্চিত বুলি গণ্য কৰে আৰু লোককথা তথা পৌৰাণিক পৰম্পৰাক ঐতিহাসিকভাৱে যাচাই কৰিব পৰা তথ্যৰ পৰা পৃথক কৰি চোৱাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Sonowal |first=Chandra Jyoti |year=2023 |chapter=Problems and Prospects of Writing Indigenous History of Sonowal Kacharis |title=Sonowal Sambhar |editor-last=Hazarika |editor-first=R. |editor2-last=Sonowal |editor2-first=R. S. |pages=26–47 |publisher=Sonowal Kachari Autonomous Council, Government of Assam |url=https://www.researchgate.net/publication/369584781_Problems_and_Prospects_of_Writing_Indigenous_History_of_Sonowal_Kacharis }}</ref> ==বংশমূল== সোনোৱাল কছাৰীসকলে নিজকে মহাবীৰ বলীৰজা, প্ৰহ্লাদ, ভগদত্ত, বাণৰজা, নৰকাসুৰ আৰু ভাস্কৰ বৰ্মন আদিৰ উত্তৰ পুৰুষ বুলি ভাবে। বলীৰজা, বিষ্ণুপুৰাণৰ মতে যাক ভগৱান বিষ্ণুৱে পাতাল পুৰীলৈ নিৰ্বাসন দিছিল, তেওঁকেই সোনোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ আদিৰজা বুলি গণ্য কৰে। (সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ হাইদাং হুঁচৰি গীতত এই কথাৰ উল্লেখ পোৱা যায়)। হাইদাং গীতসমূহত সোনোৱাল কছাৰীসকলে ডিমাপুৰৰ পৰা স্থানান্তৰিত হোৱাৰ কথা উল্লেখ আছে। কছাৰী বুৰঞ্জীৰ মতে সোনোৱালসকলৰ ৰজা মাণিক্যৰ ৰাজ্য চুতীয়াৰ শদিয়া ৰাজ্যৰ দক্ষিণত দিখৌ আৰু দিহিং নৈৰ মাজত সীমাবদ্ধ আছিল।cসোনোৱাল কছাৰীসকল হাম্মুচা ঠালৰ উত্তৰ পুৰুষ। ===বংশ বৃক্ষ=== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ হাইদাং হুচৰীৰ মতে সোনোৱালসকলৰ প্ৰধানকৈ সাত খেল চৈধ্য বংশ আৰু ছাপন্নটা সঁচ বা পৰিয়াল হ’ব লাগে। # উজনীকুচীয়া, # নামনীকুচীয়া, # অমৰাবমীয়া, # তিপমীয়া, # ধুলীয়াল, # চিৰিপুৰীয়া আৰু # বালিখিতিয়াৰী। এই সাত খেলৰ অন্তৰ্গত বংশ বিলাক: # মদনীয়াল, # মাণিকীয়াল, # হুগ্ৰাল, # মুক্তাল, # এজমাল, # ফৰমাল, # সৰু-সাজোৱাল, # বৰ-হাজোৱাল, # লথিয়াল, # চতীয়াল, # কুমৰাল, # বৰমাল, # দংৰাল আৰু # ডিঙীয়াল। মিৰি, ডফলা, বড়ো, ৰাভা, ডিমাচা, নগা, শ্যাম, কোঁচ আৰু আহোম আদি মূলৰ পৰা সোণোৱাল কছাৰীত অন্তৰ্ভুক্তি হোৱা আৰু নটা বংশ পোৱা যায়। সেই কেইটা হ’ল- # মুখৰাল # হুকৰাল # ডেকৰাল # চুঙীয়াল # চুনীয়াল # ধনশিৰীয়াল # হাকোৱাল # ধাদুমীয়াল আৰু # দলঙীয়াল ওপৰত উল্লেখ কৰা বংশ বিলাক সৰ্বমুঠ ১০৮টা সঁচ বা পৰিয়ালত বিভক্ত হৈছে। পৰিয়াল বিলাকৰ নাম তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: * গুঁইৰী, * পিঠাৰী, * ধকোৱালী, * বাগলাৰী, * লক্ষণাৰী, * ঘৰপুৰাৰী বা ফেটাৰী, * গাওঁখোৱাৰী, * বালিখেতীয়াৰী, * বাইথৰী, * আঁখুৱাৰী, * ডেকাৰী, * উঝাৰী, * খনীৰী, * লগুৱাৰী, * গেলেপী, * শুকুলী, * মুক্তালী, * মাক্ৰাৰী, * গেজেপী, * শগুণ মূৰাৰী, * ধাকনাৰী, * এজলাৰী, * হাজাৰী, * লাঙিৰী, * তুহুৰী, * তেপাৰী, * লাপিটী, * মুকুডুমী , * চৰুৰী, * বৰমাঝিৰী, মিচনাৰী, নঘৰাৰী বা উদিৰী, * খাটোৱালী, * জাৰলগাৰী, * মানাৰী বা মাৰাৰী, * খটাৰী, * নেজকাটাৰী, * ফাটোৱালী, * ফালাৰী, * লালোৱাৰী, * ঠাকুলী বা ঠাকুৰী, * পেদাৰী, * চেলেঙী, * তাঙিৰী, * শগুণমাৰাৰী, * তাৰাৰী, * কেদালী, * হাটখোৱাৰী, * বৰঘিয়াৰী বা বৰঘৰাৰী, * বেতাৰী, * কোমৰাৰী বা কুমাৰী, * ধৱলী বা ধুৱঁলী, * পিঙাৰী, * ডুলিৰী, * লেৰাঙী, * ঝিঙিৰী, * অকলশৰীয়াৰী, * চৈতাৰী, * বুঢ়ামুদৰী, * মুদৰী, * মেগলাৰী, * আঁঠুৱালী/দেউৰী, * ডাফলাৰী, * কেওঁতাৰী, * বাঘগিৰী, * লিকামিৰি, * হাগুমিৰী, * কলাৰী বা কপৌহিৰী, * তুৰুকী, * বাওলাৰী, * তিতাৰী, * গাঁঠিৰী, * দেমাৰী বা দৈমাৰী, * খাৰঘিয়াৰী বা খাৰঘৰাৰী, * বৰগিয়াৰী বা বৰগঁয়াৰী, * কেঁকোৱাৰী, * সৰুমাঝিৰী, * ঢেঁকীয়ালী, * মুখৰাৰী, * খেপৰাৰী, * পিককাৰী বা পাককাৰী, * ঘোঁতাৰী, * লোকিৰী বা কান্ধভঙাৰী, * ঘুঙিয়াৰী, * গেবৰাৰী, * ধকোৱালী, * কলাখোৱাৰী, * নাকৰী, * ডেকানোৱাৰী, * জপৰাৰী বা ঝপৰাৰী, * আগাৰী, * তিপামিয়াৰী, * বুনিৰী, * বাইলুং বা বাইলুঙিৰী, * বেচনাৰী বা চাংপেতাৰী, * ঘেৰাৰী, * পলাশী, * ধেমখাৰী বা ধামখাৰী, * শদিয়াৰী, * আহুৱাৰী, * লোহাৰী, * মটিয়াৰ বা মাটিয়াৰ, * গহপুৰিয়াৰী, * ধাদুমিয়াৰী, * লোণপুৰিয়াৰী, * ধাদুমিয়াল, * হাজাৰী, * কেনাৰী, * লেধাৰী, * তেজাৰী বা তেজিয়াৰী, * ঘুণিয়াৰী, * চাউদাং আৰু * ফুটকাৰী। বংশ আৰু সঁচ বিলাকৰ মাজত তেজৰ সম্বন্ধ থকা গতিকে সোনোৱালসকলৰ মাজত একে সঁচ আৰু বংশৰ মাজত বিবাহ নিষিদ্ধ। একবিবাহ প্ৰথাই সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম যদিও একাধিক বিবাহ নিষিদ্ধ নহয়। দুয়ো পক্ষৰ সন্মতি মৰ্মে বিপত্নীক বা বিধবাসকলে পুনৰ্বিবাহ কৰাত বাধা নাই। সোণোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ নামৰ পাছত সঁচৰ নাম প্ৰতিসৰ্গ হিচাবে ব্যৱহাৰ কৰাৰ উপৰি শইকীয়া, বৰশইকীয়া, হাজৰিকা, বড়া, বৰুৱা, ডেকাবৰুৱা, দাস আদি উপাধিও ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ বৰ্তমান নিজ ভাষা নেথাকিলেও তেওঁলোকৰ মাজত কথিত উপভাষা প্ৰচলিত হোৱা দেখা যায়। সোণোৱাল কছাৰীসকলে প্ৰধানকৈ মান্য অসমীয়া ভাষাকে ব্যৱহাৰ কৰিলেও তেওঁলোকে ব্যৱহাৰ কৰা উপভাষাৰ ভালেমান শব্দ অভিধানত পোৱা নেযায়। ==খাদ্যাভ্যাস== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ খাদ্যাভ্যাসত সিদ্ধ ভাত, তৰকাৰী, মাছ, মাংস আদিয়েই প্ৰধান। সোনোৱাল কছাৰীসকল সাধাৰণতে আমিষ ভোজী। সোণোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ দৈনন্দিন আহাৰত অতি ক্ষুদ্ৰ পৰিমাণৰ মচলা আৰু জালকীয়া ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ খাদ্যাভ্যাসত জনজাতীয় অতুলনীয় সাংস্কৃতিক পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্যবিদ্যমান। ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ বাবে সোনোৱাল কছাৰীসকলে কিছুমান জীৱ-জন্তুৰ মাংস অখাদ্য হিচাবে জ্ঞান কৰে যেনে কুকুৰ, মেকুৰী আৰু গোমাংস ইত্যাদি। মহিলা আৰু বৃদ্ধ-বৃদ্ধাৰ ক্ষেত্ৰত খাদ্যৰ বাধা অধিক পৰিলক্ষিত হয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলে অধিক মচলাযুক্ত আহাৰ পচন্দ নকৰে। মাছ সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অতি প্ৰিয় খাদ্য। তেওঁলোকে দাতি-কাষৰীয় নৈ-বিলৰ পৰা মাছ ধৰি আনি বিধে বিধে তৃপ্তিকৰ আঞ্জা তৈয়াৰ কৰি লয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলে নানাবিধ পোক পৰুৱাও হাবিৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি আনি খাদ্য হিচাবে গ্ৰহণ কৰে। কোমল চাউল, চিৰা, পিঠা, চেৱা দিয়া বৰা ভাত, চাউলচুঙা, টোপোলা ভাত ইত্যাদি জল পান হিচাবে ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলে চাউল আৰু ফলৰ পৰা নানাবিধ পানীয় তৈয়াৰ কৰি লয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ কেইবিধমান স্বকীয় পানীয় হ’ল- মদ, ৰহি মদ আৰু গুৰৰ লালিৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা চেৰাপ। সোনোৱাল কছাৰীসকলে পুৰুষ-নাৰী, ল’ৰা-বুঢ়া সকলোৱে মিলি একেলগে পানীয় গ্ৰহণ কৰাত কোনো বাধা নাই। ==বস্ত্ৰ আৰু সাজপাৰ== গাঁৱত থকা সোনোৱাল কছাৰীসকলে নানা বৰণীয়া আটক ধুনীয়া সাজপাৰ পৰিধান কৰে। সম্ভ্ৰান্ত পুৰষসকলে সাধাৰণতে ধুতী আৰু কামিজ পিন্ধি মূৰত পাগুৰী আৰু কান্ধত চেলেং চাদৰ লয়। সাধাৰণ চহালোকে আঁঠুৰ মূৰলৈকে চুৰীয়া পিন্ধি গাত হাচতি লয়। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ বয়ন শিল্প এক পৰম্পৰাগত ৰীতি-নীতি। ঘৰতে সাজি লোৱা তাঁতৰ শালত সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ তিৰোতাসকল কাপোৰ বোৱাত বৰ পাকৈত। ছোৱালী বিয়া দিওঁতে ছোৱালীক তাঁতৰ শাল এযোৰ যৌতুকত দিয়াতো প্ৰায় বাধ্যতামূলক। সোণোৱাল কছাৰী শিপিনীসকলে ঘৰতে বৈ লোৱা এড়ীচাঁদৰ, বৰকাপোৰ আদি গৰম কাপোৰ আৰু ৰংচঙীয়া ফুল বচা মুগা আৰু পাটৰ চাঁদৰ, মেঠনি, মেখেলা, ৰিহা, কপাহি মেখেলা, কপাহী চাঁদৰ, চুৰীয়া, ধুতী, হাচুটি, গামুচা, তিয়নি, একাঠীয়া, চেলেং কাপোৰ আদি সোণোৱাল কছাৰী শিপিনীসকলৰ শিল্পীসূলভ প্ৰতীক। সোনোৱাল কছাৰী মহিলাসকলে মূৰ ঢাকিবলৈ সদায় টকয়া ব্যৱহাৰ কৰে। গাম খাৰু বা হাঁচৰমৰা খাৰু, কেৰু, জাংফাই কেৰু, ঠুৰিয়া, বিৰী, জোনবিৰি, কংকন, ডুগডুগি, লাটুমনি, মাদুলি আদি পৰম্পৰাগত আ-অলঙ্কাৰ সোনোৱাল কছাৰী মহিলাসকলে ব্যৱহাৰ কৰাত ৰুচি দেখুৱায়। সোনোৱাল কছাৰী পুৰুষসকলৰ জাতিগত প্ৰতীকি হাচুটিখনৰ বিশেষত্ব এয়ে যে ইয়াৰ ৰং সোণ বৰণীয়া আৰু দুয়োপাৰে সাতডাল, সাতডালকৈ চৈধ্যডাল সেউজীয়া বৰণৰ আঁচুসূতাৰে পাৰি দিয়া। এই চৌধ্যডাল পাৰিয়ে সোনোৱাল সকলৰ চৌধ্য বংশকে সূচায়। পুৰুষসকলে জাতিগত সাজ হিচাপে গাত গাতুং চোলা আৰু ঘৰতে বোৱা কপাহী চুৰীয়া পিন্ধে। ==ধৰ্ম== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পৰম্পৰাগত ধৰ্ম থাকিলেও সৰ্বশক্তিমান একঈশ্বৰ আৰু পৰজন্মত বিশ্বাস কৰে। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এটা ভাগে এতিয়াও চৈতন্যবাদ আৰু জড়োপাসনাত বিশ্বাস ৰাখে। তেওঁলোকৰ মতে, বিপদৰ সময়ত পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাই সহায় কৰে আৰু সেই বিশ্বাসতেই পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাৰ সন্তুষ্টিৰ অৰ্থে পূজা-পাতল কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত সত্ৰসংহতি সোমোৱাৰ আগেয়ে পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাৰ পূজা-পাতলতেই বিশ্বাস ৰাখিছিল। সোতৰ শতিকাৰ মাজ ভাগত সত্ৰাধিকাৰীৰ প্ৰভাৱত সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত বৈষ্ণৱ ধৰ্ম প্ৰচলন হয় আৰু বৰ্তমান সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ সৰহ সংক্ষকেই বৈষ্ণৱ। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ সকলো গাঁৱতে একোটা স্বকীয় নামঘৰ দেখা যায় যিয়ে তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় আৰু সংস্কৃতিৰ পৰম্পৰা বহন কৰি আহিছে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অন্য দেৱ-দেৱীক নমনা বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ প্ৰতি বিশ্বাস থাকিলেও তেওঁলোকে এতিয়াও পুৰণিকলীয়া ধৰ্মাচাৰ পদ্ধতিক সম্পূৰ্ণৰূপে এৰি পেলাব পৰা নাই। তেওঁলোকে এতিয়াও তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত উপাস্য দেৱ-দেৱীক পূজাপাতল কৰি আহিছে। তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত বিশ্বাস মতে, এতিয়াও সমাজৰ হিতাৰ্থে বিভিন্ন জীৱ-জন্তু আৰু গছ-গছনিক উপাসনা কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পূজা-পাৰ্বণ দুই ধৰণৰ; সামোহিক আৰু পৰিয়াল কেন্দ্ৰিক। একোটা পৰিয়ালৰ সুখ-শান্তিৰ বাবে ঘৰুৱা দেৱ-দেৱীক আৰু সমোহ ৰাইজৰ বাবে বিশেষ বিশেষ দেৱ-দেৱীক সমজোৱাভাৱে পূজা-পাতল কৰে। [[বাইথ’ পূজা]], বাঘদেউ পূজা, গাতিগীৰি সবাহ, গজাই ভোজ, সৰগদেউ পূজা, গোকালিকা পূজা, জলখাই পূজা, ক’লাচামোন পূজা, ৰঙাচামোন পূজা, বৰচামোন পূজা, ক্ষেত্ৰ পূজা, কেঁচাইখাতী গোঁসানী পূজা, আচাৰকটা পূজা, তাপচিলিং পূজা, বুঢ়াবুঢ়ী থানৰ পূজা, বলিয়াবাবা থানৰ পূজা, ভূৰুলী-হাবুকী থানৰ পূজা, কলীআই থানৰ পূজা, লখিমী তোলা সবাহ, ভুৰ উটোৱা সবাহ, বালি সবাহ, চেঙেলী মাছৰ সবাহ, নৰাচিঙা সবাহ, বাটৰ সবাহ, ফল-মূলৰ সবাহ, মিঠৈ বটা সবাহ, বৰ সবাহ আদি সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সামূহিক পূজা পাতল। খিন ভঙা, বুঢ়া পোহা, চাউল খুউৱা, মৰাক দিয়া, পিৰি দিয়া, ন-পুৰষৰ সকাম, লখিমী মতা, বাৰিচুকৰ সকাম, আয়ুস তোলা সকাম, আই মতা, আপেশ্বৰী সবাহ, বাটৰুৱা সকাম, গৰখীয়া সবাহ, গা-চলনি দিয়া, উজান মাছ ধৰা পূজা, ডাঙৰ গছ কটা পূজা, হাবি জুই জলোৱা পূজা, চিটিকা পতা পূজা, কাছ-ঘাঁহ কটা পূজা, চুমনী পূজা, কচুকুৱঁৰী পূজা, ডাঙৰীয়া পূজা, গাতিগুৰী সকাম বা হাবি কাম আদি সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ ব্যক্তিগত ঘৰুৱা পূজা পাতল। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ আৰাধ্য দেৱতা ৰজা খ্ৰীং দেউতাৰ সম্পৰ্কে : পৃথিৱীৰ প্ৰত্যেকটো জনগোষ্ঠীৰ মাজতে প্ৰত্যেকটো জনগোষ্ঠীৰে নিজ নিজ বিভিন্ন ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, লোকবিশ্বাস, লোকসাহিত্য, লোকসংগীত, স্বতন্ত্ৰভাৱে প্ৰচলিত হৈ থকা দেখা যায়। পৃথিৱীৰ আন আন জনগোষ্ঠীৰ দৰে সোণোৱালসকলৰ মাজতো নিজাকৈ বিভিন্ন ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, লোকবিশ্বাস, লোকসাহিত্য, লোকসংগীত স্বতন্ত্ৰ ভাবে প্ৰচলিত হৈ আহিছে। সোণোৱালসকলৰ ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, বুলিলে সমাজ জীৱনত পালন কৰি অহা ধৰ্ম্মীয় অনুষ্ঠানসমূহ; বসবাহ কৰিবলৈ বিভিন্ন ধৰণৰ ঘৰ-বাৰী, অহিলাপাতি তৈয়াৰ কৰাৰ পদ্ধতি; জীয়াই থাকিবলৈ জীৱিকাৰ বাবে কৰা খেতি-বাতি, চিকাৰ কৰাৰ পদ্ধতি; বছৰটোৰ বিভিন্ন সময়ত উদযাপন কৰা বিভিন্ন উৎসৱ পাৰ্বন, বিয়াবাৰু আদি; সুস্বাস্থ্যৰ বাবে কৰা জৰা-ফুকা, বেজ-বেজালিসমূহ; জন্ম-মৃত্যুৰ বাবে কৰা বিভিন্ন নীতি-নিয়মবিলাক; অৱসৰ বিনোদনৰ বাবে কৰা বিভিন্ন খেল-ধেমালি, গীত-মাত, উপকথা, কাহিনি ইত্যাদি। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ কিছুমান লোকাচাৰত বাহ্যিক প্ৰভাৱ পৰি লোকাচাৰৰ মৌলিকতাত হানি ঘটাইছে যদিও প্ৰায় বিলাক লোকাচাৰেই তেওঁলোকৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য আৰু মৌলিকতা বহন কৰি আহিছে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ ধৰ্ম্মীয় অনুষ্ঠান বিলাকৰ ভিতৰত ১/ খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজা ২/ ভুৰুলী-হাবুকীৰ পূজা ৩/ বাঘদেউ পূজা ৪/ গাতিগিৰি পূজা ৫/ গজাই পূজা ৬/ সৰগদেউ পূজা ৭/ জলখাই পূজা ৮/ কোলাচামোন পূজা ৯/ ৰঙাচামোন বা ৰঙা-ৰাঙলী পূজা ১০/ বৰচামোন পূজা ১১/ ক্ষেত্ৰদেৱতাৰ পূজা ১২/ খীন ভঙা পূজা ১৩/ তাপচিলিঙ পূজা ১৪/ গোকালিকা পূজা ১৫/ বুঢ়া-বুঢ়ীৰ পূজা ১৬/ বলিয়া বাবাৰ পূজা ১৭/ কেঁচাই খাইতীৰ পূজা ১৮/ আই থানৰ পূজা ইত্যাদি। সোনোৱালসকলে পালন কৰি অহা সবাহসমূহ হ’ল ১/ লখিমী সবাহ ২/ ভূৰ উটোৱা সবাহ ৩/ বালি সবাহ ৪/ চেঙেলী মাছৰ সবাহ ৫/ নৰাচিগা সবাহ ৬/ গৰখীয়া সবাহ ৭/ ফল-মূলৰ সবাহ ৮/ মিঠৈ বটা সবাহ ৯/ আপেস্বৰাৰ সবাহ ১০/ বৰসবাহ ১১/ বাটৰ সবাহ আদি। সকামৰ ভিতৰত ১/ বুঢ়া পোহা ২/ চাউল খোওৱা ৩/ মৰাক দিয়া ৪/ পিৰি দিয়া ৫/ নপুৰুষৰ সকাম ৬/ আই সকাম ৭/ লখিমী সকাম ৮/ বাৰীৰ চুকৰ সকাম ৯/ চুমনি বা মুগা পোহা সকাম ১০/ উজান ধৰা সকাম ১১/ গছ কটা সকাম ১২/ হাবিত জুই জলোৱা সকাম ইত্যাদি। সোনোৱালসকলৰ এই সকলোবোৰ লোকাচাৰতেই সোণোৱালসকলৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য আৰু মৌলিকতা বহন কৰিছে আৰু এই বিলাক লোকাচাৰ সোনোৱালসকলে ঐতিহ্যৰে পৰা নিজাববিয়াকৈ মৌলিকতা ৰক্ষা কৰি স্বতন্ত্ৰভাৱে পালন কৰি আহিছে। বিশেষভাৱে সোনোৱালসকলৰ পৰম আৰাধ্য দেৱতা খ্ৰীং খ্ৰী বাইথ’ পূজাৰ যি লোকবিশ্বাস বা লোকাচাৰ বা পৰম্পৰা তাত অদ্যাপি কোনো বাহ্যিকতাৰ প্ৰভাৱ পৰা নাই। সোণোৱাল সকলৰ হাইদাং দে বা হাইদাং গীতৰ ৰচনাশৈলী, গীতৰ সঞ্চাৰ আৰু তাৰ দৰ্শনে সোনোৱালসকলৰ এক স্বকীয় পৰম্পৰাকে বহন কৰিছে। খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজা প্ৰথমতে আৰম্ভ হৈছিল অৰণ্যৰ মাজত গছৰ গুৰিত। কালক্ৰমে গজাই গুৰুদেউৰ নিৰ্দেশ মৰ্মে পূজাৰীৰ ঘৰলৈ লৈ অহা হয়। গৰখীয়াসকলে হাবিৰ মাজত গৰু চাৰি থাকোঁতে গৰখীয়াসকলৰ মাজতে এই পূজা আৰম্ভ হয়। শিৱই মাধপুৰুষ আৰু পাৰ্ৱতীয়ে সুৰেশ্বৰীৰ ৰূপ ধৰি সোনোৱালসকলৰ মাজলৈ আহি কৈৰাতীয় আচাৰ ব্যৱহাৰেৰে সোণোৱালসকলক জীৱন ধাৰণৰ আভাস দিয়ে। গৰখীয়াসকলৰ মাজত মাধপুৰুষে ঘাই গৰখীয়া হৈ গৰু-গাই বিলাক নিৰাপদে থাকিবলৈ গন্ধসৰৈ গছৰ গুৰিত ফৰিং বলি দি পূজা কৰিবলৈ গৰখীয়াসকলক উপদেশ দিয়ে। মাধপুৰুষৰ উপদেশ মতে গৰখীয়াসকলে ফৰিং বিচাৰি আনি গন্ধসৰৈ গছৰ তলত উলুখেৰৰ পাতেৰে ফৰিং বলি দি গীত-মাতেৰে গীত-মাতৰ সঁজুলি সমোহ জামুক গছৰ তলত মাধপুৰুষক সঁপি দি এই খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ সূচনা কৰিছিল। এই কাম কেতিয়া আৰম্ভ হৈছিল তাক ঠাৱৰ কৰাটো সম্ভৱ নহয়। পূৰ্বৰ পৰম্পৰা অনুসৰি প্ৰতি বছৰে দৌল পূৰ্ণিমা মাহৰ শুক্লপক্ষৰ দ্বিতীয়টো সোমবাৰে শিৱৰাত্ৰিৰ পাচত (১৩নং চন্দ্ৰমাহত ) সোণোৱালসকলৰ খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজাভাগ আগ বঢ়োৱা হয়। পূজাৰ আৰাধ্য দেৱতা জনক খ্ৰীং ৰজা বোলা হয়। খ্ৰীং শব্দৰ তাৎপৰ্য এনে ধৰণৰ। খ, ৰ, ঈ আৰু ং, এই চাৰি বৰ্ণ লগ লাগি খ্ৰীং শব্দ গঠিত হৈছে। অৰ্থ হৈছে চাৰিমুঠি জীৱ- উৰণ, বুৰণ, গজন আৰু ভ্ৰমণ, এই চাৰিমুঠি জীৱৰ ত্ৰানকৰ্তা বা ৰক্ষক। সোণোৱালসকলে বাইথ’ মন্দিৰৰ পূজাৰী জনক ৰাজাগুৰু বা দেউতা বুলি সম্বোধন কৰে। মন্দিৰৰ মূল খুটাটো মুধচৰ ওপৰলৈ ওলাই যোৱাকৈ কলডিলৰ আকৃতিৰে গঢ়া হয়। কলডিলৰ তাৎপৰ্য হ’ল প্ৰজনন ক্ষমতা। মূল খুটাৰ গুৰিত দুখন হেতামাৰি লগাই দি দুয়োফালে দুটা চাৰিমুখীয়া মাটিৰ চাকী জলোৱা হয়। এটা চাকিৰ চাৰিডাল শলিতাই খ্ৰীং ৰজা, গজাই, মনাই আৰু ফুলকোঁৱৰক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে আৰু আনটো চাকিৰ চাৰিডাল শলিতাই উৰণ, বুৰণ, গজন আৰু ভ্ৰমণ এই চাৰিমুঠি জীৱক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। এই চাকি দুটাক পুৰুষ আৰু প্ৰকৃতীৰ প্ৰতীক বুলিও গণ্য কৰা হয়। বাইথ’ পূজাৰ সময়ত খ্ৰীং ৰজাৰ পূজাৰ উপৰিও মন্দিৰৰ বাহিৰত ভূৰুলী আইৰ পূজাভাগ আগ বঢ়োৱা হয়। বাইথ’ শালৰ পূজাৰীক বাইথ’ বা ৰাজাগুৰু আখ্যা দিয়া হয় আৰু ভূৰুলী শালৰ পূজাৰীক শইকীয়া বোলা হয়। মূল খুটাৰ সৈতে ৬টা কুমৰ খুটা আৰু পালিখুটা ১৪টাৰে তিনিচলিয়াকৈ মন্দিৰ নিৰ্মান কৰি এখন মূল দুৱাৰ ৰখা হয়। এই খুটা কেইটাৰ মূল খুটাৰ সৈতে ৬টা কুমৰ খুটা লগাই ৭টা খুটাই সোনোৱালসকলৰ সাতখেল আৰু ১৪টা পালি খুটাই চৌদ্ধ বংশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। তিনিখন চালে খ্ৰীং ৰজা, গজাই আৰু মনাইক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। মন্দিৰৰ মূল খুটাৰ চাৰিওফালে নভনী লখিমীৰ উদ্দেশ্যে নটা চাকি জলোৱা হয়। সোনোৱালসকলৰ মতে নভনী লখিমীসকলৰ নাম এনে ধৰণৰ: চেংদৈ, বেংদৈ, হাক্লাদৈ, ফাকলাদৈ, দোনদৈ, কুলাদৈ, দেউবুঢ়ী, সোমবুঢ়ী আৰু বুধবুঢ়ী আই। ভূৰুলী শালত কৰা তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাৰ নাম বিলাকে সোণোৱালসকলৰ স্বকীয়তাৰ এক বিশেষ তাৎপৰ্য বহন কৰিছে। তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাসকল যেনে: ফুলকোঁৱৰ, ভূৰুলী, হাবুকী, বুঢ়া-বুঢ়ী, বলিয়া বাবা, টকালি পৰা, হুহুৰি বোৱা, ঢোল কুবুৱা, কুলামন, ৰিগিৰাগাম, চাৰিবুঢ়া, চাৰিগোঁসাই, ওঠৰকোঁৱৰ, বৰগাতিয়াল, জলখাই, বৰচামুন, সাতভাই, চেলাযখ, লোহিত কোঁৱৰ, বৰমবাহু, হৰিচৰণ, ৰঙাচৰণ, নমতা, সমতা, হেলৌ, দেলৌ, কনৈ, কণকণ, বায়ুৰ, বাংৰি, বৰুণ, সাতভাই ডাঙৰীয়া, নাক্লেং, চাক্লেং, সূৰ্য্য, থলৰ নভনী, কুবেৰ বুঢ়া-বুঢ়ী, নভনী লখিমী, হৰ, পাৰ্ৱতী, সৱস্বতী, আইৰ নভনী, জল কুবেৰ, জলৰ নভনী, ৰাজ মৰাক ইত্যাদি। তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাৰ এই নামকৰণে সোণোৱালসকলৰ মাজত প্ৰচলিত এক বিশেষ বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ উমৈহতীয়া লোকাচাৰ বা সংস্কৃতিকেই প্ৰতিপন্ন কৰিছে। ==জাতীয় উৎসৱ== সোনোৱাল কছাৰীসকলে বৰ উৎসাহ আৰু উদ্দীপনাৰে তেওঁলোকৰ স্বকীয় জাতীয় উৎসৱ উদযাপন কৰে। অনান্য অসমীয়া সমাজৰ দৰেই সোনোৱাল কছাৰীসকলৰো বিহু কেইটাই তেওঁলোকৰ জাতীয় উৎসৱ। বহাগ বিহু|বহাগ বা ৰঙালী বিহু, মাঘ বিহু|মাঘ বা ভোগালী বিহু আৰু কাতি বিহু সোনোৱাল কছাৰীসকলে বৰ ৰং-ৰহস্য আৰু উল্লাহেৰে পালন কৰে। উৎসৱ, বিয়া, শস্য চপোৱা আদি যিকোনো আনন্দৰ মুহূৰ্তত সোনোৱাল কছাৰী সকলে নাচি-বাগি আনন্দত মতলীয়া হৈ পৰে। ==জাতীয় উৎসৱ== [[File:Sonowal Kachari's Bihu Dance 2.jpg|thumb|সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ দ্বাৰা বিহু নৃত্য পৰিৱেশন]] সোণোৱাল কছাৰীসকলে বৰ উৎসাহ আৰু উদ্দীপনাৰে তেওঁলোকৰ স্বকীয় জাতীয় উৎসৱ উদযাপন কৰে। অনান্য অসমীয়া সমাজৰ দৰেই সোণোৱাল কছাৰীসকলৰো বিহু কেইটাই তেওঁলোকৰ জাতীয় উৎসৱ। [[বহাগ বিহু|বহাগ বা ৰঙালী বিহু]], [[মাঘ বিহু|মাঘ বা ভোগালী বিহু]] আৰু [[কাতি বিহু|কাতি বা কঙালী বিহু]] সোণোৱাল কছাৰীসকলে বৰ ৰং-ৰহস্য আৰু উল্লাহেৰে পালন কৰে। উৎসৱ, বিয়া, শস্য চপোৱা আদি যিকোনো আনন্দৰ মুহূৰ্তত সোণোৱাল কছাৰী সকলে নাচি-বাগি আনন্দত মতলীয়া হৈ পৰে। ==ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান সমূহ== ১/ গজাই ডাঙৰীয়াৰ সকাম সোণোৱালসকলৰ খ্ৰীং ৰাজা বাইথ’ দেৱতাৰ পাচতেই উপাচ্য দেৱতা হ’ল ‘গজাই ডাঙৰীয়া’। এই জনা দেৱতাকে সোণোৱাল সকলে গুৰু হিচাবেও মান্য কৰে। “খ্ৰীং ৰাজা ধৰণী, গজাই গুৰু ঢাকনী”। ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল, সৃষ্টিকৰ্তা খ্ৰীং ৰাজা আৰু পালন্তা গজাই গুৰু। গজাই গুৰু ডাঙৰীয়াৰ নিৰ্দ্দেশ অনুসৰিয়েই সোণোৱালসকলৰ সকলো পূজা-পাৰ্ৱন, নীতি-নিয়ম, জীৱন ধাৰণ প্ৰণালী আদি প্ৰচলন হ’ল। গৰখীয়া লৰাহঁতে গৰু চাৰি ফুৰোঁতে উঁই হাফলুতে উলুখেৰৰ পাতেৰে ফৰিং কাটি পূজা কৰিছিল। তাতে গজাই দেউৱে আৱিৰ্ভাৱ হৈ গৰখীয়া লৰাহঁতক জীৱন ধাৰণ প্ৰণালীৰ শিক্ষা দি যায়। সেয়ে আজিও সোণোৱালসকলে ঘৰৰ ভেটি তুলিবলৈ আৰু ঘৰ মুচিবলৈ উঁই হাফলুৰ মাটি নলগায়। গজাই দেউৱে বুঢ়ামুদৰী পৰিয়ালত ধন নাম লৈ জন্ম লৈ মানুহক বেহা-বেপাৰ কৰিবলৈও শিকায়। গজাই দেৱে নাৱেৰে বেহা কৰিবলৈ ধন দি মানুহ লগাই ন-দিহিঙত পৰাকৈ এটা দীঘল খালো খন্দাইছিল। অৰুণাচল প্ৰদেশৰ আলুবাৰী নামৰ থাইত ‘ধনে খন্দা সূঁতি’ নামেৰে এতিয়াও আছে। “ধন ধন ঐ হয়েকি অহয়ে হয়। আইক লয়ে গ’লে সাউদ সদাগৰে, ভৰা দি নাওতে বোজা। বোপাইক লৈয়ে গ’লে শুকুলী হাতীয়ে, কোন দেশত পাতিলে ৰজা”। এয়া সোণোৱালসকলৰ হুচৰীত গজাই দেউক উদ্দেশি গোৱা এফাকি ঘোষা আৰু পদ। গজাই দেউৱে চাৰিবাৰ জন্ম লৈছিল বুলি জনা যায়। গজাই ডাঙৰীয়াই ধ্যানৰ যোগেদি ভৱিষ্যতবাণী কৰিব পাৰিছিল। এবাৰ কেবাদিনো ধ্যানত থাকোঁতে কোনোবা এজনে মৃত বুলি ঘোষণা কৰাত জ্ঞাতিয়ে তেওঁৰ জীৱন্ত দেহটো দাহ কৰি পেলায়। গজাই ডাঙৰীয়াৰ আত্মাই ঘোষণা কৰা জনক “কুকুৰাৰ জনম লবি আৰু তোকো জীয়াই জীয়াই পুৰি মাৰি মানুহে খাব আৰু তাৰ ভাগ পালেহে মই সন্তুস্ত হ’ম, তেতিয়াহে জ্ঞাতিয়ে উদ্ধাৰ পাব”, এই বুলি অভিশাপ দিয়ে। সেয়ে গজাই দেউৰ সকামত পক্ষী এটা জীয়াই জীয়াই পুৰি মৰা হয়। সোণোৱালসকলৰ প্ৰত্যেকখন গাঁৱতে গজাই ডাঙৰীয়াৰ থান থাকিব লাগে। ডাঙৰীৰ লাইনা গাঁৱৰ বাহিৰে সোণোৱালসকলৰ সকলো গাঁৱতে বছৰেকত এবাৰহে গজাই দেউৰ সকাম কৰা হয়। লাইনা গাঁৱত বছৰত পাঁচটাকৈ গজাই দেউৰ সকাম কৰা হয়। প্ৰতিখন সোণোৱাল গাঁৱতে বহাগ বিহুৰ পাচত জেঠ মাহত, এজাৰ ফুল ফুলি বাঁহৰ গাজ ওলালে গজাই দেউৰ সকাম সমাজৰ মঙ্গলৰ বাবে অনুষ্ঠিত কৰা হয়। বৰমাল/আঁঠুৱাল বংশৰ বুঢ়ামুদৰী আৰু মুদৰী পৰিয়ালত নিজা ববীয়াকৈ গজাই দেউৰ সকাম কৰে। এই পূজাত পূজাৰী নেথাকে। বেহাৰী নিয়মেৰে মৃতকৰ দহাকাজ কৰা জেষ্ঠ ব্যক্তি এজনক পুৰুহিত হিচাবে লোৱা হয়; অনুপস্থিতিত যি কোনো জেষ্ঠ এজনে পূজাৰ কাম সম্পাদন কৰে। পূজাৰ আৰম্ভণিতে শলিতা, তামোল-পাণ, চাউল, শাক-পাত, তেল-নিমখ, মাধপুৰুষৰ ৰস, সান্দহ, গুৰ, আলোৱা কুকুৰা এটা লৈ পূজাৰী, ৰান্ধনি-বাঢ়নিয়ে সেৱা আগ বঢ়ায়। পূজাৰী গৰাকীয়ে আলোৱা কুকুৰাটো জীয়াই জীয়াই জুইত পুৰি মাৰি তাৰে ৰান্ধনিয়ে খাজি বনায়। পূজাৰীয়ে শলিতা, তামোল-পাণ, ভাত, খাজি, শাক-পাত, মাধপুৰুষৰ ৰস ( নল চুঙাত দিয়া হয় ), সান্দহ, গুৰ ডাঙৰ গছ এজোপাৰ তলত আগ বঢ়াই সেৱা জনাই আশীৰ্বাদ লয়। ইয়াৰ পাচতে উপস্থিত সকলোৱে দেৱতাৰ অৱশিষ্টখিনি গ্ৰহণ কৰি ঘৰাঘৰি হয়। ওভতোঁতে পাচলৈ নেচাই পোনে পোনে ঘৰলৈ গৈ গা ধুইহে ঘৰত সুমুৱা নিয়ম। ২/ বহুৱা নাচ: [[File:Bohuwa Dance.jpg|thumb|]] [[File:Bahuwa naas.jpg|thumb|বহুৱা নাচ]] বহুৱা নাচ অসমৰ সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ কলা-কৃষ্টীৰ এক প্ৰকাশ হ’ল এই বহুৱা নাচ। ডিব্ৰুগড় জিলাৰ বৃহৎ জামিৰা অঞ্চলৰ ধমল গাঁৱত বসবাস কৰা সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত অতীজৰে পৰা বহুৱা নাচ প্ৰচলন হৈ আহিছে। প্ৰতি দুবছৰৰ অন্তত তেওঁলোকে এই নাচৰ আয়োজন কৰে। এই নৃত্যৰ আৰম্ভণি কেতিয়া হৈছিল সেইকথা তেওঁলোকে ক'ব নোৱাৰে কিন্তু তেওঁলোকৰ আজোককাকৰ দিনৰ পৰাই প্ৰচলিত আছিল বুলি বিশ্বাস কৰে। এই নাচ প্ৰদৰ্শন কৰোঁতে শিল্পীসকলে মুখা আৰু দেহটো কলপাতেৰে মেৰিয়াই লয়। এই নাচৰ প্ৰস্তুতিপৰ্বত শিল্পীসকলৰ সাজ-সজ্জা কৰা হয় এখন আওহতীয়া হাবিত। তাত কেৱল বয়সস্থ লোকৰহে প্ৰৱেশ অনুমতি থাকে। বহুৱা নাচত অভিনয় কৰা শিল্পীসকলৰ পৰিচয়ো অতি গোপনে ৰখা হয়। একোজন বহুৱাক সাজ-সজ্জাৰে তৈয়াৰ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩-৪ ঘণ্টা সময় লাগে। হাবিৰপৰা ওলোৱা বহুৱাই মুকলি মঞ্চত প্ৰৱেশ কৰাৰ সময়ত শিল্পীসকলৰ আগত এখন ৰঙা আঁৰ কাপোৰ টানি দিয়া হয়। এই ৰঙা কাপোৰখনক সোণোৱাল কছাৰীসকলে ধ্বংস আৰু সৃষ্টিৰ ঐশ্বৰিক লীলাৰ প্ৰতীক বুলি জ্ঞান কৰে। বহুৱা নাচত বাদ্যযন্ত্ৰ হিচাপে মেদং (সোণোৱাল কছাৰীসকলে মৃদংগক মেদং বোলে) আৰু তাল ব্যৱহাৰ কৰা হয়। মেদঙৰ তালে তালে গায়ন-বায়ন, বহুৱা, ভূত-প্ৰেত সকলোৱে একেলগে নাচে। বহুৱা দলৰ পিছতে এটা বিহুৱা দলেও মুকলি মঞ্চত বিহু নাচ প্ৰদৰ্শন কৰে। এই নাচ শেষ হোৱাৰ পিছত সকলো ভাৱৰীয়াই গা-পা ধুই গাঁৱৰ এঘৰত একেলগে ভোজ-ভাত খায়। ==বৈৱাহিক প্ৰথা== আগেয়েই উল্লেখ কৰা হৈছে যে একবিবাহ প্ৰথাই সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম যদিও একাধিক বিবাহ নিষিদ্ধ নহয় আৰু দুয়ো পক্ষৰ সন্মতি মৰ্মে বিপত্নীক বা বিধবাসকলেও পুনৰ্বিবাহ কৰাত বাধা নাই। কোনো বিশেষ কাৰণত প্ৰথমা পত্নীৰ অনুমতি সাপেক্ষে পুৰুষে দ্বিতীয় পত্নী গ্ৰহণ কৰাতো বাধা নাই। সোণোৱাল কছাৰী সমাজত অসবৰ্ণ বিবাহো বিৰল নহয়। সোণোৱালকছাৰী সমাজত অভিভাৱকসকলে অসবৰ্ণ বিবাহক মানি লবলৈ টান পায় যদিও সেইয়া ধৰা-বন্ধা নিয়ম নহয়। সোণোৱাল কছাৰী সমাজে কন্যামূল্য গ্ৰহণ নকৰে। বৰ্তমান সোণোৱাল কছাৰী সমাজত পাঁচ বিধ বৈৱাহিক প্ৰথা পৰিলক্ষিত হয়। এই বিলাকৰ ভিতৰত # শান্তিবিয়া বা নোৱাই তোলনী বিয়া # নোৱা-ধুৱা বা বৰবিয়া # হোম দিয়া বিয়া # গন্ধৰ্ব বিয়া ৫. ৰভা সৰকাই দিয়া বিয়া সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম অনুসৰি একে বংশ বা পৰিয়ালৰ মাজত বিবাহ সম্পূৰ্ণৰূপে নিষিদ্ধ। তেনে বিবাহ সংঘটিত হ'লে তেওঁলোকৰ উত্তৰ পুৰুষে তিনিখন মেখেলা পাৰ নোহোৱালৈকে তেওঁলোকক বংশৰ পৰা বহিস্কৃত কৰি ৰখাৰ নিয়ম। ==সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ ভাষা== বৰ্তমান সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ স্বীকৃত প্ৰাপ্ত নিজা ভাষা নেথাকিলেও তেওঁলোকৰ মাজত কথিত উপভাষা প্ৰচলিত দেখা যায়। সোণোৱাল কছাৰীসকলে প্ৰধানকৈ মান্য অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিলেও তেওঁলোকে ব্যৱহাৰ কৰা উপভাষাৰ ভালেমান শব্দ অসমীয়া অভিধানত এতিয়ালৈকে অন্তৰ্ভুক্তি হোৱা নাই। মানুহে মুখে মুখে কথা কোৱাৰ যি নতুন নতুন উপায় আৱিষ্কাৰ কৰিছে তাৰ ফলতসকলো ভাষাতেই পৰিৱৰ্তন অহা দেখা গৈছে। এই পৰিৱৰ্তন কোনো এক প্ৰজন্মৰ পৰা অন্য এক প্ৰজন্মলৈ নাইবা কোনো এক সম্প্ৰদায়ৰ মানুহৰ পৰা আন এক সম্প্ৰদায়ৰ মানুহৰ মাজলৈও স্থানান্তৰিত হ’ব পাৰে। ধ্বনিগত দিশৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শব্দভাণ্ডাৰ, অঙ্গসংস্থান বিদ্যা, পদবিন্যাস আৰু বক্তৃতাত ভাষাৰ পৰিৱৰ্তন ঘটে। যদিও ভাষাৰ এই পৰিৱৰ্তনক আৰম্ভণিতে নেতিবাচক হিচাবে মূল্যায়ন কৰা হৈছিল আৰু ভাষা বিষয়ক বক্তা সকলে এই পৰিৱৰ্তনৰ ফলত ভাষা ব্যৱহাৰ বিনাশ হৈছে বা মূল বিষয়ৰ পৰা বিচ্যুত হৈছে বুলি ভাবিছিলে, তথাপি এই পৰিৱৰ্তন প্ৰাকৃতিক ভাৱেই সংঘটিত হয় আৰু ইয়াক এৰাই চলাটো দুৰতিক্ৰম্য। পৰিৱৰ্তনৰ ফলত নিৰ্দিষ্ট শব্দ বা সম্পূৰ্ণ ধ্বনিগত পদ্ধতিত প্ৰভাৱ পৰা দেখা যায়। শব্দগত পৰিৱৰ্তন বিলাকৰ মাজত হ’ল, কোনো শব্দ বা ধ্বনিগত বৈশিষ্ট্যক লৈ শব্দ এটাক পুন:স্থাপন, প্ৰভাৱিত হোৱা শব্দটো সম্পূৰ্ণভাৱে ক্ষতিগ্ৰস্থ হোৱা, নাইবা য’ত কোনো শব্দই নাছিল সেই স্থানত নতুনকৈ কোনো শব্দক যুক্ত কৰা। যেনেকৈ, নিজে নিজৰ ছৱি তোলাটোক ‘চেলফি’ বোলে, যিটো পূৰ্বতে নাছিলেই, ইত্যাদি। বিশ্বৰ ১১টা সৰ্বাধিক প্ৰচলিত ভাষা হ’ল চীনা, ইংৰাজী, হিন্দী, উৰ্দু, স্পেনীয়, আৰৱী, পৰ্তুগিজ, ৰুচ, বাংলা, জাপানী, জাৰ্মান আৰু ফৰাচী। এই আটাইকেইটা ভাষাই ইন্দো-ইউৰূপীয় ভাষাগোষ্ঠীৰ অন্তৰ্গত আৰু পৃথিৱীৰ ৪৬ শতাংশ মানুহেই এই ভাষা কেইটা কয় । আটাইতকৈ বেচি ভাষাভাষীৰ দেশ দুখন হ’ল, পাপুৱা নিউগিনি, য’ত ৮৫০ টাতকৈ বেছি ভাষাৰ প্ৰচলন আছে আৰু আনখন ইন্দোনেচীয়া, য’ত ৬৭০টা ভাষা মানুহৰ মুখত শুনা যায়। মহাদেশ হিচাবে বিশ্বৰ ৬০০০টা ভাষাৰ মাজত ১৫ শতাংশ ভাষা দক্ষিণ আৰু উত্তৰ আমেৰিকাত, আফ্ৰিকাত ৩০ শতাংশ, এচীয়া মহাদেশত ৩০ শতাংশ আৰু সকলোতকৈ কম ইয়োৰূপ মহাদেশ য’ত ৩ শতাংশ মাত্ৰ। এই ভাষা বিলাকৰ মাজত প্ৰায় বিলাক ভাষাই পৰস্পৰৰ সৈতে সংযুক্ত। আকৌ ভালেমান আছে যি বিলাক এক নিৰ্দিষ্ট ভৌগোলিক অঞ্চলত বসবাস কৰা মানুহেহে ব্যৱহাৰ কৰিছিল; বংশধৰৰ অভাৱত সেই ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা নি:শেষ হৈ গৈছে। ভাষা আৰু ভাষাত শব্দৰ ব্যৱহাৰ প্ৰতিদিনেই সলনি হৈ আছে। অনেক ভাষাই স্বঅস্তিত্ব ৰক্ষাত অন্য ভাষাৰ সৈতে মিলি যাব লগা হৈছে। যাৰ বাবে ভাষাৰ স্বতন্ত্ৰতা খৰ্ব হ’ব লগা হৈছে। এক সমীক্ষাত কোৱা হৈছে যে, প্ৰতি ১৫ দিনত এটাকৈ ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা লোপ পাবই লাগিছে। কিছুমান ভাষা অৱশ্যে চৰকাৰৰ বদান্যতাত নিজ অস্তিত্বলৈ ঘূৰি আহিবলৈও সক্ষম হৈছে। যেনেকৈ উৱেলচ্, মাউৰী নিচিনা ভাষাই চৰকাৰৰ সুদৃষ্টিত পৃথিৱীলৈ আকৌ ঘূৰি আহিবলৈ সক্ষম হৈছে। ওপৰৰ আলোচনাটোৰ পৰা সোণোৱালসকলৰ ভাষাটোৰ ওপৰত কেইটামান সিদ্ধান্তত উপনিত হ’ব পৰা যায়। সোণোৱাল সকলোৰ ভাষা কি? এই প্ৰশ্নৰ সদোত্তৰ দিবলৈ কোনোৱেই আগ্ৰহি নহয় আৰু সক্ষমো নহয়। এই প্ৰশ্নটোৰ উত্তৰ দিয়াৰ আগেয়ে ভাষা শব্দটোৰ সম্যক জ্ঞান বা ভাষাতত্ত্ব (Philology, Linguistics) জনাটো নিত্তান্তই আৱশ্যকীয়। পৃথিৱীৰ প্ৰত্যেক জনগোষ্ঠীয়েই মনৰ ভাব প্ৰকাশ কৰিবলৈ বিভিন্ন ভাষাৰ ব্যৱহাৰ কৰি আহিছে। সেয়ে সোনোৱাল সকলৰো যে কোনো এক সময়ত তেওঁলোকৰ এক নিজস্ব স্বতন্ত্ৰ ভাষা আছিল তাত কোনো সন্দেহৰ অৱকাশ নাই। ভৌগোলিক, সামাজিক, সাংষ্কৃতিক আদিৰ পৰিৱৰ্তনৰ ফলত তেওঁলোকৰ ভাষাটোও পৃথিৱীৰ পৰা নি:চিহ্ন হবলৈ উপক্ৰম হৈছে। আজি সোণোৱালসকলৰ ভাষাটোৱেও পৰিৱৰ্তনৰ ধামখুমীয়াত পৰি অস্তিত্ব ৰক্ষাত বিফল হৈ পৰিছে। তথাপি কিছুমান ভিতৰুৱা গাঁৱত থকা সোনোৱাল সমাজত অদ্যাৱধি তেওঁলোকৰ নিজস্ব ভাষাৰ কেতবোৰ শব্দ প্ৰচলিত হৈ আহিছে, যিবোৰ শব্দ অদ্যপৰিমিত মান্য অসমীয়া ভাষাত এতিয়াও অন্তৰ্ভুক্তি হোৱাই নাই। নৃতত্ত্বৰ ফালৰ পৰা সোণোৱাল কছাৰীসকল মঙ্গোলীয় গোষ্ঠীৰ অন্তৰ্গত আৰু ভাষাতত্ত্বৰ বিচাৰত চীন-তিব্বতীয় ঠালৰ তিব্বত-বৰ্মী শাখাৰ উপশাখা অসম-বৰ্মীৰ অন্তৰ্গত। বৰ্তমান সোণোৱালসকলৰ বসতি প্ৰধান ঠাই সমূহ হ’ল উজনি অসমৰ তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, গোলাঘাট, মাজুলী, লখিমপুৰ আৰু ধেমাজি জিলা কেইখন। এওঁলোকৰ আদি বাসস্থান হৈছে দক্ষিণ-পশ্চিম চীন দেশ। তাৰ পৰা তেওঁলোকে বিভিন্ন সময়ত বিভিন্ন ঠাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰে। ইয়াৰে এটা দলে দক্ষিণলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি বাৰ্মাদেশৰ উত্তৰ-পূৱ অঞ্চলত উপনীত হয় আৰু তাৰ পৰা তেওঁলোকৰ এটা ঠালে দক্ষিণ-পশ্চিমলৈ গতি কৰি হিমালয়ৰ পাদদেশৰ বিভিন্ন ঠাইত বসতি কৰিবলৈ লয়। পাছত তেওঁলোকে সেই ঠাই সমূহৰ পৰা দক্ষিণলৈ গতি কৰি ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা আৰু তাৰ দাঁতি কাষৰীয়া অঞ্চলত থিতাপি লয়। এই নৃগোষ্ঠীটোৰেই অন্তৰ্গত এক গোষ্ঠী হ’ল অসমৰ সোণোৱাল কছাৰীসকল। আনহাতে সোণোৱালসকলক বড়োমূলীয় বুলি অভিহিত কৰিলেও 'বড়ো' নামটো অসমৰ মেছ তথা কছাৰী ভাষিক গোষ্ঠীটোক সামগ্ৰিকভাৱে বুজাবলৈকে পোন প্ৰথমে ব্যৱহাৰ কৰিছিল B H Hodgson-চাহাবে। অসমৰ পশ্চিমে বাস কৰা মেছ জনগোষ্ঠীৰ লোকসকলক ব'ৰ' নামেৰে জনা গৈছিল। কালক্ৰমত অসমলৈ আহি থিতাপি লোৱা এই মেছসকলকে তেওঁ বড়ো (Bodo) নামেৰে অভিহিত কৰে। জনশ্ৰুতি অনুসৰি, ব্ৰহ্ম বা বাৰ্মী জনগোষ্ঠীৰ ঠাল এটা তিব্বতত সোমাই তাত তিষ্ঠিব নোৱাৰি দাৰ্জিলিঙৰ ঘন অৰণ্যত সোমাইহি আৰু তাতে কিছুদিন থাকি দুটা গোটত বিভক্ত হৈ এটা নামনিৰ মেছি নদীৰ পাৰত থাকিবলৈ লয় আৰু আনটো ওপৰলৈ পাহাৰৰ ফালে গুছি যায়। মেছি নদীৰ পাৰত বাস কৰাসকল পিছত মেছ নামেৰে আৰু নেপালৰ ফালে গুছি যোৱা গোটটো লিম্বু নামেৰে জনাজাত হয়। এই মেছসকলেই লাহে লাহে বিস্তাৰ হৈ অসম, ত্ৰিপুৰা, উত্তৰ-বংগ আৰু বাংলাদেশৰ অঞ্চলবিশেষে বিয়পি পৰে আৰু অসমত তেওঁলোক বড়ো নামে জনাজাত হৈ পৰে। অসমৰ পূৱ অঞ্চলৰ হিন্দু অধিবাসীসকলে এই ব'ৰ' তথা মেছসকলক কছাৰী নাম দিয়ে। Grierson- চাহাবে উল্লেখ কৰা মতে, কছাৰী নামটো প্ৰথমতে উত্তৰ কাছাৰত বসবাস কৰা ডিমাচাসকলৰ মাজতে আৱদ্ধ আছিল। কালৰ সোঁতত এই নামে আন আন ঠাইত থকা একে মূলৰ ব'ৰ' তথা মেছসকলক সাঙুৰি লোৱাত বড়ো-কছাৰী নামটো জনপ্ৰিয় হৈ উঠে। মেছ তথা ব'ৰ'সকলৰ ভাষাৰ লগতে ৰাভা, লালুং, ডিমাচা, গাৰো, ত্ৰিপুৰা আৰু চুতীয়া এই তিব্বত-বাৰ্মী ভাষাক ভিত্তি কৰি গঢ়ি উঠা গোষ্ঠীটোকে Hodgson- চাহাবে ১৮৪৭ চনত বড়ো নামেৰে নামাংকিত কৰে। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সমাজ-জীৱন, পাৰিবাৰিক জীৱন, ধৰ্মীয় ৰীতি-নীতি, সাজপাৰ, ৰন্ধন-প্ৰকৰণ, উৎসৱ-অনুষ্ঠান, জন্ম-মৃত্যু-বিবাহ, লোকাচাৰ পদ্ধতি, ভাষা আদিত স্বকীয়তা পৰিলক্ষিত হয়। বৰ্তমান দৈনন্দিন জীৱনত তেওঁলোকে ভাৱৰ আদান প্ৰদানত অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিলেও সেই ভাষা মান্য অসমীয়া ভাষাৰ সৈতে পাৰ্থক্য দেখা যায়। কথিত ৰূপত সোণোৱালসকলৰ ভাষা ধ্বনিগত, ৰূপগত, শব্দগত আৰু বাক্য গাঁথনি আদিৰ দিশত মান্য অসমীয়া ভাষাতকৈ এক সুকীয়া ৰূপত প্ৰকাশ পায়। সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ কথোপকথনত ভালেমান অসমীয়া ভাষাৰ শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিলেও ধ্বনি উচ্চাৰণৰ ক্ষেত্ৰত সৰল উচ্চাৰণে সোণোৱালৰ ভাষাটোক এক সুকীয়া বৈশিষ্ট্য প্ৰদান কৰিছে। সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ কথিত ভাষাত এনে কিছুমান শব্দ ব্যৱহাৰ কৰে যি বিলাক মান্য অসমীয়া ভাষাত প্ৰয়োগ হোৱা দেখা নেযায় আৰু সেই শব্দ বিলাকৰ মূল নিৰ্দ্ধাৰণ কৰাটোও সম্ভৱ নহয়। সেই শব্দ বিলাকক সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ স্বকীয় শব্দ বুলি দাবি কৰাৰ থল আছে। উপাদানৰ ক্ষেত্ৰত বিচাৰ কৰিবলৈ হ’লে সোণোৱালসকলৰ কথিত ভাষাটোত ভালেমান বড়োমূলজ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিলেও সি যৎসামান্য। বড়ো-কছাৰী হৈছে অসমৰ তিব্বত-বাৰ্মী ভাষা কোৱা কেইবাটাও জনগোষ্ঠীক সামগ্ৰিকভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা নাম। পূৰ্বতে এই জনগোষ্ঠী সমূহৰ মাজত যথেষ্ট ভাষিক পাৰ্থক্য আছিল। সেইদৰে সোণোৱালৰ কথিত ভাষাটোত মান্য অসমীয়া ভাষাৰ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে নে মান্য অসমীয়া ভাষাত সোণোৱালৰ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে তাক ঠাৱৰ কৰাটোও দু:সাধ্য বিষয়। সেয়েহে “সোণোৱাল সকলৰ কথিত অসমীয়া ভাষাই মান্য অসমীয়া ভাষাতকৈ সুকীয়া ৰূপত গঢ় লৈ উঠিছে” বোলা বাক্য শাৰীৰ যথাৰ্থতা সহজতে মানি লব নোৱাৰি। বৰ্তমান সোণোৱালসকলৰ নতুন চামে সোণোৱালৰ ভাষাটোক ব্যৱহাৰৰ ক্ষেত্ৰত যথেষ্ট অৱহেলা কৰা দেখা যায়। পুৰণিচাম মানুহেহে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাত কথোপকথন কৰিবলৈ সুখ পায়। ভিতৰুৱা গাঁও বিলাকত অৱশ্যে সৰুৰ পৰা ডাঙৰলৈকে সকলোৱে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাতেই ভাৱৰ আদান প্ৰদান কৰে। আনহাতে নগৰ বা নগৰৰ কাষৰীয়া গাঁও সমূহত সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাটো পাহৰিয়ে গৈছে বুলি ক’ব পাৰি। সোণোৱালসকলৰ কথিত ভাষাই নিৰ্দ্দিষ্ট এক নৃগোষ্ঠীয় ভাষা হিচাবে মৰ্য্যদা পোৱাৰ সম্পূৰ্ণ যোগ্যতা আছে। তাৰ বাবে সোণোৱাল কছাৰী সকলৰ কথিত ভাষাৰ ধ্বনিতত্ত্বক বৰ্ণনাত্মক অধ্যয়ন আৰু বিশ্লেষণৰ প্ৰয়োজন আছে। ==সমাজ নেতৃত্ব== উত্তৰ পূব ভাৰতৰ অনান্য গাঁৱলীয়া জনসমাজ গাঁথনিৰ সৈতে সোণোৱালকছাৰীসকলৰ জনসমাজ গাঁথনিও প্ৰায় একে। গাওঁ একোখনৰ প্ৰসাশনিক মোক্ষ হিচাবে গাওঁবুঢ়াকে ধৰি আন কিছুমান বিষয় ববীয়াক লৈ গাওঁখনৰ প্ৰসাশন যন্ত্ৰ গঠিত হয়। অন্যান্য বিষয়-ববীয়াসকল এনে ধৰণৰ – ৰাজাগুৰু, পূজাৰী, দেউৰী, টিকাধৰা, মূৰাধৰা, মজিন্দাৰ, বাৰিক, ভৰালী, তামোলী, বিলনীয়া, ৰান্ধনী, বাঢ়নী, গীতঘাই, মেধী, বায়ন, পাঠেকি, আশীৰ্বদীয়া ইত্যাদি। ইজনে সিজনৰ প্ৰতি থ’কা পাৰস্পৰিক সহায় আৰু সহযোগিতাৰ বাবে কোনো পাৰিশ্ৰমিক নোলোৱাকৈ শ্ৰমদান কৰা অনুষ্ঠান ‘হাৰি’ বা ‘হাউৰি’ সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সমাজত মিলাপ্ৰিতিৰ এক উৎকৃষ্ট নমুনা। এই অনুষ্ঠানত গৃহস্থই অৱশ্যে আমন্ত্ৰিতসকলক খাদ্য আৰু পানীয়ৰ যোগান ধৰিব লগা হয়। ==লগতে পঢ়ক== *[[বহুৱা নৃত্য|সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান বহুৱা নৃত্য]]। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==উৎস প্ৰসংগ== *{{citation |last= সোনোৱাল|first=মোহন,গুণেশ্বৰ|date=|title=সোণোৱাল কছাৰী কৃষ্টি আৰু সংস্কৃতি |publisher=সোণোৱালকছাৰী সাহিত্য প্ৰকাশণ পৰিষদ |language=}} ==বাহ্যিক সংযোগ== {{কমন্স শ্ৰেণী|Sonowal Kachari people|সোনোৱাল কছাৰী}} * [http://www.amiasomiya.org/component/content/article/36-%E0%A7%A8%E0%A7%A6%E0%A7%A7%E0%A7%A8-03-22-18-19-19/505-dec12-sonowal-kochari অসমৰ এটা জনজাতি ‘সোনোৱাল কছাৰী]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, [[আমি অসমীয়া ডট কম]], আহৰণ: ০২-০২-২০১৩। {{অসমৰ জনগোষ্ঠী}} {{-}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ জনগোষ্ঠী]] [[শ্ৰেণী:কছাৰী জনগোষ্ঠী]] eset3cakrntgbyz9noeb701ti98lauh 638829 638826 2026-09-26T19:41:06Z Ananya Taye 28065 638829 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group |group=সোনোৱাল কছাৰী|population=২,৩৫,৪৪১|caption=|image_caption=|image=[[File:Sonowal couple.jpg|thumb|পৰাম্পৰাগত সাজপাৰত সোণোৱাল কছাৰী পুৰুষ আৰু মহিলা]]|languages=[[অসমীয়া ভাষা]]|religions=বাইথ’ ধৰ্ম|related=মেচ-কছাৰী, [[বড়ো-কছাৰী]], [[ শৰণীয়া কছাৰী]], [[ ঠেঙাল কছাৰী]]}} '''সোনোৱাল কছাৰী''' উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ অসম ৰাজ্যৰ অন্যতম থলুৱা [[খিলঞ্জীয়া লোক|খিলঞ্জীয়া]] জনগোষ্ঠী। এওঁলোক [[চীনা-তিব্বতীয় ভাষা|চীন-তিব্বতীয় ভাষা]] পৰিয়ালৰ [[বড়ো-কছাৰী]] ঠালৰ এক জনগোষ্ঠী।<ref name=":0">DeLancey, Scott (2012). Hyslop, Gwendolyn; Morey, Stephen; w. Post, Mark (eds.). "On the Origin of Bodo-Garo". Northeast Indian Linguistics. 4: 3–20. doi:10.1017/UPO9789382264521.003. <nowiki>ISBN 9789382264521</nowiki>.</ref> অসমৰ ধেমাজি, লখিমপুৰ, তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত এই জনগোষ্ঠীৰ লোক বিস্তাৰিতভাৱে বসবাস কৰে।<ref name=":0" /> শিৱসাগৰ, যোৰহাট, গোলাঘাট, মাজুলী, শোণিতপুৰ আৰু পূৰ্বভাৰতৰ নগাভূমি আৰু অৰুণাচল প্ৰদেশৰ কিছুমান ঠাইতো বিক্ষিপ্তভাৱে বসবাস কৰা দেখা যায়। বৰ্তমান গুৱাহাটী মহানগৰীৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বসবাস কৰি আছে। ==ইতিহাস== আহোম ৰজাসকলে সোৱণশিৰি নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ বুটলা কাম কৰা নিয়োগ কৰা কছাৰীসকলক সোনোৱাল খেলত সংগঠিত কৰা হৈছিল। এই কছাৰীসকলক সোনোৱাল কছাৰী নামেৰে জনাজাত হ’ল।।<ref>"The Kacharis were, therefore, proficient in extracting gold by washing sands of the rivers. When they became subjects of the Ahom kingdom, they were, therefore, appointed as gold-washers and organised into a Sonowal Khel. These Kacharis came to be known as Sonowal Kacharis"Dutta, Sristidhar (1985), The Mataks and their Kingdom, Allahabad: Chugh Publications</ref><ref>Baruah, Amlan; Choudhury, S. B. Roy (1999). ''Assam State Gazetteer''. Government of Assam</ref> ''আহোমৰ দিন'' গ্ৰন্থৰ মতে, ষোড়শ শতিকাত [[কোচ ৰাজবংশ|কোচ]] ৰজা [[নৰনাৰায়ণ]] আৰু তেওঁৰ ভাতৃ গোহাঁই কমলৰ সৈন্যবাহিনীৰ সৈতে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পূৰ্বপুৰুষসকল উজনি অসমলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি পৰৱৰ্তী সময়ত [[শদিয়া]] অঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰিছিল। গ্ৰন্থখনত আৰু উল্লেখ আছে যে শদিয়াত বসতি স্থাপন কৰাৰ পাছতহে তেওঁলোকৰ কাম অনুসৰি বিভিন্ন বংশ গঠিত হৈছিল।<ref>Borborua, Hiteswar, ''Ahomor Din'', p. 455: "ব্ৰক্ষ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰে আলি বন্ধাই আহোতে নৰনাৰায়ণ ৰজাৰ ভায়েক গোহাঁই কমলাৰ লগত অহা কছাৰী সোণোৱাল বিলাক শদিয়াত থকা কালতহে কাম অনুসৰি বংশ ভাগ হয়।"</ref> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৌখিক পৰম্পৰাতো প্ৰব্ৰজন আৰু শদিয়া অঞ্চলত বসতি স্থাপনৰ স্মৃতি সংৰক্ষিত হৈ আছে। ''হাইদাং দে'' নামেৰে পৰিচিত আচাৰ-অনুষ্ঠানমূলক গীতসমূহত জনগোষ্ঠীটোৱে প্ৰব্ৰজনৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ত বসবাস কৰা ঠাই আৰু তেওঁলোকৰ বংশসমূহ গঠনৰ বিষয়ে পৰম্পৰা পোৱা যায়।<ref>{{cite journal |last=Swamma |first=Saepha |last2=Devi |first2=Jonali |title=Haidang De: The Traditional Folk Song of the Sonowal Kacharis of Assam, India |journal=The Quarterly Journal of the Mythic Society |volume=117 |issue=1 |year=2026 |pages=208–221 |doi=10.58844/EVSV2743 }}</ref> ''Tribes of Assam, Part II''-ত লিপিবদ্ধ আন এক উৎপত্তি-কিংবদন্তি অনুসৰি, বাণ ৰজা বা তেওঁৰ সমসাময়িক কোনো শাসকৰ চাৰিজন পুত্ৰ আছিল। তেওঁলোকৰ এজন হোগ্ৰাই এক হাজাৰ অনুগামীৰ সৈতে শদিয়াৰ ফালে যাত্ৰা কৰিছিল। লোককথা অনুসৰি, তেওঁলোকে প্ৰথমতে [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিৰি]] আৰু অন্যান্য পাহাৰীয়া জনজাতিৰ গাঁৱত আশ্ৰয় লৈছিল আৰু পাছত কুণ্ডিল নদীৰ পাৰত বসতি স্থাপন কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত হাগু, লিকাম আৰু ডফলা নামৰ তিনিটা পৰিয়াল এই গোটত অন্তৰ্ভুক্ত হয়; পৰম্পৰাগতভাৱে তেওঁলোকৰ পৰাই হাগুমিৰি, লিকামিৰি আৰু ডফলাৰি বংশসমূহৰ উৎপত্তি হোৱা বুলি ধৰা হয়।<ref name="Bordoloi1988">{{cite book |last=Bordoloi |first=B. N. |last2=Sharma Thakur |first2=G. C. |title=Tribes of Assam, Part II |year=1988 |publisher=Tribal Research Institute, Assam |place=Guwahati |pages=77–78 |url=https://repository.tribal.gov.in/handle/123456789/73787 }}</ref> ''হাইদাং'' গীতসমূহতো সোনোৱাল কছাৰীসকলে ''ডফলা'' ([[নিচি জনগোষ্ঠী|নিচি]]), [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] আৰু ''আবৰ'' (আদি) আদি পাহাৰীয়া জনগোষ্ঠীৰ সৈতে মিলা-মিছা কৰাৰ লগতে বংশ-ব্যৱস্থা গঠন কৰি শেষত শদিয়াত বসতি স্থাপন কৰাৰ পৰম্পৰা উল্লেখ আছে।<ref name="Swamma2026">{{cite journal |last=Swamma |first=Saepha |last2=Devi |first2=Jonali |title=Haidang De: The Traditional Folk Song of the Sonowal Kacharis of Assam, India |journal=The Quarterly Journal of the Mythic Society |volume=117 |issue=1 |year=2026 |pages=208–221 |doi=10.58844/EVSV2743 }}</ref> পৰৱৰ্তী আহোম শাসনকালত নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ বুটলাত পাৰদৰ্শী কছাৰীসকলক আহোম ৰজাসকলে সোণ বুটলা কামত নিয়োগ কৰি ''সোনোৱাল খেল''ত সংগঠিত কৰিছিল; সৃষ্টিধৰ দত্তৰ মতে, এইসকল কছাৰী পাছলৈ সোনোৱাল কছাৰী নামেৰে পৰিচিত হয়।<ref>{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and their Kingdom |year=1985 |publisher=Chugh Publications |place=Allahabad |page=33 |quote=The Kacharis were, therefore, proficient in extracting gold by washing sands of the rivers. When they became subjects of the Ahom kingdom, they were, therefore, appointed as gold-washers and organized into a Sonowal Khel. These Kacharis came to be known as Sonowol Kacharis. }}</ref><ref>{{cite book |last=Baruah |first=Amlan |last2=Choudhury |first2=S. B. Roy |title=Assam State Gazetteer |year=1999 |publisher=Government of Assam }}</ref> ব্ৰিটিছ যুগৰ বিৱৰণ অনুসৰি, ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে অধিকাংশ সোনোৱাল কছাৰী শদিয়াৰ পৰা স্থানান্তৰিত হৈ মটক অঞ্চলৰ বুঢ়ীদিহিং আৰু ডিব্ৰু নদীৰ মাজৰ অৰণ্যাঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰে।<ref>{{cite journal |last=Prinsep |first=James |year=1838 |title=Journal of the Asiatic Society of Bengal |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=7 |publisher=Asiatic Society of Bengal |page=676 }}</ref> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ লোককথাতো খামতিসকলৰ সৈতে হোৱা অস্থিৰতাৰ পাছত শদিয়া অঞ্চলৰ পৰা তেওঁলোকৰ স্থানান্তৰৰ স্মৃতি সংৰক্ষিত আছে। বৰদলৈ আৰু শৰ্মা ঠাকুৰে লিপিবদ্ধ কৰা লোককথা অনুসৰি, আহোম আৰু খামতিসকলৰ আক্ৰমণৰ ফলত সোনোৱালসকল [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ]]ৰ দক্ষিণ পাৰলৈ যাবলৈ বাধ্য হৈছিল; এই সংঘাতত লটবৰা নামৰ এজন [[চিংফৌ জনগোষ্ঠী|চিংফৌ]] মুখিয়ালেও অংশ লৈছিল।<ref name="Bordoloi1988"/> একেখন গ্ৰন্থতে সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৃতদেহৰ ওপৰত তামৰ মুদ্ৰা ৰখাৰ এক অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ প্ৰথাৰ কথাও উল্লেখ আছে। লোককথাৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি, ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ দক্ষিণ পাৰৰ অঞ্চলক তেওঁলোকৰ আদি বাসভূমি বুলি গণ্য কৰা নহৈছিল বাবে মুদ্ৰাটো সমাধিৰ বাবে মাটি প্ৰতীকীভাৱে ক্ৰয় কৰাৰ চিনস্বৰূপে ৰখা হৈছিল। লেখকদ্বয়ে উল্লেখ কৰিছে যে শদিয়াত এই প্ৰথা প্ৰচলিত নাছিল।<ref name="Bordoloi1988"/> সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মৌখিক পৰম্পৰাত আন কছাৰী জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাতো পোৱা কিছুমান স্থান-নামৰ উল্লেখ আছে। ''হাইদাং গীত''ত ''হালালী'', ''হেমালী'' আৰু [[ডিমাপুৰ]]ৰ উল্লেখ ''“Halali o Hemali o Dimapuroloi kiman dur o”'' আদি পংক্তিত পোৱা যায়। ডিমাচা মৌখিক পৰম্পৰাতো নীলাচল পাহাৰৰ পৰা হালালীলৈ আৰু তাৰ পৰা ডিমাপুৰলৈ প্ৰব্ৰজন কৰাৰ কাহিনী পোৱা যায়।<ref>{{cite book |last=Allen |first=B. C. |title=Gazetteer of Cachar |year=1905 |page=19 }}</ref> নৃতত্ত্ববিদ চন্দ্ৰজ্যোতি সোনোৱালে অৱশ্যে এনে মৌখিক পৰম্পৰাক পোনপটীয়া ঐতিহাসিক প্ৰমাণ হিচাপে গ্ৰহণ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বনৰ কথা কৈছে। তেওঁৰ মতে, সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ স্বকীয় প্ৰব্ৰজন, বসতি আৰু ঐতিহাসিক ঘটনাৰ বিৱৰণ বুলি উপস্থাপন কৰা বহু পৰম্পৰাৰ সৈতে ওচৰ-চুবুৰীয়া [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী|চুতীয়া]], [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]] আৰু [[আহোম জনগোষ্ঠী|আহোম]] জনগোষ্ঠীৰ পৰম্পৰাৰ যথেষ্ট সাদৃশ্য আছে। বিশেষকৈ, সোনোৱাল কছাৰী লোকপৰম্পৰাত শদিয়াক পূৰ্বৰ বাসভূমি হিচাপে স্মৰণ কৰা হ'লেও, ঐতিহাসিকভাৱে অঞ্চলটো [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ সৈতে জড়িত আৰু দেউৰী পৰম্পৰাতো শদিয়াই গুৰুত্বপূৰ্ণ স্থান অধিকাৰ কৰে। এই পৰস্পৰ-ওপৰা লোককথাসমূহৰ পৰা সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অতীত পুনৰ্গঠন কৰাটো ''“doubtful and blurred”'' হৈ পৰে বুলি সোনোৱালে মন্তব্য কৰিছে। তেওঁ ''হেমালী'', ''হাবুং'' আৰু ''হালালী''ৰ দৰে স্থানৰ উল্লেখসমূহকো সমৰ্থনকাৰী ঐতিহাসিক প্ৰমাণৰ অভাৱত অনিশ্চিত বুলি গণ্য কৰে আৰু লোককথা তথা পৌৰাণিক পৰম্পৰাক ঐতিহাসিকভাৱে যাচাই কৰিব পৰা তথ্যৰ পৰা পৃথক কৰি চোৱাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Sonowal |first=Chandra Jyoti |year=2023 |chapter=Problems and Prospects of Writing Indigenous History of Sonowal Kacharis |title=Sonowal Sambhar |editor-last=Hazarika |editor-first=R. |editor2-last=Sonowal |editor2-first=R. S. |pages=26–47 |publisher=Sonowal Kachari Autonomous Council, Government of Assam |url=https://www.researchgate.net/publication/369584781_Problems_and_Prospects_of_Writing_Indigenous_History_of_Sonowal_Kacharis }}</ref> ==বংশমূল== সোনোৱাল কছাৰীসকলে নিজকে মহাবীৰ বলীৰজা, প্ৰহ্লাদ, ভগদত্ত, বাণৰজা, নৰকাসুৰ আৰু ভাস্কৰ বৰ্মন আদিৰ উত্তৰ পুৰুষ বুলি ভাবে। বলীৰজা, বিষ্ণুপুৰাণৰ মতে যাক ভগৱান বিষ্ণুৱে পাতাল পুৰীলৈ নিৰ্বাসন দিছিল, তেওঁকেই সোনোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ আদিৰজা বুলি গণ্য কৰে। (সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ হাইদাং হুঁচৰি গীতত এই কথাৰ উল্লেখ পোৱা যায়)। হাইদাং গীতসমূহত সোনোৱাল কছাৰীসকলে ডিমাপুৰৰ পৰা স্থানান্তৰিত হোৱাৰ কথা উল্লেখ আছে। কছাৰী বুৰঞ্জীৰ মতে সোনোৱালসকলৰ ৰজা মাণিক্যৰ ৰাজ্য চুতীয়াৰ শদিয়া ৰাজ্যৰ দক্ষিণত দিখৌ আৰু দিহিং নৈৰ মাজত সীমাবদ্ধ আছিল।cসোনোৱাল কছাৰীসকল হাম্মুচা ঠালৰ উত্তৰ পুৰুষ। ===বংশ বৃক্ষ=== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ হাইদাং হুচৰীৰ মতে সোনোৱালসকলৰ প্ৰধানকৈ সাত খেল চৈধ্য বংশ আৰু ছাপন্নটা সঁচ বা পৰিয়াল হ’ব লাগে। # উজনীকুচীয়া, # নামনীকুচীয়া, # অমৰাবমীয়া, # তিপমীয়া, # ধুলীয়াল, # চিৰিপুৰীয়া আৰু # বালিখিতিয়াৰী। এই সাত খেলৰ অন্তৰ্গত বংশ বিলাক: # মদনীয়াল, # মাণিকীয়াল, # হুগ্ৰাল, # মুক্তাল, # এজমাল, # ফৰমাল, # সৰু-সাজোৱাল, # বৰ-হাজোৱাল, # লথিয়াল, # চতীয়াল, # কুমৰাল, # বৰমাল, # দংৰাল আৰু # ডিঙীয়াল। মিৰি, ডফলা, বড়ো, ৰাভা, ডিমাচা, নগা, শ্যাম, কোঁচ আৰু আহোম আদি মূলৰ পৰা সোণোৱাল কছাৰীত অন্তৰ্ভুক্তি হোৱা আৰু নটা বংশ পোৱা যায়। সেই কেইটা হ’ল- # মুখৰাল # হুকৰাল # ডেকৰাল # চুঙীয়াল # চুনীয়াল # ধনশিৰীয়াল # হাকোৱাল # ধাদুমীয়াল আৰু # দলঙীয়াল ওপৰত উল্লেখ কৰা বংশ বিলাক সৰ্বমুঠ ১০৮টা সঁচ বা পৰিয়ালত বিভক্ত হৈছে। পৰিয়াল বিলাকৰ নাম তলত উল্লেখ কৰা হ’ল: * গুঁইৰী, * পিঠাৰী, * ধকোৱালী, * বাগলাৰী, * লক্ষণাৰী, * ঘৰপুৰাৰী বা ফেটাৰী, * গাওঁখোৱাৰী, * বালিখেতীয়াৰী, * বাইথৰী, * আঁখুৱাৰী, * ডেকাৰী, * উঝাৰী, * খনীৰী, * লগুৱাৰী, * গেলেপী, * শুকুলী, * মুক্তালী, * মাক্ৰাৰী, * গেজেপী, * শগুণ মূৰাৰী, * ধাকনাৰী, * এজলাৰী, * হাজাৰী, * লাঙিৰী, * তুহুৰী, * তেপাৰী, * লাপিটী, * মুকুডুমী , * চৰুৰী, * বৰমাঝিৰী, মিচনাৰী, নঘৰাৰী বা উদিৰী, * খাটোৱালী, * জাৰলগাৰী, * মানাৰী বা মাৰাৰী, * খটাৰী, * নেজকাটাৰী, * ফাটোৱালী, * ফালাৰী, * লালোৱাৰী, * ঠাকুলী বা ঠাকুৰী, * পেদাৰী, * চেলেঙী, * তাঙিৰী, * শগুণমাৰাৰী, * তাৰাৰী, * কেদালী, * হাটখোৱাৰী, * বৰঘিয়াৰী বা বৰঘৰাৰী, * বেতাৰী, * কোমৰাৰী বা কুমাৰী, * ধৱলী বা ধুৱঁলী, * পিঙাৰী, * ডুলিৰী, * লেৰাঙী, * ঝিঙিৰী, * অকলশৰীয়াৰী, * চৈতাৰী, * বুঢ়ামুদৰী, * মুদৰী, * মেগলাৰী, * আঁঠুৱালী/দেউৰী, * ডাফলাৰী, * কেওঁতাৰী, * বাঘগিৰী, * লিকামিৰি, * হাগুমিৰী, * কলাৰী বা কপৌহিৰী, * তুৰুকী, * বাওলাৰী, * তিতাৰী, * গাঁঠিৰী, * দেমাৰী বা দৈমাৰী, * খাৰঘিয়াৰী বা খাৰঘৰাৰী, * বৰগিয়াৰী বা বৰগঁয়াৰী, * কেঁকোৱাৰী, * সৰুমাঝিৰী, * ঢেঁকীয়ালী, * মুখৰাৰী, * খেপৰাৰী, * পিককাৰী বা পাককাৰী, * ঘোঁতাৰী, * লোকিৰী বা কান্ধভঙাৰী, * ঘুঙিয়াৰী, * গেবৰাৰী, * ধকোৱালী, * কলাখোৱাৰী, * নাকৰী, * ডেকানোৱাৰী, * জপৰাৰী বা ঝপৰাৰী, * আগাৰী, * তিপামিয়াৰী, * বুনিৰী, * বাইলুং বা বাইলুঙিৰী, * বেচনাৰী বা চাংপেতাৰী, * ঘেৰাৰী, * পলাশী, * ধেমখাৰী বা ধামখাৰী, * শদিয়াৰী, * আহুৱাৰী, * লোহাৰী, * মটিয়াৰ বা মাটিয়াৰ, * গহপুৰিয়াৰী, * ধাদুমিয়াৰী, * লোণপুৰিয়াৰী, * ধাদুমিয়াল, * হাজাৰী, * কেনাৰী, * লেধাৰী, * তেজাৰী বা তেজিয়াৰী, * ঘুণিয়াৰী, * চাউদাং আৰু * ফুটকাৰী। বংশ আৰু সঁচ বিলাকৰ মাজত তেজৰ সম্বন্ধ থকা গতিকে সোনোৱালসকলৰ মাজত একে সঁচ আৰু বংশৰ মাজত বিবাহ নিষিদ্ধ। একবিবাহ প্ৰথাই সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম যদিও একাধিক বিবাহ নিষিদ্ধ নহয়। দুয়ো পক্ষৰ সন্মতি মৰ্মে বিপত্নীক বা বিধবাসকলে পুনৰ্বিবাহ কৰাত বাধা নাই। সোণোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ নামৰ পাছত সঁচৰ নাম প্ৰতিসৰ্গ হিচাবে ব্যৱহাৰ কৰাৰ উপৰি শইকীয়া, বৰশইকীয়া, হাজৰিকা, বড়া, বৰুৱা, ডেকাবৰুৱা, দাস আদি উপাধিও ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ বৰ্তমান নিজ ভাষা নেথাকিলেও তেওঁলোকৰ মাজত কথিত উপভাষা প্ৰচলিত হোৱা দেখা যায়। সোণোৱাল কছাৰীসকলে প্ৰধানকৈ মান্য অসমীয়া ভাষাকে ব্যৱহাৰ কৰিলেও তেওঁলোকে ব্যৱহাৰ কৰা উপভাষাৰ ভালেমান শব্দ অভিধানত পোৱা নেযায়। ==খাদ্যাভ্যাস== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ খাদ্যাভ্যাসত সিদ্ধ ভাত, তৰকাৰী, মাছ, মাংস আদিয়েই প্ৰধান। সোনোৱাল কছাৰীসকল সাধাৰণতে আমিষ ভোজী। সোণোৱাল কছাৰীসকলে তেওঁলোকৰ দৈনন্দিন আহাৰত অতি ক্ষুদ্ৰ পৰিমাণৰ মচলা আৰু জালকীয়া ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ খাদ্যাভ্যাসত জনজাতীয় অতুলনীয় সাংস্কৃতিক পৰম্পৰাগত বৈশিষ্ট্যবিদ্যমান। ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ বাবে সোনোৱাল কছাৰীসকলে কিছুমান জীৱ-জন্তুৰ মাংস অখাদ্য হিচাবে জ্ঞান কৰে যেনে কুকুৰ, মেকুৰী আৰু গোমাংস ইত্যাদি। মহিলা আৰু বৃদ্ধ-বৃদ্ধাৰ ক্ষেত্ৰত খাদ্যৰ বাধা অধিক পৰিলক্ষিত হয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলে অধিক মচলাযুক্ত আহাৰ পচন্দ নকৰে। মাছ সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অতি প্ৰিয় খাদ্য। তেওঁলোকে দাতি-কাষৰীয় নৈ-বিলৰ পৰা মাছ ধৰি আনি বিধে বিধে তৃপ্তিকৰ আঞ্জা তৈয়াৰ কৰি লয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলে নানাবিধ পোক পৰুৱাও হাবিৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰি আনি খাদ্য হিচাবে গ্ৰহণ কৰে। কোমল চাউল, চিৰা, পিঠা, চেৱা দিয়া বৰা ভাত, চাউলচুঙা, টোপোলা ভাত ইত্যাদি জল পান হিচাবে ব্যৱহাৰ কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলে চাউল আৰু ফলৰ পৰা নানাবিধ পানীয় তৈয়াৰ কৰি লয়। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ কেইবিধমান স্বকীয় পানীয় হ’ল- মদ, ৰহি মদ আৰু গুৰৰ লালিৰ পৰা তৈয়াৰ কৰা চেৰাপ। সোনোৱাল কছাৰীসকলে পুৰুষ-নাৰী, ল’ৰা-বুঢ়া সকলোৱে মিলি একেলগে পানীয় গ্ৰহণ কৰাত কোনো বাধা নাই। ==বস্ত্ৰ আৰু সাজপাৰ== গাঁৱত থকা সোনোৱাল কছাৰীসকলে নানা বৰণীয়া আটক ধুনীয়া সাজপাৰ পৰিধান কৰে। সম্ভ্ৰান্ত পুৰষসকলে সাধাৰণতে ধুতী আৰু কামিজ পিন্ধি মূৰত পাগুৰী আৰু কান্ধত চেলেং চাদৰ লয়। সাধাৰণ চহালোকে আঁঠুৰ মূৰলৈকে চুৰীয়া পিন্ধি গাত হাচতি লয়। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ বয়ন শিল্প এক পৰম্পৰাগত ৰীতি-নীতি। ঘৰতে সাজি লোৱা তাঁতৰ শালত সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ তিৰোতাসকল কাপোৰ বোৱাত বৰ পাকৈত। ছোৱালী বিয়া দিওঁতে ছোৱালীক তাঁতৰ শাল এযোৰ যৌতুকত দিয়াতো প্ৰায় বাধ্যতামূলক। সোণোৱাল কছাৰী শিপিনীসকলে ঘৰতে বৈ লোৱা এড়ীচাঁদৰ, বৰকাপোৰ আদি গৰম কাপোৰ আৰু ৰংচঙীয়া ফুল বচা মুগা আৰু পাটৰ চাঁদৰ, মেঠনি, মেখেলা, ৰিহা, কপাহি মেখেলা, কপাহী চাঁদৰ, চুৰীয়া, ধুতী, হাচুটি, গামুচা, তিয়নি, একাঠীয়া, চেলেং কাপোৰ আদি সোণোৱাল কছাৰী শিপিনীসকলৰ শিল্পীসূলভ প্ৰতীক। সোনোৱাল কছাৰী মহিলাসকলে মূৰ ঢাকিবলৈ সদায় টকয়া ব্যৱহাৰ কৰে। গাম খাৰু বা হাঁচৰমৰা খাৰু, কেৰু, জাংফাই কেৰু, ঠুৰিয়া, বিৰী, জোনবিৰি, কংকন, ডুগডুগি, লাটুমনি, মাদুলি আদি পৰম্পৰাগত আ-অলঙ্কাৰ সোনোৱাল কছাৰী মহিলাসকলে ব্যৱহাৰ কৰাত ৰুচি দেখুৱায়। সোনোৱাল কছাৰী পুৰুষসকলৰ জাতিগত প্ৰতীকি হাচুটিখনৰ বিশেষত্ব এয়ে যে ইয়াৰ ৰং সোণ বৰণীয়া আৰু দুয়োপাৰে সাতডাল, সাতডালকৈ চৈধ্যডাল সেউজীয়া বৰণৰ আঁচুসূতাৰে পাৰি দিয়া। এই চৌধ্যডাল পাৰিয়ে সোনোৱাল সকলৰ চৌধ্য বংশকে সূচায়। পুৰুষসকলে জাতিগত সাজ হিচাপে গাত গাতুং চোলা আৰু ঘৰতে বোৱা কপাহী চুৰীয়া পিন্ধে। ==ধৰ্ম== সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পৰম্পৰাগত ধৰ্ম থাকিলেও সৰ্বশক্তিমান একঈশ্বৰ আৰু পৰজন্মত বিশ্বাস কৰে। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এটা ভাগে এতিয়াও চৈতন্যবাদ আৰু জড়োপাসনাত বিশ্বাস ৰাখে। তেওঁলোকৰ মতে, বিপদৰ সময়ত পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাই সহায় কৰে আৰু সেই বিশ্বাসতেই পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাৰ সন্তুষ্টিৰ অৰ্থে পূজা-পাতল কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত সত্ৰসংহতি সোমোৱাৰ আগেয়ে পূৰ্বপুৰুষসকলৰ আত্মাৰ পূজা-পাতলতেই বিশ্বাস ৰাখিছিল। সোতৰ শতিকাৰ মাজ ভাগত সত্ৰাধিকাৰীৰ প্ৰভাৱত সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত বৈষ্ণৱ ধৰ্ম প্ৰচলন হয় আৰু বৰ্তমান সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ সৰহ সংক্ষকেই বৈষ্ণৱ। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ সকলো গাঁৱতে একোটা স্বকীয় নামঘৰ দেখা যায় যিয়ে তেওঁলোকৰ ধৰ্মীয় আৰু সংস্কৃতিৰ পৰম্পৰা বহন কৰি আহিছে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ অন্য দেৱ-দেৱীক নমনা বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ প্ৰতি বিশ্বাস থাকিলেও তেওঁলোকে এতিয়াও পুৰণিকলীয়া ধৰ্মাচাৰ পদ্ধতিক সম্পূৰ্ণৰূপে এৰি পেলাব পৰা নাই। তেওঁলোকে এতিয়াও তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত উপাস্য দেৱ-দেৱীক পূজাপাতল কৰি আহিছে। তেওঁলোকৰ পৰম্পৰাগত বিশ্বাস মতে, এতিয়াও সমাজৰ হিতাৰ্থে বিভিন্ন জীৱ-জন্তু আৰু গছ-গছনিক উপাসনা কৰে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ পূজা-পাৰ্বণ দুই ধৰণৰ; সামোহিক আৰু পৰিয়াল কেন্দ্ৰিক। একোটা পৰিয়ালৰ সুখ-শান্তিৰ বাবে ঘৰুৱা দেৱ-দেৱীক আৰু সমোহ ৰাইজৰ বাবে বিশেষ বিশেষ দেৱ-দেৱীক সমজোৱাভাৱে পূজা-পাতল কৰে। [[বাইথ’ পূজা]], বাঘদেউ পূজা, গাতিগীৰি সবাহ, গজাই ভোজ, সৰগদেউ পূজা, গোকালিকা পূজা, জলখাই পূজা, ক’লাচামোন পূজা, ৰঙাচামোন পূজা, বৰচামোন পূজা, ক্ষেত্ৰ পূজা, কেঁচাইখাতী গোঁসানী পূজা, আচাৰকটা পূজা, তাপচিলিং পূজা, বুঢ়াবুঢ়ী থানৰ পূজা, বলিয়াবাবা থানৰ পূজা, ভূৰুলী-হাবুকী থানৰ পূজা, কলীআই থানৰ পূজা, লখিমী তোলা সবাহ, ভুৰ উটোৱা সবাহ, বালি সবাহ, চেঙেলী মাছৰ সবাহ, নৰাচিঙা সবাহ, বাটৰ সবাহ, ফল-মূলৰ সবাহ, মিঠৈ বটা সবাহ, বৰ সবাহ আদি সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সামূহিক পূজা পাতল। খিন ভঙা, বুঢ়া পোহা, চাউল খুউৱা, মৰাক দিয়া, পিৰি দিয়া, ন-পুৰষৰ সকাম, লখিমী মতা, বাৰিচুকৰ সকাম, আয়ুস তোলা সকাম, আই মতা, আপেশ্বৰী সবাহ, বাটৰুৱা সকাম, গৰখীয়া সবাহ, গা-চলনি দিয়া, উজান মাছ ধৰা পূজা, ডাঙৰ গছ কটা পূজা, হাবি জুই জলোৱা পূজা, চিটিকা পতা পূজা, কাছ-ঘাঁহ কটা পূজা, চুমনী পূজা, কচুকুৱঁৰী পূজা, ডাঙৰীয়া পূজা, গাতিগুৰী সকাম বা হাবি কাম আদি সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ ব্যক্তিগত ঘৰুৱা পূজা পাতল। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ আৰাধ্য দেৱতা ৰজা খ্ৰীং দেউতাৰ সম্পৰ্কে : পৃথিৱীৰ প্ৰত্যেকটো জনগোষ্ঠীৰ মাজতে প্ৰত্যেকটো জনগোষ্ঠীৰে নিজ নিজ বিভিন্ন ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, লোকবিশ্বাস, লোকসাহিত্য, লোকসংগীত, স্বতন্ত্ৰভাৱে প্ৰচলিত হৈ থকা দেখা যায়। পৃথিৱীৰ আন আন জনগোষ্ঠীৰ দৰে সোণোৱালসকলৰ মাজতো নিজাকৈ বিভিন্ন ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, লোকবিশ্বাস, লোকসাহিত্য, লোকসংগীত স্বতন্ত্ৰ ভাবে প্ৰচলিত হৈ আহিছে। সোণোৱালসকলৰ ধৰ্ম্ম-সংস্কৃতি বা লোকাচাৰ, বুলিলে সমাজ জীৱনত পালন কৰি অহা ধৰ্ম্মীয় অনুষ্ঠানসমূহ; বসবাহ কৰিবলৈ বিভিন্ন ধৰণৰ ঘৰ-বাৰী, অহিলাপাতি তৈয়াৰ কৰাৰ পদ্ধতি; জীয়াই থাকিবলৈ জীৱিকাৰ বাবে কৰা খেতি-বাতি, চিকাৰ কৰাৰ পদ্ধতি; বছৰটোৰ বিভিন্ন সময়ত উদযাপন কৰা বিভিন্ন উৎসৱ পাৰ্বন, বিয়াবাৰু আদি; সুস্বাস্থ্যৰ বাবে কৰা জৰা-ফুকা, বেজ-বেজালিসমূহ; জন্ম-মৃত্যুৰ বাবে কৰা বিভিন্ন নীতি-নিয়মবিলাক; অৱসৰ বিনোদনৰ বাবে কৰা বিভিন্ন খেল-ধেমালি, গীত-মাত, উপকথা, কাহিনি ইত্যাদি। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ কিছুমান লোকাচাৰত বাহ্যিক প্ৰভাৱ পৰি লোকাচাৰৰ মৌলিকতাত হানি ঘটাইছে যদিও প্ৰায় বিলাক লোকাচাৰেই তেওঁলোকৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য আৰু মৌলিকতা বহন কৰি আহিছে। সোনোৱাল কছাৰীসকলৰ ধৰ্ম্মীয় অনুষ্ঠান বিলাকৰ ভিতৰত ১/ খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজা ২/ ভুৰুলী-হাবুকীৰ পূজা ৩/ বাঘদেউ পূজা ৪/ গাতিগিৰি পূজা ৫/ গজাই পূজা ৬/ সৰগদেউ পূজা ৭/ জলখাই পূজা ৮/ কোলাচামোন পূজা ৯/ ৰঙাচামোন বা ৰঙা-ৰাঙলী পূজা ১০/ বৰচামোন পূজা ১১/ ক্ষেত্ৰদেৱতাৰ পূজা ১২/ খীন ভঙা পূজা ১৩/ তাপচিলিঙ পূজা ১৪/ গোকালিকা পূজা ১৫/ বুঢ়া-বুঢ়ীৰ পূজা ১৬/ বলিয়া বাবাৰ পূজা ১৭/ কেঁচাই খাইতীৰ পূজা ১৮/ আই থানৰ পূজা ইত্যাদি। সোনোৱালসকলে পালন কৰি অহা সবাহসমূহ হ’ল ১/ লখিমী সবাহ ২/ ভূৰ উটোৱা সবাহ ৩/ বালি সবাহ ৪/ চেঙেলী মাছৰ সবাহ ৫/ নৰাচিগা সবাহ ৬/ গৰখীয়া সবাহ ৭/ ফল-মূলৰ সবাহ ৮/ মিঠৈ বটা সবাহ ৯/ আপেস্বৰাৰ সবাহ ১০/ বৰসবাহ ১১/ বাটৰ সবাহ আদি। সকামৰ ভিতৰত ১/ বুঢ়া পোহা ২/ চাউল খোওৱা ৩/ মৰাক দিয়া ৪/ পিৰি দিয়া ৫/ নপুৰুষৰ সকাম ৬/ আই সকাম ৭/ লখিমী সকাম ৮/ বাৰীৰ চুকৰ সকাম ৯/ চুমনি বা মুগা পোহা সকাম ১০/ উজান ধৰা সকাম ১১/ গছ কটা সকাম ১২/ হাবিত জুই জলোৱা সকাম ইত্যাদি। সোনোৱালসকলৰ এই সকলোবোৰ লোকাচাৰতেই সোণোৱালসকলৰ নিজস্ব বৈশিষ্ট্য আৰু মৌলিকতা বহন কৰিছে আৰু এই বিলাক লোকাচাৰ সোনোৱালসকলে ঐতিহ্যৰে পৰা নিজাববিয়াকৈ মৌলিকতা ৰক্ষা কৰি স্বতন্ত্ৰভাৱে পালন কৰি আহিছে। বিশেষভাৱে সোনোৱালসকলৰ পৰম আৰাধ্য দেৱতা খ্ৰীং খ্ৰী বাইথ’ পূজাৰ যি লোকবিশ্বাস বা লোকাচাৰ বা পৰম্পৰা তাত অদ্যাপি কোনো বাহ্যিকতাৰ প্ৰভাৱ পৰা নাই। সোণোৱাল সকলৰ হাইদাং দে বা হাইদাং গীতৰ ৰচনাশৈলী, গীতৰ সঞ্চাৰ আৰু তাৰ দৰ্শনে সোনোৱালসকলৰ এক স্বকীয় পৰম্পৰাকে বহন কৰিছে। খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজা প্ৰথমতে আৰম্ভ হৈছিল অৰণ্যৰ মাজত গছৰ গুৰিত। কালক্ৰমে গজাই গুৰুদেউৰ নিৰ্দেশ মৰ্মে পূজাৰীৰ ঘৰলৈ লৈ অহা হয়। গৰখীয়াসকলে হাবিৰ মাজত গৰু চাৰি থাকোঁতে গৰখীয়াসকলৰ মাজতে এই পূজা আৰম্ভ হয়। শিৱই মাধপুৰুষ আৰু পাৰ্ৱতীয়ে সুৰেশ্বৰীৰ ৰূপ ধৰি সোনোৱালসকলৰ মাজলৈ আহি কৈৰাতীয় আচাৰ ব্যৱহাৰেৰে সোণোৱালসকলক জীৱন ধাৰণৰ আভাস দিয়ে। গৰখীয়াসকলৰ মাজত মাধপুৰুষে ঘাই গৰখীয়া হৈ গৰু-গাই বিলাক নিৰাপদে থাকিবলৈ গন্ধসৰৈ গছৰ গুৰিত ফৰিং বলি দি পূজা কৰিবলৈ গৰখীয়াসকলক উপদেশ দিয়ে। মাধপুৰুষৰ উপদেশ মতে গৰখীয়াসকলে ফৰিং বিচাৰি আনি গন্ধসৰৈ গছৰ তলত উলুখেৰৰ পাতেৰে ফৰিং বলি দি গীত-মাতেৰে গীত-মাতৰ সঁজুলি সমোহ জামুক গছৰ তলত মাধপুৰুষক সঁপি দি এই খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ সূচনা কৰিছিল। এই কাম কেতিয়া আৰম্ভ হৈছিল তাক ঠাৱৰ কৰাটো সম্ভৱ নহয়। পূৰ্বৰ পৰম্পৰা অনুসৰি প্ৰতি বছৰে দৌল পূৰ্ণিমা মাহৰ শুক্লপক্ষৰ দ্বিতীয়টো সোমবাৰে শিৱৰাত্ৰিৰ পাচত (১৩নং চন্দ্ৰমাহত ) সোণোৱালসকলৰ খ্ৰীং খ্ৰীং বাইথ’ পূজাভাগ আগ বঢ়োৱা হয়। পূজাৰ আৰাধ্য দেৱতা জনক খ্ৰীং ৰজা বোলা হয়। খ্ৰীং শব্দৰ তাৎপৰ্য এনে ধৰণৰ। খ, ৰ, ঈ আৰু ং, এই চাৰি বৰ্ণ লগ লাগি খ্ৰীং শব্দ গঠিত হৈছে। অৰ্থ হৈছে চাৰিমুঠি জীৱ- উৰণ, বুৰণ, গজন আৰু ভ্ৰমণ, এই চাৰিমুঠি জীৱৰ ত্ৰানকৰ্তা বা ৰক্ষক। সোণোৱালসকলে বাইথ’ মন্দিৰৰ পূজাৰী জনক ৰাজাগুৰু বা দেউতা বুলি সম্বোধন কৰে। মন্দিৰৰ মূল খুটাটো মুধচৰ ওপৰলৈ ওলাই যোৱাকৈ কলডিলৰ আকৃতিৰে গঢ়া হয়। কলডিলৰ তাৎপৰ্য হ’ল প্ৰজনন ক্ষমতা। মূল খুটাৰ গুৰিত দুখন হেতামাৰি লগাই দি দুয়োফালে দুটা চাৰিমুখীয়া মাটিৰ চাকী জলোৱা হয়। এটা চাকিৰ চাৰিডাল শলিতাই খ্ৰীং ৰজা, গজাই, মনাই আৰু ফুলকোঁৱৰক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে আৰু আনটো চাকিৰ চাৰিডাল শলিতাই উৰণ, বুৰণ, গজন আৰু ভ্ৰমণ এই চাৰিমুঠি জীৱক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। এই চাকি দুটাক পুৰুষ আৰু প্ৰকৃতীৰ প্ৰতীক বুলিও গণ্য কৰা হয়। বাইথ’ পূজাৰ সময়ত খ্ৰীং ৰজাৰ পূজাৰ উপৰিও মন্দিৰৰ বাহিৰত ভূৰুলী আইৰ পূজাভাগ আগ বঢ়োৱা হয়। বাইথ’ শালৰ পূজাৰীক বাইথ’ বা ৰাজাগুৰু আখ্যা দিয়া হয় আৰু ভূৰুলী শালৰ পূজাৰীক শইকীয়া বোলা হয়। মূল খুটাৰ সৈতে ৬টা কুমৰ খুটা আৰু পালিখুটা ১৪টাৰে তিনিচলিয়াকৈ মন্দিৰ নিৰ্মান কৰি এখন মূল দুৱাৰ ৰখা হয়। এই খুটা কেইটাৰ মূল খুটাৰ সৈতে ৬টা কুমৰ খুটা লগাই ৭টা খুটাই সোনোৱালসকলৰ সাতখেল আৰু ১৪টা পালি খুটাই চৌদ্ধ বংশক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। তিনিখন চালে খ্ৰীং ৰজা, গজাই আৰু মনাইক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। মন্দিৰৰ মূল খুটাৰ চাৰিওফালে নভনী লখিমীৰ উদ্দেশ্যে নটা চাকি জলোৱা হয়। সোনোৱালসকলৰ মতে নভনী লখিমীসকলৰ নাম এনে ধৰণৰ: চেংদৈ, বেংদৈ, হাক্লাদৈ, ফাকলাদৈ, দোনদৈ, কুলাদৈ, দেউবুঢ়ী, সোমবুঢ়ী আৰু বুধবুঢ়ী আই। ভূৰুলী শালত কৰা তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাৰ নাম বিলাকে সোণোৱালসকলৰ স্বকীয়তাৰ এক বিশেষ তাৎপৰ্য বহন কৰিছে। তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাসকল যেনে: ফুলকোঁৱৰ, ভূৰুলী, হাবুকী, বুঢ়া-বুঢ়ী, বলিয়া বাবা, টকালি পৰা, হুহুৰি বোৱা, ঢোল কুবুৱা, কুলামন, ৰিগিৰাগাম, চাৰিবুঢ়া, চাৰিগোঁসাই, ওঠৰকোঁৱৰ, বৰগাতিয়াল, জলখাই, বৰচামুন, সাতভাই, চেলাযখ, লোহিত কোঁৱৰ, বৰমবাহু, হৰিচৰণ, ৰঙাচৰণ, নমতা, সমতা, হেলৌ, দেলৌ, কনৈ, কণকণ, বায়ুৰ, বাংৰি, বৰুণ, সাতভাই ডাঙৰীয়া, নাক্লেং, চাক্লেং, সূৰ্য্য, থলৰ নভনী, কুবেৰ বুঢ়া-বুঢ়ী, নভনী লখিমী, হৰ, পাৰ্ৱতী, সৱস্বতী, আইৰ নভনী, জল কুবেৰ, জলৰ নভনী, ৰাজ মৰাক ইত্যাদি। তেত্ৰিচ কোটি দেৱতাৰ এই নামকৰণে সোণোৱালসকলৰ মাজত প্ৰচলিত এক বিশেষ বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ উমৈহতীয়া লোকাচাৰ বা সংস্কৃতিকেই প্ৰতিপন্ন কৰিছে। ==জাতীয় উৎসৱ== সোনোৱাল কছাৰীসকলে বৰ উৎসাহ আৰু উদ্দীপনাৰে তেওঁলোকৰ স্বকীয় জাতীয় উৎসৱ উদযাপন কৰে। অনান্য অসমীয়া সমাজৰ দৰেই সোনোৱাল কছাৰীসকলৰো বিহু কেইটাই তেওঁলোকৰ জাতীয় উৎসৱ। বহাগ বিহু|বহাগ বা ৰঙালী বিহু, মাঘ বিহু|মাঘ বা ভোগালী বিহু আৰু কাতি বিহু সোনোৱাল কছাৰীসকলে বৰ ৰং-ৰহস্য আৰু উল্লাহেৰে পালন কৰে। উৎসৱ, বিয়া, শস্য চপোৱা আদি যিকোনো আনন্দৰ মুহূৰ্তত সোনোৱাল কছাৰী সকলে নাচি-বাগি আনন্দত মতলীয়া হৈ পৰে। ==জাতীয় উৎসৱ== [[File:Sonowal Kachari's Bihu Dance 2.jpg|thumb|সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ দ্বাৰা বিহু নৃত্য পৰিৱেশন]] সোণোৱাল কছাৰীসকলে বৰ উৎসাহ আৰু উদ্দীপনাৰে তেওঁলোকৰ স্বকীয় জাতীয় উৎসৱ উদযাপন কৰে। অনান্য অসমীয়া সমাজৰ দৰেই সোণোৱাল কছাৰীসকলৰো বিহু কেইটাই তেওঁলোকৰ জাতীয় উৎসৱ। [[বহাগ বিহু|বহাগ বা ৰঙালী বিহু]], [[মাঘ বিহু|মাঘ বা ভোগালী বিহু]] আৰু [[কাতি বিহু|কাতি বা কঙালী বিহু]] সোণোৱাল কছাৰীসকলে বৰ ৰং-ৰহস্য আৰু উল্লাহেৰে পালন কৰে। উৎসৱ, বিয়া, শস্য চপোৱা আদি যিকোনো আনন্দৰ মুহূৰ্তত সোণোৱাল কছাৰী সকলে নাচি-বাগি আনন্দত মতলীয়া হৈ পৰে। ==ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান সমূহ== ১/ গজাই ডাঙৰীয়াৰ সকাম সোণোৱালসকলৰ খ্ৰীং ৰাজা বাইথ’ দেৱতাৰ পাচতেই উপাচ্য দেৱতা হ’ল ‘গজাই ডাঙৰীয়া’। এই জনা দেৱতাকে সোণোৱাল সকলে গুৰু হিচাবেও মান্য কৰে। “খ্ৰীং ৰাজা ধৰণী, গজাই গুৰু ঢাকনী”। ইয়াৰ অৰ্থ হ’ল, সৃষ্টিকৰ্তা খ্ৰীং ৰাজা আৰু পালন্তা গজাই গুৰু। গজাই গুৰু ডাঙৰীয়াৰ নিৰ্দ্দেশ অনুসৰিয়েই সোণোৱালসকলৰ সকলো পূজা-পাৰ্ৱন, নীতি-নিয়ম, জীৱন ধাৰণ প্ৰণালী আদি প্ৰচলন হ’ল। গৰখীয়া লৰাহঁতে গৰু চাৰি ফুৰোঁতে উঁই হাফলুতে উলুখেৰৰ পাতেৰে ফৰিং কাটি পূজা কৰিছিল। তাতে গজাই দেউৱে আৱিৰ্ভাৱ হৈ গৰখীয়া লৰাহঁতক জীৱন ধাৰণ প্ৰণালীৰ শিক্ষা দি যায়। সেয়ে আজিও সোণোৱালসকলে ঘৰৰ ভেটি তুলিবলৈ আৰু ঘৰ মুচিবলৈ উঁই হাফলুৰ মাটি নলগায়। গজাই দেউৱে বুঢ়ামুদৰী পৰিয়ালত ধন নাম লৈ জন্ম লৈ মানুহক বেহা-বেপাৰ কৰিবলৈও শিকায়। গজাই দেৱে নাৱেৰে বেহা কৰিবলৈ ধন দি মানুহ লগাই ন-দিহিঙত পৰাকৈ এটা দীঘল খালো খন্দাইছিল। অৰুণাচল প্ৰদেশৰ আলুবাৰী নামৰ থাইত ‘ধনে খন্দা সূঁতি’ নামেৰে এতিয়াও আছে। “ধন ধন ঐ হয়েকি অহয়ে হয়। আইক লয়ে গ’লে সাউদ সদাগৰে, ভৰা দি নাওতে বোজা। বোপাইক লৈয়ে গ’লে শুকুলী হাতীয়ে, কোন দেশত পাতিলে ৰজা”। এয়া সোণোৱালসকলৰ হুচৰীত গজাই দেউক উদ্দেশি গোৱা এফাকি ঘোষা আৰু পদ। গজাই দেউৱে চাৰিবাৰ জন্ম লৈছিল বুলি জনা যায়। গজাই ডাঙৰীয়াই ধ্যানৰ যোগেদি ভৱিষ্যতবাণী কৰিব পাৰিছিল। এবাৰ কেবাদিনো ধ্যানত থাকোঁতে কোনোবা এজনে মৃত বুলি ঘোষণা কৰাত জ্ঞাতিয়ে তেওঁৰ জীৱন্ত দেহটো দাহ কৰি পেলায়। গজাই ডাঙৰীয়াৰ আত্মাই ঘোষণা কৰা জনক “কুকুৰাৰ জনম লবি আৰু তোকো জীয়াই জীয়াই পুৰি মাৰি মানুহে খাব আৰু তাৰ ভাগ পালেহে মই সন্তুস্ত হ’ম, তেতিয়াহে জ্ঞাতিয়ে উদ্ধাৰ পাব”, এই বুলি অভিশাপ দিয়ে। সেয়ে গজাই দেউৰ সকামত পক্ষী এটা জীয়াই জীয়াই পুৰি মৰা হয়। সোণোৱালসকলৰ প্ৰত্যেকখন গাঁৱতে গজাই ডাঙৰীয়াৰ থান থাকিব লাগে। ডাঙৰীৰ লাইনা গাঁৱৰ বাহিৰে সোণোৱালসকলৰ সকলো গাঁৱতে বছৰেকত এবাৰহে গজাই দেউৰ সকাম কৰা হয়। লাইনা গাঁৱত বছৰত পাঁচটাকৈ গজাই দেউৰ সকাম কৰা হয়। প্ৰতিখন সোণোৱাল গাঁৱতে বহাগ বিহুৰ পাচত জেঠ মাহত, এজাৰ ফুল ফুলি বাঁহৰ গাজ ওলালে গজাই দেউৰ সকাম সমাজৰ মঙ্গলৰ বাবে অনুষ্ঠিত কৰা হয়। বৰমাল/আঁঠুৱাল বংশৰ বুঢ়ামুদৰী আৰু মুদৰী পৰিয়ালত নিজা ববীয়াকৈ গজাই দেউৰ সকাম কৰে। এই পূজাত পূজাৰী নেথাকে। বেহাৰী নিয়মেৰে মৃতকৰ দহাকাজ কৰা জেষ্ঠ ব্যক্তি এজনক পুৰুহিত হিচাবে লোৱা হয়; অনুপস্থিতিত যি কোনো জেষ্ঠ এজনে পূজাৰ কাম সম্পাদন কৰে। পূজাৰ আৰম্ভণিতে শলিতা, তামোল-পাণ, চাউল, শাক-পাত, তেল-নিমখ, মাধপুৰুষৰ ৰস, সান্দহ, গুৰ, আলোৱা কুকুৰা এটা লৈ পূজাৰী, ৰান্ধনি-বাঢ়নিয়ে সেৱা আগ বঢ়ায়। পূজাৰী গৰাকীয়ে আলোৱা কুকুৰাটো জীয়াই জীয়াই জুইত পুৰি মাৰি তাৰে ৰান্ধনিয়ে খাজি বনায়। পূজাৰীয়ে শলিতা, তামোল-পাণ, ভাত, খাজি, শাক-পাত, মাধপুৰুষৰ ৰস ( নল চুঙাত দিয়া হয় ), সান্দহ, গুৰ ডাঙৰ গছ এজোপাৰ তলত আগ বঢ়াই সেৱা জনাই আশীৰ্বাদ লয়। ইয়াৰ পাচতে উপস্থিত সকলোৱে দেৱতাৰ অৱশিষ্টখিনি গ্ৰহণ কৰি ঘৰাঘৰি হয়। ওভতোঁতে পাচলৈ নেচাই পোনে পোনে ঘৰলৈ গৈ গা ধুইহে ঘৰত সুমুৱা নিয়ম। ২/ বহুৱা নাচ: [[File:Bohuwa Dance.jpg|thumb|]] [[File:Bahuwa naas.jpg|thumb|বহুৱা নাচ]] বহুৱা নাচ অসমৰ সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ কলা-কৃষ্টীৰ এক প্ৰকাশ হ’ল এই বহুৱা নাচ। ডিব্ৰুগড় জিলাৰ বৃহৎ জামিৰা অঞ্চলৰ ধমল গাঁৱত বসবাস কৰা সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ মাজত অতীজৰে পৰা বহুৱা নাচ প্ৰচলন হৈ আহিছে। প্ৰতি দুবছৰৰ অন্তত তেওঁলোকে এই নাচৰ আয়োজন কৰে। এই নৃত্যৰ আৰম্ভণি কেতিয়া হৈছিল সেইকথা তেওঁলোকে ক'ব নোৱাৰে কিন্তু তেওঁলোকৰ আজোককাকৰ দিনৰ পৰাই প্ৰচলিত আছিল বুলি বিশ্বাস কৰে। এই নাচ প্ৰদৰ্শন কৰোঁতে শিল্পীসকলে মুখা আৰু দেহটো কলপাতেৰে মেৰিয়াই লয়। এই নাচৰ প্ৰস্তুতিপৰ্বত শিল্পীসকলৰ সাজ-সজ্জা কৰা হয় এখন আওহতীয়া হাবিত। তাত কেৱল বয়সস্থ লোকৰহে প্ৰৱেশ অনুমতি থাকে। বহুৱা নাচত অভিনয় কৰা শিল্পীসকলৰ পৰিচয়ো অতি গোপনে ৰখা হয়। একোজন বহুৱাক সাজ-সজ্জাৰে তৈয়াৰ কৰিবলৈ প্ৰায় ৩-৪ ঘণ্টা সময় লাগে। হাবিৰপৰা ওলোৱা বহুৱাই মুকলি মঞ্চত প্ৰৱেশ কৰাৰ সময়ত শিল্পীসকলৰ আগত এখন ৰঙা আঁৰ কাপোৰ টানি দিয়া হয়। এই ৰঙা কাপোৰখনক সোণোৱাল কছাৰীসকলে ধ্বংস আৰু সৃষ্টিৰ ঐশ্বৰিক লীলাৰ প্ৰতীক বুলি জ্ঞান কৰে। বহুৱা নাচত বাদ্যযন্ত্ৰ হিচাপে মেদং (সোণোৱাল কছাৰীসকলে মৃদংগক মেদং বোলে) আৰু তাল ব্যৱহাৰ কৰা হয়। মেদঙৰ তালে তালে গায়ন-বায়ন, বহুৱা, ভূত-প্ৰেত সকলোৱে একেলগে নাচে। বহুৱা দলৰ পিছতে এটা বিহুৱা দলেও মুকলি মঞ্চত বিহু নাচ প্ৰদৰ্শন কৰে। এই নাচ শেষ হোৱাৰ পিছত সকলো ভাৱৰীয়াই গা-পা ধুই গাঁৱৰ এঘৰত একেলগে ভোজ-ভাত খায়। ==বৈৱাহিক প্ৰথা== আগেয়েই উল্লেখ কৰা হৈছে যে একবিবাহ প্ৰথাই সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম যদিও একাধিক বিবাহ নিষিদ্ধ নহয় আৰু দুয়ো পক্ষৰ সন্মতি মৰ্মে বিপত্নীক বা বিধবাসকলেও পুনৰ্বিবাহ কৰাত বাধা নাই। কোনো বিশেষ কাৰণত প্ৰথমা পত্নীৰ অনুমতি সাপেক্ষে পুৰুষে দ্বিতীয় পত্নী গ্ৰহণ কৰাতো বাধা নাই। সোণোৱাল কছাৰী সমাজত অসবৰ্ণ বিবাহো বিৰল নহয়। সোণোৱালকছাৰী সমাজত অভিভাৱকসকলে অসবৰ্ণ বিবাহক মানি লবলৈ টান পায় যদিও সেইয়া ধৰা-বন্ধা নিয়ম নহয়। সোণোৱাল কছাৰী সমাজে কন্যামূল্য গ্ৰহণ নকৰে। বৰ্তমান সোণোৱাল কছাৰী সমাজত পাঁচ বিধ বৈৱাহিক প্ৰথা পৰিলক্ষিত হয়। এই বিলাকৰ ভিতৰত # শান্তিবিয়া বা নোৱাই তোলনী বিয়া # নোৱা-ধুৱা বা বৰবিয়া # হোম দিয়া বিয়া # গন্ধৰ্ব বিয়া ৫. ৰভা সৰকাই দিয়া বিয়া সোণোৱাল সমাজত প্ৰচলিত নিয়ম অনুসৰি একে বংশ বা পৰিয়ালৰ মাজত বিবাহ সম্পূৰ্ণৰূপে নিষিদ্ধ। তেনে বিবাহ সংঘটিত হ'লে তেওঁলোকৰ উত্তৰ পুৰুষে তিনিখন মেখেলা পাৰ নোহোৱালৈকে তেওঁলোকক বংশৰ পৰা বহিস্কৃত কৰি ৰখাৰ নিয়ম। ==সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ ভাষা== বৰ্তমান সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ স্বীকৃত প্ৰাপ্ত নিজা ভাষা নেথাকিলেও তেওঁলোকৰ মাজত কথিত উপভাষা প্ৰচলিত দেখা যায়। সোণোৱাল কছাৰীসকলে প্ৰধানকৈ মান্য অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিলেও তেওঁলোকে ব্যৱহাৰ কৰা উপভাষাৰ ভালেমান শব্দ অসমীয়া অভিধানত এতিয়ালৈকে অন্তৰ্ভুক্তি হোৱা নাই। মানুহে মুখে মুখে কথা কোৱাৰ যি নতুন নতুন উপায় আৱিষ্কাৰ কৰিছে তাৰ ফলতসকলো ভাষাতেই পৰিৱৰ্তন অহা দেখা গৈছে। এই পৰিৱৰ্তন কোনো এক প্ৰজন্মৰ পৰা অন্য এক প্ৰজন্মলৈ নাইবা কোনো এক সম্প্ৰদায়ৰ মানুহৰ পৰা আন এক সম্প্ৰদায়ৰ মানুহৰ মাজলৈও স্থানান্তৰিত হ’ব পাৰে। ধ্বনিগত দিশৰ পৰা আৰম্ভ কৰি শব্দভাণ্ডাৰ, অঙ্গসংস্থান বিদ্যা, পদবিন্যাস আৰু বক্তৃতাত ভাষাৰ পৰিৱৰ্তন ঘটে। যদিও ভাষাৰ এই পৰিৱৰ্তনক আৰম্ভণিতে নেতিবাচক হিচাবে মূল্যায়ন কৰা হৈছিল আৰু ভাষা বিষয়ক বক্তা সকলে এই পৰিৱৰ্তনৰ ফলত ভাষা ব্যৱহাৰ বিনাশ হৈছে বা মূল বিষয়ৰ পৰা বিচ্যুত হৈছে বুলি ভাবিছিলে, তথাপি এই পৰিৱৰ্তন প্ৰাকৃতিক ভাৱেই সংঘটিত হয় আৰু ইয়াক এৰাই চলাটো দুৰতিক্ৰম্য। পৰিৱৰ্তনৰ ফলত নিৰ্দিষ্ট শব্দ বা সম্পূৰ্ণ ধ্বনিগত পদ্ধতিত প্ৰভাৱ পৰা দেখা যায়। শব্দগত পৰিৱৰ্তন বিলাকৰ মাজত হ’ল, কোনো শব্দ বা ধ্বনিগত বৈশিষ্ট্যক লৈ শব্দ এটাক পুন:স্থাপন, প্ৰভাৱিত হোৱা শব্দটো সম্পূৰ্ণভাৱে ক্ষতিগ্ৰস্থ হোৱা, নাইবা য’ত কোনো শব্দই নাছিল সেই স্থানত নতুনকৈ কোনো শব্দক যুক্ত কৰা। যেনেকৈ, নিজে নিজৰ ছৱি তোলাটোক ‘চেলফি’ বোলে, যিটো পূৰ্বতে নাছিলেই, ইত্যাদি। বিশ্বৰ ১১টা সৰ্বাধিক প্ৰচলিত ভাষা হ’ল চীনা, ইংৰাজী, হিন্দী, উৰ্দু, স্পেনীয়, আৰৱী, পৰ্তুগিজ, ৰুচ, বাংলা, জাপানী, জাৰ্মান আৰু ফৰাচী। এই আটাইকেইটা ভাষাই ইন্দো-ইউৰূপীয় ভাষাগোষ্ঠীৰ অন্তৰ্গত আৰু পৃথিৱীৰ ৪৬ শতাংশ মানুহেই এই ভাষা কেইটা কয় । আটাইতকৈ বেচি ভাষাভাষীৰ দেশ দুখন হ’ল, পাপুৱা নিউগিনি, য’ত ৮৫০ টাতকৈ বেছি ভাষাৰ প্ৰচলন আছে আৰু আনখন ইন্দোনেচীয়া, য’ত ৬৭০টা ভাষা মানুহৰ মুখত শুনা যায়। মহাদেশ হিচাবে বিশ্বৰ ৬০০০টা ভাষাৰ মাজত ১৫ শতাংশ ভাষা দক্ষিণ আৰু উত্তৰ আমেৰিকাত, আফ্ৰিকাত ৩০ শতাংশ, এচীয়া মহাদেশত ৩০ শতাংশ আৰু সকলোতকৈ কম ইয়োৰূপ মহাদেশ য’ত ৩ শতাংশ মাত্ৰ। এই ভাষা বিলাকৰ মাজত প্ৰায় বিলাক ভাষাই পৰস্পৰৰ সৈতে সংযুক্ত। আকৌ ভালেমান আছে যি বিলাক এক নিৰ্দিষ্ট ভৌগোলিক অঞ্চলত বসবাস কৰা মানুহেহে ব্যৱহাৰ কৰিছিল; বংশধৰৰ অভাৱত সেই ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা নি:শেষ হৈ গৈছে। ভাষা আৰু ভাষাত শব্দৰ ব্যৱহাৰ প্ৰতিদিনেই সলনি হৈ আছে। অনেক ভাষাই স্বঅস্তিত্ব ৰক্ষাত অন্য ভাষাৰ সৈতে মিলি যাব লগা হৈছে। যাৰ বাবে ভাষাৰ স্বতন্ত্ৰতা খৰ্ব হ’ব লগা হৈছে। এক সমীক্ষাত কোৱা হৈছে যে, প্ৰতি ১৫ দিনত এটাকৈ ভাষা পৃথিৱীৰ পৰা লোপ পাবই লাগিছে। কিছুমান ভাষা অৱশ্যে চৰকাৰৰ বদান্যতাত নিজ অস্তিত্বলৈ ঘূৰি আহিবলৈও সক্ষম হৈছে। যেনেকৈ উৱেলচ্, মাউৰী নিচিনা ভাষাই চৰকাৰৰ সুদৃষ্টিত পৃথিৱীলৈ আকৌ ঘূৰি আহিবলৈ সক্ষম হৈছে। ওপৰৰ আলোচনাটোৰ পৰা সোণোৱালসকলৰ ভাষাটোৰ ওপৰত কেইটামান সিদ্ধান্তত উপনিত হ’ব পৰা যায়। সোণোৱাল সকলোৰ ভাষা কি? এই প্ৰশ্নৰ সদোত্তৰ দিবলৈ কোনোৱেই আগ্ৰহি নহয় আৰু সক্ষমো নহয়। এই প্ৰশ্নটোৰ উত্তৰ দিয়াৰ আগেয়ে ভাষা শব্দটোৰ সম্যক জ্ঞান বা ভাষাতত্ত্ব (Philology, Linguistics) জনাটো নিত্তান্তই আৱশ্যকীয়। পৃথিৱীৰ প্ৰত্যেক জনগোষ্ঠীয়েই মনৰ ভাব প্ৰকাশ কৰিবলৈ বিভিন্ন ভাষাৰ ব্যৱহাৰ কৰি আহিছে। সেয়ে সোনোৱাল সকলৰো যে কোনো এক সময়ত তেওঁলোকৰ এক নিজস্ব স্বতন্ত্ৰ ভাষা আছিল তাত কোনো সন্দেহৰ অৱকাশ নাই। ভৌগোলিক, সামাজিক, সাংষ্কৃতিক আদিৰ পৰিৱৰ্তনৰ ফলত তেওঁলোকৰ ভাষাটোও পৃথিৱীৰ পৰা নি:চিহ্ন হবলৈ উপক্ৰম হৈছে। আজি সোণোৱালসকলৰ ভাষাটোৱেও পৰিৱৰ্তনৰ ধামখুমীয়াত পৰি অস্তিত্ব ৰক্ষাত বিফল হৈ পৰিছে। তথাপি কিছুমান ভিতৰুৱা গাঁৱত থকা সোনোৱাল সমাজত অদ্যাৱধি তেওঁলোকৰ নিজস্ব ভাষাৰ কেতবোৰ শব্দ প্ৰচলিত হৈ আহিছে, যিবোৰ শব্দ অদ্যপৰিমিত মান্য অসমীয়া ভাষাত এতিয়াও অন্তৰ্ভুক্তি হোৱাই নাই। নৃতত্ত্বৰ ফালৰ পৰা সোণোৱাল কছাৰীসকল মঙ্গোলীয় গোষ্ঠীৰ অন্তৰ্গত আৰু ভাষাতত্ত্বৰ বিচাৰত চীন-তিব্বতীয় ঠালৰ তিব্বত-বৰ্মী শাখাৰ উপশাখা অসম-বৰ্মীৰ অন্তৰ্গত। বৰ্তমান সোণোৱালসকলৰ বসতি প্ৰধান ঠাই সমূহ হ’ল উজনি অসমৰ তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, গোলাঘাট, মাজুলী, লখিমপুৰ আৰু ধেমাজি জিলা কেইখন। এওঁলোকৰ আদি বাসস্থান হৈছে দক্ষিণ-পশ্চিম চীন দেশ। তাৰ পৰা তেওঁলোকে বিভিন্ন সময়ত বিভিন্ন ঠাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰে। ইয়াৰে এটা দলে দক্ষিণলৈ প্ৰব্ৰজন কৰি বাৰ্মাদেশৰ উত্তৰ-পূৱ অঞ্চলত উপনীত হয় আৰু তাৰ পৰা তেওঁলোকৰ এটা ঠালে দক্ষিণ-পশ্চিমলৈ গতি কৰি হিমালয়ৰ পাদদেশৰ বিভিন্ন ঠাইত বসতি কৰিবলৈ লয়। পাছত তেওঁলোকে সেই ঠাই সমূহৰ পৰা দক্ষিণলৈ গতি কৰি ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা আৰু তাৰ দাঁতি কাষৰীয়া অঞ্চলত থিতাপি লয়। এই নৃগোষ্ঠীটোৰেই অন্তৰ্গত এক গোষ্ঠী হ’ল অসমৰ সোণোৱাল কছাৰীসকল। আনহাতে সোণোৱালসকলক বড়োমূলীয় বুলি অভিহিত কৰিলেও 'বড়ো' নামটো অসমৰ মেছ তথা কছাৰী ভাষিক গোষ্ঠীটোক সামগ্ৰিকভাৱে বুজাবলৈকে পোন প্ৰথমে ব্যৱহাৰ কৰিছিল B H Hodgson-চাহাবে। অসমৰ পশ্চিমে বাস কৰা মেছ জনগোষ্ঠীৰ লোকসকলক ব'ৰ' নামেৰে জনা গৈছিল। কালক্ৰমত অসমলৈ আহি থিতাপি লোৱা এই মেছসকলকে তেওঁ বড়ো (Bodo) নামেৰে অভিহিত কৰে। জনশ্ৰুতি অনুসৰি, ব্ৰহ্ম বা বাৰ্মী জনগোষ্ঠীৰ ঠাল এটা তিব্বতত সোমাই তাত তিষ্ঠিব নোৱাৰি দাৰ্জিলিঙৰ ঘন অৰণ্যত সোমাইহি আৰু তাতে কিছুদিন থাকি দুটা গোটত বিভক্ত হৈ এটা নামনিৰ মেছি নদীৰ পাৰত থাকিবলৈ লয় আৰু আনটো ওপৰলৈ পাহাৰৰ ফালে গুছি যায়। মেছি নদীৰ পাৰত বাস কৰাসকল পিছত মেছ নামেৰে আৰু নেপালৰ ফালে গুছি যোৱা গোটটো লিম্বু নামেৰে জনাজাত হয়। এই মেছসকলেই লাহে লাহে বিস্তাৰ হৈ অসম, ত্ৰিপুৰা, উত্তৰ-বংগ আৰু বাংলাদেশৰ অঞ্চলবিশেষে বিয়পি পৰে আৰু অসমত তেওঁলোক বড়ো নামে জনাজাত হৈ পৰে। অসমৰ পূৱ অঞ্চলৰ হিন্দু অধিবাসীসকলে এই ব'ৰ' তথা মেছসকলক কছাৰী নাম দিয়ে। Grierson- চাহাবে উল্লেখ কৰা মতে, কছাৰী নামটো প্ৰথমতে উত্তৰ কাছাৰত বসবাস কৰা ডিমাচাসকলৰ মাজতে আৱদ্ধ আছিল। কালৰ সোঁতত এই নামে আন আন ঠাইত থকা একে মূলৰ ব'ৰ' তথা মেছসকলক সাঙুৰি লোৱাত বড়ো-কছাৰী নামটো জনপ্ৰিয় হৈ উঠে। মেছ তথা ব'ৰ'সকলৰ ভাষাৰ লগতে ৰাভা, লালুং, ডিমাচা, গাৰো, ত্ৰিপুৰা আৰু চুতীয়া এই তিব্বত-বাৰ্মী ভাষাক ভিত্তি কৰি গঢ়ি উঠা গোষ্ঠীটোকে Hodgson- চাহাবে ১৮৪৭ চনত বড়ো নামেৰে নামাংকিত কৰে। সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সমাজ-জীৱন, পাৰিবাৰিক জীৱন, ধৰ্মীয় ৰীতি-নীতি, সাজপাৰ, ৰন্ধন-প্ৰকৰণ, উৎসৱ-অনুষ্ঠান, জন্ম-মৃত্যু-বিবাহ, লোকাচাৰ পদ্ধতি, ভাষা আদিত স্বকীয়তা পৰিলক্ষিত হয়। বৰ্তমান দৈনন্দিন জীৱনত তেওঁলোকে ভাৱৰ আদান প্ৰদানত অসমীয়া ভাষা ব্যৱহাৰ কৰিলেও সেই ভাষা মান্য অসমীয়া ভাষাৰ সৈতে পাৰ্থক্য দেখা যায়। কথিত ৰূপত সোণোৱালসকলৰ ভাষা ধ্বনিগত, ৰূপগত, শব্দগত আৰু বাক্য গাঁথনি আদিৰ দিশত মান্য অসমীয়া ভাষাতকৈ এক সুকীয়া ৰূপত প্ৰকাশ পায়। সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ কথোপকথনত ভালেমান অসমীয়া ভাষাৰ শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিলেও ধ্বনি উচ্চাৰণৰ ক্ষেত্ৰত সৰল উচ্চাৰণে সোণোৱালৰ ভাষাটোক এক সুকীয়া বৈশিষ্ট্য প্ৰদান কৰিছে। সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ কথিত ভাষাত এনে কিছুমান শব্দ ব্যৱহাৰ কৰে যি বিলাক মান্য অসমীয়া ভাষাত প্ৰয়োগ হোৱা দেখা নেযায় আৰু সেই শব্দ বিলাকৰ মূল নিৰ্দ্ধাৰণ কৰাটোও সম্ভৱ নহয়। সেই শব্দ বিলাকক সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ স্বকীয় শব্দ বুলি দাবি কৰাৰ থল আছে। উপাদানৰ ক্ষেত্ৰত বিচাৰ কৰিবলৈ হ’লে সোণোৱালসকলৰ কথিত ভাষাটোত ভালেমান বড়োমূলজ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিলেও সি যৎসামান্য। বড়ো-কছাৰী হৈছে অসমৰ তিব্বত-বাৰ্মী ভাষা কোৱা কেইবাটাও জনগোষ্ঠীক সামগ্ৰিকভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা নাম। পূৰ্বতে এই জনগোষ্ঠী সমূহৰ মাজত যথেষ্ট ভাষিক পাৰ্থক্য আছিল। সেইদৰে সোণোৱালৰ কথিত ভাষাটোত মান্য অসমীয়া ভাষাৰ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে নে মান্য অসমীয়া ভাষাত সোণোৱালৰ উপাদানৰ প্ৰৱেশ ঘটিছে তাক ঠাৱৰ কৰাটোও দু:সাধ্য বিষয়। সেয়েহে “সোণোৱাল সকলৰ কথিত অসমীয়া ভাষাই মান্য অসমীয়া ভাষাতকৈ সুকীয়া ৰূপত গঢ় লৈ উঠিছে” বোলা বাক্য শাৰীৰ যথাৰ্থতা সহজতে মানি লব নোৱাৰি। বৰ্তমান সোণোৱালসকলৰ নতুন চামে সোণোৱালৰ ভাষাটোক ব্যৱহাৰৰ ক্ষেত্ৰত যথেষ্ট অৱহেলা কৰা দেখা যায়। পুৰণিচাম মানুহেহে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাত কথোপকথন কৰিবলৈ সুখ পায়। ভিতৰুৱা গাঁও বিলাকত অৱশ্যে সৰুৰ পৰা ডাঙৰলৈকে সকলোৱে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাতেই ভাৱৰ আদান প্ৰদান কৰে। আনহাতে নগৰ বা নগৰৰ কাষৰীয়া গাঁও সমূহত সোণোৱালসকলে তেওঁলোকৰ নিজা ভাষাটো পাহৰিয়ে গৈছে বুলি ক’ব পাৰি। সোণোৱালসকলৰ কথিত ভাষাই নিৰ্দ্দিষ্ট এক নৃগোষ্ঠীয় ভাষা হিচাবে মৰ্য্যদা পোৱাৰ সম্পূৰ্ণ যোগ্যতা আছে। তাৰ বাবে সোণোৱাল কছাৰী সকলৰ কথিত ভাষাৰ ধ্বনিতত্ত্বক বৰ্ণনাত্মক অধ্যয়ন আৰু বিশ্লেষণৰ প্ৰয়োজন আছে। ==সমাজ নেতৃত্ব== উত্তৰ পূব ভাৰতৰ অনান্য গাঁৱলীয়া জনসমাজ গাঁথনিৰ সৈতে সোণোৱালকছাৰীসকলৰ জনসমাজ গাঁথনিও প্ৰায় একে। গাওঁ একোখনৰ প্ৰসাশনিক মোক্ষ হিচাবে গাওঁবুঢ়াকে ধৰি আন কিছুমান বিষয় ববীয়াক লৈ গাওঁখনৰ প্ৰসাশন যন্ত্ৰ গঠিত হয়। অন্যান্য বিষয়-ববীয়াসকল এনে ধৰণৰ – ৰাজাগুৰু, পূজাৰী, দেউৰী, টিকাধৰা, মূৰাধৰা, মজিন্দাৰ, বাৰিক, ভৰালী, তামোলী, বিলনীয়া, ৰান্ধনী, বাঢ়নী, গীতঘাই, মেধী, বায়ন, পাঠেকি, আশীৰ্বদীয়া ইত্যাদি। ইজনে সিজনৰ প্ৰতি থ’কা পাৰস্পৰিক সহায় আৰু সহযোগিতাৰ বাবে কোনো পাৰিশ্ৰমিক নোলোৱাকৈ শ্ৰমদান কৰা অনুষ্ঠান ‘হাৰি’ বা ‘হাউৰি’ সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ সমাজত মিলাপ্ৰিতিৰ এক উৎকৃষ্ট নমুনা। এই অনুষ্ঠানত গৃহস্থই অৱশ্যে আমন্ত্ৰিতসকলক খাদ্য আৰু পানীয়ৰ যোগান ধৰিব লগা হয়। ==লগতে পঢ়ক== *[[বহুৱা নৃত্য|সোণোৱাল কছাৰীসকলৰ এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান বহুৱা নৃত্য]]। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==উৎস প্ৰসংগ== *{{citation |last= সোনোৱাল|first=মোহন,গুণেশ্বৰ|date=|title=সোণোৱাল কছাৰী কৃষ্টি আৰু সংস্কৃতি |publisher=সোণোৱালকছাৰী সাহিত্য প্ৰকাশণ পৰিষদ |language=}} ==বাহ্যিক সংযোগ== {{কমন্স শ্ৰেণী|Sonowal Kachari people|সোনোৱাল কছাৰী}} * [http://www.amiasomiya.org/component/content/article/36-%E0%A7%A8%E0%A7%A6%E0%A7%A7%E0%A7%A8-03-22-18-19-19/505-dec12-sonowal-kochari অসমৰ এটা জনজাতি ‘সোনোৱাল কছাৰী]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, [[আমি অসমীয়া ডট কম]], আহৰণ: ০২-০২-২০১৩। {{অসমৰ জনগোষ্ঠী}} {{-}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ জনগোষ্ঠী]] [[শ্ৰেণী:কছাৰী জনগোষ্ঠী]] s03p2pot3tbmu9r433wm05lyjnirjid 0 6866 638726 636552 2026-09-26T14:20:31Z KhiLanTzi 23530 adding native names can't be WP:PROMO 638726 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = 𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫 (tēe phao)<ref>{{cite web|title=Indigo|website=IndiGo|url=https://www.goindigo.in/domestic-flights/kochi-to-dibrugarh-flights.html|access-date=13 Feb 2026}}</ref> | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}},{{lang-aho|𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫}}<ref>{{cite web|title= TAI ELEMENTS IN THE PLACE NAMES OF ASSAM |website=sealang.net|page=1030|url=http://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf|access-date=14 Feb 2026}}</ref>), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== ডিব্ৰুগড়ৰ নাম "ডিবৰুমুখ"ৰ শব্দৰ পৰা আহিছে। [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> "ডিব্ৰু" নামটো ডিবাৰু বা ডিব্ৰু নদীৰ পৰা বিকশিত হৈছে। "ডিব্ৰু" আৰু "ডিবাৰু" দুয়োটা [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ শব্দ।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book | last = Endle | first = Sidney | author-link = | title = The Kacharis | publisher = Macmillan and Co. | date = 1911 | location = London | url = https://www.gutenberg.org/files/50008/50008-h/50008-h.htm | pages = xv–xvi | quote = In Assam proper the Hindus call them Kacháris; in Bengal they are known as Meches. Their own name for their race is Boṛo or Boḍo... closely allied to, and closely connected with, the Kacháris, are many other tribes in Assam, e.g., the Chutiyás, the Lálungs, the Moráns, the Gáros, the Rabhas, the Meces, and perhaps the Koches... all these tribes are members of one and the same great family of the human race. }}</ref> এই ভাষা সমূহত "ডি-" অৰ্থ "পানী"।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। যুদ্ধখনত চুতীয়াৰ‌ নৈতৃত্ব দিছিল কাশিতৰা, বৰপাত্ৰ, চুলুকি চেতিয়া আৰু বুঢ়া বৰুৱা নামৰ চাৰিজন বিষয়াই<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। আহোম সেনাৰ নেতৃত্ব দিছিল ৰজা চুহুংমুঙৰ লগতে দুজন মুখ্য গোহাঁই ফ্ৰাচেনমুং বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁইয়ে। আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক''টি-ফাও'' বুলি জনা গৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য জয় কৰাৰ পাছত ৰজা চুহুংমুঙে ১৫২৭ চনত চাওলুং চুলিঙক ডিব্ৰুগড় প্ৰদেশৰ শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্ত কৰে।<ref>{{Cite web|url=http://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.450867|title=Ahom-buranji|date=12 November 1939|via=Internet Archive}}</ref> ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে মহানগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম চহৰখনত নতুন অট্টালিকা নিৰ্মাণৰ অনুমোদন আৰু বিভিন্ন কামত মাটি ব্যৱহাৰৰ অনুমোদন দিয়া, চহৰখনৰ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক মৰ্যাদাৰ উন্নতি কৰা, বাণিজ্যিক, আৱাসিক আৰু উদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ দিশত পানী যোগানৰ ব্যৱস্থা কৰা, অগ্নিনিৰ্বাপক সেৱা বিভাগৰ জৰিয়তে অগ্নিনিৰ্বাপক বাহিনীৰ আকস্মিক পৰিস্থিতিৰ পৰিকল্পনা কৰা, কঠিন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, জনস্বাস্থ্য ব্যৱস্থা আৰু অনাময় সেৱাৰ সৃষ্টি কৰা, নগৰীয়া বনজ উন্নয়নৰ দৰে পৰিৱেশগত দিশৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা আৰু পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰ্দেশনা প্ৰস্তুত কৰা, মানসিক আৰু শাৰীৰিকভাৱে বাধাগ্ৰস্ত, বাৰ্ধক্য আৰু মহিলা দৰে সমাজৰ দুৰ্বল শ্ৰেণীৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা, চহৰখনৰ বস্তি আৰু দৰিদ্ৰতা দূৰীকৰণৰ উন্নতিৰ বাবে প্ৰচেষ্টা চলোৱা আদি কামৰ লগত জড়িত। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহন== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ। ইয়াত সামগ্ৰী ভৰোৱা আৰু নমাই অনাৰ বাবে এটা সামগ্ৰীৰ চোতালৰ লগতে এটা ট্ৰাকশ্বেডো গঢ়ি তোলা হৈছে। এই ট্ৰাকশ্বেডত এটা সময়ত ২৫খন ট্ৰাক থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত টাইমছ অফ আছামৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] 95lwo3rz5jnovgada6kwyyoxe702wwu 638761 638726 2026-09-26T15:50:12Z Ananya Taye 28065 Reverted to admin Gitartha Bordoloi version. Violation of WP:NCIN (Ahom is not an official language/widely spoken modern script for this locality) and MOS:INDICSCRIPT (restricting non-English scripts/variants from infoboxes/leads). Alternative regional/historical names do not belong in the lead or infobox per WP:NCIN and MOS:INDICSCRIPT. Also [[WP: PROMO]] 638761 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}, [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] ehkombs3kno25gw2oeh9oi8c9n3avr5 638763 638761 2026-09-26T15:55:09Z KhiLanTzi 23530 Ti Phao was an important administrative division of Ahom kingdom, if you start applying MOS:INDICSCRIPT here you have to remove the entire Assamese Wikipedia, just accept the fact that your Anti-Ahom activity is getting out of control 638763 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = 𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫 (tēe phao)<ref>{{cite web|title=Indigo|website=IndiGo|url=https://www.goindigo.in/domestic-flights/kochi-to-dibrugarh-flights.html|access-date=13 Feb 2026}}</ref> | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}},{{lang-aho|𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫}}<ref>{{cite web|title= TAI ELEMENTS IN THE PLACE NAMES OF ASSAM |website=sealang.net|page=1030|url=http://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf|access-date=14 Feb 2026}}</ref>), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== ডিব্ৰুগড়ৰ নাম "ডিবৰুমুখ"ৰ শব্দৰ পৰা আহিছে। [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> "ডিব্ৰু" নামটো ডিবাৰু বা ডিব্ৰু নদীৰ পৰা বিকশিত হৈছে। "ডিব্ৰু" আৰু "ডিবাৰু" দুয়োটা [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ শব্দ।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book | last = Endle | first = Sidney | author-link = | title = The Kacharis | publisher = Macmillan and Co. | date = 1911 | location = London | url = https://www.gutenberg.org/files/50008/50008-h/50008-h.htm | pages = xv–xvi | quote = In Assam proper the Hindus call them Kacháris; in Bengal they are known as Meches. Their own name for their race is Boṛo or Boḍo... closely allied to, and closely connected with, the Kacháris, are many other tribes in Assam, e.g., the Chutiyás, the Lálungs, the Moráns, the Gáros, the Rabhas, the Meces, and perhaps the Koches... all these tribes are members of one and the same great family of the human race. }}</ref> এই ভাষা সমূহত "ডি-" অৰ্থ "পানী"।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। যুদ্ধখনত চুতীয়াৰ‌ নৈতৃত্ব দিছিল কাশিতৰা, বৰপাত্ৰ, চুলুকি চেতিয়া আৰু বুঢ়া বৰুৱা নামৰ চাৰিজন বিষয়াই<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। আহোম সেনাৰ নেতৃত্ব দিছিল ৰজা চুহুংমুঙৰ লগতে দুজন মুখ্য গোহাঁই ফ্ৰাচেনমুং বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁইয়ে। আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক''টি-ফাও'' বুলি জনা গৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য জয় কৰাৰ পাছত ৰজা চুহুংমুঙে ১৫২৭ চনত চাওলুং চুলিঙক ডিব্ৰুগড় প্ৰদেশৰ শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্ত কৰে।<ref>{{Cite web|url=http://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.450867|title=Ahom-buranji|date=12 November 1939|via=Internet Archive}}</ref> ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে মহানগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম চহৰখনত নতুন অট্টালিকা নিৰ্মাণৰ অনুমোদন আৰু বিভিন্ন কামত মাটি ব্যৱহাৰৰ অনুমোদন দিয়া, চহৰখনৰ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক মৰ্যাদাৰ উন্নতি কৰা, বাণিজ্যিক, আৱাসিক আৰু উদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ দিশত পানী যোগানৰ ব্যৱস্থা কৰা, অগ্নিনিৰ্বাপক সেৱা বিভাগৰ জৰিয়তে অগ্নিনিৰ্বাপক বাহিনীৰ আকস্মিক পৰিস্থিতিৰ পৰিকল্পনা কৰা, কঠিন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, জনস্বাস্থ্য ব্যৱস্থা আৰু অনাময় সেৱাৰ সৃষ্টি কৰা, নগৰীয়া বনজ উন্নয়নৰ দৰে পৰিৱেশগত দিশৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা আৰু পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰ্দেশনা প্ৰস্তুত কৰা, মানসিক আৰু শাৰীৰিকভাৱে বাধাগ্ৰস্ত, বাৰ্ধক্য আৰু মহিলা দৰে সমাজৰ দুৰ্বল শ্ৰেণীৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা, চহৰখনৰ বস্তি আৰু দৰিদ্ৰতা দূৰীকৰণৰ উন্নতিৰ বাবে প্ৰচেষ্টা চলোৱা আদি কামৰ লগত জড়িত। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহন== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ। ইয়াত সামগ্ৰী ভৰোৱা আৰু নমাই অনাৰ বাবে এটা সামগ্ৰীৰ চোতালৰ লগতে এটা ট্ৰাকশ্বেডো গঢ়ি তোলা হৈছে। এই ট্ৰাকশ্বেডত এটা সময়ত ২৫খন ট্ৰাক থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত টাইমছ অফ আছামৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] 95lwo3rz5jnovgada6kwyyoxe702wwu 638766 638763 2026-09-26T16:02:31Z Ananya Taye 28065 This is not your community wiki. Pls dont violate wikipolicies. Standard names are to be retained only. There may be countless names in countless languages for each place. Violation of WP:NCIN (Ahom is not an official language/widely spoken modern script for this locality) and MOS:INDICSCRIPT (restricting non-English scripts/variants from infoboxes/leads). Alternative regional/historical names do not belong in the lead or infobox per WP:NCIN and MOS:INDICSCRIPT. 638766 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}, [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] ehkombs3kno25gw2oeh9oi8c9n3avr5 638770 638766 2026-09-26T16:07:28Z KhiLanTzi 23530 MOS:INDICSCRIPT isn't applied in an indic script based wikipedia, historical manuscript names can be used, Ahom is no longer a dead language, it has improved itself to a endangered one, 2 universities in Assam and the school board teach the language. Stop Anti buranji activity. 638770 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = 𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫 (tēe phao)<ref>{{cite web|title=Indigo|website=IndiGo|url=https://www.goindigo.in/domestic-flights/kochi-to-dibrugarh-flights.html|access-date=13 Feb 2026}}</ref> | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}},{{lang-aho|𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫}}<ref>{{cite web|title= TAI ELEMENTS IN THE PLACE NAMES OF ASSAM |website=sealang.net|page=1030|url=http://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf|access-date=14 Feb 2026}}</ref>), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== ডিব্ৰুগড়ৰ নাম "ডিবৰুমুখ"ৰ শব্দৰ পৰা আহিছে। [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> "ডিব্ৰু" নামটো ডিবাৰু বা ডিব্ৰু নদীৰ পৰা বিকশিত হৈছে। "ডিব্ৰু" আৰু "ডিবাৰু" দুয়োটা [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ শব্দ।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book | last = Endle | first = Sidney | author-link = | title = The Kacharis | publisher = Macmillan and Co. | date = 1911 | location = London | url = https://www.gutenberg.org/files/50008/50008-h/50008-h.htm | pages = xv–xvi | quote = In Assam proper the Hindus call them Kacháris; in Bengal they are known as Meches. Their own name for their race is Boṛo or Boḍo... closely allied to, and closely connected with, the Kacháris, are many other tribes in Assam, e.g., the Chutiyás, the Lálungs, the Moráns, the Gáros, the Rabhas, the Meces, and perhaps the Koches... all these tribes are members of one and the same great family of the human race. }}</ref> এই ভাষা সমূহত "ডি-" অৰ্থ "পানী"।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। যুদ্ধখনত চুতীয়াৰ‌ নৈতৃত্ব দিছিল কাশিতৰা, বৰপাত্ৰ, চুলুকি চেতিয়া আৰু বুঢ়া বৰুৱা নামৰ চাৰিজন বিষয়াই<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। আহোম সেনাৰ নেতৃত্ব দিছিল ৰজা চুহুংমুঙৰ লগতে দুজন মুখ্য গোহাঁই ফ্ৰাচেনমুং বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁইয়ে। আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক''টি-ফাও'' বুলি জনা গৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য জয় কৰাৰ পাছত ৰজা চুহুংমুঙে ১৫২৭ চনত চাওলুং চুলিঙক ডিব্ৰুগড় প্ৰদেশৰ শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্ত কৰে।<ref>{{Cite web|url=http://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.450867|title=Ahom-buranji|date=12 November 1939|via=Internet Archive}}</ref> ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে মহানগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম চহৰখনত নতুন অট্টালিকা নিৰ্মাণৰ অনুমোদন আৰু বিভিন্ন কামত মাটি ব্যৱহাৰৰ অনুমোদন দিয়া, চহৰখনৰ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক মৰ্যাদাৰ উন্নতি কৰা, বাণিজ্যিক, আৱাসিক আৰু উদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ দিশত পানী যোগানৰ ব্যৱস্থা কৰা, অগ্নিনিৰ্বাপক সেৱা বিভাগৰ জৰিয়তে অগ্নিনিৰ্বাপক বাহিনীৰ আকস্মিক পৰিস্থিতিৰ পৰিকল্পনা কৰা, কঠিন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, জনস্বাস্থ্য ব্যৱস্থা আৰু অনাময় সেৱাৰ সৃষ্টি কৰা, নগৰীয়া বনজ উন্নয়নৰ দৰে পৰিৱেশগত দিশৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা আৰু পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰ্দেশনা প্ৰস্তুত কৰা, মানসিক আৰু শাৰীৰিকভাৱে বাধাগ্ৰস্ত, বাৰ্ধক্য আৰু মহিলা দৰে সমাজৰ দুৰ্বল শ্ৰেণীৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা, চহৰখনৰ বস্তি আৰু দৰিদ্ৰতা দূৰীকৰণৰ উন্নতিৰ বাবে প্ৰচেষ্টা চলোৱা আদি কামৰ লগত জড়িত। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহন== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ। ইয়াত সামগ্ৰী ভৰোৱা আৰু নমাই অনাৰ বাবে এটা সামগ্ৰীৰ চোতালৰ লগতে এটা ট্ৰাকশ্বেডো গঢ়ি তোলা হৈছে। এই ট্ৰাকশ্বেডত এটা সময়ত ২৫খন ট্ৰাক থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত টাইমছ অফ আছামৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] 95lwo3rz5jnovgada6kwyyoxe702wwu 638819 638770 2026-09-26T18:37:03Z Ananya Taye 28065 Rv: Phukan (1996:1030) explicitly lists Ti-phāo under “RECHRISTENED PLACE NAMES” and states that “the Tāi names are not in use now.” Thus this is a historical Tai-Ahom toponym, not Dibrugarh’s present native/alternative name. Appropriate for etymology/history, not lead/infobox. Please discuss before restoring disputed material. 638819 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}, [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] ehkombs3kno25gw2oeh9oi8c9n3avr5 638821 638819 2026-09-26T19:01:57Z KhiLanTzi 23530 নীতিৰ ভুল উপস্থাপন নকৰিব। WP:NCIN ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ বাবে বনোৱা হৈছে যাতে তাৰ কিছু অংশত ইণ্ডিক লিপিৰ ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰে আৰু ই ইণ্ডিক লিপিত লিখা অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰযোজ্য নহয়। নীতিটোত লিখা আছে যে ই ইংৰাজী ভাষাৰ ৱিকিপিডিয়াৰ বাবেহে। 638821 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = 𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫 (tēe phao)<ref>{{cite web|title=Indigo|website=IndiGo|url=https://www.goindigo.in/domestic-flights/kochi-to-dibrugarh-flights.html|access-date=13 Feb 2026}}</ref> | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}},{{lang-aho|𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫}}<ref>{{cite web|title= TAI ELEMENTS IN THE PLACE NAMES OF ASSAM |website=sealang.net|page=1030|url=http://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf|access-date=14 Feb 2026}}</ref>), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== ডিব্ৰুগড়ৰ নাম "ডিবৰুমুখ"ৰ শব্দৰ পৰা আহিছে। [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> "ডিব্ৰু" নামটো ডিবাৰু বা ডিব্ৰু নদীৰ পৰা বিকশিত হৈছে। "ডিব্ৰু" আৰু "ডিবাৰু" দুয়োটা [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ শব্দ।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book | last = Endle | first = Sidney | author-link = | title = The Kacharis | publisher = Macmillan and Co. | date = 1911 | location = London | url = https://www.gutenberg.org/files/50008/50008-h/50008-h.htm | pages = xv–xvi | quote = In Assam proper the Hindus call them Kacháris; in Bengal they are known as Meches. Their own name for their race is Boṛo or Boḍo... closely allied to, and closely connected with, the Kacháris, are many other tribes in Assam, e.g., the Chutiyás, the Lálungs, the Moráns, the Gáros, the Rabhas, the Meces, and perhaps the Koches... all these tribes are members of one and the same great family of the human race. }}</ref> এই ভাষা সমূহত "ডি-" অৰ্থ "পানী"।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। যুদ্ধখনত চুতীয়াৰ‌ নৈতৃত্ব দিছিল কাশিতৰা, বৰপাত্ৰ, চুলুকি চেতিয়া আৰু বুঢ়া বৰুৱা নামৰ চাৰিজন বিষয়াই<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। আহোম সেনাৰ নেতৃত্ব দিছিল ৰজা চুহুংমুঙৰ লগতে দুজন মুখ্য গোহাঁই ফ্ৰাচেনমুং বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁইয়ে। আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক''টি-ফাও'' বুলি জনা গৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য জয় কৰাৰ পাছত ৰজা চুহুংমুঙে ১৫২৭ চনত চাওলুং চুলিঙক ডিব্ৰুগড় প্ৰদেশৰ শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্ত কৰে।<ref>{{Cite web|url=http://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.450867|title=Ahom-buranji|date=12 November 1939|via=Internet Archive}}</ref> ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে মহানগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম চহৰখনত নতুন অট্টালিকা নিৰ্মাণৰ অনুমোদন আৰু বিভিন্ন কামত মাটি ব্যৱহাৰৰ অনুমোদন দিয়া, চহৰখনৰ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক মৰ্যাদাৰ উন্নতি কৰা, বাণিজ্যিক, আৱাসিক আৰু উদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ দিশত পানী যোগানৰ ব্যৱস্থা কৰা, অগ্নিনিৰ্বাপক সেৱা বিভাগৰ জৰিয়তে অগ্নিনিৰ্বাপক বাহিনীৰ আকস্মিক পৰিস্থিতিৰ পৰিকল্পনা কৰা, কঠিন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, জনস্বাস্থ্য ব্যৱস্থা আৰু অনাময় সেৱাৰ সৃষ্টি কৰা, নগৰীয়া বনজ উন্নয়নৰ দৰে পৰিৱেশগত দিশৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা আৰু পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰ্দেশনা প্ৰস্তুত কৰা, মানসিক আৰু শাৰীৰিকভাৱে বাধাগ্ৰস্ত, বাৰ্ধক্য আৰু মহিলা দৰে সমাজৰ দুৰ্বল শ্ৰেণীৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা, চহৰখনৰ বস্তি আৰু দৰিদ্ৰতা দূৰীকৰণৰ উন্নতিৰ বাবে প্ৰচেষ্টা চলোৱা আদি কামৰ লগত জড়িত। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহন== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ। ইয়াত সামগ্ৰী ভৰোৱা আৰু নমাই অনাৰ বাবে এটা সামগ্ৰীৰ চোতালৰ লগতে এটা ট্ৰাকশ্বেডো গঢ়ি তোলা হৈছে। এই ট্ৰাকশ্বেডত এটা সময়ত ২৫খন ট্ৰাক থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত টাইমছ অফ আছামৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] 95lwo3rz5jnovgada6kwyyoxe702wwu 638823 638821 2026-09-26T19:07:34Z Ananya Taye 28065 Rv. Please address the cited scholarship. Phukan (1996:1030) explicitly classifies Dibrugarh→Ti-phāo among “RECHRISTENED PLACE NAMES” and says “the Tāi names are not in use now”; Phukan (2000:297) describes Ti-phao as the Tai transliteration used for “Dibru.” Whether Ahom is now taught or undergoing revival is irrelevant to whether Ti-phāo is a current alternative name of Dibrugarh. It is already appropriately mentioned in the History section. Seek consensus before adding it again 638823 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}, [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] ehkombs3kno25gw2oeh9oi8c9n3avr5 638833 638823 2026-09-27T01:42:45Z KhiLanTzi 23530 WP:PLACE Two or three alternative names can be mentioned in the first line of the article; it is general Wikipedia practice to bold them so they stand out 638833 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = 𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫 (tēe phao)<ref>{{cite web|title=Indigo|website=IndiGo|url=https://www.goindigo.in/domestic-flights/kochi-to-dibrugarh-flights.html|access-date=13 Feb 2026}}</ref> | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}},{{lang-aho|𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫}}<ref>{{cite web|title= TAI ELEMENTS IN THE PLACE NAMES OF ASSAM |website=sealang.net|page=1030|url=http://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf|access-date=14 Feb 2026}}</ref>), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== ডিব্ৰুগড়ৰ নাম "ডিবৰুমুখ"ৰ শব্দৰ পৰা আহিছে। [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> "ডিব্ৰু" নামটো ডিবাৰু বা ডিব্ৰু নদীৰ পৰা বিকশিত হৈছে। "ডিব্ৰু" আৰু "ডিবাৰু" দুয়োটা [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ শব্দ।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book | last = Endle | first = Sidney | author-link = | title = The Kacharis | publisher = Macmillan and Co. | date = 1911 | location = London | url = https://www.gutenberg.org/files/50008/50008-h/50008-h.htm | pages = xv–xvi | quote = In Assam proper the Hindus call them Kacháris; in Bengal they are known as Meches. Their own name for their race is Boṛo or Boḍo... closely allied to, and closely connected with, the Kacháris, are many other tribes in Assam, e.g., the Chutiyás, the Lálungs, the Moráns, the Gáros, the Rabhas, the Meces, and perhaps the Koches... all these tribes are members of one and the same great family of the human race. }}</ref> এই ভাষা সমূহত "ডি-" অৰ্থ "পানী"।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। যুদ্ধখনত চুতীয়াৰ‌ নৈতৃত্ব দিছিল কাশিতৰা, বৰপাত্ৰ, চুলুকি চেতিয়া আৰু বুঢ়া বৰুৱা নামৰ চাৰিজন বিষয়াই<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। আহোম সেনাৰ নেতৃত্ব দিছিল ৰজা চুহুংমুঙৰ লগতে দুজন মুখ্য গোহাঁই ফ্ৰাচেনমুং বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁইয়ে। আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক''টি-ফাও'' বুলি জনা গৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য জয় কৰাৰ পাছত ৰজা চুহুংমুঙে ১৫২৭ চনত চাওলুং চুলিঙক ডিব্ৰুগড় প্ৰদেশৰ শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্ত কৰে।<ref>{{Cite web|url=http://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.450867|title=Ahom-buranji|date=12 November 1939|via=Internet Archive}}</ref> ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে মহানগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম চহৰখনত নতুন অট্টালিকা নিৰ্মাণৰ অনুমোদন আৰু বিভিন্ন কামত মাটি ব্যৱহাৰৰ অনুমোদন দিয়া, চহৰখনৰ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক মৰ্যাদাৰ উন্নতি কৰা, বাণিজ্যিক, আৱাসিক আৰু উদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ দিশত পানী যোগানৰ ব্যৱস্থা কৰা, অগ্নিনিৰ্বাপক সেৱা বিভাগৰ জৰিয়তে অগ্নিনিৰ্বাপক বাহিনীৰ আকস্মিক পৰিস্থিতিৰ পৰিকল্পনা কৰা, কঠিন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, জনস্বাস্থ্য ব্যৱস্থা আৰু অনাময় সেৱাৰ সৃষ্টি কৰা, নগৰীয়া বনজ উন্নয়নৰ দৰে পৰিৱেশগত দিশৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা আৰু পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰ্দেশনা প্ৰস্তুত কৰা, মানসিক আৰু শাৰীৰিকভাৱে বাধাগ্ৰস্ত, বাৰ্ধক্য আৰু মহিলা দৰে সমাজৰ দুৰ্বল শ্ৰেণীৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা, চহৰখনৰ বস্তি আৰু দৰিদ্ৰতা দূৰীকৰণৰ উন্নতিৰ বাবে প্ৰচেষ্টা চলোৱা আদি কামৰ লগত জড়িত। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহন== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ। ইয়াত সামগ্ৰী ভৰোৱা আৰু নমাই অনাৰ বাবে এটা সামগ্ৰীৰ চোতালৰ লগতে এটা ট্ৰাকশ্বেডো গঢ়ি তোলা হৈছে। এই ট্ৰাকশ্বেডত এটা সময়ত ২৫খন ট্ৰাক থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত টাইমছ অফ আছামৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] 95lwo3rz5jnovgada6kwyyoxe702wwu 638835 638833 2026-09-27T02:33:27Z KhiLanTzi 23530 /* */ Usually style seen in other historical names of Wikipedia 638835 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = 𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫 (tēe phao)<ref>{{cite web|title=Indigo|website=IndiGo|url=https://www.goindigo.in/domestic-flights/kochi-to-dibrugarh-flights.html|access-date=13 Feb 2026}}</ref> | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}) ঐতিহাসিকভাৱে '''টি-ফাও'''({{lang-aho|𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫}}<ref>{{cite web|title= TAI ELEMENTS IN THE PLACE NAMES OF ASSAM |website=sealang.net|page=1030|url=http://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf|access-date=14 Feb 2026}}</ref>), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== ডিব্ৰুগড়ৰ নাম "ডিবৰুমুখ"ৰ শব্দৰ পৰা আহিছে। [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> "ডিব্ৰু" নামটো ডিবাৰু বা ডিব্ৰু নদীৰ পৰা বিকশিত হৈছে। "ডিব্ৰু" আৰু "ডিবাৰু" দুয়োটা [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ শব্দ।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book | last = Endle | first = Sidney | author-link = | title = The Kacharis | publisher = Macmillan and Co. | date = 1911 | location = London | url = https://www.gutenberg.org/files/50008/50008-h/50008-h.htm | pages = xv–xvi | quote = In Assam proper the Hindus call them Kacháris; in Bengal they are known as Meches. Their own name for their race is Boṛo or Boḍo... closely allied to, and closely connected with, the Kacháris, are many other tribes in Assam, e.g., the Chutiyás, the Lálungs, the Moráns, the Gáros, the Rabhas, the Meces, and perhaps the Koches... all these tribes are members of one and the same great family of the human race. }}</ref> এই ভাষা সমূহত "ডি-" অৰ্থ "পানী"।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। যুদ্ধখনত চুতীয়াৰ‌ নৈতৃত্ব দিছিল কাশিতৰা, বৰপাত্ৰ, চুলুকি চেতিয়া আৰু বুঢ়া বৰুৱা নামৰ চাৰিজন বিষয়াই<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। আহোম সেনাৰ নেতৃত্ব দিছিল ৰজা চুহুংমুঙৰ লগতে দুজন মুখ্য গোহাঁই ফ্ৰাচেনমুং বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁইয়ে। আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক''টি-ফাও'' বুলি জনা গৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য জয় কৰাৰ পাছত ৰজা চুহুংমুঙে ১৫২৭ চনত চাওলুং চুলিঙক ডিব্ৰুগড় প্ৰদেশৰ শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্ত কৰে।<ref>{{Cite web|url=http://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.450867|title=Ahom-buranji|date=12 November 1939|via=Internet Archive}}</ref> ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে মহানগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম চহৰখনত নতুন অট্টালিকা নিৰ্মাণৰ অনুমোদন আৰু বিভিন্ন কামত মাটি ব্যৱহাৰৰ অনুমোদন দিয়া, চহৰখনৰ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক মৰ্যাদাৰ উন্নতি কৰা, বাণিজ্যিক, আৱাসিক আৰু উদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ দিশত পানী যোগানৰ ব্যৱস্থা কৰা, অগ্নিনিৰ্বাপক সেৱা বিভাগৰ জৰিয়তে অগ্নিনিৰ্বাপক বাহিনীৰ আকস্মিক পৰিস্থিতিৰ পৰিকল্পনা কৰা, কঠিন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, জনস্বাস্থ্য ব্যৱস্থা আৰু অনাময় সেৱাৰ সৃষ্টি কৰা, নগৰীয়া বনজ উন্নয়নৰ দৰে পৰিৱেশগত দিশৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা আৰু পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰ্দেশনা প্ৰস্তুত কৰা, মানসিক আৰু শাৰীৰিকভাৱে বাধাগ্ৰস্ত, বাৰ্ধক্য আৰু মহিলা দৰে সমাজৰ দুৰ্বল শ্ৰেণীৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা, চহৰখনৰ বস্তি আৰু দৰিদ্ৰতা দূৰীকৰণৰ উন্নতিৰ বাবে প্ৰচেষ্টা চলোৱা আদি কামৰ লগত জড়িত। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহন== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ। ইয়াত সামগ্ৰী ভৰোৱা আৰু নমাই অনাৰ বাবে এটা সামগ্ৰীৰ চোতালৰ লগতে এটা ট্ৰাকশ্বেডো গঢ়ি তোলা হৈছে। এই ট্ৰাকশ্বেডত এটা সময়ত ২৫খন ট্ৰাক থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত টাইমছ অফ আছামৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] 5sl20no8mcdalnc844bnu6risfsna65 638836 638835 2026-09-27T02:34:04Z KhiLanTzi 23530 /* */ Space 638836 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = 𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫 (tēe phao)<ref>{{cite web|title=Indigo|website=IndiGo|url=https://www.goindigo.in/domestic-flights/kochi-to-dibrugarh-flights.html|access-date=13 Feb 2026}}</ref> | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}), ঐতিহাসিকভাৱে '''টি-ফাও''' ({{lang-aho|𑜄𑜣; 𑜇𑜰𑜫}}<ref>{{cite web|title= TAI ELEMENTS IN THE PLACE NAMES OF ASSAM |website=sealang.net|page=1030|url=http://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf|access-date=14 Feb 2026}}</ref>), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== ডিব্ৰুগড়ৰ নাম "ডিবৰুমুখ"ৰ শব্দৰ পৰা আহিছে। [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> "ডিব্ৰু" নামটো ডিবাৰু বা ডিব্ৰু নদীৰ পৰা বিকশিত হৈছে। "ডিব্ৰু" আৰু "ডিবাৰু" দুয়োটা [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ শব্দ।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book | last = Endle | first = Sidney | author-link = | title = The Kacharis | publisher = Macmillan and Co. | date = 1911 | location = London | url = https://www.gutenberg.org/files/50008/50008-h/50008-h.htm | pages = xv–xvi | quote = In Assam proper the Hindus call them Kacháris; in Bengal they are known as Meches. Their own name for their race is Boṛo or Boḍo... closely allied to, and closely connected with, the Kacháris, are many other tribes in Assam, e.g., the Chutiyás, the Lálungs, the Moráns, the Gáros, the Rabhas, the Meces, and perhaps the Koches... all these tribes are members of one and the same great family of the human race. }}</ref> এই ভাষা সমূহত "ডি-" অৰ্থ "পানী"।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে। যুদ্ধখনত চুতীয়াৰ‌ নৈতৃত্ব দিছিল কাশিতৰা, বৰপাত্ৰ, চুলুকি চেতিয়া আৰু বুঢ়া বৰুৱা নামৰ চাৰিজন বিষয়াই<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। আহোম সেনাৰ নেতৃত্ব দিছিল ৰজা চুহুংমুঙৰ লগতে দুজন মুখ্য গোহাঁই ফ্ৰাচেনমুং বৰগোহাঁই আৰু কিঙলুন বুঢ়াগোহাঁইয়ে। আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক''টি-ফাও'' বুলি জনা গৈছিল। চুতীয়া ৰাজ্য জয় কৰাৰ পাছত ৰজা চুহুংমুঙে ১৫২৭ চনত চাওলুং চুলিঙক ডিব্ৰুগড় প্ৰদেশৰ শাসনকৰ্তা হিচাপে নিযুক্ত কৰে।<ref>{{Cite web|url=http://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.450867|title=Ahom-buranji|date=12 November 1939|via=Internet Archive}}</ref> ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে মহানগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম চহৰখনত নতুন অট্টালিকা নিৰ্মাণৰ অনুমোদন আৰু বিভিন্ন কামত মাটি ব্যৱহাৰৰ অনুমোদন দিয়া, চহৰখনৰ অৰ্থনৈতিক আৰু সামাজিক মৰ্যাদাৰ উন্নতি কৰা, বাণিজ্যিক, আৱাসিক আৰু উদ্যোগিক উদ্দেশ্যৰ দিশত পানী যোগানৰ ব্যৱস্থা কৰা, অগ্নিনিৰ্বাপক সেৱা বিভাগৰ জৰিয়তে অগ্নিনিৰ্বাপক বাহিনীৰ আকস্মিক পৰিস্থিতিৰ পৰিকল্পনা কৰা, কঠিন আৱৰ্জনা ব্যৱস্থাপনা, জনস্বাস্থ্য ব্যৱস্থা আৰু অনাময় সেৱাৰ সৃষ্টি কৰা, নগৰীয়া বনজ উন্নয়নৰ দৰে পৰিৱেশগত দিশৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা আৰু পৰিৱেশ সুৰক্ষাৰ বাবে নিৰ্দেশনা প্ৰস্তুত কৰা, মানসিক আৰু শাৰীৰিকভাৱে বাধাগ্ৰস্ত, বাৰ্ধক্য আৰু মহিলা দৰে সমাজৰ দুৰ্বল শ্ৰেণীৰ বিকাশৰ বাবে কাম কৰা, চহৰখনৰ বস্তি আৰু দৰিদ্ৰতা দূৰীকৰণৰ উন্নতিৰ বাবে প্ৰচেষ্টা চলোৱা আদি কামৰ লগত জড়িত। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহন== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ। ইয়াত সামগ্ৰী ভৰোৱা আৰু নমাই অনাৰ বাবে এটা সামগ্ৰীৰ চোতালৰ লগতে এটা ট্ৰাকশ্বেডো গঢ়ি তোলা হৈছে। এই ট্ৰাকশ্বেডত এটা সময়ত ২৫খন ট্ৰাক থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত টাইমছ অফ আছামৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] a3kjl4db6lcealaq8a33yf6jf0cdy1f 638979 638836 2026-09-27T10:52:52Z Ananya Taye 28065 Reverted to admin version. Phukan (1996:1030) explicitly classifies Dibrugarh→Ti-phāo among “RECHRISTENED PLACE NAMES” and says “the Tāi names are not in use now”; Phukan (2000:297) describes Ti-phao as the Tai transliteration used for “Dibru.” Whether Ahom is now taught or undergoing revival is irrelevant to whether Ti-phāo is a current alternative name of Dibrugarh. It is already appropriately mentioned in the History section. Seek consensus before adding it again 638979 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}, [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] ehkombs3kno25gw2oeh9oi8c9n3avr5 639003 638979 2026-09-27T11:15:50Z Ananya Taye 28065 Moved the historical Tai-Ahom form ''Ti-phāo'' to the etymology section with context from Phukan (1996, 2000). The sources treat it as a historical/rechristened Tai form used for “Dibru,” not as a current alternative/native name of Dibrugarh; retaining the information here avoids giving it undue first-line/infobox prominence. 639003 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}, [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} আহোম ভাষাৰ বুৰঞ্জী ''ডিব্ৰু''ৰ এটা ঐতিহাসিক ৰূপ হিচাপে '''Ti-phāo''' নামটো পোৱা যায়। ভাষাবিদ Sarat Kumar Phukan-এ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত ''Dibrugarh — Ti-phāo''-ক “Rechristened Place Names”ৰ অন্তৰ্গত কৰি উল্লেখ কৰিছে আৰু এই শ্ৰেণীৰ টাই নামসমূহ “are not in use now” বুলি কৈছে.<ref>{{cite journal |last=Phukan |first=Sarat Kumar |year=1996 |title=Tai Elements in the Place Names of Assam |page=1030 |url=https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf }}</ref> পৰৱৰ্তী এটা অধ্যয়নত তেওঁ ''Ti-phao''-ক “Transliterated form: Tai. Ti-phao to denote ‘Dibru’” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে.<ref>{{cite journal |last=Phukan |first=Sarat Kumar |year=2000 |title=A Linguistic Study of 24 Place Names of Assam |page=297 |url=https://sealang.net/sala/archives/pdf4/phukan2000linguistic.pdf }}</ref> ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] 8sx3usa9fygyyvnayfnjlba9kfnup79 639004 639003 2026-09-27T11:16:18Z Ananya Taye 28065 /* নামৰ উৎপত্তি */ 639004 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}, [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} আহোম ভাষাৰ বুৰঞ্জী ''ডিব্ৰু''ৰ এটা ঐতিহাসিক ৰূপ হিচাপে ''Ti-phāo'' নামটো পোৱা যায়। ভাষাবিদ Sarat Kumar Phukan-এ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত ''Dibrugarh — Ti-phāo''-ক “Rechristened Place Names”ৰ অন্তৰ্গত কৰি উল্লেখ কৰিছে আৰু এই শ্ৰেণীৰ টাই নামসমূহ “are not in use now” বুলি কৈছে.<ref>{{cite journal |last=Phukan |first=Sarat Kumar |year=1996 |title=Tai Elements in the Place Names of Assam |page=1030 |url=https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf }}</ref> পৰৱৰ্তী এটা অধ্যয়নত তেওঁ ''Ti-phao''-ক “Transliterated form: Tai. Ti-phao to denote ‘Dibru’” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে.<ref>{{cite journal |last=Phukan |first=Sarat Kumar |year=2000 |title=A Linguistic Study of 24 Place Names of Assam |page=297 |url=https://sealang.net/sala/archives/pdf4/phukan2000linguistic.pdf }}</ref> ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] owrrllv7z18qlmsfxdngn5yb453brgz 639007 639004 2026-09-27T11:41:00Z Ananya Taye 28065 639007 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} আহোম ভাষাৰ বুৰঞ্জী ''ডিব্ৰু''ৰ এটা ঐতিহাসিক ৰূপ হিচাপে ''Ti-phāo'' নামটো পোৱা যায়। ভাষাবিদ Sarat Kumar Phukan-এ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত ''Dibrugarh — Ti-phāo''-ক “Rechristened Place Names”ৰ অন্তৰ্গত কৰি উল্লেখ কৰিছে আৰু এই শ্ৰেণীৰ টাই নামসমূহ “are not in use now” বুলি কৈছে.<ref>{{cite journal |last=Phukan |first=Sarat Kumar |year=1996 |title=Tai Elements in the Place Names of Assam |page=1030 |url=https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf }}</ref> পৰৱৰ্তী এটা অধ্যয়নত তেওঁ ''Ti-phao''-ক “Transliterated form: Tai. Ti-phao to denote ‘Dibru’” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে.<ref>{{cite journal |last=Phukan |first=Sarat Kumar |year=2000 |title=A Linguistic Study of 24 Place Names of Assam |page=297 |url=https://sealang.net/sala/archives/pdf4/phukan2000linguistic.pdf }}</ref> ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] mvzmy2nakabsvwfm89sfw812qg7vz1w 639008 639007 2026-09-27T11:43:10Z Ananya Taye 28065 /* নামৰ উৎপত্তি */ 639008 wikitext text/x-wiki {{About|ডিব্ৰুগড় মহানগৰ|একে নামৰ জিলা|ডিব্ৰুগড় জিলা}} {{Infobox settlement | name = ডিব্ৰুগড় | nickname = অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী<br>ভাৰতৰ চাহ নগৰী<br>উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ | native_name_lang = aho | other_name = | settlement_type = মহানগৰ | image_skyline = {{photomontage | photo1a = A_tea_garden_in_Dibrugarh.jpg | photo2a = OPD,_Assam_Medical_College_&_Hospital,_Dibrugarh.jpg | photo2b = Shrikshetra_Dham,_Dibrugarh.jpg | photo3a = Dibrugarh_University's_entrance_gate.jpg | photo3b = Inside_campus_of_Indian_Councial_of_Medical_Research,_NE_Region,_at_Lahowal,_Dibrugarh.jpg | photo4a = Bogibeel_Bridge_view.jpg | space = 1 | size = 280 | colour = black | colour_border = black }} | image_caption = ওপৰৰ পৰা বাওঁফালৰ পৰা সোঁফালে: চাহ বাগিচা, [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়|অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় আৰু চিকিৎসালয়]], [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়|জগন্নাথ মন্দিৰ]], [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]], [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ]], [[বগীবিল দলং]] | pushpin_map = India Assam#India | pushpin_label_position = left | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = অসমত ডিব্ৰুগড়ৰ অৱস্থান | coordinates = {{coord|27.48|N|95|E|display=inline,title}} | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flagu|India}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = সংমণ্ডল | subdivision_name2 = [[উজনি অসম]] | subdivision_type3 = জিলা | subdivision_name3 = [[ডিব্ৰুগড় জিলা]] | subdivision_type4 = ৱাৰ্ডৰ সংখ্যা | subdivision_name4 = ২২ | established_title = স্থাপিত | established_date = ১৮৭৩ | founder = | named_for = [[ডিব্ৰু নদী]] | governing_body = [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] | leader_title1 = বিধায়ক | leader_name1 = [[প্ৰশান্ত ফুকন]], [[বিজেপি]] | leader_title2 = জিলা আয়ুক্ত | leader_name2 = বিক্ৰম কৈৰী, আইএএছ | leader_title3 = আৰক্ষী পৰিদৰ্শক | leader_name3 = শ্বেতাংগ মিশ্ৰ, আইপিএছ | leader_title4 = মেয়ৰ | leader_name4 = সৈকত পাত্ৰ, [[বিজেপি]] | government_type = পৌৰনিগম | unit_pref = Metric | area_total_km2 = 71.83 | elevation_footnotes = | elevation_m = 108 | population_total = {{formatnum:154296}} | population_as_of = ২০১১ | population_density_km2 = auto | population_demonym = Dibrugarhian | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[পিনক'ড]] | postal_code = ৭৮৬০০১-৫ | area_code_type = দূৰভাষ কোড | area_code = +৯১ – (০) ৩৭৩ – XX XX XXX | registration_plate = AS-06 | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | blank1_name_sec1 = [[Human sex ratio|Sex Ratio]] | blank1_info_sec1 = 934 [[Female|♀️]]/ 1000 [[Male|♂️]] | blank2_name_sec1 = | blank2_info_sec1 = | blank3_name_sec1 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank3_info_sec1 = [[Humid subtropical climate|Cwa]] | blank1_name_sec2 = {{nowrap|[[Official Language]]}} | blank1_info_sec2 = [[Assamese language|Assamese]] | blank2_name_sec2 = [[Literacy in India|Literacy Rate]] | blank2_info_sec2 = {{increase}} 89.42% {{colour|#fc5|high}} | blank3_name_sec2 = [[Lok Sabha]] Constituency | blank3_info_sec2 = [[Dibrugarh (Lok Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank4_name_sec2 = [[Vidhan Sabha]] Constituency | blank4_info_sec2 = [[Dibrugarh (Vidhan Sabha constituency)|Dibrugarh]] | blank5_name_sec2 = [[Human Development Index|HDI]] | blank5_info_sec2 = {{increase}} 0.503 {{colour|#fc5|high}} | official_name = | native_name = }} '''ডিব্ৰুগড়''' ({{lang-en|Dibrugarh}},[[IPA|আ.ধ্ব.ব.]]:{{IPA|ˌdɪbru:ˈgɑ:}}), [[উজনি অসম]]ত অৱস্থিত অসমৰ দ্বিতীয় ৰাজধানী, ডিব্ৰুগড় জিলাৰ সদৰ তথা অসমৰ দ্বিতীয়খন মহানগৰ। মহানগৰখন অসমৰ মুখ্য ৰাজধানী [[দিছপুৰ]]ৰ পৰা ৪৩৫ কিলোমিটাৰ পূবে অৱস্থিত। ইয়াত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ দ্বিতীয় অসম সচিবালয় আৰু মুখ্যমন্ত্ৰীৰ কাৰ্যালয় অৱস্থিত। তদুপৰি ইয়াত [[সোণোৱাল কছাৰী স্বায়ত্তশাসিত পৰিষদ]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয়ো অৱস্থিত। ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ পাৰত অৱস্থিত। ১৮৭৩ চনত ব্ৰিটিছসকলৰ শাসনকালত স্থাপিত ঐতিহাসিক ডিব্ৰুগড় চহৰখন ২০২৪ চনৰ ৭ মাৰ্চত ডিব্ৰুগড় পৌৰসভা ভংগ কৰি ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম গঠনৰ লগে লগে অসমৰ দ্বিতীয় মহানগৰ হিচাপে পৰিগণিত হয়। ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ মুখ্য বাণিজ্যিক আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ। কেইবাখনো চাহ বাগিচা থকাৰ কাৰণে ইয়াক ''ভাৰতৰ চাহ নগৰী'' বোলা হয়। সেইদৰে কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য উদ্যোগৰ প্ৰাণকেন্দ্ৰ হিচাপে ইয়াক ''উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰ'' বুলি কোৱা হয়। [[File:Jagannath temple of Dibrugarh district, Assam.jpg|thumb|অসমৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ জগন্নাথ মন্দিৰ]] == নামৰ উৎপত্তি== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] দখল কৰাৰ অভিজানত আহোম সেনাই ব্ৰহ্মপুত্ৰ নৈয়েদি উজাই আহি ডিব্ৰু নৈৰ পাৰত গড় এটা নিৰ্মাণ কৰিছিল আৰু তাৰ পৰাই ডিব্ৰুগড় নাম পৰিল।<ref name="Dibrugarh">{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|page=534|quote=The Buranjis refer to the Ahom-Chutiya conflict from the fourteenth century which continued up to the sixteenth century. The Ahoms built a garh (fort) on the bank of the river Dibru to resist the attack of the Chutiyas from which the name ‘Dibrugarh’ was derived (Nath, 2001, p.81). Thus, the present name of the town Dibrugarh has its root in the contention over the territory between the Ahoms and the Chutiyas.}}</ref> নদী সূচোৱা 'ডি'/'দি' শব্দাংশ [[বড়ো-কছাৰী]] ভাষা পৰিয়ালৰ পৰা আহিছে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kachris00endl |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kachris00endl/page/4 4] |quote=It is indeed not at all unlikely that the people known to us as Kacháris and to themselves as Baḍa (Bara), were in earlier days the dominant race in Assam; and as such they would seem to have left traces of this domination in the nomenclature of some of the physical features of the country, e.g., the Kachári word for water (di; dŏi) apparently forms the first syllable of the names of many of the chief rivers of the province, such as Diputá, Dihong, Dibong, Dibru, Dihing, Dimu, Desáng, Diku (cf. khu Tista), &c., and to these may be added Dikrang, Diphu, Digáru, &c., all near Sadiya, the earliest known centre of Chutiyá (Kachári) power and civilisation. }}</ref><ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |year=2014 |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |page=4 |quote=Ti- or di- ('water') is a common affix used by Tibeto-Burman languages to designate rivers. }}</ref>{{efn|উজনি অসমৰ বড়ো-কছাৰী ভাষাগোষ্ঠীৰ [[দেউৰী ভাষা]]ত পানীৰ বাবে "ড্জি"(ʤɪ)<ref name="water">{{cite journal |last1=Longmailai |first1=Monali |last2=Saikia |first2=Jonali |year=2019 |title=Patterns of sound change in Deori and Dimasa |journal=Nepalese Linguistics |volume=34 |pages=26–35 |page=27 |doi=10.3126/nl.v34i1.41162 |quote=For instance, the word for water in these languages are dɪ (Dimasa), dɯɪ (Bodo), tɪ (Tiwa) and tɪ (Kokborok) while in Deori, it is ʤɪ. }}</ref> ব্যৱহাৰ কৰা হয়; আনহাতে মৰাণ<ref>{{cite journal |last=Gurdon |first=P. R. T. |author-link= |year=1904 |title=The Morāns |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=73 |issue=1 |pages=36–48 |page=36 |quote=The word for “Egg” in all four languages is Daodi ... dao meaning fowl and di water. }}</ref> আৰু [[ডিমাছা ভাষা]]ত "ডি" (dɪ) <ref name="water"/>ব্যৱহাৰ কৰা হয়।}} আহোম ভাষাৰ বুৰঞ্জী ''ডিব্ৰু''ৰ এটা ঐতিহাসিক ৰূপ হিচাপে ''Ti-phāo'' নামটো পোৱা যায়। ভাষাবিদ শৰৎ কুমাৰ ফুকনে ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত ''Dibrugarh — Ti-phāo''-ক “Rechristened Place Names”ৰ অন্তৰ্গত কৰি উল্লেখ কৰিছে আৰু এই শ্ৰেণীৰ টাই নামসমূহ “are not in use now” বুলি কৈছে.<ref>{{cite journal |last=Phukan |first=Sarat Kumar |year=1996 |title=Tai Elements in the Place Names of Assam |page=1030 |url=https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf }}</ref> পৰৱৰ্তী এটা অধ্যয়নত তেওঁ ''Ti-phao''-ক “Transliterated form: Tai. Ti-phao to denote ‘Dibru’” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে.<ref>{{cite journal |last=Phukan |first=Sarat Kumar |year=2000 |title=A Linguistic Study of 24 Place Names of Assam |page=297 |url=https://sealang.net/sala/archives/pdf4/phukan2000linguistic.pdf }}</ref> ==ইতিহাস== ডিব্ৰুগড় নামটো 'ডিব্ৰু' (ডিবাৰু-এখন নদীৰ নাম) আৰু 'গড়' (অৰ্থ-প্ৰাচীৰ বা দুৰ্গ)ৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে। ১৫২২ খ্ৰীষ্টাব্দলৈকে ডিব্ৰুগড় [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ অন্তৰ্গত আছিল।<ref>{{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf|quote=About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms, as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing, which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century that the area was brought under the control of the Ahoms, and before that, the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas.}}</ref> ১৫২২ চনৰ চুতীয়া-আহোম যুদ্ধৰ বাবে এই চহৰ খনৰ ঠাইত ডিবাৰু নৈৰ পাৰত এটি দুৰ্গ আছিল। সেয়েহে পাছলৈ চহৰ খনক ডিব্ৰুগড় নামেৰে জনা যায়। ১৫২৩ চুতীয়া ৰজা নীতিপালৰ দুৰ্বল শাসনৰ বাবে আহোমসকলে ইয়াক নিজ ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰে।<ref>Bhuyan, S.K, ''Deodhai Assam Buranji'',chapter 31</ref>। ১৭৮৭ চনত [[গৌৰীনাথ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত ডিব্ৰু অঞ্চলৰ অমৰাতলীত আহোম ৰাজকীয় বাহিনী পৰাজিত হোৱাৰ পিছত অঞ্চলটো মটক বা মোৱামৰীয়াসকলৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে [[মটক ৰাজ্য]] গঠন কৰে আৰু অঞ্চলটোত এক প্ৰভাৱশালী ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰে।<ref>"Since the defeat of the royal troops at Amaratali of Dibru in 1787 A.D. this region came under the Mataks or the Moamarias, who formed there a dominant religious community." {{harvcol|Gogoi|2016|p=241}}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে মটক ৰজা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]]ৰ ৰাজত্বকালত [[সোনোৱাল কছাৰী|কছাৰী সোণোৱাল]] আৰু বিহিয়া{{efn|বিহিয়াসকল চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ এটা উপশাখা।<ref>{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|page=521}}</ref><ref>{{cite journal|last=Hannay|first=S.F|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1848|publisher=Asiatic Society of Bengal|location=Calcutta|language=en|quote=In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family.|page=468}}</ref>}} সোণোৱাল সকলক ৰজাই ক্ৰমে [[শদিয়া]] আৰু [[ধেমাজি জিলা|চিচি-ধেমাজি]] অঞ্চলৰ পৰা আনি বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দিহিং নদী|বুঢ়ী দিহিং]] আৰু [[ডিব্ৰু নদী|ডিব্ৰু]] নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলসমূহত বসতি স্থাপন কৰাইছিল।<ref>{{cite journal|last=Prinsep|first=James|journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal|title=Journal of the Asiatic Society of Bengal|year=1838|volume=7|publisher=Asiatic Society of Bengal|url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ|language=en|page=676}}</ref> [[ইয়াণ্ডাবু সন্ধি]] সন্ধি অনুসৰি যেতিয়া ব্ৰিটিছ ১৮২৬ চনত ব্ৰিটিছ অসমলৈ আহে, তেতিয়া তেওঁলোকে উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়ক প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাবে বাছি লয়। তেওঁলোকে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ এই অঞ্চলত ডিব্ৰুগড়ক বাণিজ্যিক আৰু প্ৰশাসনিক কাৰ্যকলাপৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তুলিছিল। ১৮৪২ চনত ডিব্ৰুগড়ক [[লখিমপুৰ জিলা]]ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় হিচাপে ঘোষণা কৰা হয়। [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত এই চহৰখন প্ৰধান সামৰিক ঘাটি আছিল আৰু বাৰ্মাৰ নিৰ্বাসিত লোকসকলৰ বাবে বিৰাম শিবিৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ১৯৭১ চনৰ ২ অক্টোবৰ তাৰিখে লখিমপুৰ জিলাৰ ডিব্ৰুগড় মহকুমাক এখন পূৰ্ণাংগ জিলালৈ উন্নীত কৰা হয়। নৱগঠিত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ সদৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় চহৰক বাচনি কৰা হয় আৰু ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নামেৰে জিলাখনৰ নামো নামাকৰণ কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=About Dibrugarh – Dibrugarh University|url=https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|access-date=22 August 2021|language=en-US|archive-date=22 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210822095119/https://dibru.ac.in/about-dibrugarh/|url-status=live}}</ref> ==জলবায়ু আৰু ভূগোল== ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু সেমেকা উপক্ৰান্তীয়। ডিব্ৰুগড়ত বছৰৰ নৱেম্বৰৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰীলৈকে শুষ্ক শীতকাল আৰু এপ্ৰিলৰ পৰা অক্টোবৰ মাজভাগলৈকে উষ্ণ আৰু বৰষুণৰ সময়। মোটামুটিভাৱে জুন মাহৰ পৰা অক্টোবৰৰ আৰম্ভণি বা মাজভাগলৈকে বাৰিষা চলি থাকে। মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে বৰষুণৰ আৰম্ভণি হয় আৰু ক্ৰমান্বয়ে বৰষুণ অধিক তীব্ৰ আৰু সঘনাই হয়। বাৰিষা কালত মহানগৰৰ উত্তৰ প্ৰান্তত বৈ যোৱা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন প্ৰায়ে ওফন্দি উঠে। সঘনাই হোৱা বৰষুণৰ বাবে মাৰ্চৰ পৰা মে’ মাহলৈকে উষ্ণতা হ্ৰাস পায়। গড়ে জুন মাহৰ পৰা ছেপ্টেম্বৰ মাহলৈকে আটাইতকৈ গৰম সময়। শীতকালত নৱেম্বৰৰ মাজভাগৰ পৰা ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ শেষৰ ফালে বা মাৰ্চৰ আৰম্ভণিলৈকে শীতৰ আভাস থাকে। ডিব্ৰুগড় ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ পথত অৱস্থিত। [[বংগোপসাগৰ]]ত উদ্ভৱ হোৱা ক্ৰান্তীয় ঘূৰ্ণীবতাহৰ সাধাৰণতে এপ্ৰিল মাহৰ মাজভাগৰ পৰা ডিচেম্বৰৰ আৰম্ভণিলৈকে অহাৰ সম্ভাৱনা থাকে। সাধাৰণতে ইহঁতৰ তীব্ৰতা সময়ছোৱাৰ আৰম্ভণি আৰু শেষত অৰ্থাৎ মে’-জুন আৰু অক্টোবৰ-নৱেম্বৰ মাহত হয়। উপকূলৰ পৰা বহু দূৰত অৱস্থিত হোৱাৰ বাবে মহানগৰখনত পূৰ্ণ শক্তিৰে ঘূৰ্ণীবতাহৰ আঘাত নকৰে। অৱশ্যে ই প্ৰচণ্ড বৰষুণ আৰু ধুমুহাৰ সূত্ৰপাত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ জলবায়ু আৰ্দ্ৰ। বাৰিষা কালত তাপমাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। গ্ৰীষ্মকালত মধ্যমীয়া গৰম আৰু শীতকালত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা হয়। উপক্ৰান্তীয় জলবায়ুৰ বাবে নগৰখনত গড়ে ২৭৬ চে.মি. বৰষুণ হয়। বসন্তকাল (মাৰ্চ-মে): ডিব্ৰুগড়ত বসন্তকাল সাধাৰণতে উষ্ণ হয় আৰু ইয়াৰ লগত উষ্ণতা আৰু আৰ্দ্ৰতাৰ সমন্বিত মাত্ৰা থাকে। সাধাৰণতে এইসময়ত ৩১ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৭ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ ভিতৰত উষ্ণতা থাকে। এপ্ৰিল আৰু মে’ মাহত আটাইতকৈ উষ্ণ হয়। এইসময়ত পাতলীয়াৰ পৰা মজলীয়া বৰষুণ হয়। পিছলৈ বৰষুণৰ প্ৰকোপ ক্ৰমান্বয়ে বাঢ়ি গৈ থাকে। ইয়াৰ লগতে উষ্ণতাও বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ধুমুহা-বৰষুণৰ সৈতে [[বৰদৈচিলা]]ৰ আগমণ হয়। গ্ৰীষ্ম আৰু বৰ্ষাকাল (জুন-আগষ্ট): ডিব্ৰুগড়ৰ গ্ৰীষ্মকালত অস্বাভাৱিকভাৱে বতাহ বলি থাকে আৰু গড় উষ্ণতা ৩৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ পৰা ২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ পায়। আৰ্দ্ৰতাৰ পৰিমাণ সৰ্বোচ্চ হয়। এই সময়ত বৰষুণৰ মাত্ৰা সৰ্বোচ্চ হয়। হেমন্তকাল (ছেপ্টেম্বৰ-নৱেম্বৰ):ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা নৱেম্বৰলৈকে বৰষুণৰ পৰিমাণ কমি আহে৷ এই সময়ত গড় উষ্ণতা ২০ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছ-২৮ ডিগ্ৰী চেলছিয়াছৰ আশে-পাশে থাকে। উষ্ণতাৰ লগতে এই সময়ত আদ্ৰতাও কমি আহে। শীতকাল (ডিচেম্বৰ-ফেব্ৰুৱাৰী):শীতকালত ডিব্ৰুগড়ত মধ্যমীয়া ঠাণ্ডা পৰে। এই সময়ত উষ্ণতা আৰু আদ্ৰতা নিম্নগামী হয়। বৰষুণৰ পৰিমাণো একেবাৰে কমি আহে। ===ভূগোল=== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]]ৰ উত্তৰ পাৰে অৱস্থিত। মহানগৰখনৰ মাটিকালি প্ৰায় ৭১.৮৩ বৰ্গ কিলোমিটাৰ। মহানগৰখন সমতল তলত অৱস্থিত। সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ গড় উচ্চতা ১০৮ মিটাৰ বা ৩৫৪ ফুট। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ ওচৰত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীখন গড়ে ১০-১৫ কিলোমিটাৰ বহল। বাৰিষা কালত ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ জলপৃষ্ঠ বৃদ্ধি হয়। ইয়াৰ ফলত ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ দাঁতিত সংকটজনক ভাবে গৰাখহনীয়া হয়। ডিব্ৰুগড় মহানগৰখনক বানপানী আৰু খহনীয়াৰ পৰা ৰক্ষা কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা বান্ধ নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। জল নিষ্কাশনৰ বাবে ১৯৫৪ চনত মহানগৰখনৰ ডিব্ৰুজানৰ পৰা চেঁচা নদীলৈকে ৩২ কিলোমিটাৰ দৈৰ্ঘৰ ডিব্ৰুগড় চহৰ সুৰক্ষা নলা আছে। মহানগৰখনৰ ভিতৰত কেইবাখনো বিখ্যাত চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পূবত মাইজান বিল অৱস্থিত। {{Weather box | location = [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] (১৯৯১–২০২০, চৰম পৰ্যায় ১৯৫২–বৰ্তমান) | metric first = Yes | single line = Yes | width = auto | Jan record high C = 29.5 | Feb record high C = 33.2 | Mar record high C = 34.5 | Apr record high C = 36.0 | May record high C = 38.8 | Jun record high C = 38.2 | Jul record high C = 39.8 | Aug record high C = 39.8 | Sep record high C = 39.5 | Oct record high C = 37.2 | Nov record high C = 33.8 | Dec record high C = 30.6 |year record high C = 39.8 | Jan high C = 23.5 | Feb high C = 25.0 | Mar high C = 26.7 | Apr high C = 28.0 | May high C = 29.8 | Jun high C = 31.2 | Jul high C = 31.4 | Aug high C = 32.0 | Sep high C = 31.4 | Oct high C = 30.6 | Nov high C = 28.1 | Dec high C = 25.1 | year high C = 28.5 | Jan mean C = 16.8 | Feb mean C = 18.9 | Mar mean C = 21.6 | Apr mean C = 23.5 | May mean C = 25.8 | Jun mean C = 27.7 | Jul mean C = 28.2 | Aug mean C = 28.5 | Sep mean C = 27.6 | Oct mean C = 25.8 | Nov mean C = 21.8 | Dec mean C = 18.1 |year mean C = | Jan low C = 10.1 | Feb low C = 13.0 | Mar low C = 16.4 | Apr low C = 19.2 | May low C = 22.0 | Jun low C = 24.3 | Jul low C = 24.9 | Aug low C = 25.2 | Sep low C = 24.1 | Oct low C = 21.0 | Nov low C = 15.7 | Dec low C = 11.2 | year low C = 18.8 | Jan record low C = 1.0 | Feb record low C = 4.8 | Mar record low C = 8.1 | Apr record low C = 10.8 | May record low C = 14.1 | Jun record low C = 16.5 | Jul record low C = 19.9 | Aug record low C = 19.5 | Sep record low C = 18.4 | Oct record low C = 13.3 | Nov record low C = 6.5 | Dec record low C = 2.7 |year record low C = 1.0 | rain colour = green | Jan rain mm = 26.6 | Feb rain mm = 57.8 | Mar rain mm = 118.2 | Apr rain mm = 219.3 | May rain mm = 326.0 | Jun rain mm = 419.4 | Jul rain mm = 485.0 | Aug rain mm = 394.3 | Sep rain mm = 317.2 | Oct rain mm = 125.2 | Nov rain mm = 19.4 | Dec rain mm = 9.9 |year rain mm = 2518.3 | Jan rain days = 2.9 | Feb rain days = 5.3 | Mar rain days = 8.9 | Apr rain days = 12.7 | May rain days = 14.7 | Jun rain days = 18.8 | Jul rain days = 20.6 | Aug rain days = 16.1 | Sep rain days = 13.5 | Oct rain days = 6.8 | Nov rain days = 2.0 | Dec rain days = 0.9 |year rain days = 123.2 |time day = 17:30 [[ভাৰতীয় মান সময়|ভা:মা:স:]] | Jan humidity = 72 | Feb humidity = 67 | Mar humidity = 66 | Apr humidity = 71 | May humidity = 74 | Jun humidity = 78 | Jul humidity = 79 | Aug humidity = 79 | Sep humidity = 81 | Oct humidity = 80 | Nov humidity = 78 | Dec humidity = 76 |year humidity = 75 |source 1 = ভাৰতৰ বতৰবিজ্ঞান বিভাগ<ref name=IMDnormals> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205040301/http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/1981-2010%20CLIM%20NORMALS%20%28STATWISE%29.pdf | title = Station: Dibrugarh/Mohanbari (A) Climatological Table 1981–2010 | work = Climatological Normals 1981–2010 | publisher = India Meteorological Department | date = January 2015 | pages = 249–250 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDextremes> {{cite web | archiveurl = https://web.archive.org/web/20200205042509/http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | archivedate = 5 February 2020 | url = http://imdpune.gov.in/library/public/EXTREMES%20OF%20TEMPERATURE%20and%20RAINFALL%20upto%202012.pdf | title = Extremes of Temperature & Rainfall for Indian Stations (Up to 2012) | publisher = India Meteorological Department | date = December 2016 | page = M24 | accessdate = 6 February 2020}}</ref><ref name=IMDcityweather> {{cite web | url = http://city.imd.gov.in/citywx/extreme/FEB/dibrugarh2.htm | title = Dibrugarh Climatological Table 1971–2000 | publisher = India Meteorological Department | accessdate = 6 February 2020}}</ref> |source 2 = টকিঅ' জলবায়ু কেন্দ্ৰ (গড় উষ্ণতা ১৯৯১–২০২০)<ref name=TCC> {{cite web | url = https://ds.data.jma.go.jp/gmd/tcc/tcc/products/climate/normal/parts/NrmMonth_e.php?stn=42314 | title = Normals Data: Dibrugarh/Mohanbari - India Latitude: 27.48°N Longitude: 95.02°E Height: 110 (m) | publisher = Japan Meteorological Agency | date = August 2012}}</ref>}} ==পৰিচালনা== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম|ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগমে]] পৰিচালনা কৰে। ডিব্ৰুগড় পৌৰনিগমৰ অন্তৰ্গত ২২টা ৱাৰ্ড আছে। প্ৰতিটো ৱাৰ্ডৰ এগৰাকীকৈ ৱাৰ্ড কাউন্সিলৰ আছে। পৌৰনিগমৰ এগৰাকী মেয়ৰ আছে। মেয়ৰ কাউঞ্চিলে ডিব্ৰুগড় চহৰৰ স্থানীয় শাসনৰ নিকায় হিচাপে বিভিন্ন কাম-কাজ চোৱা-চিতা কৰে। বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ মেয়ৰ [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ ডাঃ সৈকত পাত্ৰ। ইয়াৰ বিভিন্ন বিভাগে নগৰ পৰিকল্পনা কৰ্তৃপক্ষৰ অধীনত সামৰি লোৱা ইয়াৰ চৌপাশকে ধৰি চহৰখনৰ বাবে পৰিকল্পনা কৰে। ==জনগাঁথনি== {{bar box |title=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ (২০১১)<ref>{{cite web |url=http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |title=Dibrugarh Census Report |publisher=Dibrugarh.gov.in |access-date=15 June 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |archive-date=4 March 2016 |archivedate=4 March 2016 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304045736/http://dibrugarh.gov.in/dcensus.html |deadurl=yes }}</ref> |titlebar=#Fcd116 |left1=ধৰ্ম |right1=শতাংশ |float=right |bars= {{bar percent|[[হিন্দু ধৰ্ম]]|darkorange|94.37}} {{bar percent|[[ইছলাম ধৰ্ম]]|green|4.68}} {{bar percent|[[বৌদ্ধ ধৰ্ম]]|gold|0.36}} {{bar percent|[[শিখ ধৰ্ম]]|yellow|0.23}} {{bar percent|অন্যান্য†|black|0.27}} |caption=ডিব্ৰুগড়ত ধৰ্মৰ বিতৰণ<br /> †<small>[[জৈন ধৰ্ম]]ক ধৰি(<0.1%)</small> }} ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-url=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archive-date=16 June 2004|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|access-date=1 November 2008|publisher= Census Commission of India}}</ref> ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ জনসংখ্যা ১৫৪,২৯৬ জন আৰু জনবসতিৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ২,১০০ জন। জনসংখ্যাৰ ৫৪% পুৰুষ আৰু ৪৬% মহিলা। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ লিংগ অনুপাত প্ৰতি ১০০০ পুৰুষৰ বিপৰীতে ৯৬১ গৰাকী নাৰী। ধৰ্ম হিচাপে ডিব্ৰুগড়ত হিন্দুৰ সংখ্যা ৯৪.৩৭%, মুছলমান ৪.৬৭%, বৌদ্ধ ০.৩৬%, শিখ ০.২৩% আৰু জৈনকে আদি কৰি অন্যান্য ধৰ্ম ০.২৭%। ডিব্ৰুগড়ৰ সংখ্যালঘু সম্প্ৰদায়সকল সাধৰণে মহানগৰখনত ব্যৱসায়-বাণিজ্য কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰ ৮৯.৫%। এয়া ৰাষ্ট্ৰীয় গড় সাক্ষৰতাৰ হাৰৰ তুলনাত অধিক। ডিব্ৰুগড়ত ৯% জনসংখ্যা ০ৰ পৰা ৬ বছৰৰ ভিতৰত, আৰু প্ৰতি ১০০০ ল’ৰাৰ বিপৰীতে ছোৱালীৰ সন্তান অনুপাত ৯৪০। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ ভিতৰত বৰবাৰী, ডিব্ৰুগড়, আৰু মাহপোৱালিমাৰা গোহাঁই গাঁও আদি অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |url=http://www.census2011.co.in/ |title=Census 2011 Data of Indian Population 2011 Census |publisher=Census2011.co.in |access-date=15 June 2013 |archive-date=20 November 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111120202313/http://www.census2011.co.in/ |url-status=live }}</ref> {{Pie chart |thumb = left |caption = ডিব্ৰুগড় মহানগৰত কথিত ভাষা (২০১১)<ref name="censusindia.gov.in" /> |label1 = [[অসমীয়া ভাষা]] |value1 = 41.62 |color1 = brown |label3 = [[হিন্দী ভাষা]] |value3 = 21.39 |color3 = yellow |label2 = [[বাংলা ভাষা]] |value2 = 23.51 |color2 = orange |label4 = [[নেপালী ভাষা]] |value4 = 1.04 |color4 = pink |label5 = অন্যান্য |value5 = 12.44 |color5 = grey }} মুঠ জনসংখ্যাৰ ভিতৰত ডিব্ৰুগড় মহানগৰত অসমীয়া ৬৪,২২৩ গৰাকী, বাংলা ৩৬,২৮৩, হিন্দী ৩৩,০১১, ভোজপুৰী ৫,৫৩৩, নেপালী ১,৬০৯ আৰু ১১,৯১১ জন লোকে অন্য ভাষা কয়।<ref name="censusindia.gov.in">[https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX 2011 Census] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220423103514/https://censusindia.gov.in/2011census/C-16T/DDW-C16-TOWN-STMT-MDDS-1800.XLSX |date=23 April 2022 }} censusindia.gov.in</ref> ==অৰ্থনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ উজনি অসমৰ প্ৰধান বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰবিন্দু। ব্ৰিটিছ সকলে মহানগৰখন বাণিজ্যৰ কেন্দ্ৰ হিচাপে গঢ় দিছিল। উজনি অসমৰ সম্পদ যেনে মূলতঃ চাহ আৰু কয়লা, লগতে যাত্ৰী পৰিবহণৰ উদ্দ্যেশে এই মিটাৰগজ ৰেলপথটো [[জন বেৰী হোৱাইট]]ৰ প্ৰচেষ্টাত গঠন হোৱা "আসাম ৰেলৱে এণ্ড ট্ৰেডিং কোম্পানী"য়ে নিৰ্মাণ কৰিছিল। [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে| ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলপথত]] ১৮৮২ চনৰ ১ মে'ত ডিব্ৰুগড়ৰ মোহনামুখৰ পৰা জয়পুৰলৈ প্ৰথমখন ৰেল চলে। ১৮৮৩ চনৰ ১৬ জুলাইত ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[মাকুম]]লৈ নিৰ্মাণ সম্পূৰ্ণ হোৱা ৪০ মাইল পথত ৰেলৰ চলাচল আৰম্ভ হয়।<ref name="closed down">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311/at06 | title=State’s first railway track closed down | work=assamtribune.com | date=December 13, 2011 | agency=assamtribune | accessdate=30 জানুৱাৰী 2014 | location=guwahati | archivedate=January 11, 2012 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111080342/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1311%2Fat06 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৪৫ চনত চনত ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱেক 'বেংগল আসাম ৰেলৱে'ত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়।<ref name="nfr history">{{cite web | url=http://www.nfr.indianrailways.gov.in/view_section.jsp?lang=0&id=0,1,444| title=History of NF Railway | work=nfr | | accessdate=4ফেব্ৰুৱাৰী 2014 | location=guwahati}}</ref><ref name="DS Rail">{{cite journal | title=ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যাকাত ৰেলগাড়ী | author=ৰবীন্দ্ৰ চন্দ্ৰ বৰুৱা| journal=মন্থন | year=২০০৭ | month=চেপ্তেম্বৰ-অক্টোবৰ | pages=১৯, ২০}}</ref><ref>http://www.irfca.org/faq/faq-history2.html</ref> ইয়াৰ লগতে মোহনাঘাটৰ পৰা ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰে জলপথৰ যোগেদি কলকাতালৈকে জাহাজ চলিছিল। বৰ্তমান সময়ত ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বিভিন্ন উদ্যোগ আৰু ব্যৱসায়িক অৱস্থিত। ===উদ্যোগসমূহ=== ডিব্ৰুগড় জিলা খনিজ সম্পদত চহকী। ইয়াত কেইবাটাও খাৰুৱা তেলৰ পুং আৰু কয়লা খনি অৱস্থিত। এই খনিজ সম্পদৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি জিলাখনত কেইবাটাও বৃহৎ উদ্যোগ গঢ় লৈ উঠিছে। জিলাৰ মুখ্য প্ৰশাসনিক আৰু বাণিজ্যিক কেন্দ্ৰ হিচাপে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ এই উদ্যোগসমূহৰো ব্যৱসায়িক কাৰ্যকলাপৰ স্থান। ====অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড==== {{main|অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড}} অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড [[ভাৰত]]ৰ দ্বিতীয় সৰ্ববৃহৎ চৰকাৰী মালিকানাধীন হাইড্ৰ'কাৰ্বন অন্বেষণ আৰু উৎপাদন নিগম। ই ভাৰত চৰকাৰৰ পেট্ৰ'লিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ৰ মালিকানাধীন আৰু ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। ই ভাৰত চৰকাৰৰ স্বীকৃতিপ্ৰাপ্ত মহাৰত্ন কোম্পানী। উত্তৰ প্ৰদেশৰ নয়ডা, [[গুৱাহাটী]] আৰু যোধপুৰত ইয়াৰ কাৰ্যালয় আছে। অইল খাৰুৱা তেল আৰু প্ৰাকৃতিক গেছৰ অন্বেষণ, বিকাশ আৰু উৎপাদন, খাৰুৱা তেল পৰিবহণ আৰু তৰল পেট্ৰ'লিয়াম গেছ উৎপাদনৰ ব্যৱসায়ত নিয়োজিত হৈ আছে। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড ভাৰতৰ অসমত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ লেপেটকটাত অৱস্থিত এক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠান। ঐতিহাসিক [[অসম চুক্তি]] অসম গেছ ক্ৰেকাৰ প্ৰকল্প হিচাপে অন্তৰ্ভুক্ত থকা বিচিপিএল নিৰ্মাণৰ কাৰ্য ২০০৭ চনৰ ৯ এপ্ৰিলত তদানীন্তন প্ৰধানমন্ত্ৰী [[মনমোহন সিং|মনমোহন সিঙে]] আৰম্ভ কৰিছিল আৰু ইয়াক প্ৰধানমন্ত্ৰী [[নৰেন্দ্ৰ মোদী]]য়ে ২০১৬ চনৰ ৫ ফেব্ৰুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদনৰ বাবে উদ্বোধন কৰিছিল। ৭০% ইকুইটিৰ সৈতে গেইল (ইণ্ডিয়া) লিমিটেড ইয়াৰ মুখ্য অংশীদাৰ আৰু বাকী ৩০% ইকুইটিখিনি [[অসম চৰকাৰ]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মাজত সমান অংশত বিভাজিত। ইথাইলিন, প্ৰপাইলিন, ৰৈখিক নিম্ন-ঘনত্বৰ পলিইথাইলিন, উচ্চ-ঘনত্বৰ পলিথাইথিলিন আৰু পলিপ্ৰপাইলিন হৈছে বৰ্তমান প্ৰকল্পটোৰ দ্বাৰা উৎপাদিত বিভিন্ন পেট্ৰো-সামগ্ৰী আৰু পলিমাৰ। ইয়াৰ লগতে হাইড্ৰজেনযুক্ত পাইৰোলাইচিছ গেছ'লিন আৰু ১-বিউটেনৰ বাবে দুটা উৎপাদন একক নিৰ্মাণাধীন। ====ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড==== {{main|ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড}} ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ ৰসায়ন আৰু সাৰ মন্ত্ৰালয়ৰ অধীনৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ]] ৰাসায়নিক সাৰ উৎপাদন কৰা উদ্যোগ। এই সাৰ কাৰখানা [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত। প্ৰাকৃতিক গেছৰ পৰা ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা এই উদ্যোগ ১৯৬৯ চনৰ ১ জানুৱাৰী তাৰিখে উৎপাদন আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="bvfcl"/> পূৰ্বতে ই হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেডৰ নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্সৰ অংশ আছিল। ২০০২ চনৰ ৫ এপ্ৰিল তাৰিখে হিন্দুস্তান ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বনৰ পৰা নামৰূপ ফাৰ্টিলাইজাৰ কমপ্লেক্স বিভক্ত হয় আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ ভেলী ফাৰ্টিলাইজাৰ কৰৰ্প’ৰেশ্বন লিমিটেড নামৰ নতুন কোম্পানীটো গঠন কৰা হৈছিল। ই হৈছে ভাৰতৰ সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব আৰু পূব অঞ্চলৰ একমাত্ৰ ইউৰিয়া উৎপাদন কৰা কোম্পানী।<ref name="bvfcl">{{cite web |url=https://bvfcl.com/bvfcl-profile/ |title=Corporate profile |website=bvfcl.com |date= |access-date=৭ জুলাই ২০২৪}}</ref> ====অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড==== {{main|অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড}} অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড প্ৰাকৃতিক গেছ পৰিবহণ আৰু বিতৰণৰ লগত জড়িত অসমৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজ্যিক ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]] হিচাপে স্থাপিত কোম্পানী।<ref name="AGCL">{{cite web |url=https://assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |title=About us |website=assamgas.org |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240602212956/https://www.assamgas.org/about-us.php#:~:text=Assam%20Gas%20Company%20Ltd&text=The%20first%20gas%20transportation%20business,gas%20distribution%20companies%20in%20India. |deadurl=yes }}</ref> ১৯৬২ চনৰ ৩১ মাৰ্চ তাৰিখে ইয়াক প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলিয়াজান]]ত অৱস্থিত। অসম গেছ কোম্পানীৰ পাইপলাইনৰ নেটৱৰ্কে [[উজনি অসম]]ৰ [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[চৰাইদেউ জিলা|চৰাইদেউ]], [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]], [[যোৰহাট জিলা|যোৰহাট]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[মাজুলী জিলা|মাজুলী জিলা]]ৰ ৪০০ ৰো অধিক চাহ কাৰখানা, ১,২০০ বাণিজ্যিক প্ৰতিষ্ঠান, ৫০,০০০ ঘৰুৱা গ্ৰাহক আৰু ৪১০ ঔদ্যোগিক গ্ৰাহকক গেছ যোগান ধৰি আহিছে।<ref name="IC">{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |title=Pipe gas connection under assam gas company ltd |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=৯ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240609060913/https://industries.assam.gov.in/frontimpotentdata/pipe-gas-connection-under-assam-gas-company-ltd |deadurl=yes }}</ref> ====ডিএনপি লিমিটেড==== {{main|ডিএনপি লিমিটেড}} ডিএনপি লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]।<ref name="DNPL">{{cite web |url=http://www.dnpl.co.in/profile |title=Profile |website=dnpl.co.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪}}</ref> [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]], [[নুমলীগড় তেল শোধনাগাৰ]] আৰু [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত ডিএনপি লিমিটেড ২০০৭ চনৰ ১৫ জুন তাৰিখে স্থাপন কৰা হৈছিল। যুটীয়া উদ্যোগ হিচাপে ডিএনপি লিমিটেড ১৯৫৬ চনৰ কোম্পানী আইনৰ অধীনত পঞ্জীভুক্ত।<ref>{{cite web |url=https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |title=Appointment of Director and Chairman in the BOD of the Joint Venture Company (JVC), Duliajan Numaligarh Pipeline Limited (DNPL) |website=industries.assam.gov.in |date= |access-date=১৬ জুন ২০২৪ |archivedate=2024-06-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240616075846/https://industries.assam.gov.in/documents-detail/appointment-of-director-and-chairman-in-the-bod-of-the-joint-venture-company-jvc |deadurl=yes }}</ref> দুলীয়াজান নুমলীগড় পাইপলাইনৰ ইংৰাজী নামৰ প্ৰতিটো শব্দৰ প্ৰথম বৰ্ণৰে কোম্পানীটোৰ নাম ডিএনপি লিমিটেড ৰখা হৈছে। ====অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড==== {{main|অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড}} অসম পেট্ৰ’কেমিকেলছ লিমিটেড [[অসম চৰকাৰ]]ৰ এক ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ [[ভাৰতৰ ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ|ৰাজহুৱা খণ্ডৰ উদ্যোগ]]। অসম চৰকাৰ, [[অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেড]] আৰু অসম ঔদ্যোগিক উন্নয়ন নিগমৰ আৰু [[অসম গেছ কোম্পানী লিমিটেড]]ৰ মুখ্য অংশীদাৰীত্বৰে গঠিত প্ৰতিষ্ঠানটো ১৯৭১ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। <ref>{{Cite web|url=https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|title=Assam Petro-chemicals Limited bags Skoch Gold Award|date=2018-12-08|website=The Sentinel|language=en-US|access-date=2019-06-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20181209020937/https://www.sentinelassam.com/news/assam-petro-chemicals-limited-bags-skoch-gold-award/|archive-date=2018-12-09|url-status=live}}</ref> ১৯৭৬ চনত [[নামৰূপ]]ত অৱস্থিত মিথানল প্ৰকল্পত ফৰ্মেলডিহাইড আৰু কেইটামান ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড ৰেজিন যেনে ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড গ্লু আৰু ইউৰিয়া-ফৰ্মেলডিহাইড মোল্ডিং পাউডাৰৰ সৈতে উৎপাদন আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ১৯৮৯ আৰু ১৯৯৮ চনত সম্প্ৰসাৰণৰ পিছত, কোম্পানীটোৱে মিথানল প্ৰকল্পটো ১০০ টিপিডি (প্ৰতিদিনে টন) আৰু ফৰ্মেলডিহাইড প্ৰকল্পৰ ক্ষমতা ১০০ টিপিডিলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://assampetrochemicals.com/ |title=Assam Petro-chemicals Limited – About us |date=2015 |accessdate=12 June 2019 |url-status=live |publisher=Assam Petro-Chemicals Limited |archivedate=15 October 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181015175705/http://www.assampetrochemicals.co.in/ |deadurl=yes }}</ref> কোম্পানীটোৱে ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ঘোষণা কৰিছিল যে ই ১,৩৩৭ কোটি টকা বিনিয়োগ কৰিব আৰু ৫০০ টিপিডি মিথানল আৰু ২০০ টিপিডি ফৰ্মালিন উৎপাদন কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত হ'ব আৰু ভাৰতৰ সৰ্ববৃহৎ মিথানল উৎপাদক হিচাপে পৰিগণিত হ'ব।<ref>{{cite news |url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |title=Assam Petrochemicals Limited to invest Rs 1337 crore to set up second unit |newspaper=Economic Times |date=24 September 2017 |author=Singh, Bikash |accessdate=12 June 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929151131/https://economictimes.indiatimes.com/industry/energy/oil-gas/assam-petrochemicals-limited-to-invest-rs-1337-crore-to-set-up-second-unit/articleshow/60818252.cms |archive-date=29 September 2018 |url-status=live }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/bjp-respects-all-views-sonowal/cid/1686202|title=BJP respects all views: Sonowal|website=The Telegraph|first=Tejesh |last= Tripathy | date= 3 May 2019 |language=en|access-date=2019-06-12|quote= Addressing the gathering after laying the foundation stone of a formalin plant ... The Assam Petro-Chemicals Limited will supply methanol, the raw material needed to make formalin (preservative), to this plant which will produce 200 tonnes of formalin daily. The plant, for which 163 bighas has been allotted by the government at Dhaknamari, is being set up at a cost of Rs 100 crore. }}</ref> এই প্ৰকল্পৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় কেঁচামাল হৈছে প্ৰাকৃতিক গেছ, ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড। অইল ইণ্ডিয়া লিমিটেডে যোগান ধৰা প্ৰাকৃতিক গেছ, মিথানল উৎপাদনৰ বাবে কেঁচামাল হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। নামৰূপ সাৰ প্ৰকল্পৰ দ্বাৰা ইউৰিয়া আৰু কাৰ্বন ডাই অক্সাইড যোগান ধৰা হয়।<ref>{{cite book | url=https://books.google.com/books?id=czUyfP-hHTEC&q=%22Assam+Petrochemicals+Limited%22&pg=PA29 | title=The Anatomy of Rural Poverty in Assam | publisher=Mittal Publications | author=Atikuddin Ahmed | year=1987 | pages=29 | isbn=8170990092}}</ref> <!-- ====কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} কঠালগুৰি তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ বা আধিকাৰিক ভাবে অসম গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ বকুলনিত অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। এই সংযুক্ত চক্ৰ গেছ টাৰ্বাইন প্ৰকল্পটো [[নীপকো]]ৰ অধীনত। এই প্ৰকল্প [[জাপান]]ৰ বহিঃৰাজ্য অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা পুঁজিৰ সৈতে দ্বিপাক্ষিক ঋণ ব্যৱস্থাৰ অধীনত ৩৭.২৭২ বিলিয়ন য়েনৰ ঋণৰ সহায়ত ইয়াৰ আংশিক বিত্তীয় সাহায্য প্ৰদান কৰা হৈছে। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। শক্তি কেন্দ্ৰটোত ৬টা গেছ টাৰ্বাইন আছে আৰু ইয়াৰ লগত জড়িত বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ৩টা ভাপ টাৰ্বাইন আছে। এই টাৰ্বাইনবোৰ মডিউলাৰ ধৰণেৰে সজোৱা হৈছে। এটা মডিউলত সংশ্লিষ্ট বৰ্জিত তাপ উদ্ধাৰ বয়লাৰ আৰু ১টা ভাপ টাৰ্বাইনৰ সৈতে ২টা গেছ টাৰ্বাইন থাকে। ====নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ==== {{main|নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ}} নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম]]ৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ৰ [[নামৰূপ]] অৱস্থিত তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ। ইয়াৰ লগতে নতুনকৈ নামৰূপ প্ৰতিষ্ঠাপন শক্তি কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছে। মুঠ ১৬২.৯ মেগাৱাট ক্ষমতাসম্পন্ন গেছ ভিত্তিক দুয়ো তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ [[অসম শক্তি উৎপাদন নিগম লিমিটেড]]ৰ অধীনত। নামৰূপ তাপ বিদ্যুৎ কেন্দ্ৰ দক্ষিণ-পূব [[এছিয়া]]ৰ প্ৰথমটো গেছ ভিত্তিক শক্তি কেন্দ্ৰ। ইয়াত [[উজনি অসম]]ৰ তৈলক্ষেত্ৰত উপলভ্য প্ৰাকৃতিক গেছ প্ৰধান ইন্ধন হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="thermal">{{cite web |url=https://apgcl.org/thermal.php |title=Thermal |website=www.apgcl.org |date= |access-date=১৪ জুলাই ২০২৪ |archivedate=2024-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240714114352/https://apgcl.org/thermal.php |deadurl=yes }}</ref> --> ===চাহ উদ্যোগ=== [[File:Tea, two leaves and a bud.jpg|thumb|right|চাহ পাত]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাখনো চাহ বাগিচা আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা ৩২ কিলোমিটাৰ নিগলত [[চাবুৱা]]ত জিলাখনৰ প্ৰথমখন চাহ বাগিচা [[মণিৰাম দেৱান|মণিৰাম দেৱানে]] প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।<ref>{{Harvcol|Barua|1994|pp=Preface}}</ref> বৰ্তমান গোটেই জিলাখনত প্ৰায় ১৪৪ খন বৃহৎ আৰু অসংখ্য ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচা আছে। লগতে কেইবাটাও চাহৰ কাৰখানাও আছে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ মাজ-মজিয়াত ১৯৫৯ চনত অৱস্থিত জালান নগৰ চাহ বাগিচা অৱস্থিত। মহানগৰখন চাহ উদ্যোগৰ মূল কেন্দ্ৰবিন্দু। মহানগৰৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত মনোহৰি চাহ বাগিচাৰ চাহে নিলামত কেইবাবাৰো অভিলেখ ভংগ কৰিছে। ডিব্ৰুগড়ত ভাৰতৰ ক্ষুদ্ৰ চাহ খেতিয়কৰ উন্নয়ন সঞ্চালকালয়ৰ মুখ্য কাৰ্যালয় অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://pib.nic.in/newsite/erelease.aspx?relid=81391| title = Press Information Bureau}}</ref> ইয়াৰ উপৰিও চাহ উন্নয়ন (ৰোপন)ৰ এজন উপ-সঞ্চালকৰ নেতৃত্বত [[ভাৰতীয় চাহ ব’ৰ্ড]]ৰ এটা আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ও চহৰখনত অৱস্থিত। অসম শাখা ভাৰতীয় চাহ সন্থাৰ প্ৰথম খণ্ড ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত।<ref>{{cite web| url = http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| title = The Official Website of Tea Board India| access-date = 4 April 2014| archive-date = 1 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140301140750/http://www.teaboard.gov.in/inner1.asp?param_link_id=110| url-status = live}}</ref> ===পৰ্যটন=== ৰেল, পথ আৰু বিমান সংযোগৰ লগতে ডিব্ৰুগড় মহানগৰ আৰু ইয়াৰ আশে-পাশে বৃহৎ সংখ্যক পৰ্যটনস্থলীৰ উপস্থিতিয়ে ভাৰতৰ এই অংশত শেহতীয়া অংশত পৰ্যটন উদ্যোগৰ আকৰ্ষণীয় বৃদ্ধি দেখা গৈছে। ভাৰত-বিদেশৰ পৰা অহা পৰ্যটকৰ বাবেও ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ গন্তব্যস্থানৰ লগতে এক প্ৰধান গমন কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। এনে পৰ্যটন আৱৰ্তনসমূহৰ ভিতৰত উল্লেখযোগ্য হৈছে: ডিব্ৰুগড় – ৰয়িং – মায়'দিয়া – অনিনি পৰ্যটন আৱৰ্তন,<ref>{{cite web |url=http://www.arunachaltourism.com/top5.php |title=Arunachal Tourism |access-date=4 August 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |archive-date=6 April 2013 |archivedate=6 April 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130406132625/http://www.arunachaltourism.com/top5.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড় – গুৱাহাটী নদী ক্ৰুজ।<ref>{{cite web |url=http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |title=Brahmaputra Cruise - Neamati to Guwahati |access-date=4 April 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |archive-date=7 April 2014 |archivedate=7 April 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140407075319/http://www.reefandrainforest.co.uk/cruises/india-assam-despatch4.php |deadurl=yes }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ চাহ বাগিচা সমূহৰ আশে-পাশে চাহ পৰ্যটন গঢ় লৈ উঠিছে।<ref>{{cite news | url=http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | location=Calcutta, India | work=The Telegraph | first=Ripunjoy | last=Das | title=Tea belt takes to heritage tourism | date=12 July 2005 | access-date=4 April 2014 | archive-url=https://web.archive.org/web/20140407072704/http://www.telegraphindia.com/1050712/asp/northeast/story_4976669.asp | archive-date=7 April 2014 | url-status=dead }}</ref> তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ত উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয় [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] আৰু কেইবাখনো প্ৰতিষ্ঠিত বেচৰকাৰী চিকিৎসালয় আৰু নাৰ্ছিং হোম থকাৰ বাবে উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ ৰোগী সকলৰ বাবে চিকিৎসা পৰ্যটনৰ স্থান। ডিব্ৰুগড় মহানগৰীৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যটন স্থান হ’ল: * [[জগন্নাথ মন্দিৰ, ডিব্ৰুগড়]] * [[বগা বাবাৰ মাজাৰ]] * [[জালান মন্দিৰ]] * মহাত্মা গান্ধী উদ্যান, খনিকৰ * সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা উদ্যান, ফুলবাগান * জিলা পুথিভঁৰাল আৰু সংগ্ৰাহালয় * চেক্ৰেড হাৰ্ট কেথেড্ৰেল তদুপৰি ইয়াৰ আশে-পাশে [[ৰাইদঙীয়া দৌল]], [[মৈৰামৰা দৌল]], [[বেজৰ দৌল]], [[কলি আইৰ থান]], শিলিখা থান, দিনজয় সত্ৰ, মদাৰখাট সত্ৰ আদি পৰ্যটনস্থলী অৱস্থিত। ==পৰিবহণ== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ স্থলপথ, ৰে'লপথ, বিমানপথ আৰু জলপথেৰে অসম তথা ভাৰতৰ অন্যান্য ঠাইৰ লগত সংযুক্ত হৈ আছে। ===বিমানপথ=== [[File:Dibrugarh Airport Complex.jpg|thumbnail|right|ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উত্তৰ-পুব দিশত মোহনবাৰী নামৰ ঠাইত ১৫ কিলোমিটাৰ দূৰৈত [[ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰ]] অৱস্থিত। সেয়ে ইয়াক মোহনবাৰী বিমানবন্দৰো বোলা হয়। ই অসমৰ দ্বিতীয় সৰ্বাধিক ব্যস্ত বিমানবন্দৰ। বিমানবন্দৰখনৰ পৰা চলাচল কৰা বিমান সংস্থাসমূহ হ’ল এয়াৰ ইণ্ডিয়া, ইণ্ডিগ’ আৰু এলায়েন্স এয়াৰ। বিমান সেৱাৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় [[নতুন দিল্লী]], [[গুৱাহাটী]], শিলিগুৰি, [[ইম্ফল]], [[কলকাতা]], [[ইটানগৰ]], তেজু, [[আগৰতলা]], [[বেংগালুৰু]] আৰু [[হায়দৰাবাদ]]ৰ লগত সংযোজিত। ২০১৩ চনত ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰত নিশা অৱতৰণৰ সুবিধাযুক্ত হয়।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013/at09 Mohanbari Airport ready for night landing] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004223532/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=sep2013%2Fat09 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (20 September 2013). Retrieved 3 October 2013.</ref> এই বিমানবন্দৰত এৰোব্ৰিজৰ বাণিজ্যিক পৰিচালনাও আৰম্ভ হৈছে।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 Assam Tribune]Assamtribune.com (2 October 2013). Retrieved 3 October 2013 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004230933/http://www.assamtribune.com/scripts/showpage.asp?id=oct0313,9,585,1791,828,366 |date=4 October 2013 }}.</ref> বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় বিমানবন্দৰৰ দ্বিতীয় টাৰ্মিনেল নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত আছে। ===ৰে'লপথ=== [[File:New Dibrugarh Railway Station Complex.jpg|thumbnail|ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] সমগ্ৰ উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ৰেল সেৱাৰ জৰিয়তে ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ ইতিহাসত ডিব্ৰুগড়ে এক বিশিষ্ট স্থান দখল কৰি আহিছে। ১৮৮২ চনৰ ১ মে’ত ডিব্ৰুগড়ত মোহনাঘাটৰ পৰা প্ৰথমখন ৰে’ল চলিছিল। ১৮৮২ চনৰ ১৫ মে’ত দিনজানলৈকে এই ৰে'লপথ সম্প্ৰসাৰণ কৰা হয়। সেই বছৰৰ ২৩ ডিচেম্বৰত চাবুৱালৈকে মালবাহী ৰে'লৰ প্ৰচলন হয়। ১৮৮৪ চনৰ ১৮ ফেব্ৰুৱাৰীত পুৱা ৭:২০ বজাত তদানীন্তন অসমৰ মুখ্য আয়ুক্ত ছাৰ চাৰ্লছ ইলিয়টে ৰিহাবাৰী ৰেল ষ্টেচনৰ পৰা (বৰ্তমান [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]]) ৪০০ ইউৰোপীয় আৰু ভাৰতীয় যাত্ৰীৰে [[লিডু]]লৈ যোৱা প্ৰথমখন যাত্ৰীবাহী ৰেল ফ্লেগ অফ কৰে। ১৯৯১ চনত প্ৰকাশিত অসম ৰেলৱে আৰু ট্ৰেডিং কোম্পানী লিমিটেডৰ শতবাৰ্ষিকী স্মৃতিগ্ৰন্থ অনুসৰি উক্ত কোম্পানীটোৱে [[ডিব্ৰু-শদিয়া ৰেলৱে]] নিৰ্মাণৰ পথ প্ৰদৰ্শক হোৱাৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৰেলৱে উন্নয়নৰ সমগ্ৰ ইতিহাস বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710/state07 Dibrugarh Rly Station denied heritage status] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131004221528/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jun1710%2Fstate07 |date=4 October 2013 }}. Assamtribune.com (17 June 2010). Retrieved 3 October 2013.</ref> মহানগৰখনত [[ডিব্ৰুগড় টাউন ৰেল ষ্টেচন]] আৰু [[ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন]] দুটা ৰে'ল ষ্টেচন অৱস্থিত। ভাৰতীয় ৰেলৱেৰ মানচিত্ৰত এই দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পূবৰ ৰেল ষ্টেচন। ভাৰতৰ কিছুমান গুৰুত্বপূৰ্ণ চহৰ যেনে বেংগালুৰু, চেন্নাই, কোচি, ত্ৰিবান্দ্ৰম, কলকাতা, দিল্লী, কন্যাকুমাৰী আদিৰ সৈতে সংযুক্ত ৰেলৱে নেটৱৰ্কৰ জৰিয়তে ডিব্ৰুগড় সংযোজিত হৈ আছে। মহানগৰীৰ উপকণ্ঠত বাণীপুৰত নতুন ডিব্ৰুগড় ৰেল ষ্টেচন নিৰ্মাণ কৰা হৈছে। ই তিনিচুকীয়া ৰেল সংমণ্ডলৰ লামডিং-ডিব্ৰুগড় অংশত অৱস্থিত। ৪০০ বিঘা মাটিত বিস্তৃত সমগ্ৰ উত্তৰ-পূবৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ ৰেল ষ্টেচন আৰু ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য ২ কিলোমিটাৰ।<ref>{{cite web |url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211/state05 |title=The Assam Tribune Online |website=www.assamtribune.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |archive-date=14 May 2014 |access-date=28 December 2024 |archivedate=14 May 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140514221227/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=jul1211%2Fstate05 |deadurl=yes }}</ref> ===জলপথ=== [[File:Bogibeel Karrengbali paarghat.jpg|thumb|বগীবিল ঘাটৰ এখন ফেৰী]] ডিব্ৰুগড়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ কাষে কাষে আৰু তাৰ সিপাৰে এক উন্নত জলপথ পৰিবহণ ব্যৱস্থাও আছে। ডিব্ৰুগড় বাংলাদেশ সীমান্তৰ পৰা শদিয়ালৈকে বিস্তৃত ৰাষ্ট্ৰীয় জলপথ ২ৰ এক উল্লেখযোগ্য স্থান। ফেৰী সেৱাই ডিব্ৰুগড়ক চেঙাজান (ধেমাজি জিলা), পানবাৰী (ধেমাজি) & ঐৰাম ঘাট (জোনাই ওচৰত)ৰ সৈতে সংযোগ কৰে। বগীবিল আই ডব্লিউ টি ঘাটৰ পৰা কাৰেং চাপৰি আৰু চিচি মুখলৈ নিয়মীয়া ফেৰী সেৱা আছে। তদুপৰি ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা গুৱাহাটীলৈ বিলাসী ক্ৰুজ সেৱাও উপলব্ধ। ডিব্ৰুগড়লৈ যোৱা ক্ৰুজখন [[তেজপুৰ]] আৰু [[কাজিৰঙা ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান]]ৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায়।<ref>{{cite web |url=http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |title=Bharat Darshan – Guwahati |access-date=8 October 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |archive-date=20 September 2013 |archivedate=20 September 2013 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130920083046/http://www.bharatdarshan.info/guwahati/ |deadurl=yes }}</ref> ====স্থলপথ==== ডিব্ৰুগড়ৰ মাজেৰে অসম ট্ৰাংক ৰোড পাৰ হৈ গৈছে। ডিব্ৰুগড়ৰ চৌকিডিঙিত অৱস্থিত অসম ৰাজ্যিক বাছ আস্থানৰ পৰা নিয়মীয়াকৈ অসম আৰু উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যান্য ৰাজ্যলৈ বাছ চলাচল কৰে। মহানগৰখনত ৰাজহুৱা পৰিবহনৰ বাবে অটো ৰিক্সা, বিক্ৰম, ই-ৰিক্সাৰ সুবিধা আছে। নিৰ্মীয়মান অৱস্থাত থকা কনভয় ৰোডৰ উৰণসেঁতুৰ কাষত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা মুৰলীধৰ জালান বাছ আস্থান সম্পূৰ্ণকৈ কাৰ্যক্ষম হোৱা নাই। দেশৰ দীৰ্ঘতম ৰে'ল-ৰোড দলং [[বগীবিল দলং]] ডিব্ৰুগড়ৰ নিচেই কাষত অৱস্থিত। ==শিক্ষা আৰু গৱেষণা== [[File:Dibrugarh Govt. Boys' H. S. School, Dibrugarh.jpg|thumb|right|ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] [[File:Dibrugarh University's entrance gate.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশপথ]] [[file:DHSK College, Dibrugarh.jpg|thumb|ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় উজনি অসমৰ শিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰবিন্দু। ডিব্ৰুগড়ত কেইবাখনো পুৰণি আৰু উল্লেখযোগ্য চৰকাৰী, বেচৰকাৰী বিদ্যালয় আছে। ১৮৪০ চনত স্থাপিত হোৱা [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] অসমৰ অন্যতম পুৰণি বিদ্যালয়। তদুপৰি ডিব্ৰুগড় কেইখনমান বিখ্যাত কণিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় আছে। [[ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ দ্বিতীয় পুৰণি বিশ্ববিদ্যালয়। ১৯৬৫ চনত [[অসম বিধান সভা]]ত প্ৰস্তাৱিত এক বিধেয়কৰদ্বাৰা এই বিশ্ববিদ্যালয় স্থাপিত হয়। অসমৰ উচ্চশিক্ষাৰ অন্যতম কেন্দ্ৰৰূপে পৰিচিত ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ত কলা, বিজ্ঞান, বাণিজ্য আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যা বিষয়ক শিক্ষাদানৰ বাবে বিভিন্ন বিভাগ আৰু অধ্যয়ন কেন্দ্ৰৰ উপৰিও এখন "অভিযান্ত্ৰিক আৰু প্ৰযুক্তিবিদ্যাৰ প্ৰতিষ্ঠান" আছে। বৰ্তমান এই বিশ্ববিদ্যালয়ৰদ্বাৰা অনুমোদিত মুঠ মহাবিদ্যালয়ৰ সংখ্যা ১৬০। ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মুঠ মাটিকালি হ'ল ২০৩ হেক্টৰ; ইয়াৰে ৭৪.৩ হেক্টৰৰ এটা এলেকাত চাহখেতি কৰা হয়। এই বিশ্ববিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দু নতুন বজাৰৰ পৰা প্ৰায় ৫ কি: মি: দক্ষিণে ৰজাভেটা অঞ্চলত অৱস্থিত। ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথটো বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদৰ মাজেৰে পাৰ হৈ গৈছে। [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ অন্যতম আৰু আটাইতকৈ পুৰণি চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। এই মহাবিদ্যালয়খন ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ বৰবাৰী অঞ্চলত অৱস্থিত। অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়খন আনুস্থানিকভাৱে ১৯৪৭ চনৰ ৩ নৱেম্বৰৰ দিনা উদ্বোধন কৰা হয়। ইয়াৰ আগেয়ে ই "বেৰী-হোৱাইট মেডিকেল স্কুল নামেৰে জনাজাত আছিল, যিখন ১৯০০ চনত স্থাপিত হৈছিল। [[শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়]] ডিব্ৰুগড় জিলাৰ চাবুৱাত অৱস্থিত এখন ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। এই বিশ্ববিদ্যালয় খন অসম চৰকাৰে ২০১৮ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত গৃহীত কৰা ''শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয় বিধেয়ক, ২০১৮''ৰ অধীনত স্থাপন কৰিছে। বিশ্ববিদ্যালয়খন ২০২০ চনৰ ১০ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ অস্থায়ী কেম্পাছৰ পৰা কাৰ্যক্ষম হয়। এইখন অসমৰ প্ৰথম আৰু ভাৰতৰ চতুৰ্থ কাৰ্যক্ষম চতুৰ্থ ৰাজ্যিক ক্ৰীড়া বিশ্ববিদ্যালয়। ডিব্ৰুগড়ৰ [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়|চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] উজনি অসমৰএকমাত্ৰ দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়। [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়|আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল]] [[ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ|ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদে]] স্থাপন কৰা ছখন আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰৰ অন্যতম। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ পৰা প্ৰায় ১০ কিঃমিঃ পূবত তথা বকুল তিনিআলিৰ পৰা ২ কিঃমিঃ নিলগত লাহোৱালত আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ অৱস্থিত। উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আঠখন ৰাজ্যৰ উমৈহতীয়া আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰই এই অঞ্চলত জীৱ-চিকিৎসা বিষয়ত গৱেষণা কৰা হয়। ১৯৮২ চনত এই কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হৈছিল। ভাৰতীয় চিকিৎসা গৱেষণা পৰিষদ আৰু বিভিন্ন প্ৰকল্পৰ বাবে বিভিন্ন উৎসৰ পৰা এই কেন্দ্ৰই অনুদান লাভ কৰে। ডিব্ৰুগড় মহানগৰৰ উল্লেখযোগ্য শিক্ষানুষ্ঠান সমূহ হ'ল: ===বিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বালক বিদ্যালয়]] * ডিব্ৰুগড় চৰকাৰী উচ্চতৰ মাধ্যমিক বহুমুখী বালিকা বিদ্যালয় * ডন বস্ক' হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * লিটিল ফ্লাৱাৰ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট মেৰীজ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * ছেইণ্ট জেভিয়াৰ্ছ হায়াৰ ছেকেণ্ডাৰী স্কুল * বি এল বেৰীয়া সৰস্বতী শিশু মন্দিৰ * কেন্দ্ৰীয় বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * দিল্লী পাব্লিক স্কুল, ডিব্ৰুগড় * বিবেকানন্দ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড় * সম্পূৰ্ণ কেন্দ্ৰ বিদ্যালয় * ভিক্টোৰিয়া গাৰ্লছ স্কুল * বেংগলী বয়জ স্কুল * মাৰোৱাৰী হিন্দী বিদ্যালয় * অগ্ৰসেন একাডেমী * শিশু ভাৰতী বিদ্যালয় * গ্ৰেহেম বজাৰ বালিকা বিদ্যালয় ===কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ছল্ট ব্ৰুক একাডেমী]] * ডঃ ৰাধাকৃষ্ণণ স্কুল অফ আৰ্টছ, কমাৰ্চ এণ্ড চাইন্স * [[জ্ঞান বিজ্ঞান একাডেমী]] *  শ্ৰী শ্ৰী অনিৰুদ্ধদেৱ কনিষ্ঠ মহাবিদ্যালয় ===মহাবিদ্যালয়সমূহ=== * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ বাণিজ্য মহাবিদ্যালয়]] * [[মনোহৰী দেৱী কানৈ মহিলা মহাবিদ্যালয়]] * [[ডিব্ৰু মহাবিদ্যালয়]] * নন্দলাল বৰগোহাঁই চিটি মহাবিদ্যালয় ===আইন মহাবিদ্যালয়=== * ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ আইন মহাবিদ্যালয় * এছ.আই.পি.ই. আইন মহাবিদ্যালয় * ডঃ ৰোহিনী কান্ত বৰুৱা আইন মহাবিদ্যালয় ===শিক্ষণ মহাবিদ্যালয়=== * চন্দ্ৰকান্ত হাজৰিকা মহাবিদ্যালয় * পাৰিজাত একাডেমী শিক্ষক শিক্ষা প্ৰতিষ্ঠান ===চিকিৎসা প্ৰতিষ্ঠান=== * [[অসম চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়]] * [[চৰকাৰী দন্ত চিকিৎসা মহাবিদ্যালয়, ডিব্ৰুগড়]] * [[আঞ্চলিক চিকিৎসা গৱেষণা কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] ===কাৰিকৰী প্ৰতিষ্ঠান=== * [[ডিব্ৰুগড় পলিটেকনিক]] ==গণমাধ্যম== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ অন্যতম পুৰণি আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে এ এম (৫২৯.১ মিটাৰ মেগাৱাটত ৫৬৭ কিলোহাৰ্টজ) আৰু এফ এম (১০১.৩০ মেগাহাৰ্টজ) বেণ্ড দুয়োটাতে তিনিটা অধিবেশনত দৈনিক প্ৰচাৰ কৰে।<ref>{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh|url=http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|publisher=Prasar Bharati|access-date=3 August 2013|archive-date=2 March 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx|url-status=live}}</ref> লগতে প্ৰতিদিনে সন্ধিয়া ৬:০০ বজাত ৫ মিনিটৰ আঞ্চলিক বাতৰিৰ বুলেটিন সম্প্ৰচাৰ কৰে ।<ref name="allindiaradio.gov.in">{{cite web| url = http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| title = Get Apps {{!}} Prasar Bharati| access-date = 3 August 2013| archive-date = 2 March 2014| archive-url = https://web.archive.org/web/20140302173327/http://allindiaradio.gov.in/Station/DIBRUGARH/Pages/default.aspx| url-status = live}}</ref> এই কেন্দ্ৰটো ১৯৬৮ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত আৰম্ভ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |title=NEWS ON AIR : News on AIR brings the Latest & Top Breaking News on Politics, G-20 summit, Cricket, Sports, Business , State,Formula One in INDIA , Regional Language Audio Bulletins , Regional Language scripts & more |access-date=1 March 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140305062218/http://www.newsonair.nic.in/rnu-dibrugarh-details.asp |archive-date=5 March 2014 |url-status=dead }}</ref> ডিব্ৰুগড়ৰ মলখুবাচাত এই ষ্টেচনৰ ষ্টুডিঅ’ আৰু লেপেটকাত অৱস্থিত ব্ৰহ্মপুত্ৰ ক্ৰেকাৰ এণ্ড পলিমাৰ লিমিটেড স্থানৰ সমীপত হাই পাৱাৰ ট্ৰেন্সমিছন টাৱাৰ আছে। ব্ৰহ্মপুত্ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন বা ৰেডিঅ’ ব্ৰহ্মপুত্ৰ ৯০.৪ মেগাহাৰ্টজ ডিব্ৰুগড়ত অৱস্থিত উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথমটো তৃণমূল পৰ্যায়ৰ কমিউনিটি ৰেডিঅ’ ষ্টেচন। উজনি অসমৰ ডিব্ৰুগড়, ধেমাজি, আৰু শিৱসাগৰৰ কিছু অংশৰ ৮ লাখৰো অধিক লোকক সামৰি লোৱা এই চহৰে অৰ্ধনগৰীয়া, আৰু গ্ৰাম্য জনসংখ্যাক একত্ৰিত কৰে। ডিব্ৰুগড়ৰ মাইজান ঘাটৰ সমীপত ইয়াৰ ষ্টেচন অৱস্থিত। [[File:Doordarshan Kendra, Dibrugarh.jpg|thumb|right|দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড়]] অসমীয়া ভাষাত অনুষ্ঠান আগবঢ়োৱা দ্বিতীয়টো দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, ডিব্ৰুগড় ১৯৯৩ চনত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পূৰ্বে কেন্দ্ৰই ১৯৯১ চনৰ ২০ ডিচেম্বৰৰ পৰা দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ, গুৱাহাটীৰ সম্প্ৰচাৰিত অসম ভাষাৰ কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231532/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/CPC/Pages/CPC.aspx |deadurl=yes }}</ref> এই কেন্দ্ৰত নিৰ্মিত কাৰ্যসূচীসমূহ উচ্চ শক্তিৰ ট্ৰেন্সমিটাৰৰ জৰিয়তে টেলিকাষ্ট কৰা হয়।<ref>{{cite web| url = http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| title = Doordarshan Kendra Guwahati| access-date = 1 March 2014| archive-date = 29 July 2013| archive-url = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| url-status = live| archivedate = 29 July 2013| archiveurl = https://web.archive.org/web/20130729144228/http://ddkguwahati.gov.in/profile.asp| deadurl = yes}}</ref> ডিব্ৰুগড় দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰই 'ডি ডি নৰ্থ ইষ্ট' চেনেলত অনুষ্ঠানৰ অৱদান আগবঢ়াই আছে।<ref>{{cite web |url=http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |title=Archived copy |access-date=1 March 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |archive-date=6 March 2014 |archivedate=6 March 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140306231536/http://www.ddindia.gov.in/About%20DD/Doordarshan%20Transmitters/Pages/Assam_c.aspx |deadurl=yes }}</ref> তদপৰি সামাজিক মাধ্যমটো প্ৰচাৰৰ বাবে ডিব্ৰুগড়ত কেইবাটাও ইলেক্ট্ৰনিক বাতৰি পৰ্টেল আৰু চেনেল আছে। ===বাতৰি-কাকতসমূহ=== ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষৰ ফালে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত প্ৰথমখন কাকত 'টাইমছ অফ আছাম'ৰ সৈতে ডিব্ৰুগড় সমগ্ৰ পূব ভাৰতৰ বাতৰি কাকত সাংবাদিকতাৰ পথ প্ৰদৰ্শক। প্ৰকাশৰ চাৰি দশক পিছত টাইমছ অফ আছামৰ প্ৰকাশ বন্ধ হৈ ১৯৩৯ চনৰ পৰা ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন|দ্য আছাম ট্ৰিবিউনে]] যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে আৰু ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা ৭ বছৰ প্ৰকাশৰ পিছত গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰিত হয়। অৱশ্যে উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ এই প্ৰধান ইংৰাজী দৈনিক কাকতখন গুৱাহাটীৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত হয়। উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ আন চাৰিখন চহৰৰ লগতে ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা [[দ্য ছেণ্টিনেল]] প্ৰকাশিত হয়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা কেইবাখনো স্থানীয়ভাষাৰ, লগতে ইংৰাজী আৰু বাংলা দৈনিক কাকত প্ৰকাশ পায়। ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা প্ৰকাশিত অসমীয়া বাতৰি কাকতসমূহ হ'ল [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]], [[জনসাধাৰণ]], [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]], [[দৈনিক অসম]], অসম আদিত্য, দৈনিক প্ৰতীক্ষা আৰু প্ৰতিবিম্ব। গুৱাহাটী আৰু শিলচৰৰ সমান্তৰালকৈ ডিব্ৰুগড়ৰ পৰা বাংলা দৈনিক যুগশংখ প্ৰকাশিত হয়। ==ৰাজনীতি== ডিব্ৰুগড় মহানগৰ [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)]]ৰ অন্তৰ্গত। [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি]]ৰ নেতা তথা বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় জলপৰিবহন মন্ত্ৰী [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]] বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ সাংসদ।<ref>{{cite web |url=http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |title=List of Parliamentary & Assembly Constituencies |access-date=6 October 2008 |work=Assam |publisher=Election Commission of India |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060504181808/http://archive.eci.gov.in/se2001/background/S03/AS_ACPC.pdf |archive-date=4 May 2006 }}</ref> বিজেপিৰ প্ৰশান্ত ফুকন [[ডিব্ৰুগড় (বিধানসভা সমষ্টি)]] পৰা [[অসম বিধানসভা]]লৈ নিৰ্বাচিত বিধায়ক। [[ডিব্ৰুগড় পৌৰ নিগম]] বৰ্তমান বিজেপিৰ দখলত। ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== * [[জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা]], অসমৰ এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ গীতিকাৰ, নাট্যকাৰ, লেখক আৰু প্ৰথমগৰাকী অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা * [[নীলমণি ফুকন (জ্যেষ্ঠ)|নীলমণি ফুকন]], সাহিত্যিক আৰু ৰাজনীতিবিদ * [[দেৱকান্ত বৰুৱা]], কবি আৰু ৰাজনীতিবিদ, [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৮৩ সংখ্যক অধ্যক্ষ, [[বিহাৰ]]ৰ ৰাজ্যপাল * [[যোগেন্দ্ৰ নাথ হাজৰিকা]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ সপ্তম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[কেশৱ চন্দ্ৰ গগৈ]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ নৱম মুখ্যমন্ত্ৰী]] * [[সৰ্বানন্দ সোণোৱাল]], [[অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী|অসমৰ চতুৰ্দশ মুখ্যমন্ত্ৰী]] তথা কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰী * [[ৰঞ্জন গগৈ]], [[ভাৰতৰ মুখ্য ন্যায়াধীশ|ভাৰতৰ ৪৬ সংখ্যক মুখ্য ন্যায়াধীশ]] * [[মলয়া গোস্বামী]], শ্ৰেষ্ঠ অভিনেত্ৰীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা]] বিজয়ী * [[বিজু ফুকন]], অভিনেতা * [[নগেন শইকীয়া]], সাহিত্যিক তথা সাহিত্য সভাৰ প্ৰাক্তন সভাপতি * [[প্ৰহ্লাদ চন্দ্ৰ তাছা]], সাহিত্যিক ==তথ্য উৎস== {{ৰেফলিষ্ট}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থ সূচি== {{refbegin}} * {{citation |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |place=Guwahati |publisher=EBH Publishers |year=2016 |isbn=978-93-83252-70-1 }} == বাহ্যিক সংযোগ== {{commons category|Dibrugarh|ডিব্ৰুগড়}} * [https://dibrugarh.assam.gov.in/ ডিব্ৰুগড় জিলাৰ ৱেবচাইট] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250419051017/https://dibrugarh.assam.gov.in/ |date=2025-04-19 }} * [http://dibru.ac.in ডিব্ৰুগড় বিশ্ববিদ্যালয় ৱেবচাইট] {{অসমৰ নগৰ-মহানগৰ}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ নগৰ-মহানগৰ]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] 5h4p9j6jgqb5yjpp7204lq9pwnqdsrw 1 6867 638827 113800 2026-09-26T19:27:42Z Ananya Taye 28065 /* "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে */ নতুন অনুচ্ছেদ 638827 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) 50z9yos7v858c3btthvbpv9veydcs29 638830 638827 2026-09-26T19:43:16Z Ananya Taye 28065 /* "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে */ 638830 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) e574z1oncqodooh90v6slxmowd6pyda 638831 638830 2026-09-26T19:43:50Z Ananya Taye 28065 /* সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে */ 638831 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|Gitartha.bordoloi}}: {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) o4m0oz7vq1fynayfw4y8v8700dj7nqg 638832 638831 2026-09-27T01:41:06Z KhiLanTzi 23530 /* সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে */ উত্তৰ 638832 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|Gitartha.bordoloi}}: {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] টি-ফাও নামটো পূৰ্বতে এই ডিব্ৰুগড়ৰ বাবে ব্যৱহৃত হোৱা এটা ঐতিহাসিক/স্থানীয় নাম। বৰ্তমান সময়ত নামটো প্ৰচলিত নহ’লেও, কেৱল সেই কাৰণতে ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা বাদ দিব নোৱাৰি। WP:OTHER NAMESএ ঐতিহাসিক নামক উল্লেখযোগ্য বিকল্প নাম হিচাপে স্বীকৃতি দিছে, আৰু WP:PLACEএ স্থানৰ অতীত বা বৰ্তমানত ব্যৱহৃত বিকল্প নামৰ কথা স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে। সেয়েহে, নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে যিহেতু নামটো এই স্থানটোৰ পূৰ্বৰ নাম হিচাপে প্ৰমাণ কৰিছে, ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশত উল্লেখ কৰাটো ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি-নিৰ্দেশনাৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি: WP:PLACE অনুসৰি {{Quote|Two or three alternative names can be mentioned in the first line of the article; it is general Wikipedia practice to bold them so they stand out অসমীয়াত:এখন ঠাইৰ '''দুই বা তিনিটা বিকল্প নাম''' প্ৰবন্ধৰ প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ কৰিব পাৰি; সেই নামসমূহ যাতে স্পষ্টভাৱে দৃষ্টিগোচৰ হয়, তাৰ বাবে সেইবোৰ গাঢ় আখৰত লিখাটো ৱিকিপিডিয়াৰ সাধাৰণ প্ৰথা।}} {{Quote|Nevertheless, other names, especially those used significantly often (say, 10% of the time or more) in the available English literature on a place, past or present, should be mentioned in the article, as encyclopedic information অসমীয়াত: তথাপিও, কোনো এখন ঠাইৰ বিষয়ে '''অতীতত বা বৰ্তমানত সাহিত্যত উপলব্ধ'''.(ধৰা যাওক ১০% বা অধিক) ব্যৱহৃত হোৱা অন্যান্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত বিশ্বকোষীয় তথ্য হিচাপে উল্লেখ কৰা উচিত।}} মূল যুক্তিটো হৈছে WP:PLACEএ নিজেই.'''past or present''' বুলি কৈছে। গতিকে কোনো স্থানীয়/ঐতিহাসিক নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহ’লেও, সেইটো প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা আঁতৰোৱাৰ কোনো কাৰণ হব নোৱাৰে। নামটোৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসৰ সমৰ্থন থাকিব লাগিব যিটো আছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:41, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) 2ulq5ea7k0e6antz6etqmgz9qzrgq3p 638834 638832 2026-09-27T02:05:02Z KhiLanTzi 23530 /* "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে */ 638834 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|Gitartha.bordoloi}}: {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] টি-ফাও নামটো পূৰ্বতে এই ডিব্ৰুগড়ৰ বাবে ব্যৱহৃত হোৱা এটা ঐতিহাসিক/স্থানীয় নাম। বৰ্তমান সময়ত নামটো প্ৰচলিত নহ’লেও, কেৱল সেই কাৰণতে ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা বাদ দিব নোৱাৰি। WP:OTHER NAMESএ ঐতিহাসিক নামক উল্লেখযোগ্য বিকল্প নাম হিচাপে স্বীকৃতি দিছে, আৰু WP:PLACEএ স্থানৰ অতীত বা বৰ্তমানত ব্যৱহৃত বিকল্প নামৰ কথা স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে। সেয়েহে, নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে যিহেতু নামটো এই স্থানটোৰ পূৰ্বৰ নাম হিচাপে প্ৰমাণ কৰিছে, ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশত উল্লেখ কৰাটো ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি-নিৰ্দেশনাৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি: WP:PLACE অনুসৰি {{Quote|Two or three alternative names can be mentioned in the first line of the article; it is general Wikipedia practice to bold them so they stand out অসমীয়াত:এখন ঠাইৰ '''দুই বা তিনিটা বিকল্প নাম''' প্ৰবন্ধৰ প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ কৰিব পাৰি; সেই নামসমূহ যাতে স্পষ্টভাৱে দৃষ্টিগোচৰ হয়, তাৰ বাবে সেইবোৰ গাঢ় আখৰত লিখাটো ৱিকিপিডিয়াৰ সাধাৰণ প্ৰথা।}} {{Quote|Nevertheless, other names, especially those used significantly often (say, 10% of the time or more) in the available English literature on a place, past or present, should be mentioned in the article, as encyclopedic information অসমীয়াত: তথাপিও, কোনো এখন ঠাইৰ বিষয়ে '''অতীতত বা বৰ্তমানত সাহিত্যত উপলব্ধ'''.(ধৰা যাওক ১০% বা অধিক) ব্যৱহৃত হোৱা অন্যান্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত বিশ্বকোষীয় তথ্য হিচাপে উল্লেখ কৰা উচিত।}} মূল যুক্তিটো হৈছে WP:PLACEএ নিজেই.'''past or present''' বুলি কৈছে। গতিকে কোনো স্থানীয়/ঐতিহাসিক নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহ’লেও, সেইটো প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা আঁতৰোৱাৰ কোনো কাৰণ হব নোৱাৰে। নামটোৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসৰ সমৰ্থন থাকিব লাগিব যিটো আছে। বৰ্তমানত প্ৰচলিত নহোৱা ঐতিহাসিক নামো Wikipedia-ৰ lead section-ত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপে, [[:en:Halebidu]]-ৰ lead section-ত “historically known as Dwārasamudra (also Dorasamudra)” বুলি উল্লেখ আছে; [[:en:Sea of Galilee]]-ৰ lead section-ত ইয়াৰ অন্য নাম “Sea of Kinneret” আৰু “Lake of Gennesaret” উল্লেখ কৰা হৈছে; আৰু [[:en:Qena]]-ৰ lead section-ত প্ৰাচীন নাম “Kaine” আৰু “Maximianopolis” উল্লেখ কৰা হৈছে। এই নামসমূহ বৰ্তমানৰ প্ৰচলিত নাম নহ’লেও, ঐতিহাসিক নাম হিচাপে lead section-ত স্থান পাইছে। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক বা স্থানীয় নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহয় বুলি কেৱল সেই কাৰণতে lead section-ত ইয়াক উল্লেখ কৰিব নোৱাৰি বুলি কোৱা উচিত নহয়। এইটো [[:en:WP:OTHERNAMES]]-ৰ “historic names” আৰু [[:en:WP:PLACE]]-ৰ “past or present” নীতিৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:41, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) r70kf97xdic4p7dho3zjlshd8nr4xuv 638981 638834 2026-09-27T11:01:29Z Ananya Taye 28065 /* সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে */ উত্তৰ 638981 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|Gitartha.bordoloi}}: {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] টি-ফাও নামটো পূৰ্বতে এই ডিব্ৰুগড়ৰ বাবে ব্যৱহৃত হোৱা এটা ঐতিহাসিক/স্থানীয় নাম। বৰ্তমান সময়ত নামটো প্ৰচলিত নহ’লেও, কেৱল সেই কাৰণতে ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা বাদ দিব নোৱাৰি। WP:OTHER NAMESএ ঐতিহাসিক নামক উল্লেখযোগ্য বিকল্প নাম হিচাপে স্বীকৃতি দিছে, আৰু WP:PLACEএ স্থানৰ অতীত বা বৰ্তমানত ব্যৱহৃত বিকল্প নামৰ কথা স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে। সেয়েহে, নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে যিহেতু নামটো এই স্থানটোৰ পূৰ্বৰ নাম হিচাপে প্ৰমাণ কৰিছে, ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশত উল্লেখ কৰাটো ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি-নিৰ্দেশনাৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি: WP:PLACE অনুসৰি {{Quote|Two or three alternative names can be mentioned in the first line of the article; it is general Wikipedia practice to bold them so they stand out অসমীয়াত:এখন ঠাইৰ '''দুই বা তিনিটা বিকল্প নাম''' প্ৰবন্ধৰ প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ কৰিব পাৰি; সেই নামসমূহ যাতে স্পষ্টভাৱে দৃষ্টিগোচৰ হয়, তাৰ বাবে সেইবোৰ গাঢ় আখৰত লিখাটো ৱিকিপিডিয়াৰ সাধাৰণ প্ৰথা।}} {{Quote|Nevertheless, other names, especially those used significantly often (say, 10% of the time or more) in the available English literature on a place, past or present, should be mentioned in the article, as encyclopedic information অসমীয়াত: তথাপিও, কোনো এখন ঠাইৰ বিষয়ে '''অতীতত বা বৰ্তমানত সাহিত্যত উপলব্ধ'''.(ধৰা যাওক ১০% বা অধিক) ব্যৱহৃত হোৱা অন্যান্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত বিশ্বকোষীয় তথ্য হিচাপে উল্লেখ কৰা উচিত।}} মূল যুক্তিটো হৈছে WP:PLACEএ নিজেই.'''past or present''' বুলি কৈছে। গতিকে কোনো স্থানীয়/ঐতিহাসিক নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহ’লেও, সেইটো প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা আঁতৰোৱাৰ কোনো কাৰণ হব নোৱাৰে। নামটোৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসৰ সমৰ্থন থাকিব লাগিব যিটো আছে। বৰ্তমানত প্ৰচলিত নহোৱা ঐতিহাসিক নামো Wikipedia-ৰ lead section-ত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপে, [[:en:Halebidu]]-ৰ lead section-ত “historically known as Dwārasamudra (also Dorasamudra)” বুলি উল্লেখ আছে; [[:en:Sea of Galilee]]-ৰ lead section-ত ইয়াৰ অন্য নাম “Sea of Kinneret” আৰু “Lake of Gennesaret” উল্লেখ কৰা হৈছে; আৰু [[:en:Qena]]-ৰ lead section-ত প্ৰাচীন নাম “Kaine” আৰু “Maximianopolis” উল্লেখ কৰা হৈছে। এই নামসমূহ বৰ্তমানৰ প্ৰচলিত নাম নহ’লেও, ঐতিহাসিক নাম হিচাপে lead section-ত স্থান পাইছে। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক বা স্থানীয় নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহয় বুলি কেৱল সেই কাৰণতে lead section-ত ইয়াক উল্লেখ কৰিব নোৱাৰি বুলি কোৱা উচিত নহয়। এইটো [[:en:WP:OTHERNAMES]]-ৰ “historic names” আৰু [[:en:WP:PLACE]]-ৰ “past or present” নীতিৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:41, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|KhiLanTzi}} আপুনি উদ্ধৃত কৰা [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে কোনো স্থানৰ যিকোনো প্ৰমাণিত ঐতিহাসিক নাম প্ৰথম শাৰীত দিবই লাগিব। সম্পূৰ্ণ অনুচ্ছেদটোত কোৱা হৈছে যে বিশেষকৈ উপলব্ধ সাহিত্যত ''significantly often'' ব্যৱহৃত অন্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত উল্লেখ কৰা উচিত; তাৰ পাছত মাত্ৰ কোৱা হৈছে যে দুই-তিনিটা alternative name প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ ''কৰিব পাৰি'' (“can be mentioned”)। অৰ্থাৎ article-ত উল্লেখ আৰু first-line prominence একে কথা নহয়। ::তাৰোপৰি, একেটা guideline-ৰ আৰম্ভণিৰ summary-তেই historical/other-language names lead-ত তেতিয়াহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কোৱা হৈছে যেতিয়া সেইবোৰ ''frequently used and important enough to be valuable to readers''। আৰু first-line list-ত archaic name থাকিলে তাক archaic/historical বুলি স্পষ্টকৈ চিহ্নিত কৰিবলৈও কোৱা হৈছে। ::ইয়াত Phukan (1996:1030)-এ ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই Tai names-সমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। নামটোৰ ঐতিহাসিক অস্তিত্ব অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই—ই ইতিমধ্যেই History section-ত “আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক টি-ফাও বুলি জনা গৈছিল” বুলি উল্লেখ আছে। প্ৰশ্নটো হৈছে, ইয়াক বৰ্তমানৰ language-name-ৰ দৰে `(টাই-আহোম: 𑜄...)` ৰূপে lead আৰু infobox-ত সমান্তৰাল prominence দিয়াৰ বাবে কি evidence আছে? ::আপুনি দিয়া Halebidu আৰু Qena-ৰ উদাহৰণতো historical names-সমূহ স্পষ্টকৈ “Historically known as...” / “known in antiquity as...” বুলি contextualise কৰা হৈছে; বৰ্তমানৰ ভাষাগত বিকল্প নামৰ দৰে উপস্থাপন কৰা হোৱা নাই। ::আৰু এটা কথা: আগতে [[en:WP:NCIN|WP:NCIN]] English Wikipedia-ৰ guideline হোৱা বাবে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰযোজ্য নহয় বুলি আপুনি কৈছিল। [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ও নিজেই “English Wikipedia naming convention” বুলি চিহ্নিত। সেয়ে ইয়াক যদি guidance হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়, তেন্তে তাৰ সম্পূৰ্ণ criteria-খিনি প্ৰয়োগ কৰা উচিত, কেৱল “past or present” আৰু “can be mentioned” বাক্যাংশ দুটা পৃথককৈ নহয়। ::যিহেতু বিষয়টো এতিয়া স্পষ্টভাৱে disputed আৰু administrator-ৰ আগৰ version-ও আছিল, অনুগ্ৰহ কৰি consensus নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 11:01, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) a73iqeup40qlt3oaui69d7tu6jab69v 638982 638981 2026-09-27T11:02:27Z Ananya Taye 28065 /* "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে */ 638982 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|Gitartha.bordoloi}}: {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] টি-ফাও নামটো পূৰ্বতে এই ডিব্ৰুগড়ৰ বাবে ব্যৱহৃত হোৱা এটা ঐতিহাসিক/স্থানীয় নাম। বৰ্তমান সময়ত নামটো প্ৰচলিত নহ’লেও, কেৱল সেই কাৰণতে ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা বাদ দিব নোৱাৰি। WP:OTHER NAMESএ ঐতিহাসিক নামক উল্লেখযোগ্য বিকল্প নাম হিচাপে স্বীকৃতি দিছে, আৰু WP:PLACEএ স্থানৰ অতীত বা বৰ্তমানত ব্যৱহৃত বিকল্প নামৰ কথা স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে। সেয়েহে, নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে যিহেতু নামটো এই স্থানটোৰ পূৰ্বৰ নাম হিচাপে প্ৰমাণ কৰিছে, ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশত উল্লেখ কৰাটো ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি-নিৰ্দেশনাৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি: WP:PLACE অনুসৰি {{Quote|Two or three alternative names can be mentioned in the first line of the article; it is general Wikipedia practice to bold them so they stand out অসমীয়াত:এখন ঠাইৰ '''দুই বা তিনিটা বিকল্প নাম''' প্ৰবন্ধৰ প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ কৰিব পাৰি; সেই নামসমূহ যাতে স্পষ্টভাৱে দৃষ্টিগোচৰ হয়, তাৰ বাবে সেইবোৰ গাঢ় আখৰত লিখাটো ৱিকিপিডিয়াৰ সাধাৰণ প্ৰথা।}} {{Quote|Nevertheless, other names, especially those used significantly often (say, 10% of the time or more) in the available English literature on a place, past or present, should be mentioned in the article, as encyclopedic information অসমীয়াত: তথাপিও, কোনো এখন ঠাইৰ বিষয়ে '''অতীতত বা বৰ্তমানত সাহিত্যত উপলব্ধ'''.(ধৰা যাওক ১০% বা অধিক) ব্যৱহৃত হোৱা অন্যান্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত বিশ্বকোষীয় তথ্য হিচাপে উল্লেখ কৰা উচিত।}} মূল যুক্তিটো হৈছে WP:PLACEএ নিজেই.'''past or present''' বুলি কৈছে। গতিকে কোনো স্থানীয়/ঐতিহাসিক নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহ’লেও, সেইটো প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা আঁতৰোৱাৰ কোনো কাৰণ হব নোৱাৰে। নামটোৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসৰ সমৰ্থন থাকিব লাগিব যিটো আছে। বৰ্তমানত প্ৰচলিত নহোৱা ঐতিহাসিক নামো Wikipedia-ৰ lead section-ত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপে, [[:en:Halebidu]]-ৰ lead section-ত “historically known as Dwārasamudra (also Dorasamudra)” বুলি উল্লেখ আছে; [[:en:Sea of Galilee]]-ৰ lead section-ত ইয়াৰ অন্য নাম “Sea of Kinneret” আৰু “Lake of Gennesaret” উল্লেখ কৰা হৈছে; আৰু [[:en:Qena]]-ৰ lead section-ত প্ৰাচীন নাম “Kaine” আৰু “Maximianopolis” উল্লেখ কৰা হৈছে। এই নামসমূহ বৰ্তমানৰ প্ৰচলিত নাম নহ’লেও, ঐতিহাসিক নাম হিচাপে lead section-ত স্থান পাইছে। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক বা স্থানীয় নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহয় বুলি কেৱল সেই কাৰণতে lead section-ত ইয়াক উল্লেখ কৰিব নোৱাৰি বুলি কোৱা উচিত নহয়। এইটো [[:en:WP:OTHERNAMES]]-ৰ “historic names” আৰু [[:en:WP:PLACE]]-ৰ “past or present” নীতিৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:41, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|KhiLanTzi|} আপুনি উদ্ধৃত কৰা [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে কোনো স্থানৰ যিকোনো প্ৰমাণিত ঐতিহাসিক নাম প্ৰথম শাৰীত দিবই লাগিব। সম্পূৰ্ণ অনুচ্ছেদটোত কোৱা হৈছে যে বিশেষকৈ উপলব্ধ সাহিত্যত ''significantly often'' ব্যৱহৃত অন্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত উল্লেখ কৰা উচিত; তাৰ পাছত মাত্ৰ কোৱা হৈছে যে দুই-তিনিটা alternative name প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ ''কৰিব পাৰি'' (“can be mentioned”)। অৰ্থাৎ article-ত উল্লেখ আৰু first-line prominence একে কথা নহয়। ::তাৰোপৰি, একেটা guideline-ৰ আৰম্ভণিৰ summary-তেই historical/other-language names lead-ত তেতিয়াহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কোৱা হৈছে যেতিয়া সেইবোৰ ''frequently used and important enough to be valuable to readers''। আৰু first-line list-ত archaic name থাকিলে তাক archaic/historical বুলি স্পষ্টকৈ চিহ্নিত কৰিবলৈও কোৱা হৈছে। ::ইয়াত Phukan (1996:1030)-এ ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই Tai names-সমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। নামটোৰ ঐতিহাসিক অস্তিত্ব অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই—ই ইতিমধ্যেই History section-ত “আহোম বুৰঞ্জীত ডিব্ৰুক টি-ফাও বুলি জনা গৈছিল” বুলি উল্লেখ আছে। প্ৰশ্নটো হৈছে, ইয়াক বৰ্তমানৰ language-name-ৰ দৰে `(টাই-আহোম: 𑜄...)` ৰূপে lead আৰু infobox-ত সমান্তৰাল prominence দিয়াৰ বাবে কি evidence আছে? ::আপুনি দিয়া Halebidu আৰু Qena-ৰ উদাহৰণতো historical names-সমূহ স্পষ্টকৈ “Historically known as...” / “known in antiquity as...” বুলি contextualise কৰা হৈছে; বৰ্তমানৰ ভাষাগত বিকল্প নামৰ দৰে উপস্থাপন কৰা হোৱা নাই। ::আৰু এটা কথা: আগতে [[en:WP:NCIN|WP:NCIN]] English Wikipedia-ৰ guideline হোৱা বাবে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰযোজ্য নহয় বুলি আপুনি কৈছিল। [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ও নিজেই “English Wikipedia naming convention” বুলি চিহ্নিত। সেয়ে ইয়াক যদি guidance হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়, তেন্তে তাৰ সম্পূৰ্ণ criteria-খিনি প্ৰয়োগ কৰা উচিত, কেৱল “past or present” আৰু “can be mentioned” বাক্যাংশ দুটা পৃথককৈ নহয়। ::যিহেতু বিষয়টো এতিয়া স্পষ্টভাৱে disputed আৰু administrator-ৰ আগৰ version-ও আছিল, অনুগ্ৰহ কৰি consensus নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰিব। {{ping|Gitartha.bordoloi}} [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 11:01, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) 4nx7qy283nsytla03q7wjl5v1kp3m6p 638996 638982 2026-09-27T11:11:44Z Ananya Taye 28065 638996 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|Gitartha.bordoloi}}: {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] টি-ফাও নামটো পূৰ্বতে এই ডিব্ৰুগড়ৰ বাবে ব্যৱহৃত হোৱা এটা ঐতিহাসিক/স্থানীয় নাম। বৰ্তমান সময়ত নামটো প্ৰচলিত নহ’লেও, কেৱল সেই কাৰণতে ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা বাদ দিব নোৱাৰি। WP:OTHER NAMESএ ঐতিহাসিক নামক উল্লেখযোগ্য বিকল্প নাম হিচাপে স্বীকৃতি দিছে, আৰু WP:PLACEএ স্থানৰ অতীত বা বৰ্তমানত ব্যৱহৃত বিকল্প নামৰ কথা স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে। সেয়েহে, নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে যিহেতু নামটো এই স্থানটোৰ পূৰ্বৰ নাম হিচাপে প্ৰমাণ কৰিছে, ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশত উল্লেখ কৰাটো ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি-নিৰ্দেশনাৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি: WP:PLACE অনুসৰি {{Quote|Two or three alternative names can be mentioned in the first line of the article; it is general Wikipedia practice to bold them so they stand out অসমীয়াত:এখন ঠাইৰ '''দুই বা তিনিটা বিকল্প নাম''' প্ৰবন্ধৰ প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ কৰিব পাৰি; সেই নামসমূহ যাতে স্পষ্টভাৱে দৃষ্টিগোচৰ হয়, তাৰ বাবে সেইবোৰ গাঢ় আখৰত লিখাটো ৱিকিপিডিয়াৰ সাধাৰণ প্ৰথা।}} {{Quote|Nevertheless, other names, especially those used significantly often (say, 10% of the time or more) in the available English literature on a place, past or present, should be mentioned in the article, as encyclopedic information অসমীয়াত: তথাপিও, কোনো এখন ঠাইৰ বিষয়ে '''অতীতত বা বৰ্তমানত সাহিত্যত উপলব্ধ'''.(ধৰা যাওক ১০% বা অধিক) ব্যৱহৃত হোৱা অন্যান্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত বিশ্বকোষীয় তথ্য হিচাপে উল্লেখ কৰা উচিত।}} মূল যুক্তিটো হৈছে WP:PLACEএ নিজেই.'''past or present''' বুলি কৈছে। গতিকে কোনো স্থানীয়/ঐতিহাসিক নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহ’লেও, সেইটো প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা আঁতৰোৱাৰ কোনো কাৰণ হব নোৱাৰে। নামটোৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসৰ সমৰ্থন থাকিব লাগিব যিটো আছে। বৰ্তমানত প্ৰচলিত নহোৱা ঐতিহাসিক নামো Wikipedia-ৰ lead section-ত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপে, [[:en:Halebidu]]-ৰ lead section-ত “historically known as Dwārasamudra (also Dorasamudra)” বুলি উল্লেখ আছে; [[:en:Sea of Galilee]]-ৰ lead section-ত ইয়াৰ অন্য নাম “Sea of Kinneret” আৰু “Lake of Gennesaret” উল্লেখ কৰা হৈছে; আৰু [[:en:Qena]]-ৰ lead section-ত প্ৰাচীন নাম “Kaine” আৰু “Maximianopolis” উল্লেখ কৰা হৈছে। এই নামসমূহ বৰ্তমানৰ প্ৰচলিত নাম নহ’লেও, ঐতিহাসিক নাম হিচাপে lead section-ত স্থান পাইছে। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক বা স্থানীয় নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহয় বুলি কেৱল সেই কাৰণতে lead section-ত ইয়াক উল্লেখ কৰিব নোৱাৰি বুলি কোৱা উচিত নহয়। এইটো [[:en:WP:OTHERNAMES]]-ৰ “historic names” আৰু [[:en:WP:PLACE]]-ৰ “past or present” নীতিৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:41, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|KhiLanTzi}} :#আপুনি উদ্ধৃত কৰা [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে কোনো স্থানৰ যিকোনো প্ৰমাণিত ঐতিহাসিক নাম প্ৰথম শাৰীত দিবই লাগিব। সম্পূৰ্ণ অনুচ্ছেদটোত কোৱা হৈছে যে বিশেষকৈ উপলব্ধ সাহিত্যত ''significantly often'' ব্যৱহৃত অন্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত উল্লেখ কৰা উচিত; তাৰ পাছত মাত্ৰ কোৱা হৈছে যে দুই-তিনিটা alternative name প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ ''কৰিব পাৰি'' (“can be mentioned”)। অৰ্থাৎ article-ত উল্লেখ আৰু first-line prominence একে কথা নহয়। ''Ti-phāo'' ডিব্ৰুগড়ৰ বিষয়ে উপলব্ধ সাহিত্যত উল্লেখযোগ্য পৰিমাণে ব্যৱহৃত alternative name বুলি এতিয়ালৈকে কোনো evidence দিয়া হোৱা নাই। ::তাৰোপৰি, একেটা guideline-ৰ আৰম্ভণিৰ summary-তেই historical/other-language names lead-ত তেতিয়াহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কোৱা হৈছে যেতিয়া সেইবোৰ ''frequently used and important enough to be valuable to readers''। আৰু first-line list-ত archaic name থাকিলে তাক archaic/historical বুলি স্পষ্টকৈ চিহ্নিত কৰিবলৈও কোৱা হৈছে। ::কিন্তু ইয়াত অধিক প্ৰাসংগিক কথাটো হ'ল অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা [[ৱিকিপিডিয়া:Lead section]] guideline আছে। তাত কেৱল '''significant alternative names'''-ৰ কথা কোৱা হৈছে আৰু historical name-সমূহ উপযুক্ত historical context-ত ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে। First sentence-ত alternative name অন্তৰ্ভুক্ত কৰাটোও '''consensus'''-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। ইয়াৰ উপৰি [[ৱিকিপিডিয়া:Lead section#Separate section usage]]-ত কোৱা হৈছে যে নামসমূহৰ বিষয়ে বিশেষ আলোচনা থাকিলে সেইবোৰ “Names” বা “Etymology” অংশত আলোচনা কৰিব পাৰি; এনে পৃথক অংশ থাকিলে alternative foreign names পুনৰ first line-লৈ নিয়াৰ প্ৰয়োজন নাই, local official name ব্যতিক্ৰম। ডিব্ৰুগড় প্ৰবন্ধত ইতিমধ্যে '''নামৰ উৎপত্তি''' অংশ আছে। সেয়ে ঐতিহাসিক ''Ti-phāo''-ৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ সেই অংশটোৱেই অধিক উপযুক্ত স্থান; বৰ্তমানৰ native/alternative name হিচাপে lead/infobox-ত সমান্তৰাল prominence দিয়াটো পৃথক দাবী। ::ইয়াত Phukan (1996:1030)-এ ''Dibrugarh → Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই Tai names-সমূহ “'''are not in use now'''” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। Phukan (2000:297)-এ আকৌ ''Ti-phao''-ক “'''Transliterated form: Tai. Ti-phao to denote ‘Dibru’'''” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে। অৰ্থাৎ উৎসে এটা ঐতিহাসিক Tai ৰূপ প্ৰমাণ কৰে; কিন্তু আধুনিক ডিব্ৰুগড় চহৰৰ significant/native alternative name হিচাপে lead বা infobox-ত সমান্তৰালভাৱে দেখুওৱাৰ প্ৰমাণ নিদিয়ে। ::নামটোৰ ঐতিহাসিক অস্তিত্ব অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক ইতিহাস বা নামৰ উৎপত্তি অংশত যথাযথ historical context-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি। প্ৰশ্নটো হৈছে, ইয়াক বৰ্তমানৰ language-name-ৰ দৰে `(টাই-আহোম: 𑜄...)` ৰূপে lead আৰু infobox-ত সমান্তৰাল prominence দিয়াৰ বাবে কি evidence আছে? ::আপুনি দিয়া [[en:Halebidu|Halebidu]] আৰু [[en:Qena|Qena]]-ৰ উদাহৰণতো historical names-সমূহ স্পষ্টকৈ “Historically known as...” / “known in antiquity as...” বুলি contextualise কৰা হৈছে; বৰ্তমানৰ ভাষাগত বিকল্প নামৰ দৰে উপস্থাপন কৰা হোৱা নাই। [[en:Sea of Galilee|Sea of Galilee]]-ৰ ক্ষেত্ৰত Kinneret, Tiberias, Genezareth আদি নামৰ ব্যাপক Biblical, Hebrew, Greek, Roman আৰু আধুনিক সাহিত্যিক ব্যৱহাৰ আছে। এইবোৰৰ পৰা কোনো উৎসত পোৱা যিকোনো ঐতিহাসিক ভাষাগত ৰূপক lead/infobox-ত দিব লাগে বুলি সাধাৰণ নিয়ম স্থাপন নহয়। ::আৰু এটা কথা: আগতে [[en:WP:NCIN|WP:NCIN]] English Wikipedia-ৰ guideline হোৱা বাবে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰযোজ্য নহয় বুলি আপুনি কৈছিল। [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ও নিজেই “English Wikipedia naming convention” বুলি চিহ্নিত। সেয়ে ইয়াক যদি guidance হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়, তেন্তে তাৰ সম্পূৰ্ণ criteria-খিনি প্ৰয়োগ কৰা উচিত, কেৱল “past or present” আৰু “can be mentioned” বাক্যাংশ দুটা পৃথককৈ নহয়। তাৰ বিপৰীতে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা Lead-section guideline এই ক্ষেত্ৰত প্ৰত্যক্ষভাৱে প্ৰযোজ্য। ::আৰু এই আলোচনা চলি থকাৰ সময়ত 01:41 UTC-ত ইয়াত উত্তৰ দিয়াৰ ঠিক পিছতেই 01:42 UTC-ত বিতৰ্কিত সমল পুনৰ সংযোজন কৰা হৈছিল। সেই সময়ত কোনো consensus গঢ়ি উঠা নাছিল। যিহেতু বিষয়টো এতিয়া স্পষ্টভাৱে disputed আৰু administrator-ৰ আগৰ version-ও আছিল, অনুগ্ৰহ কৰি consensus নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰিব। ::{{ping|Gitartha.bordoloi}} যিহেতু এই সমল আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত ইতিমধ্যে আঁতৰাইছিল আৰু এতিয়া ইয়াক লৈ পুনৰাবৃত্ত revert চলিছে, অনুগ্ৰহ কৰি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা Lead-section guideline আৰু ওপৰৰ source evidence-ৰ ভিত্তিত বিষয়টো পৰ্যালোচনা কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 11:01, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) k1c0oeebkkdn6seoucnjwidcy1tf01l 639005 638996 2026-09-27T11:24:37Z Ananya Taye 28065 /* "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে */ 639005 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|Gitartha.bordoloi}}: {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] টি-ফাও নামটো পূৰ্বতে এই ডিব্ৰুগড়ৰ বাবে ব্যৱহৃত হোৱা এটা ঐতিহাসিক/স্থানীয় নাম। বৰ্তমান সময়ত নামটো প্ৰচলিত নহ’লেও, কেৱল সেই কাৰণতে ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা বাদ দিব নোৱাৰি। WP:OTHER NAMESএ ঐতিহাসিক নামক উল্লেখযোগ্য বিকল্প নাম হিচাপে স্বীকৃতি দিছে, আৰু WP:PLACEএ স্থানৰ অতীত বা বৰ্তমানত ব্যৱহৃত বিকল্প নামৰ কথা স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে। সেয়েহে, নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে যিহেতু নামটো এই স্থানটোৰ পূৰ্বৰ নাম হিচাপে প্ৰমাণ কৰিছে, ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশত উল্লেখ কৰাটো ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি-নিৰ্দেশনাৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি: WP:PLACE অনুসৰি {{Quote|Two or three alternative names can be mentioned in the first line of the article; it is general Wikipedia practice to bold them so they stand out অসমীয়াত:এখন ঠাইৰ '''দুই বা তিনিটা বিকল্প নাম''' প্ৰবন্ধৰ প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ কৰিব পাৰি; সেই নামসমূহ যাতে স্পষ্টভাৱে দৃষ্টিগোচৰ হয়, তাৰ বাবে সেইবোৰ গাঢ় আখৰত লিখাটো ৱিকিপিডিয়াৰ সাধাৰণ প্ৰথা।}} {{Quote|Nevertheless, other names, especially those used significantly often (say, 10% of the time or more) in the available English literature on a place, past or present, should be mentioned in the article, as encyclopedic information অসমীয়াত: তথাপিও, কোনো এখন ঠাইৰ বিষয়ে '''অতীতত বা বৰ্তমানত সাহিত্যত উপলব্ধ'''.(ধৰা যাওক ১০% বা অধিক) ব্যৱহৃত হোৱা অন্যান্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত বিশ্বকোষীয় তথ্য হিচাপে উল্লেখ কৰা উচিত।}} মূল যুক্তিটো হৈছে WP:PLACEএ নিজেই.'''past or present''' বুলি কৈছে। গতিকে কোনো স্থানীয়/ঐতিহাসিক নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহ’লেও, সেইটো প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা আঁতৰোৱাৰ কোনো কাৰণ হব নোৱাৰে। নামটোৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসৰ সমৰ্থন থাকিব লাগিব যিটো আছে। বৰ্তমানত প্ৰচলিত নহোৱা ঐতিহাসিক নামো Wikipedia-ৰ lead section-ত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপে, [[:en:Halebidu]]-ৰ lead section-ত “historically known as Dwārasamudra (also Dorasamudra)” বুলি উল্লেখ আছে; [[:en:Sea of Galilee]]-ৰ lead section-ত ইয়াৰ অন্য নাম “Sea of Kinneret” আৰু “Lake of Gennesaret” উল্লেখ কৰা হৈছে; আৰু [[:en:Qena]]-ৰ lead section-ত প্ৰাচীন নাম “Kaine” আৰু “Maximianopolis” উল্লেখ কৰা হৈছে। এই নামসমূহ বৰ্তমানৰ প্ৰচলিত নাম নহ’লেও, ঐতিহাসিক নাম হিচাপে lead section-ত স্থান পাইছে। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক বা স্থানীয় নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহয় বুলি কেৱল সেই কাৰণতে lead section-ত ইয়াক উল্লেখ কৰিব নোৱাৰি বুলি কোৱা উচিত নহয়। এইটো [[:en:WP:OTHERNAMES]]-ৰ “historic names” আৰু [[:en:WP:PLACE]]-ৰ “past or present” নীতিৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:41, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|KhiLanTzi}} ::আপুনি উদ্ধৃত কৰা [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে কোনো স্থানৰ যিকোনো প্ৰমাণিত ঐতিহাসিক নাম প্ৰথম শাৰীত দিবই লাগিব। সম্পূৰ্ণ অনুচ্ছেদটোত কোৱা হৈছে যে বিশেষকৈ উপলব্ধ সাহিত্যত ''significantly often'' ব্যৱহৃত অন্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত উল্লেখ কৰা উচিত; তাৰ পাছত মাত্ৰ কোৱা হৈছে যে দুই-তিনিটা alternative name প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ ''কৰিব পাৰি'' (“can be mentioned”)। অৰ্থাৎ article-ত উল্লেখ আৰু first-line prominence একে কথা নহয়। ''Ti-phāo'' ডিব্ৰুগড়ৰ বিষয়ে উপলব্ধ সাহিত্যত উল্লেখযোগ্য পৰিমাণে ব্যৱহৃত alternative name বুলি এতিয়ালৈকে কোনো evidence দিয়া হোৱা নাই। তাৰোপৰি, একেটা guideline-ৰ আৰম্ভণিৰ summary-তেই historical/other-language names lead-ত তেতিয়াহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কোৱা হৈছে যেতিয়া সেইবোৰ ''frequently used and important enough to be valuable to readers''। আৰু first-line list-ত archaic name থাকিলে তাক archaic/historical বুলি স্পষ্টকৈ চিহ্নিত কৰিবলৈও কোৱা হৈছে। ::আৰু এটা কথা: আগতে [[en:WP:NCIN|WP:NCIN]] English Wikipedia-ৰ guideline হোৱা বাবে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰযোজ্য নহয় বুলি আপুনি কৈছিল। [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ও নিজেই “English Wikipedia naming convention” বুলি চিহ্নিত। সেয়ে ইয়াক যদি guidance হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়, তেন্তে তাৰ সম্পূৰ্ণ criteria-খিনি প্ৰয়োগ কৰা উচিত, কেৱল “past or present” আৰু “can be mentioned” বাক্যাংশ দুটা পৃথককৈ নহয়। তাৰ বিপৰীতে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা Lead-section guideline এই ক্ষেত্ৰত প্ৰত্যক্ষভাৱে প্ৰযোজ্য। ::অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা [[ৱিকিপিডিয়া:Lead section]] guideline আছে। তাত কেৱল '''significant alternative names'''-ৰ কথা কোৱা হৈছে আৰু historical name-সমূহ উপযুক্ত historical context-ত ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে। First sentence-ত alternative name অন্তৰ্ভুক্ত কৰাটোও '''consensus'''-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। ইয়াৰ উপৰি [[ৱিকিপিডিয়া:Lead section#Separate section usage]]-ত কোৱা হৈছে যে নামসমূহৰ বিষয়ে বিশেষ আলোচনা থাকিলে সেইবোৰ “Names” বা “Etymology” অংশত আলোচনা কৰিব পাৰি; এনে পৃথক অংশ থাকিলে alternative foreign names পুনৰ first line-লৈ নিয়াৰ প্ৰয়োজন নাই, local official name ব্যতিক্ৰম। ডিব্ৰুগড় প্ৰবন্ধত ইতিমধ্যে '''নামৰ উৎপত্তি''' অংশ আছে। সেয়ে ঐতিহাসিক ''Ti-phāo''-ৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ সেই অংশটোৱেই অধিক উপযুক্ত স্থান; বৰ্তমানৰ native/alternative name হিচাপে lead/infobox-ত সমান্তৰাল prominence দিয়াটো পৃথক দাবী। ::ইয়াত Phukan (1996:1030)-এ ''Dibrugarh → Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই Tai names-সমূহ “'''are not in use now'''” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। Phukan (2000:297)-এ আকৌ ''Ti-phao''-ক “'''Transliterated form: Tai. Ti-phao to denote ‘Dibru’'''” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে। অৰ্থাৎ উৎসে এটা ঐতিহাসিক Tai ৰূপ প্ৰমাণ কৰে; কিন্তু আধুনিক ডিব্ৰুগড় চহৰৰ significant/native alternative name হিচাপে lead বা infobox-ত সমান্তৰালভাৱে দেখুওৱাৰ প্ৰমাণ নিদিয়ে। ::নামটোৰ ঐতিহাসিক অস্তিত্ব অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক ইতিহাস বা নামৰ উৎপত্তি অংশত যথাযথ historical context-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি। প্ৰশ্নটো হৈছে, ইয়াক বৰ্তমানৰ language-name-ৰ দৰে `(টাই-আহোম: 𑜄...)` ৰূপে lead আৰু infobox-ত সমান্তৰাল prominence দিয়াৰ বাবে কি evidence আছে? ::আপুনি দিয়া [[en:Halebidu|Halebidu]] আৰু [[en:Qena|Qena]]-ৰ উদাহৰণতো historical names-সমূহ স্পষ্টকৈ “Historically known as...” / “known in antiquity as...” বুলি contextualise কৰা হৈছে; বৰ্তমানৰ ভাষাগত বিকল্প নামৰ দৰে উপস্থাপন কৰা হোৱা নাই। [[en:Sea of Galilee|Sea of Galilee]]-ৰ ক্ষেত্ৰত Kinneret, Tiberias, Genezareth আদি নামৰ ব্যাপক Biblical, Hebrew, Greek, Roman আৰু আধুনিক সাহিত্যিক ব্যৱহাৰ আছে। এইবোৰৰ পৰা কোনো উৎসত পোৱা যিকোনো ঐতিহাসিক ভাষাগত ৰূপক lead/infobox-ত দিব লাগে বুলি সাধাৰণ নিয়ম স্থাপন নহয়। ::আৰু এই আলোচনা চলি থকাৰ সময়ত 01:41 UTC-ত ইয়াত উত্তৰ দিয়াৰ ঠিক পিছতেই 01:42 UTC-ত বিতৰ্কিত সমল পুনৰ সংযোজন কৰা হৈছিল। সেই সময়ত কোনো consensus গঢ়ি উঠা নাছিল। যিহেতু বিষয়টো এতিয়া স্পষ্টভাৱে disputed আৰু administrator-ৰ আগৰ version-ও আছিল, অনুগ্ৰহ কৰি consensus নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰিব। ::{{ping|Gitartha.bordoloi}} যিহেতু এই সমল আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত ইতিমধ্যে আঁতৰাইছিল আৰু এতিয়া ইয়াক লৈ পুনৰাবৃত্ত revert চলিছে, অনুগ্ৰহ কৰি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা Lead-section guideline আৰু ওপৰৰ source evidence-ৰ ভিত্তিত বিষয়টো পৰ্যালোচনা কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 11:01, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) b0pjf1wm39fcvoladw1ev25odqmbw60 639006 639005 2026-09-27T11:40:31Z Ananya Taye 28065 /* সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে */ 639006 wikitext text/x-wiki : সমল নায়েই, কি কৰা উচিত হ’ব ? <span style="white-space:nowrap;text-shadow:#00BFFF 0em 0em 0.8em,#EE82EE -0.8em -0.8em 0.9em,#1D6B00 0.7em 0.7em 0.8em;color:#FF0000">'''[[User:Bishnu_Saikia|বিষ্ণু শইকীয়া]]'''⇒<span style="font-size: 25px;">[[User talk:Bishnu_Saikia|✉]]</span></span> 18:53, 1 ফেব্ৰুৱাৰী 2013 (UTC) == "Ti-phāo" নামটো Lead আৰু Infoboxত সংযোজন কৰাৰ বিষয়ে == {{ping|Gitartha.bordoloi|KhiLanTzi}} এই বিষয়টো আলোচনা পৃষ্ঠাত উত্থাপন কৰিছোঁ কাৰণ ঐতিহাসিক টাই-আহোম নাম ''Ti-phāo'' আৰু ইয়াৰ আহোম লিপিৰ ৰূপটো বাৰে বাৰে ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ বিকল্প/স্থানীয় নাম হিচাপে আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাত সংযোজন কৰা হৈছে। @Gitartha.bordoloi: আপুনি [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%A1%E0%A6%BF%E0%A6%AC%E0%A7%8D%E0%A7%B0%E0%A7%81%E0%A6%97%E0%A6%A1%E0%A6%BC&diff=prev&oldid=635738 ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ এই সম্পাদনাত] আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা এই আহোম বিকল্প নামসমূহ আঁতৰাইছিল। মোৰ মতে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে সেই সংস্কৰণটোৱেই পুনৰস্থাপন কৰা উচিত। ইয়াত মূল প্ৰশ্নটো আহোম ভাষা বৰ্তমান মৃত, বিপন্ন নে পুনৰুজ্জীৱিত ভাষা, বা বিশ্ববিদ্যালয়/বিদ্যালয়ত পঢ়োৱা হয় নে নহয়—সেইটো নহয়। সেই তথ্যবোৰে ''Ti-phāo'' বৰ্তমান ডিব্ৰুগড় চহৰৰ প্ৰচলিত বিকল্প নাম বুলি প্ৰমাণ নকৰে। মূল প্ৰশ্ন হ'ল উদ্ধৃত নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসটোৱে নামটোৰ বিষয়ে প্ৰকৃততে কি কৈছে।এই নামটোৰ বাবে উদ্ধৃত Sarat Kumar Phukan-ৰ ১৯৯৬ চনৰ ''Tai Elements in the Place Names of Assam'' প্ৰবন্ধত পৃষ্ঠা ১০৩০-ত—'''Dibrugarh — Ti-phāo'''নামটো স্পষ্টকৈ '''“RECHRISTENED PLACE NAMES”''' শিৰোনামৰ তলত দিয়া হৈছে। এই তালিকাৰ ঠিক আগতেই লেখকে লিখিছে যে এই টাই নামসমূহ '''“are not in use now”'''। উৎস: [https://sealang.net/sala/archives/pdf8/sarat1996tai.pdf Phukan 1996, p. 1030] অৰ্থাৎ এই উৎসে ''Ti-phāo''-ক এটা '''ঐতিহাসিক টাই-আহোম স্থাননাম''' হিচাপে সমৰ্থন কৰে; কিন্তু বৰ্তমান ডিব্ৰুগড়ৰ প্ৰচলিত alternative/native name হিচাপে নহয়। উৎসসমূহৰ পৰা যিটো প্ৰতিপন্ন হয় সেয়া হ'ল—''Ti-phāo'' হৈছে ''Dibru''-ৰ সৈতে জড়িত এটা ঐতিহাসিক টাই ৰূপ/স্থাননাম। ইয়াক বৰ্তমানৰ চহৰখনৰ সমান্তৰাল নাম হিচাপে দেখুওৱাৰ বাবে উৎসসমূহে সমৰ্থন নিদিয়ে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান সম্পাদনাগত সমস্যা আছে— # '''উৎসৰ যথাযথ উপস্থাপন:''' উৎসত যিটো নামক “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে, তাক তথ্যপেৰাৰ `other_name` বা আৰম্ভণিত বৰ্তমানৰ বিকল্প নামৰ দৰে দেখুওৱা উৎসটোৱে কোৱা কথাতকৈ অধিক দাবী কৰা হয়। # '''নিৰপেক্ষতা আৰু যথাযথ গুৰুত্ব:''' lead আৰু infobox-এ কোনো তথ্যক বিশেষ prominence দিয়ে। এটা অচল/ঐতিহাসিক নামক বৰ্তমানৰ নামৰ সৈতে একে স্তৰত দেখুওৱাটো উৎসত থকা ঐতিহাসিক প্ৰসংগটো অস্পষ্ট কৰে আৰু undue weight সৃষ্টি কৰে। # '''ঐতিহাসিক তথ্য আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ নহয়:''' ''Ti-phāo'' নামটো ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উপযুক্ত উৎস আৰু প্ৰসংগসহ উল্লেখ থাকিব পাৰে। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক '''বৰ্তমানৰ alternative/native name হিচাপে lead আৰু infobox-ত দেখুওৱা''' কথাটোৰ ওপৰত। # '''ঐকমত্য:''' এই তথ্যটো ইতিমধ্যে বিতৰ্কিত হৈ পৰিছে আৰু বাৰে বাৰে আঁতৰোৱা-পুনৰসংযোজন কৰা হৈছে। এনে অৱস্থাত আলোচনা পৃষ্ঠাত ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে lead/infobox-ত পুনৰ সংযোজন নকৰাই উচিত। `WP:NCIN` বা `MOS:INDICSCRIPT` ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি/শৈলী-নিৰ্দেশিকা বুলি কোৱা আপত্তিটো এই মূল বিষয়টোৰ সমাধান নকৰে। সেই নিৰ্দেশিকাসমূহ একেবাৰে বাদ দিলেও Phukan-ৰ নিজা উৎসই ''Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি এই নামসমূহ “not in use now” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। সেয়ে এই বিষয়টো ইংৰাজী ৱিকিপিডিয়াৰ কোনো guideline-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ নকৰাকৈও উৎসৰ ভিত্তিতেই নিৰ্ণয় কৰিব পাৰি। @Gitartha.bordoloi: অনুগ্ৰহ কৰি বিষয়টো পুনৰ পৰ্যালোচনা কৰি আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত কৰা সংস্কৰণ অনুসৰি আৰম্ভণি আৰু তথ্যপেৰাৰ পৰা ''Ti-phāo''/আহোম-লিপিৰ বিকল্প নামটো পুনৰ আঁতৰাই দিব নেকি। ঐতিহাসিক উল্লেখটো অৱশ্যেই উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত ৰাখিব পাৰি। একেটা বিতৰ্কিত তথ্য বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন কৰাৰ ফলত সম্পাদনা-যুদ্ধ চলি থাকিলে, সম্ভৱ হ'লে আলোচনা কৰি ঐকমত্য স্থাপন নোহোৱালৈকে পৃষ্ঠাখন '''সাময়িকভাৱে সুৰক্ষিত''' কৰাৰ কথাও বিবেচনা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। সুৰক্ষাৰ উদ্দেশ্য কোনো এটা পক্ষৰ মতক চূড়ান্ত কৰা নহয়, বৰং একেটা বিতৰ্কিত lead/infobox সম্পাদনাৰ পুনৰাবৃত্তি বন্ধ কৰি আলোচনা পৃষ্ঠাত বিষয়টো নিষ্পত্তি কৰিবলৈ সুযোগ দিয়া। শেষত, সকলোকে অনুৰোধ যে আলোচনা উৎস আৰু বিষয়বস্তুৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। কোনো সম্পাদনাক “anti-Ahom”, “anti-Buranji” আদি বুলি আখ্যা দিয়াটোৱে Phukan-ৰ প্ৰকাশিত উৎসই কি কৈছে সেই মূল বিষয়টোৰ উত্তৰ নিদিয়ে। === সম্পাদকীয় মন্তব্যৰ বিষয়ে === {{ping|Gitartha.bordoloi}}: {{ping|KhiLanTzi}}-ৰ কিছুমান edit summary-ত মোৰ সম্পাদনাক “Anti-Ahom activity” আৰু “Anti-Buranji activity” বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। এই ধৰণৰ ব্যক্তিগত বা গোষ্ঠীগত আখ্যাই মূল বিষয়বস্তুৰ বিতৰ্কৰ উত্তৰ নিদিয়ে। এই পৃষ্ঠাখন '''ডিব্ৰুগড় চহৰৰ নিবন্ধ'''; ই কোনো আহোম জনগোষ্ঠী, আহোম ভাষা বা আহোম ইতিহাসৰ নিজস্ব নিবন্ধ নহয়। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক আহোম স্থাননাম lead বা infobox-ত বৰ্তমানৰ বিকল্প নাম হিচাপে নৰখাৰ সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তক “anti-Ahom” বুলি বৰ্ণনা কৰাটো অনুচিত। ইয়াত প্ৰশ্নটো কোনো জনগোষ্ঠী বা ঐতিহাসিক পৰম্পৰাক সমৰ্থন বা বিৰোধ কৰা নহয়; প্ৰশ্নটো হৈছে '''উৎসে কি সমৰ্থন কৰে আৰু সেই তথ্যটোক নিবন্ধত কিমান prominence দিয়া উচিত'''। ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক প্ৰাসংগিকতা অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই। ইয়াক উপযুক্ত ইতিহাস/নামৰ উৎপত্তি অংশত উৎসসহ উল্লেখ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত মোৰ কোনো আপত্তি নাই। আপত্তিটো কেৱল ইয়াক বৰ্তমানৰ ডিব্ৰুগড়ৰ সমান্তৰাল/native/alternative name হিচাপে lead আৰু infobox-ত উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত, যেতিয়া উদ্ধৃত উৎসটোৱে নিজেই এই টাই নামসমূহ “not in use now” বুলি কৈছে। সেয়ে অনুৰোধ যে পৰৱৰ্তী আলোচনা editor-ৰ motive, ethnicity বা “pro-/anti-Ahom” ধৰণৰ আখ্যাৰ ওপৰত নহয়, '''due weight, lead/infobox prominence আৰু consensus'''-ৰ ওপৰত সীমাবদ্ধ ৰখা হওক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:27, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] টি-ফাও নামটো পূৰ্বতে এই ডিব্ৰুগড়ৰ বাবে ব্যৱহৃত হোৱা এটা ঐতিহাসিক/স্থানীয় নাম। বৰ্তমান সময়ত নামটো প্ৰচলিত নহ’লেও, কেৱল সেই কাৰণতে ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা বাদ দিব নোৱাৰি। WP:OTHER NAMESএ ঐতিহাসিক নামক উল্লেখযোগ্য বিকল্প নাম হিচাপে স্বীকৃতি দিছে, আৰু WP:PLACEএ স্থানৰ অতীত বা বৰ্তমানত ব্যৱহৃত বিকল্প নামৰ কথা স্পষ্টভাৱে উল্লেখ কৰিছে। সেয়েহে, নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে যিহেতু নামটো এই স্থানটোৰ পূৰ্বৰ নাম হিচাপে প্ৰমাণ কৰিছে, ইয়াক প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশত উল্লেখ কৰাটো ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি-নিৰ্দেশনাৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ৱিকিপিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি: WP:PLACE অনুসৰি {{Quote|Two or three alternative names can be mentioned in the first line of the article; it is general Wikipedia practice to bold them so they stand out অসমীয়াত:এখন ঠাইৰ '''দুই বা তিনিটা বিকল্প নাম''' প্ৰবন্ধৰ প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ কৰিব পাৰি; সেই নামসমূহ যাতে স্পষ্টভাৱে দৃষ্টিগোচৰ হয়, তাৰ বাবে সেইবোৰ গাঢ় আখৰত লিখাটো ৱিকিপিডিয়াৰ সাধাৰণ প্ৰথা।}} {{Quote|Nevertheless, other names, especially those used significantly often (say, 10% of the time or more) in the available English literature on a place, past or present, should be mentioned in the article, as encyclopedic information অসমীয়াত: তথাপিও, কোনো এখন ঠাইৰ বিষয়ে '''অতীতত বা বৰ্তমানত সাহিত্যত উপলব্ধ'''.(ধৰা যাওক ১০% বা অধিক) ব্যৱহৃত হোৱা অন্যান্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত বিশ্বকোষীয় তথ্য হিচাপে উল্লেখ কৰা উচিত।}} মূল যুক্তিটো হৈছে WP:PLACEএ নিজেই.'''past or present''' বুলি কৈছে। গতিকে কোনো স্থানীয়/ঐতিহাসিক নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহ’লেও, সেইটো প্ৰবন্ধৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ পৰা আঁতৰোৱাৰ কোনো কাৰণ হব নোৱাৰে। নামটোৰ ঐতিহাসিক গুৰুত্ব আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসৰ সমৰ্থন থাকিব লাগিব যিটো আছে। বৰ্তমানত প্ৰচলিত নহোৱা ঐতিহাসিক নামো Wikipedia-ৰ lead section-ত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপে, [[:en:Halebidu]]-ৰ lead section-ত “historically known as Dwārasamudra (also Dorasamudra)” বুলি উল্লেখ আছে; [[:en:Sea of Galilee]]-ৰ lead section-ত ইয়াৰ অন্য নাম “Sea of Kinneret” আৰু “Lake of Gennesaret” উল্লেখ কৰা হৈছে; আৰু [[:en:Qena]]-ৰ lead section-ত প্ৰাচীন নাম “Kaine” আৰু “Maximianopolis” উল্লেখ কৰা হৈছে। এই নামসমূহ বৰ্তমানৰ প্ৰচলিত নাম নহ’লেও, ঐতিহাসিক নাম হিচাপে lead section-ত স্থান পাইছে। সেয়ে কোনো ঐতিহাসিক বা স্থানীয় নাম বৰ্তমানত ব্যৱহৃত নহয় বুলি কেৱল সেই কাৰণতে lead section-ত ইয়াক উল্লেখ কৰিব নোৱাৰি বুলি কোৱা উচিত নহয়। এইটো [[:en:WP:OTHERNAMES]]-ৰ “historic names” আৰু [[:en:WP:PLACE]]-ৰ “past or present” নীতিৰ সৈতে সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:41, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|KhiLanTzi}} ::আপুনি উদ্ধৃত কৰা [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে কোনো স্থানৰ যিকোনো প্ৰমাণিত ঐতিহাসিক নাম প্ৰথম শাৰীত দিবই লাগিব। সম্পূৰ্ণ অনুচ্ছেদটোত কোৱা হৈছে যে বিশেষকৈ উপলব্ধ সাহিত্যত ''significantly often'' ব্যৱহৃত অন্য নামসমূহ প্ৰবন্ধত উল্লেখ কৰা উচিত; তাৰ পাছত মাত্ৰ কোৱা হৈছে যে দুই-তিনিটা alternative name প্ৰথম শাৰীত উল্লেখ ''কৰিব পাৰি'' (“can be mentioned”)। অৰ্থাৎ article-ত উল্লেখ আৰু first-line prominence একে কথা নহয়। ''Ti-phāo'' ডিব্ৰুগড়ৰ বিষয়ে উপলব্ধ সাহিত্যত উল্লেখযোগ্য পৰিমাণে ব্যৱহৃত alternative name বুলি এতিয়ালৈকে কোনো evidence দিয়া হোৱা নাই। তাৰোপৰি, একেটা guideline-ৰ আৰম্ভণিৰ summary-তেই historical/other-language names lead-ত তেতিয়াহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কোৱা হৈছে যেতিয়া সেইবোৰ ''frequently used and important enough to be valuable to readers''। আৰু first-line list-ত archaic name থাকিলে তাক archaic/historical বুলি স্পষ্টকৈ চিহ্নিত কৰিবলৈও কোৱা হৈছে। ::আৰু এটা কথা: আগতে [[en:WP:NCIN|WP:NCIN]] English Wikipedia-ৰ guideline হোৱা বাবে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত প্ৰযোজ্য নহয় বুলি আপুনি কৈছিল। [[en:WP:PLACE|WP:PLACE]]-ও নিজেই “English Wikipedia naming convention” বুলি চিহ্নিত। সেয়ে ইয়াক যদি guidance হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হয়, তেন্তে তাৰ সম্পূৰ্ণ criteria-খিনি প্ৰয়োগ কৰা উচিত, কেৱল “past or present” আৰু “can be mentioned” বাক্যাংশ দুটা পৃথককৈ নহয়। তাৰ বিপৰীতে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা Lead-section guideline এই ক্ষেত্ৰত প্ৰত্যক্ষভাৱে প্ৰযোজ্য। ::অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা [[ৱিকিপিডিয়া:Lead section]] guideline আছে। তাত কেৱল '''significant alternative names'''-ৰ কথা কোৱা হৈছে আৰু historical name-সমূহ উপযুক্ত historical context-ত ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি বুলি স্পষ্টকৈ কোৱা হৈছে। First sentence-ত alternative name অন্তৰ্ভুক্ত কৰাটোও '''consensus'''-ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। ইয়াৰ উপৰি [[ৱিকিপিডিয়া:Lead section#Separate section usage]]-ত কোৱা হৈছে যে নামসমূহৰ বিষয়ে বিশেষ আলোচনা থাকিলে সেইবোৰ “Names” বা “Etymology” অংশত আলোচনা কৰিব পাৰি; এনে পৃথক অংশ থাকিলে alternative foreign names পুনৰ first line-লৈ নিয়াৰ প্ৰয়োজন নাই, local official name ব্যতিক্ৰম। ডিব্ৰুগড় প্ৰবন্ধত ইতিমধ্যে '''নামৰ উৎপত্তি''' অংশ আছে। সেয়ে ঐতিহাসিক ''Ti-phāo''-ৰ বিষয়ে আলোচনা কৰিবলৈ সেই অংশটোৱেই অধিক উপযুক্ত স্থান; বৰ্তমানৰ native/alternative name হিচাপে lead/infobox-ত সমান্তৰাল prominence দিয়াটো পৃথক দাবী। ::আপুনি দিয়া [[en:Halebidu|Halebidu]] আৰু [[en:Qena|Qena]]-ৰ উদাহৰণসমূহো ''Ti-phāo''-ক ডিব্ৰুগড়ৰ বৰ্তমানৰ alternative name হিচাপে lead/infobox-ত দিয়াৰ সমতুল্য উদাহৰণ নহয়। Halebidu-ৰ প্ৰবন্ধখন বৰ্তমানৰ বসতিৰ বিষয়েও হ'লেও ইয়াৰ encyclopedic significance মূলত ঐতিহাসিক Hoysala ৰাজধানী আৰু তাৰ প্ৰত্নতাত্ত্বিক স্থাপত্যসমূহক কেন্দ্ৰ কৰি গঢ় লৈছে। ''Dvārasamudra'' সেই ঐতিহাসিক নগৰখনৰ সুপ্ৰতিষ্ঠিত নাম আছিল, আৰু lead-তেই “Historically known as Dvārasamudra” বুলি ইয়াৰ ঐতিহাসিক status স্পষ্টকৈ চিহ্নিত কৰা হৈছে। অৰ্থাৎ এইটো কেৱল কোনো পুৰণি ভাষাত Halebidu-ৰ অনুবাদ/লিপ্যন্তৰ নহয়, বৰং প্ৰবন্ধটোৰ মূল ঐতিহাসিক বিষয়বস্তুৰ সৈতে প্রত্যক্ষভাৱে জড়িত নগৰখনৰ পূৰ্বৰ নাম। আপুনি দিয়া [[en:Halebidu|Halebidu]] historical names-সমূহ স্পষ্টকৈ “Historically known as...” / “known in antiquity as...” বুলি contextualise কৰা হৈছে; এইবোৰৰ পৰা কোনো উৎসত পোৱা যিকোনো ঐতিহাসিক ভাষাগত ৰূপক lead/infobox-ত দিব লাগে বুলি সাধাৰণ নিয়ম স্থাপন নহয়। ::[[en:Qena|Qena]]-ৰ উদাহৰণটো আৰু অধিক স্পষ্ট। ইয়াৰ infobox-ত ''Kaine'', ''Caene'' বা ''Maximianopolis''-ক alternative name হিচাপে দিয়া হোৱা নাই। তাত বৰ্তমানৰ নাম ''Qena''-ৰ Arabic ৰূপ আৰু তাৰ transliteration/pronunciationহে দিয়া হৈছে। প্ৰাচীন নামসমূহ lead-ৰ prose-ত পৃথক historical context-সহ “'''it was known in antiquity as Kaine ... and Maximianopolis'''” বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। অৰ্থাৎ historical name সংৰক্ষণ কৰা হৈছে, কিন্তু তাক বৰ্তমানৰ সমান্তৰাল language-name হিচাপে infobox বা নামৰ প্ৰথম bracket-ত উপস্থাপন কৰা হোৱা নাই। ::[[en:Sea of Galilee|Sea of Galilee]]-ৰ উদাহৰণটোও বেলেগ প্ৰকৃতিৰ। ''Kinneret'', ''Lake Tiberias'', ''Genezareth'' আদি নামৰ ব্যাপক ঐতিহাসিক আৰু সাহিত্যিক ব্যৱহাৰ আছে, আৰু ইয়াৰ কিছুমান আজিও প্ৰচলিত alternative name হিচাপে ব্যৱহৃত হয়। ইয়াৰ বিপৰীতে Phukan (1996:1030)-এ ''Dibrugarh → Ti-phāo''-ক “RECHRISTENED PLACE NAMES”ৰ অধীনত ৰাখি সংশ্লিষ্ট Tai names-সমূহ “'''are not in use now'''” বুলি স্পষ্টকৈ কৈছে। Phukan (2000:297)-এ আকৌ ''Ti-phao''-ক “'''Transliterated form: Tai. Ti-phao to denote ‘Dibru’'''” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে। ::অৰ্থাৎ উৎসসমূহে ''Ti-phāo''-ৰ ঐতিহাসিক Tai-Ahom ৰূপ হিচাপে অস্তিত্ব সমৰ্থন কৰে; কিন্তু আধুনিক ডিব্ৰুগড় চহৰৰ significant/native alternative name হিচাপে lead বা infobox-ত সমান্তৰাল prominence দিয়াৰ প্ৰমাণ নিদিয়ে। নামটোৰ ঐতিহাসিক অস্তিত্ব অস্বীকাৰ কৰা হোৱা নাই—ইয়াক নামৰ উৎপত্তি বা ইতিহাস অংশত যথাযথ historical context-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি। কিন্তু তাৰ পৰা তাক `(টাই-আহোম: 𑜄...)` ৰূপে বৰ্তমানৰ parallel language-name হিচাপে lead/infobox-ত দেখুওৱাৰ যুক্তি ওলাই নাহে। সেয়ে Sea of Galilee-ৰ দৰে বহুল আৰু বৰ্তমানো ব্যৱহৃত alternative names-ৰ উদাহৰণৰ পৰা কোনো উৎসত পোৱা যিকোনো ঐতিহাসিক ভাষাগত ৰূপক আধুনিক চহৰৰ lead/infobox-ত দিব লাগে বুলি কোনো সাধাৰণ নিয়ম স্থাপন নহয়। ::আৰু এই আলোচনা চলি থকাৰ সময়ত 01:41 UTC-ত ইয়াত উত্তৰ দিয়াৰ ঠিক পিছতেই 01:42 UTC-ত বিতৰ্কিত সমল পুনৰ সংযোজন কৰা হৈছিল। সেই সময়ত কোনো consensus গঢ়ি উঠা নাছিল। যিহেতু বিষয়টো এতিয়া স্পষ্টভাৱে disputed, আৰু ১৫ ছেপ্টেম্বৰত এই lead/infobox সমল ইতিমধ্যেই আঁতৰোৱা হৈছিল, অনুগ্ৰহ কৰি আলোচনা কৰি consensus নোহোৱালৈকে একেটা বিতৰ্কিত সমল বাৰে বাৰে পুনৰ সংযোজন নকৰিব। ::{{ping|Gitartha.bordoloi}} যিহেতু আপুনি ১৫ ছেপ্টেম্বৰত এই lead/infobox সমল আঁতৰাইছিল আৰু এতিয়া একেটা বিষয়ক লৈ পুনৰাবৃত্ত revert চলিছে, অনুগ্ৰহ কৰি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ নিজা Lead-section guideline, ওপৰত উল্লেখ কৰা source evidence আৰু চলি থকা discussion-ৰ ভিত্তিত বিষয়টো পৰ্যালোচনা কৰিব।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 11:40, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) qjgu9ataemv23gh5selkwzil2x41mfk 0 17507 638771 617000 2026-09-26T16:08:37Z ~2026-51805-36 51883 /* অভিনীত নাটক */ 638771 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = বিজু ফুকন | image = Biju phukan.jpg | image_size = 150px | alt = | caption = বিজু ফুকন | birth_name = বিজয় ফুকন | birth_date = {{Birth date|1947|2|18}} | birth_place = [[ডিব্ৰুগড়]] | death_date = {{Death date and age|2017|11|22|1947|2|18}} | death_place = এপল' হস্পিটেল, [[গুৱাহাটী]] | residence = | nationality = ভাৰতীয় | other_names = | ethnicity = <!-- Ethnicity should be supported with a citation from a reliable source --> | citizenship = | education = | alma_mater = [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]] | occupation = অভিনেতা, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক | years_active = | known_for = অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতৰ তাৰকা অভিনেতা | notable_works = [[বোৱাৰী]] | style = | influences = | influenced = | home_town = | television = | title = | term = | religion = [[হিন্দু ধৰ্ম]] | spouse = ৰাজশ্ৰী ফুকন | partner = | children = সংঘমিত্ৰা ফুকন, অংশুমান ফুকন | parents = | relatives = [[ৰেবা ফুকন]] ,পল ফুকন | awards = | signature = | website = <!-- {{URL|www.example.com}} --> | footnotes = }} '''বিজু ফুকন''' ({{lang-en|Biju Phukan}}; ১৮ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯৪৭ - ২২ নৱেম্বৰ ২০১৭) [[অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ]] জগতৰ এগৰাকী জনপ্ৰিয় অভিনেতা আছিল। তেখেতে চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক ৰূপেও অৱতীৰ্ণ হৈছে।{{cn}} [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা (চলচ্চিত্ৰ)|ডাঃ বেজবৰুৱা]] চিনেমাত এটি সৰু চৰিত্ৰৰে অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতত প্ৰৱেশ কৰা বিজু ফুকনে [[বৰুৱাৰ সংসাৰ]] চলচ্চিত্ৰত নায়কৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল। পাছলৈ তেওঁ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ এগৰাকী জনপ্ৰিয় নায়কত পৰিণত হয়। [[আজলী নবৌ]], [[বোৱাৰী (চলচ্চিত্ৰ)|বোৱাৰী]] আদি বিজু ফুকনৰ অভিনয় জীৱনৰ উল্লেখযোগ্য কীৰ্তি। ২০১৭ চনৰ ২২ নৱেম্বৰ তাৰিখে [[গুৱাহাটী]]ৰ এপল' হস্পিটেলত ৭০ বছৰ বয়সত তেওঁ শেষ নিশ্বাস ত্যাগ কৰে।<ref>{{Cite news|url=https://thenewsmill.com/noted-assamese-actor-biju-phukan-no|title=Noted Assamese actor Biju Phukan no more|date=22 November 2017|work=The News Mill}}</ref> ==জন্ম আৰু বংশ পৰিচয়== বিজু ফুকনৰ জন্ম হয় ১৯৪৭ চনত [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ত<ref name="assam1">{{cite web|url=http://www.assam.org/news/fifty-five-not-out-biju-phukan |title=Fifty Five Not Out: Biju Phukan &#124; Assam Portal |publisher=Assam.org |date= |accessdate=2013-03-24}}</ref>। বিজু ফুকনৰ জন্মগত নাম আছিল বিজয় ফুকন। চলচ্চিত্ৰজগতলৈ অহাৰ পাছত তেখেতে ঘৰত মতা নাম 'বিজু'-ৰে নিজৰ চিনাকি দিয়ে<ref name="assam1"/>। এখেতৰ পিতৃ অতুল চন্দ্ৰ ফুকন।<ref>{{cite web|url=http://www.rupaliparda.com/english/who's-who/bijuphukan.htm |title=Biju Phukan |publisher=Rupaliparda.com |date= |accessdate=2013-03-24}}</ref> এগৰাকী সামৰিক বিষয়া আছিল<ref name="assam1"/> [[ডিব্ৰুগড় হনুমানবক্স সুৰজমল কানৈ মহাবিদ্যালয়]]ত এখেতে পঢ়া-শুনা কৰিছিল। ==সাংস্কৃতিক জীৱন== ১৯৭০ চনত এখেতে প্ৰথমে [[ব্ৰজেন বৰুৱা]] পৰিচালিত ব্যৱসায়িকভাৱে সফল চলচ্চিত্ৰ [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা (চলচ্চিত্ৰ)|ডাঃ বেজবৰুৱা]]ত এটা গানৰ দৃশ্যত ভূমুকি মাৰে। একেটা বছৰতে [[নিপ বৰুৱা]]ৰ পৰিচালিত চলচ্চিত্ৰ [[বৰুৱাৰ সংসাৰ]]ত<ref name="rupaliparda1">{{cite web|url=http://www.rupaliparda.com/english/history/History-list.htm |title=History of Assamese Cinema |publisher=Rupaliparda.com |date= |accessdate=2013-03-24}}</ref> নায়কৰ চৰিত্ৰ ৰূপায়ণ কৰে।<ref name="assam1"/> ইয়াৰ পাছতে তেখেতে কেবাখনো অসমীয়া চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰি তাৰকা অভিনেতা ৰূপে চিহ্নিত হয়। ৭০ আৰু ৮০-ৰ দশকত তেখেতে প্ৰায় চল্লিছখন চলচ্চিত্ৰত নায়কৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল। মূলতঃ ব্যৱসায়িক চলচ্চিত্ৰৰ জড়িত হ'লেও বিজু ফুকনে কেবাখনো সমান্তৰাল চলচ্চিত্ৰতো অভিনয় কৰিছে। [[ভবেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া]], [[জাহ্নু বৰুৱা]]ৰ চলচ্চিত্ৰত অভিনয় কৰাৰ উপৰিও এখেতে অসমৰ [[ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ]]টো অভিনয় কৰিছে। [[আৱাহন থিয়েটাৰ]] আৰু [[ভাগ্যদেৱী থিয়েটাৰ]]ত এখেতে অভিনয় কৰিছিল।<ref name="rupaliparda1"/ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ উপৰিও বিজু ফুকনে বঙালী ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ হোটেল শ্বোফিক্স, গজমুক্তা আদিত অভিনয় কৰিছে<ref name="rupaliparda1"/>। দূৰদৰ্শনৰ বিভিন্ন ছিৰিয়েল, টেলি-নাটক আদিতো বিজু ফুকনে অভিনয় কৰিছে। ৮০-ৰ দশকতে বিজু ফুকনে চলচ্চিত্ৰ পৰিচালনাত হাত দিয়ে। তেখেতৰ দ্বাৰা পৰিচালিত '[[ভাই-ভাই]]' ব্যৱসায়িক ভাৱে সফল চলচ্চিত্ৰ হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল। তেখেতৰ দ্বাৰা পৰিচালিত শিশু চলচ্চিত্ৰ 'অতিক্ৰম' অদ্যাপি মুক্তি নাপালে।<ref name="assam1"/> বিজু ফুকনে [[ডী ডী অসম|গুৱাহাটী দূৰদৰ্শনৰ কেন্দ্ৰ]]ৰ বাবে [[ভবেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া]]ৰ দ্বাৰা ৰচনা কৰা গল্পৰ আধাৰত [[দেউতা (ধাৰাবাহিক)|দেউতা]] নামে এখন ধাৰাবাহিক পৰিচালনা কৰিছিল।<ref name="assam1"/> এখেতে 'ঘাটক' নামে এখন ভিডিঅ' চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজনা কৰে। ==ৰাজনৈতিক জীৱন== বিজু ফুকনে ১৯৯৯ চনৰ লোকসভা নিৰ্বাচনত [[অসম গণ পৰিষদ]] দলৰ টিকটত [[ডিব্ৰুগড় (লোকসভা সমষ্টি)|ডিব্ৰুগড় লোকসভা সমষ্টি]]ৰ পৰা প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰিছিল। কিন্তু এই নিৰ্বাচনত তেখেত পৰাজিত হৈছিল।<ref>{{cite web |url=http://www.indian-elections.com/assam/dibrugarh-results-1999.html |title=Dibrugarh constituency, Assam, indian elections, indian elections 1999, forthcoming indian elections, elections in india |publisher=Indian-elections.com |date= |accessdate=2013-03-24 |archivedate=2011-01-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110103030157/http://www.indian-elections.com/assam/dibrugarh-results-1999.html |deadurl=yes }}</ref> ==ব্যক্তিগত জীৱন== বিজু ফুকন [[গুৱাহাটী]]ৰ আৰ.জি. বৰুৱা ৰোডৰ বাসিন্দা আছিল। তেওঁৰ পত্নী [[ৰাজশ্ৰী ফুকন]]<ref name="assam1"/>এগৰাকী চলচ্চিত্ৰ প্ৰযোজিকা আৰু জীয়ৰী [[সংঘমিত্ৰা ফুকন]] (ৰিশা) এগৰাকী সফল ফেছন ডিজাইনাৰ আৰু মডেল।<ref>{{cite web |author=TI Trade |url=http://www.assamtribune.com/oct1609/rv.html |title=Assam Tribune online |publisher=Assamtribune.com |date= |accessdate=2013-03-24 |archivedate=2009-10-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20091024185814/http://www.assamtribune.com/oct1609/rv.html |deadurl=yes }}</ref> সংঘমিত্ৰা ফুকন ২০১১ চনৰ বাবে [[ৰিব'ক কোম্পানী]]ৰ ব্ৰেণ্ড এম্বেছেডৰ।<ref>{{cite web|author=Log in om een reactie te plaatsen. |url=http://www.youtube.com/watch?v=ZBkuE4WOQzw |title=EasyTone Women - Sanghamitra Phukan |publisher=YouTube |date= |accessdate=2013-03-24}}</ref><ref>{{cite web |author=Saanya Rallan |url=http://www.indiaprwire.com/pressrelease/sports/2011061089005.htm |title=Reebok peeks at Easytone Reeflections |publisher=Indiaprwire.com |date=2011-06-10 |accessdate=2013-03-24 |archivedate=2011-09-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110903131749/http://www.indiaprwire.com/pressrelease/sports/2011061089005.htm |deadurl=yes }}</ref> এখেত [[ইউনাইটেড কালাৰ্‌ছ অৱ বেনিটন কোম্পানী]]ৰ ব্ৰেণ্ড এম্বেছেডৰ আছিল।<ref>{{cite web |url=http://thiswayrunway.tumblr.com/ |title=This way runway |publisher=Thiswayrunway.tumblr.com |date= |accessdate=2013-03-24 |archivedate=2011-09-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110909015847/http://thiswayrunway.tumblr.com/ |deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite web |url=http://blog.benetton.com/blog/stories-from-london-lets-meet-sanghamitra |title=Stories from London... let's meet Sanghamitra! &#124; United Blogs of Benetton |publisher=Blog.benetton.com |date= |accessdate=2013-03-24 |archivedate=2012-07-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120720080933/http://blog.benetton.com/blog/stories-from-london-lets-meet-sanghamitra/ |deadurl=yes }}</ref> ২০১৭ চনৰ ২২ নৱেম্বৰ তাৰিখে গুৱাহাটীৰ এপল' হস্পিটেলত তেওঁ আবেলি ৬ বাজি ১৫ মিনিটত শেষ নিশ্বাস ত্যাগ কৰে।<ref>{{Cite news|url=https://thenewsmill.com/noted-assamese-actor-biju-phukan-no/|title=Noted Assamese actor Biju Phukan no more|date=2017-11-22|work=The News Mill|access-date=2017-11-22|language=en-US}}</ref> ==অভিনীত চলচ্চিত্ৰ== ;অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ {| class="wikitable sortable" |- ! ছবি ! চন ! পৰিচালক |- | [[ডক্তৰ বেজবৰুৱা (চলচ্চিত্ৰ)|ডাঃ বেজবৰুৱা]] || ১৯৭০ || [[ব্ৰজেন বৰুৱা]] |- | [[বৰুৱাৰ সংসাৰ]] || ১৯৭০ || [[নিপ বৰুৱা]] |- | [[অৰণ্য (চলচ্চিত্ৰ)|অৰণ্য]] || ১৯৭১ || [[সমৰেন্দ্ৰ নাৰায়ন দেৱ]] |- | [[ললিতা]] || ১৯৭২ || ব্ৰজেন বৰুৱা |- | [[ওপজা সোণৰ মাটি]] || ১৯৭২ || ব্ৰজেন বৰুৱা |- | [[বনৰীয়া ফুল]]|| ১৯৭৩ || অতুল বৰদলৈ |- | [[অনুতাপ]]|| ১৯৭৩ || অতুল বৰদলৈ |- | [[ৰশ্মি-ৰেখা]]|| ১৯৭৩ ||প্ৰফুল্ল বৰুৱা |- | [[মমতা]] || ১৯৭৩ || নলীন দুৱৰা |- | [[গণেশ (অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ)|গণেশ]]|| ১৯৭৩ || এ কে ফিল্মছ ইউনিট |- | [[বৃষ্টি (চলচ্চিত্ৰ)|বৃষ্টি]] || ১৯৭৪ || দেউতী বৰুৱা |- | [[আজলী নবৌ]] || ১৯৭৪ || নিপ বৰুৱা |- | [[ধৰ্মকাই]] || ১৯৭৭ || [[ভবেন দাস]] |- | [[নতুন আশা]]|| ১৯৭৭ || প্ৰবীৰ মিত্ৰ |- | [[বিশেষ এৰাতি]] || ১৯৭৯ || উপেন কাকতি |- |[[মেঘমুক্তি]]|| ১৯৭৯ || বন্ধু |- | [[উপপথ]] || ১৯৮০ || [[হেমন্ত দত্ত]] |- | [[ৰজনীগন্ধা (চলচ্চিত্ৰ)|ৰজনীগন্ধা]]|| ১৯৮১ || প্ৰফুল্ল বৰুৱা |- | [[বোৱাৰী (চলচ্চিত্ৰ)|বোৱাৰী]] || ১৯৮২ || [[শিৱপ্ৰসাদ ঠাকুৰ]] |- | [[ৰাজা]]|| ১৯৮২ || সমৰেন্দ্ৰ নাৰায়ন দেৱ |- | [[অপৰূপা]] || ১৯৮২ || [[জাহ্নু বৰুৱা]] |- | [[ঘৰ সংসাৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ঘৰ-সংসাৰ]] || ১৯৮৩ || শিৱপ্ৰসাদ ঠাকুৰ |- | [[দেৱী (চলচ্চিত্ৰ)|দেৱী]] || ১৯৮৪ || [[শম্ভু গুপ্তা]] আৰু দাৰা আহমেদ |- | [[অগ্নিস্নান]] || ১৯৮৫ || [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]] |- | [[বহাগৰ দুপৰীয়া]]|| ১৯৮৫ || [[জন্‌ছ মহলীয়া]] |- | [[মন-মন্দিৰ]]|| ১৯৮৫ || [[শিৱপ্ৰসাদ ঠাকুৰ]] |- | [[এণ্টনী মোৰ নাম (চলচ্চিত্ৰ)|এণ্টনী মোৰ নাম]] || ১৯৮৬ || [[নিপ বৰুৱা]] |- | [[মা (চলচ্চিত্ৰ)|মা]] || ১৯৮৬ || [[ভবেন দাস]] |- | [[পাপৰি]] || ১৯৮৬ || জাহ্নু বৰুৱা |- | [[এই দেশ মোৰ দেশ]]|| ১৯৮৬ || শিৱপ্ৰসাদ ঠাকুৰ |- | [[জেতুকী (চলচ্চিত্ৰ)|জেতুকী]] || ১৯৮৭ || চন্দ্ৰ তালুকদাৰ |- | [[পিতা-পুত্ৰ]] || ১৯৮৮ || [[মুনিন বৰুৱা]] |- | [[পাহাৰী কন্যা]]|| ১৯৯০ || মুনিন বৰুৱা |- | [[অভিমান]] || ১৯৯০ || [[মৃদুল গুপ্তা]] |- | [[যখিনী (চলচ্চিত্ৰ)|যখিনী]]|| ১৯৯১|| দাৰা আহমেদ |- | [[ৰঙানদী (চলচ্চিত্ৰ)|ৰঙানদী]]|| ১৯৯১ || [[ব্ৰজেন বৰা]] |- | [[অশান্ত প্ৰহৰ]]|| ১৯৯৪ || শিৱপ্ৰসাদ ঠাকুৰ |- | [[আই কিল্‌ড হিম, ছাৰ]]|| ১৯৯৫ || প্ৰদীপ গগৈ |- | [[ইতিহাস (চলচ্চিত্ৰ)|ইতিহাস]]|| ১৯৯৬ || ভবেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া |- | [[আছেনে কোনোবা হিয়াত]]|| ২০০০ || [[বাহাৰুল ইছলাম]] |- | [[এই মৰম তোমাৰ বাবে]]|| ২০০১ || তৌফিক ৰহমান |- | [[ইমান মৰম কিয় লাগে]]|| ২০০২ || অলক নাথ |- | [[অগ্নিসাক্ষী]]|| ২০০৩ || যদুমণি দত্ত |- | [[হেঁপাহ]]|| ২০০৩ || শংকৰ বৰুৱা |- | [[বাৰুদ (চলচ্চিত্ৰ)|বাৰুদ]] || ২০০৪ || মুনিন বৰুৱা |- | [[ৰং (চলচ্চিত্ৰ)|ৰং]]|| ২০০৪ || মুনিন বৰুৱা |- | [[দেউতা দিয়া বিদায়]]|| ২০০৬ || ৰমেশ মোডী |- | [[স্নেহবন্ধন]]|| ২০০৬ || দেৱজিত মজুমদাৰ |- | [[অচিন চিনাকি]]|| ২০১০ || মুন্না আহমেদ |- | [[ৰ’দ্‌ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰ’দ্‌]] || ২০১২ || গৌতম বৰুৱা |- | [[খাণ্ডব দাহ (চলচ্চিত্ৰ)|খাণ্ডব দাহ]]<ref>{{cite web|url=http://www.kothasobi.com/movie/shankar-borua-announces-assamese-film-khandob-daah-grief-on-a-sunday-morning/|title=Shankar Borua Announces Assamese Film ‘Khandob Daah’ (Grief on a Sunday Morning)|date=20 July 2015|website=Kothasobi.com|accessdate=29 November 2017|archivedate=1 December 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171201033441/http://www.kothasobi.com/movie/shankar-borua-announces-assamese-film-khandob-daah-grief-on-a-sunday-morning/|deadurl=yes}}</ref>|| ২০১৫ || শংকৰ বৰুৱা |- | [[দূৰ (চলচ্চিত্ৰ)|দূৰ]]<ref>{{cite web|url=http://www.kothasobi.com/movie/assamese-film-dur-post-production-stage/|title=Assamese Film "Dur" in Post-Production Stage|date=11 December 2015|website=Kothasobi.com|accessdate=29 November 2017|archivedate=28 November 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171128064315/http://www.kothasobi.com/movie/assamese-film-dur-post-production-stage/|deadurl=yes}}</ref> || ২০১৬ || কংকণ ৰাজখোৱা |- | [[দ্য আণ্ডাৰৱ'ৰ্ল্ড]]|| ২০১৮ || ৰাজেশ যাশপাল |} ;বঙালী চলচ্চিত্ৰ * হোটেল শ্বোফক্স * অপৰাজিত * দস্যু ৰত্নাকৰ * গজমুক্তা ==অভিনীত নাটক== * সময় (নাট্যকাৰ তথা পৰিচালক-নাট্যসম্ৰাট প্ৰফুল্ল বৰা) * নেতা (নাট্যকাৰ তথা পৰিচালক-নাট্যসম্ৰাট প্ৰফুল্ল বৰা) * কেপ্টেইন গগৈ * ফল্গু * হিয়া ধুৱাই নিলে{{citation needed}} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{Imdb name|0681126}} {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ সুপ্ৰসিদ্ধ ব্যক্তিসকল}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:মৃত ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেতা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ ৰাজনীতিক]] kvwovfwiq0dqfezodtuepd8mkm4fn43 10 21650 638828 608638 2026-09-26T19:31:55Z Ananya Taye 28065 fixed links 638828 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name =অসমৰ জনগোষ্ঠী |title = [[অসম|অসমৰ]] [[অসমৰ জনগোষ্ঠী|জনগোষ্ঠীসমূহ]] |bodyclass = hlist |group1 = |list1 = * [[আইটন জনগোষ্ঠী|আইটন]], * [[আহোম জনগোষ্ঠী|আহোম]], * [[কলিতা জনগোষ্ঠী|কলিতা]], * [[কাৰ্বি জনগোষ্ঠী|কাৰ্বি]] (মিকিৰ), * [[কৈৱৰ্ত]], * [[কোঁচ ৰাজবংশী|কোঁচ]], * [[খামটি জনগোষ্ঠী|খামটি]], * [[খামটি জনগোষ্ঠী|খাময়াঙ]], * [[খেলমা জনগোষ্ঠী|খেলমা]], * [[গাৰো জনগোষ্ঠী|গাৰো]], * [[অসমৰ চৰ-চাপৰিবাসী|চৰ-চাপৰিবাসী]], * [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ জনগোষ্ঠী]], * চাঁওতাল, * [[চিংফৌ জনগোষ্ঠী|চিংফৌ]], * [[চুতীয়া জনগোষ্ঠী|চুতীয়া]], * [[টাংছা জনগোষ্ঠী|টাংছা]], * [[ফাকে জনগোষ্ঠী|টাইফাকে]], * [[টুৰুঙ জনগোষ্ঠী|টুৰুঙ]], * [[ডিমাছা জনগোষ্ঠী|ডিমাছা]], * [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]], * [[তিৱা জনগোষ্ঠী|তিৱা]] (লালুং), * [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], * ধিমাল, * [[নাথ-যোগী সম্প্ৰদায়]], * ফুলগুৰীয়া, * [[বড়ো জনগোষ্ঠী|বড়ো]], * [[বড়ো-কছাৰী]], * [[ঠেঙ্গাল কছাৰী জনগোষ্ঠী|ঠেঙ্গাল কছাৰী]], * [[শৰণীয়া কছাৰী]], * [[সোণোৱাল কছাৰী]], * বৰ্মন (কাছাৰ), * [[মটক জনগোষ্ঠী|মটক]], * [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]], * মহিল্ল, * [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]], * মেছ, * [[ৰাভা জনগোষ্ঠী|ৰাভা]], * [[হাজং জনগোষ্ঠী|হাজং]], * হোজাই }}<noinclude> [[শ্ৰেণী:অসমৰ সাঁচ|{{PAGENAME}}]] </noinclude> p65fvlh2sew969qgz5fdi27p8075ztp 0 29711 638708 613204 2026-09-26T12:38:24Z Kandarpajit Kallol 6257 638708 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | আজি || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| উপলদ্ধ নহয় || |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || উপলদ্ধ নহয় || |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://epaper.ganaadhikar.com/}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || আৰম্ভণিৰ বৰ্ষ || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|http://www.assamtribune.com/scripts/mda.asp?id=apr3020/Page1|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :-:- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | দা নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ্ || The North East Times || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || চলিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] d8npp2oje0jdgid623oo6j9er6xgs12 638709 638708 2026-09-26T12:39:37Z Kandarpajit Kallol 6257 638709 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| উপলদ্ধ নহয় || |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || উপলদ্ধ নহয় || |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://epaper.ganaadhikar.com/}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || আৰম্ভণিৰ বৰ্ষ || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|http://www.assamtribune.com/scripts/mda.asp?id=apr3020/Page1|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :-:- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | দা নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ্ || The North East Times || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || চলিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] ii0w3jkp07kf9ujaa6y0cddfmio5mad 638710 638709 2026-09-26T12:42:36Z Kandarpajit Kallol 6257 638710 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| উপলদ্ধ নহয় || |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || উপলদ্ধ নহয় || |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://epaper.ganaadhikar.com/}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || আৰম্ভণিৰ বৰ্ষ || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|http://www.assamtribune.com/scripts/mda.asp?id=apr3020/Page1|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে : {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | দা নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ্ || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || চলিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] fq07hj2c88d38ab2fkkgsp2zkg4dctd 638711 638710 2026-09-26T12:43:29Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত */ 638711 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| উপলদ্ধ নহয় || |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || উপলদ্ধ নহয় || |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://epaper.ganaadhikar.com/}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || আৰম্ভণিৰ বৰ্ষ || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|http://www.assamtribune.com/scripts/mda.asp?id=apr3020/Page1|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে : {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || চলিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] elhymacfn7o21evdrzn4gp2xadnzfo7 638712 638711 2026-09-26T12:44:32Z Kandarpajit Kallol 6257 638712 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| উপলদ্ধ নহয় || |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || উপলদ্ধ নহয় || |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://epaper.ganaadhikar.com/}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || আৰম্ভণিৰ বৰ্ষ || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|http://www.assamtribune.com/scripts/mda.asp?id=apr3020/Page1|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || চলিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 1n638wru2nxdcxt8k6bes4do09vg5ck 638713 638712 2026-09-26T12:48:11Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অসমীয়া দৈনিক */ 638713 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| উপলদ্ধ নহয় || |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || উপলদ্ধ নহয় || |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://epaper.ganaadhikar.com/}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || আৰম্ভণিৰ বৰ্ষ || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|http://www.assamtribune.com/scripts/mda.asp?id=apr3020/Page1|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || চলিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 3l7vtywyt6v6aupyd7xep5vy75y609z 638714 638713 2026-09-26T12:51:41Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অসমীয়া দৈনিক */ 638714 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://epaper.ganaadhikar.com/}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|http://www.assamtribune.com/scripts/mda.asp?id=apr3020/Page1|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || চলিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] njfqb4fwxmuaikmwlkexwbdj4khfas0 638715 638714 2026-09-26T12:55:10Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অসমীয়া দৈনিক */ 638715 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || চলিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] pgqm51kzvhxnatq9rkxducp6u6fxotw 638716 638715 2026-09-26T12:57:07Z Kandarpajit Kallol 6257 638716 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 6mj89vduoyex17ngm0ydhm09p5o21el 638717 638716 2026-09-26T12:58:42Z Kandarpajit Kallol 6257 /* সাপ্তাহিক[1] */ 638717 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 7k4yzrssc4pqvid85xi1zephup4iltl 638718 638717 2026-09-26T12:59:13Z Kandarpajit Kallol 6257 638718 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||[[ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] ofknwrpqzychyzfxlw3qwwkw81kf5fc 638842 638718 2026-09-27T04:28:32Z Kandarpajit Kallol 6257 /* সাহিত্য আলোচনী */ 638842 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলাৰ আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] cqo0vr33z5l43wjosdlrdvu3j3eglaf 638844 638842 2026-09-27T04:37:56Z Kandarpajit Kallol 6257 638844 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || স্থগিত || || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 7vsmjdmykcla2yrwyetkdtyeu8lk168 638845 638844 2026-09-27T04:41:07Z Kandarpajit Kallol 6257 /* সাহিত্য আলোচনী */ 638845 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] l72ual3ieiblmk4yqmwpdwbv6971nz5 638846 638845 2026-09-27T04:41:59Z Kandarpajit Kallol 6257 638846 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===সাহিত্য আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || টোকা |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলাৰ আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || চলিত || অসমীয়া মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 56zm2rq9fbcr68md8ubl68h54uw0dgz 638848 638846 2026-09-27T04:46:09Z Kandarpajit Kallol 6257 638848 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || উদাহৰণ || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || উদাহৰণ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 7h7ujg8k70ygntvjt9zwkcw9a4t54m4 638849 638848 2026-09-27T04:47:45Z Kandarpajit Kallol 6257 /* আলোচনী */ 638849 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] e97gbzen6xerqz4i9mu5xaypc4kesly 638851 638849 2026-09-27T04:48:45Z Kandarpajit Kallol 6257 638851 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Xokhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] ahzjle4x053svo8cevo9zrxihzjbbeu 638852 638851 2026-09-27T04:50:53Z Kandarpajit Kallol 6257 /* আলোচনী */ 638852 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || Swastya || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] h8slcq4e344kpyithotw6yn9zgxj7og 638853 638852 2026-09-27T04:52:45Z Kandarpajit Kallol 6257 638853 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] ejvwx2go3oq6us0i324g7w7100nempu 638854 638853 2026-09-27T04:54:17Z Kandarpajit Kallol 6257 638854 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[অসম আদিত্য]] || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] ptajwcwsllji1qi5dvcrthb3080gmap 638855 638854 2026-09-27T04:54:47Z Kandarpajit Kallol 6257 638855 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111210142612/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=dec1011 |date=2011-12-10 }} |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || http://dainikprantojyoti.com/ |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] ji7efrg70qrivf78wadrw06dg8ppt2e 638856 638855 2026-09-27T04:59:11Z Kandarpajit Kallol 6257 638856 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://patahkhabar.in/{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 4o5c02hs0a2mdoutvoe9g6ke3vog233 638857 638856 2026-09-27T05:00:51Z Kandarpajit Kallol 6257 638857 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.pratahkhabar.in/ |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] et5l3lzleo1lcl2mguciytrylo5misf 638858 638857 2026-09-27T05:02:25Z Kandarpajit Kallol 6257 638858 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom/Aamar Axom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || স্থগিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.pratahkhabar.in/ |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 7mrxszcg4wgprrz7s25re3spb54j2d0 638859 638858 2026-09-27T05:06:10Z Kandarpajit Kallol 6257 638859 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || স্থগিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.pratahkhabar.in/ |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 1j3bye9xeuut1a6f18iardtb1szpp44 638861 638859 2026-09-27T05:07:44Z Kandarpajit Kallol 6257 638861 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || স্থগিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.pratahkhabar.in/ |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || ১৯৫৫ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | প্ৰাগজ্যোতিষ || Pragjyotish || ২০০৯ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121014084026/http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ |date=2012-10-14 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || ১৯৮৮ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] gqy213a11u9y7cv6kw5zrgn14sv17ae 638909 638861 2026-09-27T07:35:23Z JyotiPN 22102 /*আঁতৰাই দিয়া সম্পাদকসকলৰ নাম পুনৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। 638909 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || স্থগিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.pratahkhabar.in/ |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || ১৯৫৫ || চলিত / স্থগিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || চলিত || http://epaper.pragjyotishassam.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120704220856/http://epaper.pragjyotishassam.com/ |date=2012-07-04 }} |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] 6iybg6x9dy8p1nzekk6y74t1zcp9ys1 638910 638909 2026-09-27T07:37:20Z JyotiPN 22102 /* সাপ্তাহিকonlinesivasagar.com {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২ */ 638910 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || স্থগিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.pratahkhabar.in/ |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || ১৯৫৫ || চলিত / স্থগিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} (বৰ্তমান উপলব্ধ নহয়।) |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || চলিত || http://epaper.pragjyotishassam.com/ (বৰ্তমান উপলব্ধ নহয়।) |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||ড° [[কুলধৰ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Natun Aviskar || ১৯৮৮ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] p3yktpxiqtxrxxoerr7jk0r3imcfg1c 638912 638910 2026-09-27T07:46:33Z JyotiPN 22102 নতুন আৱিস্কাৰ শিশু আলোচনী। 638912 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || স্থগিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.pratahkhabar.in/ |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || ১৯৫৫ || চলিত / স্থগিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} (বৰ্তমান উপলব্ধ নহয়।) |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || চলিত || http://epaper.pragjyotishassam.com/ (বৰ্তমান উপলব্ধ নহয়।) |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||[[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনীি |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[অনুৰাধা শৰ্মা পূজাৰী]], পূৰ্বৰ সম্পাদক -[[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] c8u7tmb2ypdwf0grt48eg0pqpgka2n1 638913 638912 2026-09-27T07:47:32Z JyotiPN 22102 /* আলোচনী */ 638913 wikitext text/x-wiki {{অসম্পূৰ্ণ তালিকা}} ==অসমীয়া বাতৰি কাকত== ===অসমীয়া দৈনিক=== নিম্নোক্ত তালিকাখনত ঘাইকৈ [[অসম]]ৰ বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি [[অসমীয়া ভাষা]]ত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অৰুণোদই]] || [[:en:Orunodoi|Arunodoi]] || [[নাথান ব্ৰাউন]] (প্ৰতিষ্ঠাপক সম্পাদক) || ১৮৪৬, জানুৱাৰী || স্থগিত (১৮৮২) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বিলাসিনী (আলোচনী)|আসাম বিলাসিনী]] || || || ১৮৭১|| স্থগিত (১৮৮৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম মিহিৰ || || || ১৮৭২ || স্থগিত (১৮৭৩) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দৰ্পণ || || || ১৮৭৪ || স্থগিত (১৮৭৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | চন্দ্ৰোদয় || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম দীপক || || || ১৮৭৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | গোৱালপাৰা হিতসাধিনী || || || ১৮৭৬ || স্থগিত (১৮৭৮) || উপলদ্ধ নহয় |- | আসাম নিউজ || || || ১৮৮২ || স্থগিত (১৮৮৫) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আসাম বন্ধু]] || || || ১৮৮৫ || স্থগিত (১৮৮৬) || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || The Bee || বলিনাৰায়ণ বৰা || ১৮৮৬ || স্থগিত (১৮৮৭) || উপলদ্ধ নহয় |- | অসম আদিত্য || Asom Aditya || || || চলিত || {{URL|http://www.asomaditya.com|asomaditya.com}} |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[:en:Asomiya Khobor|Asomiya Khobor]] || বিশ্বজিৎ দাস || ২০০১, নৱেম্বৰ ৬|| চলিত || {{URL|http://www.assamiyakhabor.com|assamiyakhabor.com}} |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]]<ref>[http://www.w3newspapers.com/india/assamese/ w3newspapers.com] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[Axomiya Pratidin]] || নিত্য বৰা ||১৯৯৫, মাৰ্চ ৩ || চলিত || {{URL|https://epaper.asomiyapratidin.in|epaper.asomiyapratidin.in}} |- | [[আজি (অসমীয়া দৈনিক)|আজি]] || [[:en:Aji Assamese Daily|Aaji]] || অজিত কুমাৰ ভূঞা || ২০০০, মাৰ্চ ২২ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ অসম || [[:en:Aajir Axom|Aajir Axom]] || || ১৯৮৭, আগষ্ট ১৫|| স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | আজিৰ দৈনিক বাতৰি || Aajir Dainik Batori || মিহিৰ দেউৰী ||২০০৫, জানুৱাৰী ২৩ || স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | আজিৰ বাতৰি || Aajir Batori || ধীৰেন্দ্ৰনাথ চক্ৰৱৰ্তী || ১৯৯১, ডিচেম্বৰ ১৬ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[আমাৰ অসম]] || [[:en:Amar Asom|Amar Asom]] || প্ৰশান্ত ৰাজগুৰু || ১৯৯৭, এপ্ৰিল ২১ || চলিত || {{URL|http://amarasom.glpublications.in|amarasom.glpublications.in}} |- | [[এদিনৰ সংবাদ]]<ref>[http://explore.oneindia.in/detail/7/adinorsambad-com.html Adinor Sambad]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}, আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Adinor sambad || অদীপ কুমাৰ ফুকন || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[গণ অধিকাৰ]] || [[:en:Gana Adhikar|Gana Adhikar]] || ড॰ জাকিৰ হুছেইন || ২০১১ || চলিত || {{URL|https://ganaadhikar.com/|ganaadhikar.com}} |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[:en:Dainik Agradoot|Dainik Agradoot]] || [[কনকসেন ডেকা]] || || চলিত || {{URL|http://dainikagradoot.in|dainikagradoot.in}} |- | [[দৈনিক অসম]] || Dainik Asam || প্ৰফুল্ল গোবিন্দ বৰুৱা || ১৯৬৫, আগষ্ট ৪|| চলিত || {{URL|https://dainikasam.in/|dainikasam}} |- | [[দৈনিক জনমভূমি]]<ref>[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-newspapers.aspx Articles related to "Assamese newspapers"], [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Dainik Janambhumi|Dainik Janambhumi]] || উৎপল বৰুৱা || ১৯৭২, জুন ১|| চলিত || {{URL|http://dainikjanambhumi.co.in|dainikjanambhumi.co.in}} |- | [[দৈনিক জনসাধাৰণ]] || [[:en:Janasadharan|Janasadharan]] || শিৱনাথ বৰ্মন || ২০০৩, জানুৱাৰী ১|| স্থগিত || উপলব্ধ নহয় |- | নতুন দৈনিক || Natun Dainik || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]]<ref>[http://onlinesivasagar.com/media/assamese-newspaper.html অনলাইন শিৱসাগৰ ডট কম]{{Dead link|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || [[:en:Niyomiya Barta|Niyomiya Barta]] || নৰেশ কলিতা || || চলিত || {{URL|http://niyomiyabarta.com|niyaomiyabarta.com}} |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || Dainandin Barta || শংকৰ গোহাঞি || ২০১০ || চলিত || {{URL|https://www.dainandinbartagroup.in/|dainandinbartagroup.in}} |- | [[অসম বাৰ্তা]] || Asom Barta || || || চলিত || {{URL|https://epaper.asombarta.in/|asombarta.in/}} |} ===অন্যান্য ভাষাত প্ৰকাশিত=== সমগ্ৰ [[উত্তৰ পূৰ্বাঞ্চল]] সামৰি প্ৰকাশ পোৱা বা-বাতৰিক কেন্দ্ৰ কৰি অন্যান্য ভাৰতীয় ভাষাত প্ৰকাশিত বিভিন্ন বাতৰি কাকতসমূহৰ নাম আৰু চমু বৰ্ণনা বৰ্নানুক্ৰমিকভাৱে লিখা হৈছে :- {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! ভাষা!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[দ্য আছাম ট্ৰিবিউন]] || [[:en:The Assam Tribune|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৩৯, আগষ্ট ৪ || চলিত || https://assamtribune.com/ |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল]] || [[:en:The Sentinel (Guwahati)|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || ১৯৮৩ || চলিত || http://www.sentinelassam.com/ |- | [[দ্য নৰ্থ ইষ্ট টাইমছ]] || [[:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী ভাষা]] || || চলিত || http://net.glpublications.in/ |- | দৈনিক পূৰ্বোদয় || Dainik Purvoday || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.dainikpurvoday.com/ |- | দৈনিক প্ৰান্তজ্যোতি || Dainik Prantojyoti || [[বাংলা ভাষা]] || || স্থগিত || |- | দৈনিক যুগশঙ্খ || [[:en:Dainik Jugasankha|Dainik Jugasankha]] || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://jugasankhaepaper.com/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210421113555/https://www.jugasankhaepaper.com/ |date=2021-04-21 }} |- | প্ৰাতঃ খবৰ || Pratah Khabar || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://www.pratahkhabar.in/ |- | পূৰ্বাঞ্চল প্ৰহৰী || Purbanchal Prohori || [[হিন্দী ভাষা]] || || চলিত || http://pp.glpublications.in/ |- | দৈনিক সাময়িক প্ৰসঙ্গ || Dainik Samayik Prasanga || [[বাংলা ভাষা]] || || চলিত || https://samayikprasanga.in/epaper.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} |} ===সাপ্তাহিক<ref>[http://www.onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html onlinesivasagar.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122518/http://onlinesivasagar.com/media/assameseweekly-newspaper.html |date=2012-06-23 }} আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref>=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! সম্পাদক!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | [[অসম বাণী]] || Asam Bani || দিলীপ চন্দন || ১৯৫৫ || চলিত / স্থগিত || {{URL|http://www.asambani.com/beta/index.html|www.asambani.com}} (বৰ্তমান উপলব্ধ নহয়।) |- | [[সাদিন]]<ref>[http://www.assaminfo.in/category/newspapers/ assaminfo.in] আহৰণ: ২৭-০৯-২০১২</ref> || Saadin || তিলক হাজৰিকা || ১৯৮৮ || চলিত || http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080415142739/http://www.pratidinassam.com/sadin/index.html |date=2008-04-15 }} |- | [[প্ৰাগজ্যোতিষ]] || Pragjyotish || ধীৰেন্দ্ৰ নাথ চক্ৰৱৰ্তী || ২০০৯ || চলিত || http://epaper.pragjyotishassam.com/ (বৰ্তমান উপলব্ধ নহয়।) |} ==প্ৰমুখ আলোচনীসমূহ== ===আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! টোকা |- | [[গৰীয়সী]]<ref name="১">[http://books.jamini.co.in/%E0%A6%86%E0%A6%B6%E0%A7%80%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A7%B0%E0%A7%B1%E0%A7%B0%E0%A7%8D%E0%A6%A4%E0%A7%80-%E0%A6%86%E0%A6%B2%E0%A7%8B%E0%A6%9A%E0%A6%A8%E0%A7%80-%E0%A7%A7/ আশীৰ পৰৱৰ্তী অসমীয়া আলোচনী : এক অসম্পূৰ্ণ আলোচনা (১)] – লিখক: [[শান্তনু কৌশিক বৰুৱা]], ৱেবছাইট: [[কিতাপ ডট ক’ ডট ইন]], আহৰণ: ৩০-০৯-২০১২</ref> || Goriyoshi || ১ অক্টোবৰ ১৯৯৩ ||[[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[জোনাকী (অসমীয়া আলোচনী)|জোনাকী]] || Jonaki || ১৮৮৯ || [[চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা]] || স্থগিত || প্ৰথম অসমীয়া মাহেকীয়া আলোচনী |- | তৃষ্ণাতুৰ || Trishnatur || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনীি |- | নতুন সৃজন || Natun Srijan || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[নন্দিনী]]<ref name="১"/> || Nandini || ২০০০ || মাইনী মহন্ত || চলিত || মহিলা আলোচনী |- | [[প্ৰকাশ]] || Prakash || ১৯৭৫ || মিহিৰ দেউৰী || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰান্তিক]] || Prantik || ১৯৮১ || প্ৰদীপ বৰুৱা || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[প্ৰিয় সখী]]<ref name="স্পাইডাৰ"/> || Priyo Sakhi || ২০০০ || শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)<ref name="১"/> || চলিত || মহিলা আলোচনী<ref>[http://www.priyosakhi.com/ প্ৰিয় সখী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120920074011/http://www.priyosakhi.com/ |date=2012-09-20 }} ৱেবছাইট, আহৰণ: ২৯-০৯-২০১২</ref> |- | [[বাৰ ওঠৰ]] || Bara Othara || || ডাঃ জয়ন্ত বিশ্ব শৰ্মা || চলিত || কিশোৰ-কিশোৰীৰ আলোচনী |- | [[বাঁহী (আলোচনী)|বাঁহী]] || Banhi || ১৯০৯ || || স্থগিত || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী || Bicchurito Bornali || ২০০৯ || || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | বিজ্ঞান জেউতি ''([https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti ৱেবছাইট])'' || Bigyan Jeuti || || || চলিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | বিজ্ঞান সুৰভি || Bigyan Surabhi || || || স্থগিত || বিজ্ঞান আলোচনী |- | [[বিস্ময়]]<ref name="১"/><ref name="স্পাইডাৰ">[http://www.assamspider.com/articles/Assamese-Magazine.aspx Articles related to "Assamese Magazine"], উৎস: [[আসাম স্পাইডাৰ ডট কম]], আহৰণ: ২৮-০৯-২০১২</ref> || Bismoi || ১৯৬৯ || শশী ফুকন || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মায়া]] || Maya || জানুৱাৰী, ১৯৯৯ || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[সাতসৰী]]<ref name="১"/> || Satsori || ২০০৫ || [[হোমেন বৰগোহাঞি]] || চলিত || সাহিত্যালোচনী |- | [[স্বাস্থ্য আৰু দীৰ্ঘ জীৱন]] || || || || চলিত || স্বাস্থ্যভিত্তিক আলোচনী |- | শ্ৰীময়ী<ref name="১"/> || Srimoyee || ১৯৮৭ || বেণী মাধৱ || স্থগিত || মহিলা আলোচনী |- | ৰহস্য || Rahashya || || || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | ৰোমাঞ্চ<ref name="১"/> || Rommance || ১৯৯৯ || মুকুল কলিতা || স্থগিত || বিনোদনধৰ্মী আলোচনী |- | [[মৌ (মাহিলি কাকত)|মৌ]] || Mou || ডিচেম্বৰ, ১৮৮৬ চন || || স্থগিত || মাহিলি কাকত |- | সাম্প্ৰতিক জনমত || Sampratik Janamat || ২০১৭ || ৰুবী ফুকন || স্থগিত || মাহেকীয়া বাৰ্তালোচনী |} ===শিশু আলোচনী=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ইংৰাজী নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! চলিত / স্থগিত!! ৱেবছাইট |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত<ref name="১"/> || Akonir Agradoot || ১৯৯৫ || ৰমেন শইকীয়া, অসীম কুমাৰ বৰা || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[চান্দামামা]] || Chandamama || || || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[টিংকল]] || Tinkle || উদাহৰণ || ৰজনী থিনদাথ || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[নতুন আৱিষ্কাৰ]] || Notun Abiskar|| উদাহৰণ || [[শান্তনু তামূলী]] || চলিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[শিশু ৰত্ন]] ||Shishu Ratna||নৱেম্বৰ, ২০০৪ চন || গোবিন চন্দ্ৰ নাথ || স্থগিত || উপলদ্ধ নহয় |- | [[মৌচাক (আলোচনী)|মৌচাক]] || Mouchaq || এপ্ৰিল, ১৯৮৪ চন || শান্তনু তামূলী || চলিত|| [http://mouchaq.in/ mouchaq.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200407041832/http://mouchaq.in/ |date=2020-04-07 }} |- | [[সঁফুৰা (শিশু আলোচনী)|সঁফুৰা]] || Sofura || এপ্ৰিল, ১৯৮২ চন || অমল দত্ত || চলিত || [http://sofura.org/ sofura.org] |- | ৰংমেলা || Rongmela || উদাহৰণ || অৰুণ ভাগৱতী|| চলিত || উপলদ্ধ নহয় |} ==কালক্ৰমিক তালিকা== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! প্ৰথম প্ৰকাশ!! সম্পাদক!! টোকা |- | বৰ্ণালী ||১৯৮১||পুণ্যৰাম নেওগ|| |- | উদগীৰণ||১৯৮১||জ্ঞানশংকৰ খাকলাৰী|| |- | এন ই প্লেনটেশ্বন নিউজ||১৯৮১-১৯৮২||জগদীশ ফুকন|| |- | কিশলয়||১৯৮১||ফুল বৰা|| |- | নৱ দিগন্ত||১৯৮১||ঈশ্বৰপ্ৰসাদ চৌধুৰী|| |- | লোকায়ত||১৯৮১||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | কাঁচিয়লি||১৯৮১||লীলাধৰ হাজৰিকা|| |- | খ্ৰীষ্টজ্যোতি||১৯৮১||টংকেশ্বৰ বৰুৱা|| |- | জোনাক||১৯৮১||নিবেদিতা হাজৰিকা, জিনু গোস্বামী|| |- | ঋতায়ণ||১৯৮১||সত্যপ্ৰসাদ কলিতা|| |- | আশীৰ্বাদ||১৯৮১||লক্ষ্মীনাৰায়ন বৰ্মন|| |- | নৱ-অৰুণোদয়||১৯৮১||দীপক কাকতি|| |- | অস্তিত্বৰ চেতনা||১৯৮১||নৱজ্যোতি নাথ|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮১||নৃপেন শইকীয়া|| |- | অধিকাৰ||১৯৮১|| || |- | পাণ্ডুলিপি||১৯৮১|| || |- | ব্যতিক্ৰম||১৯৮১||নলীন কোঁৱৰ|| |- | ৰংঘৰ||১৯৮১||শশী ফুকন|| |- | বৰ্তমান গণ-আন্দোলন আৰু ছাত্ৰ আন্দোলন||১৯৮১||প্ৰবীণ লহকৰ|| |- | জনবাণী||১৯৮১||প্ৰমোদ বৰ্মন|| |- | কামৰূপা||১৯৮১||সুৰেশ গোস্বামী|| |- | নতুন বাঁহী||১৯৮১||জয়ন্ত ৰংপী|| |- | জুনুকা||১৯৮১||নৰেন্দ্ৰ কুমাৰ দাস|| |- | ৰ’দালি||১৯৮২||পদুমী গগৈ|| |- | সঁফুৰা||১৯৮২-৯৬||ড॰ [[ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া]]|| |- | জাগৰণ||১৯৮২||যুগল কুমাৰ শইকীয়া|| |- | সংবাদ-বিচিত্ৰা||১৯৮২||ৰূপহ চলিহা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮২||মৃদুল বৰুৱা|| |- | কনষ্ট্ৰাকছন ট্ৰিবিউন||১৯৮২||ড॰ হেমকান্ত বৰুৱা|| |- | অভিযান||১৯৮২||বীৰেণ চন্দ্ৰ দাস|| |- | সংগম||১৯৮২||শৈলেন দাস, জবিউল আলি|| |- | আহ্বান||১৯৮২||মহম্মদ গিয়াছুদ্দিন|| |- | প্ৰকাশন||১৯৮২||কুমুদ গোস্বামী|| |- | অসম কণ্ঠ||১৯৮২||ডাঃ নেছাৰ আহমেদ|| |- | কৰ্ম যুগ||১৯৮২||খগেন বায়ন|| |- | দোকমোকালি||১৯৮২||দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | শ্ৰমজীৱী||১৯৮২||অচ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | যুগ||১৯৮৩||ড॰ নৱ হাজৰিকা|| |- | সেউজী তল||১৯৮৩||আনন্দ শৰ্মা|| |- | অৰিন্দম||১৯৮৩||দিলীপ চন্দন শৰ্মা, ভৃংগেশ্বৰ শৰ্মা, প্ৰদীপ শৰ্মা|| |- | কালান্তৰ||১৯৮৩||উৎপল ভূঞা|| |- | আজিৰ কবিতা||১৯৮৩||মদন শৰ্মা|| |- | অধিকাৰ||১৯৮৩||অনুপ ফুকন|| |- | অসমী||১৯৮৩||পৰম শংকৰ দত্ত|| |- | অংকুৰ||১৯৮৩||কামেশ্বৰ বৰ্মন|| |- | টি ছেট||১৯৮৩||অৰূপ কুমাৰ দত্ত|| |- | জনসংস্কৃতি||১৯৮৩||ড॰ জয়ন্ত ৰংপী|| |- | আইদেউৰ জোনাকী বাট||১৯৮৩||ৰাজু বৰুৱা, অৰ্পণা মহন্ত|| |- | অনাৰু||১৯৮৩||মানৱ কুমাৰ ৰামচিয়াৰী|| |- | ভূমিকা||১৯৮৩||শান্তনু তামোলী|| |- | খেল-ধেমালী||১৯৮৩||[[ফণী শৰ্মা]]|| |- | সংযোগ||১৯৮৩||অৰুপ কুমাৰ দত্ত|| |- | অভিযাত্ৰী||১৯৮৩||উদ্ভৱ পাঠক|| |- | কৃষক বন্ধু||১৯৮৩||প্ৰসন্ন দত্ত|| |- | তদন্ত||১৯৮৩||ঘন হাজৰিকা|| |- | চিত্ৰজ্যোতি||১৯৮৩||অপূৰ্ব শৰ্মা|| |- | প্ৰতীতি||১৯৮৩||নবীন বৰুৱা, প্ৰদীপজ্যোতি মহন্ত|| |- | জনশিখা||১৯৮৩||পুতুল কলিতা|| |- | মেজাংকৰি||১৯৮৩||শংকৰ কাকতি, অক্ষয় নাথ|| |- | জনবিজ্ঞান||১৯৮৩||ড॰ পৰমানন্দ মহন্ত|| |- | এনাজৰী||১৯৮৪||ঊষা শইকীয়া|| |- | কণ্ঠস্বৰ||১৯৮৪||এম আব্দুল মজিদ খান|| |- | দধিচী||১৯৮৪||সুৰজিত গোস্বামী|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৪||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | সীৰলু||১৯৮৪||[[নৱকান্ত বৰুৱা]]|| |- | সীমান্ত||১৯৮৪||বিশ্বেশ্বৰ হাজৰিকা|| |- | জনজাতি||১৯৮৪||লক্ষ্মীনাথ পাংগিং|| |- | সমদল||১৯৮৪||মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | অভিযান||১৯৮৪||জ্ঞানেন চৌধুৰী|| |- | ত্ৰিশংকু||১৯৮৪||[[চৈয়দ আব্দুল মালিক]]|| |- | দূত||১৯৮৪||মতিউৰ ৰহমান|| |- | চিত্ৰদূত||১৯৮৪||দিব্যজ্যোতি লহকৰ|| |- | মৌচাক||১৯৮৪||শান্তনু তামোলী|| |- | শিক্ষা বিকাশ||১৯৮৪||মহিৰুদ্দিন মজুমদাৰ|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৪||নানু দত্ত|| |- | সংঘ বাৰ্তা||১৯৮৪||অসম মহিলা সংঘৰ মুখপত্ৰ|| |- | জ্ঞানপীঠ||১৯৮৪||বসন্ত দাস|| |- | নিজৰা||১৯৮৪||বিদ্যুত কুমাৰ শৰ্মা|| |- | ককাদেউতা||১৯৮৪||দুলাল চন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ|| |- | পথিক||১৯৮৪||পথিক গোষ্ঠী|| |- | প্ৰতিকল্প||১৯৮৪||নন্দলাল সেনগুপ্ত|| |- | অনন্য||১৯৮৪||হেমচন্দ্ৰ বৰা|| |- | গমুগ||১৯৮৪||খগেন পেগু|| |- | লুইতৰ পৰা মিচিচিপি||১৯৮৪||সঞ্জীৱ বৰুৱা|| |- | আমি সাতভনী||১৯৮৪||শ্যাম বৰা|| |- | ডনগমুছা||১৯৮৪||পি মাৰউইন|| |- | অনুপম||১৯৮৪||অনিল কুমাৰ ডেকা|| |- | সমলয়||১৯৮৫||জনাৰ্দন মহন্ত, আনন্দ দত্ত|| |- | জনজ্যোতি||১৯৮৫|| || |- | দৃষ্টি||১৯৮৫||ড॰ দীনেশচন্দ্ৰ গোস্বামী|| |- | শতৰূপ||১৯৮৫||আভা বৰা|| |- | আৱাহন (পুনৰ প্ৰকাশ)||১৯৮৫||দিলীপ কুমাৰ শৰ্মা|| |- | প্ৰতিধ্বনি||১৯৮৫||ড॰ [[ভূপেন হাজৰিকা]]|| |- | অভিমত||১৯৮৫|| || |- | প্ৰহৰী||১৯৮৫||কমল গগৈ|| |- | অপৰূপা||১৯৮৫||ব্ৰজেন বৰুৱা|| |- | উত্তৰণ||১৯৮৫|| || |- | আজিৰ সময়||১৯৮৫||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | ফ্ৰণ্টিয়াৰ ছান||১৯৮৫||ৰনবীৰ ৰয়|| |- | নৱদূত||১৯৮৫||উমাকান্ত শৰ্মা|| |- | সাময়িকী||১৯৮৫||বিধান চন্দ্ৰ দেৱ|| |- | ৰসৰাজ||১৯৮৫||মদন চন্দ্ৰ মেধি|| |- | ফুল||১৯৮৬||নলিনীপ্ৰভা ডেকা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৬||আৰতি হাজৰিকা|| |- | নিৰিবিলি||১৯৮৬||অমিয় কুমাৰ ভাণ্ডাৰ কায়স্থ|| |- | একলব্য||১৯৮৬||অমৰজ্যোতি গগৈ, দেৱব্ৰত শৰ্মা|| |- | নতুন প্ৰকাশ||১৯৮৬||কেশৱ হাজৰিকা|| |- | প্ৰাংগন||১৯৮৬|| || |- | আমাৰ এ পি এল||১৯৮৬||ভবেশ বৰুৱা|| |- | কণ কণ||১৯৮৬||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| |- | নদী||১৯৮৬||পুতুল হাজৰিকা|| |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||গুণমনি বৰা|| |- |জন অনুভূতি||১৯৮৬||প্ৰবীণ বৰ্মন (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | আমাৰ প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৮৬||পৱিত্ৰ কুমাৰ নাথ|| |- | সঁজাল||১৯৮৬||হিতেন্দ্ৰ কুমাৰ গগৈ, দীপক গগৈ|| |- | অনিৰুদ্ধ||১৯৮৬||মুনীন শৰ্মা|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৬||মুক্তি গগৈ, কন্দৰ্প কুমাৰ বৰবৰুৱা|| |- | অভিষেক||১৯৮৬||সুব্ৰত দাস, সুবীৰৰঞ্জন দাস|| |- | ঐক্যন||১৯৮৭||শান্তনু কৌশিক বৰুৱা|| |- | ছাত্ৰ প্ৰতিনিধি||১৯৮৭||গোবিন্দমোহন গোস্বামী|| |- | জ্ঞানদীপ||১৯৮৭||ছবিৰ হুছেইন|| |- | নতুন সীৰলু||১৯৮৭||নৱকান্ত বৰুৱা (মুখ্য সম্পাদক)|| |- | ফিৰিঙতি||১৯৮৭||প্ৰভাত চন্দ্ৰ শৰ্মা, মনোৰঞ্জন শৰ্মা|| |- | বিজ্ঞান সঁফুৰা||১৯৮৭||কুলৰঞ্জন ডেকা|| |- | মইনা||১৯৮৭||ভাগ্যলক্ষ্মী মহন্ত|| |- | মুকুতা||১৯৮৭||কুমুদ গোস্বামী|| |- | ঋতু||১৯৮৭||ভুৱনেশ্বৰ শৰ্মা|| |- | সাতসৰী||১৯৮৭||কমলকুমাৰী বৰুৱা|| |- | অনুভূতি||১৯৮৭||নীলিমা শৰ্মা|| |- | প্ৰেৰণা||১৯৮৭||নিৰদ দাস, হৰমোহন চহৰীয়া, গোপাল শৰ্মা|| |- | জনকল্লোল||১৯৮৭||শুক্লেশ্বৰ মেধি|| |- | নাট্যান্দোলন||১৯৮৭||আলি হাইদৰ|| |- | ইস্পাতৰ ফুল||১৯৮৭||সবিতা লহকৰ|| |- | শ্ৰীময়ী||১৯৮৭||বেণী মাধৱ|| |- | প্ৰত্যুষ||১৯৮৭||কেশৱ গগৈ|| |- | সময়ৰ কবিতা||১৯৮৭||ৰমেন শইকীয়া|| |- | মানস||১৯৮৭||সঞ্জীৱ কুমাৰ বৰকাকতি|| |- | সংস্কৃতি পল্লৱ||১৯৮৭||জনাৰ্দন ভূঞা, জগত বৰা|| |- | গিৰিজনি||১৯৮৭||ৰমাকান্ত বৰবৰুৱা|| |- | সমকাল||১৯৮৭||[[হোমেন বৰগোহাঞি]]|| |- | নৱপ্ৰভাত||১৯৮৭||বেণুধৰ কলিতা|| |- | আটলাণ্টা||১৯৮৭||আজিম হাজৰিকা|| |- | সচেতনা||১৯৮৭||গায়ত্ৰী হাজৰিকা|| |- | সময় সংহিতা||১৯৮৭||ধ্ৰুৱজ্যোতি বৰা|| |- | বলয়||১৯৮৭||ৰিজু হাজৰিকা|| |- | বৰপীঠ||১৯৮৭||গণেশ দাস|| |- | ইস্তাহাৰ||১৯৮৭||সোণেশ্বৰ পাটোৱাৰী|| |- | লুইত||১৯৮৭||[[অৱনী চক্ৰৱৰ্তী]]|| |- | জিলমিল||১৯৮৭||কুমাৰ দীপক|| |- | ধৰিত্ৰী||১৯৮৮||ৰঞ্জুমণি গগৈ|| |- | গণকণ্ঠ||১৯৮৮||অশোক দাস|| |- | নি ৰাফৌদায়||১৯৮৮||সুবুংসা মৌসাহাৰী|| |- | নতুন আৱিষ্কাৰ||১৯৮৮||শান্তনু তামোলী|| |- | নতুন কবিতা||১৯৮৮||ৰাম গগৈ|| |- | মান্দুলী||১৯৮৮||সাৱিত্ৰী গগৈ|| |- | খাসিনি||১৯৮৮||গুনেশ্বৰ মৌসাহাৰি|| |- | ৰংবিৰং||১৯৮৮||লাৱণ্য গোস্বামী|| |- | ৰূপান্তৰ||১৯৮৮||কনক কলিতা|| |- | মণিহাৰ||১৯৮৮|| || |- | জীৱন জেউতি||১৯৮৮||জবিউল জাহাদ্দিৰ|| |- | কল্পদ্ৰুম||১৯৮৮||কুমাৰ অনুকূল দাস|| |- | দিকপাল||১৯৮৮||এম আব্দুল মজিদ (মু. সা.)|| |- | স্বাস্থ্য চিন্তা||১৯৮৮||ডাঃ নগেন দত্ত, শান্তনু তামোলী|| |- | অনন্যা||১৯৮৮||মুনীন্দ্ৰ মহন্ত|| |- | ঋত্বিক||১৯৮৮||শ্যামাপ্ৰসাদ শৰ্মা|| |- | কলম||১৯৮৮||এ আৰ বৰা|| |- | ৰিগি-ৰিগাং||১৯৮৮||অমৰেন্দ্ৰ স্বৰ্গীয়াৰী|| |- | আকাল||১৯৮৮||ধীৰাজ কুমাৰ ডেকা|| |- | সাৰথি||১৯৮৮||জীৱেশ্বৰ দাস|| |- | কলিয়া ভোমোৰা||১৯৮৮||উপেন্দ্ৰ বৰকটকী|| |- | আজিৰ শিক্ষা সংবাদ||১৯৮৮|| || |- | অধিনায়ক||১৯৮৯||যোগেশ দাস|| |- | গাণ্ডীৱ (কাব্যালোচনী)||১৯৮৯||কুকি পূজাৰী|| |- | মনোহৰা||১৯৮৯||নীলিমা গোস্বামী|| |- | প্ৰাচ্য ভাৰতী||১৯৮৯||নগেন গোস্বামী|| |- | অৱতাৰ||১৯৮৯||সুমন্ত চলিহা|| |- | জনগণ||১৯৮৯|| || |- | আংতং||১৯৮৯||কুমুদ চন্দ্ৰ ডেকা|| |- | সুবাস||১৯৮৯||ববিতা কোঁৱৰ, প্ৰদীপ কুমাৰ মৰাণ|| |- | চন্দ্ৰমা||১৯৮৯||উষা ডেকা|| |- | চিলাৰায়||১৯৮৯||নিত্যা দত্ত|| |- | জ্ঞানকোষ||১৯৮৯||কুমাৰ নিৰঞ্জন|| |- | ডেকা অসম||১৯৮৯||ক্ষিতিশ চন্দ্ৰ ফুকন|| |- | ত্ৰিনয়ন||১৯৮৯||ৰমেন শইকীয়া|| |- | গুণগুণনি||১৯৮৯||আফাতাবুল হুছেইন|| |- | অন্তৰংগ||১৯৮৯|| || |- | সপ্তৰ্ষি|| || || |- | সূৰুজ||১৯৮৯||অশ্বিনী কুমাৰ শৰ্মা (মুঃ সঃ)|| |- | জৱাহৰ জেউতি||১৯৮৯||অন্নপূৰ্ণা বৰুৱা|| |- | অসম||১৯৮৯||মহেশ্বৰ চুতীয়া|| |- | স্বাধীনতা||১৯৮৯||সিদ্ধাৰ্থ ফুকন|| |- | গণ কবিতা||১৯৮৯||ধ্ৰুৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | মণি-কাঞ্চন||১৯৮৯||সঞ্জীৱ কুমাৰ তালুকদাৰ|| |- | সূত্ৰধাৰ||১৯৮৯||হোমেন বৰগোহাঞি|| |- | নীলকণ্ঠ||১৯৮৯||ৰাণা আহমেদ বৰা|| |- | সংযোগ||১৯৮৯||নিত্যানন্দ বৰা|| |- | অন্বেষণ||১৮৯০||বিবেকা হাজৰিকা|| |- | আজোকবাৰ্তা||১৮৯০||নৰেন্দ্ৰ দেৱ শাস্ত্ৰী|| |- | আধাৰ||১৮৯০||গীতা হাতীকাকতি|| |- | সহযাত্ৰী||১৮৯০||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| |- | গুঞ্জন||১৮৯০||প্ৰেম গগৈ|| |- | শাশ্বত||১৮৯০||ৰমেন মেধি|| |- | জ্ঞান-বিজ্ঞান||১৮৯০||জ্যোতি ফুকন|| |- |জন সৈনিক||১৮৯০||ৰাজকমল|| |- | ডেউকা||১৮৯০||দুদুল মণি শৰ্মা|| |- | অন্বেষা||১৮৯০||প্ৰশান্ত কুমাৰ চুতিয়া|| |- | গুমুৰ||১৮৯০||অখ্ৰাং দৈমাৰী|| |- | দখিনপাৰ||১৮৯০||সৰ্বেশ্বৰ মজুমদাৰ|| |- | নতুন যুগৰ অগ্নিবান||১৮৯০||সুশীল ৰাজখোৱা|| |- | বিকল্প||১৯৯০||ব্ৰজকিশোৰ শইকীয়া|| |- | উদাংস্ৰি||১৯৯০||ৰূপনাথ মৌসাহাৰী|| |- | মৌ-কোঁহ||১৯৯০||বেদান্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | ৰ’দালী||১৯৯০||পূৰ্ণিমা কোঁৱৰ|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | সংবাদ আৰু সাংবাদিক||১৯৯০||দিলীপ কুমাৰ বৰুৱা|| || |- | সমন্বয় সংবাদ||১৯৯০||অৰূপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | সালংকৃতা||১৯৯০||হিৰণময়ী দত্ত, মাধুৰী কলিতা চৌধুৰী|| || |- | জোনাক||১৯৯০||হৰেকৃষ্ণ বৰ্মন|| || |- | ফুলনি||১৯৯০||প্ৰণৱজ্যোতি নেওগ|| || |- | পষেক||১৯৯০||নীল গোহাঁই|| || |- | অংগীকাৰ||১৯৯০||অৰুণ বৰুৱা|| || |- | গুঞ্জন||১৯৯০||প্ৰেম গগৈ|| || |- | জ্ঞানোদয়||১৯৯০||শৰৎ ৰাজখোৱা|| || |- | প্ৰৰণা (নৱ-প্ৰেৰণা)||১৯৯০||ৰূপহ চলিহা|| || |- | সিংহদ্বাৰ||১৯৯০||প্ৰদীপ গগৈ|| || |- | পূবালী||১৯৯০||বেণী মাধৱ|| || |- | সূৰ্যমুখী||১৯৯০||গজেন শইকীয়া|| || |- | নতুন দিন||১৯৯০||মতিউৰ ৰহমান|| || |- | সুবাসিত সান্নিধ্য||১৯৯০||বন্তিশিখা পাঠক|| || |- | হেৰিটেজ||১৯৯০||সুকুমাৰ বাগছী|| || |- | ঊষা||১৯৯০||ৰুণুমী বৰা|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯০||গোপাল চন্দ্ৰ বেজবৰুৱা|| || |- | আন্দোলন||১৯৯০||কন্দৰ্প শইকীয়া|| || |- | সাময়িক||১৯৯০||মলয়া খাউণ্ড|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯১||দীপিকা পৰদেশী|| || |- | কাব্যপ্ৰৱাহ||১৯৯১||জনাৰ্দন মহন্ত|| || |- | কিশোৰ||১৯৯১-৯২||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | সংগীত||১৯৯১||প্ৰতিম নেওগ|| || |- | ষ্টেটফেড বাতৰি||১৯৯১||জগদীশ বৰুৱা|| || |- | বিজ্ঞান প্ৰৱাহ||১৯৯১||ডাঃ এ কে জিয়াউদ্দিন আহমেদ|| || |- | জোৎস্না||১৯৯১||ঘন কান্ত ডেকা|| || |- | শলিতা||১৯৯১||চণ্ডিচৰণ দাস|| || |- | আলোচনা||১৯৯১|| || || |- | ন-সতীৰ্থ||১৯৯১||তিলোত্তমা ভূঞা|| || |- | সমন্বয় বাৰ্তা||১৯৯১||অৰুণ দাস|| || |- | প্ৰগতি||১৯৯১|| || || |- | কবি সন্মিলন||১৯৯১|| || || |- | কবচ||১৯৯১||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | জিজ্ঞাস||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি|| || |- | কাকডোঙা||১৯৯১||ফুলেন কুমাৰ বৰা|| || |- | বেদৱতী||১৯৯১||প্ৰদীপ কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | ছন্দশিল্প||১৯৯১||প্ৰফুল্লপ্ৰাণ মহন্ত|| || |- | পষেকীয়া মাজুলী||১৯৯১||ৰঞ্জিত কুমাৰ ভূঞা|| || |- | কিশলয়||১৯৯১||ৰঘুনাথ কাগয়ুং|| || |- | জ্ঞানজ্যোতি||১৯৯১||ৰাতুল হাজৰিকা|| || |- | মহুৰা||১৯৯১||বোকাজান লেখিকা সামাৰোহ সমিতিৰ মুখপত্ৰ|| || |- | আমি||১৯৯১||মঞ্জুলা হাজৰিকা|| || |- | ই-পি-চি-বি নিউজ লেটাৰ||১৯৯১||মোহিনী কুমাৰ শৰ্মা|| || |- | চন্দ্ৰ মল্লিকা||১৯৯১||কমল চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | পদধ্বনি||১৯৯১||খগেন মেধি|| || |- | হেঙুল||১৯৯২||গোবিন্দ্ৰ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | আংলং||১৯৯২||প্ৰদীপ চন্দ্ৰ হাজৰিকা|| || |- | পানচৈ||১৯৯২||মহেন্দ্ৰ সোণোৱাল নাৰেংগী আঞ্চলিক|| || |- | সাহিত্য সভাৰ মুখপত্ৰ||১৯৯২||বসন্ত কলিতা|| || |- | মাজুলী||১৯৯২||দিলীপ দাস|| || |- | অনিৰ্বান||১৯৯২||পুতুল হাজৰিকা|| || |- | হামদেৰ আৱাজ||১৯৯২||অমল কুমাৰ হৰ|| || |- | অনুবাদ||১৯৯২||কবিন ফুকন (মু. স.)|| || |- | অংকুৰণ||১৯৯২||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | পাৰিজাত সংবাদ||১৯৯২||কৃষ্ণ বৰগোহাঞি|| || |- | ন-পথিকৃৎ||১৯৯২||ত্ৰিৰংকু|| || |- | আমাৰ লেখা||১৯৯২||নতুন সাহিত্য পৰিষদ|| || |- | সতীৰ্থ||১৯৯২||উপেন্দ্ৰ নাথ শৰ্মা|| || |- | উন্মেষ||১৯৯২||গৌতমানন্দ গোস্বামী|| || |- | প্ৰতীক||১৯৯২||বিপিন চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | পাটকাই||১৯৯২||থানুৰাম ৰাইডিংগীয়া|| || |- | পথিকৃত||১৯৯৩||তৰুণ কোঁৱৰ|| || |- | ৰত্নগৰ্ভা||১৯৯৩||নিবাৰণ বৰা|| || |- | বহ্নিশিখা||১৯৯৩||জয়জ্যোতি গগৈ|| || |- | শংখধ্বনি||১৯৯৩||বৰ্ণালী বৰা, ডালিমী নাথ|| || |- | সঁজাল||১৯৯৩||প্ৰশান্ত কুমাৰ কলিতা, ৰাজীৱ কুমাৰ দত্ত|| || |- | পুৱতি||১৯৯৩||কমল কছাৰী, হৰেণ চন্দ্ৰ নাথ|| || |- | কবিতাকাশ||১৯৯৩||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | পখিলা||১৯৯৩||মৃণাল বৰকটকী|| || |- | চিত্ৰাংগদা||১৯৯৩||গুল পাঠক|| || |- | গৰীয়সী||১৯৯৩||চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া|| || |- | কথা||১৯৯৩||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱ গোস্বামী (মুখ্য সম্পাদক), শোণিতবিজয় দাস (সম্পাদক)|| || |- | পৃথ্বি||১৯৯৩|| || || |- | প্ৰাচীৰ||১৯৯৩||মফিজুৰ ৰহমান|| || |- | সূৰ্য||১৯৯৩||দীপংকৰ দেৱশৰ্মা|| || |- | আছাম এমপ্লইমেণ্ট||১৯৯৩||ডি-ডি শৰ্মা|| || |- | সন্ধানী||১৯৯৩||দিগন্ত কুমাৰ বৰা|| || |- | নতুন আশা||১৯৯৩||জ্যোতিৰ্ময় হাজৰিকা|| || |- | স্বৰূপা||১৯৯৩||শশীপ্ৰভা দাস|| || |- | বিদ্যাৰ্থী||১৯৯৩||ত্ৰৈলোক্য মোহন নাথ|| || |- | গণপত্ৰিকা||১৯৯৩||গকুল বৰা (মু. স.)|| || |- | নৱ দৃষ্টি||১৯৯৩||স্মৃতি কুমাৰ সিংহ|| || |- | নতুন প্ৰৱাহ||১৯৯৩||ভাৰত তামোলী ফুকন|| || |- | সেউজ চিন্তা||১৯৯৩||অৰুণ চাংকাকতি|| || |- | উত্তৰ-পূৱ ভাৰতৰ নাৰী||১৯৯৩||মিনেশ্বৰী দৈমাৰী পামেগাম|| || |- | ঋতুৰ ফুল||১৯৯৩||বীৰেণ ফুকন|| || |- | ন-পথ||১৯৯৩||গুণকান্ত গগৈ|| || |- | ফেৰংগাদাও||১৯৯৩||বীৰেণ কাথ হাজৰিকা|| || |- | লাইপুলীয়া||১৯৯৩||বসন্ত মংগল দত্ত, বিপুল শৰ্মা|| || |- | পাহাৰী সংবাদ||১৯৯৩||মাণিক দেউৰী|| || |- | উদীয়মান||১৯৯৩||জিতেন দাস, অনন্ত দাস|| || |- | ন-শক্তি||১৯৯৩||কুমুদ চন্দ্ৰ তালুকদাৰ|| || |- | বড়োলেণ্ড ৰাদাব||১৯৯৩||স্বামব্লা বসুমতাৰী|| || |- | সাৰথি||১৯৯৩||তাজুদ্দিন আহমেদ|| || |- | আসাম সন্ধান||১৯৯৩||ডি ডি শৰ্মা|| || |- | বিজয়িনী||১৯৯৩||মঞ্জুৰা বৰবৰা|| || |- | সমন্বয়||১৯৯৩||বাছা বৰা|| || |- | সেউজ অনুভূতি||১৯৯৩||প্ৰণামী চুতীয়া|| || |- | অসমৰ বাতৰি কাকতৰ ডেৰশ বছৰীয়া জয়ন্তী বাৰ্তা||১৯৯৩||প্ৰফুল্ল চন্দ্ৰ বৰুৱা|| || |- | অসম মাতৃ||১৯৯৩||ৰতিকান্ত বৰা|| || |- | জনজাগৰণ||১৯৯৩||কমল হায়দৰ|| || |- | তপোবন||১৯৯৪||ৰাতুল ভাগৱতী|| || |- | পাঞ্চজন্য||১৯৯৪||ৰমানন্দন বৰা|| || |- | আগান||১৯৯৪||প্ৰৰাগ কুমাৰ দাস|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪||অৰুণ মহন্ত|| || |- | নতুন পৰিচয়||১৯৯৪||যাদৱ বৰা|| || |- | সংবাদ বিবিধা||১৯৯৪||সুচন্দ্ৰা দাস|| || |- | লাং চিং||১৯৯৪||ভূপেন দাস|| || |- | প্ৰতিশ্ৰুতি||১৯৯৪||পংকজ চৌধুৰী|| || |- | সেউজ সংবাদ||১৯৯৪||আলফ্ৰেড ৰহমান|| || |- | সোমবাৰ||১৯৯৪||মুকুট শৰ্মা|| || |- | বিশ্ব ক্ৰীড়াংগন||১৯৯৪||কুমাৰ দাস|| || |- | জখলা||১৯৯৪||দ্বিজেন দাস|| || |- | ন-কলাখাৰ||১৯৯৪||বুবুল চন্দ্ৰ ডেকা|| || |- | কালৰ কথা||১৯৯৪||ভীমসেন সিংহ|| || |- | আমাৰ খবৰ||১৯৯৪||বিকাশ গোস্বামী|| || |- | নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||দীপাংক শইকীয়া|| || |- | হিদায়েৎ||১৯৯৪||কোৰামত আলী|| || |- | খোজ||১৯৯৪||যোগেন তামোলী|| || |- | দি নৰ্থ-ইষ্টাৰ্ণ হুজ হু||১৯৯৪||শচীন ফুকন|| || |- | সূচনা||১৯৯৪||হাৰনুল ৰছিদ|| || |- | নতুন ধাৰা||১৯৯৪||কণমানি কাকতি|| || |- | জাননী||১৯৯৪||অৰ্চনা গগৈ|| || |- | কিশলয়||১৯৯৪||প্ৰণৱজ্যোতি শইকীয়া, লাচিত বৰা|| || |- | গণকণ্ঠ||১৯৯৪||জিতেন্দ্ৰ দাস|| || |- | অধিকাৰ||১৯৯৪||হাফিজ আহমেদ|| || |- | নৰ্থ-ইষ্ট পিপলছ||১৯৯৪||প্ৰাজনা আনন্দ|| || |- | ফিৰিঙতি||১৯৯৪|| || || |- | অবিকল||১৯৯৫||সতীশ ভট্টাচাৰ্য|| || |- | প্ৰৱাহ||১৯৯৫||জ্যোতিষ ভট্টচাৰ্য|| || |- | পাহাৰী দৰ্পন||১৯৯৫||মণিশংকৰ পুৰকায়স্থ|| || |- | মহানগৰ||১৯৯৫||অৰূপা বৰুৱা|| || |- | ই মুখ||১৯৯৫||বাহাৰুল ইছলাম|| || |- | পূৰ্ণিমা||১৯৯৫||ড॰ পি বিৰমানী|| || |- | বৰ্তমান||১৯৯৫||প্ৰণয় ৰয়|| || |- | সুৰভি||১৯৯৫||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৫||সুৰজিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰাচ্যলিপি||১৯৯৫||দীপাংক দাস|| || |- | শব্দভেদী||১৯৯৫||আফতাবুল হুছেইন|| || |- | অকণিৰ অগ্ৰদূত||১৯৯৫||ৰমেন শইকীয়া|| || |- | মইনা||১৯৯৫||অতুল বৰা|| || |- | স্বৰাজ||১৯৯৫||দুৰ্লভ চন্দ্ৰ মহন্ত|| || |- | কবিতা||১৯৯৬||শোণিতবিজয় দাস|| || |- | সুৰভি||১৯৯৬||প্ৰতাপজ্যোতি বৰা|| || |- | প্ৰত্যয়||১৯৯৮||মনোৰম গগৈ|| || |- | নতুন পদাতিক||১৯৯৮||[[ড॰ হীৰেণ গোহাঁই]]|| || |- | মায়া||১৯৯৯||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | ৰোমাঞ্চ||১৯৯৯||মুকুল কলিতা|| || |- | প্ৰিয় সখী||২০০০||শশী ফুকন (মুখ্য সম্পাদক), জীমণি চৌধুৰী (সম্পাদক)|| || |- | নন্দিনী||২০০০||মাইনী মহন্ত|| || |- | জিলিঙনি||২০০০||প্ৰদীপ কুমাৰ মেধি (অবৈ)|| || |- | স্বাস্থ্য চৰ্চা||২০০০||ডাঃ আশ্বৰাফুল আলম|| || |- | হিয়া||২০০০||ৰঞ্জু হাজৰিকা|| || |- | নাইনথ কলম||২০০১||সৌমেন ভৰতীয়, প্ৰুন বৰ্মন, অভিজিত চক্ৰৱৰ্তী|| || |- | ৰ’দ কাঁচিয়লি||২০০১||জেহিৰুল হুছেইন|| || |- | জোনাক||২০০১||প্ৰকাশ শৰ্মা|| || |- | ৰং||২০০১||মাধুৰ্য মণ্ডিত বৰুৱা|| || |- | প্ৰান্তশ্ৰী||২০০২||কুমুদ গোস্বামী|| || |- | অনুভৱ||২০০২||দিপাঞ্জলি নাথ|| || |- | সঁফুৰা (পুনৰ প্ৰকাশ)||২০০২||ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া|| || |- | ৰংমেলা||২০০২||অৰুণ ভাগৱতী|| || |- | সুবাস||২০০২||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | শিক্ষা||২০০৩||ইউ কে হৰ্ষবৰ্ধন|| || |- | খোজ||২০০৩||ৰাজীৱ গগৈ|| || |- | ৩০ দিন||২০০৩||পবিত্ৰ কুমাৰ ডেকা|| || |- | বান্ধৱ||২০০৩||বিনয় মোহন শইকীয়া (অবৈ)|| || |- | পাৰিজাত||২০০৩||বাহাৰুদ্দিন শইকীয়া|| || |- | নিবেদন||২০০৩||অৰিন্দম বৰকটকী|| || |- | কথা গুৱাহাটী||২০০৪||ৰঞ্জিত কুমাৰ দেৱগোস্বামী (মু. স.), শোণিত বিজয় দাস (স.)|| || |- | দিগ্ দৰ্শন||২০০৩||পংকজ কুমাৰ দাস|| || |- | মুহূৰ্ত||২০০৪||প্ৰণৱ কুমাৰ বৰ্মন|| || |- | চিত্ৰালী||২০০৪||ৰেজেক আলি আহমেদ|| || |- | নতুন ৰাগিনী||২০০৪||অলকা বৰুৱা|| || |- | পটভূমি||২০০৪||ৰবীন্দ্ৰ বৰা|| || |- | অসমীয়া সা ৰে গা মা||২০০৪||পবিত্ৰ মাৰ্ঘেৰিটা|| || |- | জোনাকী বাট||২০০৪||জুনু বৰা|| || |- | সাধনা||২০০৪||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | সপ্তৰ্ষি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | অকণিৰ হঁহি||২০০৪||হিৰণ্যময়ী বৰুৱা|| || |- | প্ৰিয়ামণি||২০০৪||দিলীপ নাথ|| || |- | হেঁপাহ||২০০৪||ৰাম হাজৰিকা|| || |- | জোনাক||২০০৪||গগণ চন্দ্ৰ অধিকাৰী|| || |- | মাহেকীয়া কেৰিয়াৰ গাইড||২০০৪||প্ৰীতিমা কৌশিক বৰুৱা|| || |- | ৰংমন||২০০৫||প্ৰণয় বৰদলৈ|| || |- | স্বাস্থ্য আৰু পৰিচৰ্চা||২০০৫||ডাঃ প্ৰদীপ বৰুৱা|| || |- | [[সাতসৰী]]||২০০৫||হোমেন বৰগোহাঞি|| || |- | জীৱন||২০০৫||সুৰেশ ৰঞ্জন গদুকা|| || |- | অন্তৰা||২০০৫||জ্যোতিৰেখা হাজৰিকা|| || |- | আৰক্ষীৰ পৃথিৱী||২০০৬||সুদীপ প্ৰকাশ বৰুৱা|| || |- | সপৰিবাৰ||২০০৮||হেমচন্দ্ৰ দলে|| || |- | [[সমীক্ষণ]]||২০০৮||জোনজ্যোতি দত্তবৰা|| || |- | বিচ্চুৰিত বৰ্ণালী||২০০৯|| || || |- | জাৰ্নেলিষ্ট||২০০৯|| || || |- | আধাৰ||২০০৯||ডাঃ বলীন খাৰখৰীয়া (মু. স.), হেমেন শইকীয়া (স.)|| || |- | অনুভৱ (কাব্যালোচনী)||২০১০||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |- | পোন্ধৰ||২০১০||অৰুণ দত্ত|| || |- | বাক্ (সাহিত্য আলোচনী)||২০১৫||বাব্‌লু প্ৰসাদ বৰুৱা|| || |} ==লগতে চাওক== * [[অসমৰ ৱেবছাইটসমূহৰ তালিকা]] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.onlinesivasagar.com/media/index.html Assamese media and Newspapers] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120623122537/http://onlinesivasagar.com/media/index.html |date=2012-06-23 }} *[http://www.assam.org/node/2328 Popular Publications in Assam] {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] p3qx9xx4guyg0m0543cjkh67msgeyp7 0 29713 638863 638686 2026-09-27T05:10:25Z Kandarpajit Kallol 6257 638863 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==ভাষা-সাহিত্য বিষয়ক== ===বিশ্বকোষ=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ as.wikipedia.org] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia.miraheze.org] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote.org] |} ===অনলাইন অভিধান/অনুবাদক=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ===বিনামূলীয়া ই-বুক=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ===সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ===অন্যান্য ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] a5483h88d8lbgczv4lri83d5lda1wck 638864 638863 2026-09-27T05:11:22Z Kandarpajit Kallol 6257 638864 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==ভাষা-সাহিত্য বিষয়ক== ===বিশ্বকোষ=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ as.wikipedia.org] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia.miraheze.org] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote.org] |} ===অনলাইন অভিধান/অনুবাদক=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ===বিনামূলীয়া ই-বুক=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ===সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ===অন্যান্য ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] i7wch7fwaw8kkj6k9vn7144ocudlfol 638865 638864 2026-09-27T05:11:39Z Kandarpajit Kallol 6257 638865 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==ভাষা-সাহিত্য বিষয়ক== ===বিশ্বকোষ=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ as.wikipedia.org] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia.miraheze.org] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote.org] |} ===অনলাইন অভিধান/অনুবাদক=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ===বিনামূলীয়া ই-বুক=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ===সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ===অন্যান্য ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 3ca0wff25ynce25tavc5t8cg7dn7d8w 638866 638865 2026-09-27T05:23:57Z Kandarpajit Kallol 6257 /* বিশ্বকোষ */ 638866 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==ভাষা-সাহিত্য বিষয়ক== ===বিশ্বকোষ=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.wikisource.org/wiki/বেটুপাত wikisource] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ===অনলাইন অভিধান/অনুবাদক=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ===বিনামূলীয়া ই-বুক=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ===সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ===অন্যান্য ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 5kagbokt4zz06hj8ugnwz897hnpscan 638867 638866 2026-09-27T05:27:01Z Kandarpajit Kallol 6257 638867 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ===বিশ্বকোষ=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.wikisource.org/wiki/বেটুপাত wikisource] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] nd8chu041dzc7a0a5i53tdky6alcd6v 638868 638867 2026-09-27T05:27:18Z Kandarpajit Kallol 6257 638868 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.wikisource.org/wiki/বেটুপাত wikisource] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] m88i1cd8uti613hcfze8cq1v9xg05iw 638869 638868 2026-09-27T05:28:47Z Kandarpajit Kallol 6257 638869 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.wikisource.org/wiki/বেটুপাত wikisource] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] mhkohqnclrmekly0maj2knsoek3nhuk 638870 638869 2026-09-27T05:31:45Z Kandarpajit Kallol 6257 638870 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.wikisource.org/wiki/বেটুপাত wikisource] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | [[লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক]] || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] iosz38xp3utgecxfwkerymoy4wtbgj6 638871 638870 2026-09-27T05:32:34Z Kandarpajit Kallol 6257 638871 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.wikisource.org/wiki/বেটুপাত wikisource] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] ifh9lsw5il9h4jkig6gu1qovbj4hdfb 638872 638871 2026-09-27T05:34:48Z Kandarpajit Kallol 6257 638872 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] qnrdflxlr0i64xln8jqx9a6akmdiexs 638873 638872 2026-09-27T05:36:31Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অনলাইন অভিধান/অনুবাদক */ 638873 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | এচামিচ বুকচ্ এপ্|| [https://play.google.com/store/apps/details?id=com.book.assamese Assamese Books App] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] icy3bztc0iut2g4o2nd6i30fjwmsj9v 638874 638873 2026-09-27T05:38:00Z Kandarpajit Kallol 6257 638874 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library]{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 818ulqt20lqufiqteecgjxrwomad7kw 638875 638874 2026-09-27T05:40:45Z Kandarpajit Kallol 6257 638875 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]], पूर्वांचल प्रहरी, The Meghalaya Guardian, [https://en.wikipedia.org/wiki/The_North_East_Times The North East Times], || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]], [[ইংৰাজী]], [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ <br/> ১২ <br/> ১২ <br/> ৮ || ৯.০০ <br/> ১০.০০ <br/> ৫.০০ <br/> ২.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] l88kap1dqbar0ou8zim2vzrncmbesrz 638876 638875 2026-09-27T05:51:30Z Kandarpajit Kallol 6257 /* বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী */ 638876 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] nchb4deymmbg1zj371h7588wzolddpg 638877 638876 2026-09-27T05:53:59Z Kandarpajit Kallol 6257 /* বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী */ 638877 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || || |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] jrbxn8akxc80rhrohi89x33n4kxjgjg 638878 638877 2026-09-27T05:57:48Z Kandarpajit Kallol 6257 638878 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || || |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 8lcwd41gy7b51x7834pumo4udb48un5 638879 638878 2026-09-27T06:05:01Z Kandarpajit Kallol 6257 638879 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া (অনলাইন)|| ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || || |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] r614vye8uu3s949bn3l7ak7ppxtdxn4 638880 638879 2026-09-27T06:07:54Z Kandarpajit Kallol 6257 638880 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 0o8hvw2bx70wrn5x7zrg96c0f43lq8i 638881 638880 2026-09-27T06:11:23Z Kandarpajit Kallol 6257 638881 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া (অনলাইন)|| || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] cjgxq0xcyrh4vnu632821ls8hamwcoq 638882 638881 2026-09-27T06:12:15Z Kandarpajit Kallol 6257 638882 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese onlineradiofm.in/<br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur onlineradiofm.in/<br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ zeno.fm/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ zeno.fm/Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 radio.garden/<br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] ik6if4uwat9zw2mrtf7awi9ndpr1z37 638883 638882 2026-09-27T06:24:09Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল */ 638883 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://radio.garden/listen/radio-gup-shup-94-3-fm/61Hvvmu0 <br/> Radio Gup-Shup] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] jblfeoba6xoqsn7sulnddy9wfe1eehf 638884 638883 2026-09-27T06:27:52Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল */ 638884 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://onlineradiofm.in/assam/guwahati/radio-gupshup <br/> Radio Gup-Shup] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 1zqeptgomxadf61zwshr37sustusytq 638885 638884 2026-09-27T06:34:14Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল */ 638885 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://onlineradiofm.in/assam/guwahati/radio-gupshup <br/> Radio Gup-Shup] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://onlineradiofm.in/stations/air-guwahati-pragjyotishpur <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী তেজপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-tezpur <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী নগাঁও || [https://indiaradio.in/akashvani-nagaon <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী যোৰহাট || [https://indiaradio.in/akashvani-jorhat <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী শিলচৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-silchar <br/> AIR Kokrajhar] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] rmllrrxsgr34zrn77oul61464f83wqn 638886 638885 2026-09-27T06:37:32Z Kandarpajit Kallol 6257 638886 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> Radio Gup-Shup] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী তেজপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-tezpur <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী নগাঁও || [https://indiaradio.in/akashvani-nagaon <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী যোৰহাট || [https://indiaradio.in/akashvani-jorhat <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী শিলচৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-silchar <br/> AIR Kokrajhar] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] m6vr3rwpono7csv63kzhq39x1s32y2m 638887 638886 2026-09-27T06:41:19Z Kandarpajit Kallol 6257 638887 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> Radio Gup-Shup] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী তেজপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-tezpur <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী নগাঁও || [https://indiaradio.in/akashvani-nagaon <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী যোৰহাট || [https://indiaradio.in/akashvani-jorhat <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় || [https://indiaradio.in/akashvani-dibrugarh <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী শিলচৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-silchar <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী ডিফু || [https://indiaradio.in/akashvani-diphu <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী হাফলং || [https://indiaradio.in/akashvani-haflong <br/> AIR Kokrajhar] |- | মিক্সিফাই হিন্দী হিটছ ৰেডিঅ' || [https://indiaradio.in/mixify-hindi-hits-radio <br/> AIR Kokrajhar] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] s7cttqdzubtmg56f3qf432ke3bzni57 638888 638887 2026-09-27T06:42:58Z Kandarpajit Kallol 6257 638888 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> Radio Gup-Shup] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী তেজপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-tezpur <br/> AIR Tezpur] |- | আকাশবাণী নগাঁও || [https://indiaradio.in/akashvani-nagaon <br/> AIR Nagaon] |- | আকাশবাণী যোৰহাট || [https://indiaradio.in/akashvani-jorhat <br/> AIR Jorhat] |- | আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় || [https://indiaradio.in/akashvani-dibrugarh <br/> AIR Dibrugarh] |- | আকাশবাণী শিলচৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-silchar <br/> AIR Silchar] |- | আকাশবাণী ডিফু || [https://indiaradio.in/akashvani-diphu <br/> AIR Diphu] |- | আকাশবাণী হাফলং || [https://indiaradio.in/akashvani-haflong <br/> AIR Haflong] |- | মিক্সিফাই হিন্দী হিটছ ৰেডিঅ' || [https://indiaradio.in/mixify-hindi-hits-radio <br/> MixiFy Hindi Hits Radio] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] qdq3i8j8zysc1wwbzhjqsy3ex2mwzfl 638889 638888 2026-09-27T06:45:34Z Kandarpajit Kallol 6257 638889 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> Radio Gup-Shup] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-pragjyotishpur <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী তেজপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-tezpur <br/> AIR Tezpur] |- | আকাশবাণী নগাঁও || [https://indiaradio.in/akashvani-nagaon <br/> AIR Nagaon] |- | আকাশবাণী যোৰহাট || [https://indiaradio.in/akashvani-jorhat <br/> AIR Jorhat] |- | আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় || [https://indiaradio.in/akashvani-dibrugarh <br/> AIR Dibrugarh] |- | আকাশবাণী শিলচৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-silchar <br/> AIR Silchar] |- | আকাশবাণী ডিফু || [https://indiaradio.in/akashvani-diphu <br/> AIR Diphu] |- | আকাশবাণী হাফলং || [https://indiaradio.in/akashvani-haflong <br/> AIR Haflong] |- | মিক্সিফাই হিন্দী হিটছ ৰেডিঅ' || [https://indiaradio.in/mixify-hindi-hits-radio <br/> MixiFy Hindi Hits Radio] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 3ey1p3ss4tliwl3fgr1eksm15mhfjb9 638890 638889 2026-09-27T06:47:30Z Kandarpajit Kallol 6257 638890 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> Radio Gup-Shup] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-pragjyotishpur <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী তেজপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-tezpur <br/> AIR Tezpur] |- | আকাশবাণী নগাঁও || [https://indiaradio.in/akashvani-nagaon <br/> AIR Nagaon] |- | আকাশবাণী যোৰহাট || [https://indiaradio.in/akashvani-jorhat <br/> AIR Jorhat] |- | আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় || [https://indiaradio.in/akashvani-dibrugarh <br/> AIR Dibrugarh] |- | আকাশবাণী ডিফু || [https://indiaradio.in/akashvani-diphu <br/> AIR Diphu] |- | আকাশবাণী হাফলং || [https://indiaradio.in/akashvani-haflong <br/> AIR Haflong] |- | আকাশবাণী শিলচৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-silchar <br/> AIR Silchar] |- | মিক্সিফাই হিন্দী হিটছ ৰেডিঅ' || [https://indiaradio.in/mixify-hindi-hits-radio <br/> MixiFy Hindi Hits Radio] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 4as7qn6xfetq5pjuq6rb55tb6bkskp3 638899 638890 2026-09-27T07:06:38Z Kandarpajit Kallol 6257 638899 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> Radio Gup-Shup] |- | ৯৯.১ বুব্বা এফ.এম. উলুবাৰী || [http://e.radioindia.in/embed/991-bubba-fm-504946 <br/> 99.1 Bubba FM] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-pragjyotishpur <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | আকাশবাণী তেজপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-tezpur <br/> AIR Tezpur] |- | আকাশবাণী নগাঁও || [https://indiaradio.in/akashvani-nagaon <br/> AIR Nagaon] |- | আকাশবাণী যোৰহাট || [https://indiaradio.in/akashvani-jorhat <br/> AIR Jorhat] |- | আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় || [https://indiaradio.in/akashvani-dibrugarh <br/> AIR Dibrugarh] |- | আকাশবাণী ডিফু || [https://indiaradio.in/akashvani-diphu <br/> AIR Diphu] |- | আকাশবাণী হাফলং || [https://indiaradio.in/akashvani-haflong <br/> AIR Haflong] |- | আকাশবাণী শিলচৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-silchar <br/> AIR Silchar] |- | মিক্সিফাই হিন্দী হিটছ ৰেডিঅ' || [https://indiaradio.in/mixify-hindi-hits-radio <br/> MixiFy Hindi Hits Radio] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] ruh2yxjxr2ag8lfeaps31g53oygiuec 638900 638899 2026-09-27T07:08:13Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল */ 638900 wikitext text/x-wiki ==অসম সম্পৰ্কীয়== *ইংৰাজী ৱেবছাইট: **'''[https://assam.gov.in/home.php অসম চৰকাৰৰ মূল ৱেবছাইট]''' **'''[https://assam.gov.in/home.php/districts-page.html জিলা ভিত্তিক ৱেবছাইটৰ তালিকা]''' **'''[https://www.assam.org/ অসম সম্পৰ্কীয় বেচৰকাৰী ৱেবছাইট]''' **'''[https://tezpuronline.in/ তেজপুৰ অনলাইন]''' ==ধৰ্ম সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[শ্ৰীমন্ত শঙ্কৰদেৱ সঙ্ঘ]]|| [https://srimantasankardevsangha.org/ srimantasankardevsangha.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[আউনীআটী সত্ৰ]] || [https://www.auniati.org/ auniati.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |} ==পৰ্যটন সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | নেচাৰ ফৰেষ্ট || [https://www.naturesfoster.org/ naturesfoster.org] || [[ইংৰাজী]] |- | মাজুলী || [https://www.majuli.info/ majuli.info] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250428094020/https://www.majuli.info/ |date=2025-04-28 }} || [[জাৰ্মান ভাষা|জাৰ্মান]] |- | [[ৱিকি ভ্ৰমণ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wy/as/বেটুপাত wikivoyage] || [[অসমীয়া]] |} ==ব্যক্তি সম্পৰ্কীয়== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[জুবিন গাৰ্গ]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://zubeenda.online/ zubeenda.online] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | [[সৌৰভ কুমাৰ চলিহা]]ৰ সোঁৱৰণত|| [https://www.sauravkumarchaliha.in/intro.html sauravkumarchaliha.in] || [[ইংৰাজী]] |} ==বিশ্বকোষ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- |- | [[অসমীয়া ৱিকিপিডিয়া]]|| [https://as.wikipedia.org/ wikipedia] |- | অসমীয়াপিডিয়া || [https://assamesepedia.miraheze.org/wiki/বেটুপাত assamesepedia] |- | [[ৱিকিউদ্ধৃতি]] || [https://as.m.wikiquote.org/wiki/বেটুপাত wikiquote] |} ==অনলাইন অভিধান/অনুবাদক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | অসমীয়া সমাৰ্থক শব্দকোষ || [https://www.axombichitra.com/p/assamese-synonyms.html?m=1 axombichitra.com] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- |আহোম ৱেব ডিক্সনেৰি |[https://www.ahomweb.in/ ahomweb.in] |[[আহোম ভাষা|আহোম]] |- |ওখ্ৰাং জিটিআৰ |[https://bodookhrang.com/app/okhrangtr bodookhrang.com] |[[বড়ো ভাষা|বড়ো]] |- | [[চন্দ্ৰকান্ত অভিধান]] || [https://dsal.uchicago.edu/dictionaries/candrakanta/ candrakanta] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[শব্দ (অভিধান)|শব্দ ডট নেট]] || [https://xobdo.org/ xobdo.org] || [[শব্দ (অভিধান)#ভাষা আৰু শব্দৰ সংখ্যা|বহুভাষিক]] |} ===আৰু চাওক=== *[[যান্ত্ৰিক অনুবাদকৰ তালিকা]] ==অনলাইন কীব'ৰ্ড/কনভাৰ্টাৰ== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! বিষয়বস্তুৰ প্ৰকাৰ!! ভাষা |- | অনলাইন কীব'ৰ্ড || [https://www.lexilogos.com/keyboard/assamese.htm lexilogos.com] || অসমীয়া অনলাইন [[কীব'ৰ্ড]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | টেক্সট্ কনভাৰ্ট || [http://www.textconvert.mobie.in/ textconvert.mobie.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250219222854/http://textconvert.mobie.in/ |date=2025-02-19 }} || লিপ্যন্তৰ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], বহুভাষিক |- | লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক || [https://spellchecker.lachit.org spellchecker.lachit.org] || বৰ্ণাশুদ্ধি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==গ্ৰন্থ সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |-|| [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] |- | বনলতা প্ৰকাশন || [https://www.banalata.in/ banalata.in] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | বাণী মন্দিৰ || [https://banimandir.com/ banimandir.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ৱিকিগ্ৰন্থ]] || [https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wb/as/বেটুপাত wikibook] || অসমীয়া |} ==বিনামূলীয়া ই-বুক== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট/এপচ্!! ভাষা |- | অসমীয়া [[ৱিকিউৎস]] || [https://as.m.wikisource.org/ wikisource.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | [[ইণ্টাৰনেট আৰ্কাইভ]] || [https://archive.org/search?query=Assamese+ archive.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]] |- | প্ৰচেষ্টা || [https://prosestaa.wordpress.com/ prosestaa.wordpress.com] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |- | সাৰথি || [https://www.sarothiasom.in/e-books/#google_vignette sarothiasom.in] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==সাহিত্য বিষয়ক ৱেবছাইট== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট!! ভাষা |- | [[সাহিত্য ডট অৰ্গ]] || [https://xahitya.org/ xahitya.org] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] |} ==শিক্ষামূলক== ===বাতৰি কাকত=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | জিজ্ঞাস|| [https://jigyas.co.in/ Jigyas] || স্কুলীয়া ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে|| অসমীয়া |- |} ===স্কুল-কলেজৰ পাঠ্যক্ৰম সম্পৰ্কীয় ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! মাধ্যম |- | আসাম ব'ৰ্ড এক্সাম|| [https://assamboardexam.com/ Assam Board Exam] || অসমীয়া |- | আসাম ৱেব|| [https://assamweb.in/ AssamWeb] || অসমীয়া |- | ডেইলী আসাম|| [https://dailyassam.com/ Daily Assam] || অসমীয়া, বাংলা |- | দেৱ লাইব্ৰেৰী|| [https://devlibrary.in/ Dev Library] || অসমীয়া, ইংৰাজী, বাংলা |- | লাৰ্ণিং আসাম|| [https://learningassam.com/ Learning Assam] || অসমীয়া |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! পাঠ্যক্ৰম!! ভাষা |- | এজুকেশ্বন ফ'ৰ আসাম|| [https://youtube.com/@educationforassam?si=8_GSbgFlqsQNXnah Education For Assam] || চৰকাৰী চাকৰিৰ প্ৰস্তুতিমূলক|| অসমীয়া |- | কেকেচ্ ব্ল'গ সাপটগ্ৰাম || [https://youtube.com/@kksvlogsapatgram?si=wBxMsof-qPx9gqfQ KKs Vlog Sapatgram] || শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন || অসমীয়া |- |} ==বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী== {{Details|অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনীৰ তালিকা}} '''''বিনামূলীয়া ইণ্টাৰনেট সংস্কৰণ (ই-পেপাৰ/ই-আলোচনী) :''''' {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! প্ৰকাৰ!! পৃষ্ঠা সংখ্যা!! মূল্য (টকা) |- | অসম আদিত্য<ref>{{Cite web |title='অসম আদিত্য'ৰ পঞ্জীয়ন |url=https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |access-date=2024-03-14 |archivedate=2024-03-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240314084919/https://iprd.assam.gov.in/documents-detail/registration-of-newspapers-asom-aditya |deadurl=yes }}</ref> || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asomaditya.com/ epaper.asomaditya.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | অসম বাৰ্তা || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://epaper.asombarta.in/ epaper.asombarta.in] || দৈনিক || ৮ || ১০.০০ |- | [[অসমীয়া খবৰ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://www.assamiyakhabor.com/ assamiyakhabor.com] || দৈনিক || ১২ || ৭.০০ |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240302062606/https://dainikagradoot.in/blog/category/daily/ |date=2024-03-02 }} || দৈনিক || ১৪ || ৯.০০ |- | [[দৈনিক জনমভূমি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://dainikjanambhumi.co.in dainikjanambhumi.co.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110723071857/http://dainikjanambhumi.co.in/ |date=2011-07-23 }} || দৈনিক || ১৪ || ১২.০০ |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/epaper/ niyomiyabarta.com/epaper] || দৈনিক || ১৬ || ৮.০০ |- | [[আমাৰ অসম]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১৬ || ৯.০০ |- | [[নিউ ইণ্ডিয়া সমাচাৰ]] || বহুভাষিক ([[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] উপলব্ধ) || [https://newindiasamachar.pib.gov.in/ newindiasamachar] || পষেকীয়া || ৪৪ || বিনামূলীয়া |- | অন্যযুগ || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.anyayug.com/?m=1 anyayug.com] || মাহেকীয়া || অনলাইন || বিনামূলীয়া |- | শিল্পীৰ দাপোন || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://shilpirdapon.in/ shilpirdapon.in] || মাহেকীয়া || ১৬ || ১৫.০০ |- | বিজ্ঞান জেউতি || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assamsciencesociety.in/information/bijyan_jeuti Bijyan Jeuti] || দুমহীয়া || ৬৮ || ৫০.০০ |- | [[:w:en:The North East Times|The North East Times]] || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ৮ || ২.০০ |- | The Meghalaya Guardian || [[ইংৰাজী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ৫.০০ |- | दैनिक पूर्वोदय || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [https://epaper.dainikpurvoday.com/ epaper.dainikpurvoday.com] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | प्रातः खबर || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://www.pratahkhabar.in/mpaper.aspx pratahkhabar.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | पूर्वांचल प्रहरी || [[হিন্দী ভাষা|হিন্দী]] || [http://glpublications.in/ glpublications.in] || দৈনিক || ১২ || ১০.০০ |- | সাময়িক প্ৰসঙ্গ || [[বাংলা ভাষা|বাংলা]] ||[https://samayikprasanga.in/epaper.php samayikprasanga.in/epaper] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210531181113/https://samayikprasanga.in/epaper.php |date=2021-05-31 }} || দৈনিক || ১২ || ৮.০০ |} ==সংবাদভিত্তিক== ===সংবাদভিত্তিক ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ভাষা!! ৱেবছাইট!! ধৰণ |- | [[অসমীয়া প্ৰতিদিন]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.asomiyapratidin.in/ asomiyapratidin.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[এন কে টিভি|এন.কে. টিভি]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://as.nktv.in/ as.nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/ETV_Network ই.টি.ভি. ভাৰত - অসম] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://www.etvbharat.com/assamese/assam etvbharat.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[গণ অধিকাৰ|গণ অধিকাৰ]] || [[ইংৰাজী]] || [https://ganaadhikar.com/ ganaadhikar.com/] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [https://en.wikipedia.org/wiki/Dailyhunt ডেইলি হাণ্ট] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://m.dailyhunt.in/news/india/assamese/news?mode=pwa&launch=true dailyhunt.in/assamese] || নিউজ ৱেব |- | [[দৈনন্দিন বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://www.dainandinbartagroup.in/ dainandinbartagroup.in] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দৈনিক অগ্ৰদূত]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://dainikagradoot.in/ dainikagradoot.in] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240223094502/https://dainikagradoot.in/ |date=2024-02-23 }} || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | নৰ্থ-ইষ্ট নাও || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://assam.nenow.in/ assam.nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assam.news18.com/amp/ assam.news18.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিয়মীয়া বাৰ্তা]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [https://niyomiyabarta.com/home/ niyomiyabarta.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[ইংৰাজী]] || [https://pragnews.com/ pragnews.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/Hindustan_Samachar হিন্দুস্থান সমাচাৰ] || [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] (বহুভাষিক) || [https://assamese.hindusthansamachar.in/ hindusthansamachar.in] || নিউজ ৱেব |- | Asom Barta || [[ইংৰাজী]] || [https://asombarta.in/ asombarta.in] || নিউজ ৱেব |- | Assam Times|| [[ইংৰাজী]] || [https://www.assamtimes.org/ assamtimes.org] || নিউজ ৱেব |- | EastMojo || [[ইংৰাজী]] || [https://www.eastmojo.com/ eastmojo.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240315193400/https://www.eastmojo.com/ |date=2024-03-15 }} || নিউজ ৱেব |-[https://en.m.wikipedia.org/wiki/DY365 DY365] || [[ইংৰাজী]] || [https://dy365.in/ dy365.in ] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[নিউজ লাইভ|NEWS LIVE]] || [[ইংৰাজী]], [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] || [http://newslivetv.com/ newslivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[এন কে টিভি|NK TV]] || [[ইংৰাজী]] || [https://nktv.in/ nktv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [https://en.m.wikipedia.org/wiki/North_East_Live#p-lang North-East Live] || [[ইংৰাজী]] || [https://northeastlivetv.com/ northeastlivetv.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | NorthEast Now || [[ইংৰাজী]] || [https://m.nenow.in/amp nenow.in] || নিউজ ৱেব |- | North East Times || [[ইংৰাজী]] || [https://www.northeasttimes.in/ northeasttimes.in] || নিউজ ৱেব |- | [[প্ৰতিদিন টাইম|Pratidin TIME]] || [[ইংৰাজী]] || [https://www.pratidintime.com/ pratidintime.com] || টেলিভিছন চেনেল |- | [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন|The Assam Tribune]] || [[ইংৰাজী]] || [https://assamtribune.com/ assamtribune] || দৈনিক বাতৰি কাকত |- | [[দ্যা ছেণ্টিনেল|The Sentinel]] || [[ইংৰাজী]] || [https://sentinelassam.com/ sentinelassam.com] || দৈনিক বাতৰি কাকত |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | এ.আই.আৰ. নিউজ (আকাশবাণী) গুৱাহাটী|| [https://youtube.com/@airnewsguwahati?si=TpQ2gPYaRHa7xrjh AIR News Guwahati] || অসমীয়া |- | [[এন কে টিভি]] || [https://youtube.com/@nktvplus?si=lRk8NplR_2dttISV NKTV PLUS] || অসমীয়া |- | এন বি নিউজ || [https://youtube.com/@nbnewstv?si=MTtInk2nOXRg_OpH NB News] || অসমীয়া |- | এন ডি ২৪ || [https://youtube.com/@nd24assam?si=MQZ3FwRs1cu1VLdC ND24] || অসমীয়া |- | কাৰেণ্ট ট্ৰেণ্ড আসাম || [https://youtube.com/@currenttrendassam5783?si=Avuxl_DyWI4qlRS7 Current Trend Assam] || অসমীয়া |- | টাইম ৮ অসম|| [https://youtube.com/@time8axom150?si=bJGIoS6Je9RjDYKf Time8 Axom] || অসমীয়া |- | [[ডি ৱাই ৩৬৫|ডি.ৱাই. ৩৬৫]] || [https://youtube.com/@dy365news?si=Ates6rAJttG-QVoH/ DY365] || অসমীয়া |- | ডী ডী নিউজ অসমীয়া|| [https://youtube.com/@ddnewsassamese?si=GqYAKjy6GcikH0GG DD News Assamese] || অসমীয়া |- | নৰ্থ ইষ্ট লাইভ || [https://youtube.com/@northeastliveyt?si=2N8HU3BmAVWr3Cqu Northeast Live] || অসমীয়া |- | [[নিউজ লাইভ]] || [https://youtube.com/@newslivetvofficial?si=TwNgt-P77iTtSbfn NEWS LIVE] || অসমীয়া |- | [[নিউজ ১৮ অসম নৰ্থ ইষ্ট]] || [https://youtube.com/@news18assamnortheastlive?si=QKgGeEW-P-cKVNlR News18 Assam/Northeast] || অসমীয়া |- | প্ৰথম খবৰ ২৪×৭|| [https://youtube.com/@prathamkhabar24x7?si=M0yDjDTcnowCZo-4 Pratham Khabar 24×7] || অসমীয়া |- | [[প্ৰতিদিন টাইম]] || [https://youtube.com/@prtidintime?si=Jqg2cUMzEkdCw7-Y Pratidin Time] || অসমীয়া |- | [[প্ৰাগ নিউজ]] || [https://youtube.com/@pragnews-assam?si=jFQrCunxk3pUaI1o Prag News] || অসমীয়া |- |} ==মনোৰঞ্জনমূলক== ===অনলাইন ৰেডিঅ' চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.<ref>[https://gupshupradio.com/ ৰেডিঅ' গোপ-চপ‌ ৯৪.৩ এফ.এম.]</ref> || [https://indiaradio.in/radio-gupshup-94-3-fm <br/> Radio Gup-Shup] |- | ৯৯.১ বুব্বা এফ.এম. উলুবাৰী || [http://e.radioindia.in/embed/991-bubba-fm-504946 <br/> 99.1 Bubba FM] |- | এনিটাইম ইণ্টাৰনেট ৰেডিঅ' || [https://zeno.fm/radio/anytimeinternetradio/ Anytime Internet Radio] |- | জুবিন এফ.এম. || [https://zeno.fm/radio/zubeen/ Zubeen FM] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> AIR Guwahati Mahabahu] |- | আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-pragjyotishpur <br/> AIR Guwahati Pragjyotishpur] |- | [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] || [https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> AIR Assamese] |- | আকাশবাণী কোকৰাঝাৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-kokrajhar <br/> AIR Kokrajhar] |- | [[আকাশবাণী তেজপুৰ]] || [https://indiaradio.in/akashvani-tezpur <br/> AIR Tezpur] |- | আকাশবাণী নগাঁও || [https://indiaradio.in/akashvani-nagaon <br/> AIR Nagaon] |- | আকাশবাণী যোৰহাট || [https://indiaradio.in/akashvani-jorhat <br/> AIR Jorhat] |- | [[আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়]] || [https://indiaradio.in/akashvani-dibrugarh <br/> AIR Dibrugarh] |- | আকাশবাণী ডিফু || [https://indiaradio.in/akashvani-diphu <br/> AIR Diphu] |- | আকাশবাণী হাফলং || [https://indiaradio.in/akashvani-haflong <br/> AIR Haflong] |- | আকাশবাণী শিলচৰ || [https://indiaradio.in/akashvani-silchar <br/> AIR Silchar] |- | মিক্সিফাই হিন্দী হিটছ ৰেডিঅ' || [https://indiaradio.in/mixify-hindi-hits-radio <br/> MixiFy Hindi Hits Radio] |} ===অসমীয়া গানৰ ৱেবছাইট=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! ৱেবছাইট |- | গীত সংকলন || [https://geetsankalan.com/ geetsankalan.com] |} ===ইউটিউব চেনেল=== {| class="wikitable sortable" |- ! নাম!! লিংক!! ভাষা |- | [[জোনাক (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|জোনাক]] || [https://youtube.com/@jonackchannel?si=GTm6W51vM5Wpi40i Jonack] || অসমীয়া |- | [[ৰং (দূৰদৰ্শন কেন্দ্ৰ)|ৰং]] || [https://youtube.com/@rangtv?si=3EYm2KEmLJVNE4bQ Rang TV] || অসমীয়া |- | [[ৰেঙণি টিভি|ৰেঙণি]] || [https://youtube.com/@rengonitv?si=sIxckAJ1kfs1hB2- Rengoni TV] || অসমীয়া |- | স্পন্দন || [https://youtube.com/@spondontvassam?si=ncxCaqnGbR7SLcuE Spondon Tv] || অসমীয়া |- |} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:টেলিভিছন চেনেল]] [[শ্ৰেণী:অসম সম্পৰ্কীয় তালিকা]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য]] [[শ্ৰেণী:ৱেবছাইট]] [[শ্ৰেণী:বাতৰি কাকত]] [[শ্ৰেণী:আলোচনী]] [[en:List of Assamese periodicals#E-Magazines]] 8nif6k8x4385f3gtlt3800zh5y54odf 0 31814 638768 617143 2026-09-26T16:06:44Z ~2026-51805-36 51883 /* */ 638768 wikitext text/x-wiki {{Infobox person |name = চেতনা দাস |image = Chetana Das, Veteran Assamese Actress 03 (cropped).jpg | image_size= 140px |caption = |birth_name = |birth_date = {{Birth date|1954|11|04}}<ref name="spider" /> |birth_place = [[শ্বিলং]], [[মেঘালয়]], (তেতিয়াৰ অসম)<br> {{flag|India}}<ref name="spider" /> |death_date = |death_place = |death_cause = |resting_place = |resting_place_coordinates = |residence = |nationality = {{flagicon|India}} ভাৰতীয় |other_names = | awards = সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা, শিল্পী বঁটা (২০২৫)<ref>{{cite news | url=https://newsonair.gov.in/as/%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%8D%E0%A6%AF%E0%A7%B0-%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%81%E0%A6%9A%E0%A6%97%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%95%E0%A7%80-%E0%A6%AC%E0%A6%BF%E0%A6%B6%E0%A6%BF%E0%A6%B7%E0%A7%8D%E0%A6%9F/ | title=ৰাজ্যৰ পাঁচগৰাকী বিশিষ্ট শিল্পীলৈ সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা | date=June 11, 2026 11:26 AM | agency=আকাশবাণী | accessdate=11 June 2026}}</ref> |education |alma_mater = |employer = |occupation = অভিনেত্ৰী |home_town = |title = |salary = |networth = |height = |weight = |term = |predecessor = |successor = |party = |boards = |religion = [[হিন্দু ধৰ্ম|হিন্দু]] |spouse = |partner = |children = |parents = |relatives = |signature = |website = |footnotes = }} '''চেতনা দাস''' ({{lang-en|Chetana Das}}, জন্ম: ৪ নৱেম্বৰ, ১৯৫৪) হৈছে [[অসম]]ৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰী।<ref name="চেদাসা">{{cite web | url=https://fotadhol.com/?p=2891 | title=ৰস-সম্ৰাজ্ঞী চেতনা দাসৰ সৈতে এক অন্তৰংগ আলাপ | publisher=ফটাঢোল | work=সাক্ষাৎকাৰ | date=১ ফেব্ৰুৱাৰী, ২০১৮ | accessdate=25 মে' 2024 | archivedate=2024-05-25 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20240525094754/https://fotadhol.com/?p=2891 | deadurl=yes }}</ref> ১৯৭০ আৰু ১৯৮০ দশকত তেওঁ অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ জগতৰ জনপ্ৰিয় অভিনেত্ৰী আছিল।<ref name="spider" /><ref name="parda">{{cite web | url=http://www.rupaliparda.com/english/who's-who/chetanadas.htm | title=ৰূপালী পৰ্দাত চেতনা দাসৰ বষয়ে | publisher=www.webxindia.com | accessdate=December 06, 2012}}</ref> তেওঁ পূৰ্বৰ [[অসম]]ৰ (বৰ্তমানৰ [[মেঘালয়]]) [[শ্বিলং|শ্বিলঙ]]ত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="IMDb">{{cite web | url=http://www.imdb.com/name/nm2762787/ | title=IMDbত চেতনা দাসৰ বিষয়ে | publisher=IMDb.com, Inc. | accessdate=December 06, 2012}}</ref> ==চমু জীৱনী== ১৯৫৪ চনৰ ৪ নৱেম্বৰত চেতনা দাসৰ পূৰ্বৰ অসমৰ (বৰ্তমানৰ মেঘালয়) শ্বিলঙত জন্ম হয়। <ref name="spider">{{cite web | url=http://www.assamspider.com/resources/2415-Chetana-Das-Indian-Actress-from-Assam.aspx | title=Chetana Das – Indian Actress from Assam | publisher=SpiderWorks Technologies Pvt Ltd., Kochi, India | date=30-Jan-2010 | accessdate=December 06, 2012 | author=Tania Gogoi}}</ref> পিতৃৰ নাম হৈছে স্বৰ্গীয় গিৰিন্দ্ৰ কুমাৰ তালুকদাৰ।<ref name="parda" /> তেওঁ [[তেজপুৰ]]ৰ [[দৰং মহাবিদ্যালয়|দৰং কলেজৰ]] পৰা স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰে।<ref name="spider" /> ==মঞ্চাভিনয়, গীত-নৃত্য== * তৃতীয় শ্ৰেণীত পঢ়ি থাকোঁতে [[শোণিত কুঁৱৰী]]ত 'কুঁজী বুঢ়ী'ৰ চৰিত্ৰত অভিনয় কৰিছিল। * ১৯৬৫ চনত "তেজপুৰ মাল্টিপাৰ্প'জ গাৰ্লছ স্কুল"ৰ হৈ শ্ৰেষ্ঠা অভিনেত্ৰীৰ বঁটা লাভ কৰিছিল।<ref name="parda" /> * [[তেজপুৰ]]ৰ [[বাণ ৰঙ্গমঞ্চ|বাণ থিয়েটাৰ]]ত ভোগজৰা' নাটত অভিনয়। চন্দ্ৰধৰ গোস্বামী, [[ফণী শৰ্মা|নটসূৰ্য ফণী শৰ্মা]], [[বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা|কলাগুৰু বিষ্ণুপ্ৰসাদ ৰাভা]] আদি প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তিৰ সৈতে 'চিৰাজ', 'চাণক্য', 'নাগৰাজ বাসুকী', 'মহীজীৱি' আদি নাটত একেলগে কাম কৰিছিল। * ১৯৭২ চনত [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ত অনুষ্ঠিত নাট্য মহোৎসৱত [[দৰং মহাবিদ্যালয়]]ক প্ৰতিনিধিত্ব কৰিছিল আৰু নাট্যসম্ৰাট [[প্ৰফুল্ল বৰা]] ৰচিত ''সিহঁত নমৰে'' নাটখনৰ যোগে স্বৰ্ণপদক লাভ কৰিছিল। * ১৯৭৫ চনত নতুন দিল্লীৰ ৰাষ্ট্ৰপতি ভৱন আৰু আই.আই.ফাস্ক হলত মঞ্চস্থ হোৱা আৰু 'নাটঘৰ'ৰ দ্বাৰা নিবেদিত 'ফাটিমা বিবিৰ ঘৰ' নাটত অংশ লৈছিল। * তেজপুৰৰ সঙ্গীত নাটকম্ নাট্যগোষ্ঠীয়ে অসমৰ বিভিন্ন জিলাত মঞ্চস্থ কৰা নাট্যসম্ৰাট প্ৰফুল্ল বৰাৰ ''[[উপপথ]]'' নাটত আইতাকৰ ভূমিকাত অভিনয় কৰিছিল। * ১৯৭৫ চনৰ ৩১ অক্টোবৰত সাংস্কৃতিক সঞ্চালকালয়ৰ নাট্য শাখাত এগৰাকী নাট্য শিল্পী ৰূপে যোগদান কৰিছিল। * দূৰদৰ্শনত সম্প্ৰচাৰিত [[ৰুদ্ৰ বৰুৱা|লুইত কোঁৱৰ ৰুদ্ৰ বৰুৱা]] পৰিচালিত এখন নৃত্য-নাটিকাত অংশ লৈছিল। * ১৯৭৫ চনত [[কলকাতা]]ৰ ৰবীন্দ্ৰ সদনত অনুষ্ঠিত অখিল ভাৰতীয় লোক-সঙ্গীত মহোত্সৱত অসমৰ অন্যান্য শিল্পীৰ সৈতে [[লোকগীত]] শাখাত অংশ লৈছিল। * ১৯৭৬ চনত [[দিল্লী]]ৰ শ্ৰীৰাম চেণ্টাৰত মঞ্চায়িত, অতুল বৰদলৈ আৰু দুলাল ৰয় ৰচিত 'বৃক্ষৰ খোজ' নাটত মূল চৰিত্ৰ 'বাগী'ৰ ভাওত অভিনয় কৰিছিল। উল্লেখনীয় যে বিভিন্ন মঞ্চত এই নাটখন ৫০তকৈয়ে অধিকবাৰ অভিনীত হৈছিল। * একেটা বৰ্ষতে নতুন দিল্লীৰ কলামন্দিৰত অনুষ্ঠিত অখিল ভাৰতীয় নাট্য মহোৎসৱত শ্ৰেষ্ঠ নাটকৰ সন্মান লাভ কৰা 'চৰকাৰী ইন্সপেক্টৰ'ত অভিনয় কৰিছিল। * ১৯৮৬ চনত 'অপনা উৎসৱ'ত অংশ লৈছিল। একেটা বৰ্ষতে [[ৰেকিবুদ্দিন আহমেদ]]ৰ ওচৰত জিকিৰৰ আৰু নৃত্যশিল্পী নৰেন্দ্ৰ শৰ্মাৰ ওচৰত নৃত্যৰ প্ৰশিক্ষণ গ্ৰহণ কৰিছিল। * ১৯৭৯ চনত [[অসম চৰকাৰ]]ৰ সাংস্কৃতিক সঞ্চালকালয়ৰ তদাৰকীত ৰাষ্ট্ৰীয় নাট্য বিদ্যালয়ে আয়োজন কৰা 'নাট্য কৰ্মশালা'ৰ আটাইকেইখন নাটকতে অংশ লৈছিল। * ১৯৯২ চনত [[দুলাল ৰয়]] পৰিচালিত আৰু নতুন দিল্লীৰ [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাট্য বিদ্যালয়]] আৰু আই.আই.ফাস্ক হলত মঞ্চায়িত 'কেলিন্দা' নাটত 'চিজনিয়া'ৰ ভাওত অভিনয় কৰিছিল। * ১৯৯৫ চনত SAARC লোক-নৃত্য মহোৎসৱত এগৰাকী লোক-নৃত্য শিল্পী ৰূপে ভাগ লৈছিল। * ভুৱনেশ্বৰৰ সূৰ্ষ মন্দিৰত অনুষ্ঠিত কোণাৰ্ক লোক-নৃত্য মহোৎসৱত এগৰাকী লোক-নৃত্য শিল্পী ৰূপে ভাগ লৈছিল। * ১৯৯৫ চনত [[জাহ্নু বৰুৱা]]ৰ নিৰ্দেশনাত সফলতাৰে " Film Appreciation course"ৰ প্ৰশিক্ষণ গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="parda" /> * শিল্পীগৰাকীয়ে অভিনয় কৰা কেইখনমান উল্লেখনীয় নাটক হ'ল- {| class="wikitable" |- ! ক্ৰম!! নাট!! নাট্যকাৰ | ১ || ''আহাৰ'' || অৰুণ শৰ্মা |- | ২ || ''জন্ম'' ||মহেন্দ্ৰ বৰঠাকুৰ |- | ৩ || ''শুনা জন্মেজয়'' || আদ্য ৰঙাচাৰী |- | ৪ || ''ভোটাই ডেকা'' ||সাৰদা বৰদলৈ |- | ৫ || ''এটি চোলাৰ কাহিনী'' ||আলি হাইদৰ |- | ৬ || ''লিলি অ’ লিলি'' ||হৰেন্দ্ৰ নাথ ভূঞা |- | ৭ || ''আৰ্মছ এণ্ড দ্য মেন'' ||জি. বি. শ্বেও |- | ৮ || ''অভাৰ ব্ৰীজ'' || প্ৰৱীণ ফুকন |- | ৯ || ''মহাৰজা'' ||সতীশ ভট্টাচাৰ্য্য |- | ১০ || ''পৰশুৰাম'' ||অৰুণ শৰ্মা<ref name="parda" /> |} ==আকাশবাণীত প্ৰচাৰিত নাট== {| class="wikitable" |- ! নাট!! চৰিত্ৰ!! নাট্যকাৰ!! তথ্য |- | গোৱৰ্দ্ধন চৰিত || মাইনা || তৰুণ শইকীয়া || বৰ্ষ - ১৯৭৬, নিৰ্দেশক - নীলু চক্ৰৱৰ্তী |- | কাঠফুলা || বেদনা || আব্দুল মালিক || নিৰ্দেশক - ধীৰু ভূঞা |- | মাইনা সংবাদ || || তৰুণ শইকীয়া || এই নাটখন অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ' ড্ৰামা প্ৰতিযোগিতাত শ্ৰেষ্ঠ নাট সমূহৰ মাজত নিৰ্বাচিত।<ref name="parda" /> |} ==নাটক নিৰ্দেশনা== চেতনা দাসে কেইবাখনো নাটক নিৰ্দেশনা কৰিছে। ইয়াৰে কেইখনমান নাটক হৈছে:<ref name="parda" /> {| class="wikitable" |- ! নাট!! নাট্যকাৰ |- | অজীণ পাটকী || দিনেশ শৰ্মা |- | মাজনী || জেউতি বৰা |- | পোহৰ || বসন্ত খনিকৰ |- | মহে গুণ গুণ কৰে || লক্ষীণন্দন বৰা |- | প্ৰজাপতি নিবন্ধন || চেতনা দাস |} ==চলচ্চিত্ৰপঞ্জী== {|class="wikitable" ! বৰ্ষ!! চলচ্চিত্ৰৰ নাম!! ইংৰাজী নাম |- | ১৯৭০|| [[বৰুৱাৰ সংসাৰ]]|| Baruar Sansar |- | ১৯৭৯ || দূৰণীৰ ৰঙ || Duronir rang |- | ১৯৮০ || [[উপপথ]]|| Upapath |- | ১৯৮৫ || [[অগ্নিস্নান]] || Ordeal |- | ১৯৮৬ || [[পাপৰি]] || papari |- | ১৯৮৮ || [[কোলাহল]] || The Turmoil |- | ১৯৯২ || [[ফিৰিঙতি]] || The Spark |- | ১৯৯৫ || [[আৱৰ্তন]] || Abatran |- | ১৯৯৬ || [[অদাহ্য]] || Incombustible |- | ১৯৯৮ || দিল চে || Dil se (Hindi) |- | ২০০০ || [[হিয়া দিয়া নিয়া]] || Hiya diya niya |- | ২০০১ || [[দাগ (চলচ্চিত্ৰ)|দাগ]] || Daag |- | ২০০২ || [[কন্যাদান (চলচ্চিত্ৰ)|কন্যাদান]] || Koinadan |- | ২০০৪ || ৰংমন || Rongmon |- | ২০০৪ || কাদম্বৰী || Kadambori |- | ২০০৫ || [[চুৰেণ চোৰৰ পুতেক]] || Suren Suror putek |- | ২০১৬ || [[দূৰদৰ্শন...এটি যন্ত্ৰ]] ||Duradrashan Eti Janta |- | ২০১৯ || [[ৰত্নাকৰ (চলচ্চিত্ৰ)|ৰত্নাকৰ]] || Ratnakar |} তেওঁ অভিনয় কৰা আৰু কেইখন মান বোলছবি নাম হল: কালসন্ধ্যা (হিন্দী),কইনা মোৰ ধুনীয়া, মাঘত মামনি বিয়া, উজনি দুজনী গাভৰু, মন, চেনাই মোৰ ঢুলীয়া, ককা দেউতা ঘৰ জোৱাঁই , ৰুদ্ৰ আদি। ==অন্যান্য কৃতিত্ব == * হিন্দী ধাৰাবাহিক "কামৰূপ কি কাহানী"ত অভিনয় কৰিছিল। * অসমীয়া সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰত আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বাবে ড॰ আম্বেদকাৰ বঁটা লাভ কৰে। * অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ ''[[হিয়া দিয়া নিয়া]]''ত দেখুওৱা প্ৰদৰ্শনৰ বাবে মুনলাইট মিডিয়া স্পেছিয়েল জুৰি বঁটা লাভ কৰে। * ২০২৪ চনত অসম চৰকাৰে তেখেতক নটসূৰ্য ফণী শৰ্মা বঁটা প্ৰদান কৰে। * ২০২৬ চনত তেখেতক ভাৰত চৰকাৰে ২০২৫ বৰ্ষৰ সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা প্ৰদান কৰে। <ref name="parda" /> ==জড়িত থকা কেন্দ্ৰসমূহ== চেতনা দাস কেইবাটাও সাংস্কৃতিক কেন্দ্ৰৰ লগত জড়িত হৈ আছে। তাৰে কেইটামান সাংস্কৃতিক কেন্দ্ৰৰ নাম হৈছে: {{multicol}} *মিতালী কলা কেন্দ্ৰ *অক্যাতন * ভাৰতীয় গণ নাট্য সংঘ *সৌভিক *নাটশালা {{col-break}} *প্ৰগতি *সমলয় *নিউ আৰ্ট প্লেয়াৰ্ছ *মঞ্চলোক *বৰপেটা ফুকন নাট্য মন্দিৰ {{col-break}} *মিলন মন্দিৰ *শিৱসাগৰ নাট্য মন্দিৰ *কামৰূপীয়া সনাতন ধৰ্ম মণ্ডলী * শৃগাল * বাণ থিয়েটাৰ *মাজগাঁও শংকৰ মন্দিৰ<ref name="parda" /> {{col end}} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{IMDb name |2762787}} * [http://www.rupaliparda.com/english/who's-who/chetanadas.htm ৰূপালীপৰ্দাত চেতনা দাসৰ বিষয়ে] {{অসমীয়া চলচ্চিত্ৰ}} {{অসমৰ প্ৰসিদ্ধ ব্যক্তি}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ ব্যক্তি]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী‎]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় অভিনেত্ৰী]] 2zlqm5zd6arn288bh7m918cpwwa1wl6 0 35205 638907 622985 2026-09-27T07:23:16Z Kandarpajit Kallol 6257 638907 wikitext text/x-wiki {{Infobox broadcasting network |name = আকাশবাণী |logo = [[File:AIR Logo.jpg|200px]] |type = চৰকাৰী সংস্থা |branding = |airdate = |country = [[ভাৰতীয়]] |available = ৰাষ্ট্ৰীয় |founded = |founder = [[ভাৰত চৰকাৰ]] |slogan = |motto = বহুজন হিতায় বহুজন সুখায়<ref>[http://allindiaradio.gov.in/Profile/Mission Mission]</ref> |market_share = |license_area = |broadcast_area = |area = |erp = |owner = [[প্ৰসাৰ ভাৰতী]] |key_people = |foundation = |launch_date = ১৯৩০ |dissolved = |former_names = |digital = |analog = |servicename1 = |service1 = |servicename2 = |service2 = |servicename3 = |service3 = |servicename4 = |service4 = |callsigns = |callsign_meaning = |former_callsigns = |affiliation = |affiliates = |groups = |former_affiliations = | headquarters = [[নতুন দিল্লী]], [[দিল্লী]], [[ভাৰত]], |website = [http://www.allindiaradio.org/ www.allindiaradio.org], [http://www.newsonair.nic.in/ www.newsonair.nic.in] |footnotes = }} '''আকাশবাণী''' ({{Lang-en|All India Radio}}; {{Lang-hi|आकाशवाणी}}) [[ভাৰত]]ৰ এটা [[অনাতাঁৰ প্ৰযুক্তি|অনাতাঁৰ]] সম্প্ৰচাৰ সেৱা আৰু [[প্ৰসাৰ ভাৰতী]]ৰ এটা অংশ। ১৯৩০ চনত,<ref name=Milestones>[http://allindiaradio.gov.in/Profile/Milestones Milestones] Official website. allindiaradio.org. ''Retrieved:2013-01-13''.</ref> প্ৰতিষ্ঠা হোৱা অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ'ক ১৯৫৬ চনত আধিকাৰিকভাবে আকাশবাণী নামকৰণ কৰা হয়। আকাশবাণী বিশ্বৰ অন্যতম বৃহৎ অনাতাঁৰ সম্প্ৰচাৰক। ইয়াৰ প্ৰধান কাৰ্যালয় [[নতুন দিল্লী]]ৰ আকাশবাণী ভৱনত অৱস্থিত। এইটো ভৱনত [[দূৰদৰ্শন (চেনেল)‎‎|দূৰদৰ্শনৰ]] কাৰ্যালয়ো আছে। ==ইতিহাস== [[File:Akashvani Bhavan in New Delhi.jpg|left|thumb|নতুন দিল্লীত অৱস্থিত আকাশবাণীৰ মুখ্য কাৰ্যালয়|alt=দূৰৈৰ পৰা লোৱা টাৱাৰৰ সৈতে আকাশবাণী ভৱনৰ ছবি]] ১৯২৭ চনত কেইটামান ৰেডিঅ' ক্লাবৰ সহযোগত ব্ৰিটিছ ভাৰতত প্ৰথম অনাতাঁৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ হৈছিল। ১৯২৬ চনত হোৱা এখন চুক্তি মৰ্মে বেচৰকাৰী ইণ্ডিয়ান ব্ৰ'ডকাষ্টিং কোম্পানীক (IBC) দুটা অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰাৰ বাবে কৰ্তৃত্ব প্ৰদান কৰা হৈছিল। সেই অনুসৰি ১৯২৭ চনৰ ২৩ জুলাইত [[মুম্বাই|বোম্বাই]] কেন্দ্ৰ আৰু একে বছৰৰে ২৬ আগষ্টত [[কলকাতা]] কেন্দ্ৰৰ কাৰ্যসূচী আৰম্ভ হয়। ১৯৩০ চনৰ ১ মাৰ্চত ইণ্ডিয়ান ব্ৰ'ডকাষ্টিং কোম্পানীৰ কাম-কাজ বন্ধ হৈ যোৱাত চৰকাৰে ১৯৩০ চনৰ ১ এপ্ৰিলত 'ইণ্ডিয়ান ষ্টেট ব্ৰ'ডকাষ্টিং চাৰ্ভিচ' গঠন কৰি অনাতাঁৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰে। দুবছৰ পৰীক্ষামূলকভাৱে কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ কৰাৰ অন্তত ১৯৩২ চনৰ মে মাহৰ পৰা স্থায়ীভাৱে কাৰ্যসূচী সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ হয়। ১৯৩৬ চনৰ ৮ জুনৰ পৰা এই কোম্পানীটো অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ' বুলি নতুন নামকৰণ হয়।<ref name=Milestones/> ১৯৩৯ চনৰ ১ অক্টোবৰৰ পৰা পুষ্টু ভাষাৰ কাৰ্যসূচীৰে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ'ই বহিঃসেৱা আৰম্ভ কৰে। প্ৰকৃততে [[আফগানিস্থান]], [[ইৰান]] আৰু আৰৱীয় দেশসমূহক উদ্দেশি [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] কৰা উদ্দেশ্যধৰ্মী (propaganda) অনাতাঁৰ সম্প্ৰচাৰক প্ৰতিহত কৰিবলৈ এই বহিঃসেৱা কাৰ্যসূচী আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ভাৰতে স্বাধীনতা লাভ কৰাৰ আগলৈকে দেশখনত মাত্ৰ ৬টাহে অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ আছিল। এই কেইটা হ'ল- [[দিল্লী]], বোম্বাই, [[চেন্নাই|মাদ্ৰাজ]], [[লক্ষ্ণৌ]], কলকাতা আৰু টিৰুচী। অনাতাঁৰ গ্ৰাহক যন্ত্ৰৰ সংখ্যা আছিল ২,৭৫,০০০। ১৯৫৬ চনত অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ'ৰ আধিকাৰিক নাম আকাশবাণী কৰা হয়। ১৯৫৭ চনৰ ৩ অক্টোৱৰ তাৰিখে ৰেডিঅ' চিলোনৰ (Radio Ceylon) সৈতে প্ৰতিদ্বন্দ্বিতা কৰিবলৈ [[বিবিধ ভাৰতী]] সেৱা উন্মোচন কৰা হয়। ১৯৫৯ চনত আকাশবাণীয়ে দিল্লী মহানগৰত [[দূৰদৰ্শন (চেনেল)‎‎|দূৰদৰ্শন]] সেৱা আৰম্ভ কৰে। ১৯৭৬ চনৰ ১ এপ্ৰিলত<ref>{{Cite web |title=AIR Manual, Chapter 1: History of All India Radio |url=http://allindiaradio.org/Misc/AIR-Manual1/Chapter1.pdf |access-date=2013-11-25 |archivedate=2010-09-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100917064450/http://allindiaradio.org/Misc/AIR-Manual1/Chapter1.pdf |deadurl=yes }}</ref> [[দূৰদৰ্শন (চেনেল)‎‎|দূৰদৰ্শন]] আকাশবাণীৰ পৰা পৃথক হৈ যায়। প্ৰথম এফ এম সেৱা বৰ্তমানৰ চেন্নাইত আৰম্ভ হয় ১৯৭৭ চনৰ ২৩ জুলাইৰ দিনা।<ref>{{Cite web |title=আৰ্কাইভ কপি |url=http://allindiaradio.org/milestone.html |access-date=2013-11-25 |archivedate=2010-06-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100612212622/http://allindiaradio.org/milestone.html |deadurl=yes }}</ref> ১৯৩৬ চনত এম ভি গোপালাস্বামীয়ে তেওঁৰ বাসস্থান "বিত্তাল বিহাৰ"ত (বৰ্তমান [[মহীশূৰ]]ৰ আকাশবাণী চৌহদৰ পৰা ২০০ গজ আঁতৰত ) দেশৰ প্ৰথমটো ব্যক্তিগত অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা সময়তে "আকাশবাণী" শব্দটোৰ উদ্ভাৱন কৰিছিল।<ref>[http://www.business-standard.com/india/news/mysore-akashavani-is-now-75-years-old/408172/ Mysore Akashavani is now 75 years old<!-- Bot generated title -->]</ref> ই এটা [[সংস্কৃত ভাষা]]ৰ আৰু হিন্দু পৌৰাণিক কথাৰ সৈতে জড়িত শব্দ।<ref>[http://en.bab.la/dictionary/english-hindi/celestial-announcement BabLa dictionary] Retrieved 2011-10-15.</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==লগতে চাওক== * [[আকাশবাণী গুৱাহাটী]] *[https://as.wikipedia.org/wiki/অসমৰ_ৱেবছাইটসমূহৰ_তালিকা#অনলাইন_ৰেডিঅ'_চেনেল অসমৰ সকলো ৰেডিঅ' ষ্টেচন] ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{commons category inline|All India Radio|আকাশবাণী}} * [http://allindiaradio.gov.in/ All India Radio Official web-site] * [http://www.listenradios.com/vividh-bharati-online/ All India Radio Commercial Broadcasting Service Vividh Bharati On Line] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111031004449/http://www.listenradios.com/vividh-bharati-online/ |date=2011-10-31 }} * [http://india.gov.in/knowindia/radio.php Know India: Radio] * [http://onlinetps.com/resources/AIR_radio_frequency_list.htm All India Radio (AIR) Station Frequencies (National/International)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140605120519/http://onlinetps.com/resources/AIR_radio_frequency_list.htm |date=2014-06-05 }} * [http://childrensection.tripod.com/ Children's wing of All India Radio] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111003223928/http://childrensection.tripod.com/ |date=2011-10-03 }} [[শ্ৰেণী:গণমাধ্যম]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ চৰকাৰী সংস্থা]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] dn3qbltj2wiy1kdu4p1js1yf919soig 0 38749 638776 638594 2026-09-26T16:43:35Z KhiLanTzi 23530 /* নাম */ 638776 wikitext text/x-wiki {{About|চুতীয়া জনগোষ্ঠী|চুতীয়া ৰাজ্যখন|চুতীয়া ৰাজ্য}} {{short description|উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ অসমৰ এটা জনগোষ্ঠী}} {{Infobox ethnic group | group = চুতীয়া জনগোষ্ঠী | native_name = |image = [[File:Chutia Bihu group.png|none|300px]] | image_caption = পৰম্পৰাগত সাজ-পোছাকত চুতীয়া যুৱক-যুৱতীৰ এটা দল। | population = | popplace = প্ৰধানকৈ [[উজনি অসম]], মধ্য অসম আৰু [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]]ৰ বিভিন্ন জিলা; লগতে অসমৰ নগৰাঞ্চলসমূহ | languages = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]], [[দেউৰী ভাষা|দেউৰী-চুতীয়া ভাষা]](পৌৰাণিক ৰাজকীয়) | religions = [[হিন্দুধৰ্ম]] (বিশেষকৈ [[একশৰণ ধৰ্ম]])<ref>{{cite book |title=Comprehensive history of Assam, SL Baruah |pages=182}}</ref><ref>{{cite book |title=Comprehensive history of Assam, SL Baruah |pages=403, 406–7}}</ref>, অৰ্ধ হিন্দু | related_groups = {{hlist|[[ডিমাছা জনগোষ্ঠী|ডিমাছা]], [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], [[সোণোৱাল কছাৰী]], [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]]}} | footnotes = }} '''চুতীয়া জনগোষ্ঠী''' ([[ইংৰাজী]]: Chutia; ইংৰাজী উচ্চাৰণ: {{IPAc-en|ˈ|s|ʊ|ð|iː|j|aː}}; ''Sutia'' বুলিও লিখা হয়) ভাৰতৰ [[অসম]]ৰ এটা বড়ো-কছাৰী মূলৰ আদিম থলুৱা [[জনগোষ্ঠী]], যাৰ ইতিহাস [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ সৈতে নিবিড়ভাৱে জড়িত।<ref name="ReferenceA">"In the chronicles of Assam, either in the Tai-Ahom or Assamese languages, two kingdoms were important in 15th and 16th century Upper Assam. These two “peoples” were called Kachari and Chutiya in the Assamese language, and respectively Tumisa (or Timisa) and Tiora in the Tai-Ahom language."{{harvcol|Jacquesson|2008|p=29}}</ref> ৰাজধানী [[শদিয়া]]ত অৱস্থিত চুতীয়া ৰাজ্য মধ্যযুগীয় অসমৰ এটা মুখ্য ৰাজনৈতিক শক্তি আছিল। ১৫২৩–২৪ চনত [[আহোম ৰাজ্য]]ত অন্তৰ্ভুক্ত হোৱাৰ পূৰ্বে ইয়াৰ ভূখণ্ড পূব আৰু উত্তৰ [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ বৃহৎ অংশ আৰু সংলগ্ন সীমান্ত অঞ্চললৈ বিস্তৃত আছিল।<ref>"[T]he Chutiya kingdom was bound by the Himalayas on the north, river Burhi Dihing on the south, Patkai ranges on the east and Bharali river in the west." {{harvcol|Dutta|1985|p=28}}</ref><ref>{{harvcol|Gogoi|2002|pp=20–21}}</ref> ৰাজ্যখন অন্তৰ্ভুক্ত হোৱাৰ পাছত চুতীয়া জনসংখ্যাৰ কিছুমান অংশক উজনি অসমৰ আন ঠাইলৈ ছটিয়াই পুনৰ্বাসিত কৰা হয়<ref>"(After defeating the Chutiyas, a number) of blacksmiths and other artisans were taken from Sadiya to the Ahom capital. Having settled all these matters Suhunmung returned to Charaideo where he performed the 'Rikkhan' ceremony"{{harvcol|Baruah|2007|p=178}}</ref><ref>{{harvcol|Sarma|1993|p=287) Dewanar Atla: "Suhungmung or Swarganarayan, after defeating Dhirnarayana and his minister Kasitora, received a number of Dola, Kali..Hiloi and gunpowder (Kalai-khar). Besides these, he also made a number of blacksmiths (Komar) prisoners and settled them either at Bosa (in present-day [[Jorhat district]]) or Ujjoni regions"}}</ref> আৰু মধ্য অসমতো বসতি স্থাপন কৰা হয়।<ref>"(T)he outer limit of Darrang district, in the western-most extent of which Ahom conquerors settled the vanquished Chutiyas in the early part of the sixteenth century."{{harvcol|Shin|2020|p=53}}</ref> চুতীয়াসকল [[অসমীয়া জাতি|অসমীয়া জাতিসত্তা]] গঠন কৰা মূল গোটসমূহৰ অন্যতম।<ref>{{cite book |last=Dube |first=S. C. |title=Indian Society |url=https://archive.org/details/indiansociety0000scdu |publisher=National Book Trust |location=New Delhi |year=1990 |page=[https://archive.org/details/indiansociety0000scdu/page/20 20] |isbn=81-237-1031-3 |quote=The history of the Mongoloid groups in Assam is long ... this element constitutes the bedrock of Assamese culture and society. [...] Another important cluster of Indo-Mongoloid population, includes the Chutia, Deuri, Mishing, and Moran. They now live in upper Assam. The Chutias and Morans had their own kingdoms in the past.}}</ref><ref>"Many were the people throughout Assam who considered themselves “Chutiyas”, especially in Upper Assam, but they were considered to be an Assamese 'caste' since they were (and still are) quite indistinguishable from common Assamese people; actually, they were (and still are) one of those traditional groups of Assam that came to form the Assamese people." {{harvcol|Jacquesson|2008|p=29}}</ref> ঔপনিৱেশিক যুগৰ আৰম্ভণিতে [[কলিয়াবৰ]]ৰ পূবফালৰ উজনি অসমত চুতীয়া জনগোষ্ঠী জনসংখ্যাৰ হিচাপত দ্বিতীয় বৃহত্তম গোট আছিল।<ref>"In the parts east from Kaliabor, the tribe next most numerous is called Chutiya."{{harv|Hamilton|1940|p=53}}</ref> বৰ্তমানো তেওঁলোকৰ মুখ্য বসতি উজনি অসমত; ইয়াৰ লগতে দৰং, মৰিগাওঁ,কাৰ্বি আংলং, নগাঁও, উত্তৰ গুৱাহাটী (বিশেষকৈ চাংসাৰি আৰু ৰংমহল) আৰু বৰাক উপত্যকাতো উল্লেখযোগ্য জনসংখ্যা আছে।<ref>{{harvcol|Khanikar|1991|p=42}}</ref>{{efn|১৮৮১ চনৰ লোকপিয়লত অসমত গণনা কৰা ৬০,২৩২ জন চুতীয়াৰ প্ৰায় ২২.৫% শিৱসাগৰ আৰু লক্ষীমপুৰ জিলাৰ বাহিৰত বাস কৰিছিল। ইয়াৰ ভিতৰত নগাঁৱত ৮,০৫৫, গোৱালপাৰাত ১,৯১৮, দৰঙত ১,৩৬২, কামৰূপত ১,১৬৮ আৰু কাছাৰ সমভূমিত ১,০৬৯ জন আছিল।<ref>{{cite book |last=Lyall |first=Charles |title=Report on the Census of Assam for 1881 |location=Calcutta |publisher=Government of India |year=1883 |at=Final Census Table VIII, Castes and Tribes}}</ref> ১৮৯১ চনতো একেধৰণৰ বিস্তৃতি দেখা যায়; ৮৭,৬৯১ জন চুতীয়াৰ প্ৰায় ১৮% শিৱসাগৰ আৰু লক্ষীমপুৰৰ বাহিৰত আছিল—নগাঁৱত ১০,৪৬৮, দৰঙত ৩,৫৪৬, কামৰূপত ১,০৩৬ আৰু আন জিলাসমূহত ৮৪৮ জন।<ref>{{cite book |last=Gait |first=Edward Albert |title=Census of India, 1891: Assam |volume=I |location=Shillong |publisher=Assam Secretariat Printing Office |year=1892 |page=270}}</ref>}} ১৮৮১-১৯২১ চনত কৰা লোক পিয়লত(census) গোৱালপাৰা জিলাতো কিছু সংখ্যক(আজিৰ‌‌ দিনত আনুমানিক ৪০-৫০‌ হাজাৰ) চুতীয়া আছিল বুলি উল্লেখ আছে যদিও আজিৰ দিনত দেখা পোৱা নাযায়। ঐতিহাসিক চুতীয়াসকল মূলতঃ [[বড়ো-কছাৰী]] গোটৰ অন্তৰ্গত আছিল<ref name=":1">(M)embers of the Mataks like the Morans, Barahis, Kacharis and Chutiyas, being members of the great Bodo family, had allied religious beliefs and customs. All of them worshipped a Primodial male deity and a Primodial female deity, and all of them were animist.{{harvcol|Dutta|1985|pp=48}}</ref> আৰু তেওঁলোকৰ মাজত কিছু শান মিশ্ৰণ থকাৰ সম্ভাৱনাও উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>"From the physical appearance of the Chutiyas, Gait opinies "they have in their frames a considerable infusion of Shan blood...." This may be possible because the Chutiyas were the next neighbours of the Shans of southeast Asia"{{harvcol|Dutta|1985|p=28}}</ref> ২০০৬ চনৰ উজনি অসমৰ ছটা জনগোষ্ঠীৰ ওপৰত কৰা এটা নৃতাত্ত্বিক মাপবিদ্যাগত অধ্যয়নত চুতীয়া নমুনাৰ সৈতে [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]]সকলৰ সাদৃশ্য সৰ্বাধিক পোৱা যায়; তাৰ পাছত [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] আৰু [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]]।<ref name="Deori">{{cite journal |last1=Baruah |first1=Tiluttoma |last2=Mondal |first2=Sudipta |last3=Gharami |first3=Ajay Kumar |last4=Adak |first4=Dipak Kumar |title=The Tai-Phake of Assam, India—A morphometric study and population comparison with neighbouring groups |journal=Collegium Antropologicum |volume=30 |issue=3 |year=2006 |pages=579–583 |pmid=17058528 |url=https://hrcak.srce.hr/file/43439 |access-date=2026-09-13 |archivedate=2022-06-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220615224135/https://hrcak.srce.hr/file/43439 |deadurl=yes }}</ref> ২০০৪ চনৰ এটা জিনগত অধ্যয়নে চুতীয়া, আহোম আৰু ৰাজবংশীসকলক ঐতিহাসিক জনজাতি–জাতি নিৰন্তৰতাৰ মাজৰ এটা মধ্যৱৰ্তী অৱস্থানত ৰাখে।<ref>"The process of assimilation of some of the tribes in the caste hierarchy is probably reflected in the broad constellation of populations in the multidimensional plot (Fig. 3); on the one end it is the constellation of populations subscribing to the caste system, while the other end of the plot is the constellation of tribal groups. In between lie groups like the Rajbanshi, Chutiya, and Ahom, which were supposed to have undergone the process discussed above." {{harvcol|Kumar|Basu|Reddy|2004|p=339}}</ref><ref>"The Chutia, Ahom, and Rajbanshis constitute a separate and compact cluster positioned in the center of MDS plot."{{harvcol|Kumar|Basu|Reddy|2004|p=341}}</ref> চুতীয়া ৰাজ্যৰ সময়ছোৱাত তেওঁলোকৰ মাজত সংস্কৃতকৰণৰ প্ৰক্ৰিয়া চলিছিল,<ref>"The frequent appearance of Vaiṣṇava brahmins in the Chutiya royal grants shows their enhanced presence in the court and rural society." {{harvcol|Shin|2020|p=55}}</ref><ref>{{harv|Dutta|1985|p=29}}</ref> আৰু ষোড়শ শতিকাৰ পাছত [[একশৰণ ধৰ্ম]]ৰ প্ৰভাৱত অধিক সাংস্কৃতিক পৰিৱৰ্তন ঘটে।<ref>"(A)fter the sixteenth century with the advent of the neo-Vaiṣṇava movement of Śankaradeva which brought about a profound change in the cultural and historical consciousness of the local population, including the Chutiyas." {{harvcol|Shin|2020|p=55}}</ref> তেওঁলোকে ওচৰ-চুবুৰীয়া জনগোষ্ঠীৰ সৈতে, বিশেষকৈ আহোমসকলৰ সৈতে, আত্মসাৎ আৰু আন্তঃবিবাহৰ প্ৰক্ৰিয়াতো অংশ লয়।<ref>"While the Ahom has a subdivision called 'Chutia', the Chutia have a section known as 'Ahom'." {{harvcol|Kumar|Basu|Reddy|2004|p=337}}</ref> ভাৰত চৰকাৰে চুতীয়া জনগোষ্ঠীক অন্যান্য পিছপৰা শ্ৰেণী (OBC) হিচাপে স্বীকৃতি দিছে।<ref>{{Cite web |url=http://www.ncbc.nic.in/user_panel/GazetteResolution.aspx?Value=mPICjsL1aLvrfca7yFSI/925Go7SY9937UQ98B5lbFdbKCi85fJtx2wivIdOyNDx |title=Central List of OBCs |date=9 January 2015 |website=National Commission for Backward Classes |access-date=23 June 2021 |archive-date=26 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210226204126/http://www.ncbc.nic.in/user_panel/GazetteResolution.aspx?Value=mPICjsL1aLvrfca7yFSI%2f925Go7SY9937UQ98B5lbFdbKCi85fJtx2wivIdOyNDx |url-status=dead }}</ref> জনগোষ্ঠীটোক [[অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ দাবী বহুদিনীয়া; অসম চৰকাৰে এই অন্তৰ্ভুক্তিৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰলৈ আনুষ্ঠানিক পৰামৰ্শ প্ৰেৰণ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Inclusion of Ethnic Communities in the Scheduled Tribes List |url=https://www.pib.gov.in/Pressreleaseshare.aspx?PRID=2150795 |website=Press Information Bureau |publisher=Ministry of Tribal Affairs, Government of India |date=31 July 2025 |quote=The recommendation for inclusion of Chutiya, Koch-Rajbongshi, Matak, Moran, Tai-Ahom and Tea Tribe communities has been received from the State Government of Assam. |access-date=8 September 2026 }}</ref><ref>{{cite web |title=Tripartite meetings with various communities from Assam held today |url=https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=1488513 |website=Press Information Bureau |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |date=24 April 2017 |quote=The Six Communities namely Koch Rajbongshi, Moran, Motok, Tai Ahom, Chutia and Adivasi (Tea Tribes) have been demanding Scheduled Tribe status to these Communities. }}</ref> ==নাম== ''চুতীয়া'' নামটোৰ উৎপত্তিৰ কথা বিতংভাৱে জনা‌‌ নাযায়। [[আহোম ভাষা]]ৰ [[বুৰঞ্জী]]সমূহত চুতীয়া সকলক 𑜄𑜢𑜰𑜫 𑜍𑜠 (Tiora) বুলি কোৱা হৈছিল।<ref>{{Cite book |last=Borua |first=Golap Chandra |title=Ahom-Assamese-English Dictionary |publisher=Baptist Mission Press |date=1920 |url=https://ia801408.us.archive.org/2/items/in.ernet.dli.2015.463794/2015.463794.Ahom-assamese-english-Dictionary.pdf |page=90–91 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আনহাতে অসমীয়া ভাষাৰ বুৰঞ্জীসমূহত ''চুতীয়া'' নাম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref name="ReferenceA"/> ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত পদ্মেশ্বৰ নাওবৈচা ফুকনে তেওঁৰ "অসম বুৰঞ্জী"ৰ "অসম দেশত চুটীয়া কুলৰ উৎপত্তি" শিতানত উল্লেখ কৰিছিল যে চুতীয়া সকলক পূৰ্বে ''"চুতীয়া-কছাৰী"'' বুলি কোৱা হৈছিল আৰু তেওঁলোকৰ মূল কুল ''"কছাৰী"'' আছিল।<ref>"পদ্মেশ্বৰ নাওবৈচা ফুকনে "অসম বুৰঞ্জী"ৰ "অসম দেশত চুটীয়া কুলৰ উৎপত্তি" শিতানতো লিখিছে— “চুটীয়াক পূৰ্বে চুটীয়া-কছাৰি বুলিছিল, চুটীয়াৰ আচল কুল কছাৰি”"{{harvcol|Baruah|2007|p=62}}</ref> ==ইতিহাস== ===প্ৰাৰম্ভিক ইতিহাস=== চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ লিপিবদ্ধ ইতিহাস পূব [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]] আৰু বিশেষকৈ [[শদিয়া]] অঞ্চলৰ সৈতে ওতঃপ্ৰোতভাৱে জড়িত; পৰৱৰ্তীকালত এই অঞ্চলেই [[চুতীয়া ৰাজ্য]]ৰ ৰাজনৈতিক কেন্দ্ৰ হয়। প্ৰত্ন-মাপবিদ্যাগত প্ৰমাণে দেখুৱায় যে আদি-মধ্যযুগতেই শদিয়া অঞ্চলত ইটা নিৰ্মাণৰ পৰম্পৰা আছিল। ২০২৪ চনৰ এটা অধ্যয়নত প্ৰতিমাগড় আৰু পদুম পুখুৰীৰ ইটাসমূহক সাধাৰণভাৱে সপ্তমৰ পৰা দশম খ্ৰীষ্টীয় শতিকাৰ ভিতৰত ধৰা এটা একে প্ৰযুক্তিগত স্তৰত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে।<ref name="Saikia2024">{{cite journal |last1=Saikia |first1=Raktim Ranjan |last2=Taye |first2=Chaitra Dhar |last3=Amin |first3=Nurul |last4=Konwar |first4=Sorat |last5=Panzeri |first5=Laura |last6=Galli |first6=Anna |title=Chronological and Archaeometric Evaluation of Bricks from Archaeological Sites of Upper Assam, Northeast India: Estimation of the Firing Temperature and Civilization History |journal=Applied Sciences |volume=14 |issue=14 |year=2024 |page=6271 |doi=10.3390/app14146271 |doi-access=free}}</ref> এই প্ৰমাণ নিশ্চিতভাৱে লিপিবদ্ধ চুতীয়া শাসকসকলৰ আগৰ; সেয়েহে ই নিজে চুতীয়া ৰাজনৈতিক কৰ্তৃত্বৰ প্ৰমাণ নহয়, বৰং অঞ্চলটোৰ আগৰ এক নিৰ্মাণ-পৰম্পৰাৰ সাক্ষ্য। বৃহত্তৰ অঞ্চলটোৱে ''[[কালিকা পুৰাণ]]''ত বৰ্ণিত পবিত্ৰ ভূগোলতো গুৰুত্বপূৰ্ণ স্থান অধিকাৰ কৰিছিল। শদিয়াৰ [[তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ|তাম্ৰেশ্বৰী]]ৰ সৈতে চিনাক্ত কৰা [[তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ|দিক্কৰবাসিনী]] [[কামৰূপ]]ৰ এটা ধাৰণাৰ পূব সীমা হিচাপে দেখা যায়। জে-ইউন শ্বিনে লক্ষ্য কৰিছে যে গ্ৰন্থখনত বৰ্তমানৰ গুৱাহাটীৰ ওচৰৰ ললিতকান্তৰ পৰা পূবলৈ দিক্কৰবাসিনীলৈ বিস্তৃত দেশখনক ললিতকান্তৰ পৰা পশ্চিমলৈ কৰতোয়া নদী লৈ বিস্তৃত অঞ্চলৰ বিপৰীতে দেখুওৱা হৈছে। প্ৰথম অঞ্চলটো ''[[কিৰাত]]''সকলৰ দেশ বুলি দেখুওৱা হৈছে—যাক সাধাৰণতে মধ্য আৰু উজনি ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাৰ বিস্তৃত তিব্বতী-বাৰ্মী ভাষী জনসমষ্টিৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কৰা হয়—আনহাতে পশ্চিমৰ অঞ্চলটোক ব্ৰাহ্মণ, ঋষি আৰু ''বৰ্ণ'' ব্যৱস্থাৰ লোকৰ ব্ৰাহ্মণ্য স্থায়ী সমাজ হিচাপে উপস্থাপন কৰা হৈছে। শ্বিনৰ মতে এই বৈপৰীত্যই স্থায়ী কৃষি আৰু ব্ৰাহ্মণ্য বসতিৰ অসম বিস্তাৰ প্ৰতিফলিত কৰে, যদিও দুয়ো অঞ্চলেই কামৰূপৰ পবিত্ৰ ভূগোলৰ অংশ আছিল।<ref name="Shin2018Kamarupa">{{cite book |last=Shin |first=Jae-Eun |chapter=Region Formed and Imagined: Reconsidering Temporal, Spatial and Social Context of Kāmarūpa |editor1-last=Dzüvichü |editor1-first=Lipokmar |editor2-last=Baruah |editor2-first=Manjeet |title=Modern Practices in North East India: History, Culture, Representation |publisher=Routledge |location=London and New York |year=2018 |pages=39–40}}</ref>{{sfn|Dutta|1985|pp=29–31}} ===চুতীয়া ৰাজ্য=== {{Main|চুতীয়া ৰাজ্য}} এই পূবাঞ্চলীয় পৰিৱেশত চুতীয়া ৰাজনৈতিক শক্তিৰ বিকাশ ঘটে, যদিও ইয়াৰ প্ৰাৰম্ভিক ইতিহাস অল্পলিপিবদ্ধ। চতুৰ্দশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰ পৰা শিলালিপি-তাম্ৰশাসনৰ তথ্য যথেষ্ট স্পষ্ট হয়; এই সময়ৰ তাম্ৰশাসনসমূহত পৰৱৰ্তী কালৰ [[শদিয়া]]ৰ সৈতে চিনাক্ত কৰা ''সাধয়াপুৰ'' বা ''স্বধয়াপুৰ''ক কেন্দ্ৰ কৰি শাসন কৰা ৰজাসকলৰ উল্লেখ পোৱা যায়।{{sfn|Shin|2020|pp=52–53}} চতুৰ্দশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰ পৰা শিলালিপি আৰু তাম্ৰশাসনৰ প্ৰমাণ অধিক স্পষ্ট হৈ উঠে; এই সময়ৰ তাম্ৰশাসনসমূহত পৰৱৰ্তী কালৰ [[শদিয়া]]ৰ সৈতে চিনাক্ত কৰা ''সাধয়াপুৰ'' বা ''স্বধয়াপুৰ''ক কেন্দ্ৰ কৰি শাসন কৰা ৰজাসকলৰ উল্লেখ পোৱা যায়।{{sfn|Shin|2020|pp=52–53}} ৰাজ্যখন শদিয়া আৰু ইয়াৰ সংলগ্ন উত্তৰ-পূব অসম তথা বৰ্তমানৰ অৰুণাচল প্ৰদেশৰ অঞ্চলসমূহক কেন্দ্ৰ কৰি বিকশিত হৈছিল। মুখ্য ভূখণ্ড বৰ্তমানৰ [[লখিমপুৰ জিলা|লখিমপুৰ]], [[ধেমাজি জিলা|ধেমাজি]], [[তিনিচুকীয়া জিলা|তিনিচুকীয়া]], [[ডিব্ৰুগড় জিলা|ডিব্ৰুগড়]], [[মাজুলী]]<ref name="Bhuyan"/> আৰু [[বিশ্বনাথ জিলা|বিশ্বনাথ]] জিলাকে ধৰি,<ref>"N.N Acharyya, are of the opinion that the Chutiya kingdom extended up to Viswanath in the present Darrang district of Assam." {{harvcol|Dutta|1985|p=28}}</ref><ref>{{harvcol|Nath|2013|p=27}}</ref><ref>"If architectural continuity is admitted between the fortifications in the Sadiya region and the Burai river ruin site, it would be possible to believe that the kingdom of these rulers extended as far as the outer limit of Darrang district, to the westernmost extent of which Ahom conquerors settled the vanquished Chutiyas in the early part of the sixteenth century." {{harvcol|Shin|2020|pp=52–53}}</ref> বৰ্তমানৰ [[শিৱসাগৰ জিলা]]ৰ কিছু অংশও সামৰি লৈছিল।<ref>"..the Chutiya kingdom was bound by the Himalayas on the north, river Burhi Dihing on the south, Patkai ranges on the east and Bharali river in the west"{{harvcol|Dutta|1985|p=28}}</ref><ref name="Bhuyan">"About 250 years ago the Dihing (present Burhi-Dihing) flowed westerly through Sivsagar district to meet the Brahmaputra at the extreme western point of Majuli island (Sarma and Goswami, 2007). Over the centuries, the river Dihing has changed its courses many times...We find the earliest historical records of the valley after the coming of the Ahoms as the Buranjis or the Ahom chronicles mention about the conflict between the Ahoms and the Chutiyas on the bank of the river Dihing. The Satsari Asom Buranji refers to the Ahom-Chutiya conflict over the matter of fishing rights in the river Dihing which ultimately led to the annexation of the entire Chutiya territory upto Sadiya by the Ahoms during the reign of Suhungmung (p.56). However, it was only in the second decade of the sixteenth century, the area was brought under the control of the Ahoms and before that the whole territory of present-day Dibrugarh was under the Chutiyas."{{harvcol|Bhuyan|2023|p=532}}</ref> বৰ্তমানৰ [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]]ৰ সমভূমি আৰু পাহাৰৰ পাদদেশীয় অঞ্চলসমূহো ৰাজ্যখনৰ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{harvcol|Shin|2020|p=57}} "The ruins of two forts in Lohit district of&nbsp;Arunachal Pradesh is said to be the remains of Bhīṣmaka's city, viz. Bhismaknagar (sk. Bhīṣmakanagara): one ruin about 16 miles northwest of Sadiya at the foot of the hills&nbsp;between the rivers Dikrang and Dibang is known as the fort of Bhīṣmaka, and the other&nbsp;about 24 miles north of Sadiya between the gorges of those two rivers is believed to be the&nbsp;fort of Śiśupāla. Based on an inscribed brick with the name of Śrīśrī-Lakṣmīnārāyaṇa,&nbsp;discovered from the ruins of the forts in Bhismaknagar, it is assumed that Chutiya king&nbsp;Lakṣmīnārāyaṇa of the early fifteenth century had his capital in the area. The&nbsp;paleographical analysis of the inscription supports this dating."</ref><ref>"In the main, however, their territory was confined to the river valleys of the Suvansiri, Brahmaputra, Lohit, and the Dihing and hardly extended to the hills at its zenith."{{harvcol|Nath|2013|p=27}}</ref> ইতিহাসবিদ নিত্যানন্দ গগৈৰ মতে, চুতীয়া ৰাজ্যৰ অন্তৰ্গত অঞ্চল বৰ্তমানৰ [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]]ৰ পাহাৰীয়া অঞ্চল, [[ইটানগৰ]] অঞ্চলসহ লৈকে, বিস্তৃত আছিল আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত ইয়াৰ পশ্চিম সীমা [[বিশ্বনাথ চাৰিআলি|বিশ্বনাথ]]ৰ ওচৰৰ বৰগাং নদীলৈকে আছিল। এই পুনৰ্নিৰ্মাণৰ সমৰ্থনত তেওঁ [[শদিয়া]], বুৰৈ দুৰ্গ আৰু বৰগাং আৰু ডিকাই নদীৰ সংগমস্থলীৰ ওচৰৰ নক্সাপৰ্বতত পোৱা শিলৰ চিহ্ন সমূহৰ উল্লেখ কৰিছে।<ref>{{cite thesis |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |type=PhD thesis |publisher=Gauhati University |year=1994 |pages=21–22 |url=https://www.scribd.com/document/628543688/241008-2|quote=During the days of his successors, this kingdom[Chutia], at times, included besides the regions as mentioned above, also a part of the hilly province of present Arunachal Pradesh inclusive of Itānagar, its present capital, and its adjacent territories in the Brahmaputra valley as far west as to the river Bargāng near Biswanath in the Sonitpur District. Similar marks on stones found in the old archaeological ruins in Sadiyā, on the bank of the Buroi river and in the Naxāpāhār at the confluence of the Bargāng and the Dikai rivers inside Arunachal Pradesh, support this belief.}}</ref> গগৈয়ে চতুৰ্দশ আৰু পঞ্চদশ শতিকাৰ চুতীয়া ৰজাসকলৰ শিলালিপি আৰু তাম্ৰশাসনৰ ভিত্তিত কয় যে শদিয়া বা সাধয়াপুৰক কেন্দ্ৰ কৰি থকা এই ৰাজবংশই [[উজনি অসম]] আৰু [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]]ৰ ভূমি সামৰি লোৱা এখন "বিস্তৃত দেশ"ত শাসন কৰিছিল।<ref>{{cite thesis |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |type=PhD thesis |publisher=Gauhati University |year=1994 |pages=21–22 |url=https://www.scribd.com/document/628543688/241008-2|quote=Moreover, the inscriptions like the Dhenukhanā Copper Plate of Satyanārāyan of Śaka 1314 (1392 A.D.), the Barmutiyā Bil Copper Plate of the prince Dharmanārāyan a son of Satyanarayan of Śaka 1314, the Ghilāmorā Copper Plate of Laksminārāyan of Śaka 1323 (1401 A.D.), the Chepākhowā Copper Plate of Śaka 1350 (1428 A.D.) and the Pāyā-tāmreswari Temple Inscription of Mukta (Yuva) Dharmanārāyan of Śaka 1364 (1442 A.D.), also confirm that this line of kings had their capital at Sadiyā or Sadhayāpur and they ruled once an extensive country comprising a part of Upper Assam and Arunachal Pradesh, at least in the last part of the 14th century and the first part of the 15th century A.D.}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ই মধ্যযুগীয় [[উত্তৰ-পূব ভাৰত]]ৰ অন্যতম মুখ্য ৰাজনৈতিক শক্তিলৈ বিকশিত হয়; অমলেন্দু গুহই পঞ্চদশ শতিকালৈ চুতীয়াসকলক উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ ৰাজনৈতিক গঠনসমূহৰ ভিতৰত “সৰ্বাধিক বিকশিত” বুলি বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>"The period from 13th to the 16th century saw the emergence and development of a large number of tribal political formations in north-east India. The Chutia, the Tai-ahom, the Koch, the Dimasa, the Tripuri, the Meithei, the Khasi and the Pamar- all these tribes crystallised into rudimentary state formations by the 15th century....The most developed of the tribes in the 15th century were the Chutias." {{harvcol|Guha|1983|p=5}}</ref> ৰাজ্যখনৰ কৌশলগত অৱস্থানে শাসকসকলক অসম, [[তিব্বত]] আৰু দক্ষিণ [[চীন]]ৰ মাজৰ পূবমুখী বাণিজ্য আৰু জন-চলাচল নিয়ন্ত্ৰণ কৰিবলৈও সক্ষম কৰিছিল।<ref>{{harvcol|Saikia|2004|p=8}}</ref> [[File:Archival photo of Eastern Gate of Bhismaknagar.jpg|thumb|350px|চুতীয়া ৰাজ্যৰ ভীষ্মকনগৰ দুৰ্গৰ পূব প্ৰৱেশদ্বাৰৰ ধ্বংসাৱশেষ।]] শিলালিপিৰ পৰা জনা প্ৰাৰম্ভিক শাসকসকলৰ ভিতৰত নন্দিন—নন্দী বা নন্দীশ্বৰ বুলিও পাঠ কৰা হয়—অন্যতম। ''ধেনুখনা'' তাম্ৰশাসনত তেওঁক ''সধয়াপুৰ''ৰ অধিপতি বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। তেওঁৰ নামৰ আগৰ ক্ষতিগ্ৰস্ত বংশাৱলী অংশত নন্দীশ্বৰক এজন পূৰ্বৱৰ্তী শাসকৰ কন্যা (''tanayā'')ৰ যোগেদি জন্ম হোৱা বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে; কিন্তু সেই শাসকৰ নাম শিলালিপিৰ বাচি থকা অংশত এতিয়া পঢ়িব নোৱাৰি।{{efn|ধেনুখনা ফলকৰ সংশ্লিষ্ট অংশ খণ্ডিত আৰু বহু অক্ষৰ নোহোৱা। ''চুতীয়া জাতিৰ বুৰঞ্জী''ত প্ৰকাশিত লিপ্যন্তৰত নন্দীশ্বৰৰ উল্লেখৰ আগতে পূৰ্বৱৰ্তী শাসকৰ কন্যাৰ উল্লেখ ৰক্ষিত আছে।<ref>{{cite book |editor-last1=Barua |editor-first1=Swarnalata |editor-last2=Nath |editor-first2=Damburudhar |title=চুতীয়া জাতিৰ বুৰঞ্জী |trans-title=History of the Chutia Community |year=2007 |language=as |at=Appendix A, Dhenukhana copper-plate inscription |url=https://archive.org/details/chutiaburanji}}</ref> মহেশ্বৰ নেওগৰ সংস্কৰণে সধয়াপুৰৰ শাসক নন্দী (নন্দীশ্বৰ/নন্দিসৰ)ক শিলালিপিত নাম অপাঠ্য হৈ পৰা পূৰ্বৱৰ্তী ৰজাৰ কন্যাৰ পুত্ৰ বুলি চিনাক্ত কৰে আৰু সত্যনাৰায়ণক নন্দীশ্বৰৰ পুত্ৰ বুলি উল্লেখ কৰে।<ref>{{cite book |editor-last=Neog |editor-first=Maheswar |title=Prachya-Sasanavali |edition=3rd |publisher=Publication Board, Assam |location=Guwahati |year=2008 |orig-year=1974 |page=187}}</ref>}} নন্দীশ্বৰৰ পত্নীৰ নাম দৈৱকী; তেওঁলোকৰ পুত্ৰ ''সত্যনাৰায়ণ''ক “দেৱতাৰ শত্ৰু”ৰ বংশ অৰ্থাৎ ''সুৰৰিপু-বংশ''ৰ বুলি দেখুওৱা হৈছে, যাক নেওগে [[অসুৰ]] বংশ বুলি ব্যাখ্যা কৰিছিল।{{sfn|Shin|2020|pp=53–54}} সত্যনাৰায়ণৰ মাতৃকুলীয় সম্পৰ্কক দিয়া বিশেষ গুৰুত্বক চুতীয়া ৰাজবংশটো মাতৃসূত্ৰীয় আছিল, অথবা অন্ততঃ সম্পূৰ্ণভাৱে পিতৃসূত্ৰীয় নাছিল, তাৰ সম্ভাৱ্য প্ৰমাণ বুলি ধৰা হৈছে।{{sfn|Shin|2020|p=54}} একে শিলালিপিসমূহে বুজায় যে সেই সময়লৈ দেশজ শাসকসকলে বৈষ্ণৱ পৰম্পৰাৰ মাজেৰে হিন্দুকৰণ গ্ৰহণ কৰিছিল; তেওঁলোকৰ শিলালিপিত বাসুদেৱৰ আহ্বান আছে আৰু ৰাজদৰবাৰৰ ব্ৰাহ্মণসকলে সংস্কৃতীয় বংশাৱলী আৰু ৰাজকীয় বৈধতা নিৰ্মাণত সহায় কৰিছিল।<ref>"Given these Puranic traditions, the rulers of Sadiya, with help of Vaiṣṇava brahmins, seem to have sought legitimacy by projecting themselves as the descendants of Kṛṣṇa. Their worship of Kṛṣṇa was evident in the invocation of Vāsudeva (the son of Vasudeva, namely Kṛṣṇa) at the beginning of the Dhenukhana inscription. This attempt, however, had its own limitations due to their autochthonous background." {{Harvcol|Shin|2020|p=53}}</ref> চুতীয়া যুগৰ ভূদৃশ্যৰ সৈতে জড়িত প্ৰত্নতাত্ত্বিক অৱশেষ পূব [[অসম]] আৰু বৰ্তমানৰ [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]]জুৰি বিস্তৃত। ইয়াৰ ভিতৰত [[তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ]], [[ভীষ্মকনগৰ]], [[মালিনী থান]], গোমচি, [[ইটা দুৰ্গ]], নক্সাপৰ্বত, ৰুকমিণীনগৰ দুৰ্গ, বুৰৈ দুৰ্গ, [[মৈৰামৰা দৌল]] আৰু শদিয়া–লোহিত–দিবাং অঞ্চলৰ অসংখ্য সুৰক্ষিত বসতি, মন্দিৰৰ অৱশেষ, মাটিৰ দুৰ্গ আৰু প্ৰাচীন ইটাৰে নিৰ্মিত পুখুৰী অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>{{cite web |title=Archaeology |url=https://research.arunachal.gov.in/?page_id=178 |publisher=Department of Cultural Affairs, Government of Arunachal Pradesh |access-date=24 August 2026}}</ref>{{sfn|Shin|2020|pp=52–57}}{{efn|আন অৱশেষৰ ভিতৰত বুঢ়া-বুঢ়ী থান, বৰনগৰ (শদিয়া), প্ৰতিমাগড় আৰু তেজু আৰু হাতিডুবাৰ মাটিৰ দুৰ্গ আছে। শদিয়াৰ চৌপাশে পদুম পুখুৰী, বৰপুখুৰী আৰু সাত পুখুৰীকে ধৰি বহু প্ৰাচীন পুখুৰীৰ উল্লেখ আছে।<ref>{{cite web |title=Tinsukia – Archaeological Sites |url=https://ignca.gov.in/online-digital-resources/archaeological-sites/assam/tinsukia/ |publisher=Indira Gandhi National Centre for the Arts |access-date=24 August 2026}}</ref><ref>{{cite web |title=Newly Discovered Archaeological Sites 2015/2016 |url=https://archaeology.assam.gov.in/information-services/detail/newly-discovered-archaeological-sites-20152016 |publisher=Directorate of Archaeology, Government of Assam |access-date=24 August 2026}}</ref> বৰ্তমানৰ অৰুণাচল প্ৰদেশৰ ৰয়িং–ইথিলি অঞ্চলত পাৰ ইটাৰে গঠিত ইটা পুখুৰী, ইটাৰে নিৰ্মিত পদুম পুখুৰী (ৰয়িং) আৰু কানিয়িং নাট, লগতে ওচৰৰ কাম্পোনা পুখুৰী আৰু দেৱনাথ গাঁৱৰ এটা প্ৰাচীন ইটাৰে বাঁধানো কুঁৱা আছে।<ref>{{cite web |title=Tourism |url=https://roing.nic.in/tourism/ |publisher=District Administration, Lower Dibang Valley, Government of Arunachal Pradesh |access-date=24 August 2026}}</ref> লোহিত জিলা গেজেটিয়াৰত লোহিত আৰু দিবাঙৰ মাজত অসংখ্য পুখুৰীৰ কথাও লিপিবদ্ধ আছে; কিছুমান প্ৰায় ছয় একৰ পৰ্যন্ত ডাঙৰ, ইটাৰে বাঁধানো পাৰ আৰু ''ঘাট''যুক্ত, আৰু পদুম পুখুৰীত ভীষ্মকনগৰ-ধৰণৰ ইটাৰ উল্লেখ আছে।<ref>{{cite book |title=Lohit District Gazetteer |publisher=Government of Arunachal Pradesh |url=https://arunachalpradesh.gov.in/images/Gazetteer/lohit.pdf}}</ref> এই সকলো অৱশেষৰ প্ৰথম নিৰ্মাণ চুতীয়া শাসকসকলৰ অধীনতেই হৈছিল বুলি নিশ্চিতভাৱে ক'ব নোৱাৰি; তথাপি বহুতো অৱশেষ চুতীয়া যুগৰ, সেই সময়ত ব্যৱহৃত, অথবা চুতীয়া-যুগীয় শদিয়াৰ বৃহত্তৰ প্ৰত্নতাত্ত্বিক ভূদৃশ্যৰ অংশ আছিল।}} প্ৰত্যক্ষ শিলালিপিগত সংযোগৰ ভিতৰত তাম্ৰেশ্বৰীত ১৪৪২ চনৰ চুতীয়া শাসক ''শ্ৰী শ্ৰীমত মুক্তধৰ্মনাৰায়ণ''ৰ শিলালিপি, ৰুকমিণীনগৰত উদ্ধাৰ হোৱা ''শ্ৰী শ্ৰী লক্ষ্মীনাৰায়ণ'' নামাঙ্কিত ইটা, আৰু ভীষ্মকনগৰ আৰু পদুম পুখুৰীত পোৱা ''শ্ৰী শ্ৰী প্ৰত্যক্ষনাৰায়ণ'' নাম উল্লেখযোগ্য।<ref>{{harvcol|Neog|1977|pp=85–86}}</ref><ref>"The ruins of two forts in Lohit district of Arunachal Pradesh are said to be the remains of Bhīṣmaka’s city, viz. Bhismaknagar (sk. Bhīṣmakanagara): one ruin about 16 miles northwest of Sadiya at the foot of the hills between the rivers Dikrang and Dibang is known as the fort of Bhīṣmaka, and the other about 24 miles north of Sadiya between the gorges of those two rivers is believed to be the fort of Śiśupāla. Based on an inscribed brick with the name of Śrīśrī-Lakṣmīnārāyaṇa, discovered from the ruins of the forts in Bhismaknagar, it is assumed that Chutiya king Lakṣmīnārāyaṇa of the early fifteenth century had his capital in the area. The paleographical analysis of the inscription supports this dating."{{harvcol|Shin|2020|p=56}}</ref> [[চুহুংমুং]]ৰ ৰাজত্বকালত ১৫২৩–২৪ চনত [[আহোম ৰাজ্য|আহোমসকলে]] চুতীয়া ৰাজ্য দখল কৰে। দখলৰ সময়লৈ যথেষ্ট হিন্দুকৰণ ঘটিছিল যদিও বৰ্ণব্যৱস্থা কিমান দূৰ প্ৰতিষ্ঠিত হৈছিল সেই বিষয়ে গৱেষকৰ মতভেদ আছে—এটা বৰ্ণনাই ইয়াক সীমিত অৱস্থাত থকা বুলি কয়, আন এটিয়ে ইয়াক প্ৰচলিত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰে।<ref>"However, the caste system (in the Chutia kingdom) was in its marginal form"{{harvcol|Buragohain|1988|p=70}}</ref><ref>"(At the time of annexation by the Ahoms) caste system had become prevalent in (the Chutiya) society." {{harvcol|Gogoi|2002|p=21}}</ref> প্ৰত্নতাত্ত্বিক আৰু শিলালিপিগত প্ৰমাণে শাসকসকলক বৃহত্তৰ শদিয়া প্ৰত্ন-সমষ্টিৰ সৈতে সংযোগ কৰে আৰু ৰজাসকলৰ ৰাজধানী এই অঞ্চলতেই আছিল বুলি সূচায়।<ref>{{harvcol|Shin|2020|p=56}}</ref> ===পৰৱৰ্তী কাল=== {{See also|চুতীয়া–আহোম ৰাজ্যৰ যুদ্ধ}} ৰাজ্য দখলৰ পাছত পূৰ্বৰ ৰাজধানী অঞ্চল ''সধয়াপুৰ''ক ''শদিয়াখোৱা গোহাঁই''ৰ অধীনত আহোম ৰাজ্যত অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হয়। সংগঠিত বিদ্ৰোহৰ সম্ভাৱনা কমাবলৈ চুতীয়া সম্ভ্ৰান্তসকলক ৰাজ্যৰ বিভিন্ন অংশলৈ ছটিয়াই দিয়া হয়,<ref>"Suhunmung scattered the Chutiya nobles in different parts of the kingdom, so as to prevent an organised rebellion from them" {{harvcol|Dutta|1985|p=30}}</ref> আৰু কাৰিকৰ তথা জনসাধাৰণৰ আন অংশকো উজনি অসমৰ বিভিন্ন ঠাইলৈ স্থানান্তৰ কৰি পুনৰ্বাসিত কৰা হয়।<ref>{{harvcol|Baruah|2007|p=178}}</ref> ''দৰং ৰাজবংশাৱলী''য়েও উল্লেখ কৰে যে বিজয়ৰ পাছত পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজপৰিয়ালৰ সদস্যসকলে পলাই [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিৰি]] আৰু মিছমি সকলৰ মাজত আশ্ৰয় লৈছিল।{{efn|বুৰঞ্জীখনত আছে: "Tar putra-bhai jot hokole polail / Miri Mishmit pakhi pranak rakhila" (“তেওঁৰ পুত্ৰ আৰু ভায়েকসকল সকলোৱে পলাই মিৰি-মিছমিৰ মাজত আশ্ৰয় লৈ প্ৰাণ ৰক্ষা কৰিলে”)।<ref>{{cite book |editor-last=Goswami |editor-first=Hem Chandra |title=Darrang Raj Vamsavali |publisher=Government of Assam |year=1917 |at=vv. 364–371}}</ref>}} তথাপি বিজয়ৰ পাছত আহোম কৰ্তৃত্বই বাৰে বাৰে চুতীয়া প্ৰতিবাদৰ সন্মুখীন হয়। ১৫২৭, ১৫২৯, ১৫৪২, ১৫৫০–৫৩, ১৫৬৫ আৰু ১৫৭২ চনত উল্লেখযোগ্য বিদ্ৰোহৰ তথ্য পোৱা যায়।{{efn|১৫২৭ চনত শদিয়াৰ বিদ্ৰোহত দিহিঙীয়া গোহাঁই নিহত হয়। ১৫২৯ চনৰ বৃহত্তৰ বিদ্ৰোহত চন্দনগিৰি, দইথাং, মৰাণকাও আৰু দিবাং-লোহিত নদীৰ কাষত যুদ্ধ হয়, যাক শেষত চুহুংমুঙে দমন কৰে। ১৫৪২ চনত বিদ্ৰোহীসকলে দিচাঙৰ ওচৰত আহোম বিষয়া Sheng Hanan-ক হত্যা কৰে। ১৫৫০ চনত কংসপাত্ৰই শদিয়াত নিজকে ৰজা ঘোষণা কৰে আৰু একাংশ বিদ্ৰোহী আহোম কোঁৱৰৰ সহায়ত ১৫৫৩ চনত মৃত্যু হোৱা পৰ্যন্ত প্ৰতিৰোধ অব্যাহত ৰাখে। ১৫৬৫ চনত চুতীয়া বাহিনীয়ে নামৰূপ আৰু খেৰামত আক্ৰমণ কৰে। ১৫৭২ চনত শদিয়াত এজন ''সেনাপতি''ৰ নেতৃত্বত হোৱা বিদ্ৰোহ নেতাসকল বন্দী হোৱাৰ সৈতে শেষ হয়।{{sfn|Barua|1930|pp=60–64, 79, 89, 92}}{{sfn|Baruah|2007|pp=179–186}}}} বৰ্তমানৰ লক্ষীমপুৰৰ [[ঘিলামৰা]]ৰ স্থানীয় পৰম্পৰাই অঞ্চলটোক ঘিলা নামৰ এজন চুতীয়া বিদ্ৰোহী নেতাৰ সৈতে জড়িত কৰে; কোৱা হয় যে [[চুখামফা]]ৰ (১৫৫২–১৬০৩) ৰাজত্বকালত আহোম বাহিনীয়ে তেওঁক তাত হত্যা কৰিছিল।{{efn|স্থানীয় ব্যুৎপত্তিগত পৰম্পৰা অনুসৰি ঘিলাক এখন পথাৰত হত্যা কৰা হৈছিল; সেই পথাৰ পিছলৈ ''ঘিলামৰা'', অৰ্থাৎ “ঘিলা মৰা ঠাই”, নামে জনাজাত হয়।<ref>Kalita, Jitaram, ''Dhakuakhana Mahkumar Thair Naamor Itibriti aru Anyanyo Prabandha'', p. 25.</ref>}} [[নৰনাৰায়ণ]]ৰ আহোম ৰাজ্য আক্ৰমণৰ সময়ত এজন পলাতক কোঁৱৰৰ সৈতে থকা চুতীয়া সম্ভ্ৰান্তসকলে কোচ ৰজাৰ ওচৰলৈ গৈ নিজৰ পূৰ্বৰ ৰাজ্য হেৰুওৱাৰ কথা কৈ তাৰ পুনৰুদ্ধাৰৰ আবেদন জনোৱা যেন দেখা যায়।<ref>{{cite book |last=Nath |first=Dambarudhar |chapter=The Mataks and their Revolt against the State in 18th Century Assam: Searching for Ethno-Religious Roots |editor1-last=Ray |editor1-first=Jayanta Kumar |editor2-last=Roy |editor2-first=Arpita Basu |title=Political Roles of Religious Communities in India |publisher=Institute for Security and Development Policy |year=2008 |pages=120, 123}}</ref> ''দৰং ৰাজবংশাৱলী'' অনুসৰি নৰনাৰায়ণে তেওঁলোকৰ আবেদনত সহানুভূতিশীল হৈ আশ্বাস দিয়ে আৰু বাহবাৰী (বৰ্তমানৰ চতিয়া) নামৰ গাঁৱত বসতিৰ ব্যৱস্থা কৰে।{{efn|বৰুৱাৰ মতে কোচ আক্ৰমণৰ ফলত সৃষ্টি হোৱা ৰাজনৈতিক পৰিস্থিতি আৰু পলাতক চুতীয়া কোঁৱৰসকলৰ অৱস্থাই পুনৰ চুতীয়া প্ৰতিৰোধক উৎসাহিত কৰি থাকিব পাৰে।{{harvcol|Baruah|2007|pp=185–186}}}} মাজুলীত হোৱা আহোম–কোচ বন্দোবস্তৰ চৰ্তত বন্দী এজন চুতীয়া কোঁৱৰক আন উপহাৰৰ সৈতে কোচ দৰবাৰলৈ পঠিয়াব লাগিছিল বুলিও উল্লেখ আছে।{{sfn|Barua|1930|p=89}}{{sfn|Baruah|2007|p=186}} উত্তৰ পাৰত প্ৰতিৰোধ চলি থাকে; ১৬৬৫ চনত চুতীয়াসকলে মিৰি আৰু ডফলাৰ সৈতে আহোম অভিযানৰ বিৰুদ্ধে যোগ দিয়ে। ১৬৭৩ চনত বৰ্তমানৰ [[ধেমাজি জিলা]]ৰ ৰূপা আৰু ডিমৌ মিৰি গাঁৱৰ পৰা কৰস্বৰূপ নাও কঢ়িয়াই নিয়াক লৈ পুনৰ সংঘাত হয়।{{efn|প্ৰথমে চুতীয়াসকলে নাও ঘূৰাই দিয়াৰ ৰাজকীয় দাবী নাকচ কৰি প্ৰতিৰোধৰ বাবে সমবেত হয়। আহোম বাহিনী সংগঠিত হোৱাৰ পাছত চুতীয়া বৰুৱাই আত্মসমৰ্পণ কৰে; কিছুমান যোদ্ধাক বন্দী কৰা হয় আৰু বাকী চুতীয়াসকলক কৰস্বৰূপে নাও যোগান ধৰিবলৈ বাধ্য কৰা হয়।{{sfn|Baruah|2007|pp=224–230}}}}<ref>{{cite book |last=Gait |first=Edward Albert |title=A History of Assam |url=https://archive.org/details/historyofassam00gait |publisher=Thacker, Spink & Co. |location=Calcutta |year=1906 |page=[https://archive.org/details/historyofassam00gait/page/173 173]}}</ref> এই বিদ্ৰোহসমূহৰ সমান্তৰালভাৱে চুতীয়াসকল ধীৰে ধীৰে আহোম ৰাজ্যৰ ভিতৰত অন্তৰ্ভুক্ত আৰু ভৌগোলিকভাৱে ছটিয়াই পৰে। চুতীয়া পৰিয়ালসমূহ আহোম ''[[পাইক প্ৰথা|খেল]]'', প্ৰশাসন আৰু সেনাবাহিনীত প্ৰৱেশ কৰে। পূৰ্বৰ ৰাজবংশৰ সদস্যসকলেও আহোম ৰাজসেৱা কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে; উদাহৰণস্বৰূপে, যদু নামৰ এজন চুতীয়া কোঁৱৰক বুৰঞ্জীত মোগল বাহিনীৰ বিৰুদ্ধে আহোম পক্ষত যুদ্ধ কৰা বুলি উল্লেখ আছে।<ref name="BaruaNath2007-226">{{harvcol|Baruah|2007|p=226}}</ref><ref>{{harvcol|Barua|1930|p=103}}</ref> [[মণিৰাম দেৱান]]ে লিখিছে যে বিজয়ৰ পাছত চুহুংমুঙে চুতীয়া ৰাজ্যৰ পৰা বৃহৎ সংখ্যক কমাৰ কঢ়িয়াই আনি বচা (দয়াং) আৰু উজনি অঞ্চলত বসতি স্থাপন কৰায়। তাত দা, কটাৰী, তৰোৱাল, বন্দুক আৰু কামান নিৰ্মাণৰ বাবে কমাৰশাল স্থাপন কৰা হয়; তেওঁৰ ৰাজত্বকালত এই কমাৰ প্ৰতিষ্ঠানত প্ৰায় ৩,০০০ লোক আছিল বুলি কোৱা হৈছে।<ref>Sharma, Benudhar, ''Maniram Dewan'', p. 287: "After defeating the Chutia king and his minister Kasitora, Suhungmung or Dihingia Swarganarayan, apart from Dola, Kali,..., Cannons and Gunpowder, brought a great number of Blacksmiths as prisoners. These were settled at Bosha and the Ujoni regions; and smithies were set up where they were asked to build knives, daggers, swords, guns, and cannons. Saikias and Hazarikas were recruited among them to look after their work. It was only during this period that the work and trade of the blacksmith guild started in the kingdom. During the time of Dihingia raja, there were three thousand Blacksmiths."</ref> আন এটা বিৱৰণে ''চাৰিঙীয়া নাওবৈচা'' গঠনৰ সৈতে এই বিজয়ৰ সম্পৰ্ক দেখুৱায়। চুহুংমুঙে চুতীয়া ৰজাক পৰাজিত কৰাৰ পাছত নাও আৰু চুতীয়া পৰিয়ালক বৰ্তমানৰ [[শিৱসাগৰ জিলা]]ৰ নতুনকৈ গঢ়ি উঠা চাৰিং বসতিলৈ অনা হয়; ৰাজনাও চলাবলৈ সংগঠিত এই লোকসকল ''চাৰিঙীয়া নাওবৈচা'' নামে জনাজাত হয়। পাছলৈ এই প্ৰতিষ্ঠানৰ পৰা ''চেঁচোৱা'', ''টাংগুনধৰা'' আৰু ''বাছোৱালধৰা'' আদি নতুন শ্ৰেণীৰ উদ্ভৱ হয়।<ref>{{harvcol|Borboruah|1997|pp=593–594}}</ref> [[File:Tschutiya Kumar region in Grimm and Mahlmann map, 1840.jpg|thumb|200px|১৮৪০ চনৰ অসমৰ মানচিত্ৰত [[দৰং জিলা|দৰং]]ৰ ''Tschutiya Kumar'' আৰু ''Pakariguri'' অঞ্চল।]] [[দৰং জিলা|দৰঙ]]তো উল্লেখযোগ্য চুতীয়া জনবসতি গঢ়ি উঠে। ৰাজপৰিয়ালৰ অৱশিষ্ট অংশক দৰঙৰ পাকৰিগুৰিলৈ স্থানান্তৰ কৰা হয়।<ref>Phukan, Kasinath Tamuli,"Assam Buranji", p.20</ref><ref>"Suhunmung then deported the Chutiya nobles and the prince Sadhaknarayan to his kingdom and established the later at Darrang with grants of land and labourers."{{harvcol|Gogoi|2002|p=21}}</ref><ref>"The descendants of the Chutia royals are still living in a place called Geruwapara in Rowta Mouza of Darrang district."{{harvcol|Baruah|2007|p=139}}</ref> ''চুতীয়া কুঁৱৰ'' অঞ্চল বৰ্তমানৰ ৰৌতা–পাকৰিগুৰি বা দলগাঁও এলেকাৰ সৈতে জড়িত। পাছলৈ ৱেডে দৰঙৰ পাকৰিগুৰিৰ ওচৰত ''Soontiagown'' নামৰ এখন পৰগণাৰ উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{cite thesis |last=Gogoi |first=Nityananda |title=Historical Geography of Medieval Assam |degree=PhD |publisher=Gauhati University |year=1994 |pages=234–235}}</ref><ref>{{cite book |last=Wade |first=John Peter |editor-last=Sharma |editor-first=Benudhar |title=An Account of Assam |publisher=R. Sarmah |location=Assam |year=1927 |at="A Geographical Sketch of Assam", pp. 11–12}}</ref> [[প্ৰতাপ সিংহ]]ৰ সময়ত ধৰ্ম নাৰায়ণৰ অধীনত চুতীয়া দেশৰ প্ৰায় ৩,০০০ লোকক মঙলদৈ অঞ্চললৈ স্থানান্তৰ কৰি ''পাইক'' হিচাপে সংগঠিত কৰা হৈছিল; পাছলৈ ৱেডে এই ''Soontias''সকলক তিনিজন ''হাজৰিকা''ৰ অধীনত থকা বুলি লিপিবদ্ধ কৰে।<ref>{{cite book |last=Gait |first=Edward Albert |title=A History of Assam |url=https://archive.org/details/dli.ernet.104191 |edition=2nd |publisher=Thacker, Spink & Co. |location=Calcutta and Simla |year=1926 |page=[https://archive.org/details/dli.ernet.104191/page/68 68]}}</ref><ref>{{cite book |last=Wade |first=John Peter |editor-last=Sharma |editor-first=Benudhar |title=An Account of Assam |publisher=R. Sarmah |location=Assam |year=1927 |pages=224–225}}</ref>{{efn|দৰঙৰ সৈতে এই সংযোগ আহোম যুগৰ শেষলৈকে আছিল। ''তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী''ত দৰঙৰ দুজন ৰজাই ''চুতীয়া-কোঁৱৰ'' গোটৰ ২,০০০ সৈনিক লৈ জাগী-চকীলৈ অহাৰ উল্লেখ আছে।<ref>{{cite book |title=Tungkhungia Buranji: Or, A History of Assam, 1681–1826 A.D. |translator-last=Bhuyan |translator-first=Suryya Kumar |publisher=Oxford University Press |location=London |year=1933 |page=289}}</ref>}} ১৯১১ চনত ছিডনী এণ্ডলে মঙলদৈ মহকুমাত উল্লেখযোগ্য সংখ্যক চুতীয়া লোক বাস কৰা বুলি লিপিবদ্ধ কৰে। তেওঁ লগতে এটা পৰম্পৰা উল্লেখ কৰে যে চুতীয়াসকলৰ ৰাজনৈতিক শক্তি সম্পূৰ্ণৰূপে ভাঙি পেলাবলৈ আহোম বিজয়ীসকলে পৰাজিত চুতীয়া জনসমষ্টিক অসম আৰু উত্তৰ-পূব বংগৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বিস্তাৰিত কৰি দিছিল; মঙলদৈ মহকুমাৰ এটা উল্লেখযোগ্য অংশ তেতিয়াও ''চুতীয়া দেশ'' বা ''কৌপাতি'' নামে জনাজাত আছিল।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |publisher=Macmillan and Co. |location=London |year=1911 |pages=90–91 |url=https://www.gutenberg.org/files/50008/50008-h/50008-h.htm}}</ref> চুতীয়া গোটসমূহ দৰঙৰ পশ্চিমলৈও বিস্তৃত হৈছিল। ''বুৰুক চুতীয়া''ৰ এটা গোট নামনি অসমত [[বৰফুকন]]ৰ অধীনত আছিল আৰু উজনি অসমৰ ৰাজৰক্ষী ''চাওদাং''সকলৰ সদৃশ কৰ্তব্য পালন কৰিছিল। তেওঁলোকৰ মূল বসতি [[তেজপুৰ]] আৰু [[গুৱাহাটী]]ৰ আশে-পাশে আছিল; [[শিৱসাগৰ]] আৰু [[যোৰহাট]]ৰ সৰু গোটবোৰ ''বুৰুক চেতিয়া'' নামে জনাজাত আছিল।{{sfn|Borboruah|1997|p=579}} বৰ্তমানৰ [[নগাঁও জিলা|নগাঁও]]ৰ ৰহা অঞ্চলতো চুতীয়াৰ উল্লেখ পোৱা যায়। ''তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী''ত পঞ্চৰজীয়া অঞ্চলৰ (ৰহা) দলৈ বা গোষ্ঠী-প্ৰধান ৰামনাথক “জাতিত চুতীয়া” বুলি কোৱা হৈছে।<ref>{{cite book |last=Bhuyan |first=S. K. |title=Tungkhungia Buranji or A History of Assam, 1681–1826 A.D. |publisher=Oxford University Press |location=Bombay |year=1933 |page=191 |quote=Ramnath who was a doloi or clan-chief in the territories of the Panchrajias. He was a Chutia by caste.}}</ref> শিলালিপিগত তথ্যয়ো এই ভৌগোলিক বিস্তাৰ নিশ্চিত কৰে। অষ্টাদশ আৰু ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিৰ তাম্ৰশাসনত [[দেৰগাঁও]]ৰ শিৱ মন্দিৰ (১৭৩৪), [[মাজুলী]]ৰ বেঙেনাআটি সত্ৰ (১৭৭৭), [[বিশ্বনাথ চাৰিআলি|বিশ্বনাথ]]ৰ বিশ্বনাথ মন্দিৰ (১৭৭৪) আৰু [[নগাঁও জিলা|নগাঁও]]ৰ [[বৰদোৱা থান|বৰদোৱা সত্ৰ]] (১৮০৫)ৰ সৈতে জড়িত দানপত্ৰত ব্যক্তিক স্পষ্টকৈ ''চুতীয়া'' বুলি অভিহিত কৰা হৈছে। ১৮০৫ চনৰ [[হয়গ্ৰীৱ মাধৱ মন্দিৰ]]ৰ এটা দানপত্ৰৰ সীমা-বৰ্ণনাত [[হাজো]]ৰ ওচৰত ''চুতীয়া-গাঁও''ৰ উল্লেখো আছে।<ref>{{cite book |editor-last=Neog |editor-first=Maheswar |title=Prachya-Sasanavali |publisher=Assam Prakashan Parishad |location=Gauhati |year=1974 |language=as |pages=21–22, 65–67, 85, 126, 139–141}}</ref> চুতীয়াসকলৰ পশ্চিমমুখী বিস্তাৰৰ লগে লগে কিছুমান অঞ্চলত বৃহত্তৰ অসমীয়া জাতি-ব্যৱস্থাৰ আন সামাজিক শ্ৰেণীৰ মাজত অন্তৰ্ভুক্তিৰ প্ৰক্ৰিয়াও চলিছিল। [[কামৰূপ জিলা|কামৰূপত]] সামাজিকভাৱে ঊৰ্ধ্বগামী চুতীয়াসকল [[কলিতা জনগোষ্ঠী|কলিতা]] জাতিৰ মাজত অন্তৰ্ভুক্ত হোৱাৰ কথা নৃতত্ত্ববিদ অড্ৰী কেণ্টলিয়ে উল্লেখ কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Cantlie |first=Audrey |title=The Assamese: Religion, Caste and Sect in an Indian Village |publisher=Curzon Press |location=London |year=1984 |page=239 |isbn=9780700701490 |quote=In Kamrup I am told that mobile Chutiyas also pass into the Kalita caste.}}</ref> সময়ৰ লগে লগে পুনৰ্বাসন, আন্তঃবিবাহ, ধৰ্মীয় সম্পৰ্ক আৰু ওচৰ-চুবুৰীয়া সামাজিক গোটসমূহৰ মাজত আত্মসাৎ হোৱাৰ প্ৰক্ৰিয়াই বৃহত্তৰ চুতীয়া জনসমষ্টিৰ পৰিচয়ৰ ৰূপান্তৰত ভূমিকা লয়। আহোমসকলৰ সৈতে আন্তঃবিবাহৰ ফলত ''আহোম-চুতীয়া'' পৰিচয় গঢ় লৈ উঠে; এনে এটা বংশৰ লাঙি পানিচিয়া ৰাজসেৱাত কৃতিত্ব দেখুৱাই প্ৰথম [[বৰফুকন]] হয়।{{sfn|Dutta|1985|p=30}} আন কিছুমান গোট ''হিন্দু চুতীয়া'' নামে জনাজাত হয়,<ref name="ReferenceB">"A section of Chutias who came identified as Hindu-Chutiyas was Aryanised at a very early period"{{harvcol|Dutta|1985|pp=29–30}}</ref> আৰু মায়ামৰা সত্ৰৰ ওচৰত থকা চুতীয়াসকলে সত্ৰখনৰ [[একশৰণ ধৰ্ম]]ৰ ৰূপত দীক্ষা গ্ৰহণ কৰে।<ref name="ReferenceD">"Those Chutias, who were not Hinduised and lived in the neighbourhood of the Mayamara Satra, accepted initiation from its Mahanta"{{harvcol|Dutta|1985|pp=29–31}}</ref> এই প্ৰক্ৰিয়াসমূহে পৰৱৰ্তীকালে চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ ভিতৰত গঢ় লৈ উঠা ঐতিহাসিক বিভাগসমূহত অৰিহণা যোগায়; একে সময়তে আহোম ৰাজ্যৰ ভিতৰত ৰাজনৈতিক প্ৰতিৰোধ আৰু আত্মসাৎ দুয়োটাই চলি থাকে। ===মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ কাল=== অষ্টাদশ শতিকালৈ চুতীয়াসকল ৰাজনৈতিকভাৱে মায়ামৰা আন্দোলন আৰু আহোম ৰাজপক্ষীয় ব্যৱস্থাৰ মাজত বিভক্ত হৈ পৰিছিল। বহু-জাতিগত মায়ামৰা বা মটক সমাজৰ মুখ্য উপাদানসমূহৰ ভিতৰত চুতীয়াসকল আছিল [[মৰাণ জনগোষ্ঠী|মৰাণ]]সকলৰ পাছতে দ্বিতীয় বৃহৎ গোট।{{sfn|Dutta|1985|pp=12, 27}} আনহাতে চুতীয়াৰ আন অংশ আহোম ''পাইক'' আৰু সামৰিক সংগঠনৰ ভিতৰত থাকি বিদ্ৰোহীসকলৰ বিৰুদ্ধে যুদ্ধ কৰিছিল। [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ আৰম্ভণিতে আহোম ৰজাই এজন ''চুতীয়া হাজৰিকা''ক বিদ্ৰোহীসকলক বন্দী কৰিবলৈ আদেশ দিয়ে; মোৱামৰীয়াসকলে তেওঁক বন্দী কৰি হত্যা কৰে।<ref>{{harvcol|Barua|1930|p=294}}</ref> আন এজন চুতীয়া ৰাজপক্ষীয় আছিল বুৰুক-চুতীয়া গোটৰ ''মই বৰুৱা''; [[লক্ষ্মী সিংহ]]ই মোৱামৰীয়াৰ বিৰুদ্ধে পঠোৱা বিষয়াসকলৰ ভিতৰত তেওঁ আছিল আৰু ৫,০০০ সৈন্যৰ এটা বাহিনীৰ নেতৃত্ব দিয়া হৈছিল।<ref name="BaruaNath2007-226"/> তাৰ কিছু পাছত বেজবৰা ১,০০০ ভিৰুৱাল চুতীয়া ''কাঁড়ী''সহ এটা বাহিনী লৈ বিদ্ৰোহীৰ বিৰুদ্ধে পঠোৱা হয়, যদিও এই বাহিনীও পৰাজিত হয়।<ref>{{cite book |editor-last=Bhuyan |editor-first=Suryya Kumar |title=Tungkhungia Buranji: Or, A History of Assam, 1681–1826 A.D. |publisher=Oxford University Press |location=London |year=1933 |page=62}}</ref> বিদ্ৰোহৰ পৰৱৰ্তী পৰ্যায়তো চুতীয়াসকল দুয়ো পক্ষতে দেখা যায়।{{efn|''তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী''ত ''চুতীয়া-কোঁৱৰ'' গোটৰ ২,০০০ সৈন্য ৰাজপক্ষীয় বাহিনীত যোগ দি জাগী-চকীত উপস্থিত হোৱাৰ উল্লেখ আছে; যদিও গোটটোৰ নামটোৱে প্ৰত্যেক সৈনিকৰ জাতিগত পৰিচয় নিশ্চিত নকৰে। ১৮০৫ চনত বেংমৰাৰ বিৰুদ্ধে শেষ ৰাজকীয় অভিযানত পূৰ্ণানন্দ বুঢ়াগোহাঁইৰ বাহিনীত পৃথক মৰাণ ''কাঁড়ী'' বাহিনীৰ লগতে চুতীয়া ''কাঁড়ী''ৰ এটা বাহিনীও আছিল।<ref>{{cite book |editor-last=Bhuyan |editor-first=Suryya Kumar |title=Tungkhungia Buranji: Or, A History of Assam, 1681–1826 A.D. |publisher=Oxford University Press |location=London |year=1933 |pages=289, 312}}</ref>}} পূব অসমত ''বুৰুক চুতীয়া'' খেলৰ মায়ামৰা নেতা [[সৰ্বানন্দ সিংহ]],{{efn|সৰ্বানন্দক চুতীয়াৰ বুৰুক শাখাৰ লোক বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে।{{sfn|Dutta|1985|p=31}} সমসাময়িক ব্ৰিটিছ তথ্যতো একে চিনাক্তকৰণ দেখা যায়: ১৮৩৮ চনত S. O. Hannay-এ তেওঁৰ পুত্ৰ আৰু উত্তৰাধিকাৰী মতিবৰক “Boorook Sooteah” বুলি বৰ্ণনা কৰি কৈছিল যে তেওঁৰ পিতৃ আৰু পিতামহ শদিয়াৰ পৰা আহিছিল।<ref>{{cite journal |last=Hannay |first=S. O. |title=A Short Account of the Moa Morah Sect, and of the Country at Present Occupied by the Bor Senaputtee |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |volume=7 |issue=80 |year=1838 |page=677}}</ref>}} অৱশেষত বেংমৰাত নিজকে প্ৰতিষ্ঠা কৰে আৰু ১৮০৫ চনৰ বন্দোবস্তৰ পাছত স্বায়ত্তশাসিত [[মটক ৰাজ্য]]ৰ ''বৰসেনাপতি'' হিচাপে স্বীকৃতি পায়। নাথ (২০০৮)-এ সৰ্বানন্দৰ চুতীয়া পৰিচয়ৰ দাবীক আহোমৰ হাতত ৰাজ্য হেৰুওৱাৰ পাছত হোৱা আগৰ চুতীয়া প্ৰতিৰোধৰ সৈতে সম্পৰ্কিত বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Nath |first=Dambarudhar |chapter=The Mataks and their Revolt against the State in 18th Century Assam: Searching for Ethno-Religious Roots |editor1-last=Ray |editor1-first=Jayanta Kumar |editor2-last=Roy |editor2-first=Arpita Basu |title=Political Roles of Religious Communities in India |publisher=Institute for Security and Development Policy |location=Stockholm |year=2008 |page=120 |url=https://www.isdp.eu/wp-content/uploads/publications/2008_ray-roy_political-roles-of-religious-communities-in-india.pdf|quote=The assertion of the Chutiya identity on the part of Sarbananda Singha can thus be seen as having a link with the Chutiya revolt after they had lost their state to the Ahoms. That this is not altogether baseless can be presumed from the fact that immediately after assumption of his power and establishment of an identity as a Chutiya, the Morans, who in fact created the revolt, became sidelined, and concentrated within the jungles far away from the capital at Tinsukia.}}</ref> ===মানৰ আক্ৰমণ=== মানৰ আক্ৰমণে বৃহৎ চুতীয়া জনবসতিযুক্ত অঞ্চলসমূহত গভীৰ বিপৰ্যয় সৃষ্টি কৰে। প্ৰায় ১৮২৩ চনত মান বাহিনীয়ে [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী|ব্ৰহ্মপুত্ৰ]] পাৰ হৈ উত্তৰ লক্ষীমপুৰ দখল কৰে। পৰৱৰ্তী ঔপনিৱেশিক বিৱৰণত আহোম যুগৰ শেষৰ অস্থিৰতা আৰু মান অধিকাৰৰ পাছত বৃহত্তৰ লক্ষীমপুৰ জিলাক প্ৰায় জনশূন্য আৰু চূড়ান্ত দুৰ্দশাগ্ৰস্ত বুলি বৰ্ণনা কৰা হয়।<ref>{{cite book |last=Osik |first=N. N. |title=A Brief History of Arunachal Pradesh: From Earliest Times to 1823 A.D. |publisher=Omsons Publications |location=New Delhi |year=1996 |page=55}}</ref><ref>{{cite book |title=Imperial Gazetteer of India |volume=16 |publisher=Clarendon Press |location=Oxford |year=1908 |pages=120–122 |chapter=Lakhimpur District}}</ref> আহোম প্ৰশাসনৰ অধীনত কৰ্মৰত চুতীয়াসকলেও আক্ৰমণকাৰীৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিৰোধত অংশ লয়। প্ৰথম আক্ৰমণৰ সময়ত চুতীয়া ঘৰফলীয়া পৰিয়ালৰ ''লাপি দাধৰা বৰা''ক আন বিষয়াসকলৰ সৈতে মানৰ বিৰুদ্ধে পঠোৱা হৈছিল।<ref>{{harvcol|Barua|1930|p=380}}</ref> [[লক্ষীমপুৰ জিলা|উত্তৰ লক্ষীমপুৰ]]ৰ আন এজন চুতীয়া সেনানায়ক হাও সাগৰ বৰাই নিজৰ অনুসাৰীসকলক লৈ মানৰ বিৰুদ্ধে বাহিনী গঠন কৰে; অধিকাৰৰ শেষ পৰ্যায়ত তেওঁৰ বাহিনী মানক বহিষ্কাৰ কৰাৰ শেষ সংগঠিত প্ৰচেষ্টাসমূহৰ অন্যতম আছিল।{{efn|বৰুৱা (২০০৭)-এ তেওঁক ''হাও বৰা'' বুলি উল্লেখ কৰি এটা পৰম্পৰা লিপিবদ্ধ কৰিছে যে বৃদ্ধ সেনানায়কজনে নিজে বাহিনী গঠন কৰি মান সেনাপতি চেক ফুকনৰ সৈতে যুদ্ধ কৰে আৰু তেওঁৰ পুত্ৰ পিপাকক হত্যা কৰে; হাও বৰাৰ পুত্ৰ নাখ বৰাইও তেওঁৰ সৈতে যুদ্ধ কৰিছিল বুলি কোৱা হয়। বৰুৱাই আৰু উল্লেখ কৰে যে হাও বৰাৰ বংশধৰসকল বৰ্তমানো লক্ষীমপুৰ জিলাৰ মৰনৈ-বেবেজীয়া অঞ্চলত বাস কৰে।{{sfn|Baruah|2007|p=226}} আন ইতিহাসত একেজন উত্তৰ লক্ষীমপুৰৰ সেনানায়কক ''হাও সাগৰ বৰা'' বুলি কোৱা হৈছে।}} চুতীয়া বংশোদ্ভূত লাঙি ডেকা বৰাকো মানৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰা ব্যক্তি হিচাপে স্মৰণ কৰা হয়; তেওঁক মানদেশৰ দিশে লৈ যোৱা হৈছিল যদিও পলাই পুনৰ ঘূৰি আহে।{{efn|বৰুৱা (২০০৭)-এ ইয়াক পৰম্পৰা হিচাপে লিপিবদ্ধ কৰি তেওঁৰ বংশধৰসকল বৰ্তমানো লক্ষীমপুৰৰ কেকুৰি-বেবেজীয়া অঞ্চলত থকা বুলি উল্লেখ কৰিছে।{{sfn|Baruah|2007|p=226}}<ref>"The Langi Deka family was of Chutia origin."{{harvcol|Borboruah|1997|p=589}}</ref>}} হাও বৰাৰ পিছে পিছে মান বাহিনী [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী|ব্ৰহ্মপুত্ৰ]] পাৰ হৈ উত্তৰ লক্ষীমপুৰ দখল কৰে। সমসাময়িক আৰু পৰৱৰ্তী বিৱৰণে অঞ্চলটোত ব্যাপক হিংসা আৰু ধ্বংসৰ “আতংকৰ ৰাজত্ব”ৰ কথা বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Osik |first=N. N. |title=A Brief History of Arunachal Pradesh: From Earliest Times to 1823 A.D. |publisher=Omsons Publications |location=New Delhi |year=1996 |page=55}}</ref> [[চন্দ্ৰকান্ত সিংহ]]ৰ অধীনত [[বৰবৰুৱা]] হোৱা পাতাল চুতীয়াইও{{efn|''আহোম বুৰঞ্জী''ত পাতালক ''পাতাল চুতীয়া'' বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে,<ref>{{harvcol|Barua|1930|p=383}}</ref> আনহাতে ঊনবিংশ শতিকাত কাশীনাথ তামুলি ফুকনে লিখা ''অসম বুৰঞ্জী''ত তেওঁক ''খেৰেমিয়াল কছাৰী'' বুলি কোৱা হৈছে। অৱশ্যে এনে নামকৰণ সদায় একে নাছিল; ঊনবিংশ শতিকাৰ ''নাওবৈচা ফুকনৰ বুৰঞ্জী''ত উদাহৰণস্বৰূপে চুতীয়াসকলক ''চুতীয়া-কছাৰী'' বুলিও উল্লেখ কৰা হৈছে। নামৰূপ আৰু খেৰাম অঞ্চলত চুতীয়া বসতিও লিপিবদ্ধ আছে,<ref>{{harvcol|Barua|1930|p=89}}</ref> যিয়ে এই ভিন্ন নামৰ ব্যাখ্যা দিব পাৰে।}} নতুন মান আগ্ৰাসনৰ বিৰুদ্ধে প্ৰস্তুতিত অংশ লয় আৰু ১৮২১ চনত মানসকলৰ হাতত নিহত হয়। ===ব্ৰিটিছ যুগ=== ব্ৰিটিছ শাসনকালতো চুতীয়াসকলক পৃথক আৰু ব্যাপকভাৱে বিস্তৃত জনসমষ্টি হিচাপে গণনা কৰা হৈছিল। সৰ্বাধিক জনসংখ্যা [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]] আৰু [[লক্ষীমপুৰ জিলা|লক্ষীমপুৰ]]ত থাকিলেও [[নগাঁও জিলা|নগাঁও]] আৰু [[দৰং জিলা|দৰং]]তো উল্লেখযোগ্য জনসংখ্যা আছিল; [[কামৰূপ জিলা|কামৰূপ]], [[গোৱালপাৰা জিলা|গোৱালপাৰা]], [[বৰাক উপত্যকা|কাছাৰ সমভূমি]] আৰু নাগা হিলছত সৰু গোটো আছিল।{{efn|১৮৮১ চনৰ লোকপিয়লত অসমত গণনা কৰা ৬০,২৩২ জন চুতীয়াৰ প্ৰায় ২২.৫% শিৱসাগৰ আৰু লক্ষীমপুৰৰ বাহিৰত আছিল—নগাঁৱত ৮,০৫৫, গোৱালপাৰাত ১,৯১৮, দৰঙত ১,৩৬২, কামৰূপত ১,১৬৮ আৰু কাছাৰ সমভূমিত ১,০৬৯ জন।<ref>{{cite book |last=Lyall |first=Charles |title=Report on the Census of Assam for 1881 |location=Calcutta |publisher=Government of India |year=1883 |at=Final Census Table VIII, Castes and Tribes}}</ref> ১৮৯১ চনত ৮৭,৬৯১ জন চুতীয়াৰ প্ৰায় ১৮% শিৱসাগৰ আৰু লক্ষীমপুৰৰ বাহিৰত বাস কৰিছিল; নগাঁৱত ১০,৪৬৮, দৰঙত ৩,৫৪৬, কামৰূপত ১,০৩৬ আৰু আন জিলাত ৮৪৮ জন গণনা কৰা হয়।<ref>{{cite book |last=Gait |first=Edward Albert |title=Census of India, 1891: Assam |volume=I |location=Shillong |publisher=Assam Secretariat Printing Office |year=1892 |page=270}}</ref> ১৮৯১ চনৰ প্ৰাদেশিক তালিকাত নাগা হিলছ জিলাৰ কোহিমা মহকুমাত গণনা কৰা মুখ্য জাতিসমূহৰ ভিতৰত “Chutiya”ও আছিল।<ref>{{cite book |last=Gait |first=Edward Albert |title=Census of India, 1891: Assam. Provincial Tables |location=Calcutta |publisher=Bengal Secretariat Press |year=1892 |at=Provincial Table XI, District Naga Hills}}</ref>}} এই সময়লৈ অধিকাংশ চুতীয়াই অসমীয়া ভাষা গ্ৰহণ কৰিছিল; পুৰণি চুতীয়া ভাষা মূলতঃ দেউৰী শাখাৰ মাজত টিকি আছিল।{{efn|১৯২১ চনৰ লোকপিয়লত ৯৬,০০৯ জন চুতীয়া গণনা কৰা হৈছিল, কিন্তু চুতীয়া ভাষাভাষী মাত্ৰ ৪,১১৩ জন আছিল। ইয়াৰ পৰা পিতৃভাষা হেৰালেও জাতিগত পৰিচয় কিমান বহুলভাৱে টিকি আছিল সেয়া স্পষ্ট হয়।<ref>{{cite book |title=Census of India, 1921 |volume=III |at=Subsidiary Table III, Comparison of caste and language tables}}</ref>}} ঔপনিৱেশিক যুগত চুতীয়াসকলৰ শ্ৰেণীবিভাজন যথেষ্ট সলনি হৈছিল। ঊনবিংশ শতিকাৰ নৃতত্ত্ববিদসকলে সাধাৰণতে তেওঁলোকক বহুল হিন্দুকৰণ হোৱা জনজাতীয় বা আদিম জনসমষ্টি হিচাপে গণ্য কৰিছিল। হান্টাৰে তেওঁলোকক “semi-Hinduized aboriginals”ৰ অন্তৰ্গত কৰিছিল, আৰু ১৮৯১ চনৰ লোকপিয়লে চুতীয়াসকলক “forest and hill tribes” শ্ৰেণীত ৰাখিছিল।<ref>{{cite book |last=Hunter |first=William Wilson |title=A Statistical Account of Assam |volume=1 |publisher=Trübner & Co. |location=London |year=1879 |page=181}}</ref><ref name="Allen1901-116">{{cite book |last=Allen |first=B. C. |title=Report on the Census of Assam, 1901 |publisher=Assam Secretariat Printing Office |location=Shillong |year=1902 |page=116 |quote=At the last census the Chutiya were included under the category of 'forest and hill tribes'.}}</ref> ১৮৯১ চনৰ লোকপিয়লভিত্তিক আন এটা চৰকাৰী বিৱৰণেও চুতীয়াসকলক প্ৰদেশৰ মুখ্য “aboriginal hill tribes”ৰ ভিতৰত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিছিল।<ref>{{cite book |title=Physical and Political Geography of the Province of Assam |publisher=Assam Secretariat Printing Office |location=Shillong |year=1896 |orig-year=1893 |page=203}}</ref> কিন্তু ১৯০১ চনত লোকপিয়ল অধীক্ষক বি. চি. এলেনে এই শ্ৰেণীবিভাজনক প্ৰশ্ন কৰি চুতীয়াসকলক “race caste” বুলি বৰ্ণনা কৰে আৰু মুখ্য জনসমষ্টি সেই সময়লৈ কাৰ্যত হিন্দু হৈ পৰিছিল বুলি মন্তব্য কৰে।<ref name="Allen1901-116"/><ref>{{cite book |last=Allen |first=B. C. |title=Report on the Census of Assam, 1901 |publisher=Assam Secretariat Printing Office |location=Shillong |year=1902 |page=89}}</ref> বিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিত চুতীয়া পৰিচয়ক কেন্দ্ৰ কৰি নতুন সংগঠিত তৎপৰতাও দেখা যায়। অসমৰ বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ শিক্ষিত আৰু উদীয়মান মধ্যবিত্ত অংশই সামাজিক আৰু সাম্প্ৰদায়িক স্বাৰ্থক কেন্দ্ৰ কৰি সংগঠন গঠন কৰাৰ সময়ত ১৯২৫ চনত ''অসম চুতীয়া সন্মিলন'' গঠন হয়।<ref>{{cite report |last=Deka |first=Kaustubh |title=From Movements to Accords and Beyond: The Critical Role of Student Organizations in the Formation and Performance of Identity in Assam |publisher=Nehru Memorial Museum and Library |location=New Delhi |page=16}}</ref> কোচ-ৰাজবংশী, বড়ো-কছাৰী আৰু আন গোটৰ সংগঠনৰ সমান্তৰাল এই সন্মিলন ঔপনিৱেশিক যুগৰ শেষভাগত চুতীয়া সামাজিক আৰু জাতিগত স্বাৰ্থ প্ৰকাশৰ এক সংগঠিত মঞ্চ হিচাপে গঢ় লৈ উঠে। ==ভাষা== {{Infobox language | name = চুতীয়া | familycolor = চীনা-তিব্বতীয় | fam2 = তিব্বতী-বাৰ্মী | extinct = ? | ethnicity = চুতীয়া | states = [[ভাৰত]] | region = [[অসম]] }} বৰ্তমান চুতীয়া জনগোষ্ঠীয়ে [[অসমীয়া ভাষা]] কয়; তেওঁলোকৰ পূৰ্বৰ তিব্বতী-বাৰ্মী ভাষা লোপ পাইছে।{{sfn|Shin|2020|p=51}}{{sfn|Jacquesson|van Breugel|2017|p=100}} ঊনবিংশ আৰু বিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিৰ ডব্লিউ. বি. ব্ৰাউন, জে. জি. ব্ৰেণ্ড্ৰেথ, জি. এ. গ্ৰিয়াৰ্চন আৰু জি. চি. গোস্বামী আদি পণ্ডিতে [[দেউৰী ভাষা]]ক চুতীয়াসকলৰ সৈতে জড়িত কৰি ''দেউৰী-চুতীয়া''ক চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ মূল ভাষা বুলি গণ্য কৰিছিল।{{sfn|Acharyya|Mahanta|2019|p=516}} আধুনিক ভাষাবৈজ্ঞানিক অধ্যয়নে অৱশ্যে বৰ্তমানৰ দেউৰী ভাষা আৰু দেউৰী জনগোষ্ঠীক অসমীয়াভাষী চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ সৈতে একে বুলি গণ্য নকৰে। আচাৰ্য আৰু মহন্তই কয় যে দুয়োৰ মাজত ''বৰ্তমান'' ভাষাগত নিকটতাৰ প্ৰমাণ নাই আৰু আজিৰ দিনত দুয়ো জনগোষ্ঠী জাতিগত আৰু ভাষাগতভাৱে পৃথক।{{sfn|Acharyya|Mahanta|2019|pp=516–517}} আধুনিক এটা সমাজ-সাংস্কৃতিক অধ্যয়নত দেউৰীসকলক ঐতিহাসিকভাৱে চুতীয়াসকলৰ পুৰোহিত শাখা বুলি বৰ্ণনা কৰি কোৱা হৈছে যে পৃথক হৈ বেলেগ বেলেগ অঞ্চলত বসবাস কৰাৰ পাছত তেওঁলোকৰ ধৰ্ম, ভাষা আৰু সংস্কৃতি ধীৰে ধীৰে পৃথক হয় আৰু শেষত দেউৰী আৰু চুতীয়া দুটা স্বতন্ত্ৰ জনগোষ্ঠী হিচাপে গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=44-47}}</ref> ২০০৬ চনৰ উজনি অসমৰ ছটা জনগোষ্ঠীৰ ওপৰত কৰা এটা নৃতাত্ত্বিক মাপবিদ্যাগত অধ্যয়নতো দেখা গৈছে যে পৰীক্ষা কৰা দেউৰী আৰু চুতীয়া জনগোষ্ঠীৰ আৰ্হিসমূহ (samples) নিজৰ মাজত আটাইতকৈ নিকটতম।গৱেষক সকলে এই ফলাফলক পূৰ্বৰ ঐতিহাসিক বিৱৰণসমূহৰ সৈতে সংগতিপূৰ্ণ বুলি বিবেচনা কৰিছে।<ref name="Deori"/> দেউৰীসকলৰ পৰম্পৰাগত আঞ্চলিক ভাগসমূহৰ ভিতৰত ''দিবঙীয়া'' শাখাই দেউৰী ভাষা ৰক্ষা কৰি আহিছে; বৰগঞা আৰু টেঙাপনীয়া শাখাই অসমীয়া ভাষালৈ স্থানান্তৰিত হৈছে।{{sfn|Acharyya|Mahanta|2019|pp=516–517}} অসমীয়াৰ সংস্পৰ্শত দেউৰী ভাষাৰ ধ্বনিতত্ত্ব আৰু ভাষা-ব্যৱহাৰৰ ধৰণকে ধৰি নিজেও ধাৰাবাহিক ভাষাগত পৰিৱৰ্তনৰ মাজেৰে গৈছে।{{sfn|Acharyya|Mahanta|2019|pp=514–516}} ==সমাজ== ===সামাজিক জীৱন=== চুতীয়াসকল সাধাৰণতে যৌথ পৰিয়ালত বাস কৰে। কোনো কোনো যৌথ পৰিয়ালত সদস্যৰ সংখ্যা এশৰো অধিক হৈছিল। পিতৃক পৰিয়ালৰ মুৰব্বী হিচাপে গণ্য কৰা হয়; তেওঁৰ অনুপস্থিতি বা মৃত্যুৰ পাছত মাতৃয়ে পৰিয়ালৰ মুৰব্বীৰ স্থান লয়, তাৰ পাছত আন আত্মীয়সকলে দায়িত্ব লয়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|p=52}}</ref> পৰিয়ালৰ সদস্যসকলে পাৰস্পৰিক বুজাবুজি আৰু সহযোগিতাৰে পাল পাতি গৃহস্থালিৰ কাম সম্পন্ন কৰে।{{sfn|Baruah|2007}} পৰম্পৰাগতভাৱে এই পাৰস্পৰিক সহায় ঘৰৰ বাহিৰতো বিস্তৃত আছিল—বিয়া, মৃত্যু আৰু আন বিশেষ অনুষ্ঠানত গাঁওবাসীয়ে পৰিয়ালক সহায় কৰিছিল; কিছুমান অঞ্চলত এই প্ৰথাক ''হেজাৰী'' আৰু আন কিছুমানত ''হাউৰি'' বুলি কোৱা হয়।<ref>{{harvcol|Mahanta|2018|pp=144}}</ref> [[File:Faces of Chutia, Kachari and Ahom men, 1900.jpg|thumb|১৯০০ চনৰ আলোকচিত্ৰ; মাজত এজন চুতীয়া পুৰুষৰ মুখাবয়ব।]] ===বংশ আৰু খেলগোট=== চুতীয়া জনগোষ্ঠী বহুতো বংশ আৰু ''খেল''ত বিভক্ত। লিপিবদ্ধ বংশ সমূহৰ ভিতৰত ''বুৰুক'', ''বিহীয়া'', ''বেবেজীয়া'', ''লফাই'', ''বৰাহী'', ''লাহোৱাল'', ''ফেচুৱাল'', ''উতা'', ''হাড়'', ''মেলেং'', ''লাও-পিয়া'', ''চেচা-ঘৰীয়া'', ''কান্তক'', ''দৈচুং'', ''দিহা'', ''শালিকী'', ''বৰুৱতী'', ''বাঘচোৱা'' আৰু ''দিহিং-গয়া'' অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="Richa-clans">{{harvcol|Chutia|2026|pp=49-51}}</ref> মৌখিক পৰম্পৰাত এই বংশ সমূহৰ কেইবাটাও নিৰ্দিষ্ট পেচা বা অঞ্চলৰ সৈতে জড়িত। ''বুৰুক'' বংশৰ নাম ''উদাল'' গছৰ পৰা আহিছে বুলি কোৱা হয়; এই গছৰ আঁহেৰে ৰচী বনোৱা হৈছিল আৰু বংশটো সেই ৰচী নিৰ্মাণৰ সৈতে সম্পৰ্কিত।<ref name="Richa-clans"/> বুৰুক বংশৰ মানুহে পৰম্পৰাগতভাৱে ছাগলীৰ মাংস আৰু জাতিলাও নাখাইছিল।<ref>{{cite book |editor-last1=Barua |editor-first1=Swarnalata |editor-last2=Nath |editor-first2=Damburudhar |title=চুতীয়া জাতিৰ বুৰঞ্জী |trans-title=History of the Chutia Community |year=2007 |page=260 |language=as |url=https://archive.org/details/chutiaburanji |quote=বুৰুক বংশৰ মানুহে ছাগলী আৰু জাতিলাও নেখায়। }}</ref> ''বিহীয়া''সকল মাছ ধৰা আৰু চিকাৰৰ বাবে তথা কাঁড় আৰু আন অস্ত্ৰত লগাবলৈ বিষ তৈয়াৰ আৰু ব্যৱহাৰৰ সৈতে পৰম্পৰাগতভাৱে জড়িত।<ref name="Richa-clans"/> এটা পৰম্পৰাত ''বেবেজীয়া''সকলক ঠাই সলনি কৰি ফুৰা আৰু বেতৰ গাজ সংগ্ৰহৰ সৈতে জড়িত লোক বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে।<ref name="Richa-clans"/> ''বিহীয়া'', ''বুৰুক'' আৰু ''বেবেজীয়া'' নামসমূহ পিছলৈ [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]]সকলৰ সৈতে জড়িত হোৱা চুতীয়া গোটসমূহৰ পৰম্পৰাতো পোৱা যায়। লোকপৰম্পৰাত ''লফাই'' নামটোক লফা শাকৰ খেতিৰ সৈতে ব্যাখ্যা কৰা হয়, আনহাতে ''শালিকী''সকল শালিকা চৰাইক মানুহৰ মাত আৰু গীত অনুকৰণ কৰিবলৈ শিকোৱাৰ সৈতে জড়িত। ''দিহিং-গয়া''সকল [[দিহিং নদী]]ৰ কাষৰ চুতীয়া বসতিৰ সৈতে, আৰু ''চেচা-ঘৰীয়া''সকল চেচা নদীৰ সৈতে সম্পৰ্কিত।<ref name="Richa-clans"/> ''হাড় চুতীয়া''ৰ বিষয়ে লিপিবদ্ধ এটা পৰম্পৰাই এই বংশক শদিয়াৰ মুখ্য ধৰ্মস্থানৰ পুৰণি বলি-অনুষ্ঠানৰ সৈতে জড়িত কৰে; কোৱা হয় যে বলিৰ বাবে নিৰ্বাচিত ব্যক্তি এই গোটৰ পৰা লোৱা হৈছিল।<ref name="Richa-clans"/> এই বিবৰণ জনসমাজৰ পৰম্পৰা হিচাপেই টিকি আছে আৰু নিজে এই প্ৰথাৰ ঐতিহাসিক সত্যতা প্ৰমাণ নকৰে। ''খেল'' শব্দটো ''সোণাৰী'', ''তাঁতী'', ''কমাৰ'' আৰু ''খনিকৰ'' আদি পেচাভিত্তিক সংগঠনৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই পেচাগত খেলসমূহ আত্মীয়তাৰ সলনি মুখ্যত পেচাৰ ভিত্তিত সংগঠিত আছিল আৰু বেলেগ বেলেগ এনে খেলৰ সদস্যৰ মাজত বিবাহত বাধা নাছিল।<ref>{{harvcol|Mahanta|2018|pp=148}}</ref> ===ঐতিহাসিক বিভাগ=== [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পতনৰ পাছত ধৰ্মীয় সম্পৰ্ক, আন্তঃবিবাহ আৰু ওচৰ-চুবুৰীয়া জনগোষ্ঠীৰ সৈতে সম্পৰ্কৰ ভিত্তিত চুতীয়া জনসমষ্টিৰ বিভিন্ন অংশ পৃথক নামে চিনাক্ত হ'বলৈ ধৰে। আহোম বিজয়ৰ পাছৰ আন্তঃবিবাহে ''আহোম চুতীয়া'' আৰু ''হিন্দু চুতীয়া''ৰ মাজত ভেদ গঢ়ি তোলে; দুয়ো গোটেই শেষলৈ বিভিন্ন ৰূপৰ হিন্দুধৰ্ম গ্ৰহণ কৰে। ডব্লিউ. বি. ব্ৰাউনে [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]]সকলক পৃথকভাৱে লিপিবদ্ধ কৰি কৈছিল যে শদিয়া জিলাৰ পৰা তেওঁলোকক আঁতৰাই নিয়াৰ আগলৈ নিজস্ব পৰম্পৰাগত ধৰ্মীয় প্ৰতিষ্ঠান স্থানীয়ভাৱে বজাই ৰখা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Brown |first=W. B. |title=An Outline Grammar of the Deori Chutiya Language Spoken in Upper Assam |location=Shillong |publisher=Assam Secretariat Printing Office |year=1895 |page=vi}}</ref> পৰৱৰ্তী বিৱৰণসমূহে চুতীয়াসকলৰ কেইবাটাও ঐতিহাসিক ভাগ উল্লেখ কৰে।<ref>{{Harvcol|Pathak|2008|p=82}}</ref> '''''হিন্দু চুতীয়া:''''' হিন্দু চুতীয়াসকল জনসমষ্টিৰ এটা বৃহৎ অংশ আছিল। ইয়াৰ ভিতৰত [[শংকৰদেৱ]] আৰু [[মাধৱদেৱ]] আদি সন্তৰ দ্বাৰা [[একশৰণ ধৰ্ম|বৈষ্ণৱ ধৰ্ম]]ত দীক্ষিত লোকো অন্তৰ্ভুক্ত। কঠোৰ বৈষ্ণৱ আচাৰ পালনকাৰীসকলক সাধাৰণতে ''কেঁচাপন্থী'' বুলি কোৱা হয়; তেওঁলোকে ধৰ্মীয় অনুষ্ঠানত পশুমাংস আৰু মদ্যৰ ব্যৱহাৰ পৰিহাৰ কৰে। ''পকাপন্থী''সকলে তুলনামূলকভাৱে পুৰণি জনজাতীয় আচাৰ অধিক সংৰক্ষণ কৰি আহিছে।<ref>{{harvcol|Khanikar|1991|p=215}}</ref> '''''আহোম চুতীয়া:''''' আহোম চুতীয়াসকল ''পকাপন্থী''সকলৰ এটা মুখ্য অংশ আছিল। আহোমসকলৰ সৈতে আন্তঃবিবাহৰ কাৰণে তেওঁলোকক এই নামে কোৱা হৈছিল; অধিকাংশেই অৱশেষত আহোম সামাজিক গাঁথনিৰ মাজত আত্মসাৎ হয়।<ref>{{Cite web|url=https://archive.org/details/cu31924071145522|title=Census of India, 1901|date=23 June 1901|publisher=Bombay : Govt. Central Press|via=Internet Archive}}</ref> এই চুতীয়াসকলে আহোম প্ৰশাসনৰ বিভিন্ন পদো দখল কৰিছিল।{{efn|ঐতিহাসিক উৎসত উল্লেখিত উদাহৰণৰ ভিতৰত প্ৰথম বৰফুকন লাঙি পানিচিয়া,<ref>"Langi Panisiya, the first Borphukan, was a Chutiya by caste"{{harvcol|Dutta|1985|p=30}}</ref> ৰূপচন্দ্ৰ বৰবৰুৱা,<ref>Barua, Gopal Chandra, ''Ahom Buranji'', p.32.</ref> কীৰ্তিচন্দ্ৰ বৰবৰুৱা, পিয়লি বৰফুকন, বদনচন্দ্ৰ বৰফুকন, পিকচাই চেতিয়া বৰফুকন,<ref>{{harvcol|Borboruah|1997|p=579}}</ref> চুহুংমুঙৰ অধীনৰ ফ্ৰাচেনমুং বৰগোহাঁই,<ref>Barua, Gopal Chandra, ''Ahom Buranji'', p.31, "Phrasenmung con tun cham pai luk Tiura"</ref> ৰুদ্ৰ সিংহৰ সময়ৰ থুমলুং বৰগোহাঁই,<ref>{{Cite web |url=https://hal.archives-ouvertes.fr/hal-01446144/document |title=''Chao-Thumlung Borgohain of a Tiura (Tai word for Chutia) family.'' |access-date=11 June 2020 |archive-date=11 June 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200611214210/https://hal.archives-ouvertes.fr/hal-01446144/document |url-status=live }}</ref> চুচেনফাৰ অধীনৰ বানৰুকীয়া গোহাঁই আৰু ৰুদ্ৰ সিংহৰ অধীনৰ বানলুঙীয়া গোহাঁই<ref>Barua, Gopal Chandra, ''Ahom Buranji'', p.32, "Thaomung Banlung cham pai luk Tiora"</ref> আদি আছে।}} পৰম্পৰাই ''চম-চিৰিং'' আৰু ''চাংচাই'' আদি চুতীয়া পৰিয়াল চুকাফাৰ সময়তেই আহোম গোটত সোমোৱা বুলি কয়; দত্তই পাছৰ আহোম চেতিয়া আৰু লাহন খেলৰ বহু অংশক চুতীয়া বংশোদ্ভূত বুলি জড়িত কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf |title=Dutta, Shristidhar, "The Mataks and their Kingdom", p.30 |access-date=15 April 2020 |archive-date=27 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210227070648/http://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf |url-status=live }}</ref> ১৯০৫ চনৰ ''Assam District Gazetteers''ত আহোম চুতীয়াসকলৰ মাজত [[চকলং]] বিবাহপদ্ধতি লিপিবদ্ধ আছে, যিয়ে আহোম সামাজিক আৰু সাংস্কৃতিক আচাৰত তেওঁলোকৰ পূৰ্ণ আত্মসাৎৰ ইংগিত দিয়ে।<ref>[https://archive.org/details/dli.ministry.07343/page/112/mode/1up Allen, B. C., ''Assam District Gazetteers: Vol. 8 Lakhimpur'' (1905), p.112: "Hindu Chutias are sometimes united by the Hompura ceremony, while the Chaklong rite, which is the Ahom form of marriage, is in vogue amongst the Ahom Chutiyas"]</ref> '''''বৰাহী চুতীয়া:''''' ব্ৰিটিছ যুগৰ কেইবাটাও ঐতিহাসিক আৰু নৃতাত্ত্বিক বিৱৰণীত বৰাহীসকলক চুতীয়াসকলৰ এটা বিভাজন হিচাপে শ্ৰেণীভুক্ত কৰা হৈছে।{{efn|গুণাভিৰাম বৰুৱাই তেওঁৰ ''অসম বুৰঞ্জী'' (১৮৮৪)ত বৰাহীসকলক "চুতীয়াসকলৰ এটা উপ-গোষ্ঠী" বুলি স্পষ্টভাৱে বৰ্ণনা কৰিছে।("বৰাহি বিলাক ছুটীয়াৰ এক উপজাতি মাত্ৰ").<ref>{{cite book |last=Barua |first=Gunabhiram |title=Asam Buranji |year=1884 |language=as }}</ref> এল এ ৱাডেলে একেদৰেই বৰাহীসকলক দেওৰী আৰু হিন্দু চুতীয়া শ্ৰেণীৰ সৈতে একেলগে চুতীয়াসকলৰ অন্যতম "এণ্ড’গামছ উপ-জনজাতি" হিচাপে শ্ৰেণীভুক্ত কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Waddell |first=Laurence Austine |title=The Tribes of the Brahmaputra Valley: A Contribution on Their Physical Types and Affinities |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |year=1901 |page=42 }}</ref> ১৯০১ চনৰ অসমৰ লোকপিয়লত একেদৰেই চুতীয়াসকলক হিন্দু, আহোম আৰু বৰাহী চুতীয়া বুলি ভাগ কৰা হৈছিল,<ref>{{cite book |title=Census of India, 1901 |volume=IV |chapter=Assam |year=1902 |publisher=Government of India |page=126 }}</ref> আনহাতে চিডনী এণ্ডলে পৰৱৰ্তী সময়ত বৰাহী চুতীয়াসকলক চুতীয়া জনসংখ্যাৰ চাৰি ভাগৰ ভিতৰত তালিকাভুক্ত কৰে।<ref>{{cite book |last=Endle |first=Sidney |title=The Kacháris |url=https://archive.org/details/kacharis00endliala |year=1911 |publisher=Macmillan and Co. |location=London |page=[https://archive.org/details/kacharis00endliala/page/91 91] }}</ref>}} বৰাহী চুতীয়াসকলক কিছুমান বিশেষ ৰীতি-নীতিৰ দ্বাৰা পৃথক চুতীয়া শাখা হিচাপে বৰ্ণনা কৰা হয়। খনিকৰে লিখিছে যে চুতীয়াসকলে মৃতদেহ ছয় তৰপ খৰিৰে দাহ কৰিছিল, আনহাতে বৰাহীসকলে সাত তৰপ ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{harvcol|Khanikar|1991|p=38}}</ref> ১৯০১ চনৰ ''Census of India''-ত বৰাহী চুতীয়াসকলে ছাগলীৰ মাংস নাখায় বুলি উল্লেখ আছে।<ref>{{Cite web |url=https://archive.org/details/cu31924071145522 |title=Census of India, 1901 |page=126 |date=23 June 1901 |publisher=Government Central Press |via=Internet Archive}}</ref> চুতীয়াৰ বুৰুক খেলৰ ক্ষেত্ৰতো একেধৰণৰ নিষেধ লিপিবদ্ধ আছে; তেওঁলোকে পৰম্পৰাগতভাৱে ছাগলীৰ মাংস আৰু জাতিলাও দুয়োটা পৰিহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite book |editor-last1=Barua |editor-first1=Swarnalata |editor-last2=Nath |editor-first2=Damburudhar |title=চুতীয়া জাতিৰ বুৰঞ্জী |trans-title=History of the Chutia Community |year=2007 |page=260 |language=as |url=https://archive.org/details/chutiaburanji |quote=বুৰুক খেলৰ মানুহে ছাগলী আৰু জাতিলাও নেখায়।}}</ref> বুৰঞ্জীসমূহত ''নাওবৈচা'' আৰু ''হিলৈদাৰী'' আদি খেলক আদিতে চুতীয়া, কিন্তু পাছলৈ বৰাহী গোটত অন্তৰ্ভুক্ত হোৱা বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। বৰাহীসকলৰ টাই নাম আছিল ''খা-লাং''; ইয়াত ''খা'' শব্দটো আহোমসকলে শালি ধানৰ জল-কৃষিৰ সৈতে জড়িত নোহোৱা জনগোষ্ঠীৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। অধিকাংশ বৰাহী আহোম জনসমষ্টিত আত্মসাৎ হলেও [[ধেমাজি জিলা|ধেমাজি]], [[গোলাঘাট জিলা|গোলাঘাট]] আৰু [[শিৱসাগৰ জিলা|শিৱসাগৰ]]ৰ কিছু লোকে নিজকে বৰাহী-চুতীয়া বুলি চিনাক্ত কৰি আহিছিল।<ref>"A section of the Barahis still introduces themselves as Barahis-Chutiyas, from which it appears that they were a clan or division of the Chutiyas."{{harvcol|Dutta|1985|p=26}}</ref> '''''মিৰি চুতীয়া:''''' মিৰি চুতীয়াসকলক ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ উত্তৰ পাৰৰ গাঁৱৰ চুতীয়া বুলি বৰ্ণনা কৰা হয়, যিসকলে আহোম আক্ৰমণৰ সময়ত মিৰি পাহাৰৰ দিশে পলাই গৈ [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]]সকলৰ সৈতে আন্তঃবিবাহ কৰে আৰু পিছলৈ তেওঁলোকৰ মাজত আত্মসাৎ হয়।{{efn|''দৰং ৰাজবংশাৱলী''য়েও বিজয়ৰ পাছত পূৰ্বৰ চুতীয়া ৰাজপৰিয়ালৰ সদস্যসকলে পলাই [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিৰি]] আৰু মিছমি সকলৰ মাজত আশ্ৰয় লোৱাৰ উল্লেখ কৰিছে। বুৰঞ্জীখনত আছে: "Tar putra-bhai jot hokole polail / Miri Mishmit pakhi pranak rakhila" (“তেওঁৰ পুত্ৰ আৰু ভায়েকসকল সকলোৱে পলাই মিৰি-মিছমিৰ মাজত আশ্ৰয় লৈ প্ৰাণ ৰক্ষা কৰিলে”)।<ref>{{cite book |editor-last=Goswami |editor-first=Hem Chandra |title=Darrang Raj Vamsavali |publisher=Government of Assam |year=1917 |at=vv. 364–371}}</ref>}} এই বিৱৰণসমূহত তেওঁলোকক মুখ্যত বিহীয়া, বুৰুক বা মেদক, আৰু বেবেজীয়া খেলৰ সৈতে জড়িত কৰা হয়।<ref>Medak, Katiram, “মেদক বংশৰ পৰিচয় আৰু পৰম্পৰা”, p.11.</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=L1i51KFUyzIC&q=Miri+Chutiya&pg=PA6|title=Contemporary Political Leadership in India: Sharad Pawar, the Maratha legacy|first1=Shiri Ram|last1=Bakshi|first2=Sita Ram|last2=Sharma|first3=S.|last3=Gajrani|date=23 June 1998|publisher=APH Publishing|isbn=9788176480086|via=Google Books|access-date=16 August 2019|archive-date=2 September 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190902125051/https://books.google.com/books?id=L1i51KFUyzIC&pg=PA6&lpg=PA6&dq=chutiya+tribe+customs&source=bl&ots=wgEjVgb9Lw&sig=ACfU3U31PYmJoCwH4pVRyh5-B2uIzm4QhQ&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwjT0ZHI_cPgAhXbfX0KHbx3CEM4ChDoATAEegQICRAB#v=onepage&q=chutiya+tribe+customs&f=false|url-status=live}}</ref>{{efn|কিছুমান মিচিং পৰিয়ালে বছৰি এজন চুতীয়া ''মাইনে'' বা চুতীয়া আইতাকৰ উদ্দেশ্যে ''জল-পিণ্ড'' দিয়াৰ তথ্য আছে; এই আচাৰক চুতীয়া বংশোদ্ভৱৰ স্মৃতি সংৰক্ষণ কৰা বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/bitstream/10603/218513/8/08_chapter%201.pdf |title=Mising: An indigenous tribe of Assam |access-date=15 April 2020 |archive-date=24 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200724191344/https://shodhganga.inflibnet.ac.in/bitstream/10603/218513/8/08_chapter%201.pdf |url-status=live }}</ref> ঊনবিংশ শতিকাৰ বিৱৰণত এনে কিছুমান পৰিয়ালে মিচিংসকলৰ সাধাৰণ প্ৰথাৰ বিপৰীতে দীঘল চুলি ৰাখিছিল আৰু ইয়াক চুতীয়া সম্ভ্ৰান্ত বংশৰ পৰা পোৱা বিশেষ অধিকাৰ বুলি ব্যাখ্যা কৰিছিল।<ref>{{Cite web |url=https://books.google.com/books?id=fTJqzOJwBxMC&dq=chutiya+miri+hair&pg=PA236 |title=Journal of the Royal Asiatic Society of Great Britain and Ireland, 1880, p.236 |date=3 February 1880 |access-date=14 March 2023 |archive-date=6 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230706211921/https://books.google.com/books?id=fTJqzOJwBxMC&dq=chutiya+miri+hair&pg=PA236 |url-status=live }}</ref>}} [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]] সমাজৰ দুই গোটৰ এটাক ''বৰগ্ৰাম'' আৰু ''চুতীয়া-মিৰি'' বুলিও কোৱা হৈছে; ইয়াক চুতীয়া শাসকৰ পূৰ্বৰ অধীনতাৰ প্ৰতিফলন বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web|url=http://www.jiarm.com/FEB2016/paper26432.pdf|title=Taid, D. R. ''Transitional Phase of Acculturation of the Mishings vis-a-vis the Assamese society during Medieval Period of Assam'', p.36.|access-date=15 April 2020|archive-date=16 July 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200716043812/http://www.jiarm.com/FEB2016/paper26432.pdf|url-status=usurped|archivedate=16 July 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200716043812/http://www.jiarm.com/FEB2016/paper26432.pdf|deadurl=yes}}</ref> বুৰঞ্জীসমূহত স্বতন্ত্ৰভাৱে ডিক্ৰং নদীৰ ওচৰৰ মিৰিৰ এটা গোটক চুতীয়া ৰজাসকলৰ পূৰ্বৰ প্ৰজা বুলি উল্লেখ কৰি কোৱা হৈছে যে তেওঁলোকে ''হাতীঘাঁহী'' হিচাপে ৰাজহাতীৰ বাবে ঘাঁহ যোগান ধৰিছিল।<ref>Devi, Lakshmi, ''Ahom-Tribal Relations: A Political Study'', p.160: "He meant thereby that these Miris served as Hatighahis under the Chutiya king...From the speech of the Tamuli-doloi, it is clear that these Miris were claimed by the Chutia kings as their subjects who had to serve under them."</ref> ===পৰম্পৰাগত পেচা=== পৰম্পৰাগত চুতীয়া সমাজত উন্নত শ্ৰমবিভাজন আছিল আৰু বিভিন্ন হস্তশিল্প আৰু উদ্যোগৰ সৈতে জড়িত পেচাভিত্তিক গোট আছিল। ''সোণাৰী''সকল স্বৰ্ণকাৰ আছিল; ''লোণপুৰীয়া''সকলে [[শদিয়া]]ৰ লৱণাক্ত পানীৰ উৎসৰ পৰা লোণ সংগ্ৰহ আৰু প্ৰস্তুত কৰিছিল। ''তাঁতী''সকলে পাটপলু পুহি সূতা আৰু কাপোৰ প্ৰস্তুত কৰিছিল, আনহাতে ''চমাৰ''সকলে জন্তুৰ ছালৰ কাম, বাদ্যযন্ত্ৰ নিৰ্মাণসহ, কৰিছিল।<ref name="Mahanta-occupations">{{harvcol|Mahanta|2018|pp=144-146}}</ref> আন পেচাগত গোটৰ ভিতৰত ৰূপ সংগ্ৰহ আৰু ৰূপৰ কামৰ সৈতে জড়িত ''ৰূপোৱাল''; কাৰিকৰ আৰু নাও নিৰ্মাতা ''খনিকৰ''; কাঁহৰ বাচন নিৰ্মাতা ''কঁহাৰ''; ''কমাৰ''; ''কুমাৰ'' বা মৃৎশিল্পী; শিলৰ কামৰ সৈতে জড়িত ''শিল-কটীয়া''; আৰু [[জাপি]] বনোৱা ''জাপি-হাজীয়া'' অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="Richa-occupations">{{harvcol|Chutia|2026|p=40-42}}</ref> ''সোণোৱাল''সকলেও—বিশেষকৈ ''বিহীয়া'' খেলৰ লোকসকলে{{sfn|Dalton|1872|p=521}}<ref>"In the present time the Sooteeahs are called Hindoo Sooteeahs, and Ahom Sooteeahs, the last named being those with whom the Ahoms or Saums intermarried at an early date. The class of the Assam population known as Beheeahs in upper Assam, also consider themselves belonging to the Hindu Sooteeah family."{{harvcol|Hannay|1848|p=468}}</ref>{{efn|''কছাৰী'' আৰু ''বিহীয়া'' (চুতীয়া) সোণোৱালসকল সংখ্যাত বেছি আছিল। এই সোণোৱালসকলৰ অধিকাংশই ক্ৰমে ''শদিয়া'' আৰু ''চিচি-ধেমাজি'' অঞ্চলৰ পৰা আহি ঊনবিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ''বুঢ়ী দিহিং'' আৰু ''ডিব্ৰু'' নদীৰ মাজৰ বনাঞ্চলত (মটক অঞ্চল) বসতি কৰিছিল।{{sfn|Prinsep|1838|p=676}}}}—নদীৰ বালিৰ পৰা সোণ ধোৱা কাম কৰিছিল। [[সোৱণশিৰি নদী|সোৱণশিৰি]] আৰু ডিক্ৰংৰ বালিৰ পৰাও তেওঁলোকে সোণৰ কণা সংগ্ৰহ কৰিছিল।<ref name="Mahanta-occupations"/> ==ধৰ্ম== [[File:Dharma Husori.jpg|thumb|তিনিচুকীয়াৰ বৰগাঁৱত অনুষ্ঠিত চুতীয়া ''ধৰ্ম হুঁচৰি''।]] ===পৰম্পৰাগত ধৰ্ম=== চুতীয়াসকলে আদিম পুৰুষ দেৱতা আৰু আদিম নাৰী দেৱতাক পূজা কৰিছিল। পুৰুষ দেৱতাক ''কুন্দিমামা'', ''বলিয়া-বাবা'' বা ''পিচা-দেমা'' বুলি কোৱা হৈছিল; [[বড়ো জনগোষ্ঠী|কছাৰী]]সকলৰ মাজত একে ধৰণৰ দেৱতা ''বাথৌ'' বা ''বাথৌ ব্ৰাই'' নামে জনাজাত আছিল।<ref>"The male deity was called by the Kacharis as Bathou, Bathou Brai, and by the Chutiyas as Kundimama, Balia-Baba or Pisha-dema"{{harvcol|Dutta|1985|pp=48–49}}</ref> নাৰী দেৱতাক ''কেঁচাইখাতী'' বা ''পিচা-চি'' বুলি কোৱা হৈছিল।<ref>"The Primordial female deity was called by Kacharis as Ai-Deo, Kamakhi Kamlakhi, etc., and by the Chutiyas as Pisha-si, Kechaikhati etc."{{harvcol|Dutta|1985|p=49}}</ref> জনজাতীয় দেৱী ''কেঁচাইখাতী''ৰ পূজা আন [[বড়ো-কছাৰী]] গোটৰ মাজতো প্ৰচলিত আছিল।{{efn|বড়ো-কছাৰী পৰিয়ালৰ বহু গোটে কেঁচাইখাতীক পূজা কৰিছিল; ইয়াৰ ভিতৰত চুতীয়া,<ref>"The most famous temple of the Chutiyas was that of Kechaikhati, their primodial female deity.{{harvcol|Dutta|1985|pp=49}}</ref> বড়ো,<ref>{{cite thesis|last=Devi|first=Premalata|year=1992|title=Religious philosophy of the Boros of the Brahmaputra Valley|chapter=1|page=5|publisher=Department of Philosophy, Gauhati University|url=http://hdl.handle.net/10603/66509|via=Shodhganga}}</ref> ৰাভা,<ref>[http://shodhganga.inflibnet.ac.in/bitstream/10603/67118/10/10_chapter%206.pdf Rabhas worship Kechai-khati and celebrate the Kechai-khati festival once every year]</ref><ref>{{cite thesis|last=Chakravorty|first=Bhaswati|year=2015|title=A Study on Festivals of Assam and France with Particular Reference to Bihu and Christmas|chapter=10|page=137|publisher=Department of Foreign Languages, Gauhati University|url=http://hdl.handle.net/10603/116438|via=Shodhganga}}</ref> তিৱা,<ref>{{cite book|editor-last=Bhargava|editor-first=Gopal|title=Encyclopaedia of Art and Culture in India: Assam|volume=22|location=Delhi|publisher=Isha Books|year=2003|page=255}}</ref> কোচ<ref>{{cite web|last=Nag|first=Sajal|title=From Dewan to Dheyan: Trajectory of a Forgotten Medieval State in South Assam|website=Academia.edu|url=https://www.academia.edu/38823467/Dewan_2_|access-date=17 July 2026|quote=It was due to his religious nature that a temple for the Koch Deity Kechai Khati was established in nearby Udharbund during his rule.}}</ref><ref>The Tiwas, as well as the Koch, also worshipped Kechai Kati. The Koch general Gohain Kamal built temples dedicated to Kesai Khati in Khaspur for the Dehans who were Tiwa and Mech soldiers from Gobha, Nellie and Kabi.</ref> আৰু ডিমাছা অন্তৰ্ভুক্ত।<ref>"There is at Sadiya a shrine of ''Kechai Khati'' the tutelar deity of the Kacharis, which the Dimasa rulers continued to worship even after the establishment of their rule in Cachar." {{Harvcol|Bhattacharjee|1992|p=393}}</ref>}} ''কেঁচাইখাতী'' দেৱীৰ পূজা বৰ্তমান [[দেউৰী জনগোষ্ঠী]] হিচাপে চিনাক্ত পুৰোহিত শাখাই পৰিচালনা কৰিছিল। আন বড়ো-কছাৰী জনগোষ্ঠীৰো নিজ নিজ পুৰোহিত আছিল, যিসকলক একেদৰে দেউৰী বুলি কোৱা হৈছিল।<ref>"All these Bodo tribes had their own respective priests called Deoris"{{harvcol|Dutta|1985|p=50}}</ref> আন এটা দৈৱিক যুগল আছিল ''বুঢ়া'' আৰু ''বুঢ়ী'' বা “বৃদ্ধ দেৱ-দেৱী”; পৰৱৰ্তী হিন্দু প্ৰভাৱত তেওঁলোকক ক্ৰমে ''[[শিৱ]]'' আৰু ''[[শক্তি]]''ৰ সৈতে চিনাক্ত কৰা হয়।<ref>"The Chutiyas, for example worshipped the Primordial parents Gira-Girasi or Bura Buri, which were later Hinduised as Siva and Sakti"{{harvcol|Dutta|1985|p=49}}</ref> চুতীয়াসকলৰ পৰম্পৰাগত পূজাস্থানক ''শাল'' বুলি কোৱা হয়। শদিয়া অঞ্চলত জনগোষ্ঠীটোৰ সৈতে জড়িত চাৰিখন মুখ্য শাল বৰ্তমানো আছে—বুঢ়া-বুঢ়ী বা গিৰা-গিৰাচী শাল, বলিয়া বাবা শাল, পাতৰ শাল আৰু তাম্ৰেশ্বৰী বা কেঁচাইখাতী শাল। এই স্থানসমূহৰ ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান পৰম্পৰাগতভাৱে [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]] পুৰোহিতে সম্পন্ন কৰে আৰু অনুষ্ঠানৰ সময়ত কেৱল তেওঁলোকেই ভিতৰৰ গৰ্ভস্থানত প্ৰৱেশ কৰে। ''টাংলতি'' (''Blumea lanceolaria'')ৰ পাত পবিত্ৰ বুলি গণ্য কৰা হয় আৰু পুৰোহিতে ভক্তৰ কপালত ধৰ্মীয় চিহ্ন দিবলৈ ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰে।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=213-214}}</ref> ===সংস্কৃতকৰণ=== ৰাজ্যখনত ব্ৰাহ্মণ বসতি স্থাপনৰ ফলত চুতীয়া শাসকসকলৰ হিন্দুকৰণ আৰু ৰাজনৈতিক বৈধতা গঢ়ি উঠে; শাসকসকলে নিজৰ দৈৱিক বংশোদ্ভৱ ''[[অসুৰ]]''সকলৰ পৰা হোৱা বুলি দাবী কৰিছিল।<ref>"(T)he rulers of Sadiya, with help of Vaiṣṇava brahmins, seem to have sought legitimacy by projecting themselves as the descendants of Kṛṣṇa."{{Harvcol|Shin|2020|p=53}}</ref><ref name="harvcol|Baruah|1986|p=182">{{harvcol|Baruah|1986|p=182}}</ref> ''[[অসুৰ]]'' শব্দটো অনাৰ্যসকল আৰু বিবাহ, সম্পত্তি আদি সামাজিক আচাৰত তেওঁলোকৰ ভিন্নতা বুজাবলৈও ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>"the term asura, which is the antonym of deva, is also used to denote inferior forms of custom, including marriage and property, in the hierarchical classification of social practices of prescriptive texts".{{Harvcol|Shin|2020|p=54}}</ref> ষোড়শ শতিকাত [[একশৰণ ধৰ্ম|একশৰণ নামধৰ্ম]]ৰ উত্থান আৰু চুতীয়া ৰাজ্যৰ পতনৰ পাছত শদিয়া অঞ্চল ধীৰে ধীৰে [[ভীষ্মক]] আৰু [[বিদৰ্ভ]]ৰ কিংবদন্তিৰ সৈতে জড়িত হৈ পৰে। এই সম্পৰ্ক চুতীয়াসকলে নিজকে ভীষ্মকৰ বংশধৰ বুলি দাবী কৰাৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা নাছিল। বৰং [[শংকৰদেৱ]]ৰ আখ্যানসমূহ, বিশেষকৈ ''ৰুক্মিণীহৰণ'', জনপ্ৰিয় হোৱাৰ ফলত ই বিকশিত হয়; এই কাব্যত ৰজা ভীষ্মকৰ কন্যা ৰুক্মিণীৰ কাহিনী অসমৰ সাংস্কৃতিক আৰু ভৌগোলিক পৰিৱেশৰ সৈতে খাপ খুৱাই বৰ্ণনা কৰা হৈছিল।<ref>"Among many works of Śaṅkaradeva, the Rukmiṇiharaṇa, the poem of Rukmimi and Krishna, gained considerable popularity in the Sadiya area and influenced its regional identity construction. Rukmiṇī, in this poem, was a daughter of king Bhīṣmaka"{{harvcol|Shin|2020|p=55}}</ref> শদিয়া অঞ্চলত এই আখ্যানসমূহ জনপ্ৰিয় হোৱাৰ লগে লগে স্থানীয় ভূদৃশ্যৰ কিছুমান ঠাইক ভীষ্মক–ৰুক্মিণী কিংবদন্তিৰ স্থানৰ সৈতে চিনাক্ত কৰা হয়। সময়ৰ লগে লগে শদিয়া বা কুণ্ডিলনগৰক কিংবদন্তিৰ বিদৰ্ভ হিচাপে ধৰা হ'বলৈ ধৰে আৰু বহু স্থাননাম বৈষ্ণৱ আখ্যানৰ পৰা উদ্ভৱ হোৱা বা তাৰ সৈতে জড়িত হৈ পৰে।<ref>"Considering the wide popularity of the Rukmiṇīharaṇa among the people, especially as the staged performance, it is not surprising that many toponyms of the area were derived from this Vaiṣṇava legend and the legendary places associated with Bhīṣmaka were reproduced in the local landscape. For instance, Vidarbha, the name of the country, once ruled by Bhīṣmaka according to the Epics and Purāṇas and perhaps identical with Behar in [[Maharashtra]], was applied to the area around Sadiya."{{harvcol|Shin|2020|p=56}}</ref> চুতীয়াসকলৰ এটা অংশ প্ৰাৰম্ভিক সময়তেই হিন্দুকৰণ হৈছিল;<ref name="ReferenceB"/> যিসকল হোৱা নাছিল তেওঁলোকৰ বহুতে সপ্তদশ শতিকাত [[অনিৰুদ্ধদেৱ]]ৰ অধীনত মায়ামৰা সত্ৰৰ [[একশৰণ ধৰ্ম]]ত দীক্ষা গ্ৰহণ কৰে।<ref name="ReferenceD"/><ref name="harvcol|Baruah|1986|p=182"/> ===ধৰ্মীয় আচাৰ=== [[File:Chutia Ai hokam.jpg|thumb|চুতীয়া ''আই হকাম''।]] চুতীয়া ধৰ্মীয় আচাৰত পুৰণি লোকধৰ্মীয় আৰু তান্ত্ৰিক উপাদানৰ সৈতে পৰৱৰ্তী হিন্দু আৰু বৈষ্ণৱ প্ৰভাৱ একেলগে দেখা যায়। ধৰ্মীয় আচাৰৰ এই পাৰ্থক্য ''কেঁচাপন্থী'' আৰু ''পকাপন্থী'' বিভাগতো প্ৰতিফলিত। বৈষ্ণৱ প্ৰভাৱিত ''কেঁচাপন্থী''সকলে সাধাৰণতে ধৰ্মীয় অনুষ্ঠানত পশুবলি আৰু মদ্যৰ নিবেদন পৰিহাৰ কৰে; ''পকাপন্থী''সকলে তুলনামূলকভাৱে অধিক পুৰণি বলি আৰু আচাৰ-পদ্ধতি সংৰক্ষণ কৰিছে। ধৰ্মীয় অনুষ্ঠানৰ ভিতৰত ''হলিতা লগোৱা'', ''আই সবাহ'', ''ডাঙৰীয়া সবাহ'', ''বৰসৰকীয়া সবাহ'', ''খুঁটি সবাহ'', ''ৰঙা চৰাই'', ''জল দেৱতা'', ''জল কুঁৱৰী'', ''অপেশ্বৰী সবাহ'' আৰু ''কালিকা সবাহ'' আদি ''সবাহ''; লগতে ''দেউ-কুবেৰ'', ''সুৱাসনী'', ''মহ যখ ৰাতি সেৱা'' আৰু ''হাউঁ পূজা'' আদি ''সেৱা'' বা ''পূজা'' প্ৰথা অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="auto"/> '''''দেউ-কুবেৰ:''''' ''দেউ-কুবেৰ'' শলিতা লগোৱা সকাম এটা জনজাতীয়-তান্ত্ৰিক পূৰ্বপুৰুষীয় আচাৰ। ইয়াত ধনৰ দেৱতা কুবেৰ আৰু কুন্দিৰ উদ্দেশ্যে মাটিৰ চাকি জ্বলোৱা হয়; চুতীয়া ৰাজ্যৰ সময়ত ৰাজ্যৰ মংগলৰ বাবেও এই আচাৰ অনুষ্ঠিত হৈছিল। নিবেদনত চাউলৰ মদ (''চুজে'' বা ''সাজ''<ref>{{harvcol|Mahanta|2018|p=70}}</ref>), ''সান্দহ গুড়ি'', ''আখৈ'', তামোল, পাণ, ''খোলা দিয়া'' আৰু ''তেল দিয়া পিঠা'', হাঁহৰ মাংস আৰু কলগছৰ ''পচলা'' থাকে। পূৰ্বপুৰুষীয় দেৱতা ''গিৰা-গিৰাচী''ৰ উদ্দেশ্যে এটা মতা আৰু এটা মাইকী হাঁহ বলি দিয়া হয়; তেওঁলোকক ধোঁৱা-দিয়া মাংস আৰু দুবাটি ''সাজ'' নিবেদন কৰা হয়। দেউৰী পুৰোহিতে প্ৰাৰ্থনা শেষ কৰাৰ পাছত হাঁহ দুটা ৰান্ধি প্ৰসাদ হিচাপে বিতৰণ কৰা হয়।<ref name="auto"/>{{efn|বড়ো মূলৰ আন গোট—[[বড়ো জনগোষ্ঠী|বড়ো]], [[কোচ জনগোষ্ঠী|কোচ]] আৰু [[ৰাভা জনগোষ্ঠী|ৰাভা]]—ৰ মাজতো সদৃশ কুবেৰ পূজা আছে; তেওঁলোকে ''কুবেৰ ব্ৰাই'' পালন কৰে।}} '''''ডাঙৰীয়া সবাহ:''''' ''ডাঙৰীয়া''ক গাঁওদেৱতা হিচাপে মানি ''ডাঙৰীয়া সবাহ'' অনুষ্ঠিত কৰা হয়। পৰম্পৰাগতভাৱে আত্মা বাস কৰে বুলি ধৰা গছৰ তলত এই অনুষ্ঠান হৈছিল; বৰ্তমান ঘৰৰ ভিতৰতো কৰা হয়। মাটিৰ চাকি জ্বলাই চাৰি যোৰ পাণ-তামোল, কলাখাৰ, পাচলিৰ তৰকাৰী আৰু ''চুজে'' (''সাজ'') অথবা পায়স নিবেদন কৰা হয়। ''পকাপন্থী''সকলে লগতে চাউলৰ মদ আৰু মাংস দিয়ে, আনহাতে ''কেঁচাপন্থী''সকলে ''পিঠাগুড়ি'', পায়স আৰু কল দিয়ে।<ref name="auto"/>{{efn|''পকাপন্থী''সকলৰ মাজত ''ক'লা চৰাই'', ''ৰঙা চৰাই'' আৰু ''তিনিটীয়া চৰাই''ৰ ভেদ বলি দিয়া চৰাইৰ ধৰণৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে; মাংস ''কৰাই গুড়ি''ৰে ৰন্ধা হয়। তাৰ পাছত পুৰোহিতে ''ডাঙৰীয়া''ৰ উদ্দেশ্যে প্ৰাৰ্থনা কৰি পৰিয়ালক আশীৰ্বাদ কৰে। দেউৰী ভাষাত সদৃশ আচাৰ ''ৰঙাচন'' নামে লিপিবদ্ধ।}} [[File:Chutia Deokuber.jpg|thumb|চুতীয়া ''দেউ-কুবেৰ'' আচাৰ।]] '''''অপেশ্বৰী সবাহ:''''' ''অপেশ্বৰী আই''ক ''[[কেঁচাইখাতী]]''ৰ এটা ৰূপ বুলি মানি ''অপেশ্বৰী সবাহ'' কৰা হয়; বিশেষকৈ শিশু বা কেঁচুৱাৰ মংগল আৰু আশীৰ্বাদ কামনা কৰি এই অনুষ্ঠান অনুষ্ঠিত হয়। ঘৰ আৰু ব্যৱহৃত কাপোৰ পৰিষ্কাৰ কৰাৰ পাছত গাঁৱৰ কিশোৰী আৰু ''গোপিনী'' নামে জনাজাত বয়স্ক মহিলাসকল গোল হৈ বহে। ''চালনী/দলা''ৰ ওপৰত বগা কাপোৰ আৰু ''আগলি কলপাত'' পাতি তাত ''পিঠাগুড়ি'', কেঁচা গাখীৰ, কল, চাকি, ফুল আৰু তামোল ৰখা হয়। ''গোপিনী''সকলে ''অপেশ্বৰী নাম'' গায়; তাৰ পাছত পৰিয়ালে প্ৰাৰ্থনা কৰি তেওঁলোকৰ আশীৰ্বাদ গ্ৰহণ কৰে।<ref>{{Cite web|url=https://archive.org/details/chutiaburanji|title=Chutia Buranji|date=23 June 2007|via=Internet Archive}}</ref>{{efn|নিবেদনৰ এটা অংশ দেৱীৰ বাবে ঘৰৰ পিছফালে বা মুকলি পথাৰত থৈ দিয়া হয়; বাকী অংশ সেৱাৰ বাবদ ''গোপিনী''সকলক দিয়া হয়। [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]]সকলৰ মাজতো এই আচাৰ আছে; তেওঁলোকে দেৱীক ''অপেশ্বৰী'' বা ''Yoi Midi'' বুলি কয়।}} '''''সুৱাসনী:''''' পৰিয়াল বা গাঁৱৰ মংগলৰ বাবে সাধাৰণতে এপ্ৰিল–মে' মাহত নিশা ''সুৱাসনী'' অনুষ্ঠিত কৰা হয়। পুৰোহিতে প্ৰথমে ঘৰুৱা দেৱী আৰু ''[[কেঁচাইখাতী]]''ৰ এটা ৰূপ বুলি মানি ''সুৱাসনী আই''ক আহ্বান কৰে, তাৰ পাছত শুদ্ধিৰ বাবে প্ৰসাদ আৰু পবিত্ৰ পানী বিতৰণ কৰে। তাৰ পাছত হাঁহ বলি দিয়া হয় আৰু পৰিয়াল বা গাঁৱৰ পুৰুষসকলে সমূহীয়া ভোজ পাতে।<ref name="auto"/> [[একশৰণ ধৰ্ম|নৱ-বৈষ্ণৱ]] প্ৰভাৱত বহু চুতীয়াই বলি বন্ধ কৰিছে বা হাঁহৰ সলনি কোমোৰা ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{efn|[[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]]সকলৰ টেঙাপনীয়া শাখাত সদৃশ আচাৰ আজিও আছে; তেওঁলোকে দেৱীক ''সুৱাসনী'' বা ''Yanyo Midi'' বুলি কয়।}} ==সংস্কৃতি== ===জীৱন-চক্ৰৰ আচাৰ=== চুতীয়াসকলে জন্ম, বিবাহ আৰু মৃত্যুৰ সৈতে জড়িত বহু আচাৰ পালন কৰে। ধৰ্মীয় আচাৰ ''কেঁচাপন্থী'' আৰু ''পকাপন্থী'' পৰিয়ালৰ মাজত কিছু পাৰ্থক্যযুক্ত; কেঁচাপন্থী অনুষ্ঠানত আমিষ নিবেদন পৰিহাৰ কৰা হয়, আনহাতে পকাপন্থী অনুষ্ঠানত এনে নিবেদন ব্যৱহাৰ হ'ব পাৰে। এই আচাৰসমূহৰ কেইবাটাও বৃহত্তৰ অসমীয়া সমাজৰ সৈতে মিল আছে।<ref name="Richa-life-cycle">{{harvcol|Chutia|2026|pp=106-124}}</ref> গৰ্ভধাৰণ আৰু জন্ম-সংক্ৰান্ত আচাৰৰ ভিতৰত গৰ্ভাৱস্থাত বয়স্ক মহিলা বা ''গোপিনী''ৰ অংশগ্ৰহণেৰে পালন কৰা ''পঞ্চামৃত'' আৰু সন্তানৰ জন্ম আৰু শুদ্ধিকৰণৰ পাছৰ অনুষ্ঠানসমূহ আছে।<ref name="Richa-life-cycle"/> বিবাহৰ ৰূপসমূহৰ ভিতৰত আনুষ্ঠানিক ''বৰ বিয়া'', পলাই বিয়া আৰু আন স্থানীয় স্বীকৃত ৰূপ আছে; বিয়াৰ অনুষ্ঠানত মহিলাৰ গীত, আচাৰমূলক স্নান আৰু বিভিন্ন গৃহস্থালি আচাৰ অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="Richa-life-cycle"/> মৃতদেহ সাধাৰণতে দাহ কৰা হয়, যদিও বিশেষ পৰিস্থিতিত সমাধি দিয়াৰ প্ৰথাও পৰম্পৰাগতভাৱে আছিল। অন্ত্যেষ্টিক্ৰিয়াৰ পাছৰ আচাৰসমূহ শেষত ''কাজ'' বা ''শ্ৰাদ্ধ''ত উপনীত হয়; সাধাৰণতে একাদশ বা ত্ৰয়োদশ দিনত কৰা হয়, যদিও অঞ্চল আৰু ধৰ্মীয় গোটভেদে সময় আৰু পদ্ধতি ভিন্ন।<ref name="Richa-life-cycle"/> ===কৃষি-সম্পৰ্কীয় আচাৰ=== [[File:Chutia Panitula dance.png|thumb|''পানী তোলা বৰসবাহ'' আৰু বিয়াত কৰা চুতীয়া পানীতোলা নৃত্য।]] কৃষিচক্ৰৰ বিভিন্ন পৰ্যায়ৰ সৈতে চুতীয়াসকলৰ বহু পৰম্পৰাগত আচাৰ জড়িত। জেঠ মাহত তিনিদিন ধৰি অনুষ্ঠিত ''পানী তোলা বৰসবাহ''ত বৰষুণ আৰু ভাল শস্যৰ কামনা কৰা হয়; অনুষ্ঠানত কৈশোৰ-পূৰ্ব ছয়গৰাকী ছোৱালী, যাক ''দৈৱকী'' বুলি কোৱা হয়, আচাৰমূলকভাৱে পানী আনে।<ref name="Bharali-agriculture">{{cite journal |last1=Bharali |first1=Gitanjali |last2=Choudhury |first2=Gitanjali |title=A Study of the Cultural Heritage of Chutia: An Ethnic Tribe of Assam With special reference to Rituals related to Agriculture |journal=Journal of Emerging Technologies and Innovative Research |volume=11 |issue=12 |year=2024 |pages=h322–h327 |id=JETIR2412737 }}</ref> মাঘ মাহত ''বৰসবাহ'' নামে পৃথক এটা সমূহীয়া অনুষ্ঠানৰ উল্লেখ আছে; প্ৰস্তুতি এক মাহ আগৰ পৰাই আৰম্ভ হ'ব পাৰে। অনুষ্ঠানত [[কেঁচাইখাতী]]ৰ পূজাস্থল, মাটিৰ চাকি, গোটেই ৰাতি ''কীৰ্তন'', সমূহীয়া ৰন্ধা-বঢ়া আৰু ভোজ, আৰু শেষত ''ভকত''সকলৰ আশীৰ্বাদ অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="Chutia-agriculture">{{harvcol|Chutia|2026|pp=141–146}}</ref>{{efn|মহন্তই ''পকাপন্থী'' চুতীয়াসকলৰ মাজত সম্ভৱতঃ জড়িত কিন্তু পৃথক নামে উল্লেখিত ''বৰ সেৱা'' বা ''বৰ সাকাম''ৰ কথা লিখিছে। দুই বা তিনি বছৰৰ মূৰে মূৰে নিশা এই অনুষ্ঠানত ঘৰতে বনোৱা মদ আৰু কুকুৰা বা গাহৰিৰ মাংস ব্যৱহাৰ কৰি তাৰ পাছত ভক্তিমূলক গীত গোৱা হৈছিল। অৱশ্যে তেওঁ ইয়াক ''বৰসবাহ''ৰ সৈতে একে বুলি কোৱা নাই।{{harvcol|Mahanta|2018|p=120}}}} খেতিৰ আৰম্ভণিত কেইবাটাও আচাৰ পালন কৰা হয়। বছৰৰ প্ৰথম ধান সিঁচাৰ সময়ৰ ''নাকাঠিয়া সিচা''ত পৰম্পৰাগতভাৱে ওচৰ-চুবুৰীয়া লোকৰ ভোজ—সাধাৰণতে হাঁহৰ মাংসসহ—আয়োজন কৰা হৈছিল আৰু চৰাই-পোকৰ পৰা বীজতলী ৰক্ষা কৰিবলৈ ''তিতাফুল''ৰ ডাল, শিল আৰু কচুগছ বীজতলীৰ চাৰিওফালে ৰখা হৈছিল।<ref>{{harvcol|Mahanta|2018|p=121}}</ref> ৰোপণৰ প্ৰথম দিন ''না ভূঁই'' নামে জনাজাত; পুলি ৰোপণৰ আগতে পথাৰত [[লক্ষ্মী]]ৰ উদ্দেশ্যে নিবেদন কৰা হয়। মহন্তই শালি আৰু আহু দুয়ো ধানৰ ক্ষেত্ৰত সদৃশ প্ৰথম-ৰোপণ আচাৰ ''গছ লোৱা''ৰ উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Chutia-agriculture"/>{{efn|''গছ লোৱা''ত গৃহিণীয়ে কলপাত, তামোল, মধুৰিআম, ভীমকল আৰু ''হেলচ''ৰ ডাল লৈ পথাৰলৈ যায়, লখিমীক অধিক শস্যৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰে আৰু খেতিয়কসকলৰ বাবে সৰু ভোজ দিয়ে।{{harvcol|Mahanta|2018|p=123}}}} আহু ধান সিঁচাৰ পুৰণি আচাৰ ''জালুকীয়া খোৱা উৎসৱ'' বা ''হাড়ীয়া''ত খেতিয়কসকলক কচুৰ পাত আৰু জালুক দি ৰন্ধা মাছ খুওৱা হৈছিল; কৃষিকাৰ্যৰ ফলত হোৱা শৰীৰৰ বিষ কমায় বুলি পৰম্পৰাগত বিশ্বাস আছিল।<ref name="Chutia-agriculture"/> [[File:Chutia Gorokhia.jpg|thumb|চুতীয়া ''গৰখীয়া চাউল খোৱা'' আচাৰ; গৰখীয়াসকলক পৰিয়ালক আশীৰ্বাদ দিবলৈ মাতি অনা হয়।]] মূল কৃষিকাৰ্য শেষ হ'লে ''নাঙল ধোৱা পিঠা'' বা ''ভাত পিঠা'' (''খেতি উঠা ভাত'' বুলিও কোৱা হয়) পিঠা আৰু ভোজেৰে পালন কৰা হয়;<ref name="Bharali-agriculture"/><ref name="Chutia-agriculture"/> শালি ধান সিঁচাৰ আগতে আৰু পাছত পালন কৰা ''ওপৰিপুৰুষৰ সাকাম''ত পূৰ্বপুৰুষক চাকি, চাউল, মাটিমাহ, চাউলৰ গুড়ি আৰু আন খাদ্য নিবেদন কৰি স্মৰণ কৰা হয়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=134–135}}</ref> কৃষিকাৰ্যত ব্যৱহৃত গৰু-ম'হৰ মংগলৰ বাবেও জেঠ–আহাৰত ''সদাশিৱক দিয়া'', গোহালিৰ ওচৰত ''গৰখীয়া সবাহ'' আৰু বৰ্ষাকালৰ পানীৰ সময়ত ''খুঁটি সবাহ'' পালন কৰা হয়।<ref name="Chutia-agriculture"/>{{efn|''সদাশিৱক দিয়া''ত শিৱক ফল, গজালি আৰু ''ভাং'' নিবেদন কৰা হয়; ''গৰখীয়া সবাহ''ত চাউলৰ গুড়ি, কল আৰু কেঁচা গাখীৰ, আৰু ''খুঁটি সবাহ''ত ''ক্ষীৰ'' বা ''পায়স'' নিবেদন কৰা হয়।}} শস্য কটা আৰম্ভ হয় ''লখিমী অনা'' বা ''লখিমী আদৰা'' (''কাঁচি লগোৱা সবাহ'' বুলিও কোৱা হয়)ৰে। প্ৰথম আঁটি আনুষ্ঠানিকভাৱে ভঁৰাললৈ অনা হয়। আঁটি কঢ়িওৱা মহিলাগৰাকীয়ে পৰম্পৰাগতভাৱে কথা নকয় আৰু পিছলৈ নাচায়, যাতে লখিমী পুনৰ পথাৰলৈ উভতি নাযায়।<ref name="Bharali-agriculture"/><ref name="Chutia-agriculture"/> ''না খোৱা'' বা ''না-পিঠা খোৱা''ই নতুন ধান খোৱাৰ আৰম্ভণি চিহ্নিত কৰে; শস্য কটাৰ পাছৰ ''না-পুৰুষৰ চাউল খোৱা''ত পূৰ্বপুৰুষৰ আশীৰ্বাদ আহ্বান কৰা হয়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=131, 138–139}}</ref>{{efn|ধৰ্মীয় গোটভেদে আচাৰ-খাদ্য ভিন্ন। ৰিচাই ''কেঁচাপন্থী'' ঘৰত নতুন ধান, পাচলি আৰু বগা মাছ অথবা গাখীৰ/দৈসহ চাউলৰ গুড়ি, আৰু ''পকাপন্থী'' ঘৰত মদ, কুকুৰা আৰু মাছৰ উল্লেখ কৰিছে। মহন্তইও মৃত পূৰ্বপুৰুষৰ উদ্দেশ্যে ''না খোৱা'' ভোজৰ খাদ্যৰ সৈতে ঘৰতে বনোৱা মদ নিবেদন কৰাৰ কথা লিখিছে।{{harvcol|Mahanta|2018|pp=122–123}}}} ভঁৰালৰ ধান পাছত উলিওৱাৰ আগতে ''ভঁৰালত পিঠা দিয়া'' কৰা হয়। মাটিৰ পাত্ৰত চাউলৰ গুড়ি, চাকি আৰু তামোল দি ''লখিমী আই''ক নিবেদন কৰা হয়; পিছদিনা সেই গুড়িৰে ''সেৱা দিয়া পিঠা'' ভাপত সিজোৱা হয়।<ref name="Bharali-agriculture"/><ref name="Chutia-agriculture"/> দীঘলীয়া খৰাং হ'লে বৰষুণ আহ্বানৰ বাবে ''ভেকুলীৰ বিয়া'' কৰা হ'ব পাৰে। এজন মতা আৰু এজনী মাইকী ভেকুলীক পৰম্পৰাগত বিয়াৰ কিছুমান আচাৰ অনুসৰি প্ৰতীকীভাৱে বিবাহ কৰাই তাৰ পাছত পানীৰ উৎসত এৰি দিয়া হয়।<ref name="Bharali-agriculture"/><ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=141–142}}</ref> ===উৎসৱ আৰু বিহু পৰম্পৰা=== চুতীয়াসকলে তিনিওটা মুখ্য [[বিহু]]—বহাগ বিহু, কাতি বিহু আৰু মাঘ বিহু—পালন কৰে; লগতে জনগোষ্ঠী-নিৰ্দিষ্ট আৰু স্থানীয় বহু আচাৰো আছে। [[কাতি বিহু]]ত ধাননি, ভঁৰাল আৰু ঘৰৰ চোতালত মাটিৰ চাকি জ্বলাই [[লক্ষ্মী]], সমৃদ্ধি আৰু শস্যৰ সুৰক্ষাৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰা হয়।<ref name="Richa-Bihu">{{harvcol|Chutia|2026|pp=146-154}}</ref> [[মাঘ বিহু]]ত মেজি সাজি জ্বলোৱা আৰু সমূহীয়া ভোজৰ প্ৰথা আছে। অধ্যয়নটোত কিছুমান চুতীয়া অঞ্চলত মাঘ মাহৰ প্ৰথম বুধবাৰে মাঘ বিহু পালনৰ পৰম্পৰাও উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="Richa-Bihu"/> [[File:Chutia Hurai Rangoli Bihu.png|thumb|300px|চুতীয়া ''হুৰাই ৰঙালী বিহু''।]] চুতীয়াসকলৰ মাজত বহাগ বিহু সাতদিনীয়া আচাৰ-শৃংখলাৰে পালন কৰা হয়: ''গৰু বিহু'', ''মানুহ বিহু'', ''গোহাঁই বিহু'', ''ডাঙৰীয়া'' বা ''ওজা বিহু'', ''লখিমী'' বা ''কুটুম বিহু'', ''দেউ'' বা ''মেলা বিহু'', আৰু ''সাত'' বা ''চেৰা বিহু''।<ref name="Richa-Bihu"/> ''গৰু বিহু''ত অপকাৰী আত্মাৰ পৰা ৰক্ষাৰ বাবে দুৱাৰমুখত ''জেতুলীপকা'' ওলোমাই থোৱা হয়; গৰুৰ আচাৰত ব্যৱহাৰ কৰা বাঁহৰ ''চাট''ৰ অংশ আৰু দীঘলতি-মাখিয়তীৰ পাত গোহালি আৰু পথাৰত সুৰক্ষাৰ বাবে সংৰক্ষণ কৰা হয়। পিছদিনা পুৱা গৰু-ম'হ জাগি আছে নে শুই আছে আৰু কণী-যুঁজৰ ফলাফল কিদৰে হয়, তাক আগন্তুক কৃষিবৰ্ষৰ লক্ষণ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা হয়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=149-150}}</ref>{{efn|''চাট'' হ'ল বাঁহৰ শলাত তিতা কেৰেলা, জাতিলাও আৰু হালধি আদি পাচলিৰ টুকুৰা গাঁথি বনোৱা সামগ্ৰী। গৰু-ম'হ গা ধুওৱাৰ পাছত ইয়াৰ অংশ বিনিময় কৰি গোহালিলৈ নি ৰখা হয় আৰু ইয়াক সুৰক্ষাদায়ক বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।}} ''মানুহ বিহু''ত ১০১ বিধ পাত সংগ্ৰহ-প্ৰস্তুত কৰা আৰু ''আমৰলি'' বা ৱিভাৰ পৰুৱাৰ কণী খোৱাৰ ৰীতি আছে; ইয়াক পৰম্পৰাগতভাৱে প্ৰজননক্ষমতা আৰু জনগোষ্ঠীৰ বৃদ্ধিৰ সৈতে জড়িত কৰা হয়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=150-151}}</ref> ''গোহাঁই বিহু''ত ''গোঁসানী''ৰ প্ৰতিমাক পৰম্পৰাগতভাৱে গা ধুৱাই বাদ্য-বাজনাৰে ঘৰে ঘৰে লৈ যোৱা হৈছিল আৰু কাপোৰ, ধূপ আৰু মাটিৰ চাকিৰে আদৰণি জনোৱা হৈছিল। ''ডাঙৰীয়া/ওজা বিহু''ত মৃত পূৰ্বপুৰুষৰ পূজা কৰা হৈছিল, আনহাতে ''লখিমী বিহু''ত ভঁৰাল আৰু দুৱাৰমুখত চাকি জ্বলোৱা হৈছিল। ষষ্ঠ দিনৰ ''দেউ/মেলা বিহু''ত আত্মা-আবিষ্ট হোৱাৰ পৰম্পৰা আছিল; আবিষ্ট ব্যক্তিয়ে ''দা'' লৈ নাচি ভবিষ্যৎবাণী কৰিব পাৰে বুলি বিশ্বাস কৰা হৈছিল আৰু পাছত আচাৰমতে শান্ত কৰা হৈছিল।<ref>{{harvcol|Mahanta|2018|pp=161–162}}</ref> চুতীয়া ধৰ্মীয় পৰম্পৰাত বহাগ বিহু [[শদিয়া]]ৰ পবিত্ৰ ''শাল''সমূহৰ সৈতে জড়িত। ''হুৰাই ৰঙালী'' অনুষ্ঠানে ধৰ্মীয় গীতৰ মাধ্যমেৰে ''শাল''ৰ যোগেদি স্বৰ্গৰ পৰা পৃথিৱীলৈ বিহু আনাৰ প্ৰতীকী ৰূপ প্ৰকাশ কৰে; ''আই কলিমতী'' বা [[কেঁচাইখাতী]]ক এই অবতৰণৰ সৈতে জড়িত ধৰা হয়। এই পৰম্পৰাত শদিয়াৰ চাৰিখন ''শাল''ক চুতীয়া বিহুৰ উৎপত্তিস্থল বুলি ধৰা হয় আৰু বহাগৰ প্ৰথম বুধবাৰে তাত ''হুৰাই ৰঙালী'' অনুষ্ঠিত কৰা হয়। সংশ্লিষ্ট এটা অনুষ্ঠান [[ঢকুৱাখনা]]ৰ হাৰ্হি দেৱালয়ত বহাগৰ সপ্তম দিনত পালন কৰা হয়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=203-207}}</ref> [[File:Chutia Saj.jpg|thumb|বহাগ বিহুৰ সময়ত চুতীয়া ''সাজ'' (চাউলৰ মদ) প্ৰস্তুতি।]] আৰম্ভণিৰ আচাৰসমূহৰ ভিতৰত ''মৃতকক দিয়া'' বা ''হলিতা-লগোৱা'' নামৰ পূৰ্বপুৰুষীয় অনুষ্ঠান আছে। মৃত পৰিয়ালৰ সদস্যসকলে জীৱিত অৱস্থাত খোৱা খাদ্য তামোল-পাণ, ঘৰতে বনোৱা চাউলৰ মদ ''সাজ'' আৰু মাটিৰ চাকিৰ সৈতে নিবেদন কৰি পৰিয়ালৰ মংগলৰ বাবে তেওঁলোকৰ আশীৰ্বাদ কামনা কৰা হয়।<ref name="Mahanta-Bohag">{{harvcol|Mahanta|2018|pp=158–163}}</ref> সদৃশ পূৰ্বপুৰুষীয় আচাৰ [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]]সকলৰ ''ইবাকু বিচু'' (বহাগ বিচু)ৰো অংশ। গৰুৰ আনুষ্ঠানিক স্নান আৰু পূজাৰ পাছত গৃহমুৰব্বীয়ে মৃত পৰিয়ালৰ সদস্যৰ উদ্দেশ্যে ''পিণ্ড'' নিবেদন কৰে; লিপিবদ্ধ নিবেদনৰ ভিতৰত মাংস, মাছ, মাটিমাহ আৰু দেউৰীৰ পৰম্পৰাগত চাউলৰ মদ ''চুজেন'' আছে।<ref>{{cite news |title=Deoris to celebrate 'Ebaku Bishu' from tomorrow |work=The Assam Tribune |url=https://assamtribune.com/deoris-to-celebrate-ebaku-bishu-from-tomorrow |access-date=19 August 2026 }}</ref><ref>{{cite web |last=Deuri |first=Deva Darshana |title=Jimochaya: The Deoris, The Priestly Tribe of Northeast India |website=Mahabahu |url=https://mahabahu.com/jimochaya-the-deoris-the-priestly-tribe/ |access-date=19 August 2026 }}</ref> আহু ধানৰ খেতিৰ সৈতে জড়িত এটা পুৰণি কৃষি-অনুষ্ঠান হ'ল ''জালুকীয়া খোৱা উৎসৱ''। আহু ধান সিঁচাৰ প্ৰথম দিনত কৃষিকাৰ্য আৰম্ভ কৰাৰ পাছত খেতিয়কসকলক সমূহীয়া ভোজলৈ মতা হৈছিল। ''বৰালি'', ''শাল'' বা ''কুহি'' আদি মাছ কচুৰ পাত আৰু জালুকেৰে ৰন্ধা হৈছিল; জালুকীয়া খাদ্যই কৃষিশ্ৰমৰ ফলত হোৱা শৰীৰৰ বিষ উপশম কৰে বুলি পৰম্পৰাগত বিশ্বাস আছিল। অনুষ্ঠানটো বহু ঠাইত লোপ পাইছে যদিও কিছুমান চুতীয়া অঞ্চলত এতিয়াও চলি আছে।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|p=146}}</ref> চুতীয়াসকলৰ মাজত ''চ'তৰ ৰাতি বিহু'', ''টকা বিহু'', ''ধৰ্ম হুঁচৰি'' আৰু ''বৰ বিহু''কে ধৰি বহু স্থানীয় বিহু-পৰম্পৰা সংৰক্ষিত আছে।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=197-212}}</ref> ''বৰ বিহু'' কেৱল পুৰুষে দিনত কৰা এক দুৰ্লভ হুঁচৰি-ৰূপ; বৰহোলা আৰু বচা দয়াঙত এতিয়াও ইয়াৰ উল্লেখ আছে। ইয়াত মণিকোঁৱৰ আৰু ফুলকোঁৱৰৰ গীত কেইবাটাও স্বতন্ত্ৰ তাল আৰু বাদ্যযন্ত্ৰত পৰিবেশন কৰা হয়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=211-212}}</ref>{{efn|লিপিবদ্ধ তালসমূহ হ'ল ''খৰা চাও'', ''দীঘলীয়া চাও'', ''হাৰালি চাও'' আৰু ''বুঢ়া চাও''; বাদ্যযন্ত্ৰৰ ভিতৰত ''বীণ'', ''ঢোল'', ''পেঁপা'', ''টকা'' আৰু ''গগনা'' আছে।}} ''টকা বিহু''ত মহিলাসকলে বিভিন্ন ধৰণৰ ''টকা'' বজায়। অনুষ্ঠানৰ শেষত টকাসমূহ গছত ওলোমাই কামনা কৰা হয়; পৰম্পৰাগত ''গাঠিগী'' মূৰ-কাপোৰ বিশেষভাৱে এই বিহুৰ সৈতে জড়িত।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=207-208}}</ref><ref>{{harvcol|Chutia|2026|p=158}}</ref>{{efn|লিপিবদ্ধ ৰূপসমূহ হ'ল ''মাটি টকা'', ''দাহিন টকা'', ''হাত টকা'' আৰু ''মুঠি টকা''।}} তিনিচুকীয়াৰ বাৰেকুৰি অঞ্চলত সংৰক্ষিত ''ধৰ্ম হুঁচৰি'' অত্যন্ত নিয়মবদ্ধ আৰু বহু বছৰৰ ব্যৱধানতহে অনুষ্ঠিত হয়। গৰু বিহুৰ পৰা আৰম্ভ হোৱা এই অনুষ্ঠানত অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে সংকল্প লয়, আচাৰগত নিষেধ মানে, সাধাৰণ আনন্দ-উল্লাস পৰিহাৰ কৰে আৰু মণিকোঁৱৰ-ফুলকোঁৱৰৰ গীত গায়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=197-200}}</ref> যোৰহাট–গোলাঘাট অঞ্চলৰ বৰহোলা আৰু বচা দয়াং আদি ঠাইত ''চ'তৰ ৰাতি বিহু'' টিকি আছে। পৰম্পৰাগতভাৱে ডেকা-গাভৰুৱে ডাঙৰ আম বা ''আহত'' গছৰ তলত নিশা ''যোৰা নাম'', প্ৰেম-বিৰহৰ গীত গাই আৰু ''পেঁপা''ৰ প্ৰতিযোগিতা কৰি বিহু পাতে।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=200-202}}</ref> [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]]সকলৰ মাজতো সদৃশ নিশাৰ ''বিচু'' পৰম্পৰা আছে; ফাগুন আৰু চ'তত যুৱক-যুৱতীসকলে সমূহীয়া অনুশীলনৰ বাবে একত্ৰিত হয় আৰু বহাগীয়া বিচুৰ সময়ত গীত-নাচ গোটেই ৰাতি চলিব পাৰে।<ref>{{cite journal |last=Kashyap |first=Atrayee |title=Socio-Cultural Significance of Folk Musical Tradition: Weaving the Tapestry of Identity of the Deori Community of Assam |journal=Lokaratna |volume=XIX |year=2025 |page=40 |issn=2347-6427 }}</ref> ''চ'ত বিহু'' দেৱী কলিমতীৰ যৌৱন ৰূপৰ সৈতে জড়িত; ''তৰোৱা কদম'' ফুলাক তেওঁৰ যৌৱনপ্ৰাপ্তিৰ লক্ষণ আৰু উৎসৱৰ আৰম্ভণিৰ সংকেত বুলি ধৰা হয়।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=146-147}}</ref> ===খাদ্যাভ্যাস আৰু ৰন্ধনপ্ৰণালী=== [[File:'Chutiya lopha' or Perennial Buckwheat leaves, Polygonaceae(Buckwheat family).jpg|thumb|150px|জনগোষ্ঠীটোৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা ''চুতীয়া লফা'' বা বহুবৰ্ষজীৱী বাকহুইটৰ পাত।]] চুতীয়াসকলৰ প্ৰধান খাদ্য চাউল। পৰম্পৰাগত চাউলৰ খাদ্যৰ ভিতৰত ৰন্ধা ভাত ৰাতিটো পানীত তিয়াই থোৱা ''পইতা ভাত'' আৰু পানী নিদিয়াকৈ আগদিনাৰ ভাত ৰাখি প্ৰস্তুত কৰা ''কৰকৰা ভাত'' অন্তৰ্ভুক্ত। চাউলৰ পৰা বনোৱা ''পিঠা'' আৰু ''জলপান''ৰ ভিতৰত ''চিৰা'' আৰু ''সান্দহ''ো সাধাৰণভাৱে খোৱা হয়।<ref name="Richa-food">{{harvcol|Chutia|2026|pp=177-184}}</ref> শাক-পাচলিও পৰম্পৰাগত খাদ্যৰ এটা অংশ। লিপিবদ্ধ প্ৰজাতিসমূহৰ ভিতৰত সৰিয়হজাতীয় ''চুতীয়া লাই'' আৰু ''চুতীয়া লফা'' উল্লেখযোগ্য। অসমীয়া জাতি-উদ্ভিদবৈজ্ঞানিক সাহিত্যত পিছৰটোক সাধাৰণ বাকহুইট (''Fagopyrum esculentum'') হিচাপে স্বতন্ত্ৰভাৱে চিনাক্ত কৰা হৈছে, যাৰ পাত শাক হিচাপে খোৱা হয়। [[বহাগ বিহু]]ৰ সৈতে জড়িত পৰম্পৰাগত বনৌষধি মিশ্ৰণত সংগ্ৰহ কৰা উদ্ভিদসমূহৰ ভিতৰতো ''চুতীয়া লফা''ৰ উল্লেখ আছে।<ref name="Richa-food"/><ref name="BegumGogoi2007">{{cite journal|last1=Begum|first1=Samim Sofika|last2=Gogoi|first2=Rajib|title=Herbal recipe prepared during Bohag or Rongali Bihu in Assam|journal=Indian Journal of Traditional Knowledge|volume=6|issue=3|year=2007|pages=417–422}}</ref> আন পৰম্পৰাগত খাদ্যৰ ভিতৰত খৰিচা (''বাঁহ গাজ''), মাছ, আলু, মাংস বা আন উপকৰণ পিহি বনোৱা বিভিন্ন ধৰণৰ ''পিটিকা'' আৰু অসমীয়া ৰন্ধনপ্ৰণালীৰ ক্ষাৰীয় খাদ্য ''খাৰ'' অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="Richa-food"/> চুতীয়াসকলৰ মাজত পৰম্পৰাগতভাৱে লিপিবদ্ধ আমিষ খাদ্যৰ ভিতৰত হাঁহ, গাহৰি, মাছ, ছাগলী বা পঠাৰ মাংস, পাৰ আৰু আন চৰাই, হৰিণ, এৰী পলুৰ লেটা বা কোকুন, আৰু ''আমৰলি'' (কণীসহ ৰঙা পৰুৱা) আৰু ''জেবাংকাৰি'' আদি পতংগ অন্তৰ্ভুক্ত; গ্ৰামাঞ্চলত পিছৰটোক পৰম্পৰাগত চাউলৰ মদৰ সৈতে খোৱা হয়।<ref name="Richa-food"/> মাংস শুকুৱাই সংৰক্ষণো কৰা হয়। বুৰঞ্জীসমূহত শুকান মাংস সংৰক্ষণৰ বাবে চুতীয়া যুগৰ এটা ''ভঁৰাল''ৰ উল্লেখ আছে, যি এজন ''ভঁৰালী'' বিষয়াৰ অধীনত আছিল।<ref>''Ahomar Din'', p. 586.</ref> ''কুচিয়া'' আৰু কেঁকোৰাও খোৱা হয়, যদিও ধৰ্মীয় ভাগ অনুসৰি খাদ্যাভ্যাস ভিন্ন আছিল। অধিক বৈষ্ণৱ প্ৰভাৱিত ''কেঁচাপন্থী'' বা হিন্দু চুতীয়াসকলে পৰম্পৰাগতভাৱে গাহৰি বা কুকুৰা নুপুহিছিল আৰু ''শাল'', ''শিঙি'', ''কুচিয়া'' আৰু কেঁকোৰা পৰিহাৰ কৰিছিল; এই নিষেধসমূহ বিশেষভাৱে বৈষ্ণৱ প্ৰভাৱৰ ফল বুলি ধৰা হৈছে।<ref name="Richa-Kesapanthi">{{harvcol|Chutia|2026|pp=44}}</ref> কেঁচাপন্থীসকলৰ মাজত গাহৰিৰ মাংস আৰু মদৰ ওপৰতো নিষেধ আছে, আনহাতে গৰুৰ মাংস সকলো ভাগৰ বাবেই নিষিদ্ধ বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে।<ref name="Richa-food"/>{{efn|অধ্যয়নটোত দৈনন্দিন খাদ্যৰ সলনি কিছুমান পুৰণি প্ৰাণীভিত্তিক লোক-ঔষধৰ কথাও লিপিবদ্ধ কৰা হৈছে—যেনে বাঁহগাজৰ সৈতে কণীয়া কাউৰী ৰন্ধা আৰু ভেকুলী বা কেঁচু ব্যৱহাৰ কৰা প্ৰস্তুতি। ঔষধি খাদ্য হিচাপে শুকান বাঁহগাজৰ সৈতে ''মোৱা'' মাছ আৰু মাগুৰজাতীয় মাছৰ কথাও উল্লেখ আছে।<ref name="Richa-food"/>}} [[File:2017-04-06-Silkworm Pupa Food-0622.jpg|thumb|এৰী পলুৰ লেটা চুতীয়াসকলৰ এটা পৰম্পৰাগত খাদ্য।]] ইয়াৰ বিপৰীতে ''পকাপন্থী'' পৰম্পৰাত বহু ধৰ্মীয় আচাৰত মাংস আৰু চাউলৰ মদ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। মৃত পূৰ্বপুৰুষৰ উদ্দেশ্যে নিবেদনত পকাপন্থীসকলে কুকুৰাৰ জোলৰ সৈতে ঘৰতে বনোৱা মদ আগবঢ়ায়; মহন্তই আদিম পকাপন্থী আচাৰ বুলি বৰ্ণনা কৰা ''বৰ সেৱা'' বা ''বৰ সকাম''ত কুকুৰা বা গাহৰিৰ মাংসৰ সৈতে ঘৰতে বনোৱা মদ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। ''আই সকাম''ত মদ আৰু বগা কুকুৰাৰ মাংস নিবেদন কৰা হয়; আন এটা ৰূপ ''পকা সকাম''ত মাংসৰ সৈতে ভাত আৰু কেতিয়াবা মদ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref name="Mahanta-Pakapanthi">{{harvcol|Mahanta|2018|pp=119-120}}</ref><ref name="Mahanta-Aai">{{harvcol|Mahanta|2018|pp=126-129}}</ref> লিপিবদ্ধ মাংসৰ ব্যঞ্জনসমূহত হাঁহ বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। কোমোৰাৰে ৰন্ধা হাঁহক প্ৰিয় ব্যঞ্জন হিচাপে বৰ্ণনা কৰা হৈছে; কুমুৰা বা বাঁহগাজৰ সৈতেও হাঁহ ৰন্ধা হয়। আন খাদ্যৰ ভিতৰত কলপচলাৰে হাঁহৰ নাড়ী, ''সান্দহ গুড়ি''ৰে হাঁহ, আৰু হাঁহৰ মাংস, মাটিমাহ, চাউলৰ গুড়ি আৰু শাক একেলগে ৰন্ধা ব্যঞ্জন আছে।<ref name="Richa-food"/> মাছ খাদ্যাভ্যাসৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ আৰু ইয়াক সতেজ, ভজা, পোৰা, সিজোৱা আৰু শুকান ৰূপত খোৱা হয়। অধ্যয়নটোত উল্লেখ কৰা পৰম্পৰাগত প্ৰস্তুতিৰ ভিতৰত ভেণ্ডিৰে সিজোৱা মাছ, বগৰী আৰু ''চুতীয়া লফা''ৰে সিজোৱা মাছ, আৰু কচু আৰু ''কুঁজি থেকেৰা'' (''Garcinia'')ৰে ৰন্ধা মাছ আছে। সৰু মাছ ''মাছ পাতত দিয়া'' ৰূপতো প্ৰস্তুত কৰা হয়—কলপাতত মেৰিয়াই গৰম ছাইত সিজোৱা হয়। শুকান মাছ বিশেষকৈ ''শুকান মাছৰ গুড়ি'' বা ''শুঁটকি'' হিচাপে সংৰক্ষণ কৰা হয়; ''পুঠি'', ''কুহি'' আৰু ''চেনী'' আদি সৰু মাছ জুইশালৰ ওপৰত শুকুৱাই কচুৰ সৈতে খুন্দি বাঁহৰ পাত্ৰত কেইবামাহো ৰাখি এই খাদ্য প্ৰস্তুত কৰা হয়।<ref name="Richa-food"/> ===সংগীত আৰু নৃত্য=== চুতীয়াসকলৰ পৰম্পৰাগত নৃত্যৰূপ বিবাহ, ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান, বিহু আৰু আন সমূহীয়া উপলক্ষৰ সৈতে জড়িত। ''বৰ বিয়া''ৰ সময়ত গাঠিয়ন খুন্দি থকা অৱস্থাত ''কুলা বুঢ়ী নাচ'' কৰা হয়; এগৰাকী মহিলা অভিনয়শিল্পীয়ে বুঢ়ীৰ চৰিত্ৰ লৈ কৌতুকময় সংলাপৰ সৈতে নৃত্য কৰি শেষত কইনা-দৰাক আশীৰ্বাদ দিয়ে। ''পানী তোলা নাচ'' বিবাহৰ আন এটা অনুষ্ঠানিক নৃত্য; কইনাক গা ধুৱাবলৈ আনুষ্ঠানিক পানী ঘৰলৈ অনাৰ সময়ত মহিলা আৰু ছোৱালীয়ে এই নৃত্য কৰে।<ref name="Richa-dance">{{harvcol|Chutia|2026|pp=187-212}}</ref> [[File:Chutia Kulaburi dance.png|thumb|চুতীয়া কুলাবুঢ়ী নৃত্য]] ধৰ্মীয় আৰু ঋতুভিত্তিক পৰিবেশনৰ ভিতৰত [[তিনিচুকীয়া জিলা]]ৰ বাৰেকুৰি অঞ্চলত সংৰক্ষিত অত্যন্ত নিয়মবদ্ধ [[হুঁচৰি]]ৰ ৰূপ ''ধৰ্ম হুঁচৰি'', লগতে ''চ'তৰ ৰাতি বিহু'', ''টকা বিহু'' আৰু ''বৰ বিহু'' অন্তৰ্ভুক্ত। ''টকা বিহু''ত বিভিন্ন ধৰণৰ ''টকা'' বাদ্য ব্যৱহাৰ কৰা হয়; ''বৰ বিহু'' দিনত কৰা হুঁচৰি-পৰম্পৰা, য'ত ''ঢোল'', ''পেঁপা'', ''টকা'' আৰু ''গগনা'' আদি বাদ্য বজোৱা হয়।<ref name="Richa-dance"/> আন লিপিবদ্ধ ৰূপৰ ভিতৰত প্ৰাপ্তবয়স্ক পুৰুষে কৰা ''জজা নৃত্য'' আৰু তৰোৱাল লৈ বৃত্তাকাৰে কৰা পৰম্পৰাগত যুদ্ধ-নৃত্য ''ৰণুৱা নৃত্য'' বা ''ৰণ নৃত্য'' আছে।<ref name="Richa-dance"/> পৰম্পৰাগত পৰিবেশনত অসমৰ বৃহত্তৰ সংগীত-সংস্কৃতিতো পোৱা বিভিন্ন বাদ্যযন্ত্ৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ইয়াৰ ভিতৰত ''ঢোল'', ম'হৰ শিঙৰ ''পেঁপা'', বাঁহৰ ''গগনা'', মাটিৰ ''সুতুলি'', বিভিন্ন ধৰণৰ ''টকা'', ''চাকচনি'', ''বাঁহী'', ''দবা'' আৰু ''তাল'' অন্তৰ্ভুক্ত। ''মাটি টকা'', ''দাহিন টকা'', ''হাত টকা'' আৰু ''মুঠি টকা''কে ধৰি বিভিন্ন টকাৰ ৰূপ বিশেষকৈ ''টকা বিহু''ৰ সৈতে জড়িত।<ref>{{harvcol|Chutia|2026|pp=168–170}}</ref> ===পৰম্পৰাগত সাজ-পোছাক=== ====পুৰুষৰ সাজ-পোছাক==== [[File:Chutia men attire.jpg|thumb|পৰম্পৰাগত সাজ-পোছাকত এজন চুতীয়া পুৰুষ]] চুতীয়া পুৰুষৰ পৰম্পৰাগত সাজ-পোছাকৰ ভিতৰত ''চুতীয়া পাগুৰি'', ''চুতীয়া চোলা'', ''চুৰিয়া'', ''গামোচা'' বা ''বিচুৱান'', ''চেলেং চাদৰ'' আৰু ''টঙালি'' অন্তৰ্ভুক্ত। পৰম্পৰাগতভাৱে কপাহ, এৰী, মুগা আৰু পাট ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল; ৰাজপৰিয়াল আৰু ধনী শ্ৰেণীয়ে মুগা আৰু পাট, বিশেষকৈ উন্নত মানৰ ''চম্পা'' আৰু ''মেজাংকাৰী'' ব্যৱহাৰ কৰিছিল, আনহাতে সাধাৰণ লোকে প্ৰধানকৈ কপাহ, এৰী আৰু সাধাৰণ মুগা ব্যৱহাৰ কৰিছিল—গ্ৰীষ্মত বিশেষকৈ কপাহ আৰু শীতত এৰী।<ref name="Mahanta-attire">{{harvcol|Mahanta|2018|pp=64-66}}</ref><ref name="Richa-attire">{{harvcol|Chutia|2026|pp=156-161}}</ref>{{efn|''আপুকুৰ'' নামৰ আগফাল জোঙা চামৰাৰ জোতাও লিপিবদ্ধ আছে।<ref name="Richa-attire"/> ৰাজকীয় সাজত ''পানীকামলী'' আৰু ''আৰুৱান'' বস্ত্ৰও অন্তৰ্ভুক্ত আছিল;<ref>{{Cite web|url=http://brahmaputra.ceh.vjf.cnrs.fr/bdd/IMG/pdf/parallele_ahom-assamais2-2.pdf|title=The Chutia king Nitipal had gifted Panikamoli and Arowan to the Ahom king|access-date=17 June 2020|archive-date=28 July 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200728195005/http://brahmaputra.ceh.vjf.cnrs.fr/bdd/IMG/pdf/parallele_ahom-assamais2-2.pdf|url-status=live|archivedate=28 July 2020|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200728195005/http://brahmaputra.ceh.vjf.cnrs.fr/bdd/IMG/pdf/parallele_ahom-assamais2-2.pdf|deadurl=yes}}</ref><ref>{{harvcol|Borboruah|1997}}</ref>ৰাজপুৰুষে ''লংকেৰু'' কাণফুলি, ''মোটা মণি''ৰ হাৰ আৰু সোণৰ ''পাদুকা'' পিন্ধা আৰু ''গুণাকৰা'' নামৰ সোণৰ সূচীকাম কৰা ৰেচমী ছাতি ব্যৱহাৰ কৰাৰ উল্লেখ আছে।<ref name="Khanikar">{{harvcol|Khanikar|1991|p=42}}</ref> পুৰুষৰ আন অলংকাৰৰ ভিতৰত ''লোকাপাৰা'' কাণফুলি, ''গাম-খাৰু'', ঢোলাকৃতিৰ সোণৰ ''বিৰি'' বা ''মাদল'', ''বাজু'', আঙঠি, ''নূপুৰ'' আৰু ''উজান্তি'' আছিল।<ref name="Mahanta-attire"/> পুৰণি বৰ্ণনাত পুৰুষে দীঘল চুলি ৰাখি কেতিয়াবা ৰঙা জবাৰে সজোৱা পনিটেইল বান্ধিছিল আৰু ঘৰত বা কৃষিকাৰ্যৰ সময়ত ''গামোচা'' মূৰৰ আৱৰণ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল বুলিও উল্লেখ আছে।<ref name="Richa-attire"/><ref name="Mahanta-attire"/>}} ''চুতীয়া পাগুৰি'' পৰম্পৰাগতভাৱে ''সাতফুল'' বা ''সৰ্প পাগ'', ''ৰণুৱা'' বা ''জোঙা পাগ'', আৰু ''এনাজৰী'' বা ''বিহুৱান পাগ'' ৰূপত বন্ধা হৈছিল। ''সাতফুল'' আৰু ''এনাজৰী'' এতিয়াও ব্যৱহৃত হয়; [[ভীষ্মকনগৰ]], [[তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ]] আৰু [[শদিয়া]]ৰ হাতীদুবাৰ টেৰাকোটা ফলকত ''ৰণুৱা'' আৰু ''এনাজৰী''ৰ ৰূপ চিনাক্ত কৰা হৈছে।<ref name="auto">{{Cite web|url=https://archive.org/details/chutiaburanji|title=Chutia Buranji|date=23 June 2007|via=Internet Archive}}</ref> চুটি ''চুৰিয়া'', পিছফালে খোলা ''চুতীয়া চোলা'', ''গামোচা/বিচুৱান'', ''টঙালি'' আৰু ''চেলেং চাদৰ'' আছিল আন মুখ্য পুৰুষ-পোছাক; চুতীয়া পৰম্পৰাত ''কৱচ কাপোৰ'' বা ''সুৰক্ষা কাপোৰ'' নামৰ ৰক্ষাকাৰী বস্ত্ৰৰো উল্লেখ আছে।<ref name="Richa-attire"/>{{efn|সাপৰ আকৃতিৰ ''সাতফুল'' পৰম্পৰাগতভাৱে পুৰোহিতৰ সৈতে জড়িত আৰু এতিয়া চুতীয়া পাগুৰিৰ প্ৰতিনিধিত্বমূলক ৰূপ হিচাপে বহুল ব্যৱহৃত; ''ৰণুৱা'' যুদ্ধৰ সৈতে জড়িত আছিল; ''এনাজৰী/বিহুৱান পাগ'' হাতীদুবাৰ এটা টেৰাকোটা ফলকত চিনাক্ত কৰা হৈছে।<ref name="auto"/> পৰম্পৰাগত পাগুৰি প্ৰায় তিনি ''কাঠি'' দীঘল আৰু প্ৰায় এফুট বহল বুলি বৰ্ণনা কৰা হয়; পুৰণি নিয়ম অনুসৰি পিন্ধোতাজন বহিলে ইয়াৰ মূৰটো মাটি স্পৰ্শ কৰিব লাগিছিল।<ref name="Richa-attire"/> ''চুৰিয়া (চুৰু-ইছা)'' প্ৰায় আঁঠুলৈকে নামে আৰু ভীষ্মকনগৰ আৰু তাম্ৰেশ্বৰীৰ ফলকতো সদৃশ বস্ত্ৰ দেখা যায়।<ref name="auto"/> ''চুতীয়া চোলা''ৰ ডিঙিৰ পিছফালে খোলা থাকে; ''গলধান-ফলা মুগা চোলা'' নামৰ মুগাৰ এটা ৰূপ লোকপৰম্পৰাত উল্লেখ আছে আৰু বিহুৱা শিল্পীয়ে পিন্ধিছিল; ৰঙীন কাপোৰৰ বেল্টৰ সৈতে পিন্ধা ক'লা-ৰঙা ''চুতীয়াৰ চোলা''ৰো উল্লেখ আছে।<ref name="Richa-attire"/><ref name="Mahanta-attire"/> দৰাই পৰম্পৰাগতভাৱে দীঘল হাতৰ পাটৰ ''চোলা'' আৰু দীঘল ''চেলেং-চাদৰ'' পিন্ধিছিল; কেতিয়াবা ফুলৰ মালাৰে সজোৱা সূচীকাম কৰা পাগুৰিও যোগ হৈছিল।<ref name="Mahanta-attire"/> ''গামোচা'' ডিঙিত লোৱা কাপোৰ হিচাপে ব্যৱহৃত হয়, আনহাতে বিহুৰ সৈতে জড়িত ''বিচুৱান''ৰ এটা মূৰত গামোচাৰ সাধাৰণ ৰঙা পাৰৰ সলনি ফুলাম নক্সাযুক্ত আড়ি থাকে; দুয়োটাৰে কাষত ৰঙা পাৰ থাকে। ''বিচুৱান'' শব্দটো ''বিচু'' ("বিহু") + ''ৱান'' ("বস্ত্ৰ") হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা হৈছে,<ref>{{Cite web|url=https://www.learnsanskrit.cc/index.php?tran_input=vANa&direct=se&script=hk&link=yes&mode=3|title=Sanskrit Dictionary for Spoken Sanskrit|website=[www.learnsanskrit.cc](http://www.learnsanskrit.cc|archive-date=24 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210624204627/https://www.learnsanskrit.cc/index.php?tran_input=vANa&direct=se&script=hk&link=yes&mode=3|url-status=live}}</ref> আৰু গামোচাৰ সমতুল্য দেউৰী-চুতীয়া শব্দ ''ব'চে''।<ref name="Kashyap-attire">{{cite web |last=Kashyap |first=Atrayee |title=Significance Of ‘The Social Skin’ In Expressing Ethnicity: Knowing The Ethnic Attire Of Deori Community Of Assam |url=https://rjpn.org/jetnr/papers/JETNR2505025.pdf |pages=235–236}}</ref> ''টঙালি'' ফুলাম নক্সাযুক্ত আঁচল থকা কঁকালৰ কাপোৰ; এটা পৰম্পৰাই বিহু হুঁচৰিৰ সময়ত ডেকাই পিন্ধা ৰঙা টঙালিক যুদ্ধৰ পৰা তেজেৰে ৰাঙলী হৈ ফিৰা বগা টঙালিৰ সৈতে জড়িত কৰে, আৰু টেৰাকোটা চিত্ৰতো ইয়াৰ ৰূপ দেখা যায়।<ref name="auto"/> আন এটা বিৱৰণত ৰঙা আৰু বগা দুয়ো টঙালিৰ উল্লেখ আছে; চুতীয়া আৰু মায়ামৰা প্ৰচাৰকে ''তাল'' আৰু ''দবা'' বজাই থাকোঁতে বগা টঙালি আৰু হালধীয়া-ৰঙা চিহ্নযুক্ত কপাহী কাপোৰ পিন্ধাৰ কথাও আছে।<ref name="Richa-attire"/> ইয়াৰ দেউৰী-চুতীয়া সমতুল্য ''টঙা'';<ref name="Kashyap-attire"/> ''-আলি'' উপাদানটোক ''মেদালি'', ''সুতুলি'' আৰু ''ভঁৰালী'' আদি দেউৰী ৰূপৰ সৈতে তুলনা কৰা হৈছে, যদিও এইটো প্ৰতিষ্ঠিত শব্দব্যুৎপত্তি নহয়, কেৱল ভাষিক তুলনা। ''চেলেং চাদৰ (চেলেং-ইছা)'' সামাজিক-ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান আৰু জ্যেষ্ঠক সন্মান জনোৱাৰ সময়ত ব্যৱহৃত দীঘল পুৰুষৰ চাদৰ; ইয়াৰ দৈৰ্ঘ্য প্ৰায় নফুট,<ref>{{Cite web|url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.503039|title=Hamilton Francis.|date=23 June 1940|via=Internet Archive}}</ref> আৰু আন এটা বিৱৰণত পাগুৰিৰ সমান দীঘল কিন্তু অধিক বহল বুলি কোৱা হৈছে।<ref name="Richa-attire"/> ''চেলেং'' দেউৰী-চুতীয়া শব্দাৱলীতও পোৱা যায়।<ref name="Kashyap-attire"/> ''কৱচ কাপোৰ'' পৰম্পৰাগতভাৱে তিনি গৰাকী বৃদ্ধাই এৰাতিৰ ভিতৰতে বয়িছিল; তেওঁলোকে তাম্ৰেশ্বৰী দেৱীক আহ্বান কৰি শিশুক শুনিবলৈ নিষেধ কৰা মন্ত্ৰ পাঠ কৰিছিল। এই কাপোৰে শত্ৰুৰ পৰা ৰক্ষা কৰে বুলি বিশ্বাস কৰা হৈছিল।<ref name="Richa-attire"/>}} ====মহিলাৰ সাজ-পোছাক==== [[File:A chutia girl in her traditional attire.jpg|thumb|পৰম্পৰাগত ''ৰিহা'', ''মেখেলা (মেথনি)'', ''চোলা'' আৰু ''গাঠিগী'', লগতে ''গাম-খাৰু'', ''মাদলি'' আৰু ''জুনবিৰি'' অলংকাৰ পিন্ধা এগৰাকী চুতীয়া যুৱতী।]] চুতীয়া মহিলাৰ পৰম্পৰাগত সাজ-পোছাক বয়স আৰু বৈবাহিক অৱস্থাৰ অনুসৰি ভিন্ন। ঋতুমতী হোৱাৰ আগতে ছোৱালীয়ে ওপৰ অংশত ''বাইগা'' আৰু কঁকালৰ পৰা তললৈ ''মেখেলা'' বা ''ইগু'' পিন্ধে; ঋতুমতী হোৱাৰ পাছত বিয়ালৈকে বুকুৰ কাপোৰ হিচাপে ''বাইগা''ৰ ঠাইত ''ৰিহা'' বা ''ৰিচা'' ব্যৱহাৰ হয়।<ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=I0JJqJ761E4C&q=riha+breast+cloth&pg=PA55|title=Learning Geography By Stages Iv|first1=Late J.|last1=Fuste|first2=V. N.|last2=Nigam|date=23 June 2006|publisher=Pitambar Publishing|isbn=9788120906051|via=Google Books}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://thevoiceoffashion.com/fabric-of-india/inside-northeast/the-riha-redux-at-assamese-weddings-3571|title=The Riha Redux at Assamese Weddings|website=thevoiceoffashion.com}}</ref> বিবাহিতা মহিলাই পৰম্পৰাগতভাৱে বুকুলৈকে তুলি পিন্ধা দীঘল ''মেখেলা'', লগতে ''কঁকাল-বন্ধা'', ''গাঠিগী'' আৰু ''চাদৰ'' ব্যৱহাৰ কৰে; বৰ্তমানে ''ৰিহা'' মূলতঃ বিহু, বিয়া, মন্দিৰলৈ যোৱা আৰু আন অনুষ্ঠানত ব্যৱহৃত হয়।<ref name="Richa-attire"/>{{efn|বয়ঃসন্ধিকালীন এই পোছাক-পৰিৱৰ্তন পৰম্পৰাগত জীৱনচক্ৰৰ অংশ আছিল। বড়ো-কছাৰী মূলৰ ত্ৰিপুৰী সকলৰ মাজতো সদৃশ পৰম্পৰা আছে, য'ত ছোৱালীৰ পৰা যুৱতী হোৱাৰ পৰিৱৰ্তন চিহ্নিত কৰা ''ৰিচা চৰমণি'' অনুষ্ঠানত প্ৰথম ''ৰিচা'' দিয়া হয়।<ref>{{Cite web |last=Debbarma |first=Puni |title=Learn About the Risa, a Beautiful Garment Handwoven by Tribal Women in Tripura |url=https://www.adivasilivesmatter.com/post/learn-about-the-risa-a-beautiful-garment-handwoven-by-tribal-women-in-tripura |website=Adivasi Lives Matter |date=8 October 2020 |access-date=4 August 2026}}</ref> ধনী পৰিয়ালে ঐতিহাসিকভাৱে মুগা বা পাট ব্যৱহাৰ কৰিছিল, আনহাতে সাধাৰণ পৰিয়ালে মূলতঃ কপাহ। চুতীয়া মহিলাই পৰম্পৰাগতভাৱে ''মেখেলা'', ''চাদৰ'', ''ৰিহা'', ধুতি, ''চেলেং-চাদৰ'', ''গামোচা'' আৰু ''হাঁচতি''কে ধৰি ঘৰুৱা বস্ত্ৰ নিজেই তৈয়াৰ কৰিছিল আৰু নিজেই মুগা-পাট পুহি বয়ন কৰিছিল।<ref name="Mahanta-attire"/><ref name="Richa-attire"/> উন্নত ''চম্পা'' আৰু ''মেজাংকাৰী'' মুগা-পাট বিশেষকৈ উচ্চ শ্ৰেণীৰ সৈতে জড়িত আছিল; সাধাৰণ এৰী, মুগা আৰু মোটা কপাহী বস্ত্ৰ অধিক প্ৰচলিত আছিল।<ref name="Mahanta-attire"/> কইনাই পৰম্পৰাগতভাৱে পাট বা মুগাৰ ''ৰিহা''ৰ সৈতে ''মেখেলা'' আৰু ''চাদৰ'' পিন্ধিছিল; আন এটা বিৱৰণত সূচীকাম কৰা বগা পাটৰ কইনা-পোছাক আৰু বিয়াত এযোৰ মুগাৰ কাপোৰ দিয়া ৰীতি উল্লেখ আছে।<ref name="Mahanta-attire"/> ''দুকঠীয়া'', ''চাদৰ'' আৰু ''কঁকালমৰা'' বিবাহিতা অৱস্থাৰ প্ৰতীক; আগতে কইনাই সজোৱা ''হাৰুদাই'' বা ''সৰুদৈ জাপি''ও পিন্ধিছিল।<ref name="Khanikar"/>}} ''মেখেলা (ইগু)'' আৰু ''ৰিহা (ৰিচা)'' মুখ্য বস্ত্ৰ; ইয়াৰ লগতে ''গাঠিগী'', ''দুকঠীয়া'', ''চাদৰ'', ''পাঁচকঠীয়া'', ''কঁকালমৰা'', ''ডাবুৱা কটাৰী''সহ ''হাঁচতি'' আৰু এৰীৰ ''জাকী চোলা'' ব্যৱহাৰ কৰা হয়। পৰম্পৰাগত মহিলাৰ অলংকাৰৰ ভিতৰত ''মাদলি'', ''দুগদুগি'', ''জুনবিৰি'', ''থুৰীয়া'', ''গাম-খাৰু'', ''বেনা'', ''গেজেৰা'', ''চিঠিপাটি'' আৰু ''কাকলি'' অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="Richa-attire"/><ref name="Mahanta-attire"/> সজোৱা ''হাৰুদাই'' বা ''সৰুদৈ জাপি'' পৰম্পৰাগতভাৱে কইনাই পিন্ধিছিল আৰু চুতীয়া ৰাজকীয় আৰু আনুষ্ঠানিক সংস্কৃতিৰ সৈতেও জড়িত।<ref>{{harvcol|Khanikar|1991|p=387}}</ref>{{efn|ছোৱালীয়ে পৰম্পৰাগতভাৱে কঁকালৰ পৰা তললৈ ''মেখেলা'' পিন্ধে, আনহাতে বিবাহিতা মহিলাই বুকুলৈকে তুলি পিন্ধা দীঘল ৰূপ ''বোৱাৰী মেথনি'' ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে; ছোৱালীৰ বাবে সমতুল্য ''গাৰ্ল মেথনি''ও উল্লেখ আছে। দৈনন্দিন ''মেথনি'' সাধাৰণতে সৰল, আনহাতে আনুষ্ঠানিক ৰূপত ফুলাম নক্সা থাকিব পাৰে।<ref name="Richa-attire"/> ৰঙা সূচীকামযুক্ত ''ডাবুৱা-বচা মেখেলা''ক চুতীয়াসকলৰ এটা প্ৰতীকী বস্ত্ৰ বুলি ধৰা হয়; ''বুটা-বচা'' আৰু ''ফুল-বচা'' নক্সা সাধাৰণতে বগা-ক'লা সূতাৰে তলৰ ফালে কৰা হয়। ''ইগু'' ইয়াৰ দেউৰী-চুতীয়া সমতুল্য শব্দ;<ref name="Kashyap-attire"/> তুলনাযোগ্য বস্ত্ৰ-শব্দৰ ভিতৰত ডিমাছা ''ৰিগু''<ref>[https://shodhganga.inflibnet.ac.in/bitstream/10603/235107/10/10_chapter%202.pdf ''Dimasa: Dress and Ornaments'', p.32]</ref> আৰু ত্ৰিপুৰী ''ৰিগনাই'' আছে। ''ৰিহা/ৰিচা'' অবিবাহিতা যুৱতীয়ে বুকুৰ পৰা কঁকাললৈ পিন্ধা সৰু বুকুৰ কাপোৰ; বিবাহিতা মহিলাই সাধাৰণতে ইয়াক চাদৰৰ দৰে কান্ধত লয়। ব্লাউজ প্ৰচলিত হোৱাৰ পাছত ইয়াৰ পুৰণি বুকুৰ কাপোৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কমি যায়; তথাপি চাদৰৰ তলত বা সৈতে ৰিহা টিকি থকাটোক ইয়াৰ অধিক পুৰণি উৎসৰ সূচক বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news|url=https://scroll.in/magazine/910237/wrapped-in-the-popularity-of-assams-mekhela-sador-are-stories-of-lost-diversity|title=Wrapped in the popularity of Assam's mekhela sador are stories of lost diversity|first=Rini|last=Barman|website=Scroll.in}}</ref> মুগাৰ ''ৰিহা/ৰিচা'' প্ৰতিনিধিত্বমূলক চুতীয়া সাজৰ অংশ; ''নাওবৈচা ফুকনৰ বুৰঞ্জী''ত এজন আহোম ৰজাই ৰাজকীয় প্ৰতিষ্ঠানৰ বাবে প্ৰায় এহেজাৰ চুতীয়া মুগা উৎপাদক আৰু তাঁতীক নিয়োজিত কৰাৰ কথা আছে।<ref>{{Cite web|url=https://archive.org/details/3_20190901_20190901,|title=Padmeswar Naoboicha Phukan, Assam Buranji, p.30}}</ref> এই বস্ত্ৰৰ দুয়ো মূৰত ''কেশ-বচা'' নক্সা থাকে, যি বিহুগীতৰ ''"লচকচি লচকচি, ৰিহা ল'বি কেশ বাছি"'' পংক্তিতো স্মৰণ কৰা হয়; পৰম্পৰাগত ভাঁজৰ ভিতৰত ''জাপনি'', ''লাহী-ভাঁজ'', ''কাখৰী-ভাঁজ'', ''খামুচীয়া-ভাঁজ'', ''বাইগা'' আৰু ''কুৱুম'' আছে। ''ইছা'' ইয়াৰ দেউৰী-চুতীয়া সমতুল্য শব্দ।<ref name="Kashyap-attire"/> ডিমাছা আৰু ত্ৰিপুৰীৰ মাজতো সদৃশ ''ৰিচা'' আছে; ডিমাছাত নামটো ''ৰি'' ("কাপোৰ") + ''চা'' ("সৰু") হিচাপে বিশ্লেষণ কৰা হৈছে আৰু দীঘল মহিলাৰ ''ৰিজাম্ফাই''ৰ বিপৰীতে সৰু বস্ত্ৰৰ বাবে ব্যৱহাৰ হয়।<ref>{{Cite web|url=http://brahmaputra.ceh.vjf.cnrs.fr/bdd/IMG/pdf/Dimasa_Grammar-2.pdf|title=Dimasa Grammar|access-date=2026-09-13|archivedate=2021-02-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210224142821/http://brahmaputra.ceh.vjf.cnrs.fr/bdd/IMG/pdf/Dimasa_Grammar-2.pdf|deadurl=yes}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.bodhijournals.com/pdf/V2N3/Bodhi_V2N3_012.pdf|title=Bala, Lipika, ''Evolution of Risa with special reference to Tripuri tribes in Tripura''}}</ref><ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=Fk8kq9PUapkC&q=riha+breast+cloth&pg=PA145|title=Encyclopaedia of North-East India: Tripura|first=Hamlet|last=Bareh|date=23 June 2001|publisher=Mittal Publications}}</ref> ''গাঠিগী'' হ'ল চুলিত গাঁঠি মাৰি লোৱা গামোচা, যিয়ে ধূলিৰ পৰা চুলি ৰক্ষা কৰে আৰু ৰন্ধাৰ সময়ত খাদ্যত চুলি পৰিবলৈ নিদিয়ে। সকলো সময়ত বাধ্যতামূলক নহ'লেও বয়ঃসন্ধিৰ সৈতে জড়িত সাক্ষাৎ, ''পানী তোলা'' নাচ আৰু ''টকা বিহু''ত ইয়াৰ বিশেষ বিধান আছে।<ref name="Richa-attire"/> জনগোষ্ঠীয় পৰম্পৰাই ৰঙা-বগা ''গামোচা''ক [[শদিয়া]]ৰ সৈতে জড়িত কৰে আৰু ৰঙা ব্লাউজক মহিলাৰ সাজৰ এটা বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ অংশ বুলি লিপিবদ্ধ কৰা হৈছে।<ref name="Richa-attire"/> প্ৰায় দুই ''কাঠি'' বা ছফুট দীঘল ''দুকঠীয়া''ই মূৰ আৰু দেহৰ ওপৰভাগ ঢাকে; আনহাতে প্ৰায় আঠ-নফুট দীঘল ''চাদৰ'' কঁকালৰ পৰা ওপৰদেহ আৰু মূৰলৈ মেৰিয়াই লোৱা হয়। দুয়োটাই জ্যেষ্ঠ লোকৰ সন্মুখত আৰু ধৰ্মীয় অনুষ্ঠানত বিবাহিতা মহিলাৰ বাবে পৰম্পৰাগতভাৱে বাধ্যতামূলক আৰু সাধাৰণতে কপাহ বা এৰীৰ হয়।<ref name="Richa-attire"/> পাঁচ ''কাঠি'' বা প্ৰায় পোন্ধৰফুট দীঘল ''পাঁচকঠীয়া'' শৰণ লোৱা আৰু আন আচাৰিক প্ৰসঙ্গত ব্যৱহাৰ হয়; বসন্ত আদি ৰোগীৰ গাত মেৰিয়াই বা তলত পাৰিও দিয়া হৈছিল। ''কঁকালমৰা/কঁকাল-বন্ধা'' কঁকালত লোৱা কাপোৰ; ইয়াৰ দেউৰী-চুতীয়া সমতুল্য ''জোকাচিবা'' বা ''জাকা চিবা''।<ref name="Kashyap-attire"/><ref name="Richa-attire"/> ''হাঁচতি'' মেখেলাত বান্ধি লোৱা সৰু ৰঙা ৰুমাল; ইয়াৰ সৈতে ''ডাবুৱা কটাৰী'' নামৰ সৰু ভাঁজ কৰিব পৰা ছুৰী থাকে, যি তামোল-পাণ কটাসহ দৈনন্দিন কামত ব্যৱহৃত। দুয়োটাকে মহিলাৰ সাজৰ পুৰণি উপাদান বুলি ধৰা হয়; ''ডাব/ডাবুৱা কটাৰী''ক বড়ো আৰু ডিমাছাৰ ''দাবা'' ছুৰীৰ সৈতে তুলনা কৰা হৈছে।<ref name="Richa-attire"/> ''জাকী চোলা'' নাভিৰ ওচৰলৈ নামি অহা দীঘল ব্লাউজ সদৃশ এৰীৰ বস্ত্ৰ; ডিঙিৰ পিছফালে বন্ধ আৰু নক্সা আৰু বুটাম সদৃশ অলংকৰণেৰে সজোৱা। এৰী ঘৰতেই পালন, সূতা কটা আৰু বোৱা হৈছিল; উদ্ভিদজাত সামগ্ৰীৰে ৰঙচুৱা ৰং তৈয়াৰ কৰা হৈছিল।<ref name="Richa-attire"/> ''থুৰীয়া'' কাণফুলিয়ে পৰম্পৰাগতভাৱে বৈবাহিক অৱস্থা সূচাইছিল; বিয়াৰ আগতে কইনাৰ কাণ ফুটাই ধীৰে ধীৰে ফুটা ডাঙৰ কৰা হৈছিল যাতে কাণফুলি পিন্ধিব পাৰে। সাধাৰণ মহিলাই ৰূপৰ অলংকাৰো ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="Mahanta-attire"/> মহিলাই হাত আৰু নখ ৰঙাবলৈ ''জেতুকা'' আৰু ''বাৰহামথুৰি'' আৰু হাতীদাঁত, কাঠ আৰু বাঁহৰ ফণী ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name="Mahanta-attire"/> ''সৰুদৈয়া ফুলাম জাপি'' মহিলাৰ বিবাহ-শিৰোভূষণ আৰু ৰাজপৰিয়াল আৰু অনুষ্ঠানিক উপলক্ষত ব্যৱহৃত সামগ্ৰী হিচাপে লিপিবদ্ধ।<ref name="Richa-attire"/> ঐতিহাসিক বিৱৰণে সজোৱা ''জাপি''ক চুতীয়া ৰাজদৰবাৰৰ সৈতেও জড়িত কৰে। খনিকৰে নীতিপালে আহোম ৰজালৈ সোণ-ৰূপৰ সূচীকাম কৰা দুটা জাপি পঠোৱাৰ কথা উল্লেখ কৰিছে,<ref>{{harvcol|Khanikar|1991|p=100}}</ref> আনহাতে সমান্তৰাল বুৰঞ্জী-অনুবাদত তেওঁৰ উপহাৰৰ ভিতৰত ৰূপৰ পাৰ থকা জাপি বা ছাতি, ৰূপ-সোণৰ খাৰু, সোণৰ পীৰা, এটা হাতী আৰু দুটা আৰুৱানৰ উল্লেখ আছে।<ref>{{Cite web|url=http://brahmaputra.ceh.vjf.cnrs.fr/bdd/IMG/pdf/parallele_ahom-assamais2-2.pdf|title=''"Then the Chutiâ king desired to send one silver-lipped umbrella (Jâpi), silver and gold bracelets, a gold pirâ, an elephant, and two Âroans to the Ahom king."''|access-date=2026-09-13|archivedate=2020-07-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200728195005/http://brahmaputra.ceh.vjf.cnrs.fr/bdd/IMG/pdf/parallele_ahom-assamais2-2.pdf|deadurl=yes}}</ref> শদিয়া জয়ৰ পাছত লাভ কৰা ৰাজকীয় সম্পত্তিৰ ভিতৰতো ''জাপি'' আছিল,<ref>Mahanta, S. ''Assam Buranji''. D.H.A.S., 1945, p.10.</ref> আৰু আহোম শাসনত জাপি নিৰ্মাতাৰ গোট ''জাপি-হাজীয়া খেল'' চুতীয়াসকলৰ একচেটিয়া আছিল, যিয়ে জাপি বোৱাত তেওঁলোকৰ বিশেষ দক্ষতা সূচায়।<ref>http://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210227070648/http://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf |date=27 February 2021 }} Dutta, Sristidhar. ''The Mataks and their Kingdom'', 1985, p.30.</ref>}} ===মৌখিক সাহিত্য=== চুতীয়াসকলৰ মৌখিক সাহিত্যত সাধুকথা, কিংবদন্তি, নিচুকনি গীত, লোকগীত, মালিতা, প্ৰবাদ আৰু সাঁথৰ অন্তৰ্ভুক্ত। লিপিবদ্ধ সাধুকথাৰ ভিতৰত ''জাপৰা আৰু জাগধা'' আৰু ''দেউলৰা মণিকোঁৱৰ''ৰ কাহিনী আছে; [[ৰুক্মিণী]], [[সতী সাধনী|সাধনী]] আৰু জোনগাভৰুৰ সৈতে জড়িত পৰম্পৰা কিংবদন্তি হিচাপে সংৰক্ষিত।<ref name="Richa-oral">{{harvcol|Chutia|2026|pp=54-104}}</ref> চুতীয়া লোকগীত বিবাহ, ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান, উৎসৱ আৰু দৈনন্দিন কৰ্মৰ সৈতে জড়িত। ইয়াৰ ভিতৰত ''বিয়া গান'', ''ঢেঁকী টনা গীত'', বিহুগীত আৰু ধৰ্মীয় গীত আছে।<ref name="Richa-oral"/> আন এটা ৰূপ ''ঢোলৰ মালিতা'', য'ত এজন ''ওজা''ই ঢোল, তাল আৰু নৃত্যৰ সৈতে ক্ৰমে পদ গাই কাহিনী আগবঢ়ায়।<ref name="Richa-oral"/> প্ৰবাদ আৰু সাঁথৰো এই মৌখিক পৰম্পৰাৰ অংশ, যদিও চুতীয়াসকলৰ মাজত লিপিবদ্ধ বহু প্ৰবাদ-সাঁথৰ বৃহত্তৰ অসমীয়া সমাজৰ সৈতে ভাগ-বতৰা কৰা।<ref name="Richa-oral"/> ===বস্তুসংস্কৃতি আৰু শিল্পকলা=== চুতীয়াসকলৰ পৰম্পৰাগত বস্তুসংস্কৃতিত বাঁহ, বেত, কাঠ আৰু ধাতুৰ ব্যাপক ব্যৱহাৰ হয়। মাছ ধৰাৰ সঁজুলিৰ ভিতৰত ''জাকৈ'', ''খালৈ'', ''পল'', ''চেপা'', ''থুহা'', ''জুলুকি'', ''খোকা'' আৰু ''বৰশী'' আছে; ইয়াৰে বহু সামগ্ৰী বাঁহ আৰু বেতেৰে তৈয়াৰ। মাছ ধৰা, যাতায়াত আৰু আন নদীমুখী কামত কাঠৰ নাও ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref name="Richa-material">{{harvcol|Chutia|2026|pp=161–165}}</ref> চুতীয়া ঘৰত পৰম্পৰাগতভাৱে ব্যৱহৃত ধাতুৰ পাত্ৰৰ ভিতৰত পিতল আৰু কাঁহৰ ''শৰাই'', ''ডেকচি'', ''বানবাটি'', ''চৰিয়া'' আৰু ''বানকাঁহী'' আদি আছে।<ref name="Richa-material"/> পৰম্পৰাগত তাঁতশালত বয়ন কৰা হৈছিল। ইয়াৰ সঁজুলিৰ ভিতৰত ''উঘা'', ''চেৰেকী'', ''ৰাঁচ'', ''দুৰ্পদী'', ''মাকো'', ''ফুলকাঠি'', ''গৰকা'' আৰু ''মহুৰা'' অন্তৰ্ভুক্ত, যিবোৰ মূলতঃ বাঁহ আৰু কাঠেৰে বনোৱা।<ref name="Richa-material"/> ===বাসগৃহ=== চুতীয়াসকলৰ পৰম্পৰাগত বসতি সাধাৰণতে নদীসংলগ্ন আৰু কৃষিপ্ৰধান অঞ্চলত আছিল। এখন চুতীয়া গাঁৱত সাধাৰণতে প্ৰায় ৬০ৰ পৰা ১৪০টা পৰিয়াল থাকে। আগতে এটা যৌথ পৰিয়ালত কেতিয়াবা প্ৰায় এশজন সদস্যও একেলগে বাস কৰিছিল।<ref>{{Cite web |url=http://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf |title=Dutta, Sristidhar,''The Mataks and their kingdom'', p.45.''Morans, Borahis, Kacharis and Chutias were the main tribes in the Matak community. As all of them were Bodos in origin, they had a common living pattern too. They lived in joint families. The number of members in a joint family sometimes exceeded one hundred'' |access-date=15 April 2020 |archive-date=27 February 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210227070648/http://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf |url-status=live }}</ref> ঘৰৰ চৌহদত বিভিন্ন কাৰ্যৰ বাবে পৃথক স্থান আছিল। ''চৰা ঘৰ'' অতিথি থকা আৰু শোৱাৰ বাবে ব্যৱহৃত হ'ল; ''বৰঘৰ'' আছিল ঘৰৰ মুখ্য কোঠা, য'ত সাধাৰণতে জুইশাল আৰু তাৰ ওপৰত ঘৰুৱা সামগ্ৰী শুকুৱাই-সংৰক্ষণ কৰিবলৈ উঁচু ''ধোঁৱাচাং'' থাকিছিল।<ref name="Richa-housing">{{harvcol|Chutia|2026|pp=185-186}}</ref> আন অংশৰ ভিতৰত ৰন্ধনৰ সৈতে জড়িত ''মাজিয়া ঘৰ''; ঢেঁকী, ধান ৰখা পাত্ৰ আৰু জুইশাল থকা ''মৰাল ঘৰ''; শস্য ৰখাৰ পৃথক ''ভঁৰাল''; আৰু ''গোহালি'' অন্তৰ্ভুক্ত।<ref name="Richa-housing"/> [[File:Women of Chutia tribe preparing pithas.jpg|thumb|পৰম্পৰাগত ৰান্ধনীঘৰত পিঠা প্ৰস্তুত কৰা চুতীয়া মহিলা।]] চুতীয়াসকলৰ মাজত ''এলেং ঘৰ'' বা ''মৰাং ঘৰ''ৰ পৰম্পৰাও আছে। ইয়াক উঁচু বা চাংঘৰ সদৃশ সমূহীয়া ঘৰ হিচাপে বৰ্ণনা কৰা হয়, য'ত গাঁৱৰ ডেকাসকলে থাকি বিভিন্ন দক্ষতা আৰু পৰম্পৰাগত কলাৰ প্ৰশিক্ষণ লাভ কৰিছিল। এই প্ৰতিষ্ঠানৰ দায়িত্বত থকা ব্যক্তিজনক ''এলেং ঘড়ীয়া বৰুৱা'' বোলা হৈছিল।<ref name="Richa-housing"/> ===পৰম্পৰাগত খেল=== চুতীয়াসকলৰ মাজত লিপিবদ্ধ পৰম্পৰাগত খেলৰ ভিতৰত ''ঘিলা খেল'', ''ঢোপ খেল'' বা ''হেতালি খেল'', মল্লযুদ্ধ (''মল্ল যোধা'') আৰু ''নাও খেল'' আছে। ''ঘিলা খেল'' মাটিত আঁকা কিছুমান খোপত খেলা হয়; খেলুৱৈয়ে এটা ভৰিত জপিয়াই সৰু শিল বা ''ঘিলা'' আগবঢ়ায়। ''ঢোপ খেল'', যাক ''হেতালি খেল''ো কোৱা হয়, সৰু শিলগুটিৰে খেলা দলীয় খেল।<ref name="Richa-games">{{harvcol|Chutia|2026|pp=170–176}}</ref> উৎসৱ আৰু আন বিশেষ উপলক্ষত নাওবাইচো অনুষ্ঠিত হৈছিল; প্ৰতিযোগী দলে তাল মিলাই নাও বাই আৰু একেলগে গীত গায়।<ref name="Richa-games"/> ==উল্লেখযোগ্য ব্যক্তি== *[[সোণাৰাম চুতীয়া]]—[[যোৰহাট জিলা]]ৰ বৈষ্ণৱ পণ্ডিত, স্বাধীনতা সংগ্ৰামী আৰু শিক্ষাবিদ। *[[জয়ন্তী চুতীয়া]]—ভাৰত চৰকাৰৰ বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিভাগৰ এমেৰিটাছ বিজ্ঞানী আৰু বিশিষ্ট পদাৰ্থবিজ্ঞানী। *[[গুণাৰাম খনিকৰ]]—বিশ্বখ্যাত বনৌষধি বিশেষজ্ঞ। *[[সোণেশ্বৰ বৰা]]—স্বাধীনতা সংগ্ৰামী আৰু ৰাজনীতিবিদ; ১৯৬৭ৰ পৰা ১৯৭৮ চনলৈ অসম চৰকাৰৰ কৃষি আৰু সমবায় মন্ত্ৰী আছিল। তেওঁ [[অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক]] প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ লগতে অসমত ক্ষুদ্ৰ চাহ বাগিচাৰ ধাৰণাৰ পথিকৃৎ আছিল। *[[হেমপ্ৰভা চুতীয়া]]—ডিব্ৰুগড়ৰ বিশিষ্ট তাঁতশিল্পী আৰু শিল্পী। *[[বিশ্বজিৎ বৰা]]—[[মুম্বাই]]ভিত্তিক ভাৰতীয় চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক, প্ৰযোজক, লেখক আৰু সম্পাদক। *[[অতুল বৰা]]—২০১৬ চনৰ পৰা [[বোকাখাত বিধানসভা সমষ্টি|বোকাখাত সমষ্টি]]ৰ [[অসম বিধানসভা]]ৰ বিধায়ক। *[[অজন্তা নেওগ]]—[[গোলাঘাট বিধানসভা সমষ্টি|গোলাঘাট সমষ্টি]]ৰ [[অসম বিধানসভা]]ৰ বিধায়ক। *[[বিমল বৰা]]—[[টিংখং বিধানসভা সমষ্টি|টিংখং সমষ্টি]]ৰ [[অসম বিধানসভা]]ৰ বিধায়ক। *শৰৎ শইকীয়া—[[মাহমৰা বিধানসভা সমষ্টি|মাহমৰা সমষ্টি]]ৰ প্ৰাক্তন বিধায়ক। *কৃষ্ণমণি চুতীয়া—''চল গৰী'' আৰু ''আম পাত লম্বা লম্ব'' আদি জনপ্ৰিয় গীতৰ বাবে পৰিচিত অসমীয়া গায়ক। *[[নোমল চন্দ্ৰ বৰা]]—স্নায়ুৰোগ বিশেষজ্ঞ আৰু উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ প্ৰথম ছুপাৰ-স্পেচিয়েলিটি তৃতীয় স্তৰৰ চিকিৎসালয় GNRC-ৰ প্ৰতিষ্ঠাপক। *[[উদ্ধৱ ভৰালী]]—১৪০টাতকৈ অধিক উদ্ভাৱনৰ কৃতিত্ব থকা বিশ্বখ্যাত উদ্ভাৱক। *[[নয়নমণি শইকীয়া]]—ভাৰতীয় আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় মহিলা লন বল খেলুৱৈ। ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} ==টোকা== {{notelist}} ==গ্ৰন্থপঞ্জী== {{refbegin}} * {{citation |first=S L |last=Baruah |title=A Comprehensive History of Assam |year=1986 |publisher=Munshiram Manoharlal|ref=harv}} * {{cite book |last=Khanikar |first=Surjyakanta |title=চুতীয়া জাতিৰ ইতিহাস আৰু লোক-সংস্কৃতি |trans-title=History and Folk Culture of the Chutia Community |year=1991 |language=as|ref=harv}} *{{cite journal |last=Prinsep |first=James |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |title=Journal of the Asiatic Society of Bengal |year=1838 |volume=7 |publisher=Asiatic Society of Bengal |url=https://books.google.com/books?id=gjczAQAAMAAJ |language=en |ref=harv }} *{{cite journal |last=Hannay |first=S.F |journal=Journal of the Asiatic Society of Bengal |title=Journal of the Asiatic Society of Bengal |year=1848 |publisher=Asiatic Society of Bengal |location=Calcutta |language=en |ref=harv }} * {{cite book|last1=Saikia|first1=Yasmin|title=Fragmented Memories: Struggling to be Tai-Ahom in India|date=2004|publisher=Duke University Press|isbn=082238616X|url=https://books.google.com/books?id=WfSmsuO6QugC|language=en|access-date=4 May 2020|archive-date=1 February 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230201230337/https://books.google.com/books?id=WfSmsuO6QugC|url-status=live |ref=harv}} * {{cite journal|last=Bhuyan|first=Rashmi Rekha|title=Archaeological Remains of the Dihing Valley of Assam: A Visit to Moiramora|date=2023|journal=Heritage: Journal of Multidisciplinary Studies in Archaeology|volume=11|issue=2|pages=532|url=https://www.heritageuniversityofkerala.com/JournalPDF/Volume11.2/29.pdf |ref=harv}} * {{cite book|last=Baruah|url=https://archive.org/details/chutiaburanji/mode/2up|first=Swarnalata|title=Chutia Jatir Buranji|date=2007|ref=harv}} * {{Citation |last=Bhattacharjee |first=J. B. |contribution=The Kachari (Dimasa) state formation |editor-last=Barpujari |editor-first=H. K. |title=The Comprehensive History of Assam |volume=2 |pages=391–397 |publisher=Assam Publication Board |place=Guwahati |year=1992|ref=harv}} * {{Cite thesis|last=Buragohain|first=Romesh|date=1988|title=Ahom State Formation in Assam: An Inquiry into the Factors of Polity Formation in Medieval North East India|type=PhD|publisher=North-Eastern Hill University|degree=PhD|hdl=10603/61119|ref=harv}} * {{cite thesis |last=Mahanta |first=Mamoni |title=Social Rites and Rituals of the Chutiyas in Assam: A Study |degree=PhD |publisher=Gauhati University |url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/handle/10603/284925 |year=2018|ref=harv }} * {{cite journal |last1=Acharyya |first1=Prarthana |last2=Mahanta |first2=Sakuntala |year=2019 |title=Language vitality assessment of Deori: An endangered language |url= |journal=Language Documentation & Conservation |volume=13 |issue= |pages=514–544 |doi= |hdl=10125/24853 |access-date=|ref=harv}} *{{cite book |last=Gogoi |first=Jahnavi |title=Agrarian System of Medieval Assam |publisher=Concept Publishing Company |place=New Delhi |year=2002|ref=harv}} *{{cite book |last1=Borboruah |first1=Hiteswar |title=Ahomar Din |date=1997 |publisher=Assam Prakashan Parishad|pages= |isbn=|ref=harv}} * {{Citation| last = Guha| first = Amalendu| title = The Ahom Political System: An Enquiry into the State Formation Process in Medieval Assam (1228-1714)| journal = Social Scientist| volume = 11| pages = 3–34| date = December 1983| doi = 10.2307/3516963| issue = 12| jstor = 3516963| url = http://opendocs.ids.ac.uk/opendocs/handle/123456789/3259| access-date = 23 March 2021| archive-date = 6 July 2023| archive-url = https://web.archive.org/web/20230706211727/https://opendocs.ids.ac.uk/opendocs/handle/20.500.12413/3259| url-status = live|ref=harv}} * {{cite book |last=Barua |first=Golap Chandra |title=Ahom-Buranji: From the Earliest Time to the End of Ahom Rule |publisher=Assam Administration |location=Calcutta |year=1930|ref=harv}} *{{Cite journal|last=Jacquesson|first=François|date=2008|title=Discovering Boro-Garo|url=http://himalaya.socanth.cam.ac.uk/collections/journals/ebhr/pdf/EBHR_32_02.pdf|journal=History of an Analytical and Descriptive Linguistic Category|access-date=23 March 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20190803001248/http://himalaya.socanth.cam.ac.uk/collections/journals/ebhr/pdf/EBHR_32_02.pdf|archive-date=3 August 2019|url-status=dead|archivedate=3 August 2019|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190803001248/http://himalaya.socanth.cam.ac.uk/collections/journals/ebhr/pdf/EBHR_32_02.pdf|deadurl=yes |ref=harv}} * {{cite journal |last1=Jacquesson |first1=François |last2=van Breugel |first2=Seino |title=The linguistic reconstruction of the past: The case of the Boro-Garo languages |journal=Linguistics of the Tibeto-Burman Area |date=3 November 2017 |volume=40 |issue=1 |pages=90–122 |doi=10.1075/ltba.40.1.04van |ref=harv}} *{{Cite journal |last1=Kumar |first1=Vikrant |last2=Basu |first2=Debashis |last3=Reddy |first3=B Mohan |year=2004 |title=Genetic Heterogeneity in Northeastern India: Reflection of Tribe–Caste Continuum in the Genetic Structure |url= |journal=American Journal of Human Biology |volume=16 |issue=3 |pages=334–345 |doi=10.1002/ajhb.20027|s2cid=22571529|ref=harv }} *{{citation |first=Guptajit |last=Pathak |title=Assam's history and its graphics |year=2008 |publisher=Mittal Publications|ref=harv}} *{{cite thesis |last=Chutia |first=Richa |title=The Chutiyas of Assam: A Socio-Cultural Study |publisher=Gauhati University |year=2026 |url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/handle/10603/720611 |via=Shodhganga |access-date=19 August 2026 |ref=harv }} *{{Cite book|last=Dalton|first=Edward Tuite|url=https://books.google.com/books?id=9wxWAAAAcAAJ&dq=bihiya+ahom&pg=PA77|title=Descriptive Ethnology of Bengal|date=1872|publisher=Office of the superintendent of government printing|language=en|ref=harv}} * {{cite journal|last1=Shin|first1=Jae-Eun|year=2020|title=Descending from demons, ascending to kshatriyas: Genealogical claims and political process in pre-modern Northeast India, The Chutiyas and the Dimasas|journal=The Indian Economic and Social History Review|volume=57|issue=1|pages=49–75|doi=10.1177/0019464619894134|s2cid=213213265|ref=harv}} * {{Citation |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and their Kingdom |publisher=Chugh Publications |place=Allahabad |year=1985|ref=harv}} * {{Citation |last=Nath |first= D |contribution=State Formation in the Peripheral Areas: A Study of the Chutiya Kingdom in the Brahmaputra Valley |year=2013 |title=Early States in North East India |editor-last1=Bhattarcharjee |editor-first1=J B| editor-last2=Syiemlieh |editor-first2=David R |pages = 24–49 |place=Delhi |publisher=Regency Publications| isbn=978-81-89233-86-0|ref=harv}} *{{Citation |last=Sarma |first=Benudhar |title=Maniram Dewan|publisher=Manuh Prakashan |place=Guwahati |year=1993|ref=harv}} *{{Citation|last=Hamilton|first=Francis|title=An Account of Assam|editor-last1=Bhuyan|editor-first1=Surya Kumar|publisher=The Government Of Assam|year=1940|ref=harv}} {{refend}} {{Assam}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ জনগোষ্ঠী]] h993orl6jl6ko9tlq4wrm77uze44igg 3 40580 639009 635530 2026-09-27T11:56:58Z MediaWiki message delivery 8079 /* Tech News: 2026-39 */ নতুন অনুচ্ছেদ 639009 wikitext text/x-wiki == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/37|Tech News: 2015-37]] == <section begin="technews-2015-W37"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/37|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now mention up to 50 users in a post and they will get a notification. Previously you could notify up to 20 users. [https://phabricator.wikimedia.org/T110306] * A new version of the [[:m:mw:Wikidata Toolkit|Wikidata Toolkit]] has been released. It now has Wikibase API support. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2015-September/006999.html] * You can now use Wikidata to find all good or featured articles in a Wikipedia version. [https://phabricator.wikimedia.org/T72209] '''Problems''' * There was a problem with [http://tools.wmflabs.org/ Tool Labs] due to [[:w:en:Kernel (operating system)|kernel]] issues. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T110827] * The Content Translation tool published some pages with the same reference repeated several times. This has been fixed. [https://cxupdate.wordpress.com/2015/09/03/september-3-update-fixed-duplicated-references-issues-with-norwegian-and-publishing-errors/][https://phabricator.wikimedia.org/T110007] '''Changes this week''' * The [[mw:MediaWiki 1.26/wmf22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from September 8. It will be on non-Wikipedia wikis from September 9. It will be on all Wikipedias from September 10 ([[mw:MediaWiki 1.26/Roadmap|calendar]]). * The maximum character length when you search for something on the Wikimedia wikis is now 300 characters. [https://phabricator.wikimedia.org/T107947] * The notifications list has been split into two lists. As a first step, notifications about messages on your user talk page will be placed in the second list. Feedback is requested at [[mw:Topic:Sobaaiky57zs7py7|the Echo talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T108190][https://phabricator.wikimedia.org/T108760] '''Meetings''' * You can join the next meeting with the VisualEditor team. During the meeting, you can tell developers which bugs are the most important. The meeting will be on [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=19&min=00&sec=0&day=08&month=09&year=2015 September 8 at 19:00 (UTC)]. See [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|how to join]]. * You can join the Wikitech ambassadors mailing list. The list is for Wikimedians interested in spreading information about Wikimedia technology news. [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikitech-ambassadors See how to join]. '''Future changes''' * The Wikimedia mailing lists will be moved to a new server and the software will be upgraded. This will happen on [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=14&min=00&sec=0&day=09&month=09&year=2015 September 9 at 14:00 (UTC)]. The mailing lists will not be working during the move. It can take up to four hours. [https://phabricator.wikimedia.org/T110133] * Wikidata will soon be able to store measurements, such as a mountain's height or the distance between two places. [https://phabricator.wikimedia.org/T77977][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2015-August/006982.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/Ambassadors|tech ambassadors]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/37|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2015-W37"/> 17:29, 7 September 2015 (UTC) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=13509330 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/38|Tech News: 2015-38]] == <section begin="technews-2015-W38"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/38|Translations]] are available. '''Recent changes''' *You can now use the [[mw:Wikidata query service|Wikidata query service]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2015-September/007042.html] *Belarusian-Taraškievica Wikipedia was moved from be-x-old.wikipedia.org to be-tarask.wikipedia.org. This caused some issues, but most of them were resolved. [https://phabricator.wikimedia.org/T11823] *Language preferences might not be changed immediately when you adjust them. Language selection might work slower. Please [[:mw:How to report a bug|report any problems]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T92357][https://phabricator.wikimedia.org/T46649] '''Problems''' *There was a problem when editing [[:w:en:International Standard Book Number|International Standard Book Numbers]] in Visual Editor. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T63558] *The Wikimedia mailing lists should have been upgraded on September 9. It didn't work as planned and will now happen later. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2015-September/083162.html] '''Changes this week''' * The [[mw:MediaWiki 1.26/wmf23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from September 15. It will be on non-Wikipedia wikis from September 16. It will be on all Wikipedias from September 17 ([[mw:MediaWiki 1.26/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * You can join the next meeting with the VisualEditor team. During the meeting, you can tell developers which bugs are the most important. The meeting will be on [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=19&min=00&sec=0&day=15&month=09&year=2015 September 15 at 19:00 (UTC)]. See [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|how to join]]. '''Future changes''' *ContentTranslation will show more data on the Special:ContentTranslationStats page. For example, it will show translation trends and information about deleted translations. [https://cxupdate.wordpress.com/2015/09/11/september-11-cx-update-fixes-in-broken-publishing-in-some-languages/] *The first version of the translation suggestions feature will be deployed soon. [https://cxupdate.wordpress.com/2015/09/11/september-11-cx-update-fixes-in-broken-publishing-in-some-languages/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/Ambassadors|tech ambassadors]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/38|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2015-W38"/> 16:17, 14 September 2015 (UTC) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=13595243 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/39|Tech News: 2015-39]] == <section begin="technews-2015-W39"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/39|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is now an experimental Wikimedia [https://maps.wikimedia.org maps service]. You can [[:mw:Talk:Maps|give feedback here]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2015-September/083277.html][https://www.mediawiki.org/wiki/Maps] * Last week a few issues with UploadWizard were fixed. Before this was done, UploadWizard would stop you from uploading your files if something went wrong. [https://phabricator.wikimedia.org/T42921][https://phabricator.wikimedia.org/T48741][https://phabricator.wikimedia.org/T61646][https://phabricator.wikimedia.org/T106968] * More Wikipedias can now use information from any Wikidata item in any Wikipedia article. Previously they could only use the Wikidata item that matched the subject of the article. [https://phabricator.wikimedia.org/T100788] * The VisualEditor welcome dialogue has been changed. The intention is to make it more helpful for new users. [https://phabricator.wikimedia.org/T112354] '''Problems''' * Wikimedia Labs' [[:w:en:HTTPS|HTTPS certificate]] expired for most of Tuesday 15 September. To reach Wikimedia Labs and Tool Labs securely you had to ignore your browser's security error message. There was no risk to data security during this time. [https://phabricator.wikimedia.org/T112608] * Last week the notification system was split into two parts. This was temporarily undone because of a bug and performance concerns. It will return to two parts this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T112552][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2015-September/001260.html] * UploadWizard couldn't upload files larger than 5 MB when using [[:m:commons:Commons:Chunked uploads|chunked uploads]]. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T111908] '''Changes this week''' * The [[mw:MediaWiki 1.26/wmf24|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from September 22. It will be on non-Wikipedia wikis from September 23. It will be on all Wikipedias from September 24 ([[mw:MediaWiki 1.26/Roadmap|calendar]]). * The page move tool has been switched over to the new standard look for forms. [https://phabricator.wikimedia.org/T86865] * You can now choose whether to extend a link or not when editing one in VisualEditor. This means it is easier to choose how much of what you type before and after the link is part of it. [https://phabricator.wikimedia.org/T91285] * Wikibooks can now use data from Wikidata. [https://phabricator.wikimedia.org/T107999] '''Meetings''' * You can join the next meeting with the VisualEditor team. During the meeting, you can tell developers which bugs are the most important. The meeting will be on [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=19&min=00&sec=0&day=22&month=09&year=2015 22 September at 19:00 (UTC)]. See [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|how to join]]. * You can join a meeting with the Wikidata team. It will be on [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=17&min=00&sec=0&day=23&month=09&year=2015 September 23 at 17:00 (UTC)]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2015-September/007052.html See how to join]. * You can register to the [[mw:Wikimedia Developer Summit 2016|Wikimedia Developer Summit 2016]] in San Francisco 4–6 January 2016. Gadget, template, bot, and tool developers are welcome as well. [[mw:Wikimedia Developer Summit 2016#Call for participation|Call for participation]] and travel sponsorship requests are open until 2 October. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/Ambassadors|tech ambassadors]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/39|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2015-W39"/> 18:29, 21 September 2015 (UTC) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=13726015 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/40|Tech News: 2015-40]] == <section begin="technews-2015-W40"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/40|Translations]] are available. '''Recent changes''' *In UploadWizard, the dialog to see an image preview has been removed. You already see the images in the thumbnails when you upload them. [https://phabricator.wikimedia.org/T112907] *UploadWizard dialogs look a bit different now. They have been updated to the new [[:mw:OOjs UI|OOUI]] look. [https://phabricator.wikimedia.org/T112117] *You can now edit music scores in VisualEditor. You can add new sheet music scores and get live updates when you edit one. [https://phabricator.wikimedia.org/T112925] *When you send an e-mail to another editor using [[:mw:Extension:EmailUsers|Special:EmailUser]], that user will now get a notification on the wiki as well. [https://phabricator.wikimedia.org/T56130] *You can now see 500 images when you upload images from Flickr with UploadWizard. Before this change the limit was 50. [https://phabricator.wikimedia.org/T44979] *The Wikimedia mailing lists have been upgraded. [https://phabricator.wikimedia.org/T110140] *MediaWiki developers spent a day looking at proposed code changes in [[:mw:Gerrit|Gerrit]]. The goal was to clean up the backlog and give feedback to volunteer developers. [https://phabricator.wikimedia.org/T88531] '''Problems''' *Some visitors had problems reaching the Wikimedia sites for an hour on September 24. [http://status.wikimedia.org/8777/156486/Static-assets-(CSS/JS)][http://status.wikimedia.org/8777/163388/Wiki-platform-%5B%5Bw%3Afi%3AMain-Page%5D%5D-(s2)] '''Changes this week''' *The [[mw:MediaWiki 1.27/wmf1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from September 29. It will be on non-Wikipedia wikis from September 30. It will be on all Wikipedias from October 1 ([[mw:MediaWiki 1.26/Roadmap|calendar]]). * There will be a new beta feature that allows editors to use Flow on their user talkpage if they want to. Each wiki [[mw:Flow/Request Flow on a page|can decide]] if they want to enable it. [https://phabricator.wikimedia.org/T98270] * The Content Translation tool can give translation suggestions. This feature will now be available in more languages: English, French, Spanish, Russian, Chinese, Turkish, Japanese, Italian, and Catalan. [https://cxupdate.wordpress.com/2015/09/25/september-24-cx-update-suggestions-in-new-languages-fixes-in-statistics-and-link-adaptation-and-more/] '''Meetings''' *You can join the [[mw:Reading/Strategy/Strategy Process|strategy process]] of the [[mw:Reading|Reading department]] of Wikimedia Engineering. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2015-September/083316.html] *You can join the next meeting with the VisualEditor team. During the meeting, you can tell developers which bugs are the most important. The meeting will be on [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=19&min=00&sec=0&day=29&month=09&year=2015 29 September at 19:00 (UTC)]. See [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|how to join]]. '''Future changes''' * The Wikimedia Foundation developers want the community to decide who can use [[:mw:Help:OAuth|OAuth]] in the future. You [[:m:Requests for comment/OAuth handover|can discuss it]] on Meta. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/Ambassadors|tech ambassadors]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/40|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2015-W40"/> 15:15, 28 September 2015 (UTC) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=13829249 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/41|Tech News: 2015-41]] == <section begin="technews-2015-W41"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/41|Translations]] are available. '''Recent changes''' *The link editor in the visual editor now shows results below the search box. This improves the usability on desktop and mobile. [https://phabricator.wikimedia.org/T101169] *The description at [[Special:ChangeEmail]] now clearly explains that the page can also be used to remove your email. [https://phabricator.wikimedia.org/T98799] '''Changes this week''' *The [[mw:MediaWiki 1.27/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from October 6. It will be on non-Wikipedia wikis from October 7. It will be on all Wikipedias from October 8 ([[mw:MediaWiki 1.27/Roadmap|calendar]]). *UploadWizard will remind users to add a category. [https://phabricator.wikimedia.org/T51710] *UploadWizard's category selectors will be easier to use. [https://phabricator.wikimedia.org/T112764] *A new [[mw:Help:Extension:Cite|Cite]] error will be shown if a named reference is defined more than once in the same article. [https://phabricator.wikimedia.org/T85386] '''Meetings''' *You can join the next meeting with the VisualEditor team. During the meeting, you can tell developers which bugs are the most important. The meeting will be on [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=19&min=00&sec=0&day=6&month=10&year=2015 6 October at 19:00 (UTC)]. See [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|how to join]]. '''Future changes''' *Wikidata requests your input on [[d:Wikidata:Client editing input|how to improve the editing of Wikidata's data in other locations]], such as Wikipedias. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/Ambassadors|tech ambassadors]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/41|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2015-W41"/> 18:32, 5 October 2015 (UTC) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=13953365 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/42|Tech News: 2015-42]] == <section begin="technews-2015-W42"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/42|Translations]] are available. '''Recent changes''' *The database size lists have been updated. These control special page update frequency and which wikis use global abuse filters. [https://phabricator.wikimedia.org/T114613] '''Changes this week''' *The [[mw:MediaWiki 1.27/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from October 13. It will be on non-Wikipedia wikis from October 14. It will be on all Wikipedias from October 15 ([[mw:MediaWiki 1.27/Roadmap|calendar]]). *You will be able to upload images to Wikimedia Commons using the visual editor. When the image is uploaded it will be added to the article you're editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T40030] *Pages that show citation error messages will automatically be placed in a hidden category. [https://phabricator.wikimedia.org/T104792] '''Meetings''' *You can join the next meeting with the VisualEditor team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=19&min=00&sec=0&day=13&month=10&year=2015 13 October at 19:00 (UTC)]. See [[mw:VisualEditor/Weekly triage meetings|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/Ambassadors|tech ambassadors]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2015/42|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2015-W42"/> 16:28, 12 October 2015 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=14074906 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/23|Tech News: 2018-23]] == <section begin="technews-2018-W23"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/23|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Skin:MonoBook|MonoBook skin]] has been optimised for mobile devices. It now looks different. [https://phabricator.wikimedia.org/T195625] * [[m:Planet Wikimedia|Planet Wikimedia]] collects blogs about Wikimedia. It will now use the [https://directory.fsf.org/wiki/Rawdog Rawdog] [[w:en:News aggregator|feed aggregator]] to do this instead of [[w:en:Planet (software)|Planet]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T180498][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-May/090036.html] * Redirect links in [[Special:WhatLinksHere|Special:WhatLinksHere]] now link to the original page and not the target page. This was done earlier and changed the used messages on some pages. This was a problem for wikis that customized the message. A new change fixed this by using the old messages with one more parameter for customization. Wikis that already changed their customized messages will have to move the customization back again. [https://phabricator.wikimedia.org/T189860] '''Problems''' * You will not be able to edit some wikis between 06:00 and 06:30 UTC on 13 June. You can see if [[phab:T195487|your wiki is one of them]]. * [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|MassMessage]] did not work 24–28 May. This is also why last week's Tech News was late. [https://phabricator.wikimedia.org/T195500] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 5 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 6 June. It will be on all wikis from 7 June ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180605T1830 5 June at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180606T15 6 June at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Edit Review Improvements/New filters for edit review|new filters for edit review]] tools and interface for watchlists will leave [[mw:Special:MyLanguage/Beta|beta]]. This is planned to happen in June or early July. [https://phabricator.wikimedia.org/T181193][https://phabricator.wikimedia.org/T195993] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/23|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W23"/> 21:54, 4 June 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18103288 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/24|Tech News: 2018-24]] == <section begin="technews-2018-W24"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/24|Translations]] are available. '''Recent changes''' * In [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps|the Wikipedia app]] for Android or iOS users can create [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Synced Reading Lists|reading lists]]. The reading lists can be seen on different devices if you are logged in to your account. There is now a browser extension so you can add pages to your reading list from a web browser. At the moment it works with Firefox and Chrome. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Reading_list_browser_extension] *[[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There is a new version of [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Pywikibot|Pywikibot]]. Pywikibot is a tool to automate tasks on MediaWiki wikis. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/pywikibot/2018-June/009842.html] '''Problems''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Skin:MonoBook|MonoBook skin]] was changed to make it work better for mobile users. This caused some problems. The change was rolled back to fix them. The new version is now back on the wikis. MonoBook users can opt out from the new responsive design. [https://phabricator.wikimedia.org/T195625] '''Changes later this week''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Edit Review Improvements/New filters for edit review|new filters for edit review]] tools and interface for watchlists will leave [[mw:Special:MyLanguage/Beta|beta]]. For most wikis this will happen on 18 June. For the rest it will happen on 25 June. [https://phabricator.wikimedia.org/T181193][https://phabricator.wikimedia.org/T195993] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 12 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 13 June. It will be on all wikis from 14 June ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * You can join the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Team|Readers Web team]] IRC office hour. There you can discuss tools to contribute on the mobile web for the existing MediaWiki skins. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180618T16 18 June at 16:00 (UTC)]. See [[m:Special:MyLanguage/IRC office hours|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180612T1830 12 June at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180613T15 13 June at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * You will be able to [[m:Special:MyLanguage/WMDE_Technical Wishes/Move files to Commons|move local wiki files to Commons]] and keep their original data intact. This is [[phab:T190716|planned to come]] to the first wikis in June. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/24|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W24"/> 21:55, 11 June 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18115892 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/25|Tech News: 2018-25]] == <section begin="technews-2018-W25"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/25|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[w:en:Syntax highlighting|Syntax highlighting]] has been a beta feature on Wikimedia wikis with text written from left to right. It is now a normal feature. It is based on [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T185030] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180619T1830 19 June at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180620T15 20 June at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Some old web browsers will not be able to read the Wikimedia wikis. This is because they use an insecure way to connect to them. This means that we get less security for everyone else too. This affects about 0.08% of all traffic to the Wikimedia wikis. This affects for example those who read Wikipedia on a [[w:en:PlayStation 3|PlayStation 3]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T147202][https://phabricator.wikimedia.org/T196371] * The [[mw:Special:MyLanguage/Edit Review Improvements/New filters for edit review|new filters for edit review]] tools and interface for watchlists will leave [[mw:Special:MyLanguage/Beta|beta]]. Because there is no new MediaWiki version this week it will happen on 25 June for most wikis. For the rest it will happen in early July. [https://phabricator.wikimedia.org/T181193][https://phabricator.wikimedia.org/T195993] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] All wikis that have not already done so will switch to use the [[mw:Special:MyLanguage/RemexHtml|Remex parsing library]] on 5 July. This is [[mw:Parsing/Replacing Tidy|to replace Tidy]]. You [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-June/001867.html can help] fix remaining errors. [https://www.mediawiki.org/wiki/Parsing/Replacing_Tidy/FAQ#What_will_editors_need_to_do.3F] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/25|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W25"/> 21:47, 18 June 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18136222 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/27|Tech News: 2018-27]] == <section begin="technews-2018-W27"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/27|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The database for [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Tags|tags]] will be changed. This will happen on 2 July on French Wikipedia and 9 July on all other wikis. Please [[phab:T185355|report]] if recent changes get slower or you can't save edits. This could especially affect editors who use the database on ToolForge. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata-tech/2018-June/001283.html] '''Problems''' * Last week's MediaWiki update was rolled back. This was because of a database problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T198350] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180703T1830 3 July at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180704T15 4 July at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/27|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W27"/> 00:46, 3 July 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18169586 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/28|Tech News: 2018-28]] == <section begin="technews-2018-W28"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/28|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[w:en:WebM|WebM video files]] have smaller file size but still be of the same quality. Creating WebM files will take longer time. [https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:TimedMediaHandler/VP9_transition] * The [[mw:Special:MyLanguage/Edit Review Improvements/New filters for edit review|new filters for edit review]] tools and interface for watchlists will leave [[mw:Special:MyLanguage/Beta Features|beta]]. This was supposed to already have happened but was delayed. For most wikis this will happen on 9 July. For the rest it will happen on 16 July. [https://phabricator.wikimedia.org/T195993] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] All wikis now use the [[mw:Special:MyLanguage/RemexHtml|Remex parsing library]] instead of [[mw:Parsing/Replacing Tidy|Tidy]]. This could cause errors. You [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-June/001867.html can help] fix the errors. [https://www.mediawiki.org/wiki/Parsing/Replacing_Tidy/FAQ#What_will_editors_need_to_do.3F] '''Problems''' * When you rolled back an edit it could get both the <code>Rollback</code> and <code>Undo</code> tags. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T190374] * Rollbacks from autopatrolled users were not marked as patrolled. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T198449] '''Changes later this week''' * When you edit a link in the visual editor there will be two separate buttons to change which page the link goes to (target) or its text (label). [https://phabricator.wikimedia.org/T55973][https://phabricator.wikimedia.org/T124305] * On the mobile version you can find a link to an editor's contributions from their user page. Now this will work even if they haven't created a user page. [https://phabricator.wikimedia.org/T197581] * When you edit a discussion on the mobile version you sometimes get your signature automatically added. This will now not happen if you have already added a signature manually. This is to avoid double signatures. [https://phabricator.wikimedia.org/T192725] * [[mw:Special:MyLanguage/Structured Discussions|Structured discussions]] toolbars will have more style options. [https://phabricator.wikimedia.org/T109123#4400917] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] When you look at Wikimedia code in [[w:en:Gerrit (software)|Gerrit]] there will be a new interface. It is on by default for new users. This is also true for developers. This is to make it easier to understand what is happening. [https://phabricator.wikimedia.org/T196812] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 10 July. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 11 July. It will be on all wikis from 12 July ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180710T1830 10 July at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180711T15 11 July at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Today all administrators can edit [[w:en:CSS|CSS]] and [[w:en:JavaScript|JavaScript]] for the entire wiki. There will be a new user group for editing CSS and JavaScript. Administrators will no longer automatically be able to do this. This is because it is a security risk when all administrator accounts can edit JavaScript even if they never plan to or do not know how it works. You can [[m:Special:MyLanguage/Creation of separate user group for editing sitewide CSS/JS|read more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T190015] * [[mw:Special:MyLanguage/Page Previews|Page previews]] will be on by default for new accounts. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-July/090297.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/28|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W28"/> 23:10, 9 July 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18194890 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/29|Tech News: 2018-29]] == <section begin="technews-2018-W29"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/29|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now use [[mw:Help:Extension:GlobalPreferences|global preferences]] on Wikimedia wikis. You can set them on the [[Special:GlobalPreferences|global preferences page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T16950] * You can now see a new log of pages being created at [[Special:Log/create|Special:Log/create]]. It includes pages which are later deleted. It is now available on all Wikimedia wikis except Commons and Wikidata. [https://phabricator.wikimedia.org/T12331] * You can see how many pageviews a wiki had from specific countries. The [https://stats.wikimedia.org/v2/#/en.wikipedia.org/reading/page-views-by-country/normal{{!}}map{{!}}2-Year~2016060100~2018071100{{!}}~total Wikistats2 maps] have now been updated. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-July/090327.html] '''Changes later this week''' * Your watchlist will show changes from the last seven days instead of three. If you have already set a length preference it will not change. [https://phabricator.wikimedia.org/T194414] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from July 17. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from July 18. It will be on all wikis from July 19 ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180717T1830 July 17 at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180718T15 July 18 at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Some articles have messages to readers about problems with the article. For example that it does not cite sources or might not be neutral. Readers do not see these messages on the mobile version. The developers now want to show them. You can [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Projects/Mobile Page Issues|read more and leave feedback]]. * You can use <code><nowiki><inputbox></nowiki></code> to create search boxes for specific pages. For example to search the archives of a community discussion page. Instead of <code><nowiki>prefix:Page name</nowiki></code> you will see a text that explains which pages are being searched. You can [[phab:T198318|read more and leave feedback]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/29|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W29"/> 16:01, 16 July 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18215334 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/30|Tech News: 2018-30]] == <section begin="technews-2018-W30"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/30|Translations]] are available. '''Recent changes''' * When you log in to your account you can choose to keep being logged in. This checkbox now works better than before on the mobile version for users without JavaScript. [https://phabricator.wikimedia.org/T196947] * Wikis that use [[mw:Citoid|Citoid]] can automatically generate citations for Swedish news sites. This only works in the visual editor. This now works for [[w:en:Sveriges radio|Swedish public service radio]]. More will come. Others could use this to add news sites in other languages in the future. [https://phabricator.wikimedia.org/T187023] * Editors can do max 90 edits per minute. This is new since last month. This does not affect bots or administrators. [https://phabricator.wikimedia.org/T56515] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.14|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2018-07-24|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2018-07-25|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2018-07-26|{{PAGELANGUAGE}}}} ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180725T15 {{#time:j xg|2018-07-25|{{PAGELANGUAGE}}}} at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/30|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W30"/> 09:44, 24 July 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18233172 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/31|Tech News: 2018-31]] == <section begin="technews-2018-W31"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/31|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The design on [[Special:Log]] has changed. It will change again soon. Developers are working on fixing problems. [https://phabricator.wikimedia.org/T117737] '''Problems''' * Deployment of 1.32.0-wmf.13 has been partially delayed. All deployments have been resumed and successfully done after bug fixes. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/engineering/2018-July/000577.html][https://lists.wikimedia.org/pipermail/engineering/2018-July/000585.html] * Deployment of 1.32.0-wmf.14 has been partially delayed. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/engineering/2018-July/000587.html][https://lists.wikimedia.org/pipermail/engineering/2018-July/000589.html] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.15|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2018-07-31|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2018-08-01|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2018-08-02|{{PAGELANGUAGE}}}} ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180731T1830 {{#time:j xg|2018-07-31|{{PAGELANGUAGE}}}} at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180801T15 {{#time:j xg|2018-08-01|{{PAGELANGUAGE}}}} at 15:00 (UTC)] as well as at [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180801T23 23:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * After [[:m:special:MyLanguage/Creation of separate user group for editing sitewide CSS/JS|a community discussion]], a new group for users will be created. "[[:m:Special:MyLanguage/Interface administrators|Interface administrators]]" will be the only users allowed to edit interface pages like [[MediaWiki:Common.css]] or [[MediaWiki:Common.js]]. This is done to avoid technical issues and improve security. That change will be effective by the end of August 2018. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/31|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W31"/> 14:05, 30 July 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18237696 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/32|Tech News: 2018-32]] == <section begin="technews-2018-W32"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/32|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[Special:NewPages|Special:NewPages]] now has the [[mw:UX standardization|OOUI look]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T117739] '''Problems''' * The MediaWiki version that was released two weeks ago was late to some Wikimedia wikis. This was because of bugs. It was on all wikis 30 July. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/20180724-Train][https://lists.wikimedia.org/pipermail/engineering/2018-July/000591.html] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 7 August. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 8 August. It will be on all wikis from 9 August. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180807T1830 7 August at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180808T15 8 August at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/32|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W32"/> 19:39, 6 August 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18277179 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/33|Tech News: 2018-33]] == <section begin="technews-2018-W33"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/33|Translations]] are available. '''Recent changes''' *<span title="Advanced item">[[File:Octicons-tools.svg|15px|link=]]</span> [[w:en:Cascading Style Sheets|CSS]] in templates can now be stored in a separate page on all wikis. This is called [[mw:Extension:TemplateStyles|TemplateStyles]]. This is to make it easier to edit how templates look. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-August/090481.html] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180814T1830 14 August at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180815T15 15 August at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The developers are planning more ways to block users. This could be blocking someone from just a page or a namespace. You can [[m:Special:MyLanguage/Community health initiative/Per-user page, namespace, and upload blocking|read more]]. You can leave feedback on the [[m:Talk:Community health initiative/Per-user page, namespace, and upload blocking|talk page]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikimedia-l/2018-August/090842.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/33|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W33"/> 17:53, 13 August 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18292380 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/34|Tech News: 2018-34]] == <section begin="technews-2018-W34"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/34|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 21 August. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 22 August. It will be on all wikis from 23 August ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180822T15 22 August at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' *The [[m:Special:MyLanguage/2018 Community Wishlist Survey|2018 Community Wishlist Survey]] begins on 29 October. The survey decides what the [[m:Community Tech|Community Tech team]] will work on. You can post proposals from 29 October to 11 November. You can vote on proposals from 16 November to 30 November. *[[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[mw:Manual:$wgLegacyJavaScriptGlobals|Legacy JavaScript global variables]] have been deprecated for seven years. They will soon be removed from all wikis. Gadgets and scripts that use them will stop working. You can test your community's gadgets on "group0" wikis. For example [[testwiki:Main Page|Test Wikipedia]] or [[mw:MediaWiki|mediawiki.org]]. The legacy JavaScript global variables are already disabled there. You can [[mw:ResourceLoader/Migration guide (users)#Global wg variables|read the migration guide]] to fix old scripts. [https://phabricator.wikimedia.org/T72470] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/34|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W34"/> 16:46, 20 August 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18310555 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/35|Tech News: 2018-35]] == <section begin="technews-2018-W35"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/35|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now see moved paragraphs in diffs in the mobile view. It also works on all languages in the desktop view. [https://phabricator.wikimedia.org/T199800] * Bureaucrats on all Wikimedia wikis can now remove the [[m:Special:MyLanguage/Interface administrators|interface admin]] user right. [https://phabricator.wikimedia.org/T202298] '''Problems''' * Some diffs show lines in the wrong order. The developers are working on fixing it. [https://phabricator.wikimedia.org/T197157] '''Changes later this week''' * The message you see when you thank a user will change. This is to make it easier to understand. [https://phabricator.wikimedia.org/T159302] * [[w:en:Wikipedia:AutoWikiBrowser|AWB]] will stop adding <code>using AWB</code> in the edit summary. Instead it will add a [[Special:Tags|tag]] that says <code>AWB</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T111663] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Some [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|abuse filter]] variables have changed. They are now easier to understand for non-experts. The old variables will still work but filter editors are encouraged to replace them with the new ones. You can find the list of changed variables [[mw:Extension:AbuseFilter/Rules format#Variables|on mediawiki.org]]. They have a note which says <code>Deprecated. Use ... instead</code>. An example is <code>article_text</code> which is now <code>page_title</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T173889] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Abuse filters can now use how old a page is. The variable is <code>page_age</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T30844] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 28 August. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 29 August. It will be on all wikis from 30 August ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180828T1830 28 August at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180829T15 29 August at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Because of a data centre test you will be able to read but not edit the wikis for up to an hour on 12 September and 10 October. This will start at [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=14&min=00&sec=0&day=12&month=09&year=2018 14:00 (UTC)]. You might lose edits if you try to save during this time. The time when you can't edit might be shorter than an hour. [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch 2018|You can read more about this]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/35|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W35"/> 16:16, 27 August 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18330273 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/36|Tech News: 2018-36]] == <section begin="technews-2018-W36"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/36|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new user right for users who can edit [[w:en:CSS|CSS]] and [[w:en:JavaScript|JavaScript]] for the entire wiki. Before this all admins could edit CSS and JavaScript. This was a security risk. This group is called [[m:Special:MyLanguage/Interface administrators|interface administrators]]. Administrators can delete user CSS and JavaScript pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T190015][https://phabricator.wikimedia.org/T200176] * There will be an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on the Wikipedia mobile website. It starts this week. It tests how we show templates that show information about an article. The test will last two weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T200792][https://www.mediawiki.org/wiki/Reading/Web/Projects/Mobile_Page_Issues] * You can now use different CSS rules for different skins when you edit templates. This is because of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:TemplateStyles|TemplateStyles]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T197617] * <code>wp10</code> in [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES]] is now called <code>articlequality</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T196240] * When you get a new message on your talk page you get a yellow message in the toolbar. The preference to show or not show this has been removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T58845] '''Problems''' * [[c:Commons:Upload Wizard|UploadWizard]] had problems with [[mw:Extension:UploadWizard/Campaigns|campaigns]]. Users could not upload files. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T202760] * You can get a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Notifications|notification]] when a link is made to a page you created. This has not worked since June. It was fixed last week. [https://phabricator.wikimedia.org/T200119] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 4 September. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 5 September. It will be on all wikis from 6 September ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180905T15 5 September at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The Wikimedia Foundation [[mw:Special:MyLanguage/Readers|Readers department]] will work on advanced mobile editing. You can [[c:File:Wikimedia Foundation Readers Roadmap Review - 2018-08-27.pdf|read more]] about this and other things they plan to work on over the next year. You can also [[c:File:Wikimedia Foundation Readers Roadmap Review - 27 August 2018.webm|see the presentation]]. * [[m:Special:MyLanguage/User:Keegan (WMF)/RelatedSites2|The RelatedSites extension]] will be removed from Wikivoyage. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Unused projects on the [[wikitech:Portal:Cloud VPS|Wikimedia Cloud virtual private server]] will [[wikitech:Cloud VPS 2018 Purge|be removed]]. This will happen in October. Projects can be marked if they are being used. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-August/090735.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/36|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W36"/> 16:48, 3 September 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18344596 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/37|Tech News: 2018-37]] == <section begin="technews-2018-W37"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/37|Translations]] are available. '''Recent changes''' * When you added or edited a template with the visual editor the input boxes were very big. This has been fixed. The input boxes will now be smaller until you click on them. Then they will change size to fit the text. [https://phabricator.wikimedia.org/T200834] '''Problems''' * Some diffs showed lines in the wrong order. This was fixed last week. [https://phabricator.wikimedia.org/T197157] * Marking a cross-wiki notification as read didn't work every time. The other wiki was not updated. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T121930] * <code><nowiki><maplink></nowiki></code> did not work for a few days. This was because of a bug. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T203427] * <code><nowiki>{{subst:REVISIONUSER}}</nowiki></code> is used by some templates. For a period edits saved with <code><nowiki>{{subst:REVISIONUSER}}</nowiki></code> would save the previous user's name and not your username. This is now fixed. Edits made before the bug was fixed will still be wrong and need to be corrected. [https://phabricator.wikimedia.org/T203583] * When you move a page the title still shows the old page name. The developers are working on fixing this. [https://phabricator.wikimedia.org/T203661] '''Changes later this week''' * Because of a data centre test you will be able to read but not edit the wikis for up to an hour on 12 September and 10 October. This will start at [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=14&min=00&sec=0&day=12&month=09&year=2018 14:00 (UTC)]. You might lose edits if you try to save during this time. The time when you can't edit might be shorter than an hour. [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch 2018|You can read more about this]]. * Because of [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch 2018|the data centre test]] there will be no new version of MediaWiki this week. Changes for this week will come next week instead. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] You can join the next meeting with the Editing team. During the meeting, you can tell developers which bugs you think are the most important. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180911T1830 11 Septmber at 18:30 (UTC)]. See [[mw:Editing team/Weekly triage meetings|how to join]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180912T15 12 September at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Team|The developers]] work on making the wikis work better on mobile phones. There is a list [[mw:Special:MyLanguage/Recommendations for mobile friendly articles|of common problems when making content easier to read in the mobile view]]. You can add things to the page and ask others to help. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/37|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W37"/> 22:36, 10 September 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18369657 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/38|Tech News: 2018-38]] == <section begin="technews-2018-W38"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/38|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[c:Special:MyLanguage/Commons:Mobile app|Wikimedia Commons mobile app]] has a new version. Images uploaded using Nearby are now automatically added to the associated Wikidata item. You can browse other images on Commons. You can see your achievements and your upload statistics. It has also fixed some bugs. [https://cookiesandcodeblog.wordpress.com/2018/08/10/commons-app-version-2-8-beta/] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] MediaWiki web requests now have a time limit of 60 seconds for GET requests and 200 seconds for POST requests. [https://phabricator.wikimedia.org/T97192] '''Problems''' * You could not see the menu on the notifications page on the mobile version. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T192475] '''Changes later this week''' *[[Special:AncientPages|Special:AncientPages]] can hide disambiguation pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T76287] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 18 September. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 19 September. It will be on all wikis from 20 September ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180919T15 19 September at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Team|The developers]] are testing new mobile web navigation. You can [[mw:Reading/Web/Advanced_mobile contributions/Navigation prototype feedback|use it and give feedback]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/38|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W38"/> 21:58, 17 September 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18389264 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/39|Tech News: 2018-39]] == <section begin="technews-2018-W39"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/39|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * The [[Special:Preferences|preferences form]] will change to use the standard look. If you see any problems please [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/3/?projects=ui-standardization,mediawiki-special-pages report them on Phabricator]. [https://phabricator.wikimedia.org/T117781] *[[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 25 September. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 26 September. It will be on all wikis from 27 September ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20180926T15 26 September at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/39|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W39"/> 15:23, 24 September 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18408633 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/40|Tech News: 2018-40]] == <section begin="technews-2018-W40"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/40|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Ordinary pages can no longer be loaded as [[w:en:JavaScript|javascript]]. You could do this using <code dir=ltr>?action=raw&ctype=text/javascript</code> in the [[w:en:URL|URL]]. Only fully protected pages in the MediaWiki: namespace or user javascript subpages can be loaded as javascript now. This is for better security. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-September/001955.html][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-September/090882.html] '''Problems''' * New and updated translations from [[en:w:translatewiki.net|translatewiki.net]] will not reach the wikis for a while. You can still translate messages on translatewiki.net. The Wikimedia wikis will be updated with the new translations later. This is because of work on the translation system. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-September/001951.html][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-September/090882.html] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.24|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 2 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 3 October. It will be on all wikis from 4 October ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181003T15 3 October at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. * You can join the meeting with the Wikimedia Foundation Search Platform team. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181003T15 3 October at 15:00 UTC]. See [[m:IRC office hours#Upcoming office hours|how to join]] if you want to know how the search function works or have questions. '''Future changes''' * Because of a data centre test you will be able to read but not edit the wikis for up to an hour on 10 October. This will start at [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=14&min=00&sec=0&day=10&month=10&year=2018 14:00 (UTC)]. You might lose edits if you try to save during this time. The time when you can't edit might be shorter than an hour. [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch 2018 2|You can read more about this]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/40|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W40"/> 17:35, 1 October 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18433392 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/41|Tech News: 2018-41]] == <section begin="technews-2018-W41"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/41|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Education Program|Education Program extension]] was removed from all Wikimedia projects. You can use the [https://outreachdashboard.wmflabs.org/ Programs and Events Dashboard] or the [https://tools.wmflabs.org/fountain/editathons/ Fountain] instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T125618] '''Problems''' * There was a problem when you copied and pasted from a table with the visual editor. It could add <code>href</code> where it shouldn't be. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T108506] '''Changes later this week''' * Because of a data centre test you will be able to read but not edit the wikis for up to an hour on 10 October. This will start at [http://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=14&min=00&sec=0&day=10&month=10&year=2018 14:00 (UTC)]. You might lose edits if you try to save during this time. The time when you can't edit might be shorter than an hour. [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch 2018|You can read more about this]]. * Because of [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch 2018|the data centre test]] there will be no new version of MediaWiki this week. Changes for this week will come next week instead. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181010T15 10 October at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/41|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W41"/> 23:38, 8 October 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18453674 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/42|Tech News: 2018-42]] == <section begin="technews-2018-W42"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/42|Translations]] are available. '''Problems''' * Some pages, edits and users disappeared for a short while after the [[m:Tech/Server switch 2018|server switch]]. Missing content and users was fixed within a day. Some preferences and other things might take a few more days to fix. [https://phabricator.wikimedia.org/T206743] * Wikis are updated with new and updated translations from [[m:translatewiki.net|translatewiki.net]] again. This will happen once a week. The developers are working on fixing the problem so we can have translation updates more often again. [https://phabricator.wikimedia.org/phame/post/view/121/translationwiki.net_security_incident/] '''Changes later this week''' * When you create an abuse filter that prevents edits you can now write a specific error message for it. Before this all abuse filters that prevented edits had the same error message. [https://phabricator.wikimedia.org/T27086] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.32/wmf.26|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 16 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 17 October. It will be on all wikis from 18 October ([[mw:MediaWiki 1.32/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * There will be no more meetings with the Editing team. This is because not enough Wikimedians were interested. To tell developers which bugs you think are the most important you can use [https://phabricator.wikimedia.org/ Phabricator] as normal. [https://www.mediawiki.org/wiki/Editing_team/Weekly_triage_meetings] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181017T15 17 October at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/42|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W42"/> 22:41, 15 October 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18470532 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/43|Tech News: 2018-43]] == <section begin="technews-2018-W43"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/43|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 23 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 24 October. It will be on all wikis from 25 October ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181024T15 24 October at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2019|Community Wishlist Survey]] begins on 29 October. The survey decides what the [[m:Community Tech|Community Tech team]] will work on. You can post proposals from 29 October to 11 November. You can vote on proposals from 16 November to 30 November. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/43|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W43"/> 23:12, 22 October 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18491932 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/44|Tech News: 2018-44]] == <section begin="technews-2018-W44"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/44|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can post proposals for the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2019|Community Wishlist Survey]]. The survey decides what the [[m:Community Tech|Community Tech team]] will work on. You can post proposals until 11 November. You can vote on proposals from 16 November to 30 November. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The wikis now have a [[:w:en:Content Security Policy|content security policy report]]. This means that you might get a warning in your javascript console when you load external resources in your user scripts. For security reasons it is recommended that you don't do this. It might not be possible to load external resources in your scripts in the future. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2018-October/001994.html] '''Problems''' * Your watchlist can show which changes you have already seen. This did not work for a few days. It has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T207472] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 30 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 31 October. It will be on all wikis from 1 November ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). * The 2006 wikitext editor is no longer available. It will be removed from [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|Special:Preferences]]. It has not been the standard editor for a long time. It was replaced by the [[mw:Extension:WikiEditor|2010 wikitext editor]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Contributors/Projects/Removal_of_the_2006_wikitext_editor][https://phabricator.wikimedia.org/T30856] '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181031T15 31 October at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/44|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W44"/> 20:09, 29 October 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18519160 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/45|Tech News: 2018-45]] == <section begin="technews-2018-W45"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/45|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now use [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:TemplateWizard|TemplateWizard]] to edit templates. This works only with the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:WikiEditor|2010 wikitext editor]] and not in the visual editor or the [[mw:Special:MyLanguage/2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]]. If you click on [[File:OOjs UI icon puzzle-ltr.svg|17px|link=|Puzzle icon]] you can enter the information in a pop-up. You can turn on TemplateWizard in your beta feature preferences. [https://phabricator.wikimedia.org/T202545] '''Changes later this week''' * You can choose to see edit conflicts in a two-column view. This is a beta feature. You can find it in your preferences. The interface for the two-column edit conflict will change. You can [[:m:WMDE Technical Wishes/Edit Conflicts#Solution: Solving edit conflicts line by line (new beta feature)|read more]]. * When you edit with the visual editor you can use the "Automatic" citation tab. This helps you generate citations. You will now be able to write plain text citations or the title of a journal article or a book in this tab. This will search the [[:w:en:Crossref|Crossref]] and [[:w:en:WorldCat|WorldCat]] databases and add the top result. [https://phabricator.wikimedia.org/T198567] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 6 November. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 7 November. It will be on all wikis from 8 November ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181107T15 7 November at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/45|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W45"/> 17:29, 5 November 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18540415 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/46|Tech News: 2018-46]] == <section begin="technews-2018-W46"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/46|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Some old mobile browsers can use the watchlist again. This has not worked for a while. These browsers are called [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Basic (Grade_C)|grade C browsers]]. This helps for example Windows Phone 8.1 with Internet Explorer and Lumia 535 with Windows 10. [https://phabricator.wikimedia.org/T196893] '''Problems''' * You can choose to see edit conflicts in a two-column view. This is a beta feature. You can find it in your preferences. Users who use this view saw the edit conflict resolution page when they wanted to see a preview. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T208840][https://phabricator.wikimedia.org/T209012][https://phabricator.wikimedia.org/T209036] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 13 November. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 14 November. It will be on all wikis from 15 November ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181114T15 14 November at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * You can use the [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|content translation]] tool to translate articles. The developers are working on [[mw:Content translation/V2|a new version]]. One of the changes will be a maintenance category. Articles where users add a lot of text from machine translation without changing it will be in that category. This is so the community can review it. The users will also have been warned before they publish the article that it has a lot of unchanged text from machine translations. [https://phabricator.wikimedia.org/T190798] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/46|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W46"/> 19:22, 12 November 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18568837 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/47|Tech News: 2018-47]] == <section begin="technews-2018-W47"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/47|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can vote on proposals in the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2019|Community Wishlist Survey]]. The survey decides what the [[m:Community Tech|Community Tech team]] will work on. You can vote until 30 November. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There is an [[:w:en:A/B testing|A/B test]] for <code>sameAs</code> data. This is to make it easier to find the right information with a search engine. This changes the [[:w:en:Metadata|metadata]] for a wiki page. It doesn't change how the page looks. [https://phabricator.wikimedia.org/T209306] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181121T15 21 November at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The Wikimedia wikis use templates to show readers there are problems with the content on some pages. For example if there are no sources or the page needs to be rewritten. The mobile website will soon show more information when you use these templates. Some templates may need to be updated. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-November/091113.html] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Education Program|Education Program extension]] was removed from all Wikimedia projects. The [[:w:en:Table (database)|database tables]] used by the extension will be archived. This will happen in a month. If you want the information on your wiki you should move it to a normal wiki page. [https://phabricator.wikimedia.org/T174802] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/47|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W47"/> 23:29, 19 November 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18611020 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/48|Tech News: 2018-48]] == <section begin="technews-2018-W48"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/48|Translations]] are available. '''Recent changes''' * On wikis with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Translate|translatable pages]] you could create a mess when you moved a page that had translatable subpages. A subpage is when you use <code>/</code> to create a new page: <code>/wiki/Page/Subpage</code>. The subpages would be moved but not the translations. The subpages are no longer automatically be moved. This is to make it safer to move pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T114592] '''Changes later this week''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:AdvancedSearch|advanced search interface]] will be available by default on all Wikimedia wikis. It makes it easier to use some of the special search functions that most editors don't know exist. It's already active on German, Farsi, Arabic and Hungarian Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T193182] * [[Special:UnusedCategories|Special:UnusedCategories]] show empty categories with no files or other categories. You can soon choose to not show soft redirect categories or some maintenance categories there. You can do this with the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words|magic word]] <code><nowiki>__EXPECTUNUSEDCATEGORY__</nowiki></code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T96041] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 27 November. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 28 November. It will be on all wikis from 29 November ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181128T16 28 November at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The <code>mw.util.jsMessage()</code> function was deprecated in 2012. It will be removed next week. [[:w:en:Wikipedia:Reporting JavaScript errors|Look for the warning]] <code>Use of "mw.util.jsMessage" is deprecated</code> in the JavaScript console to know if you use an affected script or gadget. If you are a gadget maintainer you should check if your JavaScript code contains <code>mw.util.jsMessage</code>. There is a [[mw:ResourceLoader/Migration guide (users)#mw.util.jsMessage|migration guide]]. It explains how to use <code>mw.notify</code> instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T193901] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/48|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W48"/> 22:22, 26 November 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18638702 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/49|Tech News: 2018-49]] == <section begin="technews-2018-W49"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/49|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Admins will not be able to unblock themselves if they are blocked by someone other than themselves. This is because it can cause damage if someone else takes over an admin account and other admins can't block them. If this is a problem for your community you can [[phab:T150826|report it on Phabricator]]. You can also ask questions [[m:Tech|on Meta]]. There is a discussion [[phab:T150826|on Phabricator]] about how to solve this if two admins fight with each other on a small wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T150826] * Small [[:w:en:Scalable Vector Graphics|SVG images]] are now bigger when you see them in [[mw:Special:MyLanguage/Extension:MediaViewer|MediaViewer]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T71237] * You can go to a section from the edit summary by clicking on the section name. Before this you had to click on the arrow. [https://phabricator.wikimedia.org/T165189] * When you jumped to a footnote that was referenced several times in an article it could be difficult to see where you were in the text. Now there are jump marks and highlights to help you find your way back. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Footnote_highlighting][https://phabricator.wikimedia.org/T194511] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181205T23 5 December at 16:00 (UTC)] and [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181205T23 at 23:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/49|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W49"/> 16:13, 3 December 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18671340 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/50|Tech News: 2018-50]] == <section begin="technews-2018-W50"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/50|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 11 December. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 12 December. It will be on all wikis from 13 December ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181212T16 12 December at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * New accounts will need passwords that are at least 8 characters long. Admins, interface admins, bureaucrats, oversighters, CentralNotice admins, global renamers, check users, stewards and some other user groups will need passwords that are at least 10 characters long. This is because an attacker could cause damage to the wikis if they took over these accounts. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Security_Team/Password_strengthening_2019][https://meta.wikimedia.org/wiki/Password_policy] * When you hover over a footnote it will show you the reference as a pop-up. This is so you don't have to jump down to the bottom of the page to see a reference. This will happen in 2019. Some wikis already have gadgets that do this. You will be able to turn it off. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/ReferencePreviews] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/50|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W50"/> 17:34, 10 December 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18699559 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/51|Tech News: 2018-51]] == <section begin="technews-2018-W51"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/51|Translations]] are available. '''Tech News''' * Because of the [[w:en:Christmas and holiday season|holidays]] the next issue of Tech News will be sent out on 7 January 2019. '''Recent changes''' * Some templates that show notices about the content of the page will now be shown on the mobile website. In many cases they were hidden before. [https://www.mediawiki.org/wiki/Reading/Web/Projects/Mobile_Page_Issues][https://phabricator.wikimedia.org/T210553] * Admins can no longer unblock themselves, except for self-blocks. A blocked admin can block the user who blocked them but no one else. This is so no one can block all admins on a wiki without being stopped. [https://phabricator.wikimedia.org/T150826] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:ParserMigration|ParserMigration extension]] has been removed. It compared the result of two versions of the MediaWiki wikitext parsing pipeline. It was used when we moved to the [[mw:Special:MyLanguage/RemexHtml|Remex parsing library]] instead of [[mw:Parsing/Replacing Tidy|Tidy]]. '''Problems''' * <code><nowiki><ref></nowiki></code> tags can use parameters such as "name" or "group". For example <code><nowiki><ref name="adams" group="books"></nowiki></code>. If a <code><nowiki><ref></nowiki></code> tag has more than two parameters all parameters are ignored. You don't get a warning that they don't work. This will soon be fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T211576] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 18 December. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 19 December. It will be on all wikis from 20 December ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20181219T16 19 December at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The Wikimedia Foundation [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps|Android app team]] are working on making it easier to edit on mobile phones. You can [[mw:Android editing features|read more]] about these plans. If you have an Android phone and speak at least two languages you can help testing in English. Tell [[:m:User:Dchen (WMF)|Dchen (WMF)]] you want to be part of the testing by writing on her talk page or email her. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] <code>tiles.wmflabs.org</code> and <code>wma.wmflabs.org</code> will stop working. They have no maintainers and run an old operating system. Tools which use it could stop working. This includes [[:w:en:Mapnik|the mapnik gadget]], hill shading, and hike and bike layers. New maintainers could help out and keep it going. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2018-December/091216.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2018/51|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2018-W51"/> 20:35, 17 December 2018 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18718987 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/02|Tech News: 2019-02]] == <section begin="technews-2019-W02"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/02|Translations]] are available. ''Tech News writers, editors and translators wish you a pleasant 2019 year.'' '''Recent changes''' * RelatedSites extension has been undeployed. It was used to create interwiki links on Wikivoyage, now handled by Wikidata. [https://phabricator.wikimedia.org/T128326] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] MediaWiki logstash logging is moving to a new infrastructure. This is an ongoing deployment. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/File:Logging_infrastructure_design_document.pdf] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [https://codesearch.wmflabs.org codesearch.wmflabs.org] has been updated, with new and updated repositories and a new search options for code. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2019-January/002045.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] On several wikis, an account named "{{int:abusefilter-blocker}}" has been created on December 17 to perform some technical maintenance on AbuseFilter. This account has sysop rights but it's a system user and no human can use it. The account already existed on wikis where AbuseFilter can perform blocks, which are issued using this account. See [[:phabricator:T212268|T212268]] for more information and future plans. '''Problems''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] In [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilter]], the "{{int:abusefilter-action-throttle}}" action takes three parameters: count, period and groups. They must now strictly respect the requirements listed [[:mw:Extension:AbuseFilter/Actions#Throttling|on mediawiki.org]]. A list of broken filters is [[:phabricator:P7956|on Phabricator]]. If you're familiar with AbuseFilter, please take a look and fix them. [https://phabricator.wikimedia.org/T209565] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from January 8. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from January 9. It will be on all wikis from January 10 ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * Search Platform Office Hours is rescheduled to January 9. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2019-January/091280.html Check the details] for time and date. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/02|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W02"/> 18:30, 7 January 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18759682 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/03|Tech News: 2019-03]] == <section begin="technews-2019-W03"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/03|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now use [[:w:en:Google Translate|Google Translate]] in the [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|content translation tool]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T90208][https://wikimediafoundation.org/2019/01/09/you-can-now-use-google-translate-to-translate-articles-on-wikipedia/] * You can now add [[mw:Special:MyLanguage/Help:File captions|captions]] to files on Commons. Captions are short descriptions of the file. They can be translated to all languages we use. They can't use wikitext markup. * Earlier a [[:w:en:Attribute (computing)|quoted HTML attribute]] had to be followed by a space. Now it doesn't. This means that some pages could look different when you save them even if you didn't edit that part of the text. [https://www.mediawiki.org/wiki/Topic:Uqhg1it7nojfnjfg][https://github.com/wikimedia/mediawiki/commit/59bb8864a23f3df120789c7619ef07acefa27b9c] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Templates with [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateStyles|<nowiki><templatestyles></nowiki>]] could not show the difference between the live template and the [[w:en:Sandbox (software development)|sandbox]] version when they were tested. This has now been fixed. <nowiki><templatestyles></nowiki> has a new <code>wrapper</code> parameter now. You can use it for selectors like <code dir="ltr">.mw-parser-output <nowiki><wrapper parameter value> <selector from CSS page></nowiki></code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T200441] '''Problems''' * When you see an edit in the recent changes feed or in the history of a page some of them have [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tags|tags]]. Some tags are added automatically. You can also add tags manually. Tags for edits that have been added manually can be edited. This didn't work for a little while. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T212703] '''Changes later this week''' *You can move files from your wiki to Wikimedia Commons and keep the file history with the new [[m:WMDE Technical Wishes/Move files to Commons|FileExporter]]. It will be a [[mw:Special:MyLanguage/Beta Features|beta feature]] on all wikis from 16 January. If you want to test it you [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|activate it]] and check [[m:WMDE Technical Wishes/Move files to Commons/Configuration file documentation|your wiki's configuration file]]. * Users who could cause more damage to the wikis if someone took over their account have to have more secure passwords. This includes administrators and other user groups. They can't use passwords that are in a list of common passwords. Accounts with common passwords are easy to take over. The list of common passwords was made longer a few weeks ago and has a different error message. Some user groups have been added to those who can't use common passwords. This is to protect all accounts with user rights that could cause damage. [https://gerrit.wikimedia.org/r/#/c/operations/mediawiki-config/+/481115/] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilter]] variable <code>minor_edit</code> has been removed. It was deprecated in 2016. Now you can't use it. You can fix the filters using it. You can find them if you use the search bar on [[Special:AbuseFilter|Special:AbuseFilter]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from January 15 <section end="technews-2019-W03"/> 17:55, 14 January 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18781471 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/04|Tech News: 2019-04]] == <section begin="technews-2019-W04"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/04|Translations]] are available. '''Tech News''' * Some people did not get last week's issue of Tech News. This was because of a problem with [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|MassMessage]]. If you did not get last week's issue, you can [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/03|read it on Meta]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T213942] '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|content translation tool]] can now use [[mw:Special:MyLanguage/Content translation/V2|version 2]] as the default version for users who turned on the [[mw:Special:MyLanguage/Beta Features|beta feature]]. For example it adds the tracking category <code>{{int:cx-unreviewed-translation-category}}</code> to translations that might have used machine translations without fixing the problems. This is so others can find them. You can find this category in <code>Special:TrackingCategories</code> on Wikipedias. * [https://mediawiki2latex-large.wmflabs.org https://mediawiki2latex-large.wmflabs.org] can now convert collects of up to 800 pages to [[:w:en:PDF|PDF]], [[:w:en:EPUB|EPUB]] or [[:w:en:OpenDocument|ODT]]. Previously this was 200 pages. '''Problems''' * When a template was edited with the visual editor, it would sometimes put all information on one line. This makes it difficult to read for editors who use the wikitext editor. It also makes it more difficult to see what happened in a diff. This problem affected edits made between 8 and 17 January and is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T213922] * [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|MassMessage]] is used to post a message to many pages. It has not been working reliably. Some messages have not been posted to everyone. [https://phabricator.wikimedia.org/T213942][https://phabricator.wikimedia.org/T139380] * Because of a database problem that had to be fixed immediately you could not edit most wikis for a couple of minutes on 17 January (UTC). This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T213858] '''Changes later this week''' * You will be able to use [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateStyles|template styles]] in the <code>Module</code> namespace. [https://phabricator.wikimedia.org/T200914] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.14|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 22 January. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 23 January. It will be on all wikis from 24 January ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190123T16 23 January at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/04|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W04"/> 20:37, 21 January 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_targets/8&oldid=18802332 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/05|Tech News: 2019-05]] == <section begin="technews-2019-W05"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/05|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The Wikimedia servers use [[:w:en:HHVM|HHVM]] to run the [[:w:en:PHP|PHP]] code. They are [[mw:Wikimedia Technology/Annual Plans/FY2019/TEC4: PHP7 Migration/Goals|going to use PHP7]] and stop using HHVM. You can test PHP7 with a [[mw:Special:MyLanguage/Beta Features/PHP7|new beta feature]]. That way you can [[mw:Talk:Beta Features/PHP7|help find and report]] problems. '''Problems''' * When someone moves a page to a name that already exists that page that had the name the article is moved to is deleted. For a couple of months this didn't always work. Some users saw an error message instead. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T210739] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190130T16 30 January at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/05|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W05"/> 18:16, 28 January 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18821217 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/06|Tech News: 2019-06]] == <section begin="technews-2019-W06"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/06|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * It was easy to untick a box by accident in [[Special:Preferences|Special:Preferences]]. This will now be fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T213517] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 5 February. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 6 February. It will be on all wikis from 7 February ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190206T16 6 February at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/06|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W06"/> 17:12, 4 February 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18846213 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/07|Tech News: 2019-07]] == <section begin="technews-2019-W07"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/07|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can use the <code>[[mw:Special:MyLanguage/Recommendations for mobile friendly articles on Wikimedia wikis#Making page issues (ambox templates) mobile friendly|ambox]]</code> [[:w:en:Cascading Style Sheets|CSS]] class to show page issues to mobile readers. When you use <code>ambox</code> there are [[mw:Special:MyLanguage/Recommendations for mobile friendly articles on Wikimedia wikis#Making page issues (ambox templates) mobile friendly|classes]] you can use. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.17|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 12 February. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 13 February. It will be on all wikis from 14 February ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190213T16 13 February at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/07|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W07"/> 18:46, 11 February 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18862544 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/08|Tech News: 2019-08]] == <section begin="technews-2019-W08"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/08|Translations]] are available. '''Recent changes''' * When you [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Thanks|thank]] someone on the mobile web you will now have two seconds to cancel the thank. This is in case you clicked on the thank button by accident. [https://phabricator.wikimedia.org/T63737] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 19 February. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 20 February. It will be on all wikis from 21 February ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190220T16 20 February at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * There is a proposal to add a red link to mobile search results if there is no page with that name. This is how it works on desktop. You can [[mw:Talk:Readers/Web/Advanced mobile contributions|leave feedback]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T211006] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/08|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W08"/> 23:14, 18 February 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18883065 --> == Talk to us about talking == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> [[File:OOjs_UI_icon_speechBubbles-rtl.svg|alt="icon depicting two speech Bubbles"|frameless|right|120px]] The Wikimedia Foundation is planning a [[mw:Talk pages consultation 2019|global consultation about communication]]. The goal is to bring Wikimedians and wiki-minded people together to improve tools for communication. We want all contributors to be able to talk to each other on the wikis, whatever their experience, their skills or their devices. We are looking for input from as many different parts of the Wikimedia community as possible. It will come from multiple projects, in multiple languages, and with multiple perspectives. We are currently planning the consultation. We need your help. '''We need volunteers to help talk to their communities or user groups.''' You can help by hosting a discussion at your wiki. Here's what to do: # First, [[mw:Talk pages consultation 2019/Participant group sign-up|sign up your group here.]] # Next, create a page (or a section on a Village pump, or an e-mail thread – whatever is natural for your group) to collect information from other people in your group. This is not a vote or decision-making discussion: we are just collecting feedback. # Then ask people what they think about communication processes. We want to hear stories and other information about how people communicate with each other on and off wiki. Please consider asking these five questions: ## When you want to discuss a topic with your community, what tools work for you, and what problems block you? ## What about talk pages works for newcomers, and what blocks them? ## What do others struggle with in your community about talk pages? ## What do you wish you could do on talk pages, but can't due to the technical limitations? ## What are the important aspects of a "wiki discussion"? # Finally, please go to [[mw:Talk:Talk pages consultation 2019|Talk pages consultation 2019 on Mediawiki.org]] and report what you learned from your group. Please include links if the discussion is available to the public. '''You can also help build the list of the many different ways people talk to each other.''' Not all groups active on wikis or around wikis use the same way to discuss things: it can happen on wiki, on social networks, through external tools... Tell us [[mw:Talk pages consultation 2019/Tools in use|how your group communicates]]. You can read more about [[mw:Talk pages consultation 2019|the overall process]] on mediawiki.org. If you have questions or ideas, you can [[mw:Talk:Talk pages consultation 2019|leave feedback about the consultation process]] in the language you prefer. Thank you! We're looking forward to talking with you. </div> [[user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] 15:09, 21 February 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/Sandbox&oldid=18890731 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/09|Tech News: 2019-09]] == <section begin="technews-2019-W09"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/09|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a [https://itunes.apple.com/WebObjects/MZStore.woa/wa/viewSoftware?id=324715238&mt=8 new version] of the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/iOS FAQ|iOS Wikipedia app]]. It has for example [[:w:en:Syntax highlighting|syntax highlighting]] and new toolbars to make it easier to write wikitext. It also has night mode, a find-on-page function and other things. You can [[mw:Talk:Wikimedia Apps|give feedback and suggestions]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Team/iOS/Editing_program] '''Changes later this week''' * When you look at your watchlist or the recent changes page you can use the [[mw:Special:MyLanguage/Edit Review Improvements/New filters for edit review|new filters for edit review]]. There you can choose tags to filter different edits. Empty tags will no longer be shown. [https://phabricator.wikimedia.org/T182219] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 26 February. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 27 February. It will be on all wikis from 28 February ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190227T16 27 February at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps|Wikipedia app]] for Android will invite users to add Wikidata descriptions to Wikidata objects that have Wikipedia articles but no Wikidata descriptions. It will only invite users who have added a number of Wikidata descriptions in the app without being reverted. This is to avoid spam and bad edits. You can [[mw: Wikimedia Apps/Team/Android/AppEditorTasks|read more]] and [[mw:Talk:Wikimedia_Apps/Team/Android/AppEditorTasks|leave feedback]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/09|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W09"/> 21:17, 25 February 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18898106 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/10|Tech News: 2019-10]] == <section begin="technews-2019-W10"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/10|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 5 March. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 6 March. It will be on all wikis from 7 March ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190306T16 6 March at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * You can [[mw:Talk pages consultation 2019/Participant group sign-up|give feedback]] on the future of talk pages. * The mobile website will use the standard [[:w:en:Font|fonts]] on your computer or phone instead of a generic font. This will make it easier to read text in many scripts. [https://www.mediawiki.org/wiki/Design/Projects/Improve_mobile_reading_experience][https://phabricator.wikimedia.org/T175877] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/10|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W10"/> 16:38, 4 March 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18912959 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/11|Tech News: 2019-11]] == <section begin="technews-2019-W11"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/11|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Pages can use [[:wikidata:Property:P625|geocoordinates]] from Wikidata with the <code>mw.wikibase.entity:formatStatements</code> [[w:Lua (programming language)|Lua]] function or the <code>#statements</code> [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Parser functions|parser function]]. If they do, they will now be shown using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer#<maplink>|a Kartographer <code><maplink></code>]] if the wiki can use Kartographer. You can report bugs or ask questions [[phab:T210926|on Phabricator]]. * There is now an [[:wikitech:EventStreams|EventStream]] to see when [https://stream.wikimedia.org/?doc#!/Streams/get_v2_stream_page_links_change links are added or removed] on Wikimedia wikis. You can read the [[phab:T115119|discussions and plans]]. '''Problems''' * Some wikis will not be able to edit for a short period of time on 19 March ([[:w:en:Coordinated Universal Time|UTC]]). This will start at [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190319T15 15:00 UTC]. It will last up to 15 minutes but probably shorter. You can [[phab:T217441|see the list of affected wikis]]. This is because of network maintenance. You can still read the wikis. * Editors who use Firefox to edit with the visual editor had a problem with copying text. When they tried to select text that included footnotes, templates or block images in the middle they would often only get part of the text. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T214976] * Some maps didn't work for a while on 8 March. This has been fixed. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/20190308-wdqs][https://phabricator.wikimedia.org/T217898] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 12 March. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 13 March. It will be on all wikis from 14 March ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190313T16 13 March at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/11|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W11"/> 19:30, 11 March 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18925338 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/12|Tech News: 2019-12]] == <section begin="technews-2019-W12"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/12|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * When you use [[:m:Help:Reverting#Advanced features|rollback]] you will be able to get a confirmation prompt on most wikis. It asks you if you wanted to do the rollback. This is to avoid misclicks. You will have to [[Special:Preferences#mw-prefsection-rendering|opt in]] to get it. On German Wikipedia it will be an opt-out feature from 28 March. [https://phabricator.wikimedia.org/T199534][https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Rollback] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 19 March. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 20 March. It will be on all wikis from 21 March ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190320T16 20 March at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Admins will be able to block someone from editing a page or a namespace. This already works on a few Wikimedia wikis. You can [[m:Special:MyLanguage/Community health initiative/Partial blocks|read more]]. If your wiki wants to be an early tester of this, you can [[m:Talk:Community health initiative/Partial blocks|tell the developers]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikimedia-l/2018-August/090842.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[:wikitech:Help:Toolforge|Toolforge]] will [[:wikitech:News/Toolforge Trusty deprecation|shut down the Ubuntu Trusty job grid]]. This will happen the week of 25 March. Tools that use this grid needs to be moved to the new Debian Stretch job grid. If they haven't, they will be taken offline. Maintainers can restart the tools later. Users may not be able to use them in the meanwhile. You can see a [[:toolforge:trusty-tools/|list of affected tools]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/12|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W12"/> 19:44, 18 March 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18939566 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/13|Tech News: 2019-13]] == <section begin="technews-2019-W13"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/13|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Content translation/V2|new version of the content translation tool]] will be used for all new translations. The older version will still be used for translations that were started with it. Most users won’t see any change. More than 80% of the published translations are already using the new version. [https://phabricator.wikimedia.org/T212646] '''Problems''' * There was a problem with editing with [[:w:en:Safari (web browser)|Safari]] on [[:w:en:IOS|iOS]]. When you wrote an edit summary you couldn't save the edit. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T218352] * The editing toolbar sometimes disappears when you scroll on [[:w:en:IOS|iOS]] devices. This will be fixed soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T218414] * Wikis can [[mw:Special:MyLanguage/Help:System message|over-ride interface messages]] on-wiki. A problem meant that sometimes an old versions of any changed messages were shown instead. This included the sitenotice and other important parts of the interface. This was fixed at around 2019-03-22 16:00 (UTC). Logged-out users may still get the wrong message. Purging the page should fix it for them. [https://phabricator.wikimedia.org/T218918] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 26 March. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 27 March. It will be on all wikis from 28 March ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190327T16 27 March at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/13|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W13"/> 18:05, 25 March 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18947493 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/14|Tech News: 2019-14]] == <section begin="technews-2019-W14"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/14|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Notifications|Notifications]] tell you about things that happen on the wiki. You can turn on notifications about [[mw:Special:MyLanguage/Help:Notifications/Notifications_types#echo-category-title-article-linked|new links to pages you created]]. For performance reasons you can no longer get e-mails about this. [https://phabricator.wikimedia.org/T219444] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.24|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 2 April. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 3 April. It will be on all wikis from 4 April ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190403T16 3 April at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/14|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W14"/> 16:29, 1 april 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18980992 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/15|Tech News: 2019-15]] == <section begin="technews-2019-W15"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/15|Translations]] are available. '''Recent changes''' * More wikis are now testing visual editor section editing for mobile users. You can [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor on mobile/Section editing|read more]]. * Admins on French and Polish Wikipedia can [[m:Community health initiative/Partial blocks|block someone from editing a page or a namespace]]. If your wiki wants to get these blocks before they are available to all wikis, you can [[m:Talk:Community health initiative/Partial blocks|tell the developers]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T219327][https://phabricator.wikimedia.org/T219218] '''Problems''' * You will be able read but not edit most wikis for 30 minutes on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190411T05 11 April at 05:00 (UTC)]. This is because of a hardware problem. You can [[phab:T220080|see a list of the affected wikis]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2019-April/091900.html] * A map update caused some problems on 29 March and 30 March. It was rolled back. [https://phabricator.wikimedia.org/T217087] * Pages on some Wikivoyages had problems with the top headline. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T97891#5079408] '''Changes later this week''' * When you add an edit summary the VisualEditor will search your recent edit summaries in case you want to re-use one. This works in both the [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User guide|visual]] and [[mw:Special:MyLanguage/2017 wikitext editor|wikitext]] modes on desktop. It also works [[mw:VisualEditor on mobile|on the mobile site]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T50274] * The Wikimedia wikis will get a [[:w:en:URL shortening|URL shortener]]. This will work from 11 April. You can [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|read more]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2019-April/012893.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The <code><nowiki>{{REVISIONID}}</nowiki></code> magic word will no longer work. This is for performance reasons. When you preview a page it will return <code>""</code> (empty string). When you read a page it will return <code>"-"</code> (dash). For now this will only affect content namespaces. [https://phabricator.wikimedia.org/T137900] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.25|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 9 April. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 10 April. It will be on all wikis from 11 April ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190410T15 10 April at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * You will be able to preview references. This means that when you hover over the link you will get a popup that shows you a preview of the reference. It will work much like [[mw:Special:MyLanguage/Page Previews|page previews]]. This is so you don't have to go to the bottom of the page to see a reference. This will now be available as a beta feature on German and Arabic Wikipedia. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/ReferencePreviews][https://phabricator.wikimedia.org/T67114] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The Wikidata [[:w:en:JSON|JSON]] output will change. Empty containers will be serialised as empty objects. This is a breaking change that will affect tools that use JSON outputs and APIs. It will happen on 30 April. You can [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2019-April/012891.html read more and see how to test your code]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/15|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W15"/> 18:25, 8 april 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=18988936 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/16|Tech News: 2019-16]] == <section begin="technews-2019-W16"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/16|Translations]] are available. '''Recent changes''' *All wikis now have the [[:mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:TemplateWizard|TemplateWizard]] for the wikitext editor. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 16 April. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 17 April. It will be on all wikis from 18 April ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190417T15 17 April at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Wikidata will get a new [[:wikidata:Help:Property constraints portal#Constraint statements on properties|constraint status]] called <code> suggestion</code>. This [[mailarchive:wikidata/2019-April/012911.html|will change]] how the <code>WikibaseQualityConstraints</code> constraint checking API works. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2019-April/012910.html][https://phabricator.wikimedia.org/T204439] * You can test the [[c:Commons:Structured data/Get involved/Feedback requests/Depicts testing|<code>depicts</code> property]] for structured data on Commons. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/16|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W16"/> 23:00, 15 april 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19011282 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/17|Tech News: 2019-17]] == <section begin="technews-2019-W17"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/17|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/AdvancedSearch|advanced search]] function [[:w:en:URL|URL]] now shows which namespaces you search in. The namespace field is collapsed by default on the search page. You can also [[gerrit:plugins/gitiles/mediawiki/extensions/AdvancedSearch/+/refs/heads/master/docs/adding_fields.md|add new fields]] to the search interface through a [[:w:en:Hooking|hook]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T217445][https://phabricator.wikimedia.org/T217443][https://phabricator.wikimedia.org/T217446] * The wikis now look slightly different in the mobile web version. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2019-April/091978.html] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190423T15 23 April at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Wikipedia articles will have the <code>[https://schema.org/sameAs sameAs]</code> [https://schema.org/Property meta property]. It adds structured data. This makes it easier for search engines to find Wikipedia articles. It also makes it easier to reuse content. There will an [[:w:en:A/B testing|A/B test]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Reading/Seach_Engine_Optimization/sameAs_test][https://phabricator.wikimedia.org/T209306] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/17|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W17"/> 19:08, 23 april 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19030007 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/18|Tech News: 2019-18]] == <section begin="technews-2019-W18"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/18|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps|Wikipedia app]] for Android now invites users to add Wikidata descriptions to Wikidata objects that have Wikipedia articles but no Wikidata descriptions. It will only invite users who have added a number of Wikidata descriptions in the app without being reverted. This is to avoid spam and bad edits. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Team/Android/AppEditorTasks][https://phabricator.wikimedia.org/T205125] '''Problems''' * Tech News was late last week because of a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:MassMessage|MassMessage]] bug. Other newsletters had the same problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T221570] '''Changes later this week''' * You will see when you last refreshed the recent changes page. This is so you can see how recent the changes are. [https://phabricator.wikimedia.org/T200353] * When you write a comment in [[mw:Special:MyLanguage/Structured Discussions|Structured Discussions]] but have not posted it yet your [[:w:en:Web browser|web browser]] will save it in <code>[[:w:en:Web storage#Local and session storage|local storage]]</code> instead of <code>[[:w:en:Web storage#Local and session storage|session storage]]</code>. This means you do not lose them even if you close your web browser. Structured Discussions used to be called Flow. [https://phabricator.wikimedia.org/T93612] * You will be able to turn off [[mw:Special:MyLanguage/Help:Notifications/Notifications types#Milestone|milestone notifications]]. Milestone notifications congratulate you when you have made certain numbers of edits. [https://phabricator.wikimedia.org/T169924] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.33/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 30 April. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 1 May. It will be on all wikis from 2 May ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190501T15 1 May at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The Wikidata <code>wb_terms</code> table will be dropped. This will affect some Wikidata tools. They need to be updated. The table has become too big which is causing problems. This will happen on 29 May. You can [[mailarchive:wikidata/2019-April/012987.html|read more]]. You can ask for help if you need it. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Wikimedia wikis will soon use a token when you log out. This changes how the API works. Some tools might need to be updated. [https://phabricator.wikimedia.org/T25227] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/18|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W18"/> 22:28, 29 april 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19046269 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/19|Tech News: 2019-19]] == <section begin="technews-2019-W19"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/19|Translations]] are available. '''Problems''' * [[Special:Watchlist|Special:Watchlist]] can show the wrong information. It does not always show which edits are read and which are unread. The developers are working on solving the problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T218511] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 7 May. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 8 May. It will be on all wikis from 9 May ([[mw:MediaWiki 1.33/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190507T15 8 May at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/19|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W19"/> 16:28, 6 মে' 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19073915 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/20|Tech News: 2019-20]] == <section begin="technews-2019-W20"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/20|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 14 May. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 15 May. It will be on all wikis from 16 May ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190514T15 15 May at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/20|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W20"/> 00:49, 14 মে' 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19091659 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/21|Tech News: 2019-21]] == <section begin="technews-2019-W21"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/21|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The report for phase 1 of the talk pages consultation 2019 [[mw:special:MyLanguage/Talk pages consultation_2019/Phase 1 report|has been published]]. Communities are invited to [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages consultation 2019/Participant group sign-up#Phase2|start phase 2 of the consultation]] on their wikis. '''Problems''' * File descriptions for files from Commons were not shown properly on other Wikimedia wikis for a few days. For example the image descriptions and license information were missing. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T222935][https://phabricator.wikimedia.org/T222954] * Some diffs show an error message when you try to see them. The developers are working on fixing it. It could be because of some edit comments. [https://phabricator.wikimedia.org/T222857][https://phabricator.wikimedia.org/T222628] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2019-05-21|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2019-05-22|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2019-05-23|{{PAGELANGUAGE}}}} ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190521T15 {{#time:j xg|2019-05-22|{{PAGELANGUAGE}}}} at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The [[mw:Content translation/V2|content translation tool]] on Wikipedia can use machine translations. There is a system to stop translations where the editors do not fix machine translation mistakes. This warns or stops them if they seem to just copy what the machine translation gives them. If this system is too strict or not strict enough you can [[mw:Talk:Content translation|tell the language team]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Help:Content_translation/Translating/Translation_quality] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The Wikidata <code>wbeditentity</code> [[:w:en:Application programming interface|API]] endpoint will remove all aliases if the request includes an empty alias. This is how it supposed to work. It has not been working this way because of a bug. This will start on 12 June. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2019-May/013051.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/21|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W21"/> 13:04, 20 মে' 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19108030 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/22|Tech News: 2019-22]] == <section begin="technews-2019-W22"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/22|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Big changes to the [[w:en:Replication (computing)|replica database]] will happen on 3 June. Some tools on [[:wikitech:Help:Cloud Services Introduction|Cloud Services]] will stop working if the maintainers do not update them to use the new schema. This probably affects tools that query for revisions or log entries made by a user. [https://phabricator.wikimedia.org/T223406][https://lists.wikimedia.org/pipermail/cloud-announce/2019-May/000172.html] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 28 May. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 29 May. It will be on all wikis from 30 May ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190529T15 29 May at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/22|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W22"/> 15:34, 27 May 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19120221 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/23|Tech News: 2019-23]] == <section begin="technews-2019-W23"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/23|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now write all special letters in all African Wikipedia languages. This works in the desktop version. [https://aharoni.wordpress.com/2019/05/25/happy-africa-day-keyboards-for-all-african-wikipedia-languages/] * There is now a field called <code>[[:c:Commons:Depicts|depicts]]</code> on Commons. This is a way to show what is in a picture with the help of Wikidata. It is still in development. [https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Village_pump#Adding_qualifiers_to_Depicts] * Some tools on Toolforge may break on or after 3 June because of database changes. Maintainers should update their tools to use the new schema. [https://phabricator.wikimedia.org/T223406][https://lists.wikimedia.org/pipermail/cloud-announce/2019-May/000172.html] '''Problems''' * You will be able to read but not to edit Wikimedia Commons for 30 minutes on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190619T05 19 June at 05:00 (UTC)]. This is to fix a hardware problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T224516] '''Changes later this week''' * Some wikis have one tab for the visual editor and one tab for a wikitext editor. Others wikis just have one tab. If your wiki has two tabs, clicking a link to create a new page has always opened a wikitext editor. It will now open the editor you used the last time you edited. [https://phabricator.wikimedia.org/T223793] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 4 May. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 5 May. It will be on all wikis from 6 May ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190605T15 5 May at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/23|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W23"/> 15:25, 3 June 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19133752 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/24|Tech News: 2019-24]] == <section begin="technews-2019-W24"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/24|Translations]] are available. '''Recent changes''' * When you create a PDF from a page on the wiki this is now done by [[mw:Proton|Proton]]. Before this we used [[mw:Electron|Electron]]. It should look the same but work better. Both use Chromium. This is a different system from when you collect several articles into a book and make a PDF from them. [https://phabricator.wikimedia.org/T210651][https://phabricator.wikimedia.org/T186748] * The Flagged Revisions extension now uses the standard OOUI icons. There will be additional minor fixes for positioning in the next deployment. [https://phabricator.wikimedia.org/T155878] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Bots and other scripts that do not set an identifiable [[m:Special:MyLanguage/User-Agent policy|User-Agent]] may find their requests strictly rate-limited until they identify themselves properly. [https://phabricator.wikimedia.org/T224891] '''Problems''' * Please check if the Flagged Revisions configuration on your wiki is as you expect (or as it was a few weeks ago). If not, please [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projects=Wikimedia-Site-Requests%2CMediaWiki-extensions-FlaggedRevs report it]. [https://phabricator.wikimedia.org/T225144] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190612T15 12 June at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/24|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W24"/> 17:07, 10 June 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19143311 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/25|Tech News: 2019-25]] == <section begin="technews-2019-W25"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/25|Translations]] are available. '''Problems''' * You will be able to read but not to edit Wikimedia Commons for 30 minutes on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190619T05 19 June at 05:00 (UTC)]. This is to fix a hardware problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T224516] '''Changes later this week''' * [[:w:en:MIDI|MIDI]] files can soon be played without the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]]. You can then add them with <code><nowiki>[[File:Filename.midi]]</nowiki></code>. Later <code>override_midi</code> and <code>override_audio</code> will stop working. Instead you will need to add the MIDI file below the music score. [https://phabricator.wikimedia.org/T135597] * A new video player will soon replace the old one. You will be able to enable it as a beta feature in [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|your preferences]]. It will later be enabled for everyone if there are no big problems. [https://phabricator.wikimedia.org/T148103] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.10|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 18 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 19 June. It will be on all wikis from 20 June ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190619T15 19 June at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Some gadgets and user scripts still use the old <code>wgEnableAPI</code> and <code>wgEnableWriteAPI</code> values. These values are always true. They will soon be removed. This might break the gadgets and scripts. You should fix your gadgets to not use these values. [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/mediawiki/core/+/504076] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/25|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W25"/> 20:38, 17 June 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19152213 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/26|Tech News: 2019-26]] == <section begin="technews-2019-W26"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/26|Translations]] are available. '''Problems''' * The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.10|new version]] of MediaWiki for last week was not fully released due to issues. It was removed from most wikis on Tuesday and from test wikis on Thursday. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2019-June/092212.html] * Most wikis were slow and then briefly read-only last week due to one of the database servers having a problem. It is now replaced. [https://phabricator.wikimedia.org/T225981] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.11|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 25 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 26 June. It will be on all wikis from 27 June ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * You can watch or join the next [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2019-June/092210.html Wikimedia Language showcase]. It will be about the usage of Machine Translation in Wikimedia projects. The showcase will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190626T13 26 June at 13:00 (UTC)]. A recording will be kept for later viewing * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190626T15 26 June at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/26|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W26"/> 17:30, 24 June 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19168431 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/27|Tech News: 2019-27]] == <section begin="technews-2019-W27"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/27|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The development of [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Bridge|Wikidata Bridge]] has started. The goal is to allow Wikidata edits from Wikipedia. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2019-June/013216.html] '''Problems''' * Sometimes pages load slowly for users routed to the Amsterdam data center. Investigation is in progress. [https://phabricator.wikimedia.org/T226048] * Wikidata query service was overloaded between 11:50 UTC until 13:15 UTC on June 24. It has been fixed. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/20190624-wdqs] '''Changes later this week''' * You will be able to read but not to edit all wikis for a short amount of time, on 3 July at 06:00 (UTC). This is to move a database. [https://phabricator.wikimedia.org/T226358] * There is no deployment of a new version of MediaWiki on the wikis this week ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190703T15 3 July at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/27|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W27"/> 21:23, 1 July 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19175317 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/28|Tech News: 2019-28]] == <section begin="technews-2019-W28"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/28|Translations]] are available. '''Recent changes''' * For event organizers, if you [[m:Special:MyLanguage/Mass_account_creation#Requesting_temporary_lift_of_IP_cap|request a temporary lift of the IP cap]] for mass account creation, this will now also raise the edit rate limit for those new accounts at the event, which will prevent another bottleneck. [https://phabricator.wikimedia.org/T204583] * Administrators at all Wiktionary, Wikivoyage, and Wikisource wikis are now able to use the new [[m:Special:MyLanguage/Community_health_initiative/Partial_blocks|partial blocks]] feature. [https://phabricator.wikimedia.org/T218626] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 9 July. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 10 July. It will be on all wikis from 11 July ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). * The design of MediaWiki's software windows will change for desktop users. Layout will be simpler, buttons will be bolder and clearer, and close buttons will be just icons. This is like the mobile design. This will affect ContentTranslation, VisualEditor, TemplateWizard, and other tools. [https://phabricator.wikimedia.org/T226045] '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190710T15 10 July at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Wikidata will be in read-only mode on 30 July from 05:00 to 05:30 UTC because of a server switch. [https://phabricator.wikimedia.org/T227063] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There will be a change in the name format of new Wikidata RDF dumps starting on 15 July. [https://phabricator.wikimedia.org/T226153] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/28|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W28"/> 20:13, 8 July 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19192465 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/29|Tech News: 2019-29]] == <section begin="technews-2019-W29"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/29|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The mobile web will get more advanced editing tools. Seven more Wikipedias can use them now. This works for Arabic, Indonesian, Italian, Persian, Japanese, Spanish and Thai Wikipedia. You can try the tools on the mobile web and give feedback. [https://meta.wikimedia.org/wiki/User:CKoerner_(WMF)/Advanced_mobile_contribution_options_second_update] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The abuse filter system user will soon do maintenance edits on broken abuse filters. This user is called <code>{{int:abusefilter-blocker}}</code> and has administrator rights. This is meant to fix technical problems. It will not do any other changes. You [[phab:T209565|can read more]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.14|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 16 July. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 17 July. It will be on all wikis from 18 July ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190717T15 17 July at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps|Wikipedia app]] for Android will invite users to add image captions to images on Commons. It will only invite users who have added a number of edits in the app without being reverted. This is to avoid spam and bad edits. You can [[mw:Wikimedia Apps/Team/Android/AppEditorTasks|read more]] and [[mw:Talk:Wikimedia_Apps/Team/Android/AppEditorTasks|leave feedback]]. [https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Village_pump/Archive/2019/03#Edit_action_feed_(Android_Wikipedia_app)] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/29|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W29"/> 15:30, 15 July 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19199404 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/30|Tech News: 2019-30]] == <section begin="technews-2019-W30"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/30|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Communities interested by easing newcomers' first steps can now benefit from the Growth team experiments on their wikis. Check [[mw:Growth/Communities/How to get the Growth experiments on your wiki|the conditions and the request process]]. * The [[m:Coolest_Tool_Award|Coolest Tool Award 2019]] is looking for nominations. You can recommend tools by July 29. The awarded tools will be presented at Wikimania. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2019-July/092301.html] '''Problems''' * The release of the last version of MediaWiki (1.34.0-wmf.14) has been blocked for groups 1 and 2. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2019-July/002184.html] '''Changes later this week''' * Phabricator database will be moved to a different server. Writes will be blocked on Thursday 25 July, between 05:30 and 06:00 AM UTC. Reads will remain unaffected. [https://phabricator.wikimedia.org/T228243] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.15|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 23 July. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 24 July. It will be on all wikis from 25 July ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190723T15 24 July at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * [[mw:VisualEditor on mobile/Edit cards|Some items in the visual editor]] will change later this week. This will make it easier to edit links, citations, and templates on both desktop and mobile. [https://phabricator.wikimedia.org/T225834][https://phabricator.wikimedia.org/T221247] * With [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:AdvancedSearch|advanced search]] turned on you will be able to choose the sorting order of the search results when you do a search. [https://phabricator.wikimedia.org/T225479][https://phabricator.wikimedia.org/T197525] * Users who edit from IP addresses whitelisted on a [[:m:Special:MyLanguage/Mass_account_creation#Requesting temporary lift of_IP cap|request for temporary lift of the IP cap for mass account creation]] will bypass CAPTCHAs. This will happen in August. If you think this should not happen for some reason, please [[:phab:T227487|let us know]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The variable <code>user_wpzero</code> will be removed from AbuseFilter. [[phab:T227843#5344413|A list of filters needing a fix is provided]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/30|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W30"/> 13:08, 22 July 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19224936 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/31|Tech News: 2019-31]] == <section begin="technews-2019-W31"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/31|Translations]] are available. '''Problems''' * Wikidata will be in read-only mode on 30 July from 05:00 to 05:30 UTC because of a server switch. [https://phabricator.wikimedia.org/T227063] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 30 July. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 31 July. It will be on all wikis from 1 August ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190731T15 31 July at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/31|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W31"/> 21:42, 29 July 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19235136 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/32|Tech News: 2019-32]] == <section begin="technews-2019-W32"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/32|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.17|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 6 August. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 7 August. It will be on all wikis from 8 August ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Problems''' *A change in [[mw:Extension:RelatedArticles|RelatedArticles extension]] accidentally enabled it for everyone, not just for mobile users. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T181242][https://phabricator.wikimedia.org/T229644] '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190807T15 7 August at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Today everyone can see [[:w:en:IP addresses|IP addresses]] if someone edits without an account. In the future this could be more hidden. This is to protect unregistered editors so fewer can see their IP address. This would only happen after we make sure the tools for vandal fighting can still be effective. You can [[m:Special:MyLanguage/IP_Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|read more]] and [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|comment]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/32|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W32"/> 13:25, 5 August 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19263690 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/33|Tech News: 2019-33]] == <section begin="technews-2019-W33"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/33|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Editors using the mobile website on Wikipedia can opt-in to new [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Advanced_mobile_contributions|advanced features]] via your settings page. This will give access to more interface links, special pages, and tools. Feedback on the discussion page is appreciated. [https://phabricator.wikimedia.org/T228916] * Due to the absence of volunteer maintenance of Cologne Blue skin, the link to activate it will be hidden. The skin will still work, but editors using it are encouraged to switch to another skin. [https://phabricator.wikimedia.org/T223824] '''Changes later this week''' * Due to Wikimania, there is no deployment this week. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments#Week_of_August_12th] '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190813T15 13 August at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The "Wikidata item" link will be moved from "Tools" to "In other projects" section on all Wikimedia projects, starting on August 21. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2019-August/013316.html Full announcement], [[phab:T66315|Phabricator task]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/33|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W33"/> 18:20, 12 August 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19280448 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/34|Tech News: 2019-34]] == <section begin="technews-2019-W34"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/34|Translations]] are available. '''Tech News''' * There will be no Tech News issue next week. The next issue of Tech News will be sent out on 2 September 2019. '''Problems''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Some abuse filters stopped working because of a code change. Only variables for the current action will work. Variables defined inside a branch may not work outside of that branch. You can [[phab:T230256|read more]] to see how to fix the filters. * Only six accounts can be created from one [[:w:en:IP address|IP address]] per day. Between 12 August and August 15 this was two accounts per day. This was because of a security issue. It is now six accounts per day again. [https://phabricator.wikimedia.org/T230521] '''Changes later this week''' * Only a limited number of accounts can be created from one [[:w:en:IP address|IP address]]. An IP address can be [[:w:en:Whitelisting |whitelisted]] so that it can create as many accounts as needed. This is useful at events where many new persons learn to edit. IP addresses that are whitelisted for this reason will also not show [[w:en:CAPTCHA|CAPTCHAs]] when you create accounts. This will happen on Wednesday. [https://phabricator.wikimedia.org/T227487] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 20 August. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 21 August. It will be on all wikis from 22 August ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190821T15 21 August at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * There is an [[:w:en: Request for Comments|RFC]] about creating a new global user group with the right to edit [[:mw:Extension:AbuseFilter|abuse filters]]. This will be used to fix broken filters and make sure all filters will still work when software changes happen. You can [[:m:Requests for comment/Creating abusefilter-manager global group|read more and comment]]. * <code>Special:Contributions/newbies</code> will no longer be working. This is because of performance reasons. It showed edits by new accounts. You can see this in the recent changes feed instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T220447] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/34|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W34"/> 15:21, 19 August 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19310286 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/36|Tech News: 2019-36]] == <section begin="technews-2019-W36"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/36|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can use the new [[wikidata:Wikidata:Development/Termbox|termbox]] interface if you edit Wikidata on a mobile device. This is to edit labels, descriptions and aliases easier on the mobile pages. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2019-August/013355.html] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.20|new version]] of MediaWiki has been deployed during the last week. * The previously announced change of positions of the "Wikidata item" link on all wikis has been rollbacked due to unexpected cache issues. [https://phabricator.wikimedia.org/T66315#5431632] * The limit for rollbacks has been increased from 10 to 100 rollbacks per minute. [https://phabricator.wikimedia.org/T228708] * The advanced version of the edit review pages (Recent Changes, Watchlist, and Related Changes) now include two new filters. These filters are for "All contents" and "All discussions". They will filter the view to just those namespaces. However the "All discussions" filter does not include pseudo talk pages, like discussions that are in the ''Project:'' or ''Wikipedia:'' namespaces. But it will include changes happening on ''Project talk:'' or the ''Wikipedia talk:''. [https://phabricator.wikimedia.org/T201520] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2019-09-03|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2019-09-04|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2019-09-05|{{PAGELANGUAGE}}}} ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). * When you log in, the software checks your password to see if it follows the [[Special:MyLanguage/Password policy|Password policy]]. From this week, it will also complain if your password is one of the most common passwords in the world. If your password is not strong enough, please consider to [[Special:PasswordReset|change your password]] for a [[w:en:Password strength|stronger password]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T151425] '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190904T15 {{#time:j xg|2019-09-04|{{PAGELANGUAGE}}}} at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * You will be able to read but not to edit Wikidata for up to 30 minutes on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190910T05 September 10 at 05:00 (UTC)]. [https://phabricator.wikimedia.org/T230788] * You will be able to read but not to edit some mid-sized wikis for up to 30 minutes [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190917T05 September 17 at 05:00 (UTC)]. You can [https://raw.githubusercontent.com/wikimedia/operations-mediawiki-config/master/dblists/s2.dblist see which wikis]. [https://phabricator.wikimedia.org/T230788] * You will be able to read but not to edit some mid-sized wikis for up to 30 minutes [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190924T05 September 24 at 05:00 (UTC)]. You can [https://raw.githubusercontent.com/wikimedia/operations-mediawiki-config/master/dblists/s3.dblist see which wikis]. [https://phabricator.wikimedia.org/T230788] * You will be able to read but not to edit Wikimedia Commons for up to 30 minutes on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20190926T05 September 26 at 05:00 (UTC)]. [https://phabricator.wikimedia.org/T230788] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/36|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W36"/> 09:08, 4 September 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=19350205 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/40|Tech News: 2019-40]] == <section begin="technews-2019-W40"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/40|Translations]] are available. '''Problems''' * Last week's Tech News had delivery problems. Some did not get the newsletter. Some got it more than one time. The problem where some pages got it three times should now be fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T232379] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.34/wmf.25|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2019-10-01|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2019-10-02|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2019-10-03|{{PAGELANGUAGE}}}} ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191002T15 {{#time:j xg|2019-10-02|{{PAGELANGUAGE}}}} at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The Wikimedia Foundation [[m:Community Tech|Community Tech team]] is working on a [[:m:Community Tech/Watchlist Expiry|watchlist expiry feature]]. This means you can put things on your watchlist for a period of time instead of forever. They are looking for [[:m:Community Tech/Watchlist Expiry#Open Questions|feedback on the questions they have]]. * [[Special:Contributions|Special:Contributions]] will get the standard [[mw:UX standardization|OOUI look]]. This makes it easier to use on mobile and makes it look like other <code>Special:</code> pages. There is a [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/User:Jdlrobson/compactspecialcontributions.css script] you can use to make the form smaller if you want to. [https://phabricator.wikimedia.org/T117736] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/40|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W40"/> 16:51, 30 September 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19425409 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/41|Tech News: 2019-41]] == <section begin="technews-2019-W41"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/41|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[mw:Extension:AbuseFilter|abuse filter function]] now has a faster [[w:en:Parsing|parser]]. This is to shorten the waiting time when you save an edit. [https://phabricator.wikimedia.org/T156095] '''Problems''' * There is a problem in the visual editor when you copy or delete text with footnotes. It will be fixed soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T234489] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 8 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 9 October. It will be on all wikis from 10 October ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191009T15 9 October at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The [[m:Community Wishlist Survey 2020|Community Wishlist Survey]] has a new format. It will focus on wikis that typically get less support. It will probably go back to the normal format next year. It is not decided exactly how it will work this year. You can [[m:Talk:Community Wishlist Survey 2020|leave feedback]]. * The [[:w:en:URL|URL]] of the Wikimedia wiki main pages could be changed. This is because the current URLs cause several problems. For example <code>https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:Main_Page</code> would be <code>https://www.wikidata.org/</code> instead. You can [[phab:T120085|tell the developers]] if this would cause problems for your wiki. * There is a new [[mw:Technical Community Newsletter/2019/October|technical community newsletter]]. You can read more about the work of Wikimedia's technical community. [[mw:Technical Community Newsletter/Subscribe|Subscribe]] to get the information in the future. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[w:en:Outreachy|Outreachy]] is an internship program for groups who are underrepresented in free and open-source software. There are seven Wikimedia projects about coding, documentation and quality assurance in the next round. Persons who fit the criteria [https://www.outreachy.org/apply/project-selection/#wikimedia can apply]. The last day to apply is 5 November. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/41|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W41"/> 15:36, 7 October 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19425409 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/42|Tech News: 2019-42]] == <section begin="technews-2019-W42"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/42|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now use [[:mw: Reading/Web/Advanced mobile contributions |more advanced editing tools]] on the mobile web. You can turn them on and off in your preferences in the mobile version. [https://phabricator.wikimedia.org/T233612] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 15 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 16 October. It will be on all wikis from 17 October ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191016T15 16 October at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * [[w:en:Internet Explorer|Internet Explorer]] 6 and 7 are no longer [[:mw:Compatibility|supported]]. This means the browsers might start looking a bit weird. They will not get security support. You [[:wikitech:HTTPS/Browser Recommendations|can't read]] Wikimedia wikis in Internet Explorer on Windows XP or Windows versions that are older than Windows XP. This is because almost no one uses the browsers anymore. Supporting them made the wikis less secure for everyone else. [https://phabricator.wikimedia.org/T232563] * In the future section headings might have a share link. This is to make it easier to link to the section. You can [[phab:T18691|read more and discuss]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/42|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W42"/> 23:55, 14 October 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19459969 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/43|Tech News: 2019-43]] == <section begin="technews-2019-W43"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/43|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|'''''[[$technews|Tech news]]''' prepared by [[$ambassadors|Tech News writers]] and posted by [[$bot|bot]] • [[$contribute|Contribute]] • [[$translate|Translate]] • [[$tech|Get help]] • [[$talk|Give feedback]] • [[$list|Subscribe or unsubscribe]].'']] The [[w:en:Application programming interface|API]] sandbox and help pages now show more clearly when API modules are marked as <code>internal</code>. API modules marked as internal were probably internal before. It was easier to miss. You should look for non-internal alternatives. [https://phabricator.wikimedia.org/T185508] '''Problems''' * There is a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Translate|translation tool]] we use on wikis with more than one language. For a few days it did not create pages for new languages when someone translated a page. The languages did not show in the language bar. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T235027] * The history and diffs can show wrong content. This is because of a cache problem. It will soon be fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T235188] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 22 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 23 October. It will be on all wikis from 24 October ([[mw:MediaWiki 1.34/Roadmap|calendar]]). * [[m:WMDE_Technical_Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] will be a beta feature on [[phab:T235083|all Wikipedias and some Wikivoyages]]. It shows you a preview of the footnote when you hover over or click on the number. It has been a beta feature on German and Arabic Wikipedia since April. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191023T15 23 October]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/43|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W43"/> 14:44, 21 October 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Trizek_(WMF)/sandbox/temp_MassMessage_list&oldid=19479668 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/44|Tech News: 2019-44]] == <section begin="technews-2019-W44"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/44|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can post proposals for the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2020|Community Wishlist Survey]]. The survey decides what the [[m:Community Tech|Community Tech team]] will work on. You can post proposals until 11 November. You can vote on proposals from 20 November to 2 December. This year the wishlist will focus on Wikibooks, Wiktionary, Wikiquote, Wikisource, Wikiversity, Wikispecies, Wikivoyage and Wikinews. You can [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2020#newformat|read more]] about the format for this year. * Mobile users now have a specific design for their Watchlist. [https://phabricator.wikimedia.org/T225127][https://phabricator.wikimedia.org/T235414] * You can share feedback and ideas on the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Desktop Improvements]] project. The goal is to make the interface easier to use for readers and editors without removing any functionality. The Foundation's Readers Web team will work on this over the next two years. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[mw:Special:MyLanguage/OOUI|OOUI]] now allows using <code>px</code> (pixels) instead of <code>em</code> ([[:w:en:Em (typography)|em]]) for some specific cases. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/design/2019-October/002646.html][https://phabricator.wikimedia.org/T220671] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2019-10-29|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2019-10-30|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2019-10-31|{{PAGELANGUAGE}}}} ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191030T15 {{#time:j xg|2019-10-30|{{PAGELANGUAGE}}}} at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * There will be no software changes from 19 December to 2 January. The first MediaWiki version next year will come the week of 6 January. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2019-October/092682.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Gadgets and user scripts can access variables about the current page in JavaScript. In 2015, this information was moved from global variables named <code dir=ltr>wg*</code> to <code style="white-space:nowrap;">mw.config</code>. The old global variables will be removed later this year. You can [[Phab:T72470|know more about it and tell the developers]] if you want to try this out on your wiki first. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/44|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W44"/> 16:26, 28 October 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19459969 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/45|Tech News: 2019-45]] == <section begin="technews-2019-W45"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/45|Translations]] are available. '''Recent changes''' * At [[Special:Contributions|Special:Contributions]] you could see up to 5000 edits at the same time if you edited the [[:w:en:URL|URL]]. This has been lowered to 500. This is to stop requests which break the sites. [https://phabricator.wikimedia.org/T234450] '''Changes later this week''' * <code>MediaWiki:ipb-default-expiry</code> can set the default length to block a user for your wiki. You will be able to use <code>MediaWiki:ipb-default-expiry-ip</code> to set a different default block length for IP editors. [https://phabricator.wikimedia.org/T219126] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 5 November. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 6 November. It will be on all wikis from 7 November ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191106T15 6 November at 15:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/45|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W45"/> 16:48, 4 November 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19523133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/46|Tech News: 2019-46]] == <section begin="technews-2019-W46"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/46|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [https://mediawiki2latex-large.wmflabs.org MediaWiki2LaTeX] can put different pages from a Wikimedia wiki into a [[:w:en:PDF|PDF]]. It can now make a PDF with around 5000 pages. Previously this was 800 pages. '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191113T16 13 November at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * Wikimedia will take part in [[:w:en:Google Code-in|Google Code-in]]. This is for young students who want to help with open source software. You can [[:mw:Google Code-in/2019|read more]]. Experienced technical Wikimedians can mentor students. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/46|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W46"/> 22:04, 11 November 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19523133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/47|Tech News: 2019-47]] == <section begin="technews-2019-W47"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/47|Translations]] are available. '''Problems''' * You will be able to read but not to edit some wikis for up to 30 minutes [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191126T06 on 26 November at 06:00 (UTC)]. You can [[phab:T238046|see which wikis]]. It will probably last much shorter than 30 minutes. This will also affect the <code>[[mw:Special:MyLanguage/Extension:CentralAuth|centralauth]]</code> database. This could for example affect changing passwords, logging in to new wikis, changing emails or [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CentralAuth/Global rename|global renames]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T238046] '''Changes later this week''' * You can soon vote on proposals for the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2020|Community Wishlist Survey]]. The survey decides what the [[m:Community Tech|Community Tech team]] will work on. You can vote on proposals from 20 November to 2 December. This year the wishlist will focus on Wikibooks, Wiktionary, Wikiquote, Wikisource, Wikiversity, Wikispecies, Wikivoyage and Wikinews. You can [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2020#newformat|read more]] about the format for this year. * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191120T16 20 November at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/47|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W47"/> 20:17, 18 November 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19523133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/48|Tech News: 2019-48]] == <section begin="technews-2019-W48"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/48|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * The mobile beta mode will be disabled to have less maintenance. The developers will focus on the [[mw:Reading/Web/Desktop Improvements|desktop improvements]] project. You can turn on [[mw:Reading/Web/Advanced mobile contributions|advanced mobile contributions mode]] if you want to see the categories. You could also jump back to the top. This can instead be done with a [[w:en:User:Jdlrobson/scripts/backtotop.js|gadget or user script]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T237290] * [[:mw:Parsoid|Parsoid]] is software we use for the visual editor, content translation, Flow and the Android app. This has been rewritten. It will come to the wikis gradually over the next two weeks. It has been tested, but there could be some diffs or previews that don't look right. If you see any you can [[phab:T229015|report them]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T229015] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 26 November. It will be on the other wikis next week ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). This is because of holidays. '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191127T16 27 November at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * You will switch between the article and the talk page in a new way in the mobile view in the future. It will use tabs. This is more like in the desktop view. [https://phabricator.wikimedia.org/T230695] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/48|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W48"/> 16:52, 25 November 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19523133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/49|Tech News: 2019-49]] == <section begin="technews-2019-W49"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/49|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[:m:Special:MyLanguage/Mix'n'match|Mix'n'match]] is a tool to connect Wikidata items to information in other databases. It can be used to find subjects that are missing in a Wikipedia. It now has more than 3000 datasets. Before it was closer to 2000. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 3 December. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 4 December. It will be on all wikis from 5 December ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191204T16 4 December at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There will be a new schema for [https://dumps.wikimedia.org/ XML dumps]. Scripts and apps that use them will need to be updated. If they are not updated they will no longer work. [https://phabricator.wikimedia.org/T238972] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The <code><nowiki>{{REVISIONID}}</nowiki></code> magic word will no longer work in the content namespaces. This is for performance reasons. When you preview a page it returns <code>""</code> (empty string). When you read a page it returns <code>"-"</code> (dash). In the future this will also affect other namespaces. The next ones are file and category namespaces. [https://phabricator.wikimedia.org/T235957] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/49|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W49"/> 16:59, 2 December 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19605481 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/50|Tech News: 2019-50]] == <section begin="technews-2019-W50"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/50|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Wikimedia projects use [https://translatewiki.net/ Translatewiki] to translate the wiki interface. You can now use [https://tools.wmflabs.org/watch-translations/ WatchTranslations] to watch projects there. You would get an email if there are missing translations to your language. [https://phabricator.wikimedia.org/T238216] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There is a new dataset you can use. It shows the number of editors per country per month for a number of countries. You can [[:wikitech:Analytics/Data Lake/Edits/Geoeditors/Public|read the documentation]] and [https://dumps.wikimedia.org/other/geoeditors/readme.html download the dataset]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.10|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 10 December. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 11 December. It will be on all wikis from 12 December ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191211T16 11 December at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * You can test a new [[m:WMDE Technical Wishes/Book referencing|reference tool]]. It makes it possible to reference different parts of a source without repeating all information. You can test it on the [[mw:Special:MyLanguage/Beta Cluster|beta cluster]]. You can see [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Draft:Cut_the_Crap#cite_ref-3 an example article]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Topic:Vc9k7gf9kvqxkkva] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/50|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W50"/> 16:39, 9 December 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19605481 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/51|Tech News: 2019-51]] == <section begin="technews-2019-W51"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/51|Translations]] are available. '''Problems''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Linter|Linter extension]] helps you find technical errors in articles. It did not show new changes last week. This was because of an [[:w:en:Application programming interface|API]] problem. It is now working again. [https://phabricator.wikimedia.org/T240057] * [[Special:Watchlist|Special:Watchlist]] can show the wrong information again. It does not always show which edits are read and which are unread. This is because of a database problem. The developers are working on solving the problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T218511] '''Changes later this week''' * You can get email notifications. You can get them immediately, a summary every day or a summary once every week. If you choose a summary you can soon choose not to get notifications you have already marked as read on the wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T169386] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.11|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 17 December. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 18 December. It will be on all wikis from 19 December ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Meetings''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can join the technical advice meeting on IRC. During the meeting, volunteer developers can ask for advice. The meeting will be on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20191218T16 18 December at 16:00 (UTC)]. See [[mw:Technical Advice IRC Meeting|how to join]]. '''Future changes''' * The [[m:Special:MyLanguage/Community health initiative/Partial blocks|partial blocks]] feature is now stable. It will come to most wikis on 6 January. Your wiki can ask to wait. Contact [[User talk:NKohli (WMF)|NKohli (WMF)]] if you don't want it now. [https://phabricator.wikimedia.org/T218626] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/51|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W51"/> 00:18, 17 December 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19643564 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/52|Tech News: 2019-52]] == <section begin="technews-2019-W52"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/52|Translations]] are available. '''Tech News''' * Because of the [[w:en:Christmas and holiday season|holidays]] the next issue of Tech News will be sent out on 6 January 2020. '''Recent changes''' * All mobile site users now have new features. Features include: tabs for page/discussion; an expanded user-menu; direct access to history pages. These features were initially part of the "[[mw:special:MyLanguage/Reading/Web/Advanced mobile contributions|advanced mode]]". '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week or next week. '''Future changes''' * You can use <code>setlang</code> in the [[:w:en:URL|URL]] to change the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:UniversalLanguageSelector|user interface language]]. This will no longer happen automatically. When you open the link you will be asked to confirm the language change. This will not happen if [[:w:en:Javascript|Javascript]] is not working in your browser. [https://phabricator.wikimedia.org/T63115] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2019/52|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2019-W52"/> 20:08, 23 December 2019 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19658611 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/02|Tech News: 2020-02]] == <section begin="technews-2020-W02"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/02|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * When trying to move a page, if the target title already exists then a warning message is shown. The warning message will now include a link to the target title. [https://phabricator.wikimedia.org/T184357] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.14|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 7 January. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 8 January. It will be on all wikis from 9 January ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/02|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W02"/> 21:23, 6 January 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19686133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/03|Tech News: 2020-03]] == <section begin="technews-2020-W03"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/03|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can no longer read Wikimedia wikis if your browser use very old [[:w:en:Transport Layer Security|TLS]]. This is because it is a security problem for everyone. It can lead to [[:w:en:Downgrade attack|downgrade attacks]]. Since 9 December you just see a warning. Soon the browser will not connect to the wikis at all. Most are users on Android systems older than 4.4. You can read the [[:wikitech:HTTPS/Browser Recommendations|browser recommendations]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T238038] * [[Special:LinkSearch|Special:LinkSearch]] has been moved from the "{{int:specialpages-group-redirects}}" section on [[Special:SpecialPages|Special:SpecialPages]] to the "{{int:specialpages-group-pages}}" section. [https://phabricator.wikimedia.org/T242146] '''Changes later this week''' *[[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Wikis can protect pages so that only some users can edit them. The standard protection levels are {{int:protect-level-autoconfirmed}} and {{int:Protect-level-sysop}}. If your wiki use more protection levels the technical name might be renamed for standardisation. This doesn't affect what users see. [https://phabricator.wikimedia.org/T230103] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.15|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 14 January. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 15 January. It will be on all wikis from 16 January ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[:wikitech:Nova Resource:Catgraph/Deepcat|Deepcat]] and [[:wikitech:Nova Resource:Catgraph|Catgraph]] will stop working. This will happen at the end of January. This is because you can now use the normal search function instead. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-January/092936.html] * You can use <code><nowiki><ref follow="…"></nowiki></code> to merge footnotes that follow each other. It is meant to be used for digitised books on Wikisource. If the order of the footnotes is wrong no error was shown but the bad <nowiki><ref></nowiki> was shown outside the <nowiki><references /></nowiki> list. This will change and you will see an error message instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T240858] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/03|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W03"/> [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|talk]]) 18:41, 13 January 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19686133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/04|Tech News: 2020-04]] == <section begin="technews-2020-W04"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/04|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 21 January. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 22 January. It will be on all wikis from 23 January ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * There is a [[:m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Improving tools|new suggestion]] for what to show when someone edits without registering an account. This is to give unregistered editors better privacy and make some anti-vandalism work go faster. You can [[:m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Improving tools|give feedback]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[:mw:Special:MyLanguage/Manual:Pywikibot|Pywikibot]] is a Python [[:w:en:Library (computing)|library]] to automate work on wikis. It will no longer support [[:w:en:Python (programming language)|Python 2]]. Use the <code>python2</code> tag if you need to continue running Python 2 scripts. The Pywikibot team strongly recommends to migrate to Python 3. You can [[:phab:T242120|get help]] to do so. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/pywikibot/2020-January/009976.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The weekly MediaWiki branch cut will soon become automated. The timing for this cut may change. You can discuss [[phab:T242446|in Phabricator]] if this affects you. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-January/092939.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can [[mw:Special:MyLanguage/Technical Community Newsletter/2020/January|read about]] coming technical events and mentoring interns. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/04|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W04"/> 19:42, 20 January 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19732098 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/05|Tech News: 2020-05]] == <section begin="technews-2020-W05"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/05|Translations]] are available. '''Problems''' * Some mobile diffs have problems. A couple of buttons are not shown. Structured data diffs on Commons are confusing. The developers are working on fixing it. [https://phabricator.wikimedia.org/T242310][https://phabricator.wikimedia.org/T243235] * Administrators on wikis that use [[mw:Special:MyLanguage/Structured Discussions|Structured Discussions]] can't move discussion pages. This is a bug. The developers are working on fixing it. [https://phabricator.wikimedia.org/T231783] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * There is JavaScript code on Special:Undelete for administrators that makes it possible to automatically select multiple checkboxes by holding the "Shift" key and clicking. This code is also loaded by accident on other special pages and on articles. This makes pages slower to load. This will be fixed. If you know of other special pages where this is useful please tell the developers at [[phab:T232688]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/05|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W05"/> 18:53, 27 January 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19751689 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/06|Tech News: 2020-06]] == <section begin="technews-2020-W06"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/06|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 4 February. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 5 February. It will be on all wikis from 6 February ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/06|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W06"/> 20:05, 3 February 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19771613 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/07|Tech News: 2020-07]] == <section begin="technews-2020-W07"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/07|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new version of the [[:c:Special:MyLanguage/Commons:Mobile app|Wikimedia Commons app]] for Android. It should fix the failed uploads problem. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-February/093042.html] '''Problems''' * There was a problem with the new MediaWiki version last week. It deleted some messages by accident. The new version was late because it was stopped to fix things. [https://phabricator.wikimedia.org/T233866] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[mw:Special:MyLanguage/API:Main page|MediaWiki action API]] is used by various tools like bots and gadgets. Some error codes will change. Some parameter values that do not follow the standard will no longer work. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-February/093048.html] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 11 February. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 12 February. It will be on all wikis from 13 February ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/07|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W07"/> 19:12, 10 February 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19795497 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/08|Tech News: 2020-08]] == <section begin="technews-2020-W08"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/08|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Pages on Wikidata and Commons now load faster. You can read more about [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Performance Team/Page load performance|page load performance]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2020-February/013827.html][https://www.mediawiki.org/wiki/ResourceLoader/Developing_with_ResourceLoader] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 18 February. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 19 February. It will be on all wikis from 20 February ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/08|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W08"/> 16:18, 17 February 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19816101 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/09|Tech News: 2020-09]] == <section begin="technews-2020-W09"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/09|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 25 February. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 26 February. It will be on all wikis from 27 February ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * There will be a [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying|reply button]] after each post on a talk page if you want one. This will soon be a beta feature on the Arabic, French, Dutch and Hungarian Wikipedias. You will have to turn it on if you want to use it. It will come to more wikis later. You can [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Talk:Cats test the reply button]. It was briefly shown earlier than planned by mistake on the four first wikis last week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/09|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W09"/> 21:00, 24 February 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19816101 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/10|Tech News: 2020-10]] == <section begin="technews-2020-W10"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/10|Translations]] are available. '''Problems''' * Readers who were not logged in briefly saw the interface in a language decided by their browser. It should normally be in the language of the wiki. This happened for a short period of time last week. This was because of a bug. [https://phabricator.wikimedia.org/T246071] '''Changes later this week''' * If you forget your password you can ask for a new one to be sent to your email address. You need to know your email address or your username. You will now be able to choose that you need to enter both your email address and your username. This will be a preference. This is to get fewer password reset emails someone else asked for. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Tech/Password_Reset_Update] * When you asked for a new password you could see if the username didn't exist on [[Special:PasswordReset|Special:PasswordReset]]. Now the page will show the username you entered and tell you an email has been sent if the username exists. This is for better security. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Tech/Password_Reset_Update] * On [[Special:WhatLinksHere|Special:WhatLinksHere]] you can see what other pages link to a page. You can see if the link is from a redirect. You can now see which section the redirect links to. [https://phabricator.wikimedia.org/T103281] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2020-03-03|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2020-03-04|{{PAGELANGUAGE}}}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2020-03-05|{{PAGELANGUAGE}}}} ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The developers are working on a [[:m:WMDE Technical Wishes/Edit Conflicts#Edit conflicts on talk pages|new interface]] to solve edit conflicts on talk pages. You can [[mw:Help talk:Two Column Edit Conflict View|give feedback]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T230231] * There is a [[:m:Abuse filter manager/vote|vote]] on the creation of a new user group called [[:m:Abuse filter manager|abuse filter manager]]. The vote runs from March 1 to March 31 on Meta. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] <code>wgMFSpecialCaseMainPage</code> was used for the mobile site. It was deprecated in 2017. It will stop working in April. Wikis should see if they use it. If they do they should fix it. You can [[phab:T246401|read more and ask for help]]. This affects 183 wikis. There is a [[phab:T246401|list]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Mobile_Gateway/Mobile_homepage_formatting#MFSpecialCaseMainPage] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/10|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W10"/> 00:36, 3 March 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19816101 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/11|Tech News: 2020-11]] == <section begin="technews-2020-W11"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/11|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new search word called <code>articletopic</code>. You can use it to search for articles on a specific topic. It is available on the Arabic, Czech, English and Vietnamese Wikipedias. It will come to more Wikipedias soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T240559][https://www.mediawiki.org/wiki/ORES/Articletopic][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Search/articletopic] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 10 March. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 11 March. It will be on all wikis from 12 March ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * There is a plan for [[mw:Special:MyLanguage/New requirements for user signatures|new requirements for user signatures]]. You can [[mw:Talk:New requirements for user signatures|give feedback]]. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps|Wikipedia Android app]] will do [[:mw:Wikimedia Apps/Team/Android/AppEditorTasks#Push Notifications for editors|push notifications]] if users want them. This could help you see for example when someone wrote on your talk page or your edit was reverted. This will come later this year. [https://phabricator.wikimedia.org/T146032] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/11|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W11"/> 17:15, 9 March 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19881740 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/12|Tech News: 2020-12]] == <section begin="technews-2020-W12"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/12|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There is a new [[:mw:Special:MyLanguage/API:Main page|API]] module for changing the content model of existing pages. Use <code>action=changecontentmodel</code> to specify the new model. You can read the [[:mw:Special:MyLanguage/API:ChangeContentModel|documentation on mediawiki.org]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T107174] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.24|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 17 March. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 18 March. It will be on all wikis from 19 March ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * If you edit a page at the same time as someone else you can get an edit conflict. There is [[:m:WMDE Technical Wishes/Edit Conflicts#Solution: Two Column Edit Conflict View|a new two-column interface]] to make it easier to solve this. It will soon be active by default on the German, Arabic, and Farsi Wikipedias. It will be on by default on more wikis within the next months. You will be able to opt out of the new interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T139601][https://phabricator.wikimedia.org/T244863] * You can see [[:mw:Talk pages project/Updates#12 March 2020|a proposed design]] for replying to comments in an easier way. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/12|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W12"/> 21:13, 16 March 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19899639 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/13|Tech News: 2020-13]] == <section begin="technews-2020-W13"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/13|Translations]] are available. '''Problems''' * Some development will be slower than planned. This is because of the [[:w:2019–20 coronavirus pandemic|current pandemic]]. You can see [[:wikitech:Deployments/Covid-19|the new deployment guidelines]]. This is to avoid risks when some persons could be unavailable. * There was a problem when adding interwiki links. The tool you use to add interwiki links could suggest the wrong project to link to. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T247712][https://phabricator.wikimedia.org/T247562] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.25|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 24 March. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 25 March. It will be on all wikis from 26 March ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * There is [[mw:Growth|a project]] to make editing easier for newcomers. The developers are trying to understand what initiatives different Wikipedias have to welcome newcomers. They also want to know which templates are often used for maintenance activities. You can help this project by [[mw:Growth/March 2020 inventory|checking if your wiki's pages are listed on Wikidata]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/13|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W13"/> 17:08, 23 March 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19899639 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/14|Tech News: 2020-14]] == <section begin="technews-2020-W14"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/14|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The beta version of the [[:mw:Wikimedia Apps|Wikipedia app]] for Android can now help users [[:mw:Wikimedia Apps/Team/Android/AppEditorTasks#Suggested Edits 4.0 - Tag Commons images to improve search|add tags]] on Commons. These tags are called [[c:Commons:Depicts|depicts]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T239690] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.26|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 31 March. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 1 April. It will be on all wikis from 2 April ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The video player will change to be simpler and more modern. The current beta feature will become the video player for everyone. The old player will be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T248418] * There is a project to make templates easier to use. The next few weeks the developers will present ideas on the [[:m:WMDE Technical Wishes/Templates|project page]]. You can watch that page if you are interested in giving feedback. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-March/093240.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/14|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W14"/> 17:26, 30 March 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19939500 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/15|Tech News: 2020-15]] == <section begin="technews-2020-W15"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/15|Translations]] are available. '''Problems''' * There was a problem with user pages not being shown properly on desktop. This was because of a bug. It will soon be fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T248141] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.27|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 7 April. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 8 April. It will be on all wikis from 9 April ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * MediaWiki will use a newer version of [[:w:en:Unicode|Unicode]]. Some characters that did not have an upper case equivalent before do now. Titles beginning with one of these characters will be moved. A list of these titles can be seen [[phab:P10817|on Phabricator]]. The titles will be renamed by the user <code>Maintenance script</code>. This will start on 13 April 2020. You can rename them before this if you wish and the new title can be different from the one the script would rename it to. [https://phabricator.wikimedia.org/T219279] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/15|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W15"/> 19:03, 6 April 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19961136 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/16|Tech News: 2020-16]] == <section begin="technews-2020-W16"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/16|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now use the <code>[[:mw:Help:CirrusSearch#Articletopic|articletopic]]</code> search word on all Wikipedias. It searches articles by topic. [https://phabricator.wikimedia.org/T240559] * You can see wiki tools in the new [https://tools.wmflabs.org/tools-gallery/ Tools Gallery]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Technical_Community_Newsletter/2020/April] * You can see edits from the [[:wikitech:Help:Cloud Services Introduction|Wikimedia Cloud Services]] in a new [https://wmcs-edits.wmflabs.org/#wmcs-edits dashboard]. * When you use filters on a history page you sometimes don't see any edits. There is a text explaining this now. Before it was just empty. [https://phabricator.wikimedia.org/T227578] * There is a new [https://techblog.wikimedia.org/ Wikimedia Technical Blog]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_technical_blog_editorial_guidelines] '''Problems''' * There was a problem with the Wikidata database last week. Some wikis went down for twenty minutes. Wikidata and other projects showed error messages. Interwiki links were not shown, some tools did not work and other problems. Some of this was fixed quickly. The developers are working on fixing the rest. [https://www.wikidata.org/w/index.php?title=Wikidata:Project_chat&oldid=1153486952#Update_about_the_database_breakage][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/20200407-Wikidata%27s_wb_items_per_site_table_dropped][https://phabricator.wikimedia.org/T249565] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.28|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from April 14. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from April 15. It will be on all wikis from April 16 ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * Some graphs have not worked on mobile. This will soon be fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T133085] * The article tab on talk pages of redirects links to the target of the redirect. It could link to the redirect page itself instead. You can [[phab:T5324|leave feedback on this]]. * For pages using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SyntaxHighlight|syntax highlighting]], the use of the deprecated <code><nowiki><source></nowiki></code> tag, as well as the use of the deprecated <code>enclose</code> parameter, will add tracking categories. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/16|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W16"/> 15:31, 13 April 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=19979862 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/17|Tech News: 2020-17]] == <section begin="technews-2020-W17"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/17|Translations]] are available. '''Tech News''' * The next issue of Tech News will be sent out on 4 May 2020. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[m:Small wiki toolkits|small wiki toolkits]] is to help smaller wikis that need technical skills. They can learn and share technical skills. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-April/093296.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Over-qualified CSS selectors in Wikimedia skins have been removed. <code>div#content</code> is now <code>.mw-body</code>. <code>div.portal</code> is now <code>.portal</code>. <code>div#footer</code> is now <code>#footer</code>. This is so the skins can use [[:w:en:HTML5|HTML5]] elements. If your gadgets or user styles used them you will have to update them. [https://phabricator.wikimedia.org/T248137] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * Some things on the wikis might look weird or not work in [[:w:en:Internet Explorer 8|Internet Explorer 8]] in the future. Internet Explorer 8 was replaced in 2011. [https://phabricator.wikimedia.org/T248061] * The font in the diffs will change. [https://phabricator.wikimedia.org/T250393] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.30|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 28 April next week. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 29 April next week. It will be on all wikis from 30 April next week ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/17|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W17"/> 18:46, 20 April 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20001327 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/19|Tech News: 2020-19]] == <section begin="technews-2020-W19"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/19|Translations]] are available. '''Problems''' * [[phab:T251153|Some wikis]] will be on read-only for a few minutes on 5 May. This will happen around [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20200505T05 05:00 UTC]. This is for database maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T251153] * [[phab:T251157|Some wikis]] will be on read-only for a few minutes on 7 May. This will also affect [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CentralAuth|CentralAuth]]. This can for example affect global renames, password changes, changing or confirming your email address and logging in to new wikis. This will happen around [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20200507T05 05:00 UTC]. This is for database maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T251157] '''Changes later this week''' * You can get a notification when someone links to a page you created. You can soon turn these notifications off for individual pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T46787] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.31|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 5 May. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 6 May. It will be on all wikis from 7 May ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/19|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W19"/> 17:00, 4 May 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20041699 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/20|Tech News: 2020-20]] == <section begin="technews-2020-W20"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/20|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Everyone can now import photos from [[w:en:Flickr|Flickr]] to Commons with the [[c:Special:UploadWizard|UploadWizard]]. Before this only autopatrollers on Commons could import photos from Flickr. [https://phabricator.wikimedia.org/T90004] '''Problems''' * [[phab:T251502|Commons]] will be on read-only for a few minutes on 12 May. This will happen around [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20200512T05 05:00 UTC]. This is for database maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T251502] * [[phab:T251984|Several wikis including Wikidata]] will be on read-only for a few minutes on 19 May. This will happen around [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20200519T05 05:00 UTC]. English Wikipedia will be on read-only for a few minutes on 21 May [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20200521T05 05:00 UTC]. This is for database maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T251984][https://phabricator.wikimedia.org/T251985] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.32|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 12 May. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 13 May. It will be on all wikis from 14 May ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] JavaScript scripts and gadgets can no longer check multiple keys at once via <code>mw.config.exists()</code> or <code>mw.user.tokens.exists()</code>. You can use <code>exists()</code> or <code>get()</code> to check one at a time instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T251855] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/20|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W20"/> 20:42, 11 May 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20078394 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/21|Tech News: 2020-21]] == <section begin="technews-2020-W21"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/21|Translations]] are available. '''Recent changes''' * If you forget your password you can ask for a new one to be sent to your email address. You need to know your email address or your username. You can choose that you need to enter both your email address and your username. This is a preference. This is to get fewer password reset emails someone else asked for. This is now available on all Wikimedia wikis. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Tech/Password_Reset_Update#May_11,_2020][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikimedia-l/2020-May/094804.html] '''Problems''' * There is a bug that creates problems for iPhone users with [[:w:en:IOS 13|iOS 13]] and [[w:en:Safari (web browser)|Safari]]. If you use an iPhone to read or edit Wikipedia and see bugs on the mobile site you can [[mw:Skin talk:Minerva Neue|report them]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T252223] * [[phab:T251984|Several wikis including Wikidata]] will be on read-only for a few minutes on 19 May. This will happen around [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20200519T05 05:00 UTC]. English Wikipedia will be on read-only for a few minutes on 21 May [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20200521T05 05:00 UTC]. This is for database maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T251984][https://phabricator.wikimedia.org/T251985] '''Changes later this week''' * The [[:mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps|Wikipedia app]] for Android can let users [[:mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/AppEditorTasks#Suggested Edits 4.0 - Tag Commons images to improve search (to be released May 2020)|add]] [[c:Special:MyLanguage/Commons:Depicts|depicts]] on Commons. The beta version used [[:c:Special:MyLanguage/Commons:Structured data/Computer-aided tagging|computer-aided tagging]]. This was removed to get more specific depicts. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Team/Android/AppEditorTasks#Suggested_Edits_4.0_-_Tag_Commons_images_to_improve_search_(to_be_released_May_2020)] * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|Graphs]] will be [[:w:en:Rendering (computer graphics)|rendered]] in the reader's browser. This will use [[w:en:JavaScript|Javascript]]. Graphs will hopefully work better for everyone who uses Javascript. It will not work for users who don't use Javascript. This will not affect diagrams in image files. [https://phabricator.wikimedia.org/T236892] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Some CSS for the skins has been simplified. This affects <code>div#p-personal</code>, <code>div#p-navigation</code>, <code>div#p-interaction</code>, <code>div#p-tb</code>, <code>div#p-lang</code>, <code>div#p-namespaces</code>, <code>div#p-variants</code> and <code>div#footer</code>. They will have to remove <code>div</code>. You will have to update your gadgets, scripts or user styles. This is so we can use [[:w:en:HTML5|HTML5]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T252467] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Some CSS for [[mw:Skin:Vector|the Vector skin]] has been changed. This affects <code>#p-variants</code>, <code>#p-namespaces</code>, <code>#p-personal</code>, <code>#p-views</code> and <code>#p-cactions</code>. They can no longer use <code>> ul</code>. You might need to update your gadgets, scripts or user styles. [[phab:T252447|See how]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/21|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W21"/> 17:20, 18 May 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20078394 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/22|Tech News: 2020-22]] == <section begin="technews-2020-W22"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/22|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * The visual editor will now work in the [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Modern|Modern skin]]. The changes that needed to happen for this to work could cause problems for some scripts or gadgets. [https://phabricator.wikimedia.org/T177243] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.34|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from May 26. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from May 27. It will be on all wikis from May 28 ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/22|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W22"/> 14:18, 25 May 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20114992 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/23|Tech News: 2020-23]] == <section begin="technews-2020-W23"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/23|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new beta version of the [[:c:Commons:Mobile app|Wikimedia Commons app]] for Android. It has a new zoom function when you look at images. It can also suggest places when you upload geotagged photos. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-May/093431.html] '''Problems''' * There was a problem with the Commons database on 27 May. Commons could not be edited for eight minutes. Because of this problem the database was moved. This caused another short read-only time on 29 May. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/20200528-s4_(commonswiki)_on_read-only_for_8_minutes][https://phabricator.wikimedia.org/T253808][https://phabricator.wikimedia.org/T253825] * The [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Vector|Vector skin]] had a problem where you couldn't add links to the article in other languages. You couldn't see the section if there were no links to other languages already. It also removed [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|content translation]] links and links to language settings. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T252800] '''Changes later this week''' * You can get a notification when someone links to a page you created. You can turn these notifications off for individual pages. You can soon turn them off also in the notifications you get. [https://phabricator.wikimedia.org/T46787] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.35|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 2 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 3 June. It will be on all wikis from 4 June ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/23|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W23"/> 22:32, 1 June 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20114992 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/24|Tech News: 2020-24]] == <section begin="technews-2020-W24"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/24|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Some articles have tables that can be sorted in different ways. For example a list of countries can be sorted alphabetically but you can click on the size column to sort them by size. If you clicked on the column a second time it would sort the countries from the bottom to the top instead. A third click will now take you back to the original sorting. [https://phabricator.wikimedia.org/T226697] * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Lint_errors/self-closed-tag|Self-closed tags]] now work as in the [[:w:en:HTML5|HTML5]] specifications. This means you should stop using some of them. <code><nowiki><b/></nowiki></code> is an example of a self-closed tag that won't work. <code>area, base, br, col, embed, hr, img, input, keygen, link, meta, param, source, track, wbr</code> can be self-closed. Pages with tags that should not be self-closed have been listed in [[:wikidata:Q25885956|a tracking category]] since 2016. They will be listed in [[Special:LintErrors/self-closed-tag]]. This doesn't affect <code><nowiki><references /></nowiki></code> or <code><nowiki><ref /></nowiki></code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T134423] * There is a banner called <code>WikidataPageBanner</code>. It is for example used by the Wikivoyages, Wikimedia Russia and the Catalan, Basque, Galician and Turkish Wikipedias. It will now been seen by mobile visitors too. Before this it was only seen on desktop. The wikis should update instructions on <code>MediaWiki:Sitenotice</code> so that editors know to test and style for mobile too. [https://phabricator.wikimedia.org/T254534][https://phabricator.wikimedia.org/T254295] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can now edit [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|MassMessage]] descriptions through the [[:w:en:Application programming interface|API]]. This is useful for tools and gadgets. [https://phabricator.wikimedia.org/T226929] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.36|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 9 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 10 June. It will be on all wikis from 11 June ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * A temporary fix helped wikis make their main pages more mobile friendly. This was in 2012. It has not been recommended since 2017. It will not work after 13 July. Wikis should use [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateStyles|TemplateStyles]] instead. 118 wikis need to fix this. You can [[phab:T254287|read more and see if your wiki is affected]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T254287] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/24|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W24"/> 21:12, 8 June 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20156271 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/25|Tech News: 2020-25]] == <section begin="technews-2020-W25"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/25|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[m:Toolforge|Toolforge]] hosts several tools created by the Wikimedia community like edit counters or enhanced editors. It is changing the domain from '''tools.wmflabs.org''' to '''toolforge.org'''. The routing scheme is moving from '''tools.wmflabs.org/toolname''' to '''toolname.toolforge.org'''. You can [[:wikitech:News/Toolforge.org|read the details]]. Tools that use OAuth will have to be updated to keep working. You can [[:wikitech:Help:Cloud_ Services Introduction|ask for help]]. '''Problems''' * There is a Wikidata item link in the sidebar on many pages. This disappeared for a couple of days for users who have the [[mw:Special:MyLanguage/Skin:MonoBook|Monobook]] skin. This was because of a bug. It has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T254485] * Editing, logging in and logging out didn't work properly for a short period of time last week. It was soon fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T255179] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.37|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 16 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 17 June. It will be on all wikis from 18 June ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[:mw:Special:MyLanguage/Manual:Pywikibot|Pywikibot]] is a Python [[:w:en:Library (computing)|library]] to automate work on wikis. It will not support [[:w:en:Python (programming language)|Python 2]] after the new version in July. Support for Python 3.4 and MediaWiki below 1.19 will also be dropped. You should migrate to Python 3. You can [[:phab:T242120|ask for help]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/pywikibot-announce/2020-June/000015.html] * The selectors <code>.menu</code> and <code>.vectorMenu</code> will no longer work in the [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Vector|Vector]] skin. This can affect gadgets and user scripts. <code>.menu</code> should be replaced by <code>ul</code>. <code>.vectorMenu</code> should be replaced by <code>.vector-menu</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T254797] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/25|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W25"/> 21:38, 15 June 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20156271 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/26|Tech News: 2020-26]] == <section begin="technews-2020-W26"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/26|Translations]] are available. '''Problems''' * There are some [[mw:Special:MyLanguage/Growth|new tools]] to make it easier for newcomers to start editing. They are available on [https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/growthexperiments.dblist some wikis]. These wikis had a problem with the visual editor for a short period of time last week. This was because of a bug in the new tools. It was soon fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T255607] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Some user scripts and gadgets stopped working because of a change to [[:w:en:CSS|CSS]] selectors. <code>.vectorTabs</code> should be replaced with <code>.vector-menu-tabs</code> to fix this. [https://phabricator.wikimedia.org/T255718] '''Changes later this week''' * The developers are working on a [[:m:WMDE Technical Wishes/Edit Conflicts#Edit conflicts on talk pages|new interface]] to solve edit conflicts on talk pages. This will be released on 24 June. You can [[mw:mw:Help talk:Paragraph-based Edit Conflict Interface|give feedback]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T230231] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.38|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 23 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 24 June. It will be on all wikis from 25 June ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * A temporary fix helped wikis make their main pages more mobile friendly. This was in 2012. It has not been recommended since 2017. It will not work after 13 July. Wikis should use [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateStyles|TemplateStyles]] instead. 91 wikis still need to fix this. You can [[phab:T254287|read more and see if your wiki is affected]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T254287] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/26|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W26"/> 18:49, 22 June 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20156271 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/27|Tech News: 2020-27]] == <section begin="technews-2020-W27"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/27|Translations]] are available. '''Problems''' * Everyone was logged out. This was because a few users saw the wikis as if they were logged in to someone else's account. The problem should be fixed now. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-June/093543.html] * Some readers didn't see new edits to pages. If the page had been recently changed they saw an older version of the page instead. This only affected readers who were logged out. It lasted for ten days. It has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T256444] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.39|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 30 June. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 1 July. It will be on all wikis from 1 July ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|]] The [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Modern|Modern]] and [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Monobook|Monobook]] skins use the ID <code>searchGoButton</code> for the go button. This is <code>searchButton</code> for [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Vector|Vector]]. To have the same ID for all skins it will change to <code>searchButton</code> in Monobook and Modern too. This will affect gadgets and user scripts. It will happen on 23 July. They should be updated to use <code>searchButton</code>. You can [[phab:T255953|read more and see a list of affected scripts]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/27|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W27"/> 16:31, 29 June 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20228133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/28|Tech News: 2020-28]] == <section begin="technews-2020-W28"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/28|Translations]] are available. '''Problems''' * The [[mw:Special:MyLanguageExtension:Score|Score]] extension has been disabled for now. This is because of a security issue. It will work again as soon as the security issue has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T257066] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.40|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 7 July. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 8 July. It will be on all wikis from 9 July ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * Abstract Wikipedia is a new Wikimedia project. It will collect language-independent information that can be easily read in different languages. It builds on Wikidata. The name is preliminary. You can [[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|read more]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-July/093571.html] * The [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS|iOS Wikipedia app]] developers are thinking about new experimental tools. If you use an iPhone you can help them by [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS/2020 survey|answering the survey]]. * Some [[mw:New requirements for user signatures#Outcome|rules for user signatures]] will soon be enforced. [[Special:LintErrors|Lint errors]] and invalid HTML will no longer be allowed in user signatures. Nested substitution will not be allowed. A link to your user page, user talk page or user contributions will be required. You can [https://signatures.toolforge.org/check check if your signature works with the new rules]. This is because the signatures can cause problems for tools or other text on the page. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/28|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W28"/> 20:19, 6 July 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20228133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/29|Tech News: 2020-29]] == <section begin="technews-2020-W29"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/29|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Users can [[mw:Extension:Thanks|thank]] others for their edits. [[mw:Extension:CheckUser|Checkusers]] can now see user data related to that action. This can help identify [[m:Special:MyLanguage/Sock puppetry|sock puppets]] who harass others using thanks. [https://phabricator.wikimedia.org/T252226] '''Problems''' * Everyone was logged out a couple of weeks ago to fix a security problem. The problem was not entirely fixed. Because of this everyone was logged out once again last week. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-June/093543.html][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2020-July/002327.html] '''Changes later this week''' * Wikis that are not for one specific language can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Translate|translate]] pages. Sometimes parts of translations are outdated or missing. Outdated translations are marked with a <span style="background-color:#fdd">pink background</span>. Missing translations will also be marked in the future. This markup can sometimes break things. It can soon be disabled by using <code><translate nowrap></translate></code> on the source page. [https://phabricator.wikimedia.org/T256625] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.35/wmf.41|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 14 July. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 15 July. It will be on all wikis from 16 July ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Wikimedia code review plans to use [[:w:en:GitLab|GitLab]]. It would be hosted on Wikimedia servers. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-July/093577.html][https://www.mediawiki.org/wiki/Technical_Community_Newsletter/2020/July][https://www.mediawiki.org/wiki/Topic:Vpbt50rwxgb2r6qn][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-July/093607.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/29|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W29"/> 16:30, 13 July 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20228133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/30|Tech News: 2020-30]] == <section begin="technews-2020-W30"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/30|Translations]] are available. '''Recent changes''' * A temporary fix helped wikis make their main pages more mobile friendly. This was in 2012. It has not been recommended since 2017. The mobile main page special casing stopped working 14 July. 60 wikis now have main pages that don't work well on mobile. You can see which ones, how to fix it and how to get help [[phab:T254287|in Phabricator]]. This is the same problem that was reported in Tech News [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/24|2020/24]] and [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/26|2020/26]]. '''Problems''' * There is a problem with the interlanguage links. The interlanguage links are the links that help you find a specific page in a different language. The sorting is broken. The developers are working on a solution. [https://phabricator.wikimedia.org/T257625] * Some users keep getting the notifications for the same event. Some of these are old events. [https://phabricator.wikimedia.org/T257714] * Some users have trouble logging in. This is probably a [[:w:en:HTTP cookie|browser cookie]] problem. The developers are working on understanding the problem. If you have trouble logging in you can see the details [[phab:T258121|on Phabricator]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T258121] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 21 July. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 22 July. It will be on all wikis from 23 July ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * There is a <code>{{int:printableversion}}</code> link. This will disappear. That is because web browsers today can create a printable version or show how it will look in print anyway. [https://phabricator.wikimedia.org/T167956] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/30|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W30"/> 19:06, 20 July 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20228133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/31|Tech News: 2020-31]] == <section begin="technews-2020-W31"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/31|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[m:Small wiki toolkits/Starter kit|Starter kit]] is now available for wiki communities. This page lists technical resources, tools, and recommendations. These are essential to operate a wiki project. This is mostly useful for smaller wikis where the community has limited experience with this. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-July/093633.html] * The first features of the [[mw:Reading/Web/Desktop Improvements|Desktop Improvements]] project are available for logged-in users on all wikis. In order to use them, uncheck ''{{int:prefs-vector-enable-vector-1-label}}'' in your [[Special:Preferences#mw-prefsection-rendering|local]] or [[Special:GlobalPreferences#mw-prefsection-rendering|global]] preferences in section ''{{int:prefs-skin-prefs}}''. More improvements are planned. [[mw:Talk:Reading/Web/Desktop Improvements|Feedback is welcome]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] On multiple wikis, a UTCLiveClock gadget is available. For wikis that import the gadget [[:mw:MediaWiki:Gadget-UTCLiveClock.js|directly from mediawiki.org]], end users can now [[mw:MediaWiki_talk:Gadget-UTCLiveClock.js#Time_zones|choose a different timezone to show instead of UTC]]. '''Problems''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The deployment train for MediaWiki has been blocked this week. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-July/093640.html][https://phabricator.wikimedia.org/T257969] * Translation Notification Bot was sending the same message multiple times to every translator. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T144780] * Some users were receiving the same notification multiple times. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T257766] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from July 28. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from July 29. It will be on all wikis from JUly 30 ([[mw:MediaWiki 1.35/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/31|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W31"/> 13:53, 27 July 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20228133 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/32|Tech News: 2020-32]] == <section begin="technews-2020-W32"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/32|Translations]] are available. '''Problems''' * All queries to the [[mw:Wikidata Query Service|Wikidata Query Service]] failed between 17:50 and 17:59 UTC on Thursday 23 July. Some queries failed during a longer period. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/20200723-wdqs-outage] * Interlanguage links were ordered incorrectly for the past few weeks. This problem was also mentioned in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/30|Tech News two weeks ago]]. The problem is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T257625] * There is a problem with the [[Special:GlobalPreferences#mw-prefsection-rendering|global preferences]] for the "{{int:prefs-vector-enable-vector-1-label}}" option. Developers are working on fixing it. [https://phabricator.wikimedia.org/T258493] * A bug in the Wikibase extension had disabled the "move" and "create" types of protection in the main (Gallery) namespace on Wikimedia Commons. New protections could not be added, and existing protections were not enforced, allowing some page moves and page creations that should not have been possible. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T258323] '''Changes later this week''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:TimedMediaHandler/VideoJS Player|video player]] will change to be simpler and more modern. This week, the current beta feature will become the video player for everyone on most non-Wikipedia wikis. The old player will be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T248418] * Users' <code>global.js</code> and <code>global.css</code> pages will now also be loaded on the mobile site. You can read [[mw:Help:Extension:GlobalCssJs#Per-skin_customization|documentation]] for how to avoid applying styles to the mobile skin. [https://phabricator.wikimedia.org/T138727] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] In the [[mw:Special:MyLanguage/Skin:MonoBook|MonoBook]] skin, the <code>searchGoButton</code> identifier is now <code>searchButton</code>. This may affect CSS and JS gadgets. Migration instructions can be found in [[phab:T255953|T255953]]. This was previously mentioned in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/27|issue 27]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Bot operators can use Pywikibot to regularly archive discussions. The behavior when the bot uses <code>counter</code> to prevent large archives was changed. [https://phabricator.wikimedia.org/T215247] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from August 4. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from August 5. It will be on all wikis from August 6 ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/32|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W32"/> 15:43, 3 August 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20336426 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/33|Tech News: 2020-33]] == <section begin="technews-2020-W33"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/33|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[m:WMDE_Technical_Wishes/Move_files_to_Commons|FileImporter and FileExporter]] became standard features on all Wikis during the first week of August. They help you transfer files from local wikis to Wikimedia Commons with the original file information and history intact. [https://phabricator.wikimedia.org/T140462] '''Problems''' * The mobile skin displays a message at the bottom of the page about who edited last. This message showed raw wikitext. This has now been fixed. Some messages in [[mw:Structured Discussions|Structured Discussions]] and [[mw:Content translation|content translation]] may still appear as raw wikitext. Developers are working on it. [https://phabricator.wikimedia.org/T259565] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from August 11. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from August 12. It will be on all wikis from August 13 ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * All wikis will be read-only for a few minutes on September 1. This is planned between 13:30 and 15:30 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T243314][https://phabricator.wikimedia.org/T244808] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/33|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W33"/> 16:06, 10 August 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Tech_News_target_list_8&oldid=20353642 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/34|Tech News: 2020-34]] == <section begin="technews-2020-W34"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/34|Translations]] are available. '''Recent changes''' * If you revert an edit using the undo link your edit is marked with an <code>undo</code> tag. This will now only happen if you don't change anything in the edit window before publishing the undo. This is to keep users from marking edits as undos when they actually do something else. [https://phabricator.wikimedia.org/T259014] * The new [[mw:Special:MyLanguage/OOUI|OOUI version]] will not work with [[:w:en:Internet Explorer 8|Internet Explorer 8]]. This means the wikis will look strange and not work well in Internet Explorer 8. This was reported in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/17|Tech/News/2020/17]]. This is because keeping the wikis working with very old browsers creates other problems. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-August/093718.html] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 18 August. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 19 August. It will be on all wikis from 20 August ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * All wikis will be read-only for a few minutes on September 1. This is planned between 13:30 and 15:30 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis next week. This is a reminder. You can help by [[m:Tech/Server switch 2020|translating the announcement message]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T243314][https://phabricator.wikimedia.org/T244808] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/34|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W34"/> 20:41, 17 August 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20366028 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/35|Tech News: 2020-35]] == <section begin="technews-2020-W35"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/35|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 25 August. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 26 August. It will be on all wikis from 27 August ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/35|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W35"/> 17:59, 24 August 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20389773 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/35|Tech News: 2020-35]] == <section begin="technews-2020-W35"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/35|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 25 August. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 26 August. It will be on all wikis from 27 August ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/35|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W35"/> 11:12, 26 August 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20389773 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/36|Tech News: 2020-36]] == <section begin="technews-2020-W36"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/36|Translations]] are available. '''Problems''' * This is a reminder. All wikis will be read-only for a few minutes on September 1. This is planned between 14:00 and 15:00 UTC. Please check on the details on [[m:Tech/Server switch 2020|the announcement message]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T243314][https://phabricator.wikimedia.org/T244808] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/36|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W36"/> 20:12, 31 August 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20411995 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/37|Tech News: 2020-37]] == <section begin="technews-2020-W37"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/37|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * Normally pages can be moved to a title that has no existing page yet or to a page that has only one revision, which is a redirect to the page to be moved. A new user right allows editors to move pages over one-revision pages that redirect to anywhere. [https://phabricator.wikimedia.org/T239277] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 8 September. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 9 September. It will be on all wikis from 10 September ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] All MediaWiki [[:w:en:API|API]] modules will now use <code>watchlist</code> instead of <code>watch</code>. This was inconsistent before. [https://phabricator.wikimedia.org/T247915] '''Future changes''' * The [[mw:Wikimedia Apps/Team/Android|Wikipedia Android app]] team might work on patrolling tools in the future. You can let them know what tools would be useful for you or for less experienced patrollers. See the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Patrolling conversation|page on mediawiki.org]]. * [[m:Special:MyLanguage/OTRS|OTRS]] will be updated to a new version. This will probably take around two days. OTRS agents will not have access to the system during these days. Emails that come in during the update will be delivered when the update is done. The plan is to start around 08:00 UTC on 14 September. This could change. [https://phabricator.wikimedia.org/T187984] * The Wikipedia Android app will send [[:mw:Wikimedia Apps/Team/Android/AppEditorTasks#Push Notifications for editors|push notifications]] if users want them. This could help you see for example when someone wrote on your talk page or your edit was reverted. This will need [[:w:en:Google Play Services|Google Play Services]] to work. It will also be possible to get the app without Google Play Services but push notifications will not work. Google Play Services is also used to make the app work for [[:w:en:Android KitKat|Android 4.4]] users. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Team/Android#Updates][https://phabricator.wikimedia.org/T146032] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Wikimedia code review could move to [[:w:en:GitLab|GitLab]]. It would be hosted on Wikimedia servers. You can take part in the [[mw:GitLab consultation|consultation]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Dropdown menus in [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Vector|the Vector skin]] use a <code>.menu</code> class. This will not work in the future. Scripts can use <code>nav ul</code> instead. <code>.vectorTabs</code> and <code>.vectorMenu</code> will also not work. Some scripts need to be updated. You can [[phab:T262092|read more in Phabricator]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/37|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W37"/> 16:00, 7 September 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20427670 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/38|Tech News: 2020-38]] == <section begin="technews-2020-W38"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/38|Translations]] are available. '''Problems''' * The [[mw:Wikimedia Apps|Wikipedia apps]] briefly showed pages without [[w:en:CSS|CSS]] last week. This meant they looked wrong. It was quickly fixed but cached pages without CSS were shown for a few hours. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/20200909-mobileapps_config_change][https://phabricator.wikimedia.org/T262437] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 15 September. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 16 September. It will be on all wikis from 17 September ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/38|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W38"/> 16:19, 14 September 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20446737 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/38|Tech News: 2020-38]] == <section begin="technews-2020-W38"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/38|Translations]] are available. '''Problems''' * The [[mw:Wikimedia Apps|Wikipedia apps]] briefly showed pages without [[w:en:CSS|CSS]] last week. This meant they looked wrong. It was quickly fixed but cached pages without CSS were shown for a few hours. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/20200909-mobileapps_config_change][https://phabricator.wikimedia.org/T262437] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 15 September. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 16 September. It will be on all wikis from 17 September ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/38|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W38"/> 00:19, 15 September 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20446737 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/39|Tech News: 2020-39]] == <section begin="technews-2020-W39"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/39|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new tag for reverted edits. For example you can see it in the recent changes feed or in the article history. It is added to edits when they have been undone, rollbacked or manually reverted to an older version of the page. [https://phabricator.wikimedia.org/T254074][https://phabricator.wikimedia.org/T164307] '''Changes later this week''' * The number of times you can do something in a period of time on wiki is limited. This could be the number of edits per minute or the number of users you email in a day. Some users are not affected by all limits because of their user rights. They could soon see the limit even if it does not affect them. [https://phabricator.wikimedia.org/T258888] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.10|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 22 September. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 23 September. It will be on all wikis from 24 September ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/39|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W39"/> 21:28, 21 September 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20461072 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/40|Tech News: 2020-40]] == <section begin="technews-2020-W40"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/40|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Admins can now see links to diffs of deleted revisions on [[Special:AbuseLog|Special:AbuseLog]]. This uses the interface of [[Special:Undelete|Special:Undelete]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T261630] * Editors are automatically added to some user groups. For example editors are added to [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Autoconfirmed users|autoconfirmed users]] when they have edited enough times and long enough. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|Abuse filters]] can hinder users from automatically getting user rights for a period of time. They can also remove rights user have. Wikis can now ask to change how long this period of time is for their wiki [https://phabricator.wikimedia.org/maniphest/task/edit/form/1/?projectPHIDs=Wikimedia-Site-requests in Phabricator]. It is currently five days. [https://phabricator.wikimedia.org/T231756] '''Problems''' * [[m:Tech/News/2019/34|Last year]] some abuse filters stopped working because of a new change. If they tried to use variables that were unavailable for that action they would fail. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T230256] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.11|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 29 September. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 30 September. It will be on all wikis from 1 October ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You can't see the language links to other language versions from the talk page or history page. They are also not shown when you edit an article. This could change. It is not decided if for example the history page should link to another history page or to the article. You can take part in the [[phab:T262472|discussion in Phabricator]]. * The link colours could change. This is to make the difference between links and other text more clear. You can [[phab:T213778|read more in Phabricator]]. * In your preferences you can choose to get different notifications on the web or by email. You will see <code>Apps</code> as one of the alternatives later this week. This is because the [[mw:Wikimedia Apps|Android and iOS Wikipedia apps]] will use push notifications for those who want them. You can see the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:Preferences#mw-prefsection-echo preferences] on the test wiki. The goal is to have push notifications on Android in October and on iOS in early 2021. [https://phabricator.wikimedia.org/T262936] * You can soon put pages on your watchlist for a limited time. This could be useful if you want to watch something for a shorter time but don't want it on your watchlist forever. It now works on [[mw:MediaWiki|mediawiki.org]] and will come to more wikis later. You can [[m:Special:MyLanguage/Community Tech/Watchlist Expiry|read more]] and [[m:Community Tech/Watchlist Expiry/Release Schedule|see when it will come to other wikis]]. * You can see what Wikimedians think are the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|best new technical tools this year]]. You can also nominate them. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/40|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W40"/> 21:24, 28 September 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20483264 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/41|Tech News: 2020-41]] == <section begin="technews-2020-W41"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/41|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a [https://consultation-stats.toolforge.org/ new tool] where you can see which home wiki users have in discussions on Meta. This can help show which communities are not part of the discussion on wikis where we make decisions that affect many other wikis. * You can now thank users for file uploads or for changing the language of a page. [https://phabricator.wikimedia.org/T254992] '''Problems''' * There were many errors with the new MediaWiki version last week. The new version was rolled back. Updates that should have happened last week are late. [https://phabricator.wikimedia.org/T263177] * Everyone was logged out. This was because a user reported being logged in to someone else's account. The problem should be fixed now. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-October/093922.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Many pages have [[:w:en:JavaScript|JavaScript]] errors. You can [https://techblog.wikimedia.org/2020/09/28/diving-into-wikipedias-ocean-of-errors/ read more] and now [[:w:en:User:Jdlrobson/User scripts with client errors|see a list of user scripts with errors]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 6 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 7 October. It will be on all wikis from 8 October ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). * Letters immediately after a link are shown as part of the link. For example the entire word in <code><nowiki>[[Child]]ren</nowiki></code> is linked. On Arabic wikis this works at both the start and end of a word. Previously on Arabic wikis numbers and other non-letter Unicode characters were shown as part of the link at the start of a word but not at the end. Now only Latin and Arabic letters will extend links on Arabic wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T263266] '''Future changes''' * You will be able to read but not to edit the wikis for up to an hour on [https://zonestamp.toolforge.org/1603807200 27 October around 14:00 (UTC)]. It will probably be shorter than an hour. [https://phabricator.wikimedia.org/T264364] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/41|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W41"/> 16:25, 5 October 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20515061 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/41|Tech News: 2020-41]] == <section begin="technews-2020-W41"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/41|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a [https://consultation-stats.toolforge.org/ new tool] where you can see which home wiki users have in discussions on Meta. This can help show which communities are not part of the discussion on wikis where we make decisions that affect many other wikis. * You can now thank users for file uploads or for changing the language of a page. [https://phabricator.wikimedia.org/T254992] '''Problems''' * There were many errors with the new MediaWiki version last week. The new version was rolled back. Updates that should have happened last week are late. [https://phabricator.wikimedia.org/T263177] * Everyone was logged out. This was because a user reported being logged in to someone else's account. The problem should be fixed now. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-October/093922.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Many pages have [[:w:en:JavaScript|JavaScript]] errors. You can [https://techblog.wikimedia.org/2020/09/28/diving-into-wikipedias-ocean-of-errors/ read more] and now [[:w:en:User:Jdlrobson/User scripts with client errors|see a list of user scripts with errors]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 6 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 7 October. It will be on all wikis from 8 October ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). * Letters immediately after a link are shown as part of the link. For example the entire word in <code><nowiki>[[Child]]ren</nowiki></code> is linked. On Arabic wikis this works at both the start and end of a word. Previously on Arabic wikis numbers and other non-letter Unicode characters were shown as part of the link at the start of a word but not at the end. Now only Latin and Arabic letters will extend links on Arabic wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T263266] '''Future changes''' * You will be able to read but not to edit the wikis for up to an hour on [https://zonestamp.toolforge.org/1603807200 27 October around 14:00 (UTC)]. It will probably be shorter than an hour. [https://phabricator.wikimedia.org/T264364] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/41|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W41"/> 17:25, 5 October 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20515061 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/42|Tech News: 2020-42]] == <section begin="technews-2020-W42"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/42|Translations]] are available. '''Problems''' * Because of the problems with the MediaWiki version two weeks ago last week's updates are also late. [https://phabricator.wikimedia.org/T263177][https://phabricator.wikimedia.org/T263178][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-October/093944.html] '''Changes later this week''' * [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Live preview|Live previews]] didn't show the templates used in the preview if you just edited a section. This has now been fixed. You can also test [[w:en:CSS|CSS]] and [[w:en:JavaScript|JavaScript]] pages even if you have the live preview enabled. Previously this didn't work well. [https://phabricator.wikimedia.org/T102286][https://phabricator.wikimedia.org/T186390] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from 13 October. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from 14 October. It will be on all wikis from 15 October ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] A new stable version of [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Pywikibot|Pywikibot]] is coming soon. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/pywikibot/2020-October/010056.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/42|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W42"/> 15:25, 12 October 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20528295 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/43|Tech News: 2020-43]] == <section begin="technews-2020-W43"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/43|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.14|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2020-10-20|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2020-10-21|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2020-10-22|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You will be able to read but not to edit the wikis for up to an hour on [https://zonestamp.toolforge.org/1603807200 {{#time:j xg|2020-10-27|en}} around 14:00 (UTC)]. It will probably be shorter than an hour. [https://phabricator.wikimedia.org/T264364] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] In the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilter]] extension, the <code dir=ltr>rmspecials()</code> function will be updated soon so that it does not remove the "space" character. Wikis are advised to wrap all the uses of <code dir=ltr>rmspecials()</code> with <code dir=ltr>rmwhitespace()</code> wherever necessary to keep filters' behavior unchanged. You can use the search function on [[Special:AbuseFilter]] to locate its usage. [https://phabricator.wikimedia.org/T263024] * Some gadgets and user-scripts use the HTML div with the ID <code dir=ltr style="white-space:nowrap;">#jump-to-nav</code>. This div will be removed soon. Maintainers should replace these uses with either <code dir=ltr>#siteSub</code> or <code dir=ltr style="white-space:nowrap;">#mw-content-text</code>. A list of affected scripts is at the top of [[phab:T265373]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/43|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W43"/> 16:32, 19 October 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20550811 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/44|Tech News: 2020-44]] == <section begin="technews-2020-W44"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/44|Translations]] are available. '''Problems''' * You will be able to read but not to edit the wikis for up to an hour on [https://zonestamp.toolforge.org/1603807200 October 27 around 14:00 (UTC)]. It will probably be shorter than an hour. [https://phabricator.wikimedia.org/T264364] * Last week, links to "diffs" from mobile watchlists and recentchanges were linking to page-revisions instead of diffs. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T265654] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * Since the introduction of the [[m:Special:MyLanguage/Interface administrators|interface administrators]] user group in 2018, administrators couldn’t view the deleted history of CSS/JS pages. Now they can. [https://phabricator.wikimedia.org/T202989] * There was a problem with the [[Special:Tags|Change Tags]]. The software would apply the "{{int:Tag-mw-reverted}}" tag to any page actions such as page-protection changes if they came directly after a reverted edit. This has now been fixed for new edits. [https://phabricator.wikimedia.org/T265312] * The [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying|Reply tool]] will be offered as an opt-in [[mw:Special:MyLanguage/Beta Feature|Beta Feature]] on most Wikipedias in November. Another announcement will be made once the date is finalized. [https://phabricator.wikimedia.org/T266303] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/44|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W44"/> 17:39, 26 October 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20574890 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/44|Tech News: 2020-44]] == <section begin="technews-2020-W44"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/44|Translations]] are available. '''Problems''' * You will be able to read but not to edit the wikis for up to an hour on [https://zonestamp.toolforge.org/1603807200 October 27 around 14:00 (UTC)]. It will probably be shorter than an hour. [https://phabricator.wikimedia.org/T264364] * Last week, links to "diffs" from mobile watchlists and recentchanges were linking to page-revisions instead of diffs. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T265654] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * Since the introduction of the [[m:Special:MyLanguage/Interface administrators|interface administrators]] user group in 2018, administrators couldn’t view the deleted history of CSS/JS pages. Now they can. [https://phabricator.wikimedia.org/T202989] * There was a problem with the [[Special:Tags|Change Tags]]. The software would apply the "{{int:Tag-mw-reverted}}" tag to any page actions such as page-protection changes if they came directly after a reverted edit. This has now been fixed for new edits. [https://phabricator.wikimedia.org/T265312] * The [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying|Reply tool]] will be offered as an opt-in [[mw:Special:MyLanguage/Beta Feature|Beta Feature]] on most Wikipedias in November. Another announcement will be made once the date is finalized. [https://phabricator.wikimedia.org/T266303] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/44|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W44"/> 19:23, 26 October 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20574890 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/45|Tech News: 2020-45]] == <section begin="technews-2020-W45"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/45|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can no longer read Wikimedia wikis if your browser uses very old [[:w:en:Transport Layer Security|TLS]]. This is because it is a security problem for everyone. It could lead to [[:w:en:Downgrade attack|downgrade attacks]]. Since October 29, 2020, users who use old TLS versions will not be able to connect to Wikimedia projects. A list of [[:wikitech:HTTPS/Browser Recommendations|browser recommendations]] is available. All modern operating systems and browsers are always able to reach Wikimedia projects. [https://phabricator.wikimedia.org/T258405] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There is a new automatic [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tracking categories|tracking category]] available: [[:{{ns:14}}:{{MediaWiki:nonnumeric-formatnum}}|Pages with non-numeric formatnum arguments]]. It collects pages which use the <code><nowiki>{{formatnum}}</nowiki></code> parser function with invalid (non-numeric) input, ''e.g.'' <code><nowiki>{{formatnum:TECHNEWS}}</nowiki></code>. Note that <code><nowiki>{{formatnum:123,456}}</nowiki></code> is also invalid input: as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic_words#formatnum|documentation]], the argument should be <u>unformatted</u> so that it can be reliably and correctly localised. The tracking category will help identify problematic usage and double-formatting. The new tracking category's name can be [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special:Translate&showMessage=nonnumeric-formatnum&group=core&optional=1&action=translate translated at translatewiki]. [https://phabricator.wikimedia.org/T237467] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from November 3. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from November 4. It will be on all wikis from November 5 ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). * Administrators and stewards will be able to use a special page (Special:CreateLocalAccount) to force local account creation for a global account. This is useful when account creation is blocked for that user (by a block or a filter). [https://phabricator.wikimedia.org/T259721] * The [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/replying|Reply tool]] will be offered as an opt-in [[mw:Special:MyLanguage/Beta Feature|Beta Feature]] on most Wikipedias on November 4. This change excludes the English, Russian, and German-language Wikipedias, plus a few smaller Wikipedias with special circumstances. You can read [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|the help page]] and [[mw:Help:DiscussionTools/Why can't I reply to this comment?|the troubleshooting guide]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T266303] '''Future changes''' * A discussion has been restarted about using a Unicode minus sign (− U+2212) in the output of <code><nowiki>{{formatnum}}</nowiki></code> when it is given a negative argument. [https://phabricator.wikimedia.org/T10327] * In the future [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|IP addresses of unregistered users will not be shown for everyone]]. They will get an alias instead. There will be a new user right or an opt-in function for more vandal fighters to see the IPs of unregistered users. There would be some criteria for who gets the user right or opt-in. There will also be other new tools to help handle vandalism. This is early in the process and the developers are still collecting information from the communities before they suggest solutions. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/45|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W45"/> 16:10, 2 November 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20604769 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/46|Tech News: 2020-46]] == <section begin="technews-2020-W46"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/46|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * You can see [[m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|reference previews]]. This shows a preview of the footnote when you hover over it. This has been a [[mw:Beta Features|beta feature]]. It will move out of beta and be enabled by default. There will be an option not to use it. The developers are looking for small or medium-sized wikis to be the first ones. You can [[m:User talk:Michael Schönitzer (WMDE)|let them know]] if your wiki is interested. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-ambassadors/2020-November/002373.html] * From November 16 the categories will not be sorted in order for a short time. This is because the developers are upgrading to a new version of the [[:w:en:International Components for Unicode|internationalisation library]]. They will use a script to fix the existing categories. This can take a few hours or a few days depending on how big the wiki is. You can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Technical Operations/ICU announcement|read more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T264991][https://phabricator.wikimedia.org/T267145] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/46|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W46"/> 15:50, 9 November 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20634159 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/47|Tech News: 2020-47]] == <section begin="technews-2020-W47"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/47|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Listings on category pages are sorted on each wiki for that language using a [[:w:en:International Components for Unicode|library]]. For a brief period on 16 November, changes to categories will not be sorted correctly for most languages. This is because the developers are upgrading to a new version of the library. They will then use a script to fix the existing categories. This will take a few hours or a few days depending on how big the wiki is. You can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Technical Operations/ICU announcement|read more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T264991][https://phabricator.wikimedia.org/T267145] '''Changes later this week''' * If you merged two pages in a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Namespaces|namespace]] where pages can't redirect this used to break the merge history. This will now be fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T93469] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2020-11-17|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2020-11-18|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2020-11-19|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021|Community Wishlist Survey]] is now open for proposals. The survey decides what the [[m:Community Tech|Community Tech team]] will work on. You can post proposals from 16 to 30 November. You can vote on proposals from 8 December to 21 December. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/47|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W47"/> 15:37, 16 November 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20669023 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/48|Tech News: 2020-48]] == <section begin="technews-2020-W48"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/48|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Timestamps in [[Special:Log|Special:Log]] are now links. They go to Special:Log for only that entry. This is how timestamps work on for example the history page. [https://phabricator.wikimedia.org/T207562] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The Wikimedia [[wikitech:Portal:Cloud VPS|Cloud VPS]] hosts technical projects for the Wikimedia movement. Developers need to [[wikitech:News/Cloud VPS 2020 Purge|claim projects]] they use. This is because old and unused projects are removed once a year. Unclaimed projects can be shut down from 1 December. Unclaimed projects can be deleted from 1 January. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-November/094054.html] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/48|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W48"/> 17:19, 23 November 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20698111 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/49|Tech News: 2020-49]] == <section begin="technews-2020-W49"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/49|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2020-12-01|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2020-12-02|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2020-12-03|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS|iOS Wikipedia app]] will show readers more of the article history. They can see new updates and easier see how the article has changed over time. This is an experiment. It will first be shown only to some iOS app users as a [[:w:en:A/B testing|test]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T241253][https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Team/iOS/Breaking_Down_the_Wall] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[wikitech:Wiki replicas|Wiki Replicas]] can be used for [[:w:en:SQL|SQL]] queries. You can use [https://quarry.wmflabs.org/ Quarry], [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/PAWS PAWS] or other ways to do this. To make the Wiki Replicas stable there will be two changes. Cross-database <code>JOINS</code> will no longer work. You can also only query a database if you connect to it directly. This will happen in February 2021. If you think this affects you and you need help you can [[phab:T268498|post on Phabricator]] or on [[wikitech:Talk:News/Wiki Replicas 2020 Redesign|Wikitech]]. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/News/Wiki_Replicas_2020_Redesign] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/49|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W49"/> 17:45, 30 November 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20728523 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/50|Tech News: 2020-50]] == <section begin="technews-2020-W50"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/50|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now put pages on your watchlist for a limited period of time. Some wikis already had this function. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Tech/Watchlist_Expiry][https://www.mediawiki.org/wiki/Help:Watchlist_expiry] '''Changes later this week''' * Information from Wikidata that is used on a wiki page can be shown in recent changes and watchlists on a Wikimedia wiki. To see this you need to turn on showing Wikidata edits in your watchlist in the preferences. Changes to the Wikidata description in the language of a Wikimedia wiki will then be shown in recent changes and watchlists. This will not show edits to languages that are not relevant to your wiki. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikidata/2020-November/014402.html][https://phabricator.wikimedia.org/T191831] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2020-12-08|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2020-12-09|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2020-12-10|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You can vote on proposals in the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021|Community Wishlist Survey]] between 8 December and 21 December. The survey decides what the [[m:Community Tech|Community Tech team]] will work on. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/50|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W50"/> 16:15, 7 December 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20754641 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/51|Tech News: 2020-51]] == <section begin="technews-2020-W51"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/51|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a [[mw:Wikipedia for KaiOS|Wikipedia app]] for [[:w:en:KaiOS|KaiOS]] phones. It was released in India in September. It can now be downloaded in other countries too. [https://diff.wikimedia.org/2020/12/10/growing-wikipedias-reach-with-an-app-for-kaios-feature-phones/] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2020-12-15|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2020-12-16|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2020-12-17|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/51|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W51"/> 21:34, 14 December 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20803489 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/52|Tech News: 2020-52]] == <section begin="technews-2020-W52"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/52|Translations]] are available. '''Tech News''' * Because of the [[w:en:Christmas and holiday season|holidays]] the next issue of Tech News will be sent out on 11 January 2021. '''Recent changes''' * The <code><nowiki>{{citation needed}}</nowiki></code> template shows when a statement in a Wikipedia article needs a source. If you click on it when you edit with the visual editor there is a popup that explains this. Now it can also show the reason and when it was added. [https://phabricator.wikimedia.org/T270107] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week or next week. '''Future changes''' * You can [[m:WMDE Technical Wishes/Geoinformation/Ideas|propose and discuss]] what technical improvements should be done for geographic information. This could be coordinates, maps or other related things. * Some wikis use [[mw:Writing systems/LanguageConverter|LanguageConverter]] to switch between writing systems or variants of a language. This can only be done for the entire page. There will be a <code><nowiki><langconvert></nowiki></code> tag that can convert a piece of text on a page. [https://phabricator.wikimedia.org/T263082] * Oversighters and stewards can hide entries in [[Special:AbuseLog|Special:AbuseLog]]. They can soon hide multiple entries at once using checkboxes. This works like hiding normal edits. It will happen in early January. [https://phabricator.wikimedia.org/T260904] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2020/52|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2020-W52"/> 20:54, 21 December 2020 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20833836 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/02|Tech News: 2021-02]] == <section begin="technews-2021-W02"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/02|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can choose to be reminded when you have not added an edit summary. This can be done in your preferences. This could conflict with the [[:w:en:CAPTCHA|CAPTCHA]]. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T12729] * You can link to specific log entries. You can get these links for example by clicking the timestamps in the log. Until now, such links to private log entries showed no entry even if you had permission to view private log entries. The links now show the entry. [https://phabricator.wikimedia.org/T269761] * Admins can use the [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|abuse filter tool]] to automatically prevent bad edits. Three changes happened last week: ** The filter editing interface now shows syntax errors while you type. This is similar to JavaScript pages. It also shows a warning for regular expressions that match the empty string. New warnings will be added later. [https://phabricator.wikimedia.org/T187686] ** [[m:Special:MyLanguage/Meta:Oversighters|Oversighters]] can now hide multiple filter log entries at once using checkboxes on [[Special:AbuseLog]]. This is how the usual revision deletion works. [https://phabricator.wikimedia.org/T260904] ** When a filter matches too many actions after it has been changed it is "throttled". The most powerful actions are disabled. This is to avoid many editors getting blocked when an administrator made a mistake. The administrator will now get a notification about this "throttle". * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There is a new tool to [https://skins.wmflabs.org/?#/add build new skins]. You can also [https://skins.wmflabs.org/?#/ see] existing [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Skins|skins]]. You can [[mw:User talk:Jdlrobson|give feedback]]. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2020-December/094130.html] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Bots using the API no longer watch pages automatically based on account preferences. Setting the <code>watchlist</code> to <code>watch</code> will still work. This is to reduce the size of the watchlist data in the database. [https://phabricator.wikimedia.org/T258108] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto|Scribunto's]] [[:mw:Extension:Scribunto/Lua reference manual#File metadata|file metadata]] now includes length. [https://phabricator.wikimedia.org/T209679] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[:w:en:CSS|CSS]] and [[:w:en:JavaScript|JavaScript]] code pages now have link anchors to [https://patchdemo.wmflabs.org/wikis/40e4795d4448b55a6d8c46ff414bcf78/w/index.php/MediaWiki:En.js#L-125 line numbers]. You can use wikilinks like [[:w:en:MediaWiki:Common.js#L-50]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T29531] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] There was a [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.25|new version]] of MediaWiki last week. You can read [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.25/Changelog|a detailed log]] of all 763 changes. Most of them are very small and will not affect you. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.26|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-01-12|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-01-13|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-01-14|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/02|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W02"/> 15:42, 11 January 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20950047 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/03|Tech News: 2021-03]] == <section begin="technews-2021-W03"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/03|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.27|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-01-19|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-01-20|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-01-21|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Growth|Growth team]] plans to add features to [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Personalized first day/Newcomer tasks/Experiment analysis, November 2020|get more visitors to edit]] to more Wikipedias. You can help [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special:Translate&group=ext-growthexperiments&language=&filter=&action=translate translating the interface]. * You will be able to read but not to edit Wikimedia Commons for a short time on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210126T07 {{#time:j xg|2021-01-26|en}} at 07:00 (UTC)]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271791] * [[m:Special:MyLanguage/MassMessage|MassMessage]] posts could be automatically timestamped in the future. This is because MassMessage senders can now send pages using MassMessage. Pages are more difficult to sign. If there are times when a MassMessage post should not be timestamped you can [[phab:T270435|let the developers know]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/03|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W03"/> 16:10, 18 January 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=20974628 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/04|Tech News: 2021-04]] == <section begin="technews-2021-W04"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/04|Translations]] are available. '''Problems''' * You will be able to read but not to edit Wikimedia Commons for a short time on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210126T07 {{#time:j xg|2021-01-26|en}} at 07:00 (UTC)]. You will not be able to read or edit [[:wikitech:Main Page|Wikitech]] for a short time on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210128T09 {{#time:j xg|2021-01-28|en}} at 09:00 (UTC)]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271791][https://phabricator.wikimedia.org/T272388] '''Changes later this week''' * [[m:WMDE Technical Wishes/Bracket Matching|Bracket matching]] will be added to the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] syntax highlighter on the first wikis. The first wikis are German and Catalan Wikipedia and maybe other Wikimedia wikis. This will happen on 27 January. [https://phabricator.wikimedia.org/T270238] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.28|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-01-26|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-01-27|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-01-28|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/04|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W04"/> 18:31, 25 January 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21007423 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/04|Tech News: 2021-04]] == <section begin="technews-2021-W04"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/04|Translations]] are available. '''Problems''' * You will be able to read but not to edit Wikimedia Commons for a short time on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210126T07 {{#time:j xg|2021-01-26|en}} at 07:00 (UTC)]. You will not be able to read or edit [[:wikitech:Main Page|Wikitech]] for a short time on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210128T09 {{#time:j xg|2021-01-28|en}} at 09:00 (UTC)]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271791][https://phabricator.wikimedia.org/T272388] '''Changes later this week''' * [[m:WMDE Technical Wishes/Bracket Matching|Bracket matching]] will be added to the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] syntax highlighter on the first wikis. The first wikis are German and Catalan Wikipedia and maybe other Wikimedia wikis. This will happen on 27 January. [https://phabricator.wikimedia.org/T270238] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.28|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-01-26|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-01-27|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-01-28|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/04|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W04"/> 20:48, 25 January 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21007423 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/05|Tech News: 2021-05]] == <section begin="technews-2021-W05"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/05|Translations]] are available. '''Problems''' * [[:w:en:IPv6|IPv6 addresses]] were written in lowercase letters in diffs. This caused dead links since [[Special:Contributions|Special:Contributions]] only accepted uppercase letters for the IPs. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T272225] '''Changes later this week''' * You can soon use Wikidata to link to pages on the multilingual Wikisource. [https://phabricator.wikimedia.org/T138332] * Often editors use a "non-breaking space" to make a gap between two items when reading but still show them together. This can be used to avoid a line break. You will now be able to add new ones via the special character tool in the 2010, 2017, and visual editors. The character will be shown in the visual editor as a space with a grey background. [https://phabricator.wikimedia.org/T70429][https://phabricator.wikimedia.org/T96666] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=| Advanced item]] Wikis use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|abuse filters]] to stop bad edits being made. Filter maintainers can now use syntax like <code>1.2.3.4 - 1.2.3.55</code> as well as the <code>1.2.3.4/27</code> syntax for IP ranges. [https://phabricator.wikimedia.org/T218074] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.29|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-02-02|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-02-03|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-02-04|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[mw:Skin:Minerva Neue|Minerva]] is the skin Wikimedia wikis use for mobile traffic. When a page is protected and you can't edit it you can normally read the source wikicode. This doesn't work on Minerva on mobile devices. This is being fixed. Some text might overlap. This is because your community needs to update [[MediaWiki:Protectedpagetext|MediaWiki:Protectedpagetext]] to work on mobile. You can [[phab:T208827|read more]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Recommendations_for_mobile_friendly_articles_on_Wikimedia_wikis#Inline_styles_should_not_use_properties_that_impact_sizing_and_positioning][https://www.mediawiki.org/wiki/Recommendations_for_mobile_friendly_articles_on_Wikimedia_wikis#Avoid_tables_for_anything_except_data] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[:wikitech:Portal:Cloud VPS|Cloud VPS]] and [[:wikitech:Portal:Toolforge|Toolforge]] will change the IP address they use to contact the wikis. The new IP address will be <code>185.15.56.1</code>. This will happen on February 8. You can [[:wikitech:News/CloudVPS NAT wikis|read more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/05|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W05"/> 22:39, 1 February 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21033195 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/06|Tech News: 2021-06]] == <section begin="technews-2021-W06"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/06|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps|Wikipedia app]] for Android now has watchlists and talk pages in the app. [https://play.google.com/store/apps/details?id=org.wikipedia] '''Changes later this week''' * You can see edits to chosen pages on [[Special:Watchlist|Special:Watchlist]]. You can add pages to your watchlist on every wiki you like. The [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|GlobalWatchlist]] extension will come to Meta on 11 February. There you can see entries on watched pages on different wikis on the same page. The new watchlist will be found on [[m:Special:GlobalWatchlist|Special:GlobalWatchlist]] on Meta. You can choose which wikis to watch and other preferences on [[m:Special:GlobalWatchlistSettings|Special:GlobalWatchlistSettings]] on Meta. You can watch up to five wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T260862] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.30|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-02-09|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-02-10|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-02-11|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * When admins [[mw:Special:MyLanguage/Help:Protecting and unprotecting pages|protect]] pages the form will use the [[mw:UX standardization|OOUI look]]. [[Special:Import|Special:Import]] will also get the new look. This will make them easier to use on mobile phones. [https://phabricator.wikimedia.org/T235424][https://phabricator.wikimedia.org/T108792] * Some services will not work for a short period of time from 07:00 UTC on 17 February. There might be problems with new [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|short links]], new translations, new notifications, adding new items to your [[mw:Reading/Reading Lists|reading lists]] or recording [[:w:en:Email#Tracking of sent mail|email bounces]]. This is because of database maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T273758] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[m:Tech/News/2021/05|Last week]] Tech News reported that the IP address [[:wikitech:Portal:Cloud VPS|Cloud VPS]] and [[:wikitech:Portal:Toolforge|Toolforge]] use to contact the wikis will change on 8 February. This is delayed. It will happen later instead. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/News/CloudVPS_NAT_wikis] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/06|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W06"/> 17:42, 8 February 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21082948 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/07|Tech News: 2021-07]] == <section begin="technews-2021-W07"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/07|Translations]] are available. '''Problems''' * There were problems with recent versions of MediaWiki. Because the updates caused problems the developers rolled back to an earlier version. Some updates and new functions will come later than planned. [https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2021-February/094255.html][https://lists.wikimedia.org/pipermail/wikitech-l/2021-February/094271.html] * Some services will not work for a short period of time from 07:00 UTC on 17 February. There might be problems with new [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|short links]], new translations, new notifications, adding new items to your [[mw:Reading/Reading Lists|reading lists]] or recording [[:w:en:Email#Tracking of sent mail|email bounces]]. This is because of database maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T273758] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.31|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-02-16|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-02-17|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-02-18|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/07|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W07"/> 17:56, 15 February 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21105437 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/08|Tech News: 2021-08]] == <div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/08|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The visual editor will now use [[:c:Commons:Structured data/Media search|MediaSearch]] to find images. You can search for images on Commons in the visual editor when you are looking for illustrations. This is to help editors find better images. [https://phabricator.wikimedia.org/T259896] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SyntaxHighlight|syntax highlighter]] now works with more languages: [[:w:en:Futhark (programming language)|Futhark]], [[:w:en:Graphviz|Graphviz]]/[[:w:en:DOT (graph description language)|DOT]], CDDL and AMDGPU. [https://phabricator.wikimedia.org/T274741] '''Problems''' * Editing a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EasyTimeline|timeline]] might have removed all text from it. This was because of a bug and has been fixed. You might need to edit the timeline again for it to show properly. [https://phabricator.wikimedia.org/T274822] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.32|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-02-23|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-02-24|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-02-25|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] There is a [[:m:Wikimedia Rust developers user group|user group]] for developers and users interested in working on Wikimedia wikis with the [[:w:en:Rust (programming language)|Rust programming language]]. You can join or tell others who want to make your wiki better in the future. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/08|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div> ---- 00:18, 23 February 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21134058 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/09|Tech News: 2021-09]] == <div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/09|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth team tools]] can now show the name of a newcomer's mentor anywhere [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship/Integrating_mentorship|through a magic word]]. This can be used for welcome messages or userboxes. * A new version of the [[c:Special:MyLanguage/Commons:VideoCutTool|VideoCutTool]] is now available. It enables cropping, trimming, audio disabling, and rotating video content. It is being created as part of the developer outreach programs. '''Problems''' * There was a problem with the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Job queue|job queue]]. This meant some functions did not save changes and mass messages were delayed. This did not affect wiki edits. [https://phabricator.wikimedia.org/T275437] * Some editors may not be logged in to their accounts automatically in the latest versions of Firefox and Safari. [https://phabricator.wikimedia.org/T226797] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.33|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-03-02|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-03-03|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-03-04|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/09|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div> ---- 19:08, 1 March 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21161722 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/10|Tech News: 2021-10]] == <section begin="technews-2021-W10"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/10|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/Content translation/Section translation|Section translation]] now works on Bengali Wikipedia. It helps mobile editors translate sections of articles. It will come to more wikis later. The first focus is active wikis with a smaller number of articles. You can [https://sx.wmflabs.org/index.php/Main_Page test it] and [[mw:Talk:Content translation/Section translation|leave feedback]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:FlaggedRevs|Flagged revisions]] now give admins the review right. [https://phabricator.wikimedia.org/T275293] * When someone links to a Wikipedia article on Twitter this will now show a preview of the article. [https://phabricator.wikimedia.org/T276185] '''Problems''' * Many graphs have [[:w:en:JavaScript|JavaScript]] errors. Graph editors can check their graphs in their browser's developer console after editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T275833] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.34|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-03-09|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-03-10|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-03-11|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). * The [[mw:Talk pages project/New discussion|New Discussion]] tool will soon be a new [[mw:Special:MyLanguage/Extension:DiscussionTools|discussion tools]] beta feature for on most Wikipedias. The goal is to make it easier to start new discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T275257] '''Future changes''' * There will be a number of changes to make it easier to work with templates. Some will come to the first wikis in March. Other changes will come to the first wikis in June. This is both for those who use templates and those who create or maintain them. You can [[:m:WMDE Technical Wishes/Templates|read more]]. * [[m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews|Reference Previews]] will become a default feature on some wikis on 17 March. They will share a setting with [[mw:Page Previews|Page Previews]]. If you prefer the Reference Tooltips or Navigation-Popups gadget you can keep using them. If so Reference Previews won't be shown. [https://phabricator.wikimedia.org/T271206][https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:WMDE_Technical_Wishes/ReferencePreviews] * New JavaScript-based functions will not work in [[:w:en:Internet Explorer 11|Internet Explorer 11]]. This is because Internet Explorer is an old browser that doesn't work with how JavaScript is written today. Everything that works in Internet Explorer 11 today will continue working in Internet Explorer for now. You can [[mw:Compatibility/IE11|read more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/10|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W10"/> 17:51, 8 March 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21175593 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/11|Tech News: 2021-11]] == <section begin="technews-2021-W11"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/11|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Wikis that are part of the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|desktop improvements]] project can now use a new [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Features/Search|search function]]. The desktop improvements and the new search will come to more wikis later. You can also [[mw:Reading/Web/Desktop Improvements#Deployment plan and timeline|test it early]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Editors who put up banners or change site-wide [[:w:en:JavaScript|JavaScript]] code should use the [https://grafana.wikimedia.org/d/000000566/overview?viewPanel=16&orgId=1 client error graph] to see that their changes has not caused problems. You can [https://diff.wikimedia.org/2021/03/08/sailing-steady%e2%80%8a-%e2%80%8ahow-you-can-help-keep-wikimedia-sites-error-free read more]. [https://phabricator.wikimedia.org/T276296] '''Problems''' * Due to [[phab:T276968|database issues]] the [https://meta.wikimedia.beta.wmflabs.org Wikimedia Beta Cluster] was read-only for over a day. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.34|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-03-16|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-03-17|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-03-18|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You can add a [[:w:en:Newline|newline]] or [[:w:en:Carriage return|carriage return]] character to a custom signature if you use a template. There is a proposal to not allow them in the future. This is because they can cause formatting problems. [https://www.mediawiki.org/wiki/New_requirements_for_user_signatures#Additional_proposal_(2021)][https://phabricator.wikimedia.org/T272322] * You will be able to read but not edit [[phab:T276899|12 wikis]] for a short period of time on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210323T06 {{#time:j xg|2021-03-23|en}} at 06:00 (UTC)]. This could take 30 minutes but will probably be much faster. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] You can use [https://quarry.wmflabs.org/ Quarry] for [[:w:en:SQL|SQL]] queries to the [[wikitech:Wiki replicas|Wiki Replicas]]. Cross-database <code>JOINS</code> will no longer work from 23 March. There will be a new field to specify the database to connect to. If you think this affects you and you need help you can [[phab:T268498|post on Phabricator]] or on [[wikitech:Talk:News/Wiki Replicas 2020 Redesign|Wikitech]]. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/PAWS PAWS] and other ways to do [[:w:en:SQL|SQL]] queries to the Wiki Replicas will be affected later. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/News/Wiki_Replicas_2020_Redesign] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/11|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W11"/> 23:23, 15 March 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21226057 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/12|Tech News: 2021-12]] == <section begin="technews-2021-W12"/><div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/12|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a [[mw:Wikipedia for KaiOS|Wikipedia app]] for [[:w:en:KaiOS|KaiOS]] phones. They don't have a touch screen so readers navigate with the phone keys. There is now a [https://wikimedia.github.io/wikipedia-kaios/sim.html simulator] so you can see what it looks like. * The [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Replying|reply tool]] and [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/New discussion|new discussion tool]] are now available as the "{{int:discussiontools-preference-label}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] in almost all wikis except German Wikipedia. '''Problems''' * You will be able to read but not edit [[phab:T276899|twelve wikis]] for a short period of time on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210323T06 {{#time:j xg|2021-03-23|{{PAGELANGUAGE}}}} at 06:00 (UTC)]. This can also affect password changes, logging in to new wikis, global renames and changing or confirming emails. This could take 30 minutes but will probably be much faster. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.36|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-03-23|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-03-24|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-03-25|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). * [[:w:en:Syntax highlighting|Syntax highlighting]] colours will change to be easier to read. This will soon come to the [[phab:T276346|first wikis]]. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Improved_Color_Scheme_of_Syntax_Highlighting] '''Future changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:FlaggedRevs|Flagged revisions]] will no longer have multiple tags like "tone" or "depth". It will also only have one tier. This was changed because very few wikis used these features and they make the tool difficult to maintain. [https://phabricator.wikimedia.org/T185664][https://phabricator.wikimedia.org/T277883] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Gadgets and user scripts can access variables about the current page in JavaScript. In 2015 this was moved from <code dir=ltr>wg*</code> to <code dir=ltr>mw.config</code>. <code dir=ltr>wg*</code> will soon no longer work. [https://phabricator.wikimedia.org/T72470] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]] • [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/12|Translate]] • [[m:Tech|Get help]] • [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]] • [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div></div> <section end="technews-2021-W12"/> 16:53, 22 March 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21244806 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/13|Tech News: 2021-13]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/13|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Some very old [[:w:en:Web browser|web browsers]] [[:mw:Special:MyLanguage/Compatibility|don’t work]] well with the Wikimedia wikis. Some old code for browsers that used to be supported is being removed. This could cause issues in those browsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T277803] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[:m:IRC/Channels#Raw_feeds|IRC recent changes feeds]] have been moved to a new server. Make sure all tools automatically reconnect to <code>irc.wikimedia.org</code> and not to the name of any specific server. Users should also consider switching to the more modern [[:wikitech:Event Platform/EventStreams|EventStreams]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T224579] '''Problems''' * When you move a page that many editors have on their watchlist the history can be split. It might also not be possible to move it again for a while. This is because of a [[:w:en:Job queue|job queue]] problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T278350] * Some translatable pages on Meta could not be edited. This was because of a bug in the translation tool. The new MediaWiki version was delayed because of problems like this. [https://phabricator.wikimedia.org/T278429][https://phabricator.wikimedia.org/T274940] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.37|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-03-30|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-03-31|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-04-01|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 17:31, 29 March 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21267131 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/13|Tech News: 2021-13]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/13|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Some very old [[:w:en:Web browser|web browsers]] [[:mw:Special:MyLanguage/Compatibility|don’t work]] well with the Wikimedia wikis. Some old code for browsers that used to be supported is being removed. This could cause issues in those browsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T277803] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[:m:IRC/Channels#Raw_feeds|IRC recent changes feeds]] have been moved to a new server. Make sure all tools automatically reconnect to <code>irc.wikimedia.org</code> and not to the name of any specific server. Users should also consider switching to the more modern [[:wikitech:Event Platform/EventStreams|EventStreams]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T224579] '''Problems''' * When you move a page that many editors have on their watchlist the history can be split. It might also not be possible to move it again for a while. This is because of a [[:w:en:Job queue|job queue]] problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T278350] * Some translatable pages on Meta could not be edited. This was because of a bug in the translation tool. The new MediaWiki version was delayed because of problems like this. [https://phabricator.wikimedia.org/T278429][https://phabricator.wikimedia.org/T274940] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.37|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-03-30|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-03-31|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-04-01|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 20:39, 29 March 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21267131 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/14|Tech News: 2021-14]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/14|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Editors can collapse part of an article so you have to click on it to see it. When you click a link to a section inside collapsed content it will now expand to show the section. The browser will scroll down to the section. Previously such links didn't work unless you manually expanded the content first. [https://phabricator.wikimedia.org/T276741] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[mw:Special:MyLanguage/Citoid|citoid]] [[:w:en:API|API]] will use for example <code>2010-12-XX</code> instead of <code>2010-12</code> for dates with a month but no days. This is because <code>2010-12</code> could be confused with <code>2010-2012</code> instead of <code>December 2010</code>. This is called level 1 instead of level 0 in the [https://www.loc.gov/standards/datetime/ Extended Date/Time Format]. [https://phabricator.wikimedia.org/T132308] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.36/wmf.38|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-04-06|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-04-07|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-04-08|en}} ([[mw:MediaWiki 1.36/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[:wikitech:PAWS|PAWS]] can now connect to the new [[:wikitech:Wiki Replicas|Wiki Replicas]]. Cross-database <code>JOINS</code> will no longer work from 28 April. There is [[:wikitech:News/Wiki Replicas 2020 Redesign#How should I connect to databases in PAWS?|a new way to connect]] to the databases. Until 28 April both ways to connect to the databases will work. If you think this affects you and you need help you can post [[phab:T268498|on Phabricator]] or on [[wikitech:Talk:News/Wiki Replicas 2020 Redesign|Wikitech]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/14|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 19:41, 5 April 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21287348 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/16|Tech News: 2021-16]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/16|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Email to the Wikimedia wikis are handled by groups of Wikimedia editors. These volunteer response teams now use [https://github.com/znuny/Znuny Znuny] instead of [[m:Special:MyLanguage/OTRS|OTRS]]. The functions and interface remain the same. The volunteer administrators will give more details about the next steps soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T279303][https://phabricator.wikimedia.org/T275294] * If you use [[Mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|syntax highlighting]], you can see line numbers in the 2010 and 2017 wikitext editors when editing templates. This is to make it easier to see line breaks or talk about specific lines. Line numbers will soon come to all namespaces. [https://phabricator.wikimedia.org/T267911][https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Line_Numbering][https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:WMDE_Technical_Wishes/Line_Numbering] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Because of a technical change there could be problems with gadgets and scripts that have an edit summary area that looks [https://phab.wmfusercontent.org/file/data/llvdqqnb5zpsfzylbqcg/PHID-FILE-25vs4qowibmtysl7cbml/Screen_Shot_2021-04-06_at_2.34.04_PM.png similar to this one]. If they look strange they should use <code>mw.loader.using('mediawiki.action.edit.styles')</code> to go back to how they looked before. [https://phabricator.wikimedia.org/T278898] * The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.1|latest version]] of MediaWiki came to the Wikimedia wikis last week. There was no Tech News issue last week. '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * The user group <code>oversight</code> will be renamed <code>suppress</code>. This is for [[phab:T109327|technical reasons]]. This is the technical name. It doesn't affect what you call the editors with this user right on your wiki. This is planned to happen in two weeks. You can comment [[phab:T112147|in Phabricator]] if you have objections. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/16|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 16:49, 19 April 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21356080 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/17|Tech News: 2021-17]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/17|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Templates have parameters that can have specific values. It is possible to suggest values for editors with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:TemplateData|TemplateData]]. You can soon see them as a drop-down list in the visual editor. This is to help template users find the right values faster. [https://phabricator.wikimedia.org/T273857][https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/WMDE_Technical_Wishes/Suggested_values_for_template_parameters][https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:WMDE_Technical_Wishes/Suggested_values_for_template_parameters] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-04-27|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-04-28|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-04-29|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/17|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 21:25, 26 April 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21391118 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/18|Tech News: 2021-18]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/18|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[w:en:Wikipedia:Twinkle|Twinkle]] is a gadget on English Wikipedia. It can help with maintenance and patrolling. It can [[m:Grants:Project/Rapid/SD0001/Twinkle localisation/Report|now be used on other wikis]]. You can get Twinkle on your wiki using the [https://github.com/wikimedia-gadgets/twinkle-starter twinkle-starter] GitHub repository. '''Problems''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|content translation tool]] did not work for many articles for a little while. This was because of a bug. [https://phabricator.wikimedia.org/T281346] * Some things will not work for about a minute on 5 May. This will happen [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210505T0600 around 06:00 UTC]. This will affect the content translation tool and notifications among other things. This is because of an upgrade to avoid crashes. [https://phabricator.wikimedia.org/T281212] '''Changes later this week''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] will become a default feature on a number of wikis on 5 May. This is later than planned because of some changes. You can use it without using [[mw:Special:MyLanguage/Page Previews|Page Previews]] if you want to. The earlier plan was to have the preference to use both or none. [https://phabricator.wikimedia.org/T271206][https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:WMDE_Technical_Wishes/ReferencePreviews] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-05-04|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-05-05|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-05-06|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[:w:en:CSS|CSS]] classes <code dir=ltr>.error</code>, <code dir=ltr>.warning</code> and <code dir=ltr>.success</code> do not work for mobile readers if they have not been specifically defined on your wiki. From June they will not work for desktop readers. This can affect gadgets and templates. The classes can be defined in [[MediaWiki:Common.css]] or template styles instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T280766] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 15:44, 3 মে' 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21418010 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/18|Tech News: 2021-18]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/18|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[w:en:Wikipedia:Twinkle|Twinkle]] is a gadget on English Wikipedia. It can help with maintenance and patrolling. It can [[m:Grants:Project/Rapid/SD0001/Twinkle localisation/Report|now be used on other wikis]]. You can get Twinkle on your wiki using the [https://github.com/wikimedia-gadgets/twinkle-starter twinkle-starter] GitHub repository. '''Problems''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|content translation tool]] did not work for many articles for a little while. This was because of a bug. [https://phabricator.wikimedia.org/T281346] * Some things will not work for about a minute on 5 May. This will happen [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210505T0600 around 06:00 UTC]. This will affect the content translation tool and notifications among other things. This is because of an upgrade to avoid crashes. [https://phabricator.wikimedia.org/T281212] '''Changes later this week''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] will become a default feature on a number of wikis on 5 May. This is later than planned because of some changes. You can use it without using [[mw:Special:MyLanguage/Page Previews|Page Previews]] if you want to. The earlier plan was to have the preference to use both or none. [https://phabricator.wikimedia.org/T271206][https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:WMDE_Technical_Wishes/ReferencePreviews] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-05-04|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-05-05|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-05-06|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[:w:en:CSS|CSS]] classes <code dir=ltr>.error</code>, <code dir=ltr>.warning</code> and <code dir=ltr>.success</code> do not work for mobile readers if they have not been specifically defined on your wiki. From June they will not work for desktop readers. This can affect gadgets and templates. The classes can be defined in [[MediaWiki:Common.css]] or template styles instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T280766] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 12:57, 4 মে' 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21418010 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/19|Tech News: 2021-19]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/19|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-05-11|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-05-12|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-05-13|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You can see what participants plan to work on at the online [[mw:Wikimedia Hackathon 2021|Wikimedia hackathon]] 22–23 May. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 15:10, 10 মে' 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21428676 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/19|Tech News: 2021-19]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/19|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-05-11|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-05-12|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-05-13|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You can see what participants plan to work on at the online [[mw:Wikimedia Hackathon 2021|Wikimedia hackathon]] 22–23 May. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 16:26, 10 মে' 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21428676 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/20|Tech News: 2021-20]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/20|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new toolbar in [[mw:Talk pages project/Replying|the Reply tool]]. It works in the wikitext source mode. You can enable it in [[Special:Preferences#mw-htmlform-discussion|your preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T276608] [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk_pages_project/Replying#13_May_2021] [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk_pages_project/New_discussion#13_May_2021] * Wikimedia [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo mailing lists] are being moved to [[:w:en:GNU Mailman|Mailman 3]]. This is a newer version. For the [[:w:en:Character encoding|character encoding]] to work it will change from <code>[[:w:en:UTF-8|UTF-8]]</code> to <code>utf8mb3</code>. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/IEYQ2HS3LZF2P3DAYMNZYQDGHWPVMTPY/][https://phabricator.wikimedia.org/T282621] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] An [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/14|earlier issue]] of Tech News said that the [[mw:Special:MyLanguage/Citoid|citoid]] [[:w:en:API|API]] would handle dates with a month but no days in a new way. This has been reverted for now. There needs to be more discussion of how it affects different wikis first. [https://phabricator.wikimedia.org/T132308] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] <code>MediaWiki:Pageimages-blacklist</code> will be renamed <code>MediaWiki:Pageimages-denylist</code>. The list can be copied to the new name. It will happen on 19 May for some wikis and 20 May for some wikis. Most wikis don't use it. It lists images that should never be used as thumbnails for articles. [https://phabricator.wikimedia.org/T282626] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-05-18|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-05-19|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-05-20|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/20|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 13:50, 17 মে' 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21464279 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/21|Tech News: 2021-21]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/21|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The Wikimedia movement has been using [[:m:Special:MyLanguage/IRC|IRC]] on a network called [[:w:en:Freenode|Freenode]]. There have been changes around who is in control of the network. The [[m:Special:MyLanguage/IRC/Group_Contacts|Wikimedia IRC Group Contacts]] have [[m:Special:Diff/21476411|decided]] to move to the new [[:w:en:Libera Chat|Libera Chat]] network instead. This is not a formal decision for the movement to move all channels but most Wikimedia IRC channels will probably leave Freenode. There is a [[:m:IRC/Migrating_to_Libera_Chat|migration guide]] and ongoing Wikimedia [[m:Wikimedia Forum#Freenode (IRC)|discussions about this]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-05-25|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-05-26|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-05-27|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/21|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 17:08, 24 মে' 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21477606 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/22|Tech News: 2021-22]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/22|Translations]] are available. '''Problems''' * There was an issue on the Vector skin with the text size of categories and notices under the page title. It was fixed last Monday. [https://phabricator.wikimedia.org/T283206] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 17:06, 31 মে' 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21516076 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/23|Tech News: 2021-23]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/23|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-06-08|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-06-09|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-06-10|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The Wikimedia movement uses [[:mw:Special:MyLanguage/Phabricator|Phabricator]] for technical tasks. This is where we collect technical suggestions, bugs and what developers are working on. The company behind Phabricator will stop working on it. This will not change anything for the Wikimedia movement now. It could lead to changes in the future. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/message/YAXOD46INJLAODYYIJUVQWOZFIV54VUI/][https://admin.phacility.com/phame/post/view/11/phacility_is_winding_down_operations/][https://phabricator.wikimedia.org/T283980] * Searching on Wikipedia will find more results in some languages. This is mainly true for when those who search do not use the correct [[:w:en:Diacritic|diacritics]] because they are not seen as necessary in that language. For example searching for <code>Bedusz</code> doesn't find <code>Będusz</code> on German Wikipedia. The character <code>ę</code> isn't used in German so many would write <code>e</code> instead. This will work better in the future in some languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T219550] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[:w:en:Cross-site request forgery|CSRF token parameters]] in the [[:mw:Special:MyLanguage/API:Main page|action API]] were changed in 2014. The old parameters from before 2014 will stop working soon. This can affect bots, gadgets and user scripts that still use the old parameters. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/IMP43BNCI32C524O5YCUWMQYP4WVBQ2B/][https://phabricator.wikimedia.org/T280806] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 20:03, 7 June 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21551759 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/23|Tech News: 2021-23]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/23|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-06-08|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-06-09|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-06-10|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The Wikimedia movement uses [[:mw:Special:MyLanguage/Phabricator|Phabricator]] for technical tasks. This is where we collect technical suggestions, bugs and what developers are working on. The company behind Phabricator will stop working on it. This will not change anything for the Wikimedia movement now. It could lead to changes in the future. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/message/YAXOD46INJLAODYYIJUVQWOZFIV54VUI/][https://admin.phacility.com/phame/post/view/11/phacility_is_winding_down_operations/][https://phabricator.wikimedia.org/T283980] * Searching on Wikipedia will find more results in some languages. This is mainly true for when those who search do not use the correct [[:w:en:Diacritic|diacritics]] because they are not seen as necessary in that language. For example searching for <code>Bedusz</code> doesn't find <code>Będusz</code> on German Wikipedia. The character <code>ę</code> isn't used in German so many would write <code>e</code> instead. This will work better in the future in some languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T219550] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[:w:en:Cross-site request forgery|CSRF token parameters]] in the [[:mw:Special:MyLanguage/API:Main page|action API]] were changed in 2014. The old parameters from before 2014 will stop working soon. This can affect bots, gadgets and user scripts that still use the old parameters. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/IMP43BNCI32C524O5YCUWMQYP4WVBQ2B/][https://phabricator.wikimedia.org/T280806] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 22:35, 7 June 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21551759 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/24|Tech News: 2021-24]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/24|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Logged-in users on the mobile web can choose to use the [[:mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Advanced mobile contributions|advanced mobile mode]]. They now see categories in a similar way as users on desktop do. This means that some gadgets that have just been for desktop users could work for users of the mobile site too. If your wiki has such gadgets you could decide to turn them on for the mobile site too. Some gadgets probably need to be fixed to look good on mobile. [https://phabricator.wikimedia.org/T284763] * Language links on Wikidata now works for [[:oldwikisource:Main Page|multilingual Wikisource]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T275958] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * In the future we [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|can't show the IP]] of unregistered editors to everyone. This is because privacy regulations and norms have changed. There is now a rough draft of how [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#Updates|showing the IP to those who need to see it]] could work. * German Wikipedia, English Wikivoyage and 29 smaller wikis will be read-only for a few minutes on 22 June. This is planned between 5:00 and 5:30 UTC. [https://phabricator.wikimedia.org/T284530] * All wikis will be read-only for a few minutes in the week of 28 June. More information will be published in Tech News later. It will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T281515][https://phabricator.wikimedia.org/T281209] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 20:26, 14 June 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21587625 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/25|Tech News: 2021-25]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/25|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The <code>otrs-member</code> group name is now <code>vrt-permissions</code>. This could affect abuse filters. [https://phabricator.wikimedia.org/T280615] '''Problems''' * You will be able to read but not edit German Wikipedia, English Wikivoyage and 29 smaller wikis for a few minutes on 22 June. This is planned between [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210623T0500 5:00 and 5:30 UTC]. [https://phabricator.wikimedia.org/T284530] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.11|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-06-22|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-06-23|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-06-24|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 15:50, 21 June 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21593987 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/26|Tech News: 2021-26]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/26|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Wikis with the [[mw:Special:MyLanguage/Growth|Growth features]] now can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure Growth features directly on their wiki]]. This uses the new special page <code>Special:EditGrowthConfig</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T285423] * Wikisources have a new [[m:Special:MyLanguage/Community Tech/OCR Improvements|OCR tool]]. If you don't want to see the "extract text" button on Wikisource you can add <code>.ext-wikisource-ExtractTextWidget { display: none; }</code> to your [[Special:MyPage/common.css|common.css page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T285311] '''Problems''' *You will be able to read but not edit the Wikimedia wikis for a few minutes on 29 June. This is planned at [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?iso=20210629T1400 14:00 UTC]. [https://phabricator.wikimedia.org/T281515][https://phabricator.wikimedia.org/T281209] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-06-29|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-06-30|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-07-01|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * <code>Threshold for stub link formatting</code>, <code>thumbnail size</code> and <code>auto-number headings</code> can be set in preferences. They are expensive to maintain and few editors use them. The developers are planning to remove them. Removing them will make pages load faster. You can [[mw:Special:MyLanguage/User:SKim (WMF)/Performance Dependent User Preferences|read more and give feedback]]. * A toolbar will be added to the [[mw:Talk pages project/Replying|Reply tool]]'s wikitext source mode. This will make it easier to link to pages and to ping other users. [https://phabricator.wikimedia.org/T276609][https://www.mediawiki.org/wiki/Talk_pages_project/Replying#Status_updates] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/26|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 16:32, 28 June 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21653312 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/27|Tech News: 2021-27]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/27|Translations]] are available. '''Tech News''' * The next issue of Tech News will be sent out on 19 July. '''Recent changes''' * [[:wikidata:Q4063270|AutoWikiBrowser]] is a tool to make repetitive tasks easier. It now uses [[:w:en:JSON|JSON]]. <code>Wikipedia:AutoWikiBrowser/CheckPage</code> has moved to <code>Wikipedia:AutoWikiBrowser/CheckPageJSON</code> and <code>Wikipedia:AutoWikiBrowser/Config</code>. <code>Wikipedia:AutoWikiBrowser/CheckPage/Version</code> has moved to <code>Wikipedia:AutoWikiBrowser/CheckPage/VersionJSON</code>. The tool will eventually be configured on the wiki so that you don't have to wait until the new version to add templates or regular expression fixes. [https://phabricator.wikimedia.org/T241196] '''Problems''' * [[m:Special:MyLanguage/InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] helps saving online sources on some wikis. It adds them to [[:w:en:Wayback Machine|Wayback Machine]] and links to them there. This is so they don't disappear if the page that was linked to is removed. It currently has a problem with linking to the wrong date when it moves pages from <code>archive.is</code> to <code>web.archive.org</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T283432] '''Changes later this week''' * The tool to [[m:WMDE Technical Wishes/Finding and inserting templates|find, add and remove templates]] will be updated. This is to make it easier to find and use the right templates. It will come to the first wikis on 7 July. It will come to more wikis later this year. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Removing_a_template_from_a_page_using_the_VisualEditor][https://phabricator.wikimedia.org/T284553] * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * Some Wikimedia wikis use [[m:Special:MyLanguage/Flagged Revisions|Flagged Revisions]] or pending changes. It hides edits from new and unregistered accounts for readers until they have been patrolled. The auto review action in Flagged Revisions will no longer be logged. All old logs of auto-review will be removed. This is because it creates a lot of logs that are not very useful. [https://phabricator.wikimedia.org/T285608] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/27|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 17:34, 5 July 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21694636 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/29|Tech News: 2021-29]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/29|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The tool to [[m:WMDE Technical Wishes/Finding and inserting templates|find, add and remove templates]] was updated. This is to make it easier to find and use the right templates. It was supposed to come to the first wikis on 7 July. It was delayed to 12 July instead. It will come to more wikis later this year. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Removing_a_template_from_a_page_using_the_VisualEditor][https://phabricator.wikimedia.org/T284553] * [[Special:UnconnectedPages|Special:UnconnectedPages]] lists pages that are not connected to Wikidata. This helps you find pages that can be connected to Wikidata items. Some pages should not be connected to Wikidata. You can use the magic word <code><nowiki>__EXPECTED_UNCONNECTED_PAGE__</nowiki></code> on pages that should not be listed on the special page. [https://phabricator.wikimedia.org/T97577] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.15|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-07-20|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-07-21|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-07-22|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] How media is structured in the [[:w:en:Parsing|parser's]] HTML output will soon change. This can affect bots, gadgets, user scripts and extensions. You can [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/L2UQJRHTFK5YG3IOZEC7JSLH2ZQNZRVU/ read more]. You can test it on [[:testwiki:Main Page|Testwiki]] or [[:test2wiki:Main Page|Testwiki 2]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The parameters for how you obtain [[mw:API:Tokens|tokens]] in the MediaWiki API were changed in 2014. The old way will no longer work from 1 September. Scripts, bots and tools that use the parameters from before the 2014 change need to be updated. You can [[phab:T280806#7215377|read more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/29|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 15:32, 19 July 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21755027 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/30|Tech News: 2021-30]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/30|Translations]] are available. '''Recent changes''' * A [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.14|new version]] of MediaWiki came to the Wikimedia wikis the week before last week. This was not in Tech News because there was no newsletter that week. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-07-27|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-07-28|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-07-29|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * If you use the [[mw:Special:MyLanguage/Skin:MonoBook|Monobook skin]] you can choose to switch off [[:w:en:Responsive web design|responsive design]] on mobile. This will now work for more skins. If <code>{{int:monobook-responsive-label}}</code> is unticked you need to also untick the new [[Special:Preferences#mw-prefsection-rendering|preference]] <code>{{int:prefs-skin-responsive}}</code>. Otherwise it will stop working. Interface admins can automate this process on your wiki. You can [[phab:T285991|read more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/30|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 21:11, 26 July 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21771634 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/31|Tech News: 2021-31]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/31|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] If your wiki uses markup like <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><div class="mw-content-ltr"></nowiki></code></bdi> or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><div class="mw-content-rtl"></nowiki></code></bdi> without the required <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>dir</code></bdi> attribute, then these will no longer work in 2 weeks. There is a short-term fix that can be added to your local wiki's Common.css page, which is explained at [[phab:T287701|T287701]]. From now on, all usages should include the full attributes, for example: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><div class="mw-content-ltr" dir="ltr" lang="en"></nowiki></code></bdi> or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><div class="mw-content-rtl" dir="rtl" lang="he"></nowiki></code></bdi>. This also applies to some other HTML tags, such as <code>span</code> or <code>code</code>. You can find existing examples on your wiki that need to be updated, using the instructions at [[phab:T287701|T287701]]. * Reminder: Wikimedia has [[m:Special:MyLanguage/IRC/Migrating to Libera Chat|migrated to the Libera Chat IRC network]], from the old Freenode network. Local documentation should be updated. '''Problems''' * Last week, all wikis had slow access or no access for 30 minutes. There was a problem with generating dynamic lists of articles on the Russian Wikinews, due to the bulk import of 200,000+ new articles over 3 days, which led to database problems. The problematic feature has been disabled on that wiki and developers are discussing if it can be fixed properly. [https://phabricator.wikimedia.org/T287380][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/2021-07-26_ruwikinews_DynamicPageList] '''Changes later this week''' * When adding links to a page using [[mw:VisualEditor|VisualEditor]] or the [[mw:Special:MyLanguage/2017 wikitext editor|2017 wikitext editor]], [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Disambiguator|disambiguation pages]] will now only appear at the bottom of search results. This is because users do not often want to link to disambiguation pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T285510] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.17|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-08-03|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-08-04|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-08-05|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The [[mw:Wikimedia Apps/Team/Android|team of the Wikipedia app for Android]] is working on communication in the app. The developers are working on how to talk to other editors and get notifications. You can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Communication|read more]]. They are looking for users who want to [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Communication/UsertestingJuly2021|test the plans]]. Any editor who has an Android phone and is willing to download the app can do this. * The [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Beta Feature]] for {{int:discussiontools-preference-label}} will be updated in the coming weeks. You will be able to [[mw:Talk pages project/Notifications|subscribe to individual sections]] on a talk page at more wikis. You can test this now by adding <code>?dtenable=1</code> to the end of the talk page's URL ([https://meta.wikimedia.org/wiki/Meta_talk:Sandbox?dtenable=1 example]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/31|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 20:48, 2 August 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21818289 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/32|Tech News: 2021-32]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/32|Translations]] are available. '''Problems''' * You can read but not edit 17 wikis for a few minutes on 10 August. This is planned at [https://zonestamp.toolforge.org/1628571650 05:00 UTC]. This is because of work on the database. [https://phabricator.wikimedia.org/T287449] '''Changes later this week''' * The [[wmania:Special:MyLanguage/2021:Hackathon|Wikimania Hackathon]] will take place remotely on 13 August, starting at 5:00 UTC, for 24 hours. You can participate in many ways. You can still propose projects and sessions. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-08-10|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-08-11|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-08-12|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The old CSS <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><div class="visualClear"></div></nowiki></code></bdi> will not be supported after 12 August. Instead, templates and pages should use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><div style="clear:both;"></div></nowiki></code></bdi>. Please help to replace any existing uses on your wiki. There are global-search links available at [[phab:T287962|T287962]]. '''Future changes''' * [[m:Special:MyLanguage/The Wikipedia Library|The Wikipedia Library]] is a place for Wikipedia editors to get access to sources. There is an [[mw:Special:MyLanguage/Extension:TheWikipediaLibrary|extension]] which has a new function to tell users when they can take part in it. It will use notifications. It will start pinging the first users in September. It will ping more users later. [https://phabricator.wikimedia.org/T288070] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] [[w:en:Vue.js|Vue.js]] will be the [[w:en:JavaScript|JavaScript]] framework for MediaWiki in the future. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/SOZREBYR36PUNFZXMIUBVAIOQI4N7PDU/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/32|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 16:21, 9 August 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21856726 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/33|Tech News: 2021-33]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/33|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can add language links in the sidebar in the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|new Vector skin]] again. You do this by connecting the page to a Wikidata item. The new Vector skin has moved the language links but the new language selector cannot add language links yet. [https://phabricator.wikimedia.org/T287206] '''Problems''' * There was a problem on wikis which use the Translate extension. Translations were not updated or were replaced with the English text. The problems have been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T288700][https://phabricator.wikimedia.org/T288683][https://phabricator.wikimedia.org/T288719] '''Changes later this week''' * A [[mw:Help:Tags|revision tag]] will soon be added to edits that add links to [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Disambiguator|disambiguation pages]]. This is because these links are usually added by accident. The tag will allow editors to easily find the broken links and fix them. If your wiki does not like this feature, it can be [[mw:Help:Tags#Deleting a tag added by the software|hidden]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T287549] *Would you like to help improve the information about tools? Would you like to attend or help organize a small virtual meetup for your community to discuss the list of tools? Please get in touch on the [[m:Toolhub/The Quality Signal Sessions|Toolhub Quality Signal Sessions]] talk page. We are also looking for feedback [[m:Talk:Toolhub/The Quality Signal Sessions#Discussion topic for "Quality Signal Sessions: The Tool Maintainers edition"|from tool maintainers]] on some specific questions. * In the past, edits to any page in your user talk space ignored your [[mw:Special:MyLanguage/Help:Notifications#mute|mute list]], e.g. sub-pages. Starting this week, this is only true for edits to your talk page. [https://phabricator.wikimedia.org/T288112] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-08-17|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-08-18|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-08-19|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/33|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 19:28, 16 August 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21889213 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/34|Tech News: 2021-34]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/34|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score]] extension (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><score></nowiki></code></bdi> notation) has been re-enabled on public wikis and upgraded to a newer version. Some musical score functionality may no longer work because the extension is only enabled in "safe mode". The security issue has been fixed and an [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score/2021 security advisory|advisory published]]. '''Problems''' * You will be able to read but not edit [[phab:T289130|some wikis]] for a few minutes on {{#time:j xg|2021-08-25|en}}. This will happen around [https://zonestamp.toolforge.org/1629871217 06:00 UTC]. This is for database maintenance. During this time, operations on the CentralAuth will also not be possible. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-08-24|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-08-25|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-08-26|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/34|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 21:59, 23 August 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21923254 --> == Read-only reminder == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="MassMessage"/> A maintenance operation will be performed on [https://zonestamp.toolforge.org/1629871231 {{#time: l F d H:i e|2021-08-25T06:00|en}}]. It should only last for a few minutes. This will affect your wiki as well as 11 other wikis. During this time, publishing edits will not be possible. Also during this time, operations on the CentralAuth will not be possible (GlobalRenames, changing/confirming e-mail addresses, logging into new wikis, password changes). For more details about the operation and on all impacted services, please check [[phab:T289130|on Phabricator]]. A banner will be displayed 30 minutes before the operation. Please help your community to be aware of this maintenance operation. {{Int:Feedback-thanks-title}}<section end="MassMessage"/> </div> 20:35, 24 August 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21927201 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/35|Tech News: 2021-35]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/35|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Some musical score syntax no longer works and may needed to be updated, you can check [[:Category:{{MediaWiki:score-error-category}}]] on your wiki for a list of pages with errors. '''Problems''' * Musical scores were unable to render lyrics in some languages because of missing fonts. This has been fixed now. If your language would prefer a different font, please file a request in Phabricator. [https://phabricator.wikimedia.org/T289554] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The parameters for how you obtain [[mw:API:Tokens|tokens]] in the MediaWiki API were changed in 2014. The old way will no longer work from 1 September. Scripts, bots and tools that use the parameters from before the 2014 change need to be updated. You can [[phab:T280806#7215377|read more]] about this. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-08-31|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-09-01|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-09-02|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You will be able to read but not edit [[phab:T289660|Commons]] for a few minutes on {{#time:j xg|2021-09-06|en}}. This will happen around [https://zonestamp.toolforge.org/1630818058 05:00 UTC]. This is for database maintenance. * All wikis will be read-only for a few minutes in the week of 13 September. More information will be published in Tech News later. It will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T287539] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 16:02, 30 August 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21954810 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/36|Tech News: 2021-36]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/36|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The wikis that have [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature_summary|Growth features]] deployed have been part of A/B testing since deployment, in which some newcomers did not receive the new features. Now, all of the newcomers on 21 of the smallest of those wikis will be receiving the features. [https://phabricator.wikimedia.org/T289786] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] In 2017, the provided jQuery library was upgraded from version 1 to 3, with a compatibility layer. The migration will soon finish, to make the site load faster for everyone. If you maintain a gadget or user script, check if you have any JQMIGRATE errors and fix them, or they will break. [https://phabricator.wikimedia.org/T280944][https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/6Z2BVLOBBEC2QP4VV4KOOVQVE52P3HOP/] * Last year, the Portuguese Wikipedia community embarked on an experiment to make log-in compulsory for editing.&nbsp; The [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Impact report for Login Required Experiment on Portuguese Wikipedia|impact report of this trial]] is ready. Moving forward, the Anti-Harassment Tools team is looking for projects that are willing to experiment with restricting IP editing on their wiki for a short-term experiment. [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Login Required Experiment|Learn more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/36|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 15:20, 6 September 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=21981010 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/37|Tech News: 2021-37]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/37|Translations]] are available. '''Recent changes''' * 45 new Wikipedias now have access to the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T289680] * [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment table|A majority of Wikipedias]] now have access to the Growth features. The Growth team [[mw:Special:MyLanguage/Growth/FAQ|has published an FAQ page]] about the features. This translatable FAQ covers the description of the features, how to use them, how to change the configuration, and more. '''Problems''' * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on 14 September. This is planned at [https://zonestamp.toolforge.org/1631628002 14:00 UTC]. [https://phabricator.wikimedia.org/T287539] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.37/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-09-14|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-09-15|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-09-16|en}} ([[mw:MediaWiki 1.37/Roadmap|calendar]]). * Starting this week, Wikipedia in Italian will receive weekly software updates on Wednesdays. It used to receive the updates on Thursdays. Due to this change, bugs will be noticed and fixed sooner. [https://phabricator.wikimedia.org/T286664] * You can add language links in the sidebar in [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|the new Vector skin]] again. You do this by connecting the page to a Wikidata item. The new Vector skin has moved the language links but the new language selector cannot add language links yet. [https://phabricator.wikimedia.org/T287206] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SyntaxHighlight|syntax highlight]] tool marks up code with different colours. It now can highlight 23 new code languages. Additionally, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>golang</code></bdi> can now be used as an alias for the [[d:Q37227|Go programming language]], and a special <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>output</code></bdi> mode has been added to show a program's output. [https://phabricator.wikimedia.org/T280117][https://gerrit.wikimedia.org/r/c/mediawiki/extensions/SyntaxHighlight_GeSHi/+/715277/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/37|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 15:36, 13 September 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22009517 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/38|Tech News: 2021-38]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/38|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Growth features are now deployed to almost all Wikipedias. [[phab:T290582|For the majority of small Wikipedias]], the features are only available for experienced users, to [[mw:Special:MyLanguage/Growth/FAQ#enable|test the features]] and [[mw:Special:MyLanguage/Growth/FAQ#config|configure them]]. Features will be available for newcomers starting on 20 September 2021. * MediaWiki had a feature that would highlight local links to short articles in a different style. Each user could pick the size at which "stubs" would be highlighted. This feature was very bad for performance, and following a consultation, has been removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T284917] * A technical change was made to the MonoBook skin to allow for easier maintenance and upkeep. This has resulted in some minor changes to HTML that make MonoBook's HTML consistent with other skins. Efforts have been made to minimize the impact on editors, but please ping [[m:User:Jon (WMF)|Jon (WMF)]] on wiki or in [[phab:T290888|phabricator]] if any problems are reported. '''Problems''' * There was a problem with search last week. Many search requests did not work for 2 hours because of an accidental restart of the search servers. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/2021-09-13_cirrussearch_restart] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-09-21|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-09-22|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-09-23|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[s:Special:ApiHelp/query+proofreadinfo|meta=proofreadpage API]] has changed. The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>piprop</nowiki></code></bdi> parameter has been renamed to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>prpiprop</nowiki></code></bdi>. API users should update their code to avoid unrecognized parameter warnings. Pywikibot users should upgrade to 6.6.0. [https://phabricator.wikimedia.org/T290585] '''Future changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Replying|Reply tool]] will be deployed to the remaining wikis in the coming weeks. It is currently part of "{{int:discussiontools-preference-label}}" in [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Beta features]] at most wikis. You will be able to turn it off in [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|Editing Preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T262331] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[mw:MediaWiki_1.37/Deprecation_of_legacy_API_token_parameters|previously announced]] change to how you obtain tokens from the API has been delayed to September 21 because of an incompatibility with Pywikibot. Bot operators using Pywikibot can follow [[phab:T291202|T291202]] for progress on a fix, and should plan to upgrade to 6.6.1 when it is released. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/38|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 18:33, 20 September 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22043415 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/39|Tech News: 2021-39]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/39|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[w:en:IOS|iOS 15]] has a new function called [https://support.apple.com/en-us/HT212614 Private Relay] (Apple website). This can hide the user's IP when they use [[w:en:Safari (software)|Safari]] browser. This is like using a [[w:en:Virtual private network|VPN]] in that we see another IP address instead. It is opt-in and only for those who pay extra for [[w:en:ICloud|iCloud]]. It will come to Safari users on [[:w:en:OSX|OSX]] later. There is a [[phab:T289795|technical discussion]] about what this means for the Wikimedia wikis. '''Problems''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Some gadgets and user-scripts add items to the [[m:Customization:Explaining_skins#Portlets|portlets]] (article tools) part of the skin. A recent change to the HTML may have made those links a different font-size. This can be fixed by adding the CSS class <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>.vector-menu-dropdown-noicon</code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T291438] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-09-28|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-09-29|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-09-30|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). * The [[mw:Special:MyLanguage/Onboarding_new_Wikipedians#New_experience|GettingStarted extension]] was built in 2013, and provides an onboarding process for new account holders in a few versions of Wikipedia. However, the recently developed [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature_summary|Growth features]] provide a better onboarding experience. Since the vast majority of Wikipedias now have access to the Growth features, GettingStarted will be deactivated starting on 4 October. [https://phabricator.wikimedia.org/T235752] * A small number of users will not be able to connect to the Wikimedia wikis after 30 September. This is because an old [[:w:en:root certificate|root certificate]] will no longer work. They will also have problems with many other websites. Users who have updated their software in the last five years are unlikely to have problems. Users in Europe, Africa and Asia are less likely to have immediate problems even if their software is too old. You can [[m:Special:MyLanguage/HTTPS/2021 Let's Encrypt root expiry|read more]]. * You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Notifications|receive notifications]] when someone leaves a comment on user talk page or mentions you in a talk page comment. Clicking the notification link will now bring you to the comment and highlight it. Previously, doing so brought you to the top of the section that contained the comment. You can find [[phab:T282029|more information in T282029.]] '''Future changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Replying|Reply tool]] will be deployed to the remaining wikis in the coming weeks. It is currently part of "{{int:discussiontools-preference-label}}" in [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Beta features]] at most wikis. You will be able to turn it off in [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|Editing Preferences]]. [[phab:T288485|See the list of wikis.]] [https://phabricator.wikimedia.org/T262331] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W39"/> </div> 22:24, 27 September 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22077885 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/40|Tech News: 2021-40]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="tech-newsletter-content"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/40|Translations]] are available. '''Recent changes''' * A more efficient way of sending changes from Wikidata to Wikimedia wikis that show them has been enabled for the following 10 wikis: mediawiki.org, the Italian, Catalan, Hebrew and Vietnamese Wikipedias, French Wikisource, and English Wikivoygage, Wikibooks, Wiktionary and Wikinews. If you notice anything strange about how changes from Wikidata appear in recent changes or your watchlist on those wikis you can [[phab:T48643|let the developers know]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-10-05|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-10-06|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-10-07|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Some gadgets and bots that use the API to read the AbuseFilter log might break. The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>hidden</code></bdi> property will no longer say an entry is <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>implicit</code></bdi> for unsuppressed log entries about suppressed edits. If your bot needs to know this, do a separate revision query. Additionally, the property will have the value <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>false</code></bdi> for visible entries; previously, it wasn't included in the response. [https://phabricator.wikimedia.org/T291718] * A more efficient way of sending changes from Wikidata to Wikimedia wikis that show them will be enabled for ''all production wikis''. If you notice anything strange about how changes from Wikidata appear in recent changes or your watchlist you can [[phab:T48643|let the developers know]]. '''Future changes''' * You can soon get cross-wiki notifications in the [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS|iOS Wikipedia app]]. You can also get notifications as push notifications. More notification updates will follow in later versions. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Team/iOS/Notifications#September_2021_update] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The JavaScript variables <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>wgExtraSignatureNamespaces</code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>wgLegalTitleChars</code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>wgIllegalFileChars</code></bdi> will soon be removed from <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Interface/JavaScript#mw.config|mw.config]]</code></bdi>. These are not part of the "stable" variables available for use in wiki JavaScript. [https://phabricator.wikimedia.org/T292011] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The JavaScript variables <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>wgCookiePrefix</code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>wgCookieDomain</code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>wgCookiePath</code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>wgCookieExpiration</code></bdi> will soon be removed from mw.config. Scripts should instead use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mw.cookie</code></bdi> from the "<bdi lang="zxx" dir="ltr">[[mw:ResourceLoader/Core_modules#mediawiki.cookie|mediawiki.cookie]]</bdi>" module. [https://phabricator.wikimedia.org/T291760] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/40|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="tech-newsletter-content"/> </div> 16:33, 4 October 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22101208 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/41|Tech News: 2021-41]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W41"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/41|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-10-12|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-10-13|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-10-14|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). * The [[mw:Manual:Table_of_contents#Auto-numbering|"auto-number headings" preference]] is being removed. You can read [[phab:T284921]] for the reasons and discussion. This change was [[m:Tech/News/2021/26|previously]] announced. [[mw:Snippets/Auto-number_headings|A JavaScript snippet]] is available which can be used to create a Gadget on wikis that still want to support auto-numbering. '''Meetings''' * You can join a meeting about the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Desktop Improvements]]. A demonstration version of the [[mw:Reading/Web/Desktop Improvements/Features/Sticky Header|newest feature]] will be shown. The event will take place on Tuesday, 12 October at 16:00 UTC. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/Talk to Web/12-10-2021|See how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/41|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W41"/> </div> 15:31, 11 October 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22152137 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/42|Tech News: 2021-42]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W42"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/42|Translations]] are available. '''Recent changes''' *[[m:Toolhub|Toolhub]] is a catalogue to make it easier to find software tools that can be used for working on the Wikimedia projects. You can [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LF4SSR4QRCKV6NPRFGUAQWUFQISVIPTS/ read more]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-10-19|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-10-20|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-10-21|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The developers of the [[mw:Wikimedia Apps/Team/Android|Wikipedia Android app]] are working on [[mw:Wikimedia Apps/Team/Android/Communication|communication in the app]]. You can now answer questions in [[mw:Wikimedia Apps/Team/Android/Communication/UsertestingOctober2021|survey]] to help the development. * 3–5% of editors may be blocked in the next few months. This is because of a new service in Safari, which is similar to a [[w:en:Proxy server|proxy]] or a [[w:en:VPN|VPN]]. It is called iCloud Private Relay. There is a [[m:Special:MyLanguage/Apple iCloud Private Relay|discussion about this]] on Meta. The goal is to learn what iCloud Private Relay could mean for the communities. * [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise|Wikimedia Enterprise]] is a new [[w:en:API|API]] for those who use a lot of information from the Wikimedia projects on other sites. It is a way to get big commercial users to pay for the data. There will soon be a copy of the Wikimedia Enterprise dataset. You can [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-ambassadors@lists.wikimedia.org/message/B2AX6PWH5MBKB4L63NFZY3ADBQG7MSBA/ read more]. You can also ask the team questions [https://wikimedia.zoom.us/j/88994018553 on Zoom] on [https://www.timeanddate.com/worldclock/fixedtime.html?hour=15&min=00&sec=0&day=22&month=10&year=2021 22 October 15:00 UTC]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/42|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W42"/> </div> 20:54, 18 October 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22176877 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/43|Tech News: 2021-43]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W43"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/43|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[m:Special:MyLanguage/Coolest_Tool_Award|Coolest Tool Award 2021]] is looking for nominations. You can recommend tools until 27 October. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-10-26|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-10-27|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-10-28|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' *[[m:Special:MyLanguage/Help:Diff|Diff pages]] will have an improved copy and pasting experience. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Copy paste diffs|The changes]] will allow the text in the diff for before and after to be treated as separate columns and will remove any unwanted syntax. [https://phabricator.wikimedia.org/T192526] * The version of the [[w:en:Liberation fonts|Liberation fonts]] used in SVG files will be upgraded. Only new thumbnails will be affected. Liberation Sans Narrow will not change. [https://phabricator.wikimedia.org/T253600] '''Meetings''' * You can join a meeting about the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey|Community Wishlist Survey]]. News about the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Warn when linking to disambiguation pages|disambiguation]] and the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Real Time Preview for Wikitext|real-time preview]] wishes will be shown. The event will take place on Wednesday, 27 October at 14:30 UTC. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey/Updates/Talk to Us|See how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/43|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W43"/> </div> 20:08, 25 October 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22232718 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/44|Tech News: 2021-44]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W44"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/44|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a limit on the amount of emails a user can send each day. This limit is now global instead of per-wiki. This change is to prevent abuse. [https://phabricator.wikimedia.org/T293866] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-11-02|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-11-03|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-11-04|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/44|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W44"/> </div> 20:28, 1 November 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22269406 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/45|Tech News: 2021-45]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W45"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/45|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Mobile IP editors are now able to receive warning notices indicating they have a talk page message on the mobile website (similar to the orange banners available on desktop). These notices will be displayed on every page outside of the main namespace and every time the user attempts to edit. The notice on desktop now has a slightly different colour. [https://phabricator.wikimedia.org/T284642][https://phabricator.wikimedia.org/T278105] '''Changes later this week''' * [[phab:T294321|Wikidata will be read-only]] for a few minutes on 11 November. This will happen around [https://zonestamp.toolforge.org/1636610400 06:00 UTC]. This is for database maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T294321] * There is no new MediaWiki version this week. '''Future changes''' * In the future, unregistered editors will be given an identity that is not their [[:w:en:IP address|IP address]]. This is for legal reasons. A new user right will let editors who need to know the IPs of unregistered accounts to fight vandalism, spam, and harassment, see the IP. You can read the [[m:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#IP Masking Implementation Approaches (FAQ)|suggestions for how that identity could work]] and [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation|discuss on the talk page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/45|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W45"/> </div> 20:37, 8 November 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22311003 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/46|Tech News: 2021-46]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W46"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/46|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Most [[c:Special:MyLanguage/Commons:Maximum_file_size#MAXTHUMB|large file uploads]] errors that had messages like "<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>stashfailed</code></bdi>" or "<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>DBQueryError</code></bdi>" have now been fixed. An [[wikitech:Incident documentation/2021-11-04 large file upload timeouts|incident report]] is available. '''Problems''' * Sometimes, edits made on iOS using the visual editor save groups of numbers as telephone number links, because of a feature in the operating system. This problem is under investigation. [https://phabricator.wikimedia.org/T116525] * There was a problem with search last week. Many search requests did not work for 2 hours because of a configuration error. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/2021-11-10_cirrussearch_commonsfile_outage] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-11-16|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-11-17|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-11-18|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/46|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W46"/> </div> 22:07, 15 November 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22338097 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/47|Tech News: 2021-47]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W47"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/47|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. *The template dialog in VisualEditor and in the [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|new wikitext mode]] Beta feature will be [[m:WMDE Technical Wishes/VisualEditor template dialog improvements|heavily improved]] on [[phab:T286992|a few wikis]]. Your [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/VisualEditor template dialog improvements|feedback is welcome]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/47|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W47"/> </div> 20:03, 22 November 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22366010 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/48|Tech News: 2021-48]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W48"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/48|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.11|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-11-30|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-12-01|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-12-02|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/48|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W48"/> </div> 21:15, 29 November 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22375666 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/49|Tech News: 2021-49]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W49"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/49|Translations]] are available. '''Problems''' * MediaWiki 1.38-wmf.11 was scheduled to be deployed on some wikis last week. The deployment was delayed because of unexpected problems. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-12-07|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-12-08|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-12-09|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). * At all Wikipedias, a Mentor Dashboard is now available at <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MentorDashboard</nowiki></code></bdi>. It allows registered mentors, who take care of newcomers' first steps, to monitor their assigned newcomers' activity. It is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]]. You can learn more about [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Communities/How_to_configure_the_mentors%27_list|activating the mentor list]] on your wiki and about [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Mentor dashboard|the mentor dashboard project]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The predecessor to the current [[mw:API|MediaWiki Action API]] (which was created in 2008), <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=ajax</nowiki></code></bdi>, will be removed this week. Any scripts or bots using it will need to switch to the corresponding API module. [https://phabricator.wikimedia.org/T42786] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] An old ResourceLoader module, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>jquery.jStorage</nowiki></code></bdi>, which was deprecated in 2016, will be removed this week. Any scripts or bots using it will need to switch to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mediawiki.storage</nowiki></code></bdi> instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T143034] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/49|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W49"/> </div> 21:59, 6 December 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22413926 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/50|Tech News: 2021-50]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W50"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/50|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There are now default [[m:Special:MyLanguage/Help:Namespace#Other_namespace_aliases|short aliases]] for the "Project:" namespace on most wikis. E.g. On Wikibooks wikis, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>[[WB:]]</nowiki></code></bdi> will go to the local language default for the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>[[Project:]]</nowiki></code></bdi> namespace. This change is intended to help the smaller communities have easy access to this feature. Additional local aliases can still be requested via [[m:Special:MyLanguage/Requesting wiki configuration changes|the usual process]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T293839] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2021-12-14|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2021-12-15|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2021-12-16|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/50|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W50"/> </div> 22:28, 13 December 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22441074 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/51|Tech News: 2021-51]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2021-W51"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/51|Translations]] are available. '''Tech News''' * Because of the [[w:en:Christmas and holiday season|holidays]] the next issue of Tech News will be sent out on 10 January 2022. '''Recent changes''' * Queries made by the DynamicPageList extension (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><DynamicPageList></nowiki></code></bdi>) are now only allowed to run for 10 seconds and error if they take longer. This is in response to multiple outages where long-running queries caused an outage on all wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T287380#7575719] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week or next week. '''Future changes''' * The developers of the Wikipedia iOS app are looking for testers who edit in multiple languages. You can [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS/202112 testing|read more and let them know if you are interested]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The Wikimedia [[wikitech:Portal:Cloud VPS|Cloud VPS]] hosts technical projects for the Wikimedia movement. Developers need to [[wikitech:News/Cloud VPS 2021 Purge|claim projects]] they use. This is because old and unused projects are removed once a year. Unclaimed projects can be shut down from February. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/2B7KYL5VLQNHGQQHMYLW7KTUKXKAYY3T/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/51|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2021-W51"/> </div> 22:06, 20 December 2021 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22465395 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/02|Tech News: 2022-02]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W02"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/02|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] A <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>oauth_consumer</code></bdi> variable has been added to the [[mw:Special:MyLanguage/AbuseFilter|AbuseFilter]] to enable identifying changes made by specific tools. [https://phabricator.wikimedia.org/T298281] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Gadgets are [[mw:Special:MyLanguage/ResourceLoader/Migration_guide_(users)#Package_Gadgets|now able to directly include JSON pages]]. This means some gadgets can now be configured by administrators without needing the interface administrator permission, such as with the Geonotice gadget. [https://phabricator.wikimedia.org/T198758] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Gadgets [[mw:Extension:Gadgets#Options|can now specify page actions]] on which they are available. For example, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>|actions=edit,history</code></bdi> will load a gadget only while editing and on history pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T63007] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] Gadgets can now be loaded on demand with the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>withgadget</code></bdi> URL parameter. This can be used to replace [[mw:Special:MyLanguage/Snippets/Load JS and CSS by URL|an earlier snippet]] that typically looks like <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>withJS</code></bdi> or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>withCSS</code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T29766] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] At wikis where [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Communities/How to configure the mentors' list|the Mentorship system is configured]], you can now use the Action API to get a list of a [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Mentor_dashboard|mentor's]] mentees. [https://phabricator.wikimedia.org/T291966] * The heading on the main page can now be configured using <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Mainpage-title-loggedin]]</span> for logged-in users and <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Mainpage-title]]</span> for logged-out users. Any CSS that was previously used to hide the heading should be removed. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Small_wiki_toolkits/Starter_kit/Main_page_customization#hide-heading] [https://phabricator.wikimedia.org/T298715] * Four special pages (and their API counterparts) now have a maximum database query execution time of 30 seconds. These special pages are: RecentChanges, Watchlist, Contributions, and Log. This change will help with site performance and stability. You can read [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/IPJNO75HYAQWIGTHI5LJHTDVLVOC4LJP/ more details about this change] including some possible solutions if this affects your workflows. [https://phabricator.wikimedia.org/T297708] * The [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Features/Sticky Header|sticky header]] has been deployed for 50% of logged-in users on [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Frequently asked questions#pilot-wikis|more than 10 wikis]]. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Desktop Improvements]]. See [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Participate|how to take part in the project]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.17|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-01-11|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-01-12|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-01-13|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''Events''' * [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022|Community Wishlist Survey 2022]] begins. All contributors to the Wikimedia projects can propose for tools and platform improvements. The proposal phase takes place from {{#time:j xg|2022-01-10|en}} 18:00 UTC to {{#time:j xg|2022-01-23|en}} 18:00 UTC. [[m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist_Survey/FAQ|Learn more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/02|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W02"/> </div> 01:24, 11 January 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22562156 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/03|Tech News: 2022-03]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W03"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/03|Translations]] are available. '''Recent changes''' * When using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:WikiEditor|WikiEditor]] (also known as the 2010 wikitext editor), people will now see a warning if they link to disambiguation pages. If you click "{{int:Disambiguator-review-link}}" in the warning, it will ask you to correct the link to a more specific term. You can [[m:Community Wishlist Survey 2021/Warn when linking to disambiguation pages#Jan 12, 2021: Turning on the changes for all Wikis|read more information]] about this completed 2021 Community Wishlist item. * You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#subscribe|automatically subscribe to all of the talk page discussions]] that you start or comment in using [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary|DiscussionTools]]. You will receive [[mw:Special:MyLanguage/Notifications|notifications]] when another editor replies. This is available at most wikis. Go to your [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|Preferences]] and turn on "{{int:discussiontools-preference-autotopicsub}}". [https://phabricator.wikimedia.org/T263819] * When asked to create a new page or talk page section, input fields can be [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Creating_pages_with_preloaded_text|"preloaded" with some text]]. This feature is now limited to wikitext pages. This is so users can't be tricked into making malicious edits. There is a discussion about [[phab:T297725|if this feature should be re-enabled]] for some content types. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-01-18|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-01-19|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-01-20|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''Events''' * [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022|Community Wishlist Survey 2022]] continues. All contributors to the Wikimedia projects can propose for tools and platform improvements. The proposal phase takes place from {{#time:j xg|2022-01-10|en}} 18:00 UTC to {{#time:j xg|2022-01-23|en}} 18:00 UTC. [[m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist_Survey/FAQ|Learn more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/03|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W03"/> </div> 19:55, 17 January 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22620285 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/04|Tech News: 2022-04]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W04"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/04|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-01-25|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-01-26|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-01-27|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). * The following languages can now be used with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SyntaxHighlight|syntax highlighting]]: BDD, Elpi, LilyPond, Maxima, Rita, Savi, Sed, Sophia, Spice, .SRCINFO. * You can now access your watchlist from outside of the user menu in the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|new Vector skin]]. The watchlist link appears next to the notification icons if you are at the top of the page. [https://phabricator.wikimedia.org/T289619] '''Events''' * You can see the results of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Coolest Tool Award 2021]] and learn more about 14 tools which were selected this year. * You can [[m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist_Survey/Help_us|translate, promote]], or comment on [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Proposals|the proposals]] in the Community Wishlist Survey. Voting will begin on {{#time:j xg|2022-01-28|en}}. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/04|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W04"/> </div> 21:38, 24 January 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22644148 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/05|Tech News: 2022-05]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W05"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/05|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] If a gadget should support the new <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>?withgadget</code></bdi> URL parameter that was [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/02|announced]] 3 weeks ago, then it must now also specify <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>supportsUrlLoad</code></bdi> in the gadget definition ([[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets#supportsUrlLoad|documentation]]). [https://phabricator.wikimedia.org/T29766] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-02-01|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-02-02|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-02-03|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * A change that was [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2021/16|announced]] last year was delayed. It is now ready to move ahead: ** The user group <code>oversight</code> will be renamed <code>suppress</code>. This is for [[phab:T109327|technical reasons]]. This is the technical name. It doesn't affect what you call the editors with this user right on your wiki. This is planned to happen in three weeks. You can comment [[phab:T112147|in Phabricator]] if you have objections. As usual, these labels can be translated on translatewiki ([[phab:T112147|direct links are available]]) or by administrators on your wiki. '''Events''' * You can vote on proposals in the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022|Community Wishlist Survey]] between 28 January and 11 February. The survey decides what the [[m:Special:MyLanguage/Community Tech|Community Tech team]] will work on. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/05|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W05"/> </div> 17:42, 31 January 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22721804 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/06|Tech News: 2022-06]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W06"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/06|Translations]] are available. '''Recent changes''' * English Wikipedia recently set up a gadget for dark mode. You can enable it there, or request help from an [[m:Special:MyLanguage/Interface administrators|interface administrator]] to set it up on your wiki ([[w:en:Wikipedia:Dark mode (gadget)|instructions and screenshot]]). * Category counts are sometimes wrong. They will now be completely recounted at the beginning of every month. [https://phabricator.wikimedia.org/T299823] '''Problems''' * A code-change last week to fix a bug with [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Live preview|Live Preview]] may have caused problems with some local gadgets and user-scripts. Any code with skin-specific behaviour for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>vector</code></bdi> should be updated to also check for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>vector-2022</code></bdi>. [[phab:T300987|A code-snippet, global search, and example are available]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-02-08|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-02-09|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-02-10|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/06|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W06"/> </div> 21:16, 7 February 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22765948 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/07|Tech News: 2022-07]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W07"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/07|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Purge|Purging]] a category page with fewer than 5,000 members will now recount it completely. This will allow editors to fix incorrect counts when it is wrong. [https://phabricator.wikimedia.org/T85696] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-02-15|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-02-16|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-02-17|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] In the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilter]] extension, the <code dir=ltr>rmspecials()</code> function has been updated so that it does not remove the "space" character. Wikis are advised to wrap all the uses of <code dir=ltr>rmspecials()</code> with <code dir=ltr>rmwhitespace()</code> wherever necessary to keep filters' behavior unchanged. You can use the search function on [[Special:AbuseFilter]] to locate its usage. [https://phabricator.wikimedia.org/T263024] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/07|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W07"/> </div> 19:19, 14 February 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22821788 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/08|Tech News: 2022-08]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W08"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/08|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[Special:Nuke|Special:Nuke]] will now provide the standard deletion reasons (editable at <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Deletereason-dropdown]]</bdi>) to use when mass-deleting pages. This was [[m:Community Wishlist Survey 2022/Admins and patrollers/Mass-delete to offer drop-down of standard reasons, or templated reasons.|a request in the 2022 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T25020] * At Wikipedias, all new accounts now get the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature_summary|Growth features]] by default when creating an account. Communities are encouraged to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Account_creation|update their help resources]]. Previously, only 80% of new accounts would get the Growth features. A few Wikipedias remain unaffected by this change. [https://phabricator.wikimedia.org/T301820] * You can now prevent specific images that are used in a page from appearing in other locations, such as within PagePreviews or Search results. This is done with the markup <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>class=notpageimage</nowiki></code></bdi>. For example, <code><nowiki>[[File:Example.png|class=notpageimage]]</nowiki></code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T301588] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] There has been a change to the HTML of Special:Contributions, Special:MergeHistory, and History pages, to support the grouping of changes by date in [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Minerva_Neue|the mobile skin]]. While unlikely, this may affect gadgets and user scripts. A [[phab:T298638|list of all the HTML changes]] is on Phabricator. '''Events''' * [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Results|Community Wishlist Survey results]] have been published. The [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey/Updates/2022 results#leaderboard|ranking of prioritized proposals]] is also available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-02-22|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-02-23|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-02-24|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The software to play videos and audio files on pages will change soon on all wikis. The old player will be removed. Some audio players will become wider after this change. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:TimedMediaHandler/VideoJS_Player|The new player]] has been a beta feature for over four years. [https://phabricator.wikimedia.org/T100106][https://phabricator.wikimedia.org/T248418] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Toolforge's underlying operating system is being updated. If you maintain any tools there, there are two options for migrating your tools into the new system. There are [[wikitech:News/Toolforge Stretch deprecation|details, deadlines, and instructions]] on Wikitech. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/EPJFISC52T7OOEFH5YYMZNL57O4VGSPR/] * Administrators will soon have [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/(Un)delete associated talk page|the option to delete/undelete]] the associated "talk" page when they are deleting a given page. An API endpoint with this option will also be available. This was [[m:Community Wishlist Survey 2021/Admins and patrollers/(Un)delete associated talk page|a request from the 2021 Wishlist Survey]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/08|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W08"/> </div> 19:12, 21 February 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22847768 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/09|Tech News: 2022-09]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W09"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/09|Translations]] are available. '''Recent changes''' * When searching for edits by [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tags|change tags]], e.g. in page history or user contributions, there is now a dropdown list of possible tags. This was [[m:Community Wishlist Survey 2022/Miscellaneous/Improve plain-text change tag selector|a request in the 2022 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T27909] * Mentors using the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Mentor_dashboard|Growth Mentor dashboard]] will now see newcomers assigned to them who have made at least one edit, up to 200 edits. Previously, all newcomers assigned to the mentor were visible on the dashboard, even ones without any edit or ones who made hundred of edits. Mentors can still change these values using the filters on their dashboard. Also, the last choice of filters will now be saved. [https://phabricator.wikimedia.org/T301268][https://phabricator.wikimedia.org/T294460] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] The user group <code>oversight</code> was renamed <code>suppress</code>. This is for [[phab:T109327|technical reasons]]. You may need to update any local references to the old name, e.g. gadgets, links to Special:Listusers, or uses of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic_words|NUMBERINGROUP]]. '''Problems''' * The recent change to the HTML of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tracking changes|tracking changes]] pages caused some problems for screenreaders. This is being fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T298638] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.24|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-03-01|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-03-02|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-03-03|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * Working with templates will become easier. [[m:WMDE_Technical_Wishes/Templates|Several improvements]] are planned for March 9 on most wikis and on March 16 on English Wikipedia. The improvements include: Bracket matching, syntax highlighting colors, finding and inserting templates, and related visual editor features. * If you are a template developer or an interface administrator, and you are intentionally overriding or using the default CSS styles of user feedback boxes (the classes: <code dir=ltr>successbox, messagebox, errorbox, warningbox</code>), please note that these classes and associated CSS will soon be removed from MediaWiki core. This is to prevent problems when the same class-names are also used on a wiki. Please let us know by commenting at [[phab:T300314]] if you think you might be affected. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/09|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W09"/> </div> 23:00, 28 February 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22902593 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/10|Tech News: 2022-10]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W10"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/10|Translations]] are available. '''Problems''' * There was a problem with some interface labels last week. It will be fixed this week. This change was part of ongoing work to simplify the support for skins which do not have active maintainers. [https://phabricator.wikimedia.org/T301203] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.25|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-03-08|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-03-09|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-03-10|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/10|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W10"/> </div> 21:16, 7 March 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22958074 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/11|Tech News: 2022-11]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W11"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/11|Translations]] are available. '''Recent changes''' * In the Wikipedia Android app [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Android/Communication#Updates|it is now possible]] to change the toolbar at the bottom so the tools you use more often are easier to click on. The app now also has a focused reading mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T296753][https://phabricator.wikimedia.org/T254771] '''Problems''' * There was a problem with the collection of some page-view data from June 2021 to January 2022 on all wikis. This means the statistics are incomplete. To help calculate which projects and regions were most affected, relevant datasets are being retained for 30 extra days. You can [[m:Talk:Data_retention_guidelines#Added_exception_for_page_views_investigation|read more on Meta-wiki]]. * There was a problem with the databases on March 10. All wikis were unreachable for logged-in users for 12 minutes. Logged-out users could read pages but could not edit or access uncached content then. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incident_documentation/2022-03-10_MediaWiki_availability] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.38/wmf.26|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-03-15|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-03-16|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-03-17|en}} ([[mw:MediaWiki 1.38/Roadmap|calendar]]). * When [[mw:Special:MyLanguage/Help:System_message#Finding_messages_and_documentation|using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>uselang=qqx</code></bdi> to find localisation messages]], it will now show all possible message keys for navigation tabs such as "{{int:vector-view-history}}". [https://phabricator.wikimedia.org/T300069] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Access to [[{{#special:RevisionDelete}}]] has been expanded to include users who have <code dir=ltr>deletelogentry</code> and <code dir=ltr>deletedhistory</code> rights through their group memberships. Before, only those with the <code dir=ltr>deleterevision</code> right could access this special page. [https://phabricator.wikimedia.org/T301928] * On the [[{{#special:Undelete}}]] pages for diffs and revisions, there will be a link back to the main Undelete page with the list of revisions. [https://phabricator.wikimedia.org/T284114] '''Future changes''' * The Wikimedia Foundation has announced the IP Masking implementation strategy and next steps. The [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#feb25|announcement can be read here]]. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Android FAQ|Wikipedia Android app]] developers are working on [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Communication|new functions]] for user talk pages and article talk pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T297617] '''Events''' * The [[mw:Wikimedia Hackathon 2022|Wikimedia Hackathon 2022]] will take place as a hybrid event on 20-22 May 2022. The Hackathon will be held online and there are grants available to support local in-person meetups around the world. Grants can be requested until 20 March. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/11|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W11"/> </div> 22:08, 14 March 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=22993074 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/12|Tech News: 2022-12]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W12"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/12|Translations]] are available. '''New code release schedule for this week''' * There will be four MediaWiki releases this week, instead of just one. This is an experiment which should lead to fewer problems and to faster feature updates. The releases will be on all wikis, at different times, on Monday, Tuesday, and Wednesday. You can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Release Engineering Team/Trainsperiment week|read more about this project]]. '''Recent changes''' * You can now set how many search results to show by default in [[Special:Preferences#mw-prefsection-searchoptions|your Preferences]]. This was the 12th most popular wish in the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Results|Community Wishlist Survey 2022]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T215716] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] The Jupyter notebooks tool [[wikitech:PAWS|PAWS]] has been updated to a new interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T295043] '''Future changes''' * Interactive maps via [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] will soon work on wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:FlaggedRevs|FlaggedRevisions]] extension. [https://wikimedia.sslsurvey.de/Kartographer-Workflows-EN/ Please tell us] which improvements you want to see in Kartographer. You can take this survey in simple English. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Geoinformation] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/12|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W12"/> </div> 16:01, 21 March 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23034693 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/13|Tech News: 2022-13]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W13"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/13|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a simple new Wikimedia Commons upload tool available for macOS users, [[c:Commons:Sunflower|Sunflower]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-03-29|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-03-30|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-03-31|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * Some wikis will be in read-only for a few minutes because of regular database maintenance. It will be performed on {{#time:j xg|2022-03-29|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s3.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-03-31|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s5.dblist targeted wikis]). [https://phabricator.wikimedia.org/T301850][https://phabricator.wikimedia.org/T303798] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W13"/> </div> 19:55, 28 March 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23073711 --> == [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/14|Tech News: 2022-14]] == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W14"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/14|Translations]] are available. '''Problems''' * For a few days last week, edits that were suggested to newcomers were not tagged in the [[{{#special:recentchanges}}]] feed. This bug has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T304747] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-04-05|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-04-06|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-04-07|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-04-07|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s4.dblist targeted wikis]). '''Future changes''' * Starting next week, Tech News' title will be translatable. When the newsletter is distributed, its title may not be <code dir=ltr>Tech News: 2022-14</code> anymore. It may affect some filters that have been set up by some communities. [https://phabricator.wikimedia.org/T302920] * Over the next few months, the "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" Growth feature [[phab:T304110|will become available to more Wikipedias]]. Each week, a few wikis will get the feature. You can test this tool at [[mw:Special:MyLanguage/Growth#deploymentstable|a few wikis where "Link recommendation" is already available]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/14|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W14"/> </div> 21:01, 4 April 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23097604 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-15</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W15"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/15|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new public status page at <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[https://www.wikimediastatus.net/ www.wikimediastatus.net]</span>. This site shows five automated high-level metrics where you can see the overall health and performance of our wikis' technical environment. It also contains manually-written updates for widespread incidents, which are written as quickly as the engineers are able to do so while also fixing the actual problem. The site is separated from our production infrastructure and hosted by an external service, so that it can be accessed even if the wikis are briefly unavailable. You can [https://diff.wikimedia.org/2022/03/31/announcing-www-wikimediastatus-net/ read more about this project]. * On Wiktionary wikis, the software to play videos and audio files on pages has now changed. The old player has been removed. Some audio players will become wider after this change. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:TimedMediaHandler/VideoJS_Player|The new player]] has been a beta feature for over four years. [https://phabricator.wikimedia.org/T100106][https://phabricator.wikimedia.org/T248418] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-04-12|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-04-13|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-04-14|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/15|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W15"/> </div> 19:45, 11 April 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23124108 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-16</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W16"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/16|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-04-19|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-04-20|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-04-21|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-04-19|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s7.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-04-21|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s8.dblist targeted wikis]). * Administrators will now have [[m:Community Wishlist Survey 2021/(Un)delete associated talk page|the option to delete/undelete the associated "Talk" page]] when they are deleting a given page. An API endpoint with this option is also available. This concludes the [[m:Community Wishlist Survey 2021/Admins and patrollers/(Un)delete associated talk page|11th wish of the 2021 Community Wishlist Survey]]. * On [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop_Improvements#test-wikis|selected wikis]], 50% of logged-in users will see the new [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Features/Table of contents|table of contents]]. When scrolling up and down the page, the table of contents will stay in the same place on the screen. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Desktop Improvements]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T304169] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Message boxes produced by MediaWiki code will no longer have these CSS classes: <code dir=ltr>successbox</code>, <code dir=ltr>errorbox</code>, <code dir=ltr>warningbox</code>. The styles for those classes and <code dir=ltr>messagebox</code> will be removed from MediaWiki core. This only affects wikis that use these classes in wikitext, or change their appearance within site-wide CSS. Please review any local usage and definitions for these classes you may have. This was previously announced in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/09|28 February issue of Tech News]]. '''Future changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Kartographer|Kartographer]] will become compatible with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:FlaggedRevs|FlaggedRevisions page stabilization]]. Kartographer maps will also work on pages with [[mw:Special:MyLanguage/Help:Pending changes|pending changes]]. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Geoinformation#Project_descriptions] The Kartographer documentation has been thoroughly updated. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer/Getting_started] [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/Maps] [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/16|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W16"/> </div> 23:12, 18 April 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23167004 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-17</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W17"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/17|Translations]] are available. '''Recent changes''' * On [https://noc.wikimedia.org/conf/dblists/group1.dblist many wikis] (group 1), the software to play videos and audio files on pages has now changed. The old player has been removed. Some audio players will become wider after this change. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:TimedMediaHandler/VideoJS_Player|The new player]] has been a beta feature for over four years. [https://phabricator.wikimedia.org/T100106][https://phabricator.wikimedia.org/T248418] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-04-26|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-04-27|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-04-28|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-04-26|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s2.dblist targeted wikis]). * Some very old browsers and operating systems are no longer supported. Some things on the wikis might look weird or not work in very old browsers like Internet Explorer 9 or 10, Android 4, or Firefox 38 or older. [https://phabricator.wikimedia.org/T306486] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/17|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W17"/> </div> 22:56, 25 April 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23187115 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-18</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W18"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/18|Translations]] are available. '''Recent changes''' * On [https://noc.wikimedia.org/conf/dblists/group2.dblist all remaining wikis] (group 2), the software to play videos and audio files on pages has now changed. The old player has been removed. Some audio players will become wider after this change. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:TimedMediaHandler/VideoJS_Player|The new player]] has been a beta feature for over four years. [https://phabricator.wikimedia.org/T100106][https://phabricator.wikimedia.org/T248418] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.10|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-05-03|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-05-04|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-05-05|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The developers are working on talk pages in the [[mw:Wikimedia Apps/Team/iOS|Wikipedia app for iOS]]. You can [https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_9GBcHczQGLbQWTY give feedback]. You can take the survey in English, German, Hebrew or Chinese. * [[m:WMDE_Technical_Wishes/VisualEditor_template_dialog_improvements#Status_and_next_steps|Most wikis]] will receive an [[m:WMDE_Technical_Wishes/VisualEditor_template_dialog_improvements|improved template dialog]] in VisualEditor and New Wikitext mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T296759] [https://phabricator.wikimedia.org/T306967] * If you use syntax highlighting while editing wikitext, you can soon activate a [[m:WMDE_Technical_Wishes/Improved_Color_Scheme_of_Syntax_Highlighting#Color-blind_mode|colorblind-friendly color scheme]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T306867] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Several CSS IDs related to MediaWiki interface messages will be removed. Technical editors should please [[phab:T304363|review the list of IDs and links to their existing uses]]. These include <code dir=ltr>#mw-anon-edit-warning</code>, <code dir=ltr>#mw-undelete-revision</code> and 3 others. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W18"/> </div> 19:34, 2 মে' 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23232924 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-19</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W19"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/19|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now see categories in the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android|Wikipedia app for Android]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T73966] '''Problems''' * Last week, there was a problem with Wikidata's search autocomplete. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T307586] * Last week, all wikis had slow access or no access for 20 minutes, for logged-in users and non-cached pages. This was caused by a problem with a database change. [https://phabricator.wikimedia.org/T307647] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T305217#7894966] * [[m:WMDE Technical Wishes/Geoinformation#Current issues|Incompatibility issues]] with [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] and the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:FlaggedRevs|FlaggedRevs extension]] will be fixed: Deployment is planned for May 10 on all wikis. Kartographer will then be enabled on the [[phab:T307348|five wikis which have not yet enabled the extension]] on May 24. * The [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Vector (2022)]] skin will be set as the default on several more wikis, including Arabic and Catalan Wikipedias. Logged-in users will be able to switch back to the old Vector (2010). See the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/2022-04 for the largest wikis|latest update]] about Vector (2022). '''Future meetings''' * The next [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/Talk to Web|open meeting with the Web team]] about Vector (2022) will take place on 17 May. The following meetings are currently planned for: 7 June, 21 June, 5 July, 19 July. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W19"/> </div> 15:23, 9 মে' 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23256717 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-20</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W20"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/20|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * Some wikis can soon use the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|add a link]] feature. This will start on Wednesday. The wikis are {{int:project-localized-name-cawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hiwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ptwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-simplewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-svwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ukwiki/en}}. This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T304542] * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2022|Wikimedia Hackathon 2022]] will take place online on May 20–22. It will be in English. There are also local [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2022/Meetups|hackathon meetups]] in Germany, Ghana, Greece, India, Nigeria and the United States. Technically interested Wikimedians can work on software projects and learn new skills. You can also host a session or post a project you want to work on. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-05-17|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-05-18|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-05-19|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You can soon edit translatable pages in the visual editor. Translatable pages exist on for examples Meta and Commons. [https://diff.wikimedia.org/2022/05/12/mediawiki-1-38-brings-support-for-editing-translatable-pages-with-the-visual-editor/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/20|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W20"/> </div> 18:58, 16 মে' 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23291515 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-21</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W21"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/21|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Administrators using the mobile web interface can now access Special:Block directly from user pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T307341] * The <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[https://www.wiktionary.org/ www.wiktionary.org]</span> portal page now uses an automated update system. Other [[m:Project_portals|project portals]] will be updated over the next few months. [https://phabricator.wikimedia.org/T304629] '''Problems''' * The Growth team maintains a mentorship program for newcomers. Previously, newcomers weren't able to opt out from the program. Starting May 19, 2022, newcomers are able to fully opt out from Growth mentorship, in case they do not wish to have any mentor at all. [https://phabricator.wikimedia.org/T287915] * Some editors cannot access the content translation tool if they load it by clicking from the contributions menu. This problem is being worked on. It should still work properly if accessed directly via Special:ContentTranslation. [https://phabricator.wikimedia.org/T308802] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-05-24|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-05-25|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-05-26|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Gadget and user scripts developers are invited to give feedback on a [[mw:User:Jdlrobson/Extension:Gadget/Policy|proposed technical policy]] aiming to improve support from MediaWiki developers. [https://phabricator.wikimedia.org/T308686] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/21|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W21"/> </div> 00:21, 24 May 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23317250 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-22</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W22"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/22|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] In the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilter]] extension, an <code dir=ltr>ip_in_ranges()</code> function has been introduced to check if an IP is in any of the ranges. Wikis are advised to combine multiple <code dir=ltr>ip_in_range()</code> expressions joined by <code>|</code> into a single expression for better performance. You can use the search function on [[Special:AbuseFilter|Special:AbuseFilter]] to locate its usage. [https://phabricator.wikimedia.org/T305017] * The [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/IP Info feature|IP Info feature]] which helps abuse fighters access information about IPs, [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/IP Info feature#May 24, 2022|has been deployed]] to all wikis as a beta feature. This comes after weeks of beta testing on test.wikipedia.org. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.14|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-05-31|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-06-01|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-06-02|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-05-31|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s5.dblist targeted wikis]). * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#New topic tool|New Topic Tool]] will be deployed for all editors at most wikis soon. You will be able to opt out from within the tool and in [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|Preferences]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Talk_pages_project/New_discussion][https://phabricator.wikimedia.org/T287804] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|Advanced item]] The [[:mw:Special:ApiHelp/query+usercontribs|list=usercontribs API]] will support fetching contributions from an [[mw:Special:MyLanguage/Help:Range blocks#Non-technical explanation|IP range]] soon. API users can set the <code>uciprange</code> parameter to get contributions from any IP range within [[:mw:Manual:$wgRangeContributionsCIDRLimit|the limit]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T177150] * A new parser function will be introduced: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{=}}</nowiki></code></bdi>. It will replace existing templates named "=". It will insert an [[w:en:Equals sign|equal sign]]. This can be used to escape the equal sign in the parameter values of templates. [https://phabricator.wikimedia.org/T91154] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W22"/> </div> 20:29, 30 May 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23340178 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-23</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W23"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/23|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.15|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-06-07|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-06-08|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-06-09|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] A new <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>str_replace_regexp()</code></bdi> function can be used in [[Special:AbuseFilter|abuse filters]] to replace parts of text using a [[w:en:Regular expression|regular expression]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T285468] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W23"/> </div> 02:46, 7 June 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23366979 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-24</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W24"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/24|Translations]] are available. '''Recent changes''' * All wikis can now use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Kartographer|Kartographer]] maps. Kartographer maps now also work on pages with [[mw:Special:MyLanguage/Help:Pending changes|pending changes]]. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Geoinformation#Project_descriptions][https://phabricator.wikimedia.org/T307348] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-06-14|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-06-15|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-06-16|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-06-14|en}} at 06:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s6.dblist targeted wikis]). [https://phabricator.wikimedia.org/T300471] * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-abwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-acewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-adywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-afwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-akwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-alswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-amwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-anwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-angwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-arcwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-arzwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-astwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-atjwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-avwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-aywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-azwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-azbwiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T304548] * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#New topic tool|New Topic Tool]] will be deployed for all editors at Commons, Wikidata, and some other wikis soon. You will be able to opt out from within the tool and in [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|Preferences]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Talk_pages_project/New_discussion][https://phabricator.wikimedia.org/T287804] '''Future meetings''' * The next [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/Talk to Web|open meeting with the Web team]] about Vector (2022) will take place today (13 June). The following meetings will take place on: 28 June, 12 July, 26 July. '''Future changes''' * By the end of July, the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Vector 2022]] skin should be ready to become the default across all wikis. Discussions on how to adjust it to the communities' needs will begin in the next weeks. It will always be possible to revert to the previous version on an individual basis. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/2022-04 for the largest wikis|Learn more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W24"/> </div> 16:59, 13 June 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23389956 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-25</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W25"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/25|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android|Wikipedia App for Android]] now has an option for editing the whole page at once, located in the overflow menu (three-dots menu [[File:Ic more vert 36px.svg|15px|link=|alt=]]). [https://phabricator.wikimedia.org/T103622] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Some recent database changes may affect queries using the [[m:Research:Quarry|Quarry tool]]. Queries for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>site_stats</code></bdi> at English Wikipedia, Commons, and Wikidata will need to be updated. [[phab:T306589|Read more]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] A new <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>user_global_editcount</code></bdi> variable can be used in [[Special:AbuseFilter|abuse filters]] to avoid affecting globally active users. [https://phabricator.wikimedia.org/T130439] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.17|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-06-21|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-06-22|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-06-23|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * Users of non-responsive skins (e.g. MonoBook or Vector) on mobile devices may notice a slight change in the default zoom level. This is intended to optimize zooming and ensure all interface elements are present on the page (for example the table of contents on Vector 2022). In the unlikely event this causes any problems with how you use the site, we'd love to understand better, please ping <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[[m:User:Jon (WMF)|Jon (WMF)]]</span> to any on-wiki conversations. [https://phabricator.wikimedia.org/T306910] '''Future changes''' * The Beta Feature for [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] will be updated throughout July. Discussions will look different. You can see [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability/Prototype|some of the proposed changes]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Parsoid's HTML output will soon stop annotating file links with different <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>typeof</code></bdi> attribute values, and instead use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mw:File</code></bdi> for all types. Tool authors should adjust any code that expects: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mw:Image</code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mw:Audio</code></bdi>, or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mw:Video</code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T273505] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W25"/> </div> 20:18, 20 June 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23425855 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-26</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W26"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/26|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise|Wikimedia Enterprise]] API service now has self-service accounts with free on-demand requests and monthly snapshots ([https://enterprise.wikimedia.com/docs/ API documentation]). Community access [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise/FAQ#community-access|via database dumps & Wikimedia Cloud Services]] continues. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wiktionary#lua|All Wikimedia wikis can now use Wikidata Lexemes in Lua]] after creating local modules and templates. Discussions are welcome [[d:Wikidata_talk:Lexicographical_data#You_can_now_reuse_Wikidata_Lexemes_on_all_wikis|on the project talk page]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-06-28|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-06-29|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-06-30|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-06-28|en}} at 06:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s7.dblist targeted wikis]). [https://phabricator.wikimedia.org/T311033] * Some global and cross-wiki services will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-06-30|en}} at 06:00 UTC. This will impact ContentTranslation, Echo, StructuredDiscussions, Growth experiments and a few more services. [https://phabricator.wikimedia.org/T300472] * Users will be able to sort columns within sortable tables in the mobile skin. [https://phabricator.wikimedia.org/T233340] '''Future meetings''' * The next [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/Talk to Web|open meeting with the Web team]] about Vector (2022) will take place tomorrow (28 June). The following meetings will take place on 12 July and 26 July. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/26|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W26"/> </div> 20:03, 27 June 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23453785 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-27</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W27"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/27|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-07-05|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-07-06|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-07-07|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-07-05|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s6.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-07-07|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s4.dblist targeted wikis]). * The Beta Feature for [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] will be updated throughout July. Discussions will look different. You can see [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability/Prototype|some of the proposed changes]]. * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=| Advanced item]] This change only affects pages in the main namespace in Wikisource. The Javascript config variable <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>proofreadpage_source_href</code></bdi> will be removed from <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Interface/JavaScript#mw.config|mw.config]]</code></bdi> and be replaced with the variable <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>prpSourceIndexPage</code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T309490] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/27|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W27"/> </div> 19:32, 4 July 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23466250 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-28</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W28"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/28|Translations]] are available. '''Recent changes''' * In the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Vector 2022 skin]], the page title is now displayed above the tabs such as Discussion, Read, Edit, View history, or More. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates#Page title/tabs switch|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T303549] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] It is now possible to easily view most of the configuration settings that apply to just one wiki, and to compare settings between two wikis if those settings are different. For example: [https://noc.wikimedia.org/wiki.php?wiki=jawiktionary Japanese Wiktionary settings], or [https://noc.wikimedia.org/wiki.php?wiki=eswiki&compare=eowiki settings that are different between the Spanish and Esperanto Wikipedias]. Local communities may want to [[m:Special:MyLanguage/Requesting_wiki_configuration_changes|discuss and propose changes]] to their local settings. Details about each of the named settings can be found by [[mw:Special:Search|searching MediaWiki.org]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308932] *The Anti-Harassment Tools team [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/IP Info feature#May|recently deployed]] the IP Info Feature as a [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Beta Feature at all wikis]]. This feature allows abuse fighters to access information about IP addresses. Please check our update on [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/IP Info feature#April|how to find and use the tool]]. Please share your feedback using a link you will be given within the tool itself. '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-07-12|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s3.dblist targeted wikis]). '''Future changes''' * The Beta Feature for [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] will be updated throughout July. Discussions will look different. You can see [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability/Prototype|some of the proposed changes]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/28|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W28"/> </div> 19:25, 11 July 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23502519 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-29</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W29"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/29|Translations]] are available. '''Problems''' * The feature on mobile web for [[mw:Special:MyLanguage/Extension:NearbyPages|Nearby Pages]] was missing last week. It will be fixed this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T312864] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-07-19|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-07-20|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-07-21|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The [[mw:Technical_decision_making/Forum|Technical Decision Forum]] is seeking [[mw:Technical_decision_making/Community_representation|community representatives]]. You can apply on wiki or by emailing <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">TDFSupport@wikimedia.org</span> before 12 August. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/29|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W29"/> </div> 23:00, 18 July 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23517957 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-30</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W30"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/30|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[https://www.wikibooks.org/ www.wikibooks.org]</span> and <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[https://www.wikiquote.org/ www.wikiquote.org]</span> portal pages now use an automated update system. Other [[m:Project_portals|project portals]] will be updated over the next few months. [https://phabricator.wikimedia.org/T273179] '''Problems''' * Last week, some wikis were in read-only mode for a few minutes because of an emergency switch of their main database ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s7.dblist targeted wikis]). [https://phabricator.wikimedia.org/T313383] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-07-26|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-07-27|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-07-28|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * The external link icon will change slightly in the skins Vector legacy and Vector 2022. The new icon uses simpler shapes to be more recognizable on low-fidelity screens. [https://phabricator.wikimedia.org/T261391] * Administrators will now see buttons on user pages for "{{int:changeblockip}}" and "{{int:unblockip}}" instead of just "{{int:blockip}}" if the user is already blocked. [https://phabricator.wikimedia.org/T308570] '''Future meetings''' * The next [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/Talk to Web|open meeting with the Web team]] about Vector (2022) will take place tomorrow (26 July). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/30|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W30"/> </div> 19:27, 25 July 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23545370 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-31</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W31"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/31|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Improved [[m:Special:MyLanguage/Help:Displaying_a_formula#Phantom|LaTeX capabilities for math rendering]] are now available in the wikis thanks to supporting <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Phantom</code></bdi> tags. This completes part of [[m:Community_Wishlist_Survey_2022/Editing/Missing_LaTeX_capabilities_for_math_rendering|the #59 wish]] of the 2022 Community Wishlist Survey. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-08-02|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-08-03|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-08-04|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:WikiEditor/Realtime_Preview|Realtime Preview]] will be available as a Beta Feature on wikis in [https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists%2Fgroup0.dblist Group 0]. This feature was built in order to fulfill [[m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist_Survey_2021/Real_Time_Preview_for_Wikitext|one of the Community Wishlist Survey proposals]]. '''Future changes''' * The Beta Feature for [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] will be updated throughout August. Discussions will look different. You can see [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability/Prototype|some of the proposed changes]]. '''Future meetings''' * This week, three meetings about [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Vector (2022)]] with live interpretation will take place. On Tuesday, interpretation in Russian will be provided. On Thursday, meetings for Arabic and Spanish speakers will take place. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/Talk to Web|See how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/31|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W31"/> </div> 21:22, 1 August 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23615613 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-32</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W32"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/32|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[:m:Special:MyLanguage/Meta:GUS2Wiki/Script|GUS2Wiki]] copies the information from [[{{#special:GadgetUsage}}]] to an on-wiki page so you can review its history. If your project isn't already listed on the [[d:Q113143828|Wikidata entry for Project:GUS2Wiki]] you can either run GUS2Wiki yourself or [[:m:Special:MyLanguage/Meta:GUS2Wiki/Script#Opting|make a request to receive updates]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T121049] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-08-09|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s5.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-08-11|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s2.dblist targeted wikis]). '''Future meetings''' * The [[wmania:Special:MyLanguage/Hackathon|Wikimania Hackathon]] will take place online from August 12–14. Don't miss [[wmania:Special:MyLanguage/Hackathon/Schedule|the pre-hacking showcase]] to learn about projects and find collaborators. Anyone can [[phab:/project/board/6030/|propose a project]] or [[wmania:Special:MyLanguage/Hackathon/Schedule|host a session]]. [[wmania:Special:MyLanguage/Hackathon/Newcomers|Newcomers are welcome]]! '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/32|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W32"/> </div> 19:50, 8 August 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23627807 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-33</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W33"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/33|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The Persian (Farsi) Wikipedia community decided to block IP editing from October 2021 to April 2022. The Wikimedia Foundation's Product Analytics team tracked the impact of this change. [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/IP Editing Restriction Study/Farsi Wikipedia|An impact report]] is now available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.25|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-08-16|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-08-17|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-08-18|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-08-16|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s1.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-08-18|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s8.dblist targeted wikis]). * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:WikiEditor/Realtime_Preview|Realtime Preview]] will be available as a Beta Feature on wikis in [https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists%2Fgroup1.dblist Group 1]. This feature was built in order to fulfill [[m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist_Survey_2021/Real_Time_Preview_for_Wikitext|one of the Community Wishlist Survey proposals]]. '''Future changes''' * The Beta Feature for [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] will be updated throughout August. Discussions will look different. You can see [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability/Prototype|some of the proposed changes]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk_pages_project/Usability#4_August_2022][https://www.mediawiki.org/wiki/Talk_pages_project/Usability#Phase_1:_Topic_containers][https://phabricator.wikimedia.org/T312672] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/33|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W33"/> </div> 21:09, 15 August 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23658001 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-34</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W34"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/34|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Two problems with [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] maps have been fixed. Maps are no longer shown as empty when a geoline was created via VisualEditor. Geolines consisting of points with QIDs (e.g., subway lines) are no longer shown with pushpins. [https://phabricator.wikimedia.org/T292613][https://phabricator.wikimedia.org/T308560] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.26|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-08-23|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-08-24|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-08-25|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-08-25|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s4.dblist targeted wikis]). * The colours of links and visited links will change. This is to make the difference between links and other text more clear. [https://phabricator.wikimedia.org/T213778] '''Future changes''' * The new [{{int:discussiontools-topicsubscription-button-subscribe}}] button [[mw:Talk pages project/Notifications#12 August 2022|helps newcomers get answers]]. The Editing team is enabling this tool everywhere. You can turn it off in [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|your preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T284489] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/34|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W34"/> </div> 00:13, 23 August 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23675501 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-35</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/35|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:WikiEditor/Realtime_Preview|Realtime Preview]] is available as a Beta Feature on wikis in [https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists%2Fgroup2.dblist Group 2]. This feature was built in order to fulfill [[m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist_Survey_2021/Real_Time_Preview_for_Wikitext|one of the Community Wishlist Survey proposals]]. Please note that when this Beta feature is enabled, it may cause conflicts with some wiki-specific Gadgets. '''Problems''' * In recent months, there have been inaccurate numbers shown for various [[{{#special:statistics}}]] at Commons, Wikidata, and English Wikipedia. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T315693] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.27|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-08-30|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-08-31|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-09-01|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-08-30|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s6.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-09-01|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s7.dblist targeted wikis]). '''Future changes''' * The Wikimedia Foundation wants to improve how Wikimedia communities report harmful incidents by building the [[m:Special:MyLanguage/Private Incident Reporting System|Private Incident Reporting System (PIRS)]] to make it easy and safe for users to make reports. You can leave comments on the talk page, by answering the [[m:Special:MyLanguage/Private Incident Reporting System#Phase 1|questions provided]]. If you have ever faced a harmful situation that you wanted to report/reported, join a PIRS interview to share your experience. To sign up [[m:Special:EmailUser/MAna_(WMF)|please email]] <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[[m:User:MAna (WMF)|Madalina Ana]]</span>. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W35"/> </div> 23:06, 29 August 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23725814 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-36</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W36"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/36|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.39/wmf.28|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-09-06|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-09-07|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-09-08|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-09-06|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s1.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-09-08|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s3.dblist targeted wikis]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] On Special pages that only have one tab, the tab-bar's row will be hidden in the Vector-2022 skin to save space. The row will still show if Gadgets use it. Gadgets that currently append directly to the CSS id of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>#p-namespaces</code></bdi> should be updated to use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>[[mw:ResourceLoader/Core_modules#addPortletLink|mw.util.addPortletLink]]</code></bdi> function instead. Gadgets that style this id should consider also targeting <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>#p-associated-pages</code></bdi>, the new id for this row. [[phab:T316908|Examples are available]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T316908][https://phabricator.wikimedia.org/T313409] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/36|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W36"/> </div> 23:22, 5 September 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23757743 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-37</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W37"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/37|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The search servers have been upgraded to a new major version. If you notice any issues with searching, please report them on [[phab:project/view/1849/|Phabricator]]. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/message/XPCTYYTN67FVFKN6XOHULJVGUO44J662] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-09-13|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-09-14|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-09-15|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SyntaxHighlight|Syntax highlighting]] is now tracked as an [[mw:Special:MyLanguage/Manual:$wgExpensiveParserFunctionLimit|expensive parser function]]. Only 500 expensive function calls can be used on a single page. Pages that exceed the limit are added to a [[:Category:{{MediaWiki:expensive-parserfunction-category}}|tracking category]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T316858] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/37|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W37"/> </div> 01:50, 13 September 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23787318 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-38</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W38"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/38|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Two database fields in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>templatelinks</nowiki></code></bdi> table are now being dropped: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tl_namespace</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tl_title</nowiki></code></bdi>. Any queries that rely on these fields need to be changed to use the new normalization field called <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tl_target_id</nowiki></code></bdi>. See <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[[phab:T299417|T299417]]</span> for more information. This is part of [[w:Database normalization|normalization]] of links tables. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/message/U2U6TXIBABU3KDCVUOITIGI5OJ4COBSW/][https://www.mediawiki.org/wiki/User:ASarabadani_(WMF)/Database_for_devs_toolkit/Concepts/Normalization] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-09-20|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-09-21|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-09-22|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * In [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] maps, you can use icons on markers for common points of interest. On Tuesday, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer/Icons|previous icon set]] will be updated to [https://de.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Hilfe:Extension:Kartographer/Icons version maki 7.2]. That means, around 100 new icons will be available. Additionally, all existing icons were updated for clarity and to make them work better in international contexts. [https://phabricator.wikimedia.org/T302861][https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Geoinformation#Update_maki_icons] '''Future changes''' * In a [[m:Content_Partnerships_Hub/Software/Volunteer_developers_discussion_at_Wikimania_2022|group discussion at Wikimania]], more than 30 people talked about how to make content partnership software in the Wikimedia movement more sustainable. What kind of support is acceptable for volunteer developers? Read the summary and [[m:Talk:Content Partnerships Hub/Software/Volunteer developers discussion at Wikimania 2022|leave your feedback]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/38|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W38"/> </div> <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</span> 22:16, 19 September 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23826293 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-39</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/39|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Parsoid clients should be updated to allow for space-separated multi-values in the <bdi lang="en" dir="ltr"><code>rel</code></bdi> attribute of links. Further details are in <bdi lang="en" dir="ltr">[[phab:T315209|T315209]]</bdi>. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-09-27|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-09-28|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-09-29|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Diffs|Visual diffs]] will become available to all users, except at the Wiktionaries and Wikipedias. [https://phabricator.wikimedia.org/T314588] * [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Mobile|Talk pages on the mobile site]] will change at the Arabic, Bangla, Chinese, French, Haitian Creole, Hebrew, Korean, and Vietnamese Wikipedias. They should be easier to use and provide more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T318302] [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk_pages_project/Mobile] * In the [[mw:Lua/Scripting|{{ns:828}}]] namespace, pages ending with <bdi lang="en" dir="ltr"><code>.json</code></bdi> will be treated as JSON, just like they already are in the {{ns:2}} and {{ns:8}} namespaces. [https://phabricator.wikimedia.org/T144475] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W39"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:30, 27 September 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23860085 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-40</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W40"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/40|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] maps can now show geopoints from Wikidata, via QID or SPARQL query. Previously, this was only possible for geoshapes and geolines. [https://phabricator.wikimedia.org/T307695] [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Geoinformation/Geopoints_via_QID] * The [[m:Special:MyLanguage/Coolest_Tool_Award|Coolest Tool Award 2022]] is looking for nominations. You can recommend tools until 12 October. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-10-04|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-10-05|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-10-06|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Mobile|Talk pages on the mobile site]] will change at the Arabic, Bangla, Chinese, French, Haitian Creole, Hebrew, Korean, and Vietnamese Wikipedias. They should be easier to use and provide more information. (Last week's release was delayed) [https://phabricator.wikimedia.org/T318302] [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk_pages_project/Mobile] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>scribunto-console</code></bdi> API module will require a [[mw:Special:MyLanguage/API:Tokens|CSRF token]]. This module is documented as internal and use of it is not supported. [[phab:T212071|[5]]] * The Vector 2022 skin will become the default across the smallest Wikimedia projects. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop_Improvements#Deployment_plan_and_timeline|Learn more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/40|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W40"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:24, 4 October 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23885489 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-41</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W41"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/41|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-10-11|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-10-12|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-10-13|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * On some wikis, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] maps in full size view will be able to display nearby articles. After a feedback period, more wikis will follow. [https://phabricator.wikimedia.org/T316782][https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Geoinformation/Nearby_articles] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/41|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W41"/> </div> 14:09, 10 October 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23912412 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-42</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W42"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/42|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The recently implemented feature of [[phab:T306883|article thumbnails in Special:Search]] will be limited to Wikipedia projects only. Further details are in [[phab:T320510|T320510]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Structured_Data_Across_Wikimedia/Search_Improvements] * A bug that caused problems in loading article thumbnails in Special:Search has been fixed. Further details are in [[phab:T320406|T320406]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-10-18|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-10-19|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-10-20|en}} ([[mw:MediaWiki 1.39/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Lua module authors can use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>[[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua_reference_manual#mw.loadJsonData|mw.loadJsonData()]]</code></bdi> to load data from JSON pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T217500] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Lua module authors can enable <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>[[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua_reference_manual#Strict_library|require( "strict" )]]</code></bdi> to add errors for some possible code problems. This replaces "[[wikidata:Q16748603|Module:No globals]]" on most wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T209310] '''Future changes''' * The [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Beta Feature]] for [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] will be updated at most wikis. The "{{int:discussiontools-replylink}}" button will look different after this change. [https://phabricator.wikimedia.org/T320683] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/42|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W42"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:46, 17 October 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23943992 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-43</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W43"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/43|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There have been some minor visual fixes in Special:Search, regarding audio player alignment and image placeholder height. Further details are in [[phab:T319230|T319230]]. * On Wikipedias, a new [[Special:Preferences#mw-prefsection-searchoptions|preference]] has been added to hide article thumbnails in Special:Search. Full details are in [[phab:T320337|T320337]]. '''Problems''' * Last week, three wikis ({{int:project-localized-name-frwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-jawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ruwiki/en}}) had read-only access for 25 minutes. This was caused by a hardware problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T320990] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-10-25|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-10-26|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-10-27|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-10-25|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s5.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-10-27|en}} at 7:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s4.dblist targeted wikis]). * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-aswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-banwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-barwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bat smgwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bclwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-be x oldwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bgwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bhwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-biwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bjnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bmwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bpywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-brwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bugwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bxrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-idwiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T304549] * Starting on Wednesday October 26, 2022, the list of mentors will be upgraded [[d:Q14339834 | at wikis where Growth mentorship is available]]. The mentorship system will continue to work as it does now. The signup process [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Communities/How to configure the mentors' list#add|will be replaced]], and a new management option will be provided. Also, this change simplifies [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Communities/How to configure the mentors' list#create|the creation of mentorship systems at Wikipedias]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T314858][https://phabricator.wikimedia.org/T310905][https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Growth/Structured_mentor_list] * Pages with titles that start with a lower-case letter according to Unicode 11 will be renamed or deleted. There is a list of affected pages at <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:Unicode 11 case map migration]]</bdi>. More information can be found at [[phab:T292552|T292552]]. * The Vector 2022 skin will become the default across the smallest Wikipedias. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop_Improvements#smallest-1|Learn more]]. '''Future changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Replying|Reply tool]] and [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/New discussion|New Topic tool]] will soon get a [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Special characters|special characters menu]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T249072] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/43|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W43"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:23, 24 October 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23975411 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-44</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W44"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/44|Translations]] are available. '''Recent changes''' * When using keyboard navigation on a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] map, the focus will become more visible. [https://phabricator.wikimedia.org/T315997] * In {{#special:RecentChanges}}, you can now hide the log entries for new user creations with the filter for "{{int:rcfilters-filter-newuserlogactions-label}}". [https://phabricator.wikimedia.org/T321155] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-11-01|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-11-02|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-11-03|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|maps dialog]] in VisualEditor now has some help texts. [https://phabricator.wikimedia.org/T318818] * It is now possible to select the language of a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] map in VisualEditor via a dropdown menu. [https://phabricator.wikimedia.org/T318817] * It is now possible to add a caption to a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] map in VisualEditor. [https://phabricator.wikimedia.org/T318815] * It is now possible to hide the frame of a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] map in VisualEditor. [https://phabricator.wikimedia.org/T318813] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/44|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W44"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:16, 31 October 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=23977539 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-45</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W45"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/45|Translations]] are available. '''Recent changes''' * An updated version of the [[m:Special:MyLanguage/EventCenter/Registration|Event Registration]] tool is now available for testing at [[testwiki:|testwiki]] and [[test2wiki:| test2wiki]]. The tool provides features for event organizers and participants. Your feedback is welcome at our [[m:Talk:Campaigns/Foundation Product Team/Registration|project talkpage]]. More information about [[m:Campaigns/Foundation Product Team/Registration|the project]] is available. [https://phabricator.wikimedia.org/T318592] '''Problems''' * Twice last week, for about 45 minutes, some files and thumbnails failed to load and uploads failed, mostly for logged-in users. The cause is being investigated and an incident report will be available soon. '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/45|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W45"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:32, 8 November 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24001035 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-46</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W46"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/46|Translations]] are available. '''Recent changes''' * At Wikidata, an interwiki link can now point to a redirect page if certain conditions are met. This new feature is called [[wikidata:Special:MyLanguage/Wikidata:Sitelinks_to_redirects|sitelinks to redirects]]. It is needed when one wiki uses one page to cover multiple concepts but another wiki uses more pages to cover the same concepts. Your [[wikidata:Special:MyLanguage/Wikidata talk:Sitelinks to redirects|feedback on the talkpage]] of the new proposed guideline is welcome. [https://phabricator.wikimedia.org/T278962] * The <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[https://www.wikinews.org/ www.wikinews.org]</span>, <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[https://www.wikiversity.org/ www.wikiversity.org]</span>, and <span class="mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr">[https://www.wikivoyage.org/ www.wikivoyage.org]</span> portal pages now use an automated update system. [https://phabricator.wikimedia.org/T273179] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.10|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-11-15|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-11-16|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-11-17|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * There will be a new link to directly "Edit template data" on Template pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T316759] '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Wikis where mobile [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] are enabled ([[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Deployment Status|these ones]]) will soon use full CSS styling to display any templates that are placed at the top of talk pages. To adapt these “talk page boxes” for narrow mobile devices you can use media queries, such as in [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Module:Message_box/tmbox.css&oldid=1097618699#L-69 this example]. [https://phabricator.wikimedia.org/T312309] * Starting in January 2023, [[m:Special:MyLanguage/Community Tech|Community Tech]] will be [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey/Updates/2023 Changes Update|running the Community Wishlist Survey (CWS) every two years]]. This means that in 2024, there will be no new proposals or voting. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/46|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W46"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:55, 14 November 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24071290 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-47</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W47"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/47|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The display of non-free media in the search bar and for article thumbnails in Special:Search has been deactivated. Further details are in [[phab:T320661|T320661]]. '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-11-22|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s2.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-11-24|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s7.dblist targeted wikis]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/47|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W47"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:22, 21 November 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24071290 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-48</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W48"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/48|Translations]] are available. '''Recent changes''' * A new preference, “Enable limited width mode”, has been added to the [[Special:Preferences#mw-prefsection-rendering|Vector 2022 skin]]. The preference is also available as a toggle on every page if your monitor is 1600 pixels or wider. It allows for increasing the width of the page for logged-out and logged-in users. [https://phabricator.wikimedia.org/T319449] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-11-29|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-11-30|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-12-01|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2022-11-29|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s3.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2022-12-01|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s1.dblist targeted wikis]). * Mathematical formulas shown in SVG image format will no longer have PNG fall-backs for browsers that don't support them. This is part of work to modernise the generation system. Showing only PNG versions was the default option until in February 2018. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikimedia-l@lists.wikimedia.org/message/3BGOKWJIZGL4TC4HJ22ICRU2SEPWGCR4/][https://phabricator.wikimedia.org/T311620][https://phabricator.wikimedia.org/T186327] * On [[phab:P40224|some wikis]] that use flagged revisions, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:FlaggedRevs#Special:Contributions|a new checkbox will be added]] to Special:Contributions that enables you to see only the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Pending changes|pending changes]] by a user. [https://phabricator.wikimedia.org/T321445] '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] How media is structured in the parser's HTML output will change early next week at [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train#Wednesday group1 wikis] (but not Wikimedia Commons or Meta-Wiki). This change improves the accessibility of content, and makes it easier to write related CSS. You may need to update your site-CSS, or userscripts and gadgets. There are [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Media_structure/FAQ|details on what code to check, how to update the code, and where to report any related problems]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T314318] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/48|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W48"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:03, 28 November 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24114342 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-49</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W49"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/49|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] The Wikisources use a tool called ProofreadPage. ProofreadPage uses OpenSeadragon which is an open source tool. The OpenSeadragon JavaScript API has been significantly re-written to support dynamically loading images. The functionality provided by the older version of the API should still work but it is no longer supported. User scripts and gadgets should migrate over to the newer version of the API. The functionality provided by the newer version of the API is [[mw:Extension:Proofread_Page/Page_viewer#JS_API|documented on MediaWiki]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308098][https://www.mediawiki.org/wiki/Extension:Proofread_Page/Edit-in-Sequence] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-12-06|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-12-07|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-12-08|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/49|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W49"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:41, 6 December 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24151590 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-50</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W50"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/50|Translations]] are available. '''Recent changes''' * An [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Mobile|A/B test has begun]] at 15 Wikipedias for [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Mobile|DiscussionTools on mobile]]. Half of the editors on the [[mw:Reading/Web/Mobile|mobile web site]] will have access to the {{int:discussiontools-replybutton}} tool and other features. [https://phabricator.wikimedia.org/T321961] * The character <code>=</code> cannot be used in new usernames, to make usernames work better with templates. Existing usernames are not affected. [https://phabricator.wikimedia.org/T254045] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.14|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2022-12-13|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2022-12-14|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2022-12-15|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] The HTML markup used by [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] to [[mw:Special:MyLanguage/Talk_pages_project/Usability#Phase_1:_Topic_containers|show discussion metadata below section headings]] will be inserted after these headings, not inside of them. This change improves the accessibility of discussion pages for screen reader software. [https://phabricator.wikimedia.org/T314714] '''Events''' * The fourth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest_Tool_Award|Coolest Tool Award]] will happen online on [https://zonestamp.toolforge.org/1671210002 Friday 16 December 2022 at 17:00 UTC]! The event will be live-streamed on YouTube in the [https://www.youtube.com/user/watchmediawiki MediaWiki channel] and added to Commons afterwards. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/50|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W50"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:35, 12 December 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24216570 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2022-51</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2022-W51"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/51|Translations]] are available. '''Tech News''' * Because of the [[w:en:Christmas and holiday season|holidays]] the next issue of Tech News will be sent out on 9 January 2023. '''Recent changes''' * On a user's contributions page, you can filter it for edits with a tag like 'reverted'. Now, you can also filter for all edits that are not tagged like that. This was part of a Community Wishlist 2022 request. [https://phabricator.wikimedia.org/T119072] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] A new function has been used for gadget developers to add content underneath the title on article pages. This is considered a stable API that should work across all skins. [[mw:Special:MyLanguage/ResourceLoader/Core_modules#addSubtitle|Documentation is available]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T316830] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] [[test2wiki:|One of our test wikis]] is now being served from a new infrastructure powered by [[w:Kubernetes|Kubernetes]] ([[wikitech:MediaWiki On Kubernetes|read more]]). More Wikis will switch to this new infrastructure in early 2023. Please test and let us know of any issues. [https://phabricator.wikimedia.org/T290536] '''Problems''' * Last week, all wikis had no edit access for 9 minutes. This was caused by a database problem. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incidents/2022-12-13_sessionstore] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week or next week. * The word "{{int:discussiontools-replybutton}}" is very short in some languages, such as Arabic ("<bdi lang="ar">ردّ</bdi>"). This makes the {{int:discussiontools-preference-label}} button on talk pages difficult to use. An arrow icon will be added to those languages. This will only be visible to editors who have the [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Beta Feature]] turned on. [https://www.mediawiki.org/wiki/Talk_pages_project/Usability#Status] [https://phabricator.wikimedia.org/T323537] '''Future changes''' * Edits can be automatically "tagged" by the system software or the {{int:Abusefilter}} system. Those tags link to a help page about the tags. Soon they will also link to Recent Changes to let you see other edits tagged this way. This was a Community Wishlist 2022 request. [https://phabricator.wikimedia.org/T301063] * The Trust & Safety tools team [[m:Special:MyLanguage/Private Incident Reporting System/Timeline and Updates|have shared new plans]] for building the Private Incident Reporting System. The system will make it easier for editors to ask for help if they are harassed or abused. * [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Real Time Preview for Wikitext|Realtime Preview for Wikitext]] is coming out of beta as an enabled feature for every user of the 2010 Wikitext [[mw:Special:MyLanguage/Editor|editor]] in the week of January 9, 2023. It will be available to use via the toolbar in the 2010 Wikitext editor. The feature was the 4th most popular wish of the Community Wishlist Survey 2021. '''Events''' * You can now [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2023/Participate|register for the Wikimedia Hackathon 2023]], taking place on May 19–21 in Athens, Greece. You can also apply for a scholarship until January 14th. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2022/51|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2022-W51"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:00, 20 December 2022 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24258101 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-02</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W02"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/02|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can use tags to filter edits in the recent changes feed or on your watchlist. You can now use tags to filter out edits you don't want to see. Previously you could only use tags to focus on the edits with those tags. [https://phabricator.wikimedia.org/T174349] * [[Special:WhatLinksHere|Special:WhatLinksHere]] shows all pages that link to a specific page. There is now a [https://wlh.toolforge.org prototype] for how to sort those pages alphabetically. You can see the discussion in the [[phab:T4306|Phabricator ticket]]. * You can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Thanks|thanks]] function on your watchlist and the user contribution page. [https://phabricator.wikimedia.org/T51541] * A wiki page can be moved to give it a new name. You can now get a dropdown menu with common reasons when you move a page. This is so you don't have to write the explanation every time. [https://phabricator.wikimedia.org/T325257] * [[m:Special:MyLanguage/Matrix.org|Matrix]] is a chat tool. You can now use <code>matrix:</code> to create Matrix links on wiki pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T326021] * You can filter out translations when you look at the recent changes on multilingual wikis. This didn't hide translation pages. You can now also hide subpages which are translation pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T233493] '''Changes later this week''' * [[m:Special:MyLanguage/Real Time Preview for Wikitext|Realtime preview for wikitext]] is a tool which lets editors preview the page when they edit wikitext. It will be enabled for all users of the 2010 wikitext editor. You will find it in the editor toolbar. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] Some wikis will be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. It will be performed on {{#time:j xg|2023-01-10|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s5.dblist targeted wikis]) and on {{#time:j xg|2023-01-12|en}} at 07:00 UTC ([https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s6.dblist targeted wikis]). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-01-10|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-01-11|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-01-12|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/02|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W02"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:08, 10 January 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24342971 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-03</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W03"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/03|Translations]] are available. '''Problems''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] The URLs in "{{int:last}}" links on page history now contain <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>diff=prev&oldid=[revision ID]</nowiki></code></bdi> in place of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>diff=[revision ID]&oldid=[revision ID]</nowiki></code></bdi>. This is to fix a problem with links pointing to incorrect diffs when history was filtered by a tag. Some user scripts may break as a result of this change. [https://phabricator.wikimedia.org/T243569] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-01-17|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-01-18|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-01-19|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * Some [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability|changes to the appearance of talk pages]] have only been available on <code>{{ns:1}}:</code> and <code>{{ns:3}}:</code> namespaces. These will be extended to other talk namespaces, such as <code>{{ns:5}}:</code>. They will continue to be unavailable in non-talk namespaces, including <code>{{ns:4}}:</code> pages (e.g., at the Village Pump). You can [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|change your preferences]] ([[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]]). [https://phabricator.wikimedia.org/T325417] *On Wikisources, when an image is zoomed or panned in the Page: namespace, the same zoom and pan settings will be remembered for all Page: namespace pages that are linked to a particular Index: namespace page. [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/mediawiki/extensions/ProofreadPage/+/868841] * The Vector 2022 skin will become the default for the English Wikipedia desktop users. The change will take place on January 18 at 15:00 UTC. [[:en:w:Wikipedia:Vector 2022|Learn more]]. '''Future changes''' * The 2023 edition of the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023|Community Wishlist Survey]], which invites contributors to make technical proposals and vote for tools and improvements, starts next week on 23 January 2023 at 18:00 UTC. You can start drafting your proposals in [[m:Community Wishlist Survey/Sandbox|the CWS sandbox]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/03|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W03"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:11, 17 January 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24381020 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-04</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W04"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/04|Translations]] are available. '''Problems''' * Last week, for ~15 minutes, all wikis were unreachable for logged-in users and non-cached pages. This was caused by a timing issue. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incidents/2023-01-17_MediaWiki] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-01-24|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-01-25|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-01-26|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * If you have the Beta Feature for [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project|DiscussionTools]] enabled, the appearance of talk pages will add more information about discussion activity. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Talk_pages_project/Usability#Status][https://phabricator.wikimedia.org/T317907] * The 2023 edition of the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023|Community Wishlist Survey]] (CWS), which invites contributors to make technical proposals and vote for tools and improvements, starts on Monday 23 January 2023 at [https://zonestamp.toolforge.org/1674496814 18:00 UTC]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/04|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W04"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:46, 23 January 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24418874 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-05</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W05"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/05|Translations]] are available. '''Problems''' * Last week, for ~15 minutes, some users were unable to log in or edit pages. This was caused by a problem with session storage. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incidents/2023-01-24_sessionstore_quorum_issues] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-01-31|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-02-01|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-02-02|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Wikis that use localized numbering schemes for references need to add new CSS. This will help to show citation numbers the same way in all reading and editing modes. If your wiki would prefer to do it yourselves, please see the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Cite CSS|details and example CSS to copy from]], and also add your wiki to the list. Otherwise, the developers will directly help out starting the week of February 5. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/05|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W05"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:06, 31 January 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24455949 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-06</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W06"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/06|Translations]] are available. '''Recent changes''' * In the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements|Vector 2022 skin]], logged-out users using the full-width toggle will be able to see the setting of their choice even after refreshing pages or opening new ones. This only applies to wikis where Vector 2022 is the default. [https://phabricator.wikimedia.org/T321498] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-02-07|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-02-08|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-02-09|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * Previously, we announced when some wikis would be in read-only for a few minutes because of a switch of their main database. These switches will not be announced any more, as the read-only time has become non-significant. Switches will continue to happen at 7AM UTC on Tuesdays and Thursdays. [https://phabricator.wikimedia.org/T292543#8568433] * Across all the wikis, in the Vector 2022 skin, logged-in users will see the page-related links such as "What links here" in a [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop_Improvements/Features/Page_tools|new side menu]]. It will be displayed on the other side of the screen. This change had previously been made on Czech, English, and Vietnamese Wikipedias. [https://phabricator.wikimedia.org/T328692] *[[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023|Community Wishlist Survey 2023]] will stop receiving new proposals on [https://zonestamp.toolforge.org/1675706431 Monday, 6 February 2023, at 18:00 UTC]. Proposers should complete any edits by then, to give time for [[m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist_Survey/Help_us|translations]] and review. Voting will begin on Friday, 10 February. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] Gadgets and user scripts will be changing to load on desktop and mobile sites. Previously they would only load on the desktop site. It is recommended that wiki administrators audit the [[MediaWiki:Gadgets-definition|gadget definitions]] prior to this change, and add <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>skins=…</code></bdi> for any gadgets which should not load on mobile. [https://phabricator.wikimedia.org/T328610 More details are available]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/06|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W06"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 10:21, 6 February 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24491749 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-07</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W07"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/07|Translations]] are available. '''Problems''' * On wikis where patrolled edits are enabled, changes made to the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Communities/How to configure the mentors' list|mentor list]] by autopatrolled mentors are not correctly marked as patrolled. It will be fixed later this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T328444] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-02-14|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-02-15|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-02-16|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * The Reply tool and other parts of [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Mobile|DiscussionTools]] will be deployed for all editors using the mobile site. You can [[mw:Special:MyLanguage/Talk_pages_project/Mobile#Status_Updates|read more about this decision]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T298060] '''Future changes''' * All wikis will be read-only for a few minutes on March 1. This is planned for [https://zonestamp.toolforge.org/1677679222 14:00 UTC]. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T328287][https://phabricator.wikimedia.org/T327920][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/07|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W07"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:49, 14 February 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24540832 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-08</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W08"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/08|Translations]] are available. '''Problems''' * Last week, during planned maintenance of Cloud Services, unforeseen complications forced the team to turn off all tools for 2–3 hours to prevent data corruption. Work is ongoing to prevent similar problems in the future. [https://phabricator.wikimedia.org/T329535] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-02-21|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-02-22|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-02-23|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). *The voting phase for the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023|Community Wishlist Survey 2023]] ends on [https://zonestamp.toolforge.org/1677261621 24 February at 18:00 UTC]. The results of the survey will be announced on 28 February. '''Future changes''' * All wikis will be read-only for a few minutes on March 1. This is planned for [https://zonestamp.toolforge.org/1677679222 14:00 UTC]. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T328287][https://phabricator.wikimedia.org/T327920][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/08|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W08"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:58, 21 February 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24570514 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-09</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W09"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/09|Translations]] are available. '''Problems''' * Last week, in some areas of the world, there were problems with loading pages for 20 minutes and saving edits for 55 minutes. These issues were caused by a problem with our caching servers due to unforseen events during a routine maintenance task. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incidents/2023-02-22_wiki_outage][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incidents/2023-02-22_read_only] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.25|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-02-28|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-03-01|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-03-02|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * All wikis will be read-only for a few minutes on March 1. This is planned for [https://zonestamp.toolforge.org/1677679222 14:00 UTC]. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Tech/Server_switch] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/09|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W09"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:47, 27 February 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24634242 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-10</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W10"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/10|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The Community Wishlist Survey 2023 edition has been concluded. Community Tech has [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023/Results|published the results]] of the survey and will provide an update on what is next in April 2023. * On wikis which use [[mw:Special:MyLanguage/Writing_systems|LanguageConverter]] to handle multiple writing systems, articles which used custom conversion rules in the wikitext (primarily on Chinese Wikipedia) would have these rules applied inconsistently in the table of contents, especially in the Vector 2022 skin. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T306862] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.26|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-03-07|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-03-08|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-03-09|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * A search system has been added to the [[Special:Preferences|Preferences screen]]. This will let you find different options more easily. Making it work on mobile devices will happen soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T313804] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/10|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W10"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:50, 6 March 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24676916 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-11</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W11"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/11|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.40/wmf.27|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-03-14|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-03-15|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-03-16|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-cbk_zamwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cdowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cebwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-chwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-chrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-chywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ckbwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-csbwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cuwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cvwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-itwiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T304542][https://phabricator.wikimedia.org/T304550] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/11|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W11"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:20, 13 March 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24700189 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-12</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W12"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/12|Translations]] are available. '''Problems''' * Last week, some users experienced issues loading image thumbnails. This was due to incorrectly cached images. [https://phabricator.wikimedia.org/T331820] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-03-21|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-03-22|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-03-23|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] A link to the user's [[{{#special:CentralAuth}}]] page will appear on [[{{#special:Contributions}}]] — some user scripts which previously added this link may cause conflicts. This feature request was [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Admins and patrollers/Add link to CentralAuth on Special:Contributions|voted #17 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] The [[{{#special:AbuseFilter}}]] edit window will be resizable and larger by default. This feature request was [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Anti-harassment/Make the AbuseFilter edit window resizable and larger by default|voted #80 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. * There will be a new option for Administrators when they are unblocking a user, to add the unblocked user’s user page to their watchlist. This will work both via [[{{#special:Unblock}}]] and via the API. [https://phabricator.wikimedia.org/T257662] '''Meetings''' * You can join the next meeting with the Wikipedia mobile apps teams. During the meeting, we will discuss the current features and future roadmap. The meeting will be on [https://zonestamp.toolforge.org/1679677204 24 March at 17:00 (UTC)]. See [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Office Hours|details and how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/12|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W12"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:26, 21 March 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24732558 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-13</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W13"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/13|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilter]] condition limit was increased from 1000 to 2000. [https://phabricator.wikimedia.org/T309609] * [[:m:Special:MyLanguage/Global AbuseFilter#Locally disabled actions|Some Global AbuseFilter]] actions will no longer apply to local projects. [https://phabricator.wikimedia.org/T332521] * Desktop users are now able to subscribe to talk pages by clicking on the {{int:discussiontools-newtopicssubscription-button-subscribe-label}} link in the {{int:toolbox}} menu. If you subscribe to a talk page, you receive [[mw:Special:MyLanguage/Notifications|notifications]] when new topics are started on that talk page. This is separate from putting the page on your watchlist or subscribing to a single discussion. [https://phabricator.wikimedia.org/T263821] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-03-28|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-03-29|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-03-30|en}} ([[mw:MediaWiki 1.40/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * You will be able to choose [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Diffs|visual diffs]] on all [[m:Special:MyLanguage/Help:Page history|history pages]] at the Wiktionaries and Wikipedias. [https://phabricator.wikimedia.org/T314588] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|alt=|Advanced item]] The legacy [[mw:Mobile Content Service|Mobile Content Service]] is going away in July 2023. Developers are encouraged to switch to Parsoid or another API before then to ensure service continuity. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/4MVQQTONJT7FJAXNVOFV3WWVVMCHRINE/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W13"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:14, 28 March 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24780854 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-14</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W14"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/14|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The system for automatically creating categories for the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Babel|Babel]] extension has had several important changes and fixes. One of them allows you to insert templates for automatic category descriptions on creation, allowing you to categorize the new categories. [https://phabricator.wikimedia.org/T211665][https://phabricator.wikimedia.org/T64714][https://phabricator.wikimedia.org/T170654][https://phabricator.wikimedia.org/T184941][https://phabricator.wikimedia.org/T33074] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-04-04|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-04-05|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-04-06|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * Some older [[w:en:Web browser|Web browsers]] will stop being able to use [[w:en:JavaScript|JavaScript]] on Wikimedia wikis from this week. This mainly affects users of Internet Explorer 11. If you have an old web browser on your computer you can try to upgrade to a newer version. [https://phabricator.wikimedia.org/T178356] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The deprecated <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>jquery.hoverIntent</code></bdi> module has been removed. This module could be used by gadgets and user scripts, to create an artificial delay in how JavaScript responds to a hover event. Gadgets and user scripts should now use jQuery <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>hover()</code></bdi> or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>on()</code></bdi> instead. Examples can be found in the [[mw:Special:MyLanguage/ResourceLoader/Migration_guide_(users)#jquery.hoverIntent|migration guide]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T311194] * Some of the links in [[{{#special:SpecialPages}}]] will be re-arranged. There will be a clearer separation between links that relate to all users, and links related to your own user account. [https://phabricator.wikimedia.org/T333242] * You will be able to hide the [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Replying|Reply button]] in archived discussion pages with a new <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__ARCHIVEDTALK__</nowiki></code></bdi> magic word. There will also be a new <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>.mw-archivedtalk</code></bdi> CSS class for hiding the Reply button in individual sections on a page. [https://phabricator.wikimedia.org/T249293][https://phabricator.wikimedia.org/T295553][https://gerrit.wikimedia.org/r/c/mediawiki/extensions/DiscussionTools/+/738221] '''Future changes''' * The Vega software that creates data visualizations in pages, such as graphs, will be upgraded to the newest version in the future. Graphs that still use the very old version 1.5 syntax may stop working properly. Most existing uses have been found and updated, but you can help to check, and to update any local documentation. [[phab:T260542|Examples of how to find and fix these graphs are available]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/14|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W14"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:40, 3 April 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24820268 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-15</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W15"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/15|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] In the visual editor, it is now possible to edit captions of images in galleries without opening the gallery dialog. This feature request was [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Editing/Editable gallery captions in Visual Editor|voted #61 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T190224] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] You can now receive notifications when another user edits your user page. See the "{{int:Echo-category-title-edit-user-page}}" option in [[Special:Preferences#mw-prefsection-echo|your Preferences]]. This feature request was [[:m:Community Wishlist Survey 2023/Anti-harassment/Notifications for user page edits|voted #3 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T3876] '''Problems''' * There was a problem with all types of CentralNotice banners still being shown to logged-in users even if they had [[Special:Preferences#mw-prefsection-centralnotice-banners|turned off]] specific banner types. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T331671] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-04-11|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-04-12|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-04-13|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-arywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-dawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-dinwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-dsbwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-eewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-elwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-emlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-eowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-etwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-euwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-extwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tumwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ffwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fiwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fiu_vrowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fjwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-frpwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-frrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-furwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gcrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gdwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-glwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-glkwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gomwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gotwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-guwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gvwiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T304551][https://phabricator.wikimedia.org/T308133] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/15|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W15"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:05, 10 April 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24851886 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-16</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W16"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/16|Translations]] are available. '''Recent changes''' * You can now see [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer#Show_nearby_articles|nearby articles on a Kartographer map]] with the button for the new feature "{{int:Kartographer-sidebar-nearbybutton}}". Six wikis have been testing this feature since October. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/Geoinformation/Nearby_articles#Implementation][https://phabricator.wikimedia.org/T334079] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] The [[m:Special:GlobalWatchlist|Special:GlobalWatchlist]] page now has links for "{{int:globalwatchlist-markpageseen}}" for each entry. This feature request was [[m:Community Wishlist Survey 2023/Notifications, Watchlists and Talk Pages/Button to mark a single change as read in the global watch list|voted #161 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T334246] '''Problems''' * At Wikimedia Commons, some thumbnails have not been getting replaced correctly after a new version of the image is uploaded. This should be fixed later this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T331138][https://phabricator.wikimedia.org/T333042] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] For the last few weeks, some external tools had inconsistent problems with logging-in with OAuth. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T332650] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-04-18|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-04-19|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-04-20|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/16|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W16"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:55, 18 April 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24881071 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-17</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W17"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/17|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] The date-selection menu on pages such as [[{{#special:Contributions}}]] will now show year-ranges that are in the current and past decade, instead of the current and future decade. This feature request was [[m:Community Wishlist Survey 2023/Miscellaneous/Change year range shown in date selection popup|voted #145 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T334316] '''Problems''' * Due to security issues with the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|Graph extension]], graphs have been disabled in all Wikimedia projects. Wikimedia Foundation teams are working to respond to these vulnerabilities. [https://phabricator.wikimedia.org/T334940] * For a few days, it was not possible to save some kinds of edits on the mobile version of a wiki. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T334797][https://phabricator.wikimedia.org/T334799][https://phabricator.wikimedia.org/T334794] '''Changes later this week''' * All wikis will be read-only for a few minutes on April 26. This is planned for [https://zonestamp.toolforge.org/1682517653 14:00 UTC]. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Tech/Server_switch] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-04-25|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-04-26|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-04-27|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * The Editing team plans an A/B test for [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability|a usability analysis of the Talk page project]]. The [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability/Analysis|planned measurements are available]]. Your wiki [[phab:T332946|may be invited to participate]]. Please suggest improvements to the measurement plan at [[mw:Talk:Talk pages project/Usability|the discussion page]]. * [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2023-2024|The Wikimedia Foundation annual plan 2023-2024 draft is open for comment and input]] until May 19. The final plan will be published in July 2023 on Meta-wiki. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/17|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W17"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:04, 24 April 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24933592 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-18</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W18"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/18|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] The content attribution tools [[mw:Special:MyLanguage/Who Wrote That?|Who Wrote That?]], [[xtools:authorship|XTools Authorship]], and [[xtools:blame|XTools Blame]] now support the French and Italian Wikipedias. More languages will be added in the near future. This is part of the [[m:Community Wishlist Survey 2023/Reading/Extend "Who Wrote That?" tool to more wikis|#7 wish in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T243711][https://phabricator.wikimedia.org/T270490][https://phabricator.wikimedia.org/T334891] * The [[:commons:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons|Video2commons]] tool has been updated. This fixed several bugs related to YouTube uploads. [https://github.com/toolforge/video2commons/pull/162/commits] * The [[{{#special:Preferences}}]] page has been redesigned on mobile web. The new design makes it easier to browse the different categories and settings at low screen widths. You can also now access the page via a link in the Settings menu in the mobile web sidebar. [https://www.mediawiki.org/wiki/Moderator_Tools/Content_moderation_on_mobile_web/Preferences] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-05-02|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-05-03|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-05-04|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W18"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:45, 2 May 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24966974 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-19</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W19"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/19|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] Last week, Community Tech released the first update for providing [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Better diff handling of paragraph splits|better diffs]], the #1 request in the 2022 Community Wishlist Survey. [[phab:T324759|This update]] adds legends and tooltips to inline diffs so that users unfamiliar with the blue and yellow highlights can better understand the type of edits made. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] When you close an image that is displayed via MediaViewer, it will now return to the wiki page instead of going back in your browser history. This feature request was [[m:Community Wishlist Survey 2023/Reading/Return to the article when closing the MediaViewer|voted #65 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T236591] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SyntaxHighlight|SyntaxHighlight]] extension now supports <bdi lang="en" dir="ltr"><code>wikitext</code></bdi> as a selected language. Old alternatives that were used to highlight wikitext, such as <bdi lang="en" dir="ltr"><code>html5</code></bdi>, <bdi lang="en" dir="ltr"><code>moin</code></bdi>, and <bdi lang="en" dir="ltr"><code>html+handlebars</code></bdi>, can now be replaced. [https://phabricator.wikimedia.org/T29828] * [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Creating pages with preloaded text|Preloading text to new pages/sections]] now supports preloading from localized MediaWiki interface messages. [https://cs.wikipedia.org/wiki/User_talk:Martin_Urbanec_(WMF)?action=edit&section=new&preload=MediaWiki:July Here is an example] at the {{int:project-localized-name-cswiki/en}} that uses <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>preload=MediaWiki:July</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T330337] '''Problems''' * Graph Extension update: Foundation developers have completed upgrading the visualization software to Vega5. Existing community graphs based on Vega2 are no longer compatible. Communities need to update local graphs and templates, and shared lua modules like <bdi lang="de" dir="ltr">[[:de:Modul:Graph]]</bdi>. The [https://vega.github.io/vega/docs/porting-guide/ Vega Porting guide] provides the most comprehensive detail on migration from Vega2 and [https://www.mediawiki.org/w/index.php?title=Template:Graph:PageViews&action=history here is an example migration]. Vega5 has currently just been enabled on mediawiki.org to provide a test environment for communities. [https://phabricator.wikimedia.org/T334940#8813922] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-05-09|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-05-10|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-05-11|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Until now, all new OAuth apps went through manual review. Starting this week, apps using identification-only or basic authorizations will not require review. [https://phabricator.wikimedia.org/T67750] '''Future changes''' * During the next year, MediaWiki will stop using IP addresses to identify logged-out users, and will start automatically assigning unique temporary usernames. Read more at [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates|IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates]]. You can [[m:Talk:IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation#What should it look like?|join the discussion]] about the [[m:Special:MyLanguage/IP Editing: Privacy Enhancement and Abuse Mitigation/Updates#What will temporary usernames look like?|format of the temporary usernames]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T332805] * There will be an [[:w:en:A/B testing|A/B test]] on 10 Wikipedias where the Vector 2022 skin is the default skin. Half of logged-in desktop users will see an interface where the different parts of the page are more clearly separated. You can [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Updates/2023-05 Zebra9 A/B test|read more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T333180][https://phabricator.wikimedia.org/T335972] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] <code>jquery.tipsy</code> will be removed from the MediaWiki core. This will affect some user scripts. Many lines with <code>.tipsy(</code> can be commented out. <code>OO.ui.PopupWidget</code> can be used to keep things working like they are now. You can [[phab:T336019|read more]] and [[:mw:Help:Locating broken scripts|read about how to find broken scripts]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T336019] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W19"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:36, 9 May 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=24998636 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-20</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W20"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/20|Translations]] are available. '''Problems''' * Citations that are automatically generated based on [[d:Q33057|ISBN]] are currently broken. This affects citations made with the [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User_guide/Citations-Full#Automatic|VisualEditor Automatic tab]], and the use of the citoid API in gadgets and user scripts. Work is ongoing to restore this feature. [https://phabricator.wikimedia.org/T336298] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-05-16|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-05-17|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-05-18|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-gorwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hakwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hawwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hifwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hsbwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-htwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-iawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-iewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-igwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ilowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-inhwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-iowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-iswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-iuwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-jamwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-jvwiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308134] '''Future changes''' * There is a recently formed team at the Wikimedia Foundation which will be focusing on experimenting with new tools. Currently they are building [[m:Wikimedia_Foundation_Annual_Plan/2023-2024/Draft/Future_Audiences#FA2.2_Conversational_AI|a prototype ChatGPT plugin that allows information generated by ChatGPT to be properly attributed]] to the Wikimedia projects. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Gadget and userscript developers should replace <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>jquery.cookie</code></bdi> with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mediawiki.cookie</code></bdi>. The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>jquery.cookie</code></bdi> library will be removed in ~1 month, and staff developers will run a script to replace any remaining uses at that time. [https://phabricator.wikimedia.org/T336018] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/20|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W20"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:45, 15 May 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25011501 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-21</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W21"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/21|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] The "recent edits" time period for page watchers is now 30 days. It used to be 180 days. This was a [[m:Community Wishlist Survey 2023/Notifications, Watchlists and Talk Pages/Change information about the number of watchers on a page|Community Wishlist Survey proposal]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T336250] '''Changes later this week''' * An [[mw:special:MyLanguage/Growth/Positive reinforcement#Impact|improved impact module]] will be available at Wikipedias. The impact module is a feature available to newcomers [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary#Newcomer homepage|at their personal homepage]]. It will show their number of edits, how many readers their edited pages have, how many thanks they have received and similar things. It is also accessible by accessing Special:Impact. [https://phabricator.wikimedia.org/T336203] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.10|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-05-23|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-05-24|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-05-25|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/21|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W21"/> </div> 16:55, 22 May 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25028325 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-22</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W22"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/22|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Citations can once again be added automatically from ISBNs, thanks to Zotero's ISBN searches. The current data sources are the Library of Congress (United States), the Bibliothèque nationale de France (French National Library), and K10plus ISBN (German repository). Additional data source searches can be [[mw:Citoid/Creating Zotero translators|proposed to Zotero]]. The ISBN labels in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/User_guide/Citations-Full#Automatic|VisualEditor Automatic tab]] will reappear later this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T336298#8859917] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] The page [[{{#special:EditWatchlist}}]] now has "{{int:watchlistedit-normal-check-all}}" options to select all the pages within a namespace. This feature request was [[m:Community Wishlist Survey 2023/Notifications, Watchlists and Talk Pages/Watchlist edit - "check all" checkbox|voted #161 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T334252] '''Problems''' * For a few days earlier this month, the "Add interlanguage link" item in the Tools menu did not work properly. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T337081] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.11|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-05-30|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-05-31|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-06-01|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * VisualEditor will be switched to a new backend on [https://phabricator.wikimedia.org/source/mediawiki-config/browse/master/dblists/small.dblist small] and [https://phabricator.wikimedia.org/source/mediawiki-config/browse/master/dblists/medium.dblist medium] wikis this week. Large wikis will follow in the coming weeks. This is part of the effort to move Parsoid into MediaWiki core. The change should have no noticeable effect on users, but if you experience any slow loading or other strangeness when using VisualEditor, please report it on the phabricator ticket linked here. [https://phabricator.wikimedia.org/T320529] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W22"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:04, 29 May 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25079963 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-23</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W23"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/23|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[:mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:RealMe|RealMe]] extension allows you to mark URLs on your user page as verified for Mastodon and similar software. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] Citation and footnote editing can now be started from the reference list when using the visual editor. This feature request was [[m:Community Wishlist Survey 2023/Citations/Allow citations to be edited in the references section with VisualEditor|voted #2 in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T54750] * Previously, clicking on someone else's link to Recent Changes with filters applied within the URL could unintentionally change your preference for "{{int:Rcfilters-group-results-by-page}}". This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T202916#8874081] '''Problems''' * For a few days last week, some tools and bots returned outdated information due to database replication problems, and may have been down entirely while it was being fixed. These issues have now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T337446] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.12|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-06-06|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-06-07|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-06-08|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * Bots will no longer be prevented from making edits because of URLs that match the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SpamBlacklist|spam blacklist]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T313107] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W23"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:52, 5 June 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25114640 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-24</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W24"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/24|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] The content attribution tools [[mw:Special:MyLanguage/Who Wrote That?|Who Wrote That?]], [[xtools:authorship|XTools Authorship]], and [[xtools:blame|XTools Blame]] now support the Dutch, German, Hungarian, Indonesian, Japanese, Polish and Portuguese Wikipedias. This was the [[m:Community Wishlist Survey 2023/Reading/Extend "Who Wrote That?" tool to more wikis|#7 wish in the 2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T334891] * The [[mw:Special:MyLanguage/Structured Data Across Wikimedia/Search Improvements#Search Preview panel|Search Preview panel]] has been deployed on four Wikipedias (Catalan, Dutch, Hungarian and Norwegian). The panel will show an image related to the article (if existing), the top sections of the article, related images (coming from MediaSearch on Commons), and eventually the sister projects associated with the article. [https://phabricator.wikimedia.org/T306341] * The [[:mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:RealMe#Verifying_a_link_on_non-user_pages|RealMe]] extension now allows administrators to verify URLs for any page, for Mastodon and similar software. [https://phabricator.wikimedia.org/T324937] * The default project license [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikimediaannounce-l@lists.wikimedia.org/thread/7G6XPWZPQFLZ2JANN3ZX6RT4DVUI3HZQ/ has been officially upgraded] to CC BY-SA 4.0. The software interface messages have been updated. Communities should feel free to start updating any mentions of the old CC BY-SA 3.0 licensing within policies and related documentation pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T319064] '''Problems''' * For three days last month, some Wikipedia pages edited with VisualEditor or DiscussionTools had an unintended <code><nowiki>__TOC__</nowiki></code> (or its localized form) added during an edit. There is [[mw:Parsoid/Deployments/T336101_followup|a listing of affected pages sorted by wiki]], that may still need to be fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T336101] * Currently, the "{{int:Visualeditor-dialog-meta-categories-defaultsort-label}}" feature in VisualEditor is broken. Existing <code><nowiki>{{DEFAULTSORT:...}}</nowiki></code> keywords incorrectly appear as missing templates in VisualEditor. Developers are exploring how to fix this. In the meantime, those wishing to edit the default sortkey of a page are advised to switch to source editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T337398] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Last week, an update to the delete form may have broken some gadgets or user scripts. If you need to manipulate (empty) the reason field, replace <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>#wpReason</code></bdi> with <bdi lang="zxx" dir="ltr" style="white-space: nowrap;"><code>#wpReason > input</code></bdi>. See [https://cs.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki%3AGadget-CleanDeleteReasons.js&diff=22859956&oldid=12794189 an example fix]. [https://phabricator.wikimedia.org/T337809] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-06-13|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-06-14|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-06-15|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * VisualEditor will be switched to a new backend on English Wikipedia on Monday, and all other [https://phabricator.wikimedia.org/source/mediawiki-config/browse/master/dblists/large.dblist large] wikis on Thursday. The change should have no noticeable effect on users, but if you experience any slow loading or other strangeness when using VisualEditor, please report it on the phabricator ticket linked here. [https://phabricator.wikimedia.org/T320529] '''Future changes''' * From 5 June to 17 July, the Foundation's [[:mw:Wikimedia Security Team|Security team]] is holding a consultation with contributors regarding a draft policy to govern the use of third-party resources in volunteer-developed gadgets and scripts. Feedback and suggestions are warmly welcome at [[m:Special:MyLanguage/Third-party resources policy|Third-party resources policy]] on meta-wiki. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W24"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 14:52, 12 June 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25133779 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-25</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W25"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/25|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Flame graphs are now available in WikimediaDebug. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/JXNQD3EHG5V5QW5UXFDPSHQG4MJ3FWJQ/][https://techblog.wikimedia.org/2023/06/08/flame-graphs-arrive-in-wikimediadebug/] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. * There is now a toolbar search popup in the visual editor. You can trigger it by typing <code>\</code> or pressing <code>ctrl + shift + p</code>. It can help you quickly access most tools in the editor. [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Visual_editor_toolbar_search_feature.png][https://phabricator.wikimedia.org/T66905] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W25"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:09, 19 June 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25159510 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-26</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W26"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/26|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The Action API modules and Special:LinkSearch will now add a trailing <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>/</code></bdi> to all <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>prop=extlinks</code></bdi> responses for bare domains. This is part of the work to remove duplication in the <code>externallinks</code> database table. [https://phabricator.wikimedia.org/T337994] '''Problems''' * Last week, search was broken on Commons and Wikidata for 23 hours. [https://phabricator.wikimedia.org/T339810][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incidents/2023-06-18_search_broken_on_wikidata_and_commons] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.15|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-06-27|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-06-28|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-06-29|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The Minerva skin now applies more predefined styles to the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>.mbox-text</code></bdi> CSS class. This enables support for mbox templates that use divs instead of tables. Please make sure that the new styles won't affect other templates in your wiki. [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/mediawiki/skins/MinervaNeue/+/930901/][https://phabricator.wikimedia.org/T339040] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Gadgets will now load on both desktop and mobile by default. Previously, gadgets loaded only on desktop by default. Changing this default using the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>|targets=</code></bdi> parameter is also deprecated and should not be used. You should make gadgets work on mobile or disable them based on the skin (with the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>|skins=</code></bdi> parameter in <bdi lang="en" dir="ltr">MediaWiki:Gadgets-definition</bdi>) rather than whether the user uses the mobile or the desktop website. Popular gadgets that create errors on mobile will be disabled by developers on the Minerva skin as a temporary solution. [https://phabricator.wikimedia.org/T127268] * All namespace tabs now have the same browser [[m:Special:MyLanguage/Help:Keyboard_shortcuts|access key]] by default. Previously, custom and extension-defined namespaces would have to have their access keys set manually on-wiki, but that is no longer necessary. [https://phabricator.wikimedia.org/T22126] * The review form of the Flagged Revisions extension now uses the standardized [[mw:Special:MyLanguage/Codex|user interface components]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T191156] '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] How media is structured in the parser's HTML output will change in the coming weeks at [[:wikitech:Deployments/Train#Thursday|group2 wikis]]. This change improves the accessibility of content. You may need to update your site-CSS, or userscripts and gadgets. There are [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Media_structure/FAQ|details on what code to check, how to update the code, and where to report any related problems]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T314318] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/26|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W26"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:19, 26 June 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25202311 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-27</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W27"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/27|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] As part of the rolling out of the [[m:Community Wishlist Survey 2022/Multimedia and Commons/Audio links that play on click|audio links that play on click]] wishlist proposal, [https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/small.dblist small wikis] will now be able to use the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Phonos#Inline audio player mode|inline audio player]] that is implemented by the [[mw:Extension:Phonos|Phonos]] extension. [https://phabricator.wikimedia.org/T336763] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] From this week all gadgets automatically load on mobile and desktop sites. If you see any problems with gadgets on your wikis, please adjust the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets#Options|gadget options]] in your gadget definitions file. [https://phabricator.wikimedia.org/T328610] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-07-04|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-07-05|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-07-06|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/27|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W27"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:51, 3 July 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25231546 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-28</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W28"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/28|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[:mw:Special:MyLanguage/Structured Data Across Wikimedia/Section-level Image Suggestions|Section-level Image Suggestions feature]] has been deployed on seven Wikipedias (Portuguese, Russian, Indonesian, Catalan, Hungarian, Finnish and Norwegian Bokmål). The feature recommends images for articles on contributors' watchlists that are a good match for individual sections of those articles. * [[:m:Special:MyLanguage/Global AbuseFilter|Global abuse filters]] have been enabled on all Wikimedia projects, except English and Japanese Wikipedias (who opted out). This change was made following a [[:m:Requests for comment/Make global abuse filters opt-out|global request for comments]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T341159] * [[{{#special:BlockedExternalDomains}}]] is a new tool for administrators to help fight spam. It provides a clearer interface for blocking plain domains (and their subdomains), is more easily searchable, and is faster for the software to process for each edit on the wiki. It does not support regex (for complex cases), nor URL path-matching, nor the [[MediaWiki:Spam-whitelist|MediaWiki:Spam-whitelist]], but otherwise it replaces most of the functionalities of the existing [[MediaWiki:Spam-blacklist|MediaWiki:Spam-blacklist]]. There is a Python script to help migrate all simple domains into this tool, and more feature details, within [[mw:Special:MyLanguage/Manual:BlockedExternalDomains|the tool's documentation]]. It is available at all wikis except for Meta-wiki, Commons, and Wikidata. [https://phabricator.wikimedia.org/T337431] * The WikiEditor extension was updated. It includes some of the most frequently used features of wikitext editing. In the past, many of its messages could only be translated by administrators, but now all regular translators on translatewiki can translate them. Please check [https://translatewiki.net/wiki/Special:MessageGroupStats?group=ext-wikieditor&messages=&x=D#sortable:0=asc the state of WikiEditor localization into your language], and if the "Completion" for your language shows anything less than 100%, please complete the translation. See [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-ambassadors@lists.wikimedia.org/thread/D4YELU2DXMZ75PGELUOKXXMFF3FH45XA/ a more detailed explanation]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.17|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-07-11|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-07-12|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-07-13|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * The default protocol of [[{{#special:LinkSearch}}]] and API counterparts has changed from http to both http and https. [https://phabricator.wikimedia.org/T14810] * [[{{#special:LinkSearch}}]] and its API counterparts will now search for all of the URL provided in the query. It used to be only the first 60 characters. This feature was requested fifteen years ago. [https://phabricator.wikimedia.org/T17218] '''Future changes''' * There is an experiment with a [[:w:en:ChatGPT|ChatGPT]] plugin. This is to show users where the information is coming from when they read information from Wikipedia. It has been tested by Wikimedia Foundation staff and other Wikimedians. Soon all ChatGPT plugin users can use the Wikipedia plugin. This is the same plugin which was mentioned in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/20|Tech News 2023/20]]. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Annual_Plan/2023-2024/Draft/Future_Audiences#FA2.2_Conversational_AI] * There is an ongoing discussion on a [[m:Special:MyLanguage/Third-party resources policy|proposed Third-party resources policy]]. The proposal will impact the use of third-party resources in gadgets and userscripts. Based on the ideas received so far, policy includes some of the risks related to user scripts and gadgets loading third-party resources, some best practices and exemption requirements such as code transparency and inspectability. Your feedback and suggestions are warmly welcome until July 17, 2023 on [[m:Talk:Third-party resources policy|on the policy talk page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/28|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W28"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:54, 10 July 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25278797 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-29</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W29"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/29|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] We are now serving 1% of all global user traffic from [[:en:Kubernetes|Kubernetes]] (you can [[wikitech:MediaWiki On Kubernetes|read more technical details]]). We are planning to increment this percentage regularly. You can [[phab:T290536|follow the progress of this work]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-07-18|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-07-19|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-07-20|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] MediaWiki [[mw:Special:MyLanguage/Help:System_message|system messages]] will now look for available local fallbacks, instead of always using the default fallback defined by software. This means wikis no longer need to override each language on the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Language#Fallback_languages|fallback chain]] separately. For example, English Wikipedia doesn't have to create <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>en-ca</code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>en-gb</code></bdi> subpages with a transclusion of the base pages anymore. This makes it easier to maintain local overrides. [https://phabricator.wikimedia.org/T229992] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>action=growthsetmentorstatus</code></bdi> API will be deprecated with the new MediaWiki version. Bots or scripts calling that API should use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>action=growthmanagementorlist</code></bdi> API now. [https://phabricator.wikimedia.org/T321503] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/29|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W29"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:08, 17 July 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25289122 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-30</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W30"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/30|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] On July 18, the Wikimedia Foundation launched a survey about the [[:mw:Technical_decision_making|technical decision making process]] for people who do technical work that relies on software that is maintained by the Foundation or affiliates. If this applies to you, [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/885471 please take part in the survey]. The survey will be open for three weeks, until August 7. You can find more information in [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/Q7DUCFA75DXG3G2KHTO7CEWMLCYTSDB2/|the announcement e-mail on wikitech-l]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-07-25|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-07-26|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-07-27|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/30|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W30"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 02:20, 25 July 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25332248 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-31</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W31"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/31|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The [[mw:Synchronizer|Synchronizer]] tool is now available to keep Lua modules synced across Wikimedia wikis, along with [[mw:Multilingual Templates and Modules|updated documentation]] to develop global Lua modules and templates. * The tag filter on [[{{#special:NewPages}}]] and revision history pages can now be inverted. For example, you can hide edits that were made using an automated tool. [https://phabricator.wikimedia.org/T334337][https://phabricator.wikimedia.org/T334338] * The Wikipedia [[:w:en:ChatGPT|ChatGPT]] plugin experiment can now be used by ChatGPT users who can use plugins. You can participate in a [[:m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2023-2024/Draft/Future Audiences#Announcing monthly Future Audiences open "office hours"|video call]] if you want to talk about this experiment or similar work. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Annual_Plan/2023-2024/Draft/Future_Audiences#FA2.2_Conversational_AI] '''Problems''' * It was not possible to generate a PDF for pages with non-Latin characters in the title, for the last two weeks. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T342442] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-08-01|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-08-02|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-08-03|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * Starting on Tuesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-kawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kaawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kabwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kbdwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kbpwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kiwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kkwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kmwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-knwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kshwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kuwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kwwiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308135] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/31|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W31"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:54, 31 July 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25362228 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-32</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W32"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/32|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Mobile Web editors can now [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Advanced_mobile_contributions#August_1,_2023_-_Full-page_editing_added_on_mobile|edit a whole page at once]]. To use this feature, turn on "{{int:Mobile-frontend-mobile-option-amc}}" in your settings and use the "{{int:Minerva-page-actions-editfull}}" button in the "{{int:Minerva-page-actions-overflow}}" menu. [https://phabricator.wikimedia.org/T203151] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/32|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W32"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:21, 7 August 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25420038 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-33</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W33"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/33|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The Content translation system is no longer using Youdao's [[mw:Special:MyLanguage/Help:Content_translation/Translating/Initial_machine_translation|machine translation service]]. The service was in place for several years, but due to no usage, and availability of alternatives, it was deprecated to reduce maintenance overheads. Other services which cover the same languages are still available. [https://phabricator.wikimedia.org/T329137] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-08-15|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-08-16|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-08-17|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-lawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ladwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lbwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lbewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lezwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lfnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lgwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-liwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lijwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lmowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ltgwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lvwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-maiwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-map_bmswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mdfwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mgwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kywiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308136] <!-- TODO replace wiki codes --> '''Future changes''' * A few gadgets/user scripts which add icons to the Minerva skin need to have their CSS updated. There are more details available including a [[phab:T344067|search for all existing instances and how to update them]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/33|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W33"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 06:00, 15 August 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25428668 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-34</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W34"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/34|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [https://gdrive-to-commons.toolforge.org/ GDrive to Commons Uploader] tool is now available. It enables [[m:Special:MyLanguage/GDrive to Commons Uploader|securely selecting and uploading files]] from your Google Drive directly to Wikimedia Commons. [https://phabricator.wikimedia.org/T267868] * From now on, we will announce new Wikimedia wikis in Tech News, so you can update any tools or pages. ** Since the last edition, two new wikis have been created: *** a Wiktionary in [[d:Q7121294|Pa'O]] ([[wikt:blk:|<code>wikt:blk:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T343540] *** a Wikisource in [[d:Q34002|Sundanese]] ([[s:su:|<code>s:su:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T343539] ** To catch up, the next most recent six wikis are: *** Wikifunctions ([[f:|<code>f:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T275945] *** a Wiktionary in [[d:Q2891049|Mandailing]] ([[wikt:btm:|<code>wikt:btm:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T335216] *** a Wikipedia in [[d:Q5555465|Ghanaian Pidgin]] ([[w:gpe:|<code>w:gpe:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T335969] *** a Wikinews in [[d:Q3111668|Gungbe]] ([[n:guw:|<code>n:guw:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T334394] *** a Wiktionary in [[d:Q33522|Kabardian]] ([[wikt:kbd:|<code>wikt:kbd:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T333266] *** a Wikipedia in [[d:Q35570|Fante]] ([[w:fat:|<code>w:fat:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T335016] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-08-22|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-08-23|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-08-24|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] There is an existing [[mw:Stable interface policy|stable interface policy]] for MediaWiki backend code. There is a [[mw:User:Jdlrobson/Stable interface policy/frontend|proposed stable interface policy for frontend code]]. This is relevant for anyone who works on gadgets or Wikimedia frontend code. You can read it, discuss it, and let the proposer know if there are any problems. [https://phabricator.wikimedia.org/T344079] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/34|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W34"/> </div> 15:25, 21 August 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25497111 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-35</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/35|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] As part of the changes for the [[m:Community Wishlist Survey 2022/Better diff handling of paragraph splits|better diff handling of paragraph splits]], improved detection of splits is being rolled out. Over the last two weeks, we deployed this support to [[wikitech:Deployments/Train#Groups|group0]] and group1 wikis. This week it will be deployed to group2 wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T341754] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] All [[{{#special:Contributions}}]] pages now show the user's local edit count and the account's creation date. [https://phabricator.wikimedia.org/T324166] * Wikisource users can now use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>prpbengalicurrency</code></bdi> label to denote Bengali currency characters as page numbers inside the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><pagelist></nowiki></code></bdi> tag. [https://phabricator.wikimedia.org/T268932] * Two preferences have been relocated. The preference "{{int:visualeditor-preference-visualeditor}}" is now shown on the [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|"{{int:prefs-editing}}" tab]] at all wikis. Previously it was shown on the "{{int:prefs-betafeatures}}" tab at some wikis. The preference "{{int:visualeditor-preference-newwikitexteditor-enable}}" is now also shown on the "{{int:prefs-editing}}" tab at all wikis, instead of the "{{int:prefs-betafeatures}}" tab. [https://phabricator.wikimedia.org/T335056][https://phabricator.wikimedia.org/T344158] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.24|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-08-29|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-08-30|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-08-31|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] New signups for a Wikimedia developer account will start being pushed towards <bdi lang="en" dir="ltr">[https://idm.wikimedia.org/ idm.wikimedia.org]</bdi>, rather than going via Wikitech. [[wikitech:IDM|Further information about the new system is available]]. * All right-to-left language wikis, plus Korean, Armenian, Ukrainian, Russian, and Bulgarian Wikipedias, will have a link in the sidebar that provides a short URL of that page, using the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|Wikimedia URL Shortener]]. This feature will come to more wikis in future weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T267921] '''Future changes''' * The removal of the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:DoubleWiki|DoubleWiki extension]] is being discussed. This extension currently allows Wikisource users to view articles from multiple language versions side by side when the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><=></code></bdi> symbol next to a specific language edition is selected. Comments on this are welcomed at [[phab:T344544|the phabricator task]]. * A proposal has been made to merge the second hidden-categories list (which appears below the wikitext editing form) with the main list of categories (which is further down the page). [[phab:T340606|More information is available on Phabricator]]; feedback is welcome! '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W35"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 14:00, 28 August 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25510866 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-36</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W36"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/36|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[m:Wikisource_EditInSequence|EditInSequence]], a feature that allows users to edit pages faster on Wikisource has been moved to a Beta Feature based on community feedback. To enable it, you can navigate to the [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features tab in Preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308098] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] As part of the changes for the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Generate Audio for IPA|Generate Audio for IPA]] and [[m:Community Wishlist Survey 2022/Multimedia and Commons/Audio links that play on click|Audio links that play on click]] wishlist proposals, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Phonos#Inline_audio_player_mode|inline audio player mode]] of [[mw:Extension:Phonos|Phonos]] has been deployed to all projects. [https://phabricator.wikimedia.org/T336763] * There is a new option for Administrators when they are changing the usergroups for a user, to add the user’s user page to their watchlist. This works both via [[{{#special:UserRights}}]] and via the API. [https://phabricator.wikimedia.org/T272294] * One new wiki has been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q34318|Talysh]] ([[w:tly:|<code>w:tly:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T345166] '''Problems''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:LoginNotify|LoginNotify extension]] was not sending notifications since January. It has now been fixed, so going forward, you may see notifications for failed login attempts, and successful login attempts from a new device. [https://phabricator.wikimedia.org/T344785] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.25|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-09-05|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-09-06|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-09-07|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-mhrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-miwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-minwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mkwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mrjwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mtwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mwlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-myvwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mznwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nahwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-napwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ndswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nds_nlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-newiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-newwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-novwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nqowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nrmwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nsowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nvwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ocwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-olowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-omwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-orwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-oswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pagwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pamwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-papwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pcdwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pdcwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pflwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pihwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pmswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pnbwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pntwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pswiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308137][https://phabricator.wikimedia.org/T308138] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/36|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W36"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:34, 4 September 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25566983 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-37</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W37"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/37|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[mw:Special:MyLanguage/ORES|ORES]], the revision evaluation service, is now using a new open-source infrastructure on all wikis except for English Wikipedia and Wikidata. These two will follow this week. If you notice any unusual results from the Recent Changes filters that are related to ORES (for example, "{{int:ores-rcfilters-damaging-title}}" and "{{int:ores-rcfilters-goodfaith-title}}"), please [[mw:Talk:Machine Learning|report them]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T342115] * When you are logged in on one Wikimedia wiki and visit a different Wikimedia wiki, the system tries to log you in there automatically. This has been unreliable for a long time. You can now visit the login page to make the system try extra hard. If you feel that made logging in better or worse than it used to be, your feedback is appreciated. [https://phabricator.wikimedia.org/T326281] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.26|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-09-12|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-09-13|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-09-14|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The [[mw:Special:MyLanguage/Technical decision making|Technical Decision-Making Forum Retrospective]] team invites anyone involved in the technical field of Wikimedia projects to signup to and join [[mw:Technical decision making/Listening Sessions|one of their listening sessions]] on 13 September. Another date will be scheduled later. The goal is to improve the technical decision-making processes. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] As part of the changes for the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2022/Better diff handling of paragraph splits|Better diff handling of paragraph splits]] wishlist proposal, the inline switch widget in diff pages is being rolled out this week to all wikis. The inline switch will allow viewers to toggle between a unified inline or two-column diff wikitext format. [https://phabricator.wikimedia.org/T336716] '''Future changes''' * All wikis will be read-only for a few minutes on 20 September. [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|This is planned at 14:00 UTC.]] More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T345263] * The Enterprise API is launching a new feature called "[http://breakingnews-beta.enterprise.wikimedia.com/ breaking news]". Currently in BETA, this attempts to identify likely "newsworthy" topics as they are currently being written about in any Wikipedia. Your help is requested to improve the accuracy of its detection model, especially on smaller language editions, by recommending templates or identifiable editing patterns. See more information at [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise/Breaking news|the documentation page]] on MediaWiki or [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise/FAQ#What is Breaking News|the FAQ]] on Meta. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/37|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W37"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:08, 11 September 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25589064 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-38</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W38"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/38|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] MediaWiki now has a [[mw:Stable interface policy/frontend|stable interface policy for frontend code]] that more clearly defines how we deprecate MediaWiki code and wiki-based code (e.g. gadgets and user scripts). Thank you to everyone who contributed to the content and discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T346467][https://phabricator.wikimedia.org/T344079] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.27|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-09-19|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-09-20|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-09-21|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * All wikis will be read-only for a few minutes on September 20. [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|This is planned at 14:00 UTC.]] [https://phabricator.wikimedia.org/T345263] * All wikis will have a link in the sidebar that provides a short URL of that page, using the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|Wikimedia URL Shortener]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T267921] '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The team investigating the Graph Extension posted [[mw:Extension:Graph/Plans#Proposal|a proposal for reenabling it]] and they need your input. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/38|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W38"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:20, 18 September 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25623533 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-39</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The Vector 2022 skin will now remember the pinned/unpinned status for the Table of Contents for all logged-out users. [https://phabricator.wikimedia.org/T316060] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.28|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-09-26|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-09-27|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-09-28|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mediawiki.ui</nowiki></code></bdi> modules are now deprecated as part of the move to Vue.js and Codex. There is a [[mw:Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. More [[phab:T346468|details are available in the task]] and your questions are welcome there. * Gadget definitions will have a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets#Options|new "namespaces" option]]. The option takes a list of namespace IDs. Gadgets that use this option will only load on pages in the given namespaces. '''Future changes''' * New variables will be added to [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilter]]: <code><bdi lang="zxx" dir="ltr">global_account_groups</bdi></code> and <code><bdi lang="zxx" dir="ltr">global_account_editcount</bdi></code>. They are available only when an account is being created. You can use them to prevent blocking automatic creation of accounts when users with many edits elsewhere visit your wiki for the first time. [https://phabricator.wikimedia.org/T345632][https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter/Rules_format] '''Meetings''' * You can join the next meeting with the Wikipedia mobile apps teams. During the meeting, we will discuss the current features and future roadmap. The meeting will be on [https://zonestamp.toolforge.org/1698426015 27 October at 17:00 (UTC)]. See [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Office_Hours#October_2023|details and how to join]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W39"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:51, 26 September 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25655264 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-40</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W40"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/40|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new [[Special:Preferences#mw-prefsection-rendering-advancedrendering|user preference]] for "{{int:tog-forcesafemode}}". This setting will make pages load without including any on-wiki JavaScript or on-wiki stylesheet pages. It can be useful for debugging broken JavaScript gadgets. [https://phabricator.wikimedia.org/T342347] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Gadget definitions now have a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets#Options|new "<var>contentModels</var>" option]]. The option takes a list of page content models, like <code><bdi lang="zxx" dir="ltr">wikitext</bdi></code> or <code><bdi lang="zxx" dir="ltr">css</bdi></code>. Gadgets that use this option will only load on pages with the given content models. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.29|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-10-03|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-10-04|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-10-05|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The Vector 2022 skin will no longer use the custom styles and scripts of Vector legacy (2010). The change will be made later this year or in early 2024. See [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Features/Loading Vector 2010 scripts|how to adjust the CSS and JS pages on your wiki]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T331679] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/40|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W40"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:27, 3 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25686930 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-41</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W41"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/41|Translations]] are available. '''Recent changes''' * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q33291|Fon]] ([[w:fon:|<code>w:fon:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T347935] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.41/wmf.30|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-10-10|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-10-11|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-10-12|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-swwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-wawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-warwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-wowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-xalwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-xhwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-xmfwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-yiwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-yowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-zawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-zeawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-zh_min_nanwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-zuwiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308139] * At some wikis, newcomers are suggested images from Commons to add to articles without any images. Starting on Tuesday, newcomers at these wikis will be able to add images to unillustrated article sections. The specific wikis are listed under "Images recommendations" [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment table|at the Growth team deployment table]]. You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add an image|learn more about this feature.]] [https://phabricator.wikimedia.org/T345940] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] In the mobile web skin (Minerva) the CSS ID <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>#page-actions</nowiki></code></bdi> will be replaced with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>#p-views</nowiki></code></bdi>. This change is to make it consistent with other skins and to improve support for gadgets and extensions in the mobile skin. A few gadgets may need to be updated; there are [https://phabricator.wikimedia.org/T348267 details and search-links in the task]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/41|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W41"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 14:39, 9 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25712895 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-42</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W42"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/42|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[m:Special:MyLanguage/Help:Unified login|Unified login]] system's edge login should now be fixed for some browsers (Chrome, Edge, Opera). This means that if you visit a new sister project wiki, you should be logged in automatically without the need to click "Log in" or reload the page. Feedback on whether it's working for you is welcome. [https://phabricator.wikimedia.org/T347889] * [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Interface/Edit_notice|Edit notices]] are now available within the MobileFrontend/Minerva skin. This feature was inspired by [[w:en:Wikipedia:EditNoticesOnMobile|the gadget on English Wikipedia]]. See more details in [[phab:T316178|T316178]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-10-17|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-10-18|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-10-19|en}} ([[mw:MediaWiki 1.41/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * In 3 weeks, in the Vector 2022 skin, code related to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>addPortletLink</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>#p-namespaces</nowiki></code></bdi> that was deprecated one year ago will be removed. If you notice tools that should appear next to the "Discussion" tab are then missing, please tell the gadget's maintainers to see [[phab:T347907|instructions in the Phabricator task]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/42|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W42"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:47, 16 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25745824 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-43</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W43"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/43|Translations]] are available. '''Recent changes''' * There is a new [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language engineering/Newsletter/2023/October|Language and internationalization newsletter]], written quarterly. It contains updates on new feature development, improvements in various language-related technical projects, and related support work. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Source map support has been enabled on all wikis. When you open the debugger in your browser's developer tools, you should be able to see the unminified JavaScript source code. [https://phabricator.wikimedia.org/T47514] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-10-24|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-10-25|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-10-26|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/43|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W43"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:17, 23 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25782286 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-44</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W44"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/44|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The Structured Content team, as part of its project of [[:commons:Commons:WMF support for Commons/Upload Wizard Improvements|improving UploadWizard on Commons]], made some UX improvements to the upload step of choosing own vs not own work ([[phab:T347590|T347590]]), as well as to the licensing step for own work ([[phab:T347756|T347756]]). * The Design Systems team has released version 1.0.0 of [[wmdoc:codex/latest/|Codex]], the new design system for Wikimedia. See the [[mw:Special:MyLanguage/Design_Systems_Team/Announcing_Codex_1.0|full announcement about the release of Codex 1.0.0]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-10-31|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-11-01|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-11-02|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). * Listings on category pages are sorted on each wiki for that language using a [[:w:en:International Components for Unicode|library]]. For a brief period on 2 November, changes to categories will not be sorted correctly for many languages. This is because the developers are upgrading to a new version of the library. They will then use a script to fix the existing categories. This will take a few hours or a few days depending on how big the wiki is. You can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Technical Operations/ICU announcement|read more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T345561][https://phabricator.wikimedia.org/T267145] * Starting November 1, the impact module (Special:Impact) will be upgraded by the Growth team. The new impact module shows newcomers more data regarding their impact on the wiki. It was tested by a few wikis during the last few months. [https://phabricator.wikimedia.org/T336203] '''Future changes''' * There is [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph/Plans#Roadmap|a proposed plan]] for re-enabling the Graph Extension. You can help by reviewing this proposal and [[mw:Extension_talk:Graph/Plans#c-PPelberg_(WMF)-20231020221600-Update:_20_October|sharing what you think about it]]. * The WMF is working on making it possible for administrators to [[mw:Special:MyLanguage/Community_configuration_2.0|edit MediaWiki configuration directly]]. This is similar to previous work on Special:EditGrowthConfig. [[phab:T349757|A technical RfC is running until November 08, where you can provide feedback.]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/44|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W44"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:21, 30 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25801989 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-45</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W45"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/45|Translations]] are available. '''Recent changes''' * In the Vector 2022 skin, the default font-size of a number of navigational elements (tagline, tools menu, navigational links, and more) has been increased slightly to match the font size used in page content. [https://phabricator.wikimedia.org/T346062] '''Problems''' * Last week, there was a problem displaying some recent edits on [https://noc.wikimedia.org/conf/highlight.php?file=dblists/s5.dblist a few wikis], for 1-6 hours. The edits were saved but not immediately shown. This was due to a database problem. [https://phabricator.wikimedia.org/T350443] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-11-07|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-11-08|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-11-09|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). * The Growth team will reassign newcomers from former mentors to [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Structured mentor list|the currently active mentors]]. They have also changed the notification language to be more user-friendly. [https://phabricator.wikimedia.org/T330071][https://phabricator.wikimedia.org/T327493] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/45|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W45"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:06, 6 November 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25838105 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-46</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W46"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/46|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Four new wikis have been created: ** a Wikipedia in [[d:Q7598268|Moroccan Amazigh]] ([[w:zgh:|<code>w:zgh:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T350216] ** a Wikipedia in [[d:Q35159|Dagaare]] ([[w:dga:|<code>w:dga:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T350218] ** a Wikipedia in [[d:Q33017|Toba Batak]] ([[w:bbc:|<code>w:bbc:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T350320] ** a Wikiquote in [[d:Q33151|Banjar]] ([[q:bjn:|<code>q:bjn:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T350217] '''Problems''' * Last week, users who previously visited Meta-Wiki or Wikimedia Commons and then became logged out on those wikis could not log in again. The problem is now resolved. [https://phabricator.wikimedia.org/T350695] * Last week, some pop-up dialogs and menus were shown with the wrong font size. The problem is now resolved. [https://phabricator.wikimedia.org/T350544] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-11-14|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-11-15|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-11-16|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). '''Future changes''' * Reference Previews are coming to many wikis as a default feature. They are popups for references, similar to the [[mw:Special:MyLanguage/Page Previews|PagePreviews feature]]. [[m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews#Opt-out feature|You can opt out]] of seeing them. If you are [[Special:Preferences#mw-prefsection-gadgets|using the gadgets]] Reference Tooltips or Navigation Popups, you won’t see Reference Previews. [[phab:T282999|Deployment]] is planned for November 22, 2023. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Canary (also known as heartbeat) events will be produced into [https://stream.wikimedia.org/?doc#/streams Wikimedia event streams] from December 11. Streams users are advised to filter out these events, by discarding all events where <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>meta.domain == "canary"</nowiki></code></bdi>. Updates to [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Pywikibot|Pywikibot]] or [https://github.com/ChlodAlejandro/wikimedia-streams wikimedia-streams] will discard these events by default. [https://phabricator.wikimedia.org/T266798] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/46|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W46"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:52, 13 November 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25859263 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-47</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W47"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/47|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * Starting on Wednesday, a new set of Wikipedias will get "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]" ({{int:project-localized-name-quwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-rmwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-rmywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-rnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-roa_rupwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-roa_tarawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ruewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-rwwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sahwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-satwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-scwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-scnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-scowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sdwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sgwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-shwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-siwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-skwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-slwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-smwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sqwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-srwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-srnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-stwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-stqwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-suwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-szlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tcywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tetwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tgwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-thwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tkwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-towiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tpiwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-trwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ttwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-twwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tyvwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-udmwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ugwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-uzwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-vewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-vecwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-vepwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-vlswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-vowiki/en}}). This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to more Wikipedias]]. The communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|configure how this feature works locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308141][https://phabricator.wikimedia.org/T308142][https://phabricator.wikimedia.org/T308143] * The Vector 2022 skin will have some minor visual changes to drop-down menus, column widths, and more. These changes were added to four Wikipedias last week. If no issues are found, these changes will proceed to all wikis this week. These changes will make it possible to add new menus for readability and dark mode. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop_Improvements/Updates#November_2023:_Visual_changes,_more_deployments,_and_shifting_focus|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T347711] '''Future changes''' * There is [[mw:Extension talk:Graph/Plans#Update: 15 November|an update on re-enabling the Graph Extension]]. To speed up the process, Vega 2 will not be supported and only [https://phabricator.wikimedia.org/T335325 some protocols] will be available at launch. You can help by sharing what you think about the plan. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/47|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W47"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:55, 21 November 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25884616 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-48</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W48"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/48|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-11-28|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-11-29|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-11-30|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). There is no new MediaWiki version next week. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] MediaWiki's JavaScript system will now allow <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>async</code>/<code>await</code></bdi> syntax in gadgets and user scripts. Gadget authors should remember that users' browsers may not support it, so it should be used appropriately. [https://phabricator.wikimedia.org/T343499] * The deployment of "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add_a_link|Add a link]]" announced [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/47|last week]] was postponed. It will resume this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/48|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W48"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:09, 27 November 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25906379 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-49</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W49"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/49|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The spacing between paragraphs on Vector 2022 has been changed from 7px to 14px to match the size of the text. This will make it easier to distinguish paragraphs from sentences. [https://phabricator.wikimedia.org/T351754] * The "{{int:Visualeditor-dialog-meta-categories-defaultsort-label}}" feature in VisualEditor is working again. You no longer need to switch to source editing to edit <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{DEFAULTSORT:...}}</nowiki></code></bdi> keywords. [https://phabricator.wikimedia.org/T337398] '''Changes later this week''' * There is no new MediaWiki version this week. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * On 6 December, people who have the enabled the preference for "{{int:Discussiontools-preference-visualenhancements}}" will notice the [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability|talk page usability improvements]] appear on pages that include the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__NEWSECTIONLINK__</nowiki></code></bdi> magic word. If you notice any issues, please [[phab:T352232|share them with the team on Phabricator]]. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The Toolforge [[wikitech:News/Toolforge Grid Engine deprecation|Grid Engine shutdown process]] will start on December 14. Maintainers of [[toolforge:grid-deprecation|tools that still use this old system]] should plan to migrate to Kubernetes, or tell the team your plans on Phabricator in the task about your tool, before that date. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/VIWWQKMSQO2ED3TVUR7KPPWRTOBYBVOA/] * Communities using [[mw:Special:MyLanguage/Structured_Discussions|Structured Discussions]] are being contacted regarding [[mw:Special:MyLanguage/Structured_Discussions/Deprecation|the upcoming deprecation of Structured Discussions]]. You can read more about this project, and share your comments, [[mw:Special:MyLanguage/Structured_Discussions/Deprecation|on the project's page]]. '''Events''' * Registration & Scholarship applications are now open for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2024|Wikimedia Hackathon 2024]] that will take place from 3–5 May in Tallinn, Estonia. Scholarship applications are open until 5 January 2024. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/49|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W49"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:50, 4 December 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25914435 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-50</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W50"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/50|Translations]] are available. '''Recent changes''' * On Wikimedia Commons, there are some minor user-interface improvements for the "choosing own vs not own work" step in the UploadWizard. This is part of the Structured Content team's project of [[:commons:Commons:WMF support for Commons/Upload Wizard Improvements|improving UploadWizard on Commons]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T352707][https://phabricator.wikimedia.org/T352709] '''Problems''' * There was a problem showing the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Personalized first day/Newcomer homepage|Newcomer homepage]] feature with the "impact module" and their page-view graphs, for a few days in early December. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T352352][https://phabricator.wikimedia.org/T352349] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-12-12|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-12-13|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-12-14|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=]] The [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/796964 2023 Developer Satisfaction Survey] is seeking the opinions of the Wikimedia developer community. Please take the survey if you have any role in developing software for the Wikimedia ecosystem. The survey is open until 5 January 2024, and has an associated [[foundation:Legal:December_2023_Developer_Satisfaction_Survey|privacy statement]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/50|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W50"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 02:13, 12 December 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25945501 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2023-51</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2023-W51"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/51|Translations]] are available. '''Tech News''' * The next issue of Tech News will be sent out on 8 January 2024 because of [[w:en:Christmas and holiday season|the holidays]]. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.10|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2023-12-19|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2023-12-20|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2023-12-21|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). There is no new MediaWiki version next week. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * Starting December 18, it won't be possible to activate Structured Discussions on a user's own talk page using the Beta feature. The Beta feature option remains available for users who want to deactivate Structured Discussions. This is part of [[mw:Structured Discussions/Deprecation|Structured Discussions' deprecation work]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T248309] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] There will be full support for redirects in the Module namespace. The "Move Page" feature will leave an appropriate redirect behind, and such redirects will be appropriately recognized by the software (e.g. hidden from [[{{#special:UnconnectedPages}}]]). There will also be support for [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#Renaming or moving modules|manual redirects]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T120794] '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The MediaWiki JavaScript documentation is moving to a new format. During the move, you can read the old docs using [https://doc.wikimedia.org/mediawiki-core/REL1_41/js/ version 1.41]. Feedback about [https://doc.wikimedia.org/mediawiki-core/master/js/ the new site] is welcome on the [[mw:Talk:JSDoc_WMF_theme|project talk page]]. * The Wishathon is a new initiative that encourages collaboration across the Wikimedia community to develop solutions for wishes collected through the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey|Community Wishlist Survey]]. The first community Wishathon will take place from 15–17 March. If you are interested in a project proposal as a user, developer, designer, or product lead, you can [[m:Special:MyLanguage/Event:WishathonMarch2024|register for the event and read more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/51|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2023-W51"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:18, 18 December 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Johan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=25959059 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-02</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W02"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/02|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [https://mediawiki2latex.wmflabs.org/ mediawiki2latex] is a tool that converts wiki content into the formats of LaTeX, PDF, ODT, and EPUB. The code now runs many times faster due to recent improvements. There is also an optional Docker container you can [[b:de:Benutzer:Dirk_Hünniger/wb2pdf/install#Using_Docker|install]] on your local machine. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The way that Random pages are selected has been updated. This will slowly reduce the problem of some pages having a lower chance of appearing. [https://phabricator.wikimedia.org/T309477] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.13|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-01-09|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-01-10|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-01-11|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/02|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W02"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:20, 9 January 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26026251 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-03</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W03"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/03|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Pages that use the JSON [[mw:Special:MyLanguage/Manual:ContentHandler|contentmodel]] will now use tabs instead of spaces for auto-indentation. This will significantly reduce the page size. [https://phabricator.wikimedia.org/T326065] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] and personal user scripts may now use JavaScript syntax introduced in ES6 (also known as "ES2015") and ES7 ("ES2016"). MediaWiki validates the source code to protect other site functionality from syntax errors, and to ensure scripts are valid in all [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Browsers|supported browsers]]. Previously, Gadgets could use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>requiresES6</nowiki></code></bdi> option. This option is no longer needed and will be removed in the future. [https://phabricator.wikimedia.org/T75714] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Bot passwords|Bot passwords]] and [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/Owner-only consumers|owner-only OAuth consumers]] can now be restricted to allow editing only specific pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T349957] * You can now [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Thanks|thank]] edits made by bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T341388] * An update on the status of the Community Wishlist Survey for 2024 [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey/Future Of The Wishlist/January 4, 2024 Update|has been published]]. Please read and give your feedback. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.14|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-01-16|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-01-17|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-01-18|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * Starting on January 17, it will not be possible to login to Wikimedia wikis from some specific old versions of the Chrome browser (versions 51–66, released between 2016 and 2018). Additionally, users of iOS 12, or Safari on Mac OS 10.14, may need to login to each wiki separately. [https://phabricator.wikimedia.org/T344791] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>jquery.cookie</code></bdi> module was deprecated and replaced with the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mediawiki.cookie</code></bdi> module last year. A script has now been run to replace any remaining uses, and this week the temporary alias will be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T354966] '''Future changes''' * Wikimedia Deutschland is working to [[m:WMDE Technical Wishes/Reusing references|make reusing references easier]]. They are looking for people who are interested in participating in [https://wikimedia.sslsurvey.de/User-research-into-Reusing-References-Sign-up-Form-2024/en/ individual video calls for user research in January and February]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/03|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W03"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:13, 16 January 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26074460 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-04</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W04"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/04|Translations]] are available. '''Problems''' * A bug in UploadWizard prevented linking to the userpage of the uploader when uploading. It has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T354529] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.15|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-01-23|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-01-24|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-01-25|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/04|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W04"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:04, 23 January 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26096197 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-05</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W05"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/05|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Starting Monday January 29, all talk pages messages' timestamps will become a link. This link is a permanent link to the comment. It allows users to find the comment they are looking for, even if this comment was moved elsewhere. This will affect all wikis except for the English Wikipedia. You can read more about this change [https://diff.wikimedia.org/2024/01/29/talk-page-permalinks-dont-lose-your-threads/ on Diff] or [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Talk_pages_permalinking|on Mediawiki.org]].<!-- The Diff post will be published on Monday morning UTC--> [https://phabricator.wikimedia.org/T302011] * There are some improvements to the CAPTCHA to make it harder for spam bots and scripts to bypass it. If you have feedback on this change, please comment on [[phab:T141490|the task]]. Staff are monitoring metrics related to the CAPTCHA, as well as secondary metrics such as account creations and edit counts. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.16|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-01-30|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-01-31|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-02-01|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] On February 1, a link will be added to the "Tools" menu to download a [[w:en:QR code|QR code]] that links to the page you are viewing. There will also be a new [[{{#special:QrCode}}]] page to create QR codes for any Wikimedia URL. This addresses the [[m:Community Wishlist Survey 2023/Mobile and apps/Add ability to share QR code for a page in any Wikimedia project|#19 most-voted wish]] from the [[m:Community Wishlist Survey 2023/Results|2023 Community Wishlist Survey]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T329973] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] which only work in some skins have sometimes used the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>targets</code></bdi> option to limit where you can use them. This will stop working this week. You should use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>skins</code></bdi> option instead. [https://phabricator.wikimedia.org/T328497] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/05|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W05"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:31, 29 January 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26137870 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-06</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W06"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/06|Translations]] are available. '''Recent changes''' *The mobile site history pages now use the same HTML as the desktop history pages. If you hear of any problems relating to mobile history usage please point them to [[phab:T353388|the phabricator task]]. *On most wikis, admins can now block users from making specific actions. These actions are: uploading files, creating new pages, moving (renaming) pages, and sending thanks. The goal of this feature is to allow admins to apply blocks that are adequate to the blocked users' activity. [[m:Special:MyLanguage/Community health initiative/Partial blocks#action-blocks|Learn more about "action blocks"]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T242541][https://phabricator.wikimedia.org/T280531] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.17|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-02-06|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-02-07|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-02-08|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * Talk pages permalinks that included diacritics and non-Latin script were malfunctioning. This issue is fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T356199] '''Future changes''' * [[m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews#24WPs|24 Wikipedias]] with [[mw:Special:MyLanguage/Reference_Tooltips|Reference Tooltips]] as a default gadget are encouraged to remove that default flag. This would make [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference_Previews|Reference Previews]] the new default for reference popups, leading to a more consistent experience across wikis. For [[m:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews#46WPs|46 Wikipedias]] with less than 4 interface admins, the change is already scheduled for mid-February, [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/ReferencePreviews#Reference Previews to become the default for previewing references on more wikis.|unless there are concerns]]. The older Reference Tooltips gadget will still remain usable and will override this feature, if it is available on your wiki and you have enabled it in your settings. [https://meta.wikimedia.org/wiki/WMDE_Technical_Wishes/ReferencePreviews#Reference_Previews_to_become_the_default_for_previewing_references_on_more_wikis][https://phabricator.wikimedia.org/T355312] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/06|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W06"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:22, 5 February 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26180971 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-07</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W07"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/07|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS graph split|WDQS Graph Split experiment]] is working and loaded onto 3 test servers. The team in charge is testing the split's impact and requires feedback from WDQS users through the UI or programmatically in different channels. [https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata_talk:SPARQL_query_service/WDQS_graph_split][https://phabricator.wikimedia.org/T356773][https://www.wikidata.org/wiki/User:Sannita_(WMF)] Users' feedback will validate the impact of various use cases and workflows around the Wikidata Query service. [https://www.wikidata.org/wiki/Wikidata:SPARQL_query_service/WDQS_backend_update/October_2023_scaling_update][https://www.mediawiki.org/wiki/Wikidata_Query_Service/User_Manual#Federation] '''Problems''' *There was a bug that affected the appearance of visited links when using mobile device to access wiki sites. It made the links appear black; [[phab:T356928|this issue]] is fixed. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.18|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-02-13|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-02-14|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-02-15|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] As work continues on the grid engine deprecation,[https://wikitech.wikimedia.org/wiki/News/Toolforge_Grid_Engine_deprecation] tools on the grid engine will be stopped starting on February 14th, 2024. If you have tools actively migrating you can ask for an extension so they are not stopped. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Portal:Toolforge/About_Toolforge#Communication_and_support] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/07|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W07"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 05:49, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26223994 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-08</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W08"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/08|Translations]] are available. '''Recent changes''' * If you have the "{{int:Tog-enotifwatchlistpages}}" option enabled, edits by bot accounts no longer trigger notification emails. Previously, only minor edits would not trigger the notification emails. [https://phabricator.wikimedia.org/T356984] * There are changes to how user and site scripts load for [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Vector/2022| Vector 2022]] on specific wikis. The changes impacted the following Wikis: all projects with [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Vector|Vector legacy]] as the default skin, Wikivoyage, and Wikibooks. Other wikis will be affected over the course of the next three months. Gadgets are not impacted. If you have been affected or want to minimize the impact on your project, see [[Phab:T357580| this ticket]]. Please coordinate and take action proactively. *Newly auto-created accounts (the accounts you get when you visit a new wiki) now have the same local notification preferences as users who freshly register on that wiki. It is effected in four notification types listed in the [[phab:T353225|task's description]]. *The maximum file size when using [[c:Special:MyLanguage/Commons:Upload_Wizard|Upload Wizard]] is now 5 GiB. [https://phabricator.wikimedia.org/T191804] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.19|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-02-20|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-02-21|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-02-22|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Selected tools on the grid engine have been [[wikitech:News/Toolforge_Grid_Engine_deprecation|stopped]] as we prepare to shut down the grid on March 14th, 2024. The tool's code and data have not been deleted. If you are a maintainer and you want your tool re-enabled reach out to the [[wikitech:Portal:Toolforge/About_Toolforge#Communication_and_support|team]]. Only tools that have asked for extension are still running on the grid. * The CSS <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/filter filter]</code></bdi> property can now be used in HTML <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>style</code></bdi> attributes in wikitext. [https://phabricator.wikimedia.org/T308160] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/08|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W08"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:37, 19 February 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26254282 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-09</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W09"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/09|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor_on_mobile|mobile visual editor]] is now the default editor for users who never edited before, at a small group of wikis. [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor_on_mobile/VE_mobile_default#A/B_test_results| Research ]] shows that users using this editor are slightly more successful publishing the edits they started, and slightly less successful publishing non-reverted edits. Users who defined the wikitext editor as their default on desktop will get the wikitext editor on mobile for their first edit on mobile as well. [https://phabricator.wikimedia.org/T352127] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The [[mw:Special:MyLanguage/ResourceLoader/Core modules#mw.config|mw.config]] value <code>wgGlobalGroups</code> now only contains groups that are active in the wiki. Scripts no longer have to check whether the group is active on the wiki via an API request. A code example of the above is: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>if (/globalgroupname/.test(mw.config.get("wgGlobalGroups")))</code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T356008] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.20|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-02-27|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-02-28|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-02-29|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''Future changes''' * The right to change [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Tags|edit tags]] (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>changetags</code></bdi>) will be removed from users in Wikimedia sites, keeping it by default for admins and bots only. Your community can ask to retain the old configuration on your wiki before this change happens. Please indicate in [[phab:T355639|this ticket]] to keep it for your community before the end of March 2024. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/09|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W09"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:23, 26 February 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26294125 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-10</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W10"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/10|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Special:Book</code></bdi> page (as well as the associated "Create a book" functionality) provided by the old [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Collection|Collection extension]] has been removed from all Wikisource wikis, as it was broken. This does not affect the ability to download normal books, which is provided by the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Wikisource|Wikisource extension]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T358437] * [[m:Wikitech|Wikitech]] now uses the next-generation [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]] wikitext parser by default to generate all pages in the Talk namespace. Report any problems on the [[mw:Talk:Parsoid/Parser_Unification/Known_Issues|Known Issues discussion page]]. You can use the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:ParserMigration|ParserMigration]] extension to control the use of Parsoid; see the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|ParserMigration help documentation]] for more details. * Maintenance on [https://etherpad.wikimedia.org etherpad] is completed. If you encounter any issues, please indicate in [[phab:T316421|this ticket]]. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=| Advanced item]] [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] allow interface admins to create custom features with CSS and JavaScript. The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Gadget</code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Gadget_definition</code></bdi> namespaces and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>gadgets-definition-edit</code></bdi> user right were reserved for an experiment in 2015, but were never used. These were visible on Special:Search and Special:ListGroupRights. The unused namespaces and user rights are now removed. No pages are moved, and no changes need to be made. [https://phabricator.wikimedia.org/T31272] * A usability improvement to the "Add a citation" in Wikipedia workflow has been made, the insert button was moved to the popup header. [https://phabricator.wikimedia.org/T354847] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.21|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-03-05|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-03-06|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-03-07|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''Future changes''' * All wikis will be read-only for a few minutes on March 20. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T358233] * The HTML markup of headings and section edit links will be changed later this year to improve accessibility. See [[mw:Special:MyLanguage/Heading_HTML_changes|Heading HTML changes]] for details. The new markup will be the same as in the new Parsoid wikitext parser. You can test your gadget or stylesheet with the new markup if you add <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>?useparsoid=1</code></bdi> to your URL ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration#Selecting_a_parser_using_a_URL_query_string|more info]]) or turn on Parsoid read views in your user options ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration#Enabling_via_user_preference|more info]]). * '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/10|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W10"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:47, 4 March 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26329807 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-11</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W11"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/11|Translations]] are available. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.22|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-03-12|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-03-13|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-03-14|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * After consulting with various communities, the line height of the text on the [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Minerva Neue|Minerva skin]] will be increased to its previous value of 1.65. Different options for typography can also be set using the options in the menu, as needed. [https://phabricator.wikimedia.org/T358498] *The active link color in [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Minerva Neue|Minerva]] will be changed to provide more consistency with our other platforms and best practices. [https://phabricator.wikimedia.org/T358516] * [[c:Special:MyLanguage/Commons:Structured data|Structured data on Commons]] will no longer ask whether you want to leave the page without saving. This will prevent the “information you’ve entered may not be saved” popups from appearing when no information have been entered. It will also make file pages on Commons load faster in certain cases. However, the popups will be hidden even if information has indeed been entered. If you accidentally close the page before saving the structured data you entered, that data will be lost. [https://phabricator.wikimedia.org/T312315] '''Future changes''' * All wikis will be read-only for a few minutes on March 20. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T358233][https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Tech/Server_switch] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/11|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W11"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:04, 11 March 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26374013 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-12</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W12"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/12|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The notice "Language links are at the top of the page" that appears in the [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Vector/2022|Vector 2022 skin]] main menu has been removed now that users have learned the new location of the Language switcher. [https://phabricator.wikimedia.org/T353619] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] [[m:Special:MyLanguage/IP_Editing:_Privacy_Enhancement_and_Abuse_Mitigation/IP_Info_feature|IP info feature]] displays data from Spur, an IP addresses database. Previously, the only data source for this feature was MaxMind. Now, IP info is more useful for patrollers. [https://phabricator.wikimedia.org/T341395] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The Toolforge Grid Engine services have been shut down after the final migration process from Grid Engine to Kubernetes. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Obsolete:Toolforge/Grid][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/News/Toolforge_Grid_Engine_deprecation][https://techblog.wikimedia.org/2022/03/14/toolforge-and-grid-engine/] * Communities can now customize the default reasons for undeleting a page by creating [[MediaWiki:Undelete-comment-dropdown]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T326746] '''Problems''' * [[m:Special:MyLanguage/WMDE_Technical_Wishes/RevisionSlider|RevisionSlider]] is an interface to interactively browse a page's history. Users in [[mw:Special:MyLanguage/Extension:RevisionSlider/Developing_a_RTL-accessible_feature_in_MediaWiki_-_what_we%27ve_learned_while_creating_the_RevisionSlider|right-to-left]] languages reported RevisionSlider reacting wrong to mouse clicks. This should be fixed now. [https://phabricator.wikimedia.org/T352169] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.23|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-03-19|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-03-20|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-03-21|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * All wikis will be read-only for a few minutes on March 20. This is planned at [https://zonestamp.toolforge.org/1710943200 14:00 UTC]. [https://phabricator.wikimedia.org/T358233][https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Tech/Server_switch] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/12|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W12"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:40, 18 March 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26410165 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-13</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W13"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/13|Translations]] are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] An update was made on March 18th 2024 to how various projects load site, user JavaScript and CSS in [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Vector/2022|Vector 2022 skin]]. A [[phab:T360384|checklist]] is provided for site admins to follow. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.24|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-03-26|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-03-27|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-03-28|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W13"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:57, 25 March 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26446209 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-14</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W14"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/14|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Users of the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility_for_reading|reading accessibility]] beta feature will notice that the default line height for the standard and large text options has changed. [https://phabricator.wikimedia.org/T359030] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.25|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-04-02|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-04-03|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-04-04|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''Future changes''' * The Wikimedia Foundation has an annual plan. The annual plan decides what the Wikimedia Foundation will work on. You can now read [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product & Technology OKRs#Draft Key Results|the draft key results]] for the Product and Technology department. They are suggestions for what results the Foundation wants from big technical changes from July 2024 to June 2025. You can [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product & Technology OKRs|comment on the talk page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/14|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W14"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 03:36, 2 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26462933 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-15</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W15"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/15|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Web browsers can use tools called [[:w:en:Browser extension|extensions]]. There is now a Chrome extension called [[m:Future Audiences/Experiment:Citation Needed|Citation Needed]] which you can use to see if an online statement is supported by a Wikipedia article. This is a small experiment to see if Wikipedia can be used this way. Because it is a small experiment, it can only be used in Chrome in English. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|alt=|Wishlist item]] A new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit Recovery|Edit Recovery]] feature has been added to all wikis, available as a [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|user preference]]. Once you enable it, your in-progress edits will be stored in your web browser, and if you accidentally close an editing window or your browser or computer crashes, you will be prompted to recover the unpublished text. Please leave any feedback on the [[m:Special:MyLanguage/Talk:Community Wishlist Survey 2023/Edit-recovery feature|project talk page]]. This was the #8 wish in the 2023 Community Wishlist Survey. * Initial results of [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Edit check]] experiments [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check#4_April_2024|have been published]]. Edit Check is now deployed as a default feature at [[phab:T342930#9538364|the wikis that tested it]]. [[mw:Talk:Edit check|Let us know]] if you want your wiki to be part of the next deployment of Edit check. [https://phabricator.wikimedia.org/T342930][https://phabricator.wikimedia.org/T361727] * Readers using the [[mw:Special:MyLanguage/Skin:Minerva Neue|Minerva skin]] on mobile will notice there has been an improvement in the line height across all typography settings. [https://phabricator.wikimedia.org/T359029] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.42/wmf.26|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-04-09|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-04-10|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-04-11|en}} ([[mw:MediaWiki 1.42/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * New accounts and logged-out users will get the [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor|visual editor]] as their default editor on mobile. This deployment is made at all wikis except for the English Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T361134] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/15|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W15"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:38, 8 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26564838 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-16</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W16"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/16|Translations]] are available. '''Problems''' * Between 2 April and 8 April, on wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:FlaggedRevs|Flagged Revisions]], the "{{Int:tag-mw-reverted}}" tag was not applied to undone edits. In addition, page moves, protections and imports were not autoreviewed. This problem is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T361918][https://phabricator.wikimedia.org/T361940] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.1|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-04-16|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-04-17|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-04-18|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#DEFAULTSORT|Default category sort keys]] will now affect categories added by templates placed in [[mw:Special:MyLanguage/Help:Cite|footnotes]]. Previously footnotes used the page title as the default sort key even if a different default sort key was specified (category-specific sort keys already worked). [https://phabricator.wikimedia.org/T40435] * A new variable <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>page_last_edit_age</code></bdi> will be added to [[Special:AbuseFilter|abuse filters]]. It tells how many seconds ago the last edit to a page was made. [https://phabricator.wikimedia.org/T269769] '''Future changes''' * Volunteer developers are kindly asked to update the code of their tools and features to handle [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]]. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers/2024-04 CTA|Learn more]]. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Four database fields will be removed from database replicas (including [[quarry:|Quarry]]). This affects only the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>abuse_filter</code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>abuse_filter_history</code></bdi> tables. Some queries might need to be updated. [https://phabricator.wikimedia.org/T361996] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/16|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W16"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:29, 15 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26564838 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-17</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W17"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/17|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Starting this week, newcomers editing Wikipedia [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Positive reinforcement#Leveling up 3|will be encouraged]] to try structured tasks. [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary#Newcomer tasks|Structured tasks]] have been shown to [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Personalized first day/Structured tasks/Add a link/Experiment analysis, December 2021|improve newcomer activation and retention]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T348086] * You can [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|nominate your favorite tools]] for the fifth edition of the Coolest Tool Award. Nominations will be open until May 10. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.2|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-04-23|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-04-24|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-04-25|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''Future changes''' * This is the last warning that by the end of May 2024 the Vector 2022 skin will no longer share site and user scripts/styles with old Vector. For user-scripts that you want to keep using on Vector 2022, copy the contents of [[{{#special:MyPage}}/vector.js]] to [[{{#special:MyPage}}/vector-2022.js]]. There are [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Desktop Improvements/Features/Loading Vector 2010 scripts|more technical details]] available. Interface administrators who foresee this leading to lots of technical support questions may wish to send a mass message to your community, as was done on French Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T362701] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/17|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W17"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:28, 22 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26647188 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-18</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W18"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/18|Translations]] are available. '''Recent changes''' [[File:Talk_pages_default_look_(April_2023).jpg|thumb|alt=Screenshot of the visual improvements made on talk pages|Example of a talk page with the new design, in French.]] * The appearance of talk pages changed for the following wikis: {{int:project-localized-name-azwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-dewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hiwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-idwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ptwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-rowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-thwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-trwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ukwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-viwiki/en}}. These wikis participated to a test, where 50% of users got the new design, for one year. As this test [[Mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability/Analysis|gave positive results]], the new design is deployed on these wikis as the default design. It is possible to opt-out these changes [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|in user preferences]] ("{{int:discussiontools-preference-visualenhancements}}"). The deployment will happen at all wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T341491] * Seven new wikis have been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q33014|Betawi]] ([[w:bew:|<code>w:bew:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T357866] ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q35708|Kusaal]] ([[w:kus:|<code>w:kus:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T359757] ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q35513|Igala]] ([[w:igl:|<code>w:igl:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T361644] ** a {{int:project-localized-name-group-wiktionary}} in [[d:Q33541|Karakalpak]] ([[wikt:kaa:|<code>wikt:kaa:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T362135] ** a {{int:project-localized-name-group-wikisource}} in [[d:Q9228|Burmese]] ([[s:my:|<code>s:my:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T361085] ** a {{int:project-localized-name-group-wikisource}} in [[d:Q9237|Malay]] ([[s:ms:|<code>s:ms:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T363039] ** a {{int:project-localized-name-group-wikisource}} in [[d:Q8108|Georgian]] ([[s:ka:|<code>s:ka:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T363085] * You can now [https://translatewiki.net/wiki/Support#Early_access:_Watch_Message_Groups_on_Translatewiki.net watch message groups/projects] on [[m:Special:MyLanguage/translatewiki.net|Translatewiki.net]]. Initially, this feature will notify you of added or deleted messages in these groups. [https://phabricator.wikimedia.org/T348501] * Dark mode is now available on all wikis, on mobile web for logged-in users who opt into the [[Special:MobileOptions|advanced mode]]. This is the early release of the feature. Technical editors are invited to [https://night-mode-checker.wmcloud.org/ check for accessibility issues on wikis]. See [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility for reading/Updates/2024-04|more detailed guidelines]]. '''Problems''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer|Kartographer]] maps can use an alternative visual style without labels, by using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mapstyle="osm"</nowiki></code></bdi>. This wasn't working in previews, creating the wrong impression that it wasn't supported. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T362531] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.3|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-04-30|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-05-01|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-05-02|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W18"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 03:34, 30 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26689057 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-19</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W19"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/19|Translations]] are available. '''Recent changes''' [[File:Talk_pages_default_look_(April_2023).jpg|thumb|alt=Screenshot of the visual improvements made on talk pages|Example of a talk page with the new design, in French.]] * The appearance of talk pages changed for all wikis, except for Commons, Wikidata and most Wikipedias ([[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/18|a few]] have already received this design change). You can read the detail of the changes [[diffblog:2024/05/02/making-talk-pages-better-for-everyone/|on ''Diff'']]. It is possible to opt-out these changes [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|in user preferences]] ("{{int:discussiontools-preference-visualenhancements}}"). The deployment will happen at remaining wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T352087][https://phabricator.wikimedia.org/T319146] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Interface admins now have greater control over the styling of article components on mobile with the introduction of the <code>SiteAdminHelper</code>. More information on how styles can be disabled can be found [[mw:Special:MyLanguage/Extension:WikimediaMessages#Site_admin_helper|at the extension's page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T363932] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise|Wikimedia Enterprise]] has added article body sections in JSON format and a curated short description field to the existing parsed Infobox. This expansion to the API is also available via Wikimedia Cloud Services. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/article-sections-and-description/] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.4|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-05-07|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-05-08|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-05-09|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * When you look at the Special:Log page, the first view is labelled "All public logs", but it only shows some logs. This label will now say "Main public logs". [https://phabricator.wikimedia.org/T237729] '''Future changes''' * A new service will be built to replace [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|Extension:Graph]]. Details can be found in [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph/Plans|the latest update]] regarding this extension. * Starting May 21, English Wikipedia and German Wikipedia will get the possibility to activate "[[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]]". This is part of the [[phab:T304110|progressive deployment of this tool to all Wikipedias]]. These communities can [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Community configuration|activate and configure the feature locally]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T308144] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W19"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:45, 6 May 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26729363 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-20</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W20"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/20|Translations]] are available. '''Recent changes''' * On Wikisource there is a special page listing pages of works without corresponding scan images. Now you can use the new magic word <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>__EXPECTWITHOUTSCANS__</code></bdi> to exclude certain pages (list of editions or translations of works) from that list. [https://phabricator.wikimedia.org/T344214] * If you use the [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|user-preference]] "{{int:tog-uselivepreview}}", then the template-page feature "{{int:Templatesandbox-editform-legend}}" will now also work without reloading the page. [https://phabricator.wikimedia.org/T136907] * [[mw:Special:Mylanguage/Extension:Kartographer|Kartographer]] maps can now specify an alternative text via the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>alt=</nowiki></code></bdi> attribute. This is identical in usage to the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>alt=</nowiki></code></bdi> attribute in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Images#Syntax|image and gallery syntax]]. An exception for this feature is wikis like Wikivoyage where the miniature maps are interactive. [https://phabricator.wikimedia.org/T328137] * The old [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GuidedTour|Guided Tour]] for the "[[mw:Special:MyLanguage/Edit Review Improvements/New filters for edit review|New Filters for Edit Review]]" feature has been removed. It was created in 2017 to show people with older accounts how the interface had changed, and has now been seen by most of the intended people. [https://phabricator.wikimedia.org/T217451] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.5|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-05-14|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-05-15|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-05-16|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The [[{{#special:search}}]] results page will now use CSS flex attributes, for better accessibility, instead of a table. If you have a gadget or script that adjusts search results, you should update your script to the new HTML structure. [https://phabricator.wikimedia.org/T320295] '''Future changes''' * In the Vector 2022 skin, main pages will be displayed at full width (like special pages). The goal is to keep the number of characters per line large enough. This is related to the coming changes to typography in Vector 2022. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility for reading/Updates|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T357706] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Two columns of the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:pagelinks table|pagelinks]]</code></bdi> database table (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>pl_namespace</code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>pl_title</code></bdi>) are being dropped soon. Users must use two columns of the new <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>[[mw:special:MyLanguage/Manual:linktarget table|linktarget]]</code></bdi> table instead (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>lt_namespace</code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>lt_title</code></bdi>). In your existing SQL queries: *# Replace <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>JOIN pagelinks</code></bdi> with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>JOIN linktarget</code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>pl_</code></bdi> with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>lt_</code></bdi> in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>ON</code></bdi> statement *# Below that add <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>JOIN pagelinks ON lt_id = pl_target_id</code></bdi> ** See <bdi lang="en" dir="ltr">[[phab:T222224]]</bdi> for technical reasoning. [https://phabricator.wikimedia.org/T222224][https://phabricator.wikimedia.org/T299947] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/20|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W20"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:59, 13 May 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26762074 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-21</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W21"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/21|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Nuke|Nuke]] feature, which enables administrators to mass delete pages, will now correctly delete pages which were moved to another title. [https://phabricator.wikimedia.org/T43351] * New changes have been made to the UploadWizard in Wikimedia Commons: the overall layout has been improved, by following new styling and spacing for the form and its fields; the headers and helper text for each of the fields was changed; the Caption field is now a required field, and there is an option for users to copy their caption into the media description. [https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:WMF_support_for_Commons/Upload_Wizard_Improvements#Changes_to_%22Describe%22_workflow][https://phabricator.wikimedia.org/T361049] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.6|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-05-21|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-05-22|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-05-23|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The HTML used to render all headings [[mw:Heading_HTML_changes|is being changed to improve accessibility]]. It will change on 22 May in some skins (Timeless, Modern, CologneBlue, Nostalgia, and Monobook). Please test gadgets on your wiki on these skins and [[phab:T13555|report any related problems]] so that they can be resolved before this change is made in all other skins. The developers are also considering the introduction of a [[phab:T337286|Gadget API for adding buttons to section titles]] if that would be helpful to tool creators, and would appreciate any input you have on that. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/21|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W21"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:04, 20 May 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26786311 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-22</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W22"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/22|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Several bugs related to the latest updates to the UploadWizard on Wikimedia Commons have been fixed. For more information, see [[:phab:T365107|T365107]] and [[:phab:T365119|T365119]]. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] In March 2024 a new [[mw:ResourceLoader/Core_modules#addPortlet|addPortlet]] API was added to allow gadgets to create new portlets (menus) in the skin. In certain skins this can be used to create dropdowns. Gadget developers are invited to try it and [[phab:T361661|give feedback]]. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Some CSS in the Minerva skin has been removed to enable easier community configuration. Interface editors should check the rendering on mobile devices for aspects related to the classes: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>.collapsible</code></bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>.multicol</code></bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>.reflist</code></bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>.coordinates</code></bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>.topicon</code></bdi>. [[phab:T361659|Further details are available on replacement CSS]] if it is needed. '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.7|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-05-28|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-05-29|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-05-30|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * When you visit a wiki where you don't yet have a local account, local rules such as edit filters can sometimes prevent your account from being created. Starting this week, MediaWiki takes your global rights into account when evaluating whether you can override such local rules. [https://phabricator.wikimedia.org/T316303] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W22"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:15, 28 May 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26832205 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-23</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W23"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/23|Translations]] are available. '''Recent changes''' * It is now possible for local administrators to add new links to the bottom of the site Tools menu without JavaScript. [[mw:Manual:Interface/Sidebar#Add or remove toolbox sections|Documentation is available]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T6086] * The message name for the definition of the tracking category of WikiHiero has changed from "<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>MediaWiki:Wikhiero-usage-tracking-category</code></bdi>" to "<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>MediaWiki:Wikihiero-usage-tracking-category</code></bdi>". [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/mediawiki/extensions/wikihiero/+/1035855] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q5317225|Kadazandusun]] ([[w:dtp:|<code>w:dtp:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T365220] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.8|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-06-04|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-06-05|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-06-06|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''Future changes''' * Next week, on wikis with the Vector 2022 skin as the default, logged-out desktop users will be able to choose between different font sizes. The default font size will also be increased for them. This is to make Wikimedia projects easier to read. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility for reading/Updates/2024-06 deployments|Learn more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W23"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:35, 3 June 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26844397 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-24</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W24"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/24|Translations]] are available. '''Recent changes''' * The software used to render SVG files has been updated to a new version, fixing many longstanding bugs in SVG rendering. [https://phabricator.wikimedia.org/T265549] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The HTML used to render all headings [[mw:Heading HTML changes|is being changed to improve accessibility]]. It was changed last week in some skins (Vector legacy and Minerva). Please test gadgets on your wiki on these skins and [[phab:T13555|report any related problems]] so that they can be resolved before this change is made in Vector-2022. The developers are still considering the introduction of a [[phab:T337286|Gadget API for adding buttons to section titles]] if that would be helpful to tool creators, and would appreciate any input you have on that. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The HTML markup used for citations by [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]] changed last week. In places where Parsoid previously added the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mw-reference-text</code></bdi> class, Parsoid now also adds the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>reference-text</code></bdi> class for better compatibility with the legacy parser. [[mw:Specs/HTML/2.8.0/Extensions/Cite/Announcement|More details are available]]. [https://gerrit.wikimedia.org/r/1036705] '''Problems''' * There was a bug with the Content Translation interface that caused the tools menus to appear in the wrong location. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T366374] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.9|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-06-11|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-06-12|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-06-13|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The new version of MediaWiki includes another change to the HTML markup used for citations: [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]] will now generate a <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><span class="mw-cite-backlink"></nowiki></code></bdi> wrapper for both named and unnamed references for better compatibility with the legacy parser. Interface administrators should verify that gadgets that interact with citations are compatible with the new markup. [[mw:Specs/HTML/2.8.0/Extensions/Cite/Announcement|More details are available]]. [https://gerrit.wikimedia.org/r/1035809] * On multilingual wikis that use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><translate></nowiki></code></bdi> system, there is a feature that shows potentially-outdated translations with a pink background until they are updated or confirmed. From this week, confirming translations will be logged, and there is a new user-right that can be required for confirming translations if the community [[m:Special:MyLanguage/Requesting wiki configuration changes|requests it]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T49177] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W24"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:20, 10 June 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26893898 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-25</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W25"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/25|Translations]] are available. '''Recent changes''' * People who attempt to add an external link in the visual editor will now receive immediate feedback if they attempt to link to a domain that a project has decided to block. Please see [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check#11_June_2024|Edit check]] for more details. [https://phabricator.wikimedia.org/T366751] * The new [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CommunityConfiguration|Community Configuration extension]] is available [[testwiki:Special:CommunityConfiguration|on Test Wikipedia]]. This extension allows communities to customize specific features to meet their local needs. Currently only Growth features are configurable, but the extension will support other [[mw:Special:MyLanguage/Community_configuration#Use_cases|Community Configuration use cases]] in the future. [https://phabricator.wikimedia.org/T323811][https://phabricator.wikimedia.org/T360954] * The dark mode [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] is now available on category and help pages, as well as more special pages. There may be contrast issues. Please report bugs on the [[mw:Talk:Reading/Web/Accessibility_for_reading|project talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T366370] '''Problems''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] Cloud Services tools were not available for 25 minutes last week. This was caused by a faulty hardware cable in the data center. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Incidents/2024-06-11_WMCS_Ceph] * Last week, styling updates were made to the Vector 2022 skin. This caused unforeseen issues with templates, hatnotes, and images. Changes to templates and hatnotes were reverted. Most issues with images were fixed. If you still see any, [[phab:T367463|report them here]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T367480] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.10|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-06-18|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-06-19|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-06-20|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * Starting June 18, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#ref|Reference Edit Check]] will be deployed to [[phab:T361843|a new set of Wikipedias]]. This feature is intended to help newcomers and to assist edit-patrollers by inviting people who are adding new content to a Wikipedia article to add a citation when they do not do so themselves. During [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check#Reference_Check_A/B_Test|a test at 11 wikis]], the number of citations added [https://diff.wikimedia.org/?p=127553 more than doubled] when Reference Check was shown to people. Reference Check is [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration|community configurable]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T361843]<!-- NOTE: THE DIFF BLOG WILL BE PUBLISHED ON MONDAY --> * [[m:Special:MyLanguage/Mailing_lists|Mailing lists]] will be unavailable for roughly two hours on Tuesday 10:00–12:00 UTC. This is to enable migration to a new server and upgrade its software. [https://phabricator.wikimedia.org/T367521] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W25"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:49, 17 June 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26911987 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-26</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W26"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/26|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Editors will notice that there have been some changes to the background color of text in the diff view, and the color of the byte-change numbers, last week. These changes are intended to make text more readable in both light mode and dark mode, and are part of a larger effort to increase accessibility. You can share your comments or questions [[mw:Talk:Reading/Web/Accessibility for reading|on the project talkpage]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T361717] * The text colors that are used for visited-links, hovered-links, and active-links, were also slightly changed last week to improve their accessibility in both light mode and dark mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T366515] '''Problems''' * You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Talk pages permalinking|copy permanent links to talk page comments]] by clicking on a comment's timestamp. [[mw:Talk pages project/Permalinks|This feature]] did not always work when the topic title was very long and the link was used as a wikitext link. This has been fixed. Thanks to Lofhi for submitting the bug. [https://phabricator.wikimedia.org/T356196] '''Changes later this week''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|alt=|Recurrent item]] The [[mw:MediaWiki 1.43/wmf.11|new version]] of MediaWiki will be on test wikis and MediaWiki.org from {{#time:j xg|2024-06-25|en}}. It will be on non-Wikipedia wikis and some Wikipedias from {{#time:j xg|2024-06-26|en}}. It will be on all wikis from {{#time:j xg|2024-06-27|en}} ([[mw:MediaWiki 1.43/Roadmap|calendar]]). [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Train][https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] * Starting 26 June, all talk pages messages' timestamps will become a link at English Wikipedia, making this feature available for you to use at all wikis. This link is a permanent link to the comment. It allows users to find the comment they were linked to, even if this comment has since been moved elsewhere. You can read more about this feature [[DiffBlog:/2024/01/29/talk-page-permalinks-dont-lose-your-threads/|on Diff]] or [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools#Talk pages permalinking|on Mediawiki.org]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T365974] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/26|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W26"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:33, 24 June 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=26989424 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-27</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W27"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/27|Translations]] are available. '''Recent changes''' * Over the next three weeks, dark mode will become available for all users, both logged-in and logged-out, starting with the mobile web version. This fulfils one of the [[m:Special:MyLanguage/Community_Wishlist_Survey_2023/Reading/Dark_mode|top-requested community wishes]], and improves low-contrast reading and usage in low-light settings. As part of these changes, dark mode will also work on User-pages and Portals. There is more information in [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility_for_reading/Updates#June_2024:_Typography_and_dark_mode_deployments,_new_global_preferences|the latest Web team update]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T366364] * Logged-in users can now set [[m:Special:GlobalPreferences#mw-prefsection-rendering-skin-skin-prefs|global preferences for the text-size and dark-mode]], thanks to a combined effort across Foundation teams. This allows Wikimedians using multiple wikis to set up a consistent reading experience easily, for example by switching between light and dark mode only once for all wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T341278] * If you use a very old web browser some features might not work on the Wikimedia wikis. This affects Internet Explorer 11 and versions of Chrome, Firefox and Safari older than 2016. This change makes it possible to use new [[d:Q46441|CSS]] features and to send less code to all readers. [https://phabricator.wikimedia.org/T288287][https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Manual:How_to_make_a_MediaWiki_skin#Using_CSS_variables_for_supporting_different_themes_e.g._dark_mode] * Wikipedia Admins can customize local wiki configuration options easily using [[mw:Special:MyLanguage/Community Configuration|Community Configuration]]. Community Configuration was created to allow communities to customize how some features work, because each language wiki has unique needs. At the moment, admins can configure [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature_summary|Growth features]] on their home wikis, in order to better recruit and retain new editors. More options will be provided in the coming months. [https://phabricator.wikimedia.org/T366458] * Editors interested in language issues that are related to [[w:en:Unicode|Unicode standards]], can now discuss those topics at [[mw:Talk:WMF membership with Unicode Consortium|a new conversation space in MediaWiki.org]]. The Wikimedia Foundation is now a [[mw:Special:MyLanguage/WMF membership with Unicode Consortium|member of the Unicode Consortium]], and the coordination group can collaboratively review the issues discussed and, where appropriate, bring them to the attention of the Unicode Consortium. * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q2891049|Mandailing]] ([[w:btm:|<code>w:btm:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T368038] '''Problems''' * Editors can once again click on links within the visual editor's citation-preview, thanks to a bug fix by the Editing Team. [https://phabricator.wikimedia.org/T368119] '''Future changes''' * Please [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/758713?lang=en help us to improve Tech News by taking this short survey]. The goal is to better meet the needs of the various types of people who read Tech News. The survey will be open for 2 weeks. The survey is covered by [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Tech_News_Survey_2024_Privacy_Statement this privacy statement]. Some translations are available. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/27|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W27"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:59, 1 July 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27038456 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-28</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W28"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/28|Translations]] are available. '''Recent changes''' * At the Wikimedia Foundation a new task force was formed to replace the disabled Graph with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project|more secure, easy to use, and extensible Chart]]. You can [[mw:Special:MyLanguage/Newsletter:Chart Project|subscribe to the newsletter]] to get notified about new project updates and other news about Chart. * The [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents|CampaignEvents]] extension is now available on Meta-wiki, Igbo Wikipedia, and Swahili Wikipedia, and can be requested on your wiki. This extension helps in managing and making events more visible, giving Event organizers the ability to use tools like the Event registration tool. To learn more about the deployment status and how to request this extension for your wiki, visit the [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment_status|CampaignEvents page on Meta-wiki]]. * Editors using the iOS Wikipedia app who have more than 50 edits can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/iOS Suggested edits#Add an image|Add an Image]] feature. This feature presents opportunities for small but useful contributions to Wikipedia. * Thank you to [[mw:MediaWiki Product Insights/Contributor retention and growth/Celebration|all of the authors]] who have contributed to MediaWiki Core. As a result of these contributions, the [[mw:MediaWiki Product Insights/Contributor retention and growth|percentage of authors contributing more than 5 patches has increased by 25% since last year]], which helps ensure the sustainability of the platform for the Wikimedia projects. '''Problems''' * A problem with the color of the talkpage tabs always showing as blue, even for non-existent pages which should have been red, affecting the Vector 2022 skin, [[phab:T367982|has been fixed]]. '''Future changes''' * The Trust and Safety Product team wants to introduce [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] with as little disruption to tools and workflows as possible. Volunteer developers, including gadget and user-script maintainers, are kindly asked to update the code of their tools and features to handle temporary accounts. The team has [[mw:Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|created documentation]] explaining how to do the update. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers/2024-04 CTA|Learn more]]. '''Tech News survey''' * Please [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/758713?lang=en help us to improve Tech News by taking this short survey]. The goal is to better meet the needs of the various types of people who read Tech News. The survey will be open for 1 more week. The survey is covered by [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Tech_News_Survey_2024_Privacy_Statement this privacy statement]. Some translations are available. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/28|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W28"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:32, 8 July 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27080357 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-29</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W29"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/29|Translations]] are available. '''Tech News survey''' * Please [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/758713?lang=en help us to improve Tech News by taking this short survey]. The goal is to better meet the needs of the various types of people who read Tech News. The survey will be open for 3 more days. The survey is covered by [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Tech_News_Survey_2024_Privacy_Statement this privacy statement]. Some translations are available. '''Recent changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Wikimedia developers can now officially continue to use both [[mw:Special:MyLanguage/Gerrit|Gerrit]] and [[mw:Special:MyLanguage/GitLab|GitLab]], due to a June 24 decision by the Wikimedia Foundation to support software development on both platforms. Gerrit and GitLab are both code repositories used by developers to write, review, and deploy the software code that supports the MediaWiki software that the wiki projects are built on, as well as the tools used by editors to create and improve content. This decision will safeguard the productivity of our developers and prevent problems in code review from affecting our users. More details are available in the [[mw:GitLab/Migration status|Migration status]] page. * The Wikimedia Foundation seeks applicants for the [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Proposal|Product and Technology Advisory Council]] (PTAC). This group will bring technical contributors and Wikimedia Foundation together to co-define a more resilient, future-proof technological platform. Council members will evaluate and consult on the movement's product and technical activities, so that we develop multi-generational projects. We are looking for a range of technical contributors across the globe, from a variety of Wikimedia projects. [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Proposal#Joining the PTAC as a technical volunteer|Please apply here by August 10]]. * Editors with rollback user-rights who use the Wikipedia App for Android can use the new [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Anti Vandalism|Edit Patrol]] features. These features include a new feed of Recent Changes, related links such as Undo and Rollback, and the ability to create and save a personal library of user talk messages to use while patrolling. If your wiki wants to make these features available to users who do not have rollback rights but have reached a certain edit threshold, [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android#Contact us|you can contact the team]]. You can [[diffblog:2024/07/10/ِaddressing-vandalism-with-a-tap-the-journey-of-introducing-the-patrolling-feature-in-the-mobile-app/|read more about this project on Diff blog]]. * Editors who have access to [[m:Special:MyLanguage/The_Wikipedia_Library|The Wikipedia Library]] can once again use non-open access content in SpringerLinks, after the Foundation [[phab:T368865|contacted]] them to restore access. You can read more about [[m:Tech/News/Recently_resolved_community_tasks|this and 21 other community-submitted tasks that were completed last week]]. '''Changes later this week''' * This week, [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility for reading/Updates/2024-07 deployments|dark mode will be available on a number of Wikipedias]], both desktop and mobile, for logged-in and logged-out users. Interface admins and user script maintainers are encouraged to check gadgets and user scripts in the dark mode, to find any hard-coded colors and fix them. There are some [[mw:Special:MyLanguage/Recommendations for night mode compatibility on Wikimedia wikis|recommendations for dark mode compatibility]] to help. '''Future changes''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Next week, functionaries, volunteers maintaining tools, and software development teams are invited to test the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] feature on testwiki. Temporary accounts is a feature that will help improve privacy on the wikis. No further temporary account deployments are scheduled yet. Please [[mw:Talk:Trust and Safety Product/Temporary Accounts|share your opinions and questions on the project talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T348895] * Editors who upload files cross-wiki, or teach other people how to do so, may wish to join a Wikimedia Commons discussion. The Commons community is discussing limiting who can upload files through the cross-wiki upload/Upload dialog feature to users auto-confirmed on Wikimedia Commons. This is due to the large amount of copyright violations uploaded this way. There is a short summary at [[c:Special:MyLanguage/Commons:Cross-wiki upload|Commons:Cross-wiki upload]] and [[c:Commons:Village pump/Proposals#Deactivate cross-wiki uploads for new users|discussion at Commons:Village Pump]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/29|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' You can also get other news from the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Bulletin|Wikimedia Foundation Bulletin]]. </div><section end="technews-2024-W29"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:31, 16 July 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27124561 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-30</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W30"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/30|Translations]] are available. '''Feature News''' * Stewards can now [[:m:Special:MyLanguage/Global_blocks|globally block]] accounts. Before [[phab:T17294|the change]] only IP addresses and IP ranges could be blocked globally. Global account blocks are useful when the blocked user should not be logged out. [[:m:Special:MyLanguage/Global_locks|Global locks]] (a similar tool logging the user out of their account) are unaffected by this change. The new global account block feature is related to the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|Temporary Accounts]] project, which is a new type of user account that replaces IP addresses of unregistered editors that are no longer made public. * Later this week, Wikimedia site users will notice that the Interface of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:FlaggedRevs|FlaggedRevs]] (also known as "Pending Changes") is improved and consistent with the rest of the MediaWiki interface and [[mw:Special:MyLanguage/Codex|Wikimedia's design system]]. The FlaggedRevs interface experience on mobile and [[mw:Special:MyLanguage/Skin:MinervaNeue|Minerva skin]] was inconsistent before it was fixed and ported to [[mw:Special:MyLanguage/Codex|Codex]] by the WMF Growth team and some volunteers. [https://phabricator.wikimedia.org/T191156] * Wikimedia site users can now submit account vanishing requests via [[m:Special:GlobalVanishRequest|GlobalVanishRequest]]. This feature is used when a contributor wishes to stop editing forever. It helps you hide your past association and edit to protect your privacy. Once processed, the account will be locked and renamed. [https://phabricator.wikimedia.org/T367329] * Have you tried monitoring and addressing vandalism in Wikipedia using your phone? [https://diff.wikimedia.org/2024/07/10/%d9%90addressing-vandalism-with-a-tap-the-journey-of-introducing-the-patrolling-feature-in-the-mobile-app/ A Diff blog post on Patrolling features in the Mobile App] highlights some of the new capabilities of the feature, including swiping through a feed of recent changes and a personal library of user talk messages for use when patrolling from your phone. * Wikimedia contributors and GLAM (galleries, libraries, archives, and museums) organisations can now learn and measure the impact Wikimedia Commons is having towards creating quality encyclopedic content using the [https://doc.wikimedia.org/generated-data-platform/aqs/analytics-api/reference/commons.html Commons Impact Metrics] analytics dashboard. The dashboard offers organizations analytics on things like monthly edits in a category, the most viewed files, and which Wikimedia articles are using Commons images. As a result of these new data dumps, GLAM organisation can more reliably measure their return on investment for programs bringing content into the digital Commons. [https://diff.wikimedia.org/2024/07/19/commons-impact-metrics-now-available-via-data-dumps-and-api/] '''Project Updates''' * Come share your ideas for improving the wikis on the newly reopened [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist|Community Wishlist]]. The Community Wishlist is Wikimedia’s forum for volunteers to share ideas (called wishes) to improve how the wikis work. The new version of the wishlist is always open, works with both wikitext and Visual Editor, and allows wishes in any language. '''Learn more''' * Have you ever wondered how Wikimedia software works across over 300 languages? This is 253 languages more than the Google Chrome interface, and it's no accident. The Language and Product Localization Team at the Wikimedia Foundation supports your work by adapting all the tools and interfaces in the MediaWiki software so that contributors in our movement who translate pages and strings can translate them and have the sites in all languages. Read more about the team and their upcoming work on [https://diff.wikimedia.org/2024/07/17/building-towards-a-robust-multilingual-knowledge-ecosystem-for-the-wikimedia-movement/ Diff]. * How can Wikimedia build innovative and experimental products while maintaining such heavily used websites? A recent [https://diff.wikimedia.org/2024/07/09/on-the-value-of-experimentation/ blog post] by WMF staff Johan Jönsson highlights the work of the [[m:Future Audiences#Objectives and Key Results|WMF Future Audience initiative]], where the goal is not to build polished products but test out new ideas, such as a [[m:Future_Audiences/Experiments: conversational/generative AI|ChatGPT plugin]] and [[m:Future_Audiences/Experiment:Add a Fact|Add a Fact]], to help take Wikimedia into the future. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/30|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' You can also get other news from the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Bulletin|Wikimedia Foundation Bulletin]]. </div><section end="technews-2024-W30"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:05, 23 July 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27142915 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-31</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W31"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/31|Translations]] are available. '''Feature news''' * Editors using the Visual Editor in languages that use non-Latin characters for numbers, such as Hindi, Manipuri and Eastern Arabic, may notice some changes in the formatting of reference numbers. This is a side effect of preparing a new sub-referencing feature, and will also allow fixing some general numbering issues in Visual Editor. If you notice any related problems on your wiki, please share details at the [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|project talkpage]]. '''Bugs status''' * Some logged-in editors were briefly unable to edit or load pages last week. [[phab:T370304|These errors]] were mainly due to the addition of new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Linter|linter]] rules which led to caching problems. Fixes have been applied and investigations are continuing. * Editors can use the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/IP Info|IP Information tool]] to get information about IP addresses. This tool is available as a Beta Feature in your preferences. The tool was not available for a few days last week, but is now working again. Thank you to Shizhao for filing the bug report. You can read about that, and [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks#2024-07-25|28 other community-submitted tasks]] that were resolved last week. '''Project updates''' * There are new features and improvements to Phabricator from the Release Engineering and Collaboration Services teams, and some volunteers, including: the search systems, the new task creation system, the login systems, the translation setup which has resulted in support for more languages (thanks to Pppery), and fixes for many edge-case errors. You can [[phab:phame/post/view/316/iterative_improvements/|read details about these and other improvements in this summary]]. * There is an [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates|update on the Charts project]]. The team has decided which visualization library to use, which chart types to start focusing on, and where to store chart definitions. * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikivoyage}} in [[d:Q9056|Czech]] ([[voy:cs:|<code>voy:cs:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T370905] '''Learn more''' * There is a [[diffblog:2024/07/26/the-journey-to-open-our-first-data-center-in-south-america/|new Wikimedia Foundation data center]] in São Paulo, Brazil which helps to reduce load times. * There is new [[diffblog:2024/07/22/the-perplexing-process-of-uploading-images-to-wikipedia/|user research]] on problems with the process of uploading images. * Commons Impact Metrics are [[diffblog:2024/07/19/commons-impact-metrics-now-available-via-data-dumps-and-api/|now available]] via data dumps and API. * The latest quarterly [[mw:Technical Community Newsletter/2024/July|Technical Community Newsletter]] is now available. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/31|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W31"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:11, 29 July 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27164109 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-32</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W32"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/32|Translations]] are available. '''Feature news''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Two new parser functions will be available this week: <code><nowiki>{{</nowiki>[[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic_words#dir|#dir]]<nowiki>}}</nowiki></code> and <code><nowiki>{{</nowiki>[[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic_words#bcp47|#bcp47]]<nowiki>}}</nowiki></code>. These will reduce the need for <code>Template:Dir</code> and <code>Template:BCP47</code> on Commons and allow us to [[phab:T343131|drop 100 million rows]] from the "what links here" database. Editors at any wiki that use these templates, can help by replacing the templates with these new functions. The templates at Commons will be updated during the Hackathon at Wikimania. [https://phabricator.wikimedia.org/T359761][https://phabricator.wikimedia.org/T366623] * Communities can request the activation of the visual editor on entire namespaces where discussions sometimes happen (for instance ''Wikipedia:'' or ''Wikisource:'' namespaces) if they understand the [[mw:Special:MyLanguage/Help:VisualEditor/FAQ#WPNS|known limitations]]. For discussions, users can already use [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]] in these namespaces. * The tracking category "Pages using Timeline" has been renamed to "Pages using the EasyTimeline extension" [https://translatewiki.net/wiki/Special:Translations?message=MediaWiki%3ATimeline-tracking-category&namespace=8 in TranslateWiki]. Wikis that have created the category locally should rename their local creation to match. '''Project updates''' * Editors who help to organize WikiProjects and similar on-wiki collaborations, are invited to share ideas and examples of successful collaborations with the Campaigns and Programs teams. You can fill out [[m:Special:MyLanguage/Campaigns/WikiProjects|a brief survey]] or share your thoughts [[m:Talk:Campaigns/WikiProjects|on the talkpage]]. The teams are particularly looking for details about successful collaborations on non-English wikis. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] The new parser is being rolled out on {{int:project-localized-name-group-wikivoyage}} wikis over the next few months. The {{int:project-localized-name-enwikivoyage}} and {{int:project-localized-name-hewikivoyage}} were [[phab:T365367|switched]] to Parsoid last week. For more information, see [[mw:Parsoid/Parser_Unification|Parsoid/Parser Unification]]. '''Learn more''' * There will be more than 200 sessions at Wikimania this week. Here is a summary of some of the [[diffblog:2024/08/05/interested-in-product-and-tech-here-are-some-wikimania-sessions-you-dont-want-to-miss/|key sessions related to the product and technology area]]. * The latest [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Bulletin/2024/07-02|Wikimedia Foundation Bulletin]] is available. * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2024/July|Language and Internationalization newsletter]] is available. It includes: New design previews for Translatable pages; Updates about MinT for Wiki Readers; the release of Translation dumps; and more. * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Newsletters/31|Growth newsletter]] is available. * The latest monthly [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Reports/July 2024|MediaWiki Product Insights newsletter]] is available. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/32|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W32"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:44, 5 August 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27233905 --> == <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Tech News: 2024-33</span> == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <section begin="technews-2024-W33"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/33|Translations]] are available. '''Feature news''' * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilter]] editors and maintainers can now [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter/Actions#Show a CAPTCHA|make a CAPTCHA show if a filter matches an edit]]. This allows communities to quickly respond to spamming by automated bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T20110] * [[m:Special:MyLanguage/Stewards|Stewards]] can now specify if global blocks should prevent account creation. Before [[phab:T17273|this change]] by the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product|Trust and Safety Product]] Team, all global blocks would prevent account creation. This will allow stewards to reduce the unintended side-effects of global blocks on IP addresses. '''Project updates''' * [[wikitech:Help talk:Toolforge/Toolforge standards committee#August_2024_committee_nominations|Nominations are open on Wikitech]] for new members to refresh the [[wikitech:Help:Toolforge/Toolforge standards committee|Toolforge standards committee]]. The committee oversees the Toolforge [[wikitech:Help:Toolforge/Right to fork policy|Right to fork policy]] and [[wikitech:Help:Toolforge/Abandoned tool policy|Abandoned tool policy]] among other duties. Nominations will remain open until at least 2024-08-26. * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q2880037|West Coast Bajau]] ([[w:bdr:|<code>w:bdr:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T371757] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/33|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W33"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:22, 12 August 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27253654 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-34</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W34"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/34|Translations]] are available. '''Feature news''' * Editors who want to re-use references but with different details such as page numbers, will be able to do so by the end of 2024, using a new [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Sub-referencing in a nutshell|sub-referencing]] feature. You can read more [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|about the project]] and [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Test|how to test the prototype]]. * Editors using tracking categories to identify which pages use specific extensions may notice that six of the categories have been renamed to make them more easily understood and consistent. These categories are automatically added to pages that use specialized MediaWiki extensions. The affected names are for: [https://translatewiki.net/wiki/Special:Translations?message=MediaWiki%3Aintersection-category&namespace=8 DynamicPageList], [https://translatewiki.net/wiki/Special:Translations?message=MediaWiki%3Akartographer-tracking-category&namespace=8 Kartographer], [https://translatewiki.net/wiki/Special:Translations?message=MediaWiki%3Aphonos-tracking-category&namespace=8 Phonos], [https://translatewiki.net/wiki/Special:Translations?message=MediaWiki%3Arss-tracking-category&namespace=8 RSS], [https://translatewiki.net/wiki/Special:Translations?message=MediaWiki%3Ascore-use-category&namespace=8 Score], [https://translatewiki.net/wiki/Special:Translations?message=MediaWiki%3Awikihiero-usage-tracking-category&namespace=8 WikiHiero]. Wikis that have created the category locally should rename their local creation to match. Thanks to Pppery for these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T347324] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Technical volunteers who edit modules and want to get a list of the categories used on a page, can now do so using the <code><bdi lang="zxx" dir="ltr">categories</bdi></code> property of <code><bdi lang="zxx" dir="ltr">[[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#Title objects|mw.title objects]]</bdi></code>. This enables wikis to configure workflows such as category-specific edit notices. Thanks to SD001 for these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T50175][https://phabricator.wikimedia.org/T85372] '''Bugs status''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Your help is needed to check if any pages need to be moved or deleted. A maintenance script was run to clean up unreachable pages (due to Unicode issues or introduction of new namespaces/namespace aliases). The script tried to find appropriate names for the pages (e.g. by following the Unicode changes or by moving pages whose titles on Wikipedia start with <code>Talk:WP:</code> so that their titles start with <code>Wikipedia talk:</code>), but it may have failed for some pages, and moved them to <bdi lang="zxx" dir="ltr">[[Special:PrefixIndex/T195546/]]</bdi> instead. Your community should check if any pages are listed there, and move them to the correct titles, or delete them if they are no longer needed. A full log (including pages for which appropriate names could be found) is available in [[phab:P67388]]. * Editors who volunteer as [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|mentors]] to newcomers on their wiki are once again able to access lists of potential mentees who they can connect with to offer help and guidance. This functionality was restored thanks to [[phab:T372164|a bug fix]]. Thank you to Mbch331 for filing the bug report. You can read about that, and 18 other community-submitted tasks that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Project updates''' * The application deadline for the [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Proposal|Product & Technology Advisory Council]] (PTAC) has been extended to September 16. Members will help by providing advice to Foundation Product and Technology leadership on short and long term plans, on complex strategic problems, and help to get feedback from more contributors and technical communities. Selected members should expect to spend roughly 5 hours per month for the Council, during the one year pilot. Please consider applying, and spread the word to volunteers you think would make a positive contribution to the committee. '''Learn more''' * The [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award#2024 Winners|2024 Coolest Tool Awards]] were awarded at Wikimania, in seven categories. For example, one award went to the ISA Tool, used for adding structured data to files on Commons, which was recently improved during the [[m:Event:Wiki Mentor Africa ISA Hackathon 2024|Wiki Mentor Africa Hackathon]]. You can see video demonstrations of each tool at the awards page. Congratulations to this year's recipients, and thank you to all tool creators and maintainers. * The latest [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Bulletin/2024/08-01|Wikimedia Foundation Bulletin]] is available, and includes some highlights from Wikimania, an upcoming Language community meeting, and other news from the movement. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/34|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W34"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:55, 20 August 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27307284 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-35</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/35|Translations]] are available. '''Feature news''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Administrators can now test the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] feature on test2wiki. This was done to allow cross-wiki testing of temporary accounts, for when temporary accounts switch between projects. The feature was enabled on testwiki a few weeks ago. No further temporary account deployments are scheduled yet. Temporary Accounts is a project to create a new type of user account that replaces IP addresses of unregistered editors which are no longer made public. Please [[mw:Talk:Trust and Safety Product/Temporary Accounts|share your opinions and questions on the project talk page]]. * Later this week, editors at wikis that use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:FlaggedRevs|FlaggedRevs]] (also known as "Pending Changes") may notice that the indicators at the top of articles have changed. This change makes the system more consistent with the rest of the MediaWiki interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T191156] '''Bugs status''' * Editors who use the 2010 wikitext editor, and use the Character Insert buttons, will [[phab:T361465|no longer]] experience problems with the buttons adding content into the edit-summary instead of the edit-window. You can read more about that, and 26 other community-submitted tasks that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Project updates''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Please review and vote on [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Focus areas|Focus Areas]], which are groups of wishes that share a problem. Focus Areas were created for the newly reopened Community Wishlist, which is now open year-round for submissions. The first batch of focus areas are specific to moderator workflows, around welcoming newcomers, minimizing repetitive tasks, and prioritizing tasks. Once volunteers have reviewed and voted on focus areas, the Foundation will then review and select focus areas for prioritization. * Do you have a project and are willing to provide a three (3) month mentorship for an intern? [[mw:Special:MyLanguage/Outreachy|Outreachy]] is a twice a year program for people to participate in a paid internship that will start in December 2024 and end in early March 2025, and they need mentors and projects to work on. Projects can be focused on coding or non-coding (design, documentation, translation, research). See the Outreachy page for more details, and a list of past projects since 2013. '''Learn more''' * If you're curious about the product and technology improvements made by the Wikimedia Foundation last year, read [[diffblog:2024/08/21/wikimedia-foundation-product-technology-improving-the-user-experience/|this recent highlights summary on Diff]]. * To learn more about the technology behind the Wikimedia projects, you can now watch sessions from the technology track at Wikimania 2024 on Commons. This week, check out: ** [[c:File:Wikimania 2024 - Ohrid - Day 2 - Community Configuration - Shaping On-Wiki Functionality Together.webm|Community Configuration - Shaping On-Wiki Functionality Together]] (55 mins) - about the [[mw:Special:MyLanguage/Community Configuration|Community Configuration]] project. ** [[c:File:Wikimania 2024 - Belgrade - Day 1 - Future of MediaWiki. A sustainable platform to support a collaborative user base and billions of page views.webm|Future of MediaWiki. A sustainable platform to support a collaborative user base and billions of page views]] (30 mins) - an overview for both technical and non technical audiences, covering some of the challenges and open questions, related to the [[mw:MediaWiki Product Insights|platform evolution, stewardship and developer experiences]] research. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W35"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:34, 26 August 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27341211 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-36</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W36"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/36|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Editors and volunteer developers interested in data visualisation can now test the new software for charts. Its early version is available on beta Commons and beta Wikipedia. This is an important milestone before making charts available on regular wikis. You can [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates|read more about this project update]] and help to test the charts. '''Feature news''' * Editors who use the [[{{#special:Unusedtemplates}}]] page can now filter out pages which are expected to be there permanently, such as sandboxes, test-cases, and templates that are always substituted. Editors can add the new magic word [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#EXPECTUNUSEDTEMPLATE|<code dir="ltr"><nowiki>__EXPECTUNUSEDTEMPLATE__</nowiki></code>]] to a template page to hide it from the listing. Thanks to Sophivorus and DannyS712 for these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T184633] * Editors who use the New Topic tool on discussion pages, will [[phab:T334163|now be reminded]] to add a section header, which should help reduce the quantity of newcomers who add sections without a header. You can read more about that, and {{formatnum:28}} other community-submitted tasks that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. * Last week, some Toolforge tools had occasional connection problems. The cause is still being investigated, but the problems have been resolved for now. [https://phabricator.wikimedia.org/T373243] * Translation administrators at multilingual wikis, when editing multiple translation units, can now easily mark which changes require updates to the translation. This is possible with the [[phab:T298852#10087288|new dropdown menu]]. '''Project updates''' * A new draft text of a policy discussing the use of Wikimedia's APIs [[m:Special:MyLanguage/API Policy Update 2024|has been published on Meta-Wiki]]. The draft text does not reflect a change in policy around the APIs; instead, it is an attempt to codify existing API rules. Comments, questions, and suggestions are welcome on [[m:Talk:API Policy Update 2024|the proposed update’s talk page]] until September 13 or until those discussions have concluded. '''Learn more''' * To learn more about the technology behind the Wikimedia projects, you can now watch sessions from the technology track at Wikimania 2024 on Commons. This week, check out: ** [[c:File:Wikimania 2024 - Ohrid - Day 2 - Charts, the successor of Graphs - A secure and extensible tool for data visualization.webm|Charts, the successor of Graphs - A secure and extensible tool for data visualization]] (25 mins) – about the above-mentioned Charts project. ** [[c:File:Wikimania 2024 - Ohrid - Day 3 - State of Language Technology and Onboarding at Wikimedia.webm|State of Language Technology and Onboarding at Wikimedia]] (90 mins) – about some of the language tools that support Wikimedia sites, such as [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|Content]]/[[mw:Special:MyLanguage/Content translation/Section translation|Section Translation]], [[mw:Special:MyLanguage/MinT|MinT]], and LanguageConverter; also the current state and future of languages onboarding. [https://phabricator.wikimedia.org/T368772] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/36|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W36"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:08, 3 September 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27390268 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-37</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W37"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/37|Translations]] are available. '''Feature news''' * Starting this week, the standard [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|syntax highlighter]] will receive new colors that make them compatible in dark mode. This is the first of many changes to come as part of a major upgrade to syntax highlighting. You can learn more about what's to come on the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|help page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T365311][https://phabricator.wikimedia.org/T259059] * Editors of wikis using Wikidata will now be notified of only relevant Wikidata changes in their watchlist. This is because the Lua functions <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>entity:getSitelink()</code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mw.wikibase.getSitelink(qid)</code></bdi> will have their logic unified for tracking different aspects of sitelinks to reduce junk notifications from [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Projects/Watchlist Wikidata Sitelinks Tracking|inconsistent sitelinks tracking]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T295356] '''Project updates''' * Users of all Wikis will have access to Wikimedia sites as read-only for a few minutes on September 25, starting at 15:00 UTC. This is a planned datacenter switchover for maintenance purposes. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T370962] * Contributors of [[phab:T363538#10123348|11 Wikipedias]], including English will have a new <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>MOS</code></bdi> namespace added to their Wikipedias. This improvement ensures that links beginning with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>MOS:</code></bdi> (usually shortcuts to the [[w:en:Wikipedia:Manual of Style|Manual of Style]]) are not broken by [[w:en:Mooré|Mooré]] Wikipedia (language code <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mos</code></bdi>). [https://phabricator.wikimedia.org/T363538] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/37|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W37"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:53, 9 September 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27424457 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-38</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W38"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/38|Translations]] are available. '''Improvements and Maintenance''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Editors interested in templates can help by reading the latest Wishlist focus area, [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Focus areas/Template recall and discovery|Template recall and discovery]], and share your feedback on the talkpage. This input helps the Community Tech team to decide the right technical approach to build. Everyone is also encouraged to continue adding [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist|new wishes]]. * The new automated [[{{#special:NamespaceInfo}}]] page helps editors understand which [[mw:Special:MyLanguage/Help:Namespaces|namespaces]] exist on each wiki, and some details about how they are configured. Thanks to DannyS712 for these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T263513] * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Reference check|References Check]] is a feature that encourages editors to add a citation when they add a new paragraph to a Wikipedia article. For a short time, the corresponding tag "Edit Check (references) activated" was erroneously being applied to some edits outside of the main namespace. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T373692] * It is now possible for a wiki community to change the order in which a page’s categories are displayed on their wiki. By default, categories are displayed in the order they appear in the wikitext. Now, wikis with a consensus to do so can [[m:Special:MyLanguage/Requesting wiki configuration changes|request]] a configuration change to display them in alphabetical order. [https://phabricator.wikimedia.org/T373480] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Tool authors can now access ToolsDB's [[wikitech:Portal:Data Services#ToolsDB|public databases]] from both [[m:Special:MyLanguage/Research:Quarry|Quarry]] and [[wikitech:Superset|Superset]]. Those databases have always been accessible to every [[wikitech:Portal:Toolforge|Toolforge]] user, but they are now more broadly accessible, as Quarry can be accessed by anyone with a Wikimedia account. In addition, Quarry's internal database can now be [[m:Special:MyLanguage/Research:Quarry#Querying Quarry's own database|queried from Quarry itself]]. This database contains information about all queries that are being run and starred by users in Quarry. This information was already public through the web interface, but you can now query it using SQL. You can read more about that, and {{formatnum:20}} other community-submitted tasks that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. * Any pages or tools that still use the very old CSS classes <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mw-message-box</code></bdi> need to be updated. These old classes will be removed next week or soon afterwards. Editors can use a [https://global-search.toolforge.org/?q=mw-message-box&regex=1&namespaces=&title= global-search] to determine what needs to be changed. It is possible to use the newer <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>cdx-message</code></bdi> group of classes as a replacement (see [https://doc.wikimedia.org/codex/latest/components/demos/message.html#css-only-version the relevant Codex documentation], and [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Tech/Header&diff=prev&oldid=27449042 an example update]), but using locally defined onwiki classes would be best. [https://phabricator.wikimedia.org/T374499] '''Technical project updates''' * Next week, all Wikimedia wikis will be read-only for a few minutes. This will start on September 25 at [https://zonestamp.toolforge.org/1727276400 15:00 UTC]. This is a planned datacenter switchover for maintenance purposes. [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|This maintenance process also targets other services.]] The previous switchover took 3 minutes, and the Site Reliability Engineering teams use many tools to make sure that this essential maintenance work happens as quickly as possible. [https://phabricator.wikimedia.org/T370962] '''Tech in depth''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] The latest monthly [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Reports/August 2024|MediaWiki Product Insights newsletter]] is available. This edition includes details about: research about [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Hooks|hook]] handlers to help simplify development, research about performance improvements, work to improve the REST API for end-users, and more. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] To learn more about the technology behind the Wikimedia projects, you can now watch sessions from the technology track at Wikimania 2024 on Commons. This week, check out: ** [[c:File:Wikimania 2024 - Auditorium Kyiv - Day 4 - Hackathon Showcase.webm|Hackathon Showcase]] (45 mins) - 19 short presentations by some of the Hackathon participants, describing some of the projects they worked on, such as automated testing of maintenance scripts, a video-cutting command line tool, and interface improvements for various tools. There are [[phab:T369234|more details and links available]] in the Phabricator task. ** [[c:File:Co-Creating a Sustainable Future for the Toolforge Ecosystem.webm|Co-Creating a Sustainable Future for the Toolforge Ecosystem]] (40 mins) - a roundtable discussion for tool-maintainers, users, and supporters of Toolforge about how to make the platform sustainable and how to evaluate the tools available there. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/38|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W38"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:03, 17 September 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27460876 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-39</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/39|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only]] for a few minutes on Wednesday September 25 at [https://zonestamp.toolforge.org/1727276400 15:00 UTC]. Reading the wikis will not be interrupted, but editing will be paused. These twice-yearly processes allow WMF's site reliability engineering teams to remain prepared to keep the wikis functioning even in the event of a major interruption to one of our data centers. '''Updates for editors''' [[File:Add alt text from a halfsheet, with the article behind.png|thumb|A screenshot of the interface for the Alt Text suggested-edit feature]] * Editors who use the iOS Wikipedia app in Spanish, Portuguese, French, or Chinese, may see the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/iOS Suggested edits project/Alt Text Experiment|Alt Text suggested-edit experiment]] after editing an article, or completing a suggested edit using "[[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/iOS Suggested edits project#Hypothesis 2 Add an Image Suggested Edit|Add an image]]". Alt-text helps people with visual impairments to read Wikipedia articles. The team aims to learn if adding alt-text to images is a task that editors can be successful with. Please share any feedback on [[mw:Talk:Wikimedia Apps/iOS Suggested edits project/Alt Text Experiment|the discussion page]]. * The Codex color palette has been updated with new and revised colors for the MediaWiki user interfaces. The [[mw:Special:MyLanguage/Design System Team/Color/Design documentation#Updates|most noticeable changes]] for editors include updates for: dark mode colors for Links and for quiet Buttons (progressive and destructive), visited Link colors for both light and dark modes, and background colors for system-messages in both light and dark modes. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] It is now possible to include clickable wikilinks and external links inside code blocks. This includes links that are used within <code><nowiki><syntaxhighlight></nowiki></code> tags and on code pages (JavaScript, CSS, Scribunto and Sanitized CSS). Uses of template syntax <code><nowiki>{{…}}</nowiki></code> are also linked to the template page. Thanks to SD0001 for these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T368166] * Two bugs were fixed in the [[m:Special:MyLanguage/Account vanishing|GlobalVanishRequest]] system by improving the logging and by removing an incorrect placeholder message. [https://phabricator.wikimedia.org/T370595][https://phabricator.wikimedia.org/T372223] * View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] From [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise|Wikimedia Enterprise]]: ** The API now enables 5,000 on-demand API requests per month and twice-monthly HTML snapshots freely (gratis and libre). More information on the updates and also improvements to the software development kits (SDK) are explained on [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api/ the project's blog post]. While Wikimedia Enterprise APIs are designed for high-volume commercial reusers, this change enables many more community use-cases to be built on the service too. ** The Snapshot API (html dumps) have added beta Structured Contents endpoints ([https://enterprise.wikimedia.com/blog/structured-contents-snapshot-api/ blog post on that]) as well as released two beta datasets (English and French Wikipedia) from that endpoint to Hugging Face for public use and feedback ([https://enterprise.wikimedia.com/blog/hugging-face-dataset/ blog post on that]). These pre-parsed data sets enable new options for researchers, developers, and data scientists to use and study the content. '''In depth''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] The Wikidata Query Service (WDQS) is used to get answers to questions using the Wikidata data set. As Wikidata grows, we had to make a major architectural change so that WDQS could remain performant. As part of the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS graph split|WDQS Graph Split project]], we have new SPARQL endpoints available for serving the "[https://query-scholarly.wikidata.org scholarly]" and "[https://query-main.wikidata.org main]" subgraphs of Wikidata. The [http://query.wikidata.org query.wikidata.org endpoint] will continue to serve the full Wikidata graph until March 2025. After this date, it will only serve the main graph. For more information, please see [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/September 2024 scaling update|the announcement on Wikidata]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W39"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:37, 23 September 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27493779 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-40</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W40"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/40|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Readers of [[phab:T375401|42 more wikis]] can now use Dark Mode. If the option is not yet available for logged-out users of your wiki, this is likely because many templates do not yet display well in Dark Mode. Please use the [https://night-mode-checker.wmcloud.org/ night-mode-checker tool] if you are interested in helping to reduce the number of issues. The [[mw:Special:MyLanguage/Recommendations for night mode compatibility on Wikimedia wikis|recommendations page]] provides guidance on this. Dark Mode is enabled on additional wikis once per month. * Editors using the 2010 wikitext editor as their default can access features from the 2017 wikitext editor by adding <code dir=ltr>?veaction=editsource</code> to the URL. If you would like to enable the 2017 wikitext editor as your default, it can be set in [[Special:Preferences#mw-input-wpvisualeditor-newwikitext|your preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T239796] * For logged-out readers using the Vector 2022 skin, the "donate" link has been moved from a collapsible menu next to the content area into a more prominent top menu, next to "Create an account". This restores the link to the level of prominence it had in the Vector 2010 skin. [[mw:Readers/2024 Reader and Donor Experiences#Donor Experiences (Key Result WE 3.2 and the related hypotheses)|Learn more]] about the changes related to donor experiences. [https://phabricator.wikimedia.org/T373585] * The CampaignEvents extension provides tools for organizers to more easily manage events, communicate with participants, and promote their events on the wikis. The extension has been [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status|enabled]] on Arabic Wikipedia, Igbo Wikipedia, Swahili Wikipedia, and Meta-Wiki. [[w:zh:Wikipedia:互助客栈/其他#引進CampaignEvents擴充功能|Chinese Wikipedia has decided]] to enable the extension, and discussions on the extension are in progress [[w:es:Wikipedia:Votaciones/2024/Sobre la política de Organizadores de Eventos|on Spanish Wikipedia]] and [[d:Wikidata:Project chat#Enabling the CampaignEvents Extention on Wikidata|on Wikidata]]. To learn how to enable the extension on your wiki, you can visit [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents|the CampaignEvents page on Meta-Wiki]]. * View all {{formatnum:22}} community-submitted {{PLURAL:22|task|tasks}} that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Developers with an account on Wikitech-wiki should [[wikitech:Wikitech/SUL-migration|check if any action is required]] for their accounts. The wiki is being changed to use the single-user-login (SUL) system, and other configuration changes. This change will help reduce the overall complexity for the weekly software updates across all our wikis. '''In depth''' * The [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|server switch]] was completed successfully last week with a read-only time of [[wikitech:Switch Datacenter#Past Switches|only 2 minutes 46 seconds]]. This periodic process makes sure that engineers can switch data centers and keep all of the wikis available for readers, even if there are major technical issues. It also gives engineers a chance to do maintenance and upgrades on systems that normally run 24 hours a day, and often helps to reveal weaknesses in the infrastructure. The process involves dozens of software services and hundreds of hardware servers, and requires multiple teams working together. Work over the past few years has reduced the time from 17 minutes down to 2–3 minutes. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/66ZW7B2MG63AESQVTXDIFQBDBS766JGW/] '''Meetings and events''' * October 4–6: [[m:Special:MyLanguage/WikiIndaba conference 2024|WikiIndaba Conference's Hackathon]] in Johannesburg, South Africa * November 4–6: [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Fall 2024|MediaWiki Users and Developers Conference Fall 2024]] in Vienna, Austria '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/40|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W40"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:21, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27530062 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-41</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W41"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/41|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Communities can now request installation of [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Automoderator|Automoderator]] on their wiki. Automoderator is an automated anti-vandalism tool that reverts bad edits based on scores from the new "Revert Risk" machine learning model. You can [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AutoModerator/Deploying|read details about the necessary steps]] for installation and configuration. [https://phabricator.wikimedia.org/T336934] '''Updates for editors''' * Translators in wikis where [[mw:Special:MyLanguage/Content translation/Section translation#Try the tool|the mobile experience of Content Translation is available]], can now customize their articles suggestion list from 41 filtering options when using the tool. This topic-based article suggestion feature makes it easy for translators to self-discover relevant articles based on their area of interest and translate them. You can [https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&active-list=suggestions try it with your mobile device]. [https://phabricator.wikimedia.org/T368422] * View all {{formatnum:12}} community-submitted {{PLURAL:12|task|tasks}} that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * It is now possible for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><syntaxhighlight></nowiki></code></bdi> code blocks to offer readers a "Copy" button if the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>copy=1</nowiki></code></bdi> attribute is [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SyntaxHighlight#copy|set on the tag]]. Thanks to SD0001 for these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T40932] * Customized copyright footer messages on all wikis will be updated. The new versions will use wikitext markup instead of requiring editing raw HTML. [https://phabricator.wikimedia.org/T375789] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Later this month, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] will be rolled out on several pilot wikis. The final list of the wikis will be published in the second half of the month. If you maintain any tools, bots, or gadgets on [[phab:T376499|these 11 wikis]], and your software is using data about IP addresses or is available for logged-out users, please check if it needs to be updated to work with temporary accounts. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|Guidance on how to update the code is available]]. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Rate limiting has been enabled for the code review tools [[Wikitech:Gerrit|Gerrit]] and [[Wikitech:GitLab|GitLab]] to address ongoing issues caused by malicious traffic and scraping. Clients that open too many concurrent connections will be restricted for a few minutes. This rate limiting is managed through [[Wikitech:nftables|nftables]] firewall rules. For more details, see Wikitech's pages on [[Wikitech:Firewall#Throttling with nftables|Firewall]], [[Wikitech:GitLab/Abuse and rate limiting|GitLab limits]] and [[Wikitech:Gerrit/Operations#Throttling IPs|Gerrit operations]]. * Five new wikis have been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q49224|Komering]] ([[w:kge:|<code>w:kge:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T374813] ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q36096|Mooré]] ([[m:mos:|<code>m:mos:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T374641] ** a {{int:project-localized-name-group-wiktionary}} in [[d:Q36213|Madurese]] ([[wikt:mad:|<code>wikt:mad:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T374968] ** a {{int:project-localized-name-group-wikiquote}} in [[d:Q2501174|Gorontalo]] ([[q:gor:|<code>q:gor:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T375088] ** a {{int:project-localized-name-group-wikinews}} in [[d:Q56482|Shan]] ([[n:shn:|<code>n:shn:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T375430] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/41|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W41"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:43, 7 October 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27557422 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-42</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W42"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/42|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Structured Discussion extension (also known as Flow) is starting to be removed. This extension is unmaintained and causes issues. It will be replaced by [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]], which is used on any regular talk page. [[mw:Special:MyLanguage/Structured Discussions/Deprecation#Deprecation timeline|A first set of wikis]] are being contacted. These wikis are invited to stop using Flow, and to move all Flow boards to sub-pages, as archives. At these wikis, a script will move all Flow pages that aren't a sub-page to a sub-page automatically, starting on 22 October 2024. On 28 October 2024, all Flow boards at these wikis will be set in read-only mode. [https://www.mediawiki.org/wiki/Structured_Discussions/Deprecation][https://phabricator.wikimedia.org/T370722] * WMF's Search Platform team is working on making it easier for readers to perform text searches in their language. A [[phab:T332342|change last week]] on over 30 languages makes it easier to find words with accents and other diacritics. This applies to both full-text search and to types of advanced search such as the <bdi lang="en" dir="ltr">''hastemplate''</bdi> and <bdi lang="en" dir="ltr">''incategory''</bdi> keywords. More technical details (including a few other minor search upgrades) are available. [https://www.mediawiki.org/wiki/User:TJones_%28WMF%29/Notes/Language_Analyzer_Harmonization_Notes#ASCII-folding/ICU-folding_%28T332342%29] * View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|EditCheck]] was installed at Russian Wikipedia, and fixes were made for some missing user interface styles. '''Updates for technical contributors''' * Editors who use the Toolforge tool [[toolforge:copyvios|Earwig's Copyright Violation Detector]] will now be required to log in with their Wikimedia account before running checks using the "search engine" option. This change is needed to help prevent external bots from misusing the system. Thanks to Chlod for these improvements. [https://en.wikipedia.org/wiki/Wikipedia_talk:New_pages_patrol/Reviewers#Authentication_is_now_required_for_search_engine_checks_on_Earwig's_Copyvio_Tool] * [[m:Special:MyLanguage/Phabricator|Phabricator]] users can create tickets and add comments on existing tickets via Email again. [[mw:Special:MyLanguage/Phabricator/Help#Using email|Sending email to Phabricator]] has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T356077] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Some HTML elements in the interface are now wrapped with a <code><nowiki><bdi></nowiki></code> element, to make our HTML output more aligned with Web standards. More changes like this will be coming in future weeks. This change might break some tools that rely on the previous HTML structure of the interface. Note that relying on the HTML structure of the interface is [[mw:Special:MyLanguage/Stable interface policy/Frontend#What is not stable?|not recommended]] and might break at any time. [https://phabricator.wikimedia.org/T375975] '''In depth''' * The latest monthly [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Reports/September 2024|MediaWiki Product Insights newsletter]] is available. This edition includes: updates on Wikimedia's authentication system, research to simplify feature development in the MediaWiki platform, updates on Parser Unification and MathML rollout, and more. * The latest quarterly [[mw:Technical Community Newsletter/2024/October|Technical Community Newsletter]] is now available. This edition include: research about improving topic suggestions related to countries, improvements to PHPUnit tests, and more. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/42|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W42"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:22, 14 October 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27597254 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-43</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W43"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/43|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Mobile Apps team has released an [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Navigation Refresh#Phase 1: Creating a user Profile Menu (T373714)|update]] to the iOS app's navigation, and it is now available in the latest App store version. The team added a new Profile menu that allows for easy access to editor features like Notifications and Watchlist from the Article view, and brings the "Donate" button into a more accessible place for users who are reading an article. This is the first phase of a larger planned [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Navigation Refresh|navigation refresh]] to help the iOS app transition from a primarily reader-focused app, to an app that fully supports reading and editing. The Wikimedia Foundation has added more editing features and support for on-wiki communication based on volunteer requests in recent years. [[File:IOS App Navigation refresh first phase 05.png|thumb|iOS Wikipedia App's profile menu and contents]] '''Updates for editors''' * Wikipedia readers can now download a browser extension to experiment with some early ideas on potential features that recommend articles for further reading, automatically summarize articles, and improve search functionality. For more details and to stay updated, check out the Web team's [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Content Discovery Experiments|Content Discovery Experiments page]] and [[mw:Special:MyLanguage/Newsletter:Web team's projects|subscribe to their newsletter]]. * Later this month, logged-out editors of [[phab:T376499|these 12 wikis]] will start to have [[mw:Special:Mylanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] created. The list may slightly change - some wikis may be removed but none will be added. Temporary account is a new [[mw:Special:MyLanguage/User account types|type of user account]]. It enhances the logged-out editors' privacy and makes it easier for community members to communicate with them. If you maintain any tools, bots, or gadgets on these 12 wikis, and your software is using data about IP addresses or is available for logged-out users, please check if it needs to be updated to work with temporary accounts. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|Guidance on how to update the code is available]]. Read more about the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|deployment plan across all wikis]]. * View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the [[w:nr:Main Page|South Ndebele]], [[w:rsk:Главни бок|Pannonian Rusyn]], [[w:ann:Uwu|Obolo]], [[w:iba:Lambar Keterubah|Iban]] and [[w:tdd:ᥞᥨᥝᥴ ᥘᥣᥲ ᥖᥥᥰ|Tai Nüa]] Wikipedia languages were created last week. [https://www.wikidata.org/wiki/Q36785][https://www.wikidata.org/wiki/Q35660][https://www.wikidata.org/wiki/Q36614][https://www.wikidata.org/wiki/Q33424][https://www.wikidata.org/wiki/Q36556] * It is now possible to create functions on Wikifunctions using Wikidata lexemes, through the new [[f:Z6005|Wikidata lexeme type]] launched last week. When you go to one of these functions, the user interface provides a lexeme selector that helps you pick a lexeme from Wikidata that matches the word you type. After hitting run, your selected lexeme is retrieved from Wikidata, transformed into a Wikidata lexeme type, and passed into the selected function. Read more about this in [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2024-10-17#Function of the Week: select representation from lexeme|the latest Wikifunctions newsletter]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Users of the Wikimedia sites can now format dates more easily in different languages with the new <code dir="ltr">{{[[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserFunctions##timef|#timef]]:…}}</code> parser function. For example, <code dir="ltr"><nowiki>{{#timef:now|date|en}}</nowiki></code> will show as "<bdi lang="en" dir="ltr">{{#timef:now|date|en}}</bdi>". Previously, <code dir="ltr"><nowiki>{{#time:…}}</nowiki></code> could be used to format dates, but this required knowledge of the order of the time and date components and their intervening punctuation. <code dir="ltr">#timef</code> (or <code dir="ltr">#timefl</code> for local time) provides access to the standard date formats that MediaWiki uses in its user interface. This may help to simplify some templates on multi-lingual wikis like Commons and Meta. [https://phabricator.wikimedia.org/T223772][https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserFunctions##timef] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Commons and Meta users can now efficiently [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#Localization|retrieve the user's language]] using <code dir="ltr"><nowiki>{{USERLANGUAGE}}</nowiki></code> instead of using <code dir="ltr"><nowiki>{{int:lang}}</nowiki></code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T4085] * The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Tech Advisory Council]] (PTAC) now has its pilot members with representation across Africa, Asia, Europe, North America and South America. They will work to address the [[Special:MyLanguage/Movement Strategy/Initiatives/Technology Council|Movement Strategy's Technology Council]] initiative of having a co-defined and more resilient technological platform. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Movement_Strategy/Initiatives/Technology_Council] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Newsletters/32|Growth newsletter]] is available. It includes: an upcoming Newcomer Homepage Community Updates module, new Community Configuration options, and details on new projects. * The Wikimedia Foundation is [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Security Team#CNA Partnership|now an official partner of the CVE program]], which is an international effort to catalog publicly disclosed cybersecurity vulnerabilities. This partnership will allow the Security Team to instantly publish [[w:en:Common Vulnerabilities and Exposures|common vulnerabilities and exposures]] (CVE) records that are affecting MediaWiki core, extensions, and skins, along with any other code the Foundation is a steward of. * The [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist|Community Wishlist]] is now [[m:Community Wishlist/Updates#October 16, 2024: Conversations Made Easier: Machine-Translated Wishes Are Here!|testing machine translations]] for Wishlist content. Volunteers can now read machine-translated versions of wishes and dive into discussions even before translators arrive to translate content. '''Meetings and events''' * 24 October - Wiki Education Speaker Series Webinar - [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/N4XTB4G55BUY3M3PNGUAKQWJ7A4UOPAK/ Open Source Tech: Building the Wiki Education Dashboard], featuring Wikimedia interns and a Web developer in the panel. * 20–22 December 2024 - [[m:Special:MyLanguage/Indic Wikimedia Hackathon Bhubaneswar 2024|Indic Wikimedia Hackathon Bhubaneswar 2024]] in Odisha, India. A hackathon for community members, including developers, designers and content editors, to build technical solutions that improve contributors' experiences. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/43|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W43"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:53, 21 October 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27634672 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-44</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W44"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/44|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Later in November, the Charts extension will be deployed to the test wikis in order to help identify and fix any issue. A security review is underway to then enable deployment to pilot wikis for broader testing. You can read [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates#October 2024: Working towards production deployment|the October project update]] and see the [https://en.wikipedia.beta.wmflabs.org/wiki/Charts latest documentation and examples on Beta Wikipedia]. * View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, [[w:en:PediaPress|Pediapress.com]], an external service that creates books from Wikipedia, can now use [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Maps|Wikimedia Maps]] to include existing pre-rendered infobox map images in their printed books on Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T375761] '''Updates for technical contributors''' * Wikis can use [[:mw:Special:MyLanguage/Extension:GuidedTour|the Guided Tour extension]] to help newcomers understand how to edit. The Guided Tours extension now works with [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Dark mode|dark mode]]. Guided Tour maintainers can check their tours to see that nothing looks odd. They can also set <code>emitTransitionOnStep</code> to <code>true</code> to fix an old bug. They can use the new flag <code>allowAutomaticBack</code> to avoid back-buttons they don't want. [https://phabricator.wikimedia.org/T73927#10241528] * Administrators in the Wikimedia projects who use the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Nuke|Nuke Extension]] will notice that mass deletions done with this tool have the "Nuke" tag. This change will make reviewing and analyzing deletions performed with the tool easier. [https://phabricator.wikimedia.org/T366068] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/44|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W44"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:57, 28 October 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27668811 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-45</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W45"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/45|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Stewards can now make [[m:Special:MyLanguage/Global blocks|global account blocks]] cause global [[mw:Special:MyLanguage/Autoblock|autoblocks]]. This will assist stewards in preventing abuse from users who have been globally blocked. This includes preventing globally blocked temporary accounts from exiting their session or switching browsers to make subsequent edits for 24 hours. Previously, temporary accounts could exit their current session or switch browsers to continue editing. This is an anti-abuse tool improvement for the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|Temporary Accounts]] project. You can read more about the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|progress on key features for temporary accounts]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T368949] * Wikis that have the [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status|CampaignEvents extension enabled]] can now use the [[m:Special:MyLanguage/Campaigns/Foundation Product Team/Event list#October 29, 2024: Collaboration List launched|Collaboration List]] feature. This list provides a new, easy way for contributors to learn about WikiProjects on their wikis. Thanks to the Campaign team for this work that is part of [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2024-2025/Product %26 Technology OKRs#WE KRs|the 2024/25 annual plan]]. If you are interested in bringing the CampaignEvents extension to your wiki, you can [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status#How to Request the CampaignEvents Extension for your wiki|follow these steps]] or you can reach out to User:Udehb-WMF for help. * The text color for red links will be slightly changed later this week to improve their contrast in light mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T370446] * View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, on multilingual wikis, users [[phab:T216368|can now]] hide translations from the WhatLinksHere special page. '''Updates for technical contributors''' * XML [[m:Special:MyLanguage/Data dumps|data dumps]] have been temporarily paused whilst a bug is investigated. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/xmldatadumps-l@lists.wikimedia.org/message/BXWJDPO5QI2QMBCY7HO36ELDCRO6HRM4/] '''In depth''' * Temporary Accounts have been deployed to six wikis; thanks to the Trust and Safety Product team for [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|this work]], you can read about [[phab:T340001|the deployment plans]]. Beginning next week, Temporary Accounts will also be enabled on [[phab:T378336|seven other projects]]. If you are active on these wikis and need help migrating your tools, please reach out to [[m:User:Udehb-WMF|User:Udehb-WMF]] for assistance. * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2024/October|Language and Internationalization newsletter]] is available. It includes: New languages supported in translatewiki or in MediaWiki; New keyboard input methods for some languages; details about recent and upcoming meetings, and more. '''Meetings and events''' * [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Fall 2024|MediaWiki Users and Developers Conference Fall 2024]] is happening in Vienna, Austria and online from 4 to 6 November 2024. The conference will feature discussions around the usage of MediaWiki software by and within companies in different industries and will inspire and onboard new users. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/45|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W45"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:51, 4 November 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27693917 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-46</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W46"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/46|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * On wikis with the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Translate|Translate extension]] enabled, users will notice that the FuzzyBot will now automatically create translated versions of categories used on translated pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T285463] * View all {{formatnum:29}} community-submitted {{PLURAL:29|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the submitted task to use the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:SecurePoll|SecurePoll extension]] for English Wikipedia's special [[w:en:Wikipedia:Administrator elections|administrator election]] was resolved on time. [https://phabricator.wikimedia.org/T371454] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] In <code dir="ltr">[[mw:MediaWiki_1.44/wmf.2|1.44.0-wmf-2]]</code>, the logic of Wikibase function <code>getAllStatements</code> changed to behave like <code>getBestStatements</code>. Invoking the function now returns a copy of values which are immutable. [https://phabricator.wikimedia.org/T270851] * [https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/ Wikimedia REST API] users, such as bot operators and tool maintainers, may be affected by ongoing upgrades. The API will be rerouting some page content endpoints from RESTbase to the newer [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API|MediaWiki REST API]] endpoints. The [[phab:T374683|impacted endpoints]] include getting page/revision metadata and rendered HTML content. These changes will be available on testwiki later this week, with other projects to follow. This change should not affect existing functionality, but active users of the impacted endpoints should verify behavior on testwiki, and raise any concerns on the related [[phab:T374683|Phabricator ticket]]. '''In depth''' * Admins and users of the Wikimedia projects [[mw:Special:MyLanguage/Moderator_Tools/Automoderator#Usage|where Automoderator is enabled]] can now monitor and evaluate important metrics related to Automoderator's actions. [https://superset.wmcloud.org/superset/dashboard/unified-automoderator-activity-dashboard/ This Superset dashboard] calculates and aggregates metrics about Automoderator's behaviour on the projects in which it is deployed. Thanks to the Moderator Tools team for this Dashboard; you can visit [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Automoderator/Unified Activity Dashboard|the documentation page]] for more information about this work. [https://phabricator.wikimedia.org/T369488] '''Meetings and events''' * 21 November 2024 ([[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 21 November 2024 8:00 UTC|8:00 UTC]] & [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 21 November 2024 16:00 UTC|16:00 UTC]]) - [[c:Commons:WMF support for Commons/Commons community calls|Community call]] with Wikimedia Commons volunteers and stakeholders to help prioritize support efforts for 2025-2026 Fiscal Year. The theme of this call is how content should be organised on Wikimedia Commons. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/46|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W46"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:08, 12 November 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27732268 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-47</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W47"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/47|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Users of Wikimedia sites will now be warned when they create a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Redirects|redirect]] to a page that doesn't exist. This will reduce the number of broken redirects to red links in our projects. [https://phabricator.wikimedia.org/T326057] * View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Pywikibot/Overview|Pywikibot]], which automates work on MediaWiki sites, was upgraded to 9.5.0 on Toolforge. [https://phabricator.wikimedia.org/T378676] '''Updates for technical contributors''' * On wikis that use the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:FlaggedRevs|FlaggedRevs extension]], pages created or moved by users with the appropriate permissions are marked as flagged automatically. This feature has not been working recently, and changes fixing it should be deployed this week. Thanks to Daniel and Wargo for working on this. [https://phabricator.wikimedia.org/T379218][https://phabricator.wikimedia.org/T368380] '''In depth''' * There is a new [https://diff.wikimedia.org/2024/11/05/say-hi-to-temporary-accounts-easier-collaboration-with-logged-out-editors-with-better-privacy-protection Diff post] about Temporary Accounts, available in more than 15 languages. Read it to learn about what Temporary Accounts are, their impact on different groups of users, and the plan to introduce the change on all wikis. '''Meetings and events''' * Technical volunteers can now register for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2025|2025 Wikimedia Hackathon]], which will take place in Istanbul, Turkey. [https://pretix.eu/wikimedia/hackathon2025/ Application for travel and accommodation scholarships] is open from '''November 12 to December 10 2024'''. The registration for the event will close in mid-April 2025. The Wikimedia Hackathon is an annual gathering that unites the global technical community to collaborate on existing projects and explore new ideas. * Join the [[C:Special:MyLanguage/Commons:WMF%20support%20for%20Commons/Commons%20community%20calls|Wikimedia Commons community calls]] this week to help prioritize support for Commons which will be planned for 2025–2026. The theme will be how content should be organised on Wikimedia Commons. This is an opportunity for volunteers who work on different things to come together and talk about what matters for the future of the project. The calls will take place '''November 21, 2024, [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 21 November 2024 8:00 UTC|8:00 UTC]] and [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 21 November 2024 16:00 UTC|16:00 UTC]]'''. * A [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community meetings#29 November 2024|Language community meeting]] will take place '''November 29, 16:00 UTC''' to discuss updates and technical problem-solving. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/47|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W47"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 02:01, 19 November 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27806858 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-48</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W48"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/48|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new version of the standard wikitext editor-mode [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|syntax highlighter]] will be available as a [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] later this week. This brings many new features and bug fixes, including right-to-left support, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Template folding|template folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and an improved search panel. You can learn more on the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|help page]]. * The 2010 wikitext editor now supports common keyboard shortcuts such <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Ctrl</code>+<code>B</code></bdi> for bold and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Ctrl</code>+<code>I</code></bdi> for italics. A full [[mw:Help:Extension:WikiEditor#Keyboard shortcuts|list of all six shortcuts]] is available. Thanks to SD0001 for this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T62928] * Starting November 28, Flow/Structured Discussions pages will be automatically archived and set to read-only at the following wikis: <bdi>bswiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>elwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>euwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>fawiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>fiwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwikiquote</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwikisource</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwikiversity</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwikivoyage</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>idwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>lvwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>plwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>ptwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>urwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>viwikisource</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>zhwikisource</bdi>. This is done as part of [[mw:Special:MyLanguage/Structured_Discussions/Deprecation|StructuredDiscussions deprecation work]]. If you need any assistance to archive your page in advance, please contact [[m:User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. * View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a user creating a new AbuseFilter can now only set the filter to "protected" [[phab:T377765|if it includes a protected variable]]. '''Updates for technical contributors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]], which can be used in JavaScript, CSS, JSON, and Lua pages, [[phab:T377663|now offers]] live autocompletion. Thanks to SD0001 for this improvement. The feature can be temporarily disabled on a page by pressing <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>Ctrl</code>+<code>,</code></bdi> and un-selecting "<bdi lang="en" dir="ltr">Live Autocompletion</bdi>". * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Tool-maintainers who use the Graphite system for tracking metrics, need to migrate to the newer Prometheus system. They can check [https://grafana.wikimedia.org/d/K6DEOo5Ik/grafana-graphite-datasource-utilization?orgId=1 this dashboard] and the list in the Description of the [[phab:T350592|task T350592]] to see if their tools are listed, and they should claim metrics and dashboards connected to their tools. They can then disable or migrate all existing metrics by following the instructions in the task. The Graphite service will become read-only in April. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/KLUV4IOLRYXPQFWD6WKKJUHMWE77BMSZ/] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] The [[mw:Special:MyLanguage/NewPP parser report|New PreProcessor parser performance report]] has been fixed to give an accurate count for the number of Wikibase entities accessed. It had previously been resetting after 400 entities. [https://phabricator.wikimedia.org/T279069] '''Meetings and events''' * A [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Language_and_Product_Localization/Community meetings#29 November 2024|Language community meeting]] will take place November 29 at [https://zonestamp.toolforge.org/1732896000 16:00 UTC]. There will be presentations on topics like developing language keyboards, the creation of the Mooré Wikipedia, the language support track at [[m:Wiki Indaba|Wiki Indaba]], and a report from the Wayuunaiki community on their experiences with the Incubator and as a new community over the last 3 years. This meeting will be in English and will also have Spanish interpretation. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/48|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W48"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:42, 25 November 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27847039 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-49</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W49"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/49|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Two new parser functions were added this week. The <code dir="ltr"><nowiki>{{</nowiki>[[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#interwikilink|#interwikilink]]<nowiki>}}</nowiki></code> function adds an [[mw:Special:MyLanguage/Help:Links#Interwiki links|interwiki link]] and the <code dir="ltr"><nowiki>{{</nowiki>[[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#interlanguagelink|#interlanguagelink]]<nowiki>}}</nowiki></code> function adds an [[mw:Special:MyLanguage/Help:Links#Interlanguage links|interlanguage link]]. These parser functions are useful on wikis where namespaces conflict with interwiki prefixes. For example, links beginning with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>MOS:</code></bdi> on English Wikipedia [[phab:T363538|conflict with the <code>mos</code> language code prefix of Mooré Wikipedia]]. * Starting this week, Wikimedia wikis no longer support connections using old RSA-based HTTPS certificates, specifically rsa-2048. This change is to improve security for all users. Some older, unsupported browser or smartphone devices will be unable to connect; Instead, they will display a connectivity error. See the [[wikitech:HTTPS/Browser_Recommendations|HTTPS Browser Recommendations page]] for more-detailed information. All modern operating systems and browsers are always able to reach Wikimedia projects. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/CTYEHVNSXUD3NFAAMG3BLZVTVQWJXJAH/] * Starting December 16, Flow/Structured Discussions pages will be automatically archived and set to read-only at the following wikis: <bdi>arwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>cawiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>frwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>mediawikiwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>orwiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>wawiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>wawiktionary</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>wikidatawiki</bdi>{{int:comma-separator/en}}<bdi>zhwiki</bdi>. This is done as part of [[mw:Special:MyLanguage/Structured_Discussions/Deprecation|StructuredDiscussions deprecation work]]. If you need any assistance to archive your page in advance, please contact [[m:User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T380910] * This month the Chart extension was deployed to production and is now available on Commons and Testwiki. With the security review complete, pilot wiki deployment is expected to start in the first week of December. You can see a working version [[testwiki:Charts|on Testwiki]] and read [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates|the November project update]] for more details. * View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug with the "Download as PDF" system was fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T376438] '''Updates for technical contributors''' * In late February, temporary accounts will be rolled out on at least 10 large wikis. This deployment will have a significant effect on the community-maintained code. This is about Toolforge tools, bots, gadgets, and user scripts that use IP address data or that are available for logged-out users. The Trust and Safety Product team wants to identify this code, monitor it, and assist in updating it ahead of the deployment to minimize disruption to workflows. The team asks technical editors and volunteer developers to help identify such tools by adding them to [[mw:Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers/Impacted tools|this list]]. In addition, review the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|updated documentation]] to learn how to adjust the tools. Join the discussions on the [[mw:Talk:Trust and Safety Product/Temporary Accounts|project talk page]] or in the [[discord:channels/221049808784326656/1227616742340034722|dedicated thread]] on the [[w:Wikipedia:Discord|Wikimedia Community Discord server (in English)]] for support and to share feedback. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/49|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W49"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:23, 2 December 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27873992 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-50</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W50"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/50|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Technical documentation contributors can find updated resources, and new ways to connect with each other and the Wikimedia Technical Documentation Team, at the [[mw:Special:MyLanguage/Documentation|Documentation hub]] on MediaWiki.org. This page links to: resources for writing and improving documentation, a new <bdi lang="zxx" dir="ltr">#wikimedia-techdocs</bdi> IRC channel on libera.chat, a listing of past and upcoming documentation events, and ways to request a documentation consultation or review. If you have any feedback or ideas for improvements to the documentation ecosystem, please [[mw:Wikimedia Technical Documentation Team#Contact us|contact the Technical Documentation Team]]. '''Updates for editors''' [[File:Edit Check on Desktop.png|thumb|Layout change for the Edit Check feature]] * Later this week, [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Edit Check]] will be relocated to a sidebar on desktop. Edit check is the feature for new editors to help them follow policies and guidelines. This layout change creates space to present people with [[mw:Edit check#1 November 2024|new Checks]] that appear ''while'' they are typing. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check#Reference Check A/B Test|initial results]] show newcomers encountering Edit Check are 2.2 times more likely to publish a new content edit that includes a reference and is not reverted. * The Chart extension, which enables editors to create data visualizations, was successfully made available on MediaWiki.org and three pilot wikis (Italian, Swedish, and Hebrew Wikipedias). You can see a working examples [[testwiki:Charts|on Testwiki]] and read [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates|the November project update]] for more details. * Translators in wikis where the [[mw:Special:MyLanguage/Content translation/Section translation#Try the tool|mobile experience of Content Translation is available]], can now discover articles in Wikiproject campaigns of their interest from the "[https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&campaign=specialcx&filter-type=automatic&filter-id=collections&active-list=suggestions&from=es&to=en All collection]" category in the articles suggestion feature. Wikiproject Campaign organizers can use this feature, to help translators to discover articles of interest, by adding the <code dir=ltr><nowiki><page-collection> </page-collection></nowiki></code> tag to their campaign article list page on Meta-wiki. This will make those articles discoverable in the Content Translation tool. For more detailed information on how to use the tool and tag, please refer to [[mw:Special:MyLanguage/Translation suggestions: Topic-based & Community-defined lists/How to use the features|the step-by-step guide]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T378958] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Nuke|Nuke]] feature, which enables administrators to mass delete pages, now has a [[phab:T376379#10310998|multiselect filter for namespace selection]]. This enables users to select multiple specific namespaces, instead of only one or all, when fetching pages for deletion. * The Nuke feature also now [[phab:T364225#10371365|provides links]] to the userpage of the user whose pages were deleted, and to the pages which were not selected for deletion, after page deletions are queued. This enables easier follow-up admin-actions. Thanks to Chlod and the Moderator Tools team for both of these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T364225#10371365] * The Editing Team is working on making it easier to populate citations from archive.org using the [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|Citoid]] tool, the auto-filled citation generator. They are asking communities to add two parameters preemptively, <code dir=ltr>archiveUrl</code> and <code dir=ltr>archiveDate</code>, within the TemplateData for each citation template using Citoid. You can see an [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Template%3ACite_web%2Fdoc&diff=1261320172&oldid=1260788022 example of a change in a template], and a [https://global-search.toolforge.org/?namespaces=10&q=%5C%22citoid%5C%22%3A%20%5C%7B&regex=1&title= list of all relevant templates]. [https://phabricator.wikimedia.org/T374831] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikivoyage}} in [[d:Q9240|Indonesian]] ([[voy:id:|<code>voy:id:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T380726] * Last week, all wikis had problems serving pages to logged-in users and some logged-out users for 30–45 minutes. This was caused by a database problem, and investigation is ongoing. [https://www.wikimediastatus.net/incidents/3g2ckc7bp6l9] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add Link]] feature has been fixed. Previously, the list of sections which are excluded from Add Link was partially ignored in certain cases. [https://phabricator.wikimedia.org/T380455][https://phabricator.wikimedia.org/T380329] '''Updates for technical contributors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Codex|Codex]], the design system for Wikimedia, now has an early-stage [[gitiles:design/codex-php|implementation in PHP]]. It is available for general use in MediaWiki extensions and Toolforge apps through [https://packagist.org/packages/wikimedia/codex Composer], with use in MediaWiki core coming soon. More information is available in [[wmdoc:design-codex-php/main/index.html|the documentation]]. Thanks to Doğu for the inspiration and many contributions to the library. [https://phabricator.wikimedia.org/T379662] * [https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/ Wikimedia REST API] users, such as bot operators and tool maintainers, may be affected by ongoing upgrades. On December 4, the MediaWiki Interfaces team began rerouting page/revision metadata and rendered HTML content endpoints on [[testwiki:|testwiki]] from RESTbase to comparable MediaWiki REST API endpoints. The team encourages active users of these endpoints to verify their tool's behavior on testwiki and raise any concerns on the related [[phab:T374683|Phabricator ticket]] before the end of the year, as they intend to roll out the same change across all Wikimedia projects in early January. These changes are part of the work to replace the outdated [[mw:RESTBase/deprecation|RESTBase]] system. * The [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/986172 2024 Developer Satisfaction Survey] is seeking the opinions of the Wikimedia developer community. Please take the survey if you have any role in developing software for the Wikimedia ecosystem. The survey is open until 3 January 2025, and has an associated [[foundation:Legal:Developer Satisfaction Survey 2024 Privacy Statement|privacy statement]]. * There is no new MediaWiki version this week. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar] '''Meetings and events''' * The next meeting in the series of [[c:Commons:WMF support for Commons/Commons community calls|Wikimedia Foundation discussions with the Wikimedia Commons community]] will take place on [[m:Event:Commons community discussion - 12 December 2024 08:00 UTC|December 12 at 8:00 UTC]] and [[m:Event:Commons community discussion - 12_December 2024 16:00 UTC|at 16:00 UTC]]. The topic of this call is new media and new contributors. Contributors from all wikis are welcome to attend. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/50|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W50"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:16, 9 December 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27919424 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2024-51</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2024-W51"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/51|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Interested in improving event management on your home wiki? The [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents|CampaignEvents extension]] offers organizers features like event registration management, event/wikiproject promotion, finding potential participants, and more - all directly on-wiki. If you are an organizer or think your community would benefit from this extension, start a discussion to enable it on your wiki today. To learn more about how to enable this extension on your wiki, visit the [[m:CampaignEvents/Deployment status#How to Request the CampaignEvents Extension for your wiki|deployment status page]]. '''Updates for editors''' * Users of the iOS Wikipedia App in Italy and Mexico on the Italian, Spanish, and English Wikipedias, can see a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Personalized Wikipedia Year in Review|personalized Year in Review]] with insights based on their reading and editing history. * Users of the Android Wikipedia App in Sub-Saharan Africa and South Asia can see the new [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Rabbit Holes|Rabbit Holes]] feature. This feature shows a suggested search term in the Search bar based on the current article being viewed, and a suggested reading list generated from the user’s last two visited articles. * The [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|global reminder bot]] is now active and running on nearly 800 wikis. This service reminds most users holding temporary rights when they are about to expire, so that they can renew should they want to. See [[m:Global reminder bot/Technical details|the technical details page]] for more information. * The next issue of Tech News will be sent out on 13 January 2025 because of the end of year holidays. Thank you to all of the translators, and people who submitted content or feedback, this year. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was [[phab:T374988|fixed]] in the Android Wikipedia App which had caused translatable SVG images to show the wrong language when they were tapped. '''Updates for technical contributors''' * There is no new MediaWiki version next week. The next deployments will start on 14 January. [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/Deployments/Yearly_calendar/2025] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/51|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2024-W51"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:25, 16 December 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=27942374 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-03</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W03"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/03|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Single User Login system is being updated over the next few months. This is the system which allows users to fill out the login form on one Wikimedia site and get logged in on all others at the same time. It needs to be updated because of the ways that browsers are increasingly restricting cross-domain cookies. To accommodate these restrictions, login and account creation pages will move to a central domain, but it will still appear to the user as if they are on the originating wiki. The updated code will be enabled this week for users on test wikis. This change is planned to roll out to all users during February and March. See [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Platform Team/SUL3#Deployment|the SUL3 project page]] for more details and a timeline. '''Updates for editors''' * On wikis with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:PageAssessments|PageAssessments]] installed, you can now [[mw:Special:MyLanguage/Extension:PageAssessments#Search|filter search results]] to pages in a given WikiProject by using the <code dir=ltr>inproject:</code> keyword. (These wikis: {{int:project-localized-name-arwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-enwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-enwikivoyage/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-frwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-huwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-newiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-trwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-zhwiki/en}}) [https://phabricator.wikimedia.org/T378868] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q34129|Tigre]] ([[w:tig:|<code>w:tig:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T381377] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:35}} community-submitted {{PLURAL:35|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, there was a bug with updating a user's edit-count after making a rollback edit, which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T382592] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Wikimedia REST API users, such as bot operators and tool maintainers, may be affected by ongoing upgrades. Starting the week of January 13, we will begin rerouting [[phab:T374683|some page content endpoints]] from RESTbase to the newer MediaWiki REST API endpoints for all wiki projects. This change was previously available on testwiki and should not affect existing functionality, but active users of the impacted endpoints may raise issues directly to the [[phab:project/view/6931/|MediaWiki Interfaces Team]] in Phabricator if they arise. * Toolforge tool maintainers can now share their feedback on Toolforge UI, an initiative to provide a web platform that allows creating and managing Toolforge tools through a graphic interface, in addition to existing command-line workflows. This project aims to streamline active maintainers’ tasks, as well as make registration and deployment processes more accessible for new tool creators. The initiative is still at a very early stage, and the Cloud Services team is in the process of collecting feedback from the Toolforge community to help shape the solution to their needs. [[wikitech:Wikimedia Cloud Services team/EnhancementProposals/Toolforge UI|Read more and share your thoughts about Toolforge UI]]. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] For tool and library developers who use the OAuth system: The identity endpoint used for [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For Developers#Identifying the user|OAuth 1]] and [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For Developers#Identifying the user 2|OAuth 2]] returned a JSON object with an integer in its <code>sub</code> field, which was incorrect (the field must always be a string). This has been fixed; the fix will be deployed to Wikimedia wikis on the week of January 13. [https://phabricator.wikimedia.org/T382139] * Many wikis currently use [[:mw:Parsoid/Parser Unification/Cite CSS|Cite CSS]] to render custom footnote markers in Parsoid output. Starting January 20 these rules will be disabled, but the developers ask you to ''not'' clean up your <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Common.css]]</bdi> until February 20 to avoid issues during the migration. Your wikis might experience some small changes to footnote markers in Visual Editor and when using experimental Parsoid read mode, but if there are changes these are expected to bring the rendering in line with the legacy parser output. [https://phabricator.wikimedia.org/T370027] '''Meetings and events''' * The next meeting in the series of [[c:Special:MyLanguage/Commons:WMF support for Commons/Commons community calls|Wikimedia Foundation Community Conversations with the Wikimedia Commons community]] will take place on [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 15 January 2025 08:00 UTC|January 15 at 8:00 UTC]] and [[m:Special:MyLanguage/Event:Commons community discussion - 15 January 2025 16:00 UTC|at 16:00 UTC]]. The topic of this call is defining the priorities in tool investment for Commons. Contributors from all wikis, especially users who are maintaining tools for Commons, are welcome to attend. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/03|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W03"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:42, 14 January 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28048614 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-04</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W04"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/04|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Administrators can mass-delete multiple pages created by a user or IP address using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Nuke|Extension:Nuke]]. It previously only allowed deletion of pages created in the last 30 days. It can now delete pages from the last 90 days, provided it is targeting a specific user or IP address. [https://phabricator.wikimedia.org/T380846] * On [[phab:P72148|wikis that use]] the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Patrolled edits|Patrolled edits]] feature, when the rollback feature is used to revert an unpatrolled page revision, that revision will now be marked as "manually patrolled" instead of "autopatrolled", which is more accurate. Some editors that use [[mw:Special:MyLanguage/Help:New filters for edit review/Filtering|filters]] on Recent Changes may need to update their filter settings. [https://phabricator.wikimedia.org/T302140] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Visual Editor's "Insert link" feature did not always suggest existing pages properly when an editor started typing, which has now been [[phab:T383497|fixed]]. '''Updates for technical contributors''' * The Structured Discussion extension (also known as Flow) is being progressively removed from the wikis. This extension is unmaintained and causes issues. It will be replaced by [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]], which is used on any regular talk page. [[mw:Special:MyLanguage/Structured Discussions/Deprecation#Deprecation timeline|The last group of wikis]] ({{int:project-localized-name-cawikiquote/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fiwikimedia/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-gomwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kabwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ptwikibooks/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-sewikimedia/en}}) will soon be contacted. If you have questions about this process, please ping [[m:User:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]] at your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T380912] * The latest quarterly [[mw:Technical_Community_Newsletter/2025/January|Technical Community Newsletter]] is now available. This edition includes: updates about services from the Data Platform Engineering teams, information about Codex from the Design System team, and more. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/04|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W04"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:37, 21 January 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28129769 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-05</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W05"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/05|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Patrollers and admins - what information or context about edits or users could help you to make patroller or admin decisions more quickly or easily? The Wikimedia Foundation wants to hear from you to help guide its upcoming annual plan. Please consider sharing your thoughts on this and [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Product & Technology OKRs|13 other questions]] to shape the technical direction for next year. '''Updates for editors''' * iOS Wikipedia App users worldwide can now access a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Personalized Wikipedia Year in Review/How your data is used|personalized Year in Review]] feature, which provides insights based on their reading and editing history on Wikipedia. This project is part of a broader effort to help welcome new readers as they discover and interact with encyclopedic content. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Edit patrollers now have a new feature available that can highlight potentially problematic new pages. When a page is created with the same title as a page which was previously deleted, a tag ('Recreated') will now be added, which users can filter for in [[{{#special:RecentChanges}}]] and [[{{#special:NewPages}}]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T56145] * Later this week, there will be a new warning for editors if they attempt to create a redirect that links to another redirect (a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Redirects#Double redirects|double redirect]]). The feature will recommend that they link directly to the second redirect's target page. Thanks to the user SomeRandomDeveloper for this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T326056] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Wikimedia wikis allow [[w:en:WebAuthn|WebAuthn]]-based second factor checks (such as hardware tokens) during login, but the feature is [[m:Community Wishlist Survey 2023/Miscellaneous/Fix security key (WebAuthn) support|fragile]] and has very few users. The MediaWiki Platform team is temporarily disabling adding new WebAuthn keys, to avoid interfering with the rollout of [[mw:MediaWiki Platform Team/SUL3|SUL3]] (single user login version 3). Existing keys are unaffected. [https://phabricator.wikimedia.org/T378402] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * For developers that use the [[wikitech:Data Platform/Data Lake/Edits/MediaWiki history dumps|MediaWiki History dumps]]: The Data Platform Engineering team has added a couple of new fields to these dumps, to support the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|Temporary Accounts]] initiative. If you maintain software that reads those dumps, please review your code and the updated documentation, since the order of the fields in the row will change. There will also be one field rename: in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>mediawiki_user_history</code></bdi> dump, the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>anonymous</code></bdi> field will be renamed to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>is_anonymous</code></bdi>. The changes will take effect with the next release of the dumps in February. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LKMFDS62TXGDN6L56F4ABXYLN7CSCQDI/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/05|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W05"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:15, 27 January 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28149374 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-06</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W06"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/06|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Editors who use the "Special characters" editing-toolbar menu can now see the 32 special characters you have used most recently, across editing sessions on that wiki. This change should help make it easier to find the characters you use most often. The feature is in both the 2010 wikitext editor and VisualEditor. [https://phabricator.wikimedia.org/T110722] * Editors using the 2010 wikitext editor can now create sublists with correct indentation by selecting the line(s) you want to indent and then clicking the toolbar buttons.[https://phabricator.wikimedia.org/T380438] You can now also insert <code><nowiki><code></nowiki></code> tags using a new toolbar button.[https://phabricator.wikimedia.org/T383010] Thanks to user stjn for these improvements. * Help is needed to ensure the [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|citation generator]] works properly on each wiki. ** (1) Administrators should update the local versions of the page <code dir=ltr>MediaWiki:Citoid-template-type-map.json</code> to include entries for <code dir=ltr>preprint</code>, <code dir=ltr>standard</code>, and <code dir=ltr>dataset</code>; Here are example diffs to replicate [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki%3ACitoid-template-type-map.json&diff=1189164774&oldid=1165783565 for 'preprint'] and [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki%3ACitoid-template-type-map.json&diff=1270832208&oldid=1270828390 for 'standard' and 'dataset']. ** (2.1) If the citoid map in the citation template used for these types of references is missing, [[mediawikiwiki:Citoid/Enabling Citoid on your wiki#Step 2.a: Create a 'citoid' maps value for each citation template|one will need to be added]]. (2.2) If the citoid map does exist, the TemplateData will need to be updated to include new field names. Here are example updates [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Template%3ACitation%2Fdoc&diff=1270829051&oldid=1262470053 for 'preprint'] and [https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Template%3ACitation%2Fdoc&diff=1270831369&oldid=1270829480 for 'standard' and 'dataset']. The new fields that may need to be supported are <code dir=ltr>archiveID</code>, <code dir=ltr>identifier</code>, <code dir=ltr>repository</code>, <code dir=ltr>organization</code>, <code dir=ltr>repositoryLocation</code>, <code dir=ltr>committee</code>, and <code dir=ltr>versionNumber</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T383666] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q15637215|Central Kanuri]] ([[w:knc:|<code>w:knc:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T385181] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the [[mediawikiwiki:Special:MyLanguage/Help:Extension:Wikisource/Wikimedia OCR|OCR (optical character recognition) tool]] used for Wikisource now supports a new language, Church Slavonic. [https://phabricator.wikimedia.org/T384782] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/06|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W06"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:09, 4 February 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28203495 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-07</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W07"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/07|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Product and Technology Advisory Council (PTAC) has published [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/February 2025 draft PTAC recommendation for feedback|a draft of their recommendations]] for the Wikimedia Foundation's Product and Technology department. They have recommended focusing on [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/February 2025 draft PTAC recommendation for feedback/Mobile experiences|mobile experiences]], particularly contributions. They request community [[m:Talk:Product and Technology Advisory Council/February 2025 draft PTAC recommendation for feedback|feedback at the talk page]] by 21 February. '''Updates for editors''' * The "Special pages" portlet link will be moved from the "Toolbox" into the "Navigation" section of the main menu's sidebar by default. This change is because the Toolbox is intended for tools relating to the current page, not tools relating to the site, so the link will be more logically and consistently located. To modify this behavior and update CSS styling, administrators can follow the instructions at [[phab:T385346|T385346]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T333211] * As part of this year's work around improving the ways readers discover content on the wikis, the Web team will be running an experiment with a small number of readers that displays some suggestions for related or interesting articles within the search bar. Please check out [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Content Discovery Experiments#Experiment 1: Display article recommendations in more prominent locations, search|the project page]] for more information. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Template editors who use TemplateStyles can now customize output for users with specific accessibility needs by using accessibility related media queries (<code dir=ltr>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/@media/prefers-reduced-motion prefers-reduced-motion]</code>, <code dir=ltr>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/@media/prefers-reduced-transparency prefers-reduced-transparency]</code>, <code dir=ltr>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/@media/prefers-contrast prefers-contrast]</code>, and <code dir=ltr>[https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/CSS/@media/forced-colors forced-colors]</code>). Thanks to user Bawolff for these improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T384175] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:22}} community-submitted {{PLURAL:22|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the global blocks log will now be shown directly on the {{#special:CentralAuth}} page, similarly to global locks, to simplify the workflows for stewards. [https://phabricator.wikimedia.org/T377024] '''Updates for technical contributors''' * Wikidata [[d:Special:MyLanguage/Help:Default values for labels and aliases|now supports a special language as a "default for all languages"]] for labels and aliases. This is to avoid excessive duplication of the same information across many languages. If your Wikidata queries use labels, you may need to update them as some existing labels are getting removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T312511] * The function <code dir="ltr">getDescription</code> was invoked on every Wiki page read and accounts for ~2.5% of a page's total load time. The calculated value will now be cached, reducing load on Wikimedia servers. [https://phabricator.wikimedia.org/T383660] * As part of the RESTBase deprecation [[mw:RESTBase/deprecation|effort]], the <code dir="ltr">/page/related</code> endpoint has been blocked as of February 6, 2025, and will be removed soon. This timeline was chosen to align with the deprecation schedules for older Android and iOS versions. The stable alternative is the "<code dir="ltr">morelike</code>" action API in MediaWiki, and [[gerrit:c/mediawiki/services/mobileapps/+/982154/13/pagelib/src/transform/FooterReadMore.js|a migration example]] is available. The MediaWiki Interfaces team [[phab:T376297|can be contacted]] for any questions. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/GFC2IJO7L4BWO3YTM7C5HF4MCCBE2RJ2/] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/January|Language and Internationalization newsletter]] is available. It includes: Updates about the "Contribute" menu; details on some of the newest language editions of Wikipedia; details on new languages supported by the MediaWiki interface; updates on the Community-defined lists feature; and more. * The latest [[mw:Extension:Chart/Project/Updates#January 2025: Better visibility into charts and tabular data usage|Chart Project newsletter]] is available. It includes updates on the progress towards bringing better visibility into global charts usage and support for categorizing pages in the Data namespace on Commons. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/07|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W07"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:12, 11 February 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28231022 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-08</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W08"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/08|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Communities using growth tools can now showcase one event on the <code>{{#special:Homepage}}</code> for newcomers. This feature will help newcomers to be informed about editing activities they can participate in. Administrators can create a new event to showcase at <code>{{#special:CommunityConfiguration}}</code>. To learn more about this feature, please read [[diffblog:2025/02/12/community-updates-module-connecting-newcomers-to-your-initiatives/|the Diff post]], have a look [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Community updates module|at the documentation]], or contact [[mw:Talk:Growth|the Growth team]]. '''Updates for editors''' [[File:Page Frame Features on desktop.png|thumb|Highlighted talk pages improvements]] * Starting next week, talk pages at these wikis – {{int:project-localized-name-eswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-frwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-itwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-jawiki/en}} – will get [[diffblog:2024/05/02/making-talk-pages-better-for-everyone/|a new design]]. This change was extensively tested as a Beta feature and is the last step of [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary|talk pages improvements]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T379102] * You can now navigate to view a redirect page directly from its action pages, such as the history page. Previously, you were forced to first go to the redirect target. This change should help editors who work with redirects a lot. Thanks to user stjn for this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T5324] * When a Cite reference is reused many times, wikis currently show either numbers like "1.23" or localized alphabetic markers like "a b c" in the reference list. Previously, if there were so many reuses that the alphabetic markers were all used, [[MediaWiki:Cite error references no backlink label|an error message]] was displayed. As part of the work to [[phab:T383036|modernize Cite customization]], these errors will no longer be shown and instead the backlinks will fall back to showing numeric markers like "1.23" once the alphabetic markers are all used. * The log entries for each change to an editor's user-groups are now clearer by specifying exactly what has changed, instead of the plain before and after listings. Translators can [[phab:T369466|help to update the localized versions]]. Thanks to user Msz2001 for these improvements. * A new filter has been added to the [[{{#special:Nuke}}]] tool, which allows administrators to mass delete pages, to enable users to filter for pages in a range of page sizes (in bytes). This allows, for example, deleting pages only of a certain size or below. [https://phabricator.wikimedia.org/T378488] * Non-administrators can now check which pages are able to be deleted using the [[{{#special:Nuke}}]] tool. Thanks to user MolecularPilot for this and the previous improvements. [https://phabricator.wikimedia.org/T376378] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed in the configuration for the AV1 video file format, which enables these files to play again. [https://phabricator.wikimedia.org/T382193] '''Updates for technical contributors''' * Parsoid Read Views is going to be rolling out to most Wiktionaries over the next few weeks, following the successful transition of Wikivoyage to Parsoid Read Views last year. For more information, see the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parsoid/Parser Unification]] project page. [https://phabricator.wikimedia.org/T385923][https://phabricator.wikimedia.org/T371640] * Developers of tools that run on-wiki should note that <code dir=ltr>mw.Uri</code> is deprecated. Tools requiring <code dir=ltr>mw.Uri</code> must explicitly declare <code dir=ltr>mediawiki.Uri</code> as a ResourceLoader dependency, and should migrate to the browser native <code dir=ltr>URL</code> API soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T384515] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/08|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W08"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:17, 17 February 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28275610 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-09</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W09"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/09|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Administrators can now customize how the [[m:Special:MyLanguage/User language|Babel feature]] creates categories using [[{{#special:CommunityConfiguration/Babel}}]]. They can rename language categories, choose whether they should be auto-created, and adjust other settings. [https://phabricator.wikimedia.org/T374348] * The <bdi lang="en" dir="ltr">[https://www.wikimedia.org/ wikimedia.org]</bdi> portal has been updated – and is receiving some ongoing improvements – to modernize and improve the accessibility of our portal pages. It now has better support for mobile layouts, updated wording and links, and better language support. Additionally, all of the Wikimedia project portals, such as <bdi lang="en" dir="ltr">[https://wikibooks.org wikibooks.org]</bdi>, now support dark mode when a reader is using that system setting. [https://phabricator.wikimedia.org/T373204][https://phabricator.wikimedia.org/T368221][https://meta.wikimedia.org/wiki/Project_portals] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wiktionary/en}} in [[d:Q33965|Santali]] ([[wikt:sat:|<code>wikt:sat:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T386619] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed that prevented clicking on search results in the web-interface for some Firefox for Android phone configurations. [https://phabricator.wikimedia.org/T381289] '''Meetings and events''' * The next Language Community Meeting is happening soon, February 28th at [https://zonestamp.toolforge.org/1740751200 14:00 UTC]. This week's meeting will cover: highlights and technical updates on keyboard and tools for the Sámi languages, Translatewiki.net contributions from the Bahasa Lampung community in Indonesia, and technical Q&A. If you'd like to join, simply [[mw:Wikimedia Language and Product Localization/Community meetings#28 February 2025|sign up on the wiki page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/09|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W09"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:42, 25 February 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28296129 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-10</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W10"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/10|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * All logged-in editors using the mobile view can now edit a full page. The "{{int:Minerva-page-actions-editfull}}" link is accessible from the "{{int:minerva-page-actions-overflow}}" menu in the toolbar. This was previously only available to editors using the [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Advanced mobile contributions|Advanced mobile contributions]] setting. [https://phabricator.wikimedia.org/T387180] * Interface administrators can now help to remove the deprecated Cite CSS code matching "<code dir="ltr">mw-ref</code>" from their local <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Common.css]]</bdi>. The list of wikis in need of cleanup, and the code to remove, [https://global-search.toolforge.org/?q=mw-ref%5B%5E-a-z%5D&regex=1&namespaces=8&title=.*css can be found with this global search] and in [https://ace.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki:Common.css&oldid=145662#L-139--L-144 this example], and you can learn more about how to help on the [[mw:Parsoid/Parser Unification/Cite CSS|CSS migration project page]]. The Cite footnote markers ("<code dir="ltr">[1]</code>") are now rendered by [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]], and the deprecated CSS is no longer needed. The CSS for backlinks ("<code dir="ltr">mw:referencedBy</code>") should remain in place for now. This cleanup is expected to cause no visible changes for readers. Please help to remove this code before March 20, after which the development team will do it for you. * When editors embed a file (e.g. <code><nowiki>[[File:MediaWiki.png]]</nowiki></code>) on a page that is protected with cascading protection, the software will no longer restrict edits to the file description page, only to new file uploads.[https://phabricator.wikimedia.org/T24521] In contrast, transcluding a file description page (e.g. <code><nowiki>{{:File:MediaWiki.png}}</nowiki></code>) will now restrict edits to the page.[https://phabricator.wikimedia.org/T62109] * When editors revert a file to an earlier version it will now require the same permissions as ordinarily uploading a new version of the file. The software now checks for 'reupload' or 'reupload-own' rights,[https://phabricator.wikimedia.org/T304474] and respects cascading protection.[https://phabricator.wikimedia.org/T140010] * When administrators are listing pages for deletion with the Nuke tool, they can now also list associated talk pages and redirects for deletion, alongside pages created by the target, rather than needing to manually delete these pages afterwards. [https://phabricator.wikimedia.org/T95797] * The [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/03|previously noted]] update to Single User Login, which will accommodate browser restrictions on cross-domain cookies by moving login and account creation to a central domain, will now roll out to all users during March and April. The team plans to enable it for all new account creation on [[wikitech:Deployments/Train#Tuesday|Group0]] wikis this week. See [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Platform Team/SUL3#Deployment|the SUL3 project page]] for more details and an updated timeline. * Since last week there has been a bug that shows some interface icons as black squares until the page has fully loaded. It will be fixed this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T387351] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q2044560|Sylheti]] ([[w:syl:|<code>w:syl:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T386441] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed with loading images in very old versions of the Firefox browser on mobile. [https://phabricator.wikimedia.org/T386400] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.19|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/10|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W10"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 02:31, 4 March 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28334563 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-11</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W11"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/11|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Editors who use password managers at multiple wikis may notice changes in the future. The way that our wikis provide information to password managers about reusing passwords across domains has recently been updated, so some password managers might now offer you login credentials that you saved for a different Wikimedia site. Some password managers already did this, and are now doing it for more Wikimedia domains. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Platform Team/SUL3|SUL3 project]] which aims to improve how our unified login works, and to keep it compatible with ongoing changes to the web-browsers we use. [https://phabricator.wikimedia.org/T385520][https://phabricator.wikimedia.org/T384844] * The Wikipedia Apps Team is inviting interested users to help improve Wikipedia’s offline and limited internet use. After discussions in [[m:Afrika Baraza|Afrika Baraza]] and the last [[m:Special:MyLanguage/ESEAP Hub/Meetings|ESEAP call]], key challenges like search, editing, and offline access are being explored, with upcoming focus groups to dive deeper into these topics. All languages are welcome, and interpretation will be available. Want to share your thoughts? [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Improving Wikipedia Mobile Apps for Offline & Limited Internet Use|Join the discussion]] or email <bdi lang="en" dir="ltr">aramadan@wikimedia.org</bdi>! * All wikis will be read-only for a few minutes on March 19. This is planned at [https://zonestamp.toolforge.org/1742392800 14:00 UTC]. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.20|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Newsletters/33|Growth newsletter]] is available. It includes: the launch of the Community Updates module, the most recent changes in Community Configuration, and the upcoming test of in-article suggestions for first-time editors. * An old API that was previously used in the Android Wikipedia app is being removed at the end of March. There are no current software uses, but users of the app with a version that is older than 6 months by the time of removal (2025-03-31), will no longer have access to the Suggested Edits feature, until they update their app. You can [[diffblog:2025/02/24/sunset-of-wikimedia-recommendation-api/|read more details about this change]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/11|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W11"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:10, 10 March 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28372257 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-12</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W12"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/12|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Twice a year, around the equinoxes, the Wikimedia Foundation's Site Reliability Engineering (SRE) team performs [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|a datacenter server switchover]], redirecting all traffic from one primary server to its backup. This provides reliability in case of a crisis, as we can always fall back on the other datacenter. [http://listen.hatnote.com/ Thanks to the Listen to Wikipedia] tool, you can hear the switchover take place: Before it begins, you'll hear the steady stream of edits; Then, as the system enters a brief read-only phase, the sound stops for a couple of minutes, before resuming after the switchover. You can [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|read more about the background and details of this process on the Diff blog]]. If you want to keep an ear out for the next server switchover, listen to the wikis on [https://zonestamp.toolforge.org/1742392800 March 19 at 14:00 UTC]. '''Updates for editors''' * The [https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=suggestions&from=en&to=es improved Content Translation tool dashboard] is now available in [[phab:T387820|10 Wikipedias]] and will be available for all Wikipedias [[phab:T387821|soon]]. With [[mw:Special:MyLanguage/Content translation#Improved translation experience|the unified dashboard]], desktop users can now: Translate new sections of an article; Discover and access topic-based [https://ig.m.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&active-list=suggestions&from=en&to=ig&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits article suggestion filters] (initially available only for mobile device users); Discover and access the [[mw:Special:MyLanguage/Translation suggestions: Topic-based & Community-defined lists|Community-defined lists]] filter, also known as "Collections", from wiki-projects and campaigns. * On Wikimedia Commons, a [[c:Commons:WMF support for Commons/Upload Wizard Improvements#Improve category selection|new system to select the appropriate file categories]] has been introduced: if a category has one or more subcategories, users will be able to click on an arrow that will open the subcategories directly within the form, and choose the correct one. The parent category name will always be shown on top, and it will always be possible to come back to it. This should decrease the amount of work for volunteers in fixing/creating new categories. The change is also available on mobile. These changes are part of planned improvements to the UploadWizard. * The Community Tech team is seeking wikis to join a pilot for the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023/Multiblocks|Multiblocks]] feature and a refreshed Special:Block page in late March. Multiblocks enables administrators to impose multiple different types of blocks on the same user at the same time. If you are an admin or steward and would like us to discuss joining the pilot with your community, please leave a message on the [[m:Talk:Community Wishlist Survey 2023/Multiblocks|project talk page]]. * Starting March 25, the Editing team will test a new feature for Edit Check at [[phab:T384372|12 Wikipedias]]: [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Multi-check|Multi-Check]]. Half of the newcomers on these wikis will see all [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#ref|Reference Checks]] during their edit session, while the other half will continue seeing only one. The goal of this test is to see if users are confused or discouraged when shown multiple Reference Checks (when relevant) within a single editing session. At these wikis, the tags used on edits that show References Check will be simplified, as multiple tags could be shown within a single edit. Changes to the tags are documented [[phab:T373949|on Phabricator]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T379131] * The [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]], which is a service for notifying users that their temporary user-rights are about to expire, now supports using the localized name of the user-rights group in the message heading. Translators can see the [[m:Global reminder bot/Translation|listing of existing translations and documentation]] to check if their language needs updating or creation. * The [[Special:GlobalPreferences|GlobalPreferences]] gender setting, which is used for how the software should refer to you in interface messages, now works as expected by overriding the local defaults. [https://phabricator.wikimedia.org/T386584] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:26}} community-submitted {{PLURAL:26|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Wikipedia App for Android had a bug fixed for when a user is browsing and searching in multiple languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T379777] '''Updates for technical contributors''' * Later this week, the way that Codex styles are loaded will be changing. There is a small risk that this may result in unstyled interface message boxes on certain pages. User generated content (e.g. templates) is not impacted. Gadgets may be impacted. If you see any issues [[phab:T388847|please report them]]. See the linked task for details, screenshots, and documentation on how to fix any affected gadgets. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.21|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/12|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W12"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:49, 17 March 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28412594 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-13</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W13"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/13|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Wikimedia Foundation is seeking your feedback on the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Product & Technology OKRs|drafts of the objectives and key results that will shape the Foundation's Product and Technology priorities]] for the next fiscal year (starting in July). The objectives are broad high-level areas, and the key-results are measurable ways to track the success of their objectives. Please share your feedback on the talkpage, in any language, ideally before the end of April. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] will be released to multiple wikis (see [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status#Global Deployment Plan|deployment plan]] for details) in April 2025, and the team has begun the process of engaging communities on the identified wikis. The extension provides tools to organize, manage, and promote collaborative activities (like events, edit-a-thons, and WikiProjects) on the wikis. The extension has three tools: [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]], [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaboration list|Collaboration List]], and [[m:Special:MyLanguage/Campaigns/Foundation Product Team/Invitation list|Invitation Lists]]. It is currently on 13 Wikipedias, including English Wikipedia, French Wikipedia, and Spanish Wikipedia, as well as Wikidata. Questions or requests can be directed to the [[mw:Help talk:Extension:CampaignEvents|extension talk page]] or in Phabricator (with <bdi lang="en" dir="ltr" style="white-space: nowrap;">#campaigns-product-team</bdi> tag). * Starting the week of March 31st, wikis will be able to set which user groups can view private registrants in [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]], as part of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents]] extension. By default, event organizers and the local wiki admins will be able to see private registrants. This is a change from the current behavior, in which only event organizers can see private registrants. Wikis can change the default setup by [[m:Special:MyLanguage/Requesting wiki configuration changes|requesting a configuration change]] in Phabricator (and adding the <bdi lang="en" dir="ltr" style="white-space: nowrap;">#campaigns-product-team</bdi> tag). Participants of past events can cancel their registration at any time. * Administrators at wikis that have a customized <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Sidebar]]</bdi> should check that it contains an entry for the {{int:specialpages}} listing. If it does not, they should add it using <code dir=ltr style="white-space: nowrap;">* specialpages-url|specialpages</code>. Wikis with a default sidebar will see the link moved from the page toolbox into the sidebar menu in April. [https://phabricator.wikimedia.org/T388927] * The Minerva skin (mobile web) combines both Notice and Alert notifications within the bell icon ([[File:OOjs UI icon bell.svg|16px|link=|class=skin-invert]]). There was a long-standing bug where an indication for new notifications was only shown if you had unseen Alerts. This bug is now fixed. In the future, Minerva users will notice a counter atop the bell icon when you have 1 or more unseen Notices and/or Alerts. [https://phabricator.wikimedia.org/T344029] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * VisualEditor has introduced a [[mw:VisualEditor/Hooks|new client-side hook]] for developers to use when integrating with the VisualEditor target lifecycle. This hook should replace the existing lifecycle-related hooks, and be more consistent between different platforms. In addition, the new hook will apply to uses of VisualEditor outside of just full article editing, allowing gadgets to interact with the editor in DiscussionTools as well. The Editing Team intends to deprecate and eventually remove the old lifecycle hooks, so any use cases that this new hook does not cover would be of interest to them and can be [[phab:T355555|shared in the task]]. * Developers who use the <code dir=ltr>mw.Api</code> JavaScript library, can now identify the tool using it with the <code dir=ltr>userAgent</code> parameter: <code dir=ltr>var api = new mw.Api( { userAgent: 'GadgetNameHere/1.0.1' } );</code>. If you maintain a gadget or user script, please set a user agent, because it helps with library and server maintenance and with differentiating between legitimate and illegitimate traffic. [https://phabricator.wikimedia.org/T373874][https://foundation.wikimedia.org/wiki/Policy:Wikimedia_Foundation_User-Agent_Policy] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.22|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W13"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:43, 24 March 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28443127 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-14</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W14"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/14|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Editing team is working on a new [[mw:Special:MyLanguage/Edit Check|Edit check]]: [[mw:Special:MyLanguage/Edit check#26 March 2025|Peacock check]]. This check's goal is to identify non-neutral terms while a user is editing a wikipage, so that they can be informed that their edit should perhaps be changed before they publish it. This project is at the early stages, and the team is looking for communities' input: [[phab:T389445|in this Phabricator task]], they are gathering on-wiki policies, templates used to tag non-neutral articles, and the terms (jargon and keywords) used in edit summaries for the languages they are currently researching. You can participate by editing the table on Phabricator, commenting on the task, or directly messaging [[m:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. * [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Platform Team/SUL3|Single User Login]] has now been updated on all wikis to move login and account creation to a central domain. This makes user login compatible with browser restrictions on cross-domain cookies, which have prevented users of some browsers from staying logged in. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:35}} community-submitted {{PLURAL:35|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Starting on March 31st, the MediaWiki Interfaces team will begin a limited release of generated OpenAPI specs and a SwaggerUI-based sandbox experience for [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API|MediaWiki REST APIs]]. They invite developers from a limited group of non-English Wikipedia communities (Arabic, German, French, Hebrew, Interlingua, Dutch, Chinese) to review the documentation and experiment with the sandbox in their preferred language. In addition to these specific Wikipedia projects, the sandbox and OpenAPI spec will be available on the [[testwiki:Special:RestSandbox|on the test wiki REST Sandbox special page]] for developers with English as their preferred language. During the preview period, the MediaWiki Interfaces Team also invites developers to [[mw:MediaWiki Interfaces Team/Feature Feedback/REST Sandbox|share feedback about your experience]]. The preview will last for approximately 2 weeks, after which the sandbox and OpenAPI specs will be made available across all wiki projects. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.23|MediaWiki]] '''In depth''' * Sometimes a small, [[gerrit:c/operations/cookbooks/+/1129184|one line code change]] can have great significance: in this case, it means that for the first time in years we're able to run all of the stack serving <bdi lang="en" dir="ltr">[http://maps.wikimedia.org/ maps.wikimedia.org]</bdi> - a host dedicated to serving our wikis and their multi-lingual maps needs - from a single core datacenter, something we test every time we perform a [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|datacenter switchover]]. This is important because it means that in case one of our datacenters is affected by a catastrophe, we'll still be able to serve the site. This change is the result of [[phab:T216826|extensive work]] by two developers on porting the last component of the maps stack over to [[w:en:Kubernetes|kubernetes]], where we can allocate resources more efficiently than before, thus we're able to withstand more traffic in a single datacenter. This work involved a lot of complicated steps because this software, and the software libraries it uses, required many long overdue upgrades. This type of work makes the Wikimedia infrastructure more sustainable. '''Meetings and events''' * [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Workshop Spring 2025|MediaWiki Users and Developers Workshop Spring 2025]] is happening in Sandusky, USA, and online, from 14–16 May 2025. The workshop will feature discussions around the usage of MediaWiki software by and within companies in different industries and will inspire and onboard new users. Registration and presentation signup is now available at the workshop's website. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/14|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W14"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:06, 1 April 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28473566 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-15</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W15"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/15|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * From now on, [[m:Special:MyLanguage/Interface administrators|interface admins]] and [[m:Special:MyLanguage/Central notice administrators|centralnotice admins]] are technically required to enable [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] before they can use their privileges. In the future this might be expanded to more groups with advanced user-rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T150898] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The Design System Team is preparing to release the next major version of Codex (v2.0.0) on April 29. Editors and developers who use CSS from Codex should see the [[mw:Codex/Release Timeline/2.0|2.0 overview documentation]], which includes guidance related to a few of the breaking changes such as <code dir=ltr style="white-space: nowrap;">font-size</code>, <code dir=ltr style="white-space: nowrap;">line-height</code>, and <code dir=ltr style="white-space: nowrap;">size-icon</code>. * The results of the [[mw:Developer Satisfaction Survey/2025|Developer Satisfaction Survey (2025)]]&nbsp; are now available. Thank you to all participants. These results help the Foundation decide what to work on next and to review what they recently worked on. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.24|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2025|2025 Wikimedia Hackathon]] will take place in Istanbul, Turkey, between 2–4 May. Registration for attending the in-person event will close on 13 April. Before registering, please note the potential need for a [https://www.mfa.gov.tr/turkish-representations.en.mfa visa] or [https://www.mfa.gov.tr/visa-information-for-foreigners.en.mfa e-visa] to enter the country. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/15|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W15"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:53, 7 April 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28507470 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-16</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W16"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/16|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Later this week, the default thumbnail size will be increased from 220px to 250px. This changes how pages are shown in all wikis and has been requested by some communities for many years, but wasn't previously possible due to technical limitations. [https://phabricator.wikimedia.org/T355914] * File thumbnails are now stored in discrete sizes. If a page specifies a thumbnail size that's not among the standard sizes (20, 40, 60, 120, 250, 330, 500, 960), then MediaWiki will pick the closest larger thumbnail size but will tell the browser to downscale it to the requested size. In these cases, nothing will change visually but users might load slightly larger images. If it doesn't matter which thumbnail size is used in a page, please pick one of the standard sizes to avoid the extra in-browser down-scaling step. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:Images#Thumbnail_sizes][https://phabricator.wikimedia.org/T355914] '''Updates for editors''' * The Wikimedia Foundation are working on a system called [[m:Edge Uniques|Edge Uniques]] which will enable [[:w:en:A/B testing|A/B testing]], help protect against [[:w:en:Denial-of-service attack|Distributed denial-of-service attacks]] (DDoS attacks), and make it easier to understand how many visitors the Wikimedia sites have. This is so that they can more efficiently build tools which help readers, and make it easier for readers to find what they are looking for. * To improve security for users, a small percentage of logins will now require that the account owner input a one-time password [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:EmailAuth|emailed to their account]]. It is recommended that you [[Special:Preferences#mw-prefsection-personal-email|check]] that the email address on your account is set correctly, and that it has been confirmed, and that you have an email set for this purpose. [https://phabricator.wikimedia.org/T390662] * "Are you interested in taking a short survey to improve tools used for reviewing or reverting edits on your Wiki?" This question will be [[phab:T389401|asked at 7 wikis starting next week]], on Recent Changes and Watchlist pages. The [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools|Moderator Tools team]] wants to know more about activities that involve looking at new edits made to your Wikimedia project, and determining whether they adhere to your project's policies. * On April 15, the full Wikidata graph will no longer be supported on <bdi lang="zxx" dir="ltr">[https://query.wikidata.org/ query.wikidata.org]</bdi>. After this date, scholarly articles will be available through <bdi lang="zxx" dir="ltr" style="white-space:nowrap;">[https://query-scholarly.wikidata.org/ query-scholarly.wikidata.org]</bdi>, while the rest of the data hosted on Wikidata will be available through the <bdi lang="zxx" dir="ltr">[https://query.wikidata.org/ query.wikidata.org]</bdi> endpoint. This is part of the scheduled split of the Wikidata Graph, which was [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/September 2024 scaling update|announced in September 2024]]. More information is [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS graph split|available on Wikidata]]. * The latest quarterly [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Newsletter/First quarter of 2025|Wikimedia Apps Newsletter]] is now available. It covers updates, experiments, and improvements made to the Wikipedia mobile apps. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The latest quarterly [[mw:Technical Community Newsletter/2025/April|Technical Community Newsletter]] is now available. This edition includes: an invitation for tool maintainers to attend the Toolforge UI Community Feedback Session on April 15th; recent community metrics; and recent technical blog posts. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.25|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/16|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W16"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:25, 15 April 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28540654 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-17</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W17"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/17|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Main Page|Wikifunctions]] is now integrated with [[w:dag:Solɔɣu|Dagbani Wikipedia]] since April 15. It is the first project that will be able to call [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Introduction|functions from Wikifunctions]] and integrate them in articles. A function is something that takes one or more inputs and transforms them into a desired output, such as adding up two numbers, converting miles into metres, calculating how much time has passed since an event, or declining a word into a case. Wikifunctions will allow users to do that through a simple call of [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Catalogue|a stable and global function]], rather than via a local template. [https://www.wikifunctions.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status_updates/2025-04-16] * A new type of lint error has been created: [[Special:LintErrors/empty-heading|{{int:linter-category-empty-heading}}]] ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Lint errors/empty-heading|documentation]]). The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Linter|Linter extension]]'s purpose is to identify wikitext patterns that must or can be fixed in pages and provide some guidance about what the problems are with those patterns and how to fix them. [https://phabricator.wikimedia.org/T368722] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:37}} community-submitted {{PLURAL:37|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Following its publication on HuggingFace, the "Structured Contents" dataset, developed by Wikimedia Enterprise, is [https://enterprise.wikimedia.com/blog/kaggle-dataset/ now also available on Kaggle]. This Beta initiative is focused on making Wikimedia data more machine-readable for high-volume reusers. They are releasing this beta version in a location that open dataset communities already use, in order to seek feedback, to help improve the product for a future wider release. You can read more about the overall [https://enterprise.wikimedia.com/blog/structured-contents-snapshot-api/#open-datasets Structured Contents project], and about the [https://enterprise.wikimedia.com/blog/structured-contents-wikipedia-infobox/ first release that's freely usable]. * There is no new MediaWiki version this week. '''Meetings and events''' * The Editing and Machine Learning Teams invite interested volunteers to a video meeting to discuss [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Peacock check|Peacock check]], which is the latest [[mw:Special:MyLanguage/Edit check|Edit check]] that will detect "peacock" or "overly-promotional" or "non-neutral" language whilst an editor is typing. Editors who work with newcomers, or help to fix this kind of writing, or are interested in how we use artificial intelligence in our projects are encouraged to attend. The [[mw:Special:MyLanguage/Editing team/Community Conversations#Next Conversation|meeting will be on April 28, 2025]] at [https://zonestamp.toolforge.org/1745863200 18:00–19:00 UTC] and hosted on Zoom. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/17|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W17"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:01, 21 April 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28578245 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-18</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W18"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/18|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Event organizers who host collaborative activities on [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status#Global Deployment Plan|multiple wikis]], including Bengali, Japanese, and Korean Wikipedias, will have access to the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] this week. Also, admins in the Wikipedia where the extension is enabled will automatically be granted the event organizer right soon. They won't have to manually grant themselves the right before they can manage events as [[phab:T386861|requested by a community]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The release of the next major version of [[mw:Special:MyLanguage/Codex|Codex]], the design system for Wikimedia, is scheduled for 29 April 2025. Technical editors will have access to the release by the week of 5 May 2025. This update will include a number of [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Release_Timeline/2.0#Breaking_changes|breaking changes]] and minor [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Release_Timeline/2.0#Visual_changes|visual changes]]. Instructions on handling the breaking and visual changes are documented on [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Release Timeline/2.0#|this page]]. Pre-release testing is reported in [[phab:T386298|T386298]], with post-release issues tracked in [[phab:T392379|T392379]] and [[phab:T392390|T392390]]. * Users of [[wikitech:Special:MyLanguage/Help:Wiki_Replicas|Wiki Replicas]] will notice that the database views of <code dir="ltr">ipblocks</code>, <code dir="ltr">ipblocks_ipindex</code>, and <code dir="ltr">ipblocks_compat</code> are [[phab:T390767|now deprecated]]. Users can query the <code dir="ltr">[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block_table|block]]</code> and <code dir="ltr">[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block_target_table|block_target]]</code> new views that mirror the new tables in the production database instead. The deprecated views will be removed entirely from Wiki Replicas in June, 2025. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.27|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/April|Language and Internationalization Newsletter]] is now available. This edition includes an overview of the improved [https://test.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&campaign=contributionsmenu&to=es&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=suggestions&from=en#/ Content Translation Dashboard Tool], [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/April#Language Support for New and Existing Languages|support for new languages]], [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/April#Wiki Loves Ramadan Articles Made In Content Translation Mobile Workflow|highlights from the Wiki Loves Ramadan campaign]], [[m:Special:MyLanguage/Research:Languages Onboarding Experiment 2024 - Executive Summary|results from the Language Onboarding Experiment]], an analysis of topic diversity in articles, and information on upcoming community meetings and events. '''Meetings and events''' * The [[Special:MyLanguage/Grants:Knowledge_Sharing/Connect/Calendar|Let's Connect Learning Clinic]] will take place on [https://zonestamp.toolforge.org/1745937000 April 29 at 14:30 UTC]. This edition will focus on "Understanding and Navigating Conflict in Wikimedia Projects". You can [[m:Special:MyLanguage/Event:Learning Clinic %E2%80%93 Understanding and Navigating Conflict in Wikimedia Projects (Part_1)|register now]] to attend. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Hackathon 2025|2025 Wikimedia Hackathon]], which brings the global technical community together to connect, brainstorm, and hack existing projects, will take place from May 2 to 4th, 2025, at Istanbul, Turkey. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W18"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:32, 28 April 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28585685 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-19</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W19"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/19|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Wikimedia Foundation has shared the latest draft update to their [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026|annual plan]] for next year (July 2025–June 2026). This includes an [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026|executive summary]] (also on [[diffblog:2025/04/25/sharing-the-wikimedia-foundations-2025-2026-draft-annual-plan/|Diff]]), details about the three main [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Goals|goals]] ([[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Product & Technology OKRs|Infrastructure]], [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Goals/Volunteer Support|Volunteer Support]], and [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Goals/Effectiveness|Effectiveness]]), [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Global Trends|global trends]], and the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Budget Overview|budget]] and [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026/Financial Model|financial model]]. Feedback and questions are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026|talk page]] until the end of May. '''Updates for editors''' * For wikis that have the [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status|CampaignEvents extension enabled]], two new feature improvements have been released: ** Admins can now choose which namespaces are permitted for [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]] via [[mw:Special:MyLanguage/Community Configuration|Community Configuration]] ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Permitted namespaces|documentation]]). The default setup is for event registration to be permitted in the Event namespace, but other namespaces (such as the project namespace or WikiProject namespace) can now be added. With this change, communities like WikiProjects can now more easily use Event Registration for their collaborative activities. ** Editors can now [[mw:Special:MyLanguage/Transclusion|transclude]] the Collaboration List on a wiki page ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Collaboration list/Transclusion|documentation]]). The Collaboration List is an automated list of events and WikiProjects on the wikis, accessed via {{#special:AllEvents}} ([[w:en:Special:AllEvents|example]]). Now, the Collaboration List can be added to all sorts of wiki pages, such as: a wiki mainpage, a WikiProject page, an affiliate page, an event page, or even a user page. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Developers who use the <code dir=ltr>moment</code> library in gadgets and user scripts should revise their code to use alternatives like the <code dir=ltr>Intl</code> library or the new <code dir=ltr>mediawiki.DateFormatter</code> library. The <code dir=ltr>moment</code> library has been deprecated and will begin to log messages in the developer console. You can see a global search for current uses, and [[phab:T392532|ask related questions in this Phabricator task]]. * Developers who maintain a tool that queries the Wikidata term store tables (<code dir=ltr style="white-space: nowrap;">wbt_*</code>) need to update their code to connect to a separate database cluster. These tables are being split into a separate database cluster. Tools that query those tables via the wiki replicas must be adapted to connect to the new cluster instead. [[wikitech:News/2025 Wikidata term store database split|Documentation and related links are available]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T390954] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.44/wmf.28|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates|Chart Project newsletter]] is available. It includes updates on preparing to expand the deployment to additional wikis as soon as this week (starting May 6) and scaling up over the following weeks, plus exploring filtering and transforming source data. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W19"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:15, 6 May 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28665011 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-20</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W20"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/20|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|"Get shortened URL"]] link on the sidebar now includes a [[phab:T393309|QR code]]. Wikimedia site users can now use it by scanning or downloading it to quickly share and access shared content from Wikimedia sites, conveniently. '''Updates for editors''' * The Wikimedia Foundation is working on a system called [[m:Edge Uniques|Edge Uniques]], which will enable [[w:en:A/B testing|A/B testing]], help protect against [[w:en:Denial-of-service attack|distributed denial-of-service attacks]] (DDoS attacks), and make it easier to understand how many visitors the Wikimedia sites have. This is to help more efficiently build tools which help readers, and make it easier for readers to find what they are looking for. Tech News has [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/16|previously written about this]]. The deployment will be gradual. Some might see the Edge Uniques cookie the week of 19 May. You can discuss this on the [[m:Talk:Edge Uniques|talk page]]. * Starting May 19, 2025, Event organisers in wikis with the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] enabled can use [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]] in the project namespace (e.g., Wikipedia namespace, Wikidata namespace). With this change, communities don't need admins to use the feature. However, wikis that don't want this change can remove and add the permitted namespaces at [[Special:CommunityConfiguration/CampaignEvents]]. * The Wikipedia project now has a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q36720|Nupe]] ([[w:nup:|<code>w:nup:</code>]]). This is a language primarily spoken in the North Central region of Nigeria. Speakers of this language are invited to contribute to [[w:nup:Tatacin feregi|new Wikipedia]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Developers can now access pre-parsed Dutch Wikipedia, amongst others (English, German, French, Spanish, Italian, and Portuguese) through the [https://enterprise.wikimedia.com/docs/snapshot/#structured-contents-snapshot-bundle-info-beta Structured Contents snapshots (beta)]. The content includes parsed Wikipedia abstracts, descriptions, main images, infoboxes, article sections, and references. * The <code dir="ltr">/page/data-parsoid</code> REST API endpoint is no longer in use and will be deprecated. It is [[phab:T393557|scheduled to be turned off]] on June 7, 2025. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.1|MediaWiki]] '''In depth''' * The [https://wikitech.wikimedia.org/wiki/News/2025_Cloud_VPS_VXLAN_IPv6_migration IPv6 support] is a newly introduced Cloud virtual network that significantly boosts Wikimedia platforms' scalability, security, and readiness for the future. If you are a technical contributor eager to learn more, check out [https://techblog.wikimedia.org/2025/05/06/wikimedia-cloud-vps-ipv6-support/ this blog post] for an in-depth look at the journey to IPv6. '''Meetings and events''' * The 2nd edition of 2025 of [[m:Special:MyLanguage/Afrika Baraza|Afrika Baraza]], a virtual platform for African Wikimedians to connect, will take place on [https://zonestamp.toolforge.org/1747328400 May 15 at 17:00 UTC]. This edition will focus on discussions regarding [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2025-2026|Wikimedia Annual planning and progress]]. * The [[m:Special:MyLanguage/MENA Connect Community Call|MENA Connect Community Call]], a virtual meeting for [[w:en:Middle East and North Africa|MENA]] Wikimedians to connect, will take place on [https://zonestamp.toolforge.org/1747501200 May 17 at 17:00 UTC]. You can [[m:Event:MENA Connect (Wiki_Diwan) APP Call|register now]] to attend. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/20|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W20"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:38, 12 May 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28714188 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-21</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W21"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/21|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Editing Team and the Machine Learning Team are working on a new check for newcomers: [[mw:Edit check/Peacock check|Peacock check]]. Using a prediction model, this check will encourage editors to improve the tone of their edits, using artificial intelligence. We invite volunteers to review the first version of the Peacock language model for the following languages: Arabic, Spanish, Portuguese, English, and Japanese. Users from these wikis interested in reviewing this model are [[mw:Edit check/Peacock check/model test|invited to sign up at MediaWiki.org]]. The deadline to sign up is on May 23, which will be the start date of the test. '''Updates for editors''' * From May 20, 2025, [[m:Special:MyLanguage/Oversight policy|oversighters]] and [[m:Special:MyLanguage/Meta:CheckUsers|checkusers]] will need to have their accounts secured with two-factor authentication (2FA) to be able to use their advanced rights. All users who belong to these two groups and do not have 2FA enabled have been informed. In the future, this requirement may be extended to other users with advanced rights. [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|Learn more]]. * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2023/Multiblocks|Multiblocks]] will begin mass deployment by the end of the month: all non-Wikipedia projects plus Catalan Wikipedia will adopt Multiblocks in the week of May 26, while all other Wikipedias will adopt it in the week of June 2. Please [[m:Talk:Community Wishlist Survey 2023/Multiblocks|contact the team]] if you have concerns. Administrators can test the new user interface now on your own wiki by browsing to [{{fullurl:Special:Block|usecodex=1}} {{#special:Block}}?usecodex=1], and can test the full multiblocks functionality [[testwiki:Special:Block|on testwiki]]. Multiblocks is the feature that makes it possible for administrators to impose different types of blocks on the same user at the same time. See the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Manage blocks|help page]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T377121] * Later this week, the [[{{#special:SpecialPages}}]] listing of almost all special pages will be updated with a new design. This page has been [[phab:T219543|redesigned]] to improve the user experience in a few ways, including: The ability to search for names and aliases of the special pages, sorting, more visible marking of restricted special pages, and a more mobile-friendly look. The new version can be [https://meta.wikimedia.beta.wmflabs.org/wiki/Special:SpecialPages previewed] at Beta Cluster now, and feedback shared in the task. [https://phabricator.wikimedia.org/T219543] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] is being enabled on more wikis. For a detailed list of when the extension will be enabled on your wiki, please read the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project#Deployment Timeline|deployment timeline]]. * [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Main Page|Wikifunctions]] will be deployed on May 27 on five Wiktionaries: [[wikt:ha:|Hausa]], [[wikt:ig:|Igbo]], [[wikt:bn:|Bengali]], [[wikt:ml:|Malayalam]], and [[wikt:dv:|Dhivehi/Maldivian]]. This is the second batch of deployment planned for the project. After deployment, the projects will be able to call [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Introduction|functions from Wikifunctions]] and integrate them in their pages. A function is something that takes one or more inputs and transforms them into a desired output, such as adding up two numbers, converting miles into metres, calculating how much time has passed since an event, or declining a word into a case. Wikifunctions will allow users to do that through a simple call of [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Catalogue|a stable and global function]], rather than via a local template. * Later this week, the Wikimedia Foundation will publish a hub for [[diffblog:2024/07/09/on-the-value-of-experimentation/|experiments]]. This is to showcase and get user feedback on product experiments. The experiments help the Wikimedia movement [[diffblog:2023/07/13/exploring-paths-for-the-future-of-free-knowledge-new-wikipedia-chatgpt-plugin-leveraging-rich-media-social-apps-and-other-experiments/|understand new users]], how they interact with the internet and how it could affect the Wikimedia movement. Some examples are [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Generated Video|generated video]], the [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Roblox game|Wikipedia Roblox speedrun game]] and [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Discord bot|the Discord bot]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:29}} community-submitted {{PLURAL:29|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, there was a bug with creating an account using the API, which has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T390751] '''Updates for technical contributors''' * Gadgets and user scripts that interact with [[{{#special:Block}}]] may need to be updated to work with the new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Manage blocks|manage blocks interface]]. Please review the [[mw:Help:Manage blocks/Developers|developer guide]] for more information. If you need help or are unable to adapt your script to the new interface, please let the team know on the [[mw:Help talk:Manage blocks/Developers|talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T377121] * The <code dir=ltr>mw.title</code> object allows you to get information about a specific wiki page in the [[w:en:Wikipedia:Lua|Lua]] programming language. Starting this week, a new property will be added to the object, named <code dir=ltr>isDisambiguationPage</code>. This property allows you to check if a page is a disambiguation page, without the need to write a custom function. [https://phabricator.wikimedia.org/T71441] * [[File:Octicons-tools.svg|15px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] User script developers can use a [[toolforge:gitlab-content|new reverse proxy tool]] to load javascript and css from [[gitlab:|gitlab.wikimedia.org]] with <code dir=ltr>mw.loader.load</code>. The tool's author hopes this will enable collaborative development workflows for user scripts including linting, unit tests, code generation, and code review on <bdi lang="zxx" dir="ltr">gitlab.wikimedia.org</bdi> without a separate copy-and-paste step to publish scripts to a Wikimedia wiki for integration and acceptance testing. See [[wikitech:Tool:Gitlab-content|Tool:Gitlab-content on Wikitech]] for more information. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.2|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * The 12th edition of [[m:Special:MyLanguage/Wiki Workshop 2025|Wiki Workshop 2025]], a forum that brings together researchers that explore all aspects of Wikimedia projects, will be held virtually on 21-22 May. Researchers can [https://pretix.eu/wikimedia/wikiworkshop2025/ register now]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/21|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W21"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:13, 19 May 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28724712 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-22</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W22"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/22|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * A community-wide discussion about a very delicate issue for the development of [[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]] is now open on Meta: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. The discussion is open until June 12 at [[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]], and every opinion is welcomed. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation. '''Updates for editors''' * Since last week, on all wikis except [[phab:T388604|the largest 20]], people using the mobile visual editor will have [[phab:T385851|additional tools in the menu bar]], accessed using the new <code>+</code> toolbar button. To start, the new menu will include options to add: citations, hieroglyphs, and code blocks. Deployment to the remaining wikis is [[phab:T388605|scheduled]] to happen in June. * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] The <code dir=ltr>[[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserFunctions##ifexist|#ifexist]]</code> parser function will no longer register a link to its target page. This will improve the usefulness of [[{{#special:WantedPages}}]], which will eventually only list pages that are the target of an actual red link. This change will happen gradually as the source pages are updated. [https://phabricator.wikimedia.org/T14019] * This week, the Moderator Tools team will launch [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|a new filter to Recent Changes]], starting at Indonesian Wikipedia. This new filter highlights edits that are likely to be reverted. The goal is to help Recent Changes patrollers identify potentially problematic edits. Other wikis will benefit from this filter in the future. * Upon clicking an empty search bar, logged-out users will see suggestions of articles for further reading. The feature will be available on both desktop and mobile. Readers of Catalan, Hebrew, and Italian Wikipedias and some sister projects will receive the change between May 21 and mid-June. Readers of other wikis will receive the change later. The goal is to encourage users to read the wikis more. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Content Discovery Experiments/Search Suggestions|Learn more]]. * Some users of the Wikipedia Android app can use a new feature for readers, [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/TrivaGame|WikiGames]], a daily trivia game based on real historical events. The release has started as an A/B test, available to 50% of users in the following languages: English, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Newsletter|Newsletter extension]] that is available on MediaWiki.org allows the creation of [[mw:Special:Newsletters|various newsletters]] for global users. The extension can now publish new issues as section links on an existing page, instead of requiring a new page for each issue. [https://phabricator.wikimedia.org/T393844] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The previously deprecated <code dir=ltr>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Ipblocks table|ipblocks]]</code> views in [[wikitech:Help:Wiki Replicas|Wiki Replicas]] will be removed in the beginning of June. Users are encouraged to query the new <code dir=ltr>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block table|block]]</code> and <code dir=ltr>[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block target table|block_target]]</code> views instead. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.3|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[d:Special:MyLanguage/Event:Wikidata and Sister Projects|Wikidata and Sister Projects]] is a multi-day online event that will focus on how Wikidata is integrated to Wikipedia and the other Wikimedia projects. The event runs from May 29 – June 1. You can [[d:Special:MyLanguage/Event:Wikidata and Sister Projects#Sessions|read the Program schedule]] and [[d:Special:RegisterForEvent/1291|register]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W22"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:05, 26 May 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28788673 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-23</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W23"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/23|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] is now available on all Wikimedia wikis. Editors can use this new extension to create interactive data visualizations like bar, line, area, and pie charts. Charts are designed to replace many of the uses of the legacy [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Graph|Graph extension]]. '''Updates for editors''' * It is now easier to configure automatic citations for your wiki within the visual editor's [[mw:Special:MyLanguage/Citoid/Enabling Citoid on your wiki|citation generator]]. Administrators can now set a default template by using the <code dir=ltr>_default</code> key in the local <bdi lang="en" dir="ltr">[[MediaWiki:Citoid-template-type-map.json]]</bdi> page ([[mw:Special:Diff/6969653/7646386|example diff]]). Setting this default will also help to future-proof your existing configurations when [[phab:T347823|new item types]] are added in the future. You can still set templates for individual item types as they will be preferred to the default template. [https://phabricator.wikimedia.org/T384709] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Starting the week of June 2, bots logging in using <code dir=ltr>action=login</code> or <code dir=ltr>action=clientlogin</code> will fail more often. This is because of stronger protections against suspicious logins. Bots using [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Bot passwords|bot passwords]] or using a loginless authentication method such as [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/Owner-only consumers|OAuth]] are not affected. If your bot is not using one of those, you should update it; using <code dir=ltr>action=login</code> without a bot password was deprecated [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/message/3EEMN7VQX5G7WMQI5K2GP5JC2336DPTD/|in 2016]]. For most bots, this only requires changing what password the bot uses. [https://phabricator.wikimedia.org/T395205] * From this week, Wikimedia wikis will allow ES2017 features in JavaScript code for official code, gadgets, and user scripts. The most visible feature of ES2017 is <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code>async</code>/<code>await</code></bdi> syntax, allowing for easier-to-read code. Until this week, the platform only allowed up to ES2016, and a few months before that, up to ES2015. [https://phabricator.wikimedia.org/T381537] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.4|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * Scholarship applications to participate in the [[m:Special:MyLanguage/GLAM Wiki 2025|GLAM Wiki Conference 2025]] are now open. The conference will take place from 30 October to 1 November, in Lisbon, Portugal. GLAM contributors who lack the means to support their participation can [[m:Special:MyLanguage/GLAM Wiki 2025/Scholarships|apply here]]. Scholarship applications close on June 7th. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W23"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:55, 2 June 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28819186 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-24</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W24"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/24|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product|Trust and Safety Product team]] is finalizing work needed to roll out [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] on large Wikipedias later this month. The team has worked with stewards and other users with extended rights to predict and address many use cases that may arise on larger wikis, so that community members can continue to effectively moderate and patrol temporary accounts. This will be the second of three phases of deployment – the last one will take place in September at the earliest. For more information about the recent developments on the project, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|see this update]]. If you have any comments or questions, write on the [[mw:Talk:Trust and Safety Product/Temporary Accounts|talk page]], and [[m:Event:CEE Catch up Nr. 10 (June 2025)|join a CEE Catch Up]] this Tuesday. '''Updates for editors''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist expiry|watchlist expiry]] feature allows editors to watch pages for a limited period of time. After that period, the page is automatically removed from your watchlist. Starting this week, you can set a preference for the default period of time to watch pages. The [[Special:Preferences#mw-prefsection-watchlist-pageswatchlist|preferences]] also allow you to set different default watch periods for editing existing pages, pages you create, and when using rollback. [https://phabricator.wikimedia.org/T265716] [[File:Talk pages default look (April 2023).jpg|thumb|alt=Screenshot of the visual improvements made on talk pages|Example of a talk page with the new design, in French.]] * The appearance of talk pages will change at almost all Wikipedias ([[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2024/19|some]] have already received this design change, [[phab:T379264|a few]] will get these changes later). You can read details about the changes [[diffblog:2024/05/02/making-talk-pages-better-for-everyone/|on ''Diff'']]. It is possible to opt out of these changes [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing-discussion|in user preferences]] ("{{int:discussiontools-preference-visualenhancements}}"). [https://phabricator.wikimedia.org/T319146][https://phabricator.wikimedia.org/T392121] * Users with specific extended rights (including administrators, bureaucrats, checkusers, oversighters, and stewards) can now have IP addresses of all temporary accounts [[phab:T358853|revealed automatically]] during time-limited periods where they need to combat high-speed account-hopping vandalism. This feature was requested by stewards. [https://phabricator.wikimedia.org/T386492] * This week, the Moderator Tools and Machine Learning teams will continue the rollout of [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|a new filter to Recent Changes]], releasing it to several more Wikipedias. This filter utilizes the Revert Risk model, which was created by the Research team, to highlight edits that are likely to be reverted and help Recent Changes patrollers identify potentially problematic contributions. The feature will be rolled out to the following Wikipedias: {{int:project-localized-name-afwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-bnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cywiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hawwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-iswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kkwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-simplewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-trwiki/en}}. The rollout will continue in the coming weeks to include [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|the rest of the Wikipedias in this project]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T391964] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * AbuseFilter editors active on Meta-Wiki and large Wikipedias are kindly asked to update AbuseFilter to make it compatible with temporary accounts. A link to the instructions and the private lists of filters needing verification are [[phab:T369611|available on Phabricator]]. * Lua modules now have access to the name of a page's associated thumbnail image, and on [https://gerrit.wikimedia.org/g/operations/mediawiki-config/+/2e4ab14aa15bb95568f9c07dd777065901eb2126/wmf-config/InitialiseSettings.php#10849 some wikis] to the WikiProject assessment information. This is possible using two new properties on [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#added-by-extensions|mw.title objects]], named <code dir=ltr>pageImage</code> and <code dir=ltr>pageAssessments</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T131911][https://phabricator.wikimedia.org/T380122] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.5|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W24"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:17, 10 June 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28846858 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-25</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W25"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/25|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * You can [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/359761?lang=en nominate your favorite tools] for the sixth edition of the [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|Coolest Tool Award]]. Nominations are anonymous and will be open until June 25. You can re-use the survey to nominate multiple tools. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.6|MediaWiki]] '''In depth''' * Foundation staff and technical volunteers use Wikimedia APIs to build the tools, applications, features, and integrations that enhance user experiences. Over the coming years, the MediaWiki Interfaces team will be investing in Wikimedia web (HTTP) APIs to better serve technical volunteer needs and protect Wikimedia infrastructure from potential abuse. You can [https://techblog.wikimedia.org/2025/06/12/apis-as-a-product-investing-in-the-current-and-next-generation-of-technical-contributors/ read more about their plans to evolve the APIs in this Techblog post]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W25"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:39, 16 June 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28870688 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-26</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W26"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/26|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * This week, the Moderator Tools and Machine Learning teams will continue the rollout of [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|a new filter to Recent Changes]], releasing it to the third and last batch of Wikipedias. This filter utilizes the Revert Risk model, which was created by the Research team, to highlight edits that are likely to be reverted and help Recent Changes patrollers identify potentially problematic contributions. The feature will be rolled out to the following Wikipedias: {{int:project-localized-name-azwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-lawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mkwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-mrwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nnwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-pawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-swwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-tlwiki/en}}. The rollout will continue in the coming weeks to include [[mw:Special:MyLanguage/2025 RecentChanges Language Agnostic Revert Risk Filtering|the rest of the Wikipedias in this project]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T391964] '''Updates for editors''' * Last week, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] were rolled out on Czech, Korean, and Turkish Wikipedias. This and next week, deployments on larger Wikipedias will follow. [[mw:Talk:Trust and Safety Product/Temporary Accounts|Share your thoughts]] about the project. [https://phabricator.wikimedia.org/T340001] * Later this week, the Editing team will release [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Multi check|Multi Check]] to all Wikipedias (except English Wikipedia). This feature shows multiple [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Reference check|Reference checks]] within the editing experience. This encourages users to add citations when they add multiple new paragraphs to a Wikipedia article. This feature was previously available as an A/B test. [https://analytics.wikimedia.org/published/reports/editing/multi_check_ab_test_report_final.html#summary-of-results The test shows] that users who are shown multiple checks are 1.3 times more likely to add a reference to their edit, and their edit is less likely to be reverted (-34.7%). [https://phabricator.wikimedia.org/T395519] * A few pages need to be renamed due to software updates and to match more recent Unicode standards. All of these changes are related to title-casing changes. Approximately 71 pages and 3 files will be renamed, across 15 wikis; the complete list is in [[phab:T396903|the task]]. The developers will rename these pages next week, and they will fix redirects and embedded file links a few minutes later via a system settings update. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed that had caused pages to scroll upwards when text near the top was selected. [https://phabricator.wikimedia.org/T364023] '''Updates for technical contributors''' * Editors can now use Lua modules to filter and transform tabular data for use with [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Extension:Chart]]. This can be used for things like selecting a subset of rows or columns from the source data, converting between units, statistical processing, and many other useful transformations. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart/Transforms|Information on how to use transforms is available]]. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Extension:Chart/Project/Updates] * The <code dir=ltr>all_links</code> variable in [[Special:AbuseFilter|AbuseFilter]] is now renamed to <code dir=ltr>new_links</code> for consistency with other variables. Old usages will still continue to work. [https://phabricator.wikimedia.org/T391811] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.7|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Newsletters/34|Growth newsletter]] is available. It includes: the recent updates for the "Add a Link" Task, two new Newcomer Engagement Features, and updates to Community Configuration. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/26|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W26"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:21, 23 June 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28870688 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-27</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W27"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/27|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] has been enabled on all Wikipedias. The extension makes it easier to organize and participate in collaborative activities, like edit-a-thons and WikiProjects, on the wikis. The extension has three features: [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]], [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaboration list|Collaboration List]], and [[m:Campaigns/Foundation Product Team/Invitation list|Invitation List]]. To request the extension for your wiki, visit the [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status#How to Request the CampaignEvents Extension for your wiki|Deployment information page]]. '''Updates for editors''' * AbuseFilter maintainers can now [[mw:Special:MyLanguage/Extension:IPReputation/AbuseFilter variables|match against IP reputation data]] in [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter|AbuseFilters]]. IP reputation data is information about the proxies and VPNs associated with the user's IP address. This data is not shown publicly and is not generated for actions performed by registered accounts. [https://phabricator.wikimedia.org/T354599] * Hidden content that is within [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Collapsible elements|collapsible parts of wikipages]] will now be revealed when someone searches the page using the web browser's "Find in page" function (Ctrl+F or ⌘F) in supporting browsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T327893][https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTML/Reference/Global_attributes/hidden#browser_compatibility] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new feature, called [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData/Template discovery|Favourite Templates]], will be deployed later this week on all projects (except English Wikipedia, which will receive the feature next week), following a piloting phase on Polish and Arabic Wikipedia, and Italian and English Wikisource. The feature will provide a better way for new and experienced contributors to recall and discover templates via the template dialog, by allowing users to put templates on a special "favourite list". The feature works with both the visual editor and the wikitext editor. The feature is a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Focus areas/Template recall and discovery|community wishlist focus area]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed that had caused some Notifications to be sent multiple times. [https://phabricator.wikimedia.org/T397103] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.8|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/27|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W27"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:41, 30 June 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28917415 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-28</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W28"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/28|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Temporary accounts|Temporary accounts]] have been rolled out on 18 large and medium-sized Wikipedias, including German, Japanese, French, and Chinese. Now, about 1/3 of all logged-out activity across wikis is coming from temporary accounts. Users involved in patrolling may be interested in two new documentation pages: [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Access to IP|Access to IP]], explaining everything related to access to temporary account IP addresses, and [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Repository|Repository]] with a list of new gadgets and user scripts. '''Updates for editors''' * Anyone can play an experimental new game, [[mw:Special:MyLanguage/New Engagement Experiments/WikiRun|WikiRun]], that lets you race through Wikipedia by clicking from one article to another, aiming to reach a target page in as few steps and in as little time as possible. The project's goal is to explore new ways of engaging readers. [https://wikirun-game.toolforge.org/ Try playing the game] and let the team know what you think [[mw:Talk:New Engagement Experiments/WikiRun|on the talk page]]. * Users of the Wikipedia Android app in some languages can now play the new [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/TrivaGame|trivia game]]. ''Which came first?'' is a simple history game where you guess which of two events happened earlier on today's date. It was previously available as an A/B test. It is now available to all users in English, German, French, Spanish, Portuguese, Russian, Arabic, Turkish, and Chinese. The goal of the feature is to help engage with new generations of readers. [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Tech/News/2025/22] * Users of the iOS Wikipedia App in some languages may see a new tabbed browsing feature that enables you to open multiple tabs while reading. This feature makes it easier to explore related topics and switch between articles. The A/B test is currently running in Arabic, English, and Japanese in selected regions. More details are available on the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Tabbed Browsing (Tabs)|Tabbed Browsing project page]]. * Bureaucrats on Wikimedia wikis can now use [[{{#special:VerifyOATHForUser}}]] to check if users have enabled [[mw:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T265726] * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new feature related to [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Focus areas/Template recall and discovery|Template Recall and Discovery]] will be deployed later this week to all Wikimedia projects: a [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData/Template discovery#Template categories|template category browser]] will be introduced to assist users in finding templates to put in their “favourite” list. The browser will allow users to browse a list of templates which have been organised into a given category tree. The feature has been requested by the community [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Wishes/Select templates by categories|through the Community Wishlist]]. * It is now possible to access watchlist preferences from the watchlist page. Also the redundant button to edit the watchlist has been removed. [https://www.mediawiki.org/wiki/Moderator_Tools/Watchlist] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * As part of [[mw:MediaWiki_1.44|MediaWiki 1.44]] there is now a unified built-in Notifications system that makes it easier for developers to send, manage, and customize notifications. Check out the updated documentation at [[mw:Manual:Notifications|Manual:Notifications]], information about migration in [[phab:T388663|T388663]] and details on deprecated hooks in [[phab:T389624|T389624]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.9|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[d:Special:MyLanguage/Event:WikidataCon 2025|WikidataCon 2025]], the conference dedicated to Wikidata is now open for [https://pretalx.com/wikidatacon-2025/cfp session proposals] and for [[d:Special:RegisterForEvent/1340|registration]]. This year's event will be held online from October 31 – November 02 and will explore on the theme of "Connecting People through Linked Open Data". '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/28|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W28"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:06, 8 July 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28930584 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-29</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W29"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/29|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateData/Template discovery#Featured templates|Featured templates]], a new feature related to [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Focus areas/Template recall and discovery|Template Recall and Discovery]] will be deployed this week to all Wikimedia projects: With this feature, editors will be able to quickly access a list of templates that are likely to be useful. These templates will be displayed in a list, under the "featured" tab of the template discovery interface. Administrators can define the list via the Community Configuration interface. The feature fulfills a request by the community [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Wishes/Easy access Templates|through the Community Wishlist]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T367428][https://phabricator.wikimedia.org/T392896] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the request to add Malayalam fonts in the [[oldWikisource:Special:MyLanguage/Wikisource:WS Export|Wikisource Book Export Tool]] was resolved and now, the rendering of Malayalam letters in exported Wikisource books are accurate. [https://phabricator.wikimedia.org/T374457] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.10|MediaWiki]] '''In depth''' * Developers, designers, and all Wikimedians are invited to [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/7953/ submit a project idea] for the Wikimania Hackathon 2025. Read [https://diff.wikimedia.org/2025/06/30/call-for-projects-wikimania-hackathon-2025-is-coming-to-nairobi/ this Diff blog post] for more details. '''Meetings and events''' * [[m:WikiIndaba conference 2025|WikiIndaba 2025]] scholarship application and program submission is open until 23:59 GMT on July 20. WikiIndaba is a regional conference for African Wikimedians both on the continent and in the diaspora to unite and grow together. Submit [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdJTv68R1OPASXXDfpIl8EWiMLTM-TDwh6_5gNVvFuWccFZ2Q/viewform your scholarship application] and [https://ee.kobotoolbox.org/x/BI3omIfH program proposal] now! * [https://br.wikimedia.org/wiki/WikiCon_Brasil_2025 WikiCon Brasil 2025] will take place on July 19-20 in Salvador, Bahia, Brazil. The Brazilian community members are encouraged to register and attend! '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/29|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W29"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:10, 14 July 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=28980963 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-30</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W30"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/30|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Translation Suggestions feature in the [[mw:Special:MyLanguage/Content translation|Content Translation tool]] now has another level of article filters added to the "[https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Special:ContentTranslation&filter-type=automatic&filter-id=previous-edits&active-list=suggestions&from=en&to=fi#/ ... More]" category. Translators who use the Suggestions feature can now select and receive article suggestions that are customized to geographical locations of their interest using the new "{{int:Cx-sx-suggestions-filters-tab-regions}}" filter. [https://phabricator.wikimedia.org/T113257] * Administrators can now limit "Add a Link" to newcomers. The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|"Add a Link"]] Structured Task [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Constructive activation experimentation#Enwiki A/B test & "Add a Link" Improvements (Wiki Experiences 1.2.11 & 1.2.16)|helps new account holders start editing]], but some communities have requested the ability to restrict it to its intended audience: newcomers. Administrators can configure this setting within the [[Special:CommunityConfiguration/GrowthSuggestedEdits|Community Configuration]] feature. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:29}} community-submitted {{PLURAL:29|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * For AbuseFilter editors on [[phab:T392144|some wikis]], it is now possible to filter edits based on the RevertRisk score of the edit being attempted. It is only populated if the action being evaluated is an edit. For more information, please see the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:ORES/AbuseFilter variables#What variables are available for use|ORES/AbuseFilter variables]] documentation. * The [[mw:Special:MyLanguage/Beta Cluster|Beta Cluster]] wikis have [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/YDABPV75LADRQCXMJAFWUP256N4EQ25B/|been moved]] from <code dir=ltr>beta.wmflabs.org</code> to <code dir=ltr>beta.wmcloud.org</code>. Users may need to update URLs in any tools, or in their password managers. Any related issues can be [[phab:T289318|reported in the task]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.11|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[m:Special:MyLanguage/WikiCite 2025|WikiCite 2025]] will take place from 29–31 August, both online and in-person in Bern, Switzerland. The event's goals are to reconnect communities, institutions, and individuals working with open citations, bibliographic data, and the Wikidata/Wikibase ecosystem. Registration is open and the call for proposals will be announced soon. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikidata@lists.wikimedia.org/message/KQZUG3ETKLBWPBYSB2YAWZIRPWHS24TG/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/30|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W30"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:43, 21 July 2025 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29005283 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-31</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W31"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/31|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Community Tech team will be focusing on wishes related to Watchlists and Recent Changes pages, over the next few months. They are looking for feedback. Please [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#July 24, 2025: Watchlists and Recent Changes pages|read the latest update]], and if you have ideas, please [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist|submit a wish]] on the topic. '''Updates for editors''' * The Wikimedia Commons community has decided to block [[:mw:Special:MyLanguage/Upload dialog|cross-wiki uploads]] to Wikimedia Commons, for all users without autoconfirmed rights on that wiki, starting on August 16. This is because of [[:c:Commons:Cross-wiki media upload tool/History|widespread problems]] related to files that are uploaded by newcomers. Users who are affected by this will get an error message with a link to the less restrictive UploadWizard on Commons. Please help translating the [[:c:Special:MyLanguage/MediaWiki:Abusefilter-disallowed-cross-wiki-upload|message]] or give feedback on the message text. Please also update your local help pages to explain this restriction. [https://phabricator.wikimedia.org/T370598] * On wikis with temporary accounts enabled and Meta-Wiki, administrators may now set up a footer for the Special:Contributions pages of temporary accounts, similar to those which can be shown on IP and user-account pages. They may do it by creating the page named <code dir=ltr>MediaWiki:Sp-contributions-footer-temp</code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T398347] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.12|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[wmania:Special:MyLanguage/2025:Wikimania|Wikimania 2025]] will run from August 6–9. The [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/schedule/ program is available] for you to plan which sessions you want to attend. Most sessions will be live-streamed, with exceptions for those that show the "no camera" icon. If you are joining online to watch live-streams and use the interactive features, please [[wmania:Special:MyLanguage/2025:Registration|register]] for a free virtual ticket. For example, you may be interested in technical sessions such as: ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/KFEFVG/ Temporary Accounts: Enhancing privacy for our unregistered editors] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/TVCVAB/ Building a Sustainable Future for Wikimedia Contributors] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/WTRQCJ/ A dozen visions for wikitext!] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/8YKKP9/ Coordinate Across Stakeholders with the Product and Technology Advisory Council] * The [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Fall 2025|MediaWiki Users and Developers Conference, Fall 2025]] will be held 28–30 October 2025 in Hanover, Germany. This event is organized by and for the third-party MediaWiki community. You can propose sessions and register to attend. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/31|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W31"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:27, 29 July 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29051727 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-32</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W32"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/32|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Editors can now enable the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/User Info|User Info card]]. This feature adds an icon next to usernames on history pages and similar user-contribution log pages. When you tap or click on the icon, it displays data related to that user account such as the number of edits, reverted edits, blocks, and more. It's part of a broader project to make it easier for moderators to evaluate account trustworthiness. The feature can be enabled in [[testwiki:Special:GlobalPreferences#mw-prefsection-rendering|your global preferences]], and later this week it will be available in local preferences. [https://phabricator.wikimedia.org/T386439] * Everybody is invited to share comments on [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaborative contributions|Collaborative Contributions]], a project recently launched by the [[m:Special:MyLanguage/Connection Team|Connection team]]. The project aims to create a new way to display the impact of collaborative editing activities (such as edit-a-thons, backlog drives, and WikiProjects) on the wikis. Post your comments on the [[m:Talk:CampaignEvents/Collaborative contributions|project talk page]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T378035] * Administrators can now define the default block duration for temporary accounts. To do that, they need to create a page named <code dir=ltr>MediaWiki:Ipb-default-expiry-temporary-account</code> and use a value defined in <code dir=ltr>MediaWiki:Ipboptions</code>. This allows administrators to easily block temporary accounts for 90 days, which is functionally equivalent to an indefinite block. The advantage of this solution is that it does not clutter Special:BlockList. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Block and unblock#Default block duration options|More documentation]] is available. [https://phabricator.wikimedia.org/T398626] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Gadgets can now include <code dir=ltr>.vue</code> files. This makes it easier to develop modern user interfaces using [[mw:Vue.js|Vue.js]], in particular using [[mw:Special:MyLanguage/Codex|Codex]], the official design system of Wikimedia. [[wmdoc:codex/latest/icons/overview.html|Codex icons]] can be loaded through the gadget definition. [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets#Pages|The documentation]] has examples. For user scripts that use Vue.js, an [[mw:API:CodexIcons|API module]] now exists to load Codex icons. [https://phabricator.wikimedia.org/T340460][https://phabricator.wikimedia.org/T311099] * Module developers can now use a [[mw:Help:Extension:Translate/Message Bundles/Lua reference|Lua interface]] to simplify the preparation of Lua modules for translation on Meta-Wiki. This improvement makes it easier for translators to find and edit module strings without dealing with raw Lua code. It helps prevent mistakes that could break the module during translation. Module developers and translators are invited to [[commons:File:Translatable modules video demo July 2025.webm|watch the demo video]], read more about [[mw:Special:MyLanguage/Translatable modules|translatable modules]] to understand how it works, refer to Meta-Wiki's [[m:Module:User Wikimedia project|Module:User Wikimedia project]] for example usage, and [[mw:Talk:Translatable modules|share their feedback]] on how well it addresses the challenges in their workflow. The interface still has some performance issues, so it should not be used in widely used modules yet. [https://phabricator.wikimedia.org/T359918] * Developers of external tools that connect to Wikimedia pages must set a user-agent that complies with [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|the user-agent policy]]. This policy will start to be more strongly enforced in August because of external crawlers that are [[diffblog:2025/04/01/how-crawlers-impact-the-operations-of-the-wikimedia-projects/|overusing]] Wikimedia's resources. Tools that are hosted on Wikimedia's Toolforge or Cloud VPS will not be affected by this for now, but should still set a user-agent. [[phab:T400119|More technical details are available]], and related questions are welcome in that task. * Parsoid Read Views is going to be rolling out to some smaller Wikipedias over the next few weeks, following the successful transition of Wikivoyages and Wiktionaries to Parsoid Read Views. For more information, see the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parsoid/Parser Unification]] project page. [https://phabricator.wikimedia.org/project/profile/7694/] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.13|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[wmania:Special:MyLanguage/2025:Wikimania|Wikimania 2025]] will run from August 6–9. The [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/schedule/ program is available] for you to plan which sessions you want to attend. Most sessions will be live-streamed, with exceptions for those that show the "no camera" icon. If you are joining online to watch live-streams and use the interactive features, please [[wmania:Special:MyLanguage/2025:Registration|register]] for a free virtual ticket. For example, you may be interested in technical sessions such as: ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/GEH9DH/ Wikimedia’s knowledge infrastructure in a changing internet: Establishing sustainable pathways for content reuse] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/7ELN9Q/ Wikifunctions is coming soon to a wiki near you!] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/ZMGVJV/ Shaping the Future of Wikipedia’s Reader Experience] ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/KCKTFZ/ Making Wikipedia More Readable: What Comes Next] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/32|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W32"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 03:41, 5 August 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29083927 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-33</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W33"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/33|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The WikiEditor toolbar now includes [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:WikiEditor#Keyboard shortcuts|its keyboard shortcuts]] in the tooltips for its buttons. This will help to improve the discoverability of this feature. [https://phabricator.wikimedia.org/T400583] * The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] published a set of [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/August 2025 draft PTAC proposals for feedback|proposed experiments]] the Wikimedia Foundation can try to improve communication with community. Feedback on the proposals are welcomed until August 22 on [[m:Talk:Product and Technology Advisory Council/August 2025 draft PTAC proposals for feedback|this talk page]]. * The search bar on the Minerva skin (mobile) has been updated to use the same type-ahead search component that is used on the Vector 2022 skin. There are no changes in search functionality but there are minor visual changes. Specifically, the close-search button has been changed from an "X" to a back arrow. This helps to distinguish it from the other "X" button that is used to clear any text. [https://phabricator.wikimedia.org/T393944] * Editors on some wikis will see a new toggle for "Group results by page" on watchlist, related changes, and recent changes pages. This is [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Watchlist/Experiment|an A/B experiment]] that is planned to start on August 11, and will run for 3–6 weeks on the Bengali, Chinese, Czech, French, Greek, Portuguese, and Urdu Wikipedias. The experiment will examine how making this feature more discoverable might affect editors' ability to find the edits they are looking for. [https://phabricator.wikimedia.org/T396789] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * The multiwiki datasets of [[:wikt:en:Module:Unicode data|Unicode data]] have been moved to [[c:Category:Unicode Module Datasets|Category:Unicode Module Datasets]] on Wikimedia Commons, to follow the idea of "One common data source, multiple local wikis". Most wikis have been updated to use the Commons version. You can ask questions at [[c:Category talk:Unicode Module Datasets|the talkpage]]. [https://en.wiktionary.org/wiki/Module_talk:Unicode_data#Data_from_commons] * Lua code can add warnings when something is wrong, by using the <code dir=ltr>mw.addWarning()</code> function. It is now possible to add more than one warning, instead of new warnings replacing old ones. If you maintain a Lua module that used warnings, you should check it still works as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T398390] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.14|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/33|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W33"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:30, 11 August 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29106516 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-34</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W34"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/34|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Later this week, people who are logged-in and have the "[[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary|Discussion tools]]" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|Beta Feature]] enabled will gain the ability to "Thank" individual comments directly from talk pages, rather than needing to navigate to page history. [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary#Comment actions|Learn more about this feature]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T400849] * An A/B test comparing two versions of the desktop donate link launched on testwiki on 12 August and on English Wikipedia 14 August for 0.1% of logged out users on the desktop site. The experiment will run for three weeks, ending on 12 September. [https://phabricator.wikimedia.org/T395716] * An A/A test to measure the baseline for reader retention was launched 12 August using [[wikitech:Experimentation Lab|Experimentation Lab]]. This measures the percentage of users who revisit a wiki after their initial visit over a 14-day period. No visual changes are expected. The experiment will run through 31 August. [https://phabricator.wikimedia.org/T399227] * Five new wikis have been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikisource/en}} in [[d:Q34057|Tagalog]] ([[s:tl:|<code>s:tl:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T388639] ** a {{int:project-localized-name-group-wikisource/en}} in [[d:Q36213|Madurese]] ([[s:mad:|<code>s:mad:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T391747] ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3450749|Rakhine]] ([[w:rki:|<code>w:rki:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T392490] ** a {{int:project-localized-name-group-wikibooks/en}} in [[d:Q13324|Minangkabau]] ([[b:min:|<code>b:min:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T395452] ** a {{int:project-localized-name-group-wiktionary/en}} in [[d:Q7598268|Standard Moroccan Amazigh]] ([[wikt:zgh:|<code>wikt:zgh:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T399684] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:46}} community-submitted {{PLURAL:46|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.15|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/34|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W34"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:39, 19 August 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29127690 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-35</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/35|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Octicons-gift.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Template authors can now use additional CSS properties, since the CSS sanitizer used by [[mw:Special:MyLanguage/Help:TemplateStyles|TemplateStyles]] was updated. For example: <code>width: fit-content</code>; <code>ruby-align</code>; relative units such as <code>lh</code>; and custom strings in <code>list-style-type</code>. These improvements are a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Wishes/Allow use of modern CSS in templates by updating the TemplateStyles CSS sanitizer|Community Wishlist wish]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271958][https://phabricator.wikimedia.org/T277755][https://phabricator.wikimedia.org/T293633][https://phabricator.wikimedia.org/T295088][https://phabricator.wikimedia.org/T326906][https://phabricator.wikimedia.org/T340057][https://phabricator.wikimedia.org/T360725][https://phabricator.wikimedia.org/T371809][https://phabricator.wikimedia.org/T375344][https://phabricator.wikimedia.org/T394619] * On large wikis, the default time period to display edits from, within the Special:RecentChanges page, has been changed from 7 days to 1 day. This is part of a performance improvement project. This should have no user-facing impact due to the quantity of edits on these wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T399455] * Administrators can now access the [[{{#special:BlockedExternalDomains}}]] page from the [[{{#special:CommunityConfiguration}}]] list page. This makes it easier to find. [https://phabricator.wikimedia.org/T393240] * Wikimedia Commons videos were not shown in the Videos tab in Google Search. The problem was investigated and reported to Google who have now fixed the issue. [https://phabricator.wikimedia.org/T396168][https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Wishlist/Wishes/Do_something_about_Google_%26_DuckDuckGo_search_not_indexing_media_files_and_categories_on_Commons] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wiktionary/en}} in [[d:Q33014|Betawi]] ([[wikt:bew:|<code>wikt:bew:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T402130] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:39}} community-submitted {{PLURAL:39|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Two fields of the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Recentchanges table|recentchanges database table]] are being removed. <code>rc_new</code> and <code>rc_type</code> are being removed in favor of <code>rc_source</code>. Queries to these older fields will start to fail starting this week and developers should use <code>rc_source</code> instead. These older fields were deprecated over 10 years ago and should not be in use. This is part of work to improve the performance and stability of queries to the recentchanges table. [https://phabricator.wikimedia.org/T400696] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.16|MediaWiki]] '''In depth''' * The latest quarterly [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Newsletter/2025/July|Language and Internationalization Newsletter]] is now available. This edition includes: support for new languages in MediaWiki and translatewiki; the start of the Language Onboarding and Development project to help support the growth of new and small wikis; updates on research projects; and more. '''Meetings and events''' * The next [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Language and Product Localization/Community meetings#29 August 2025|Language Community Meeting]] is happening soon, August 29th at [https://zonestamp.toolforge.org/1756479600 15:00 UTC]. This week's meeting will cover: the Avro keyboard developers from Wikimedia Bangladesh, who were recently awarded a national award for their contributions to this keyboard; and other topics. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W35"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 00:13, 26 August 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29175124 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-36</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W36"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/36|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Editing team wants to compile a list of templates, jargon terms, and policies used in edit summaries when a copyright violation is removed. This will help them identify the number of edits reverted due to copyright issues. We invite community members from the following Wikis to list these terms in [[Phab:T402601|T402601]], or to share their list with [[User:Trizek (WMF)|Trizek_(WMF)]]: {{int:project-localized-name-arwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-cswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-dewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-enwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-eswiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-fawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-frwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-hewiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-idwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-itwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-jawiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-kowiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-nlwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-plwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ptwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-trwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-ukwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-viwiki/en}}{{int:comma-separator/en}}{{int:project-localized-name-zhwiki/en}}. This project is open until September 9th 2025. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] has been enabled for all Wikisources. The extension makes it easier to organize and participate in collaborative activities, like edit-a-thons and WikiProjects, on the wikis. The extension has three features: [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]], [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaboration list|Collaboration List]], and [[m:Special:MyLanguage/Connection Team/Invitation list|Invitation List]]. To request the extension for your wiki, visit the Deployment information page. [https://meta.wikimedia.org/wiki/CampaignEvents/Deployment_status#How_to_Request_the_CampaignEvents_Extension_for_your_wiki] * The lists in the footer of the editing interface, such as "Templates used on this page," will now be organized into columns when there is enough space. This enhancement minimizes scrolling when editing lengthy articles on Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T401066] * On September 3rd, 2025 we will increase the sampling percentages of our [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Watchlist/Experiment#Scope of the experiment|group by toggle experiment]] of the <code>Special:RecentChanges</code>, <code>Special:Watchlist</code>, and <code>Special:RelatedChanges</code> pages on the Chinese, French, and Portuguese Wikipedias to 100 percent, allowing more editors to be part of this experiment. This adjustment is intended to ensure we have sufficient data to make informed decisions when evaluating the experiment results. [https://phabricator.wikimedia.org/T402958][https://phabricator.wikimedia.org/T396789] * Upon clicking an empty search bar, logged-out users will see suggestions of articles for further reading on English Wikipedia beginning the week of September 22. The feature will be available on both desktop and mobile. All non-English wikis received this change in June and July. The goal is to make it easier for users to find articles. [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Content Discovery Experiments/Search Suggestions|Learn more]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:37}} community-submitted {{PLURAL:37|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.17|MediaWiki]] '''In depth''' * Wikifunctions now has a new capability called "lightweight enumeration types", an enumeration type is simply a fixed set of values that's in the type's definition. This capability makes it quick and easy to define such a type, and allows for the reuse of values that are already present in Wikidata. Here is [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-07-19|a newsletter]] to learn more. * The latest [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Newsletter updates#August 2025: Newsletter #1|Readers Newsletter]] is now available. This edition includes: the formation of two new teams — Reader Growth and Reader Experience; insights into declining pageviews and account creations; highlights from the Wikimania Nairobi panel on improving the reading experience; upcoming experiments to engage new and existing readers; and more. '''Meetings and events''' * Spotlight on some Wikimania 2025 Sessions: ** Identifying AI-generated text by searching for ISBNs whose checksums fail: Mathias Schindler of WMDE [https://www.youtube.com/watch?v=Dw9o8Lsl974&t=15910s shared tools to help communities search for these]. ** [https://wikimedia.eventyay.com/talk/wikimania2025/talk/TCHZKH/ La durabilité du mouvement Wikimedia face aux défis actuels et futurs]: This session explored how Wikimedia can stay a trusted source of knowledge in the age of generative AI, information overload, and disinformation. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/36|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W36"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:51, 1 September 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29196010 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-37</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W37"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/37|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Editing team is working on a new check: [[mw:Special:MyLanguage/Paste check|Paste check]]. This check informs newcomers who paste text into Wikipedia that the content might not be accepted. This check is an effort to increase the likelihood that the new content people are adding to Wikipedia is aligned with the Movement's commitment to offering information under a free content license. This check will soon be tested at a few wikis. If your community is interested in this test, please [[phab:T403680|tell us in this task]], or [[mw:Talk:Edit check|contact the team]]. '''Updates for editors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] Later this week, users of the "{{int:codemirror-beta-feature-title}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] will be able to use a [[w:en:Lint (software)|linting tool]] to see errors or other potential problems in wikitext in real time. See the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|help page for more information]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T381577] * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|class=skin-invert|Advanced item]] When browsing a wiki (like <code dir=ltr>en.wikipedia.org</code>), the software responds in one of two ways: a desktop page, or a redirect to a mobile version on an "m" domain (like <code dir=ltr>en.m.wikipedia.org</code>). Over the next three weeks, MediaWiki will start displaying the mobile version to mobile devices directly on the standard domain, without this redirect. This change does not affect existing m-dot URLs, or the "Desktop view" opt-out. [[mw:Requests for comment/Mobile domain sunsetting/2025 Announcement|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T214998] * When an edit changes the categories of a page, the changes to the category membership counts are now happening asynchronously. This improves the speed of saving edits, especially when moving many pages to or from the same category, and reduces the risk of site outages, but it means that the counts can show outdated information for a few minutes. [https://phabricator.wikimedia.org/T365303] * Edits on Wikidata to qualifiers (properties and values) and references (properties and values) in a Wikidata item statement will now not add entries to the RecentChanges or Watchlist pages on all other Wikis. This is a temporary change to improve performance while other solutions are created. Wikidata's own pages remain unchanged. [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Reduce change propagation noise#Phase 1: Turn off (temporarily) Qualifiers and References Wikidata edits to the Recent Changes tables|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401286][https://phabricator.wikimedia.org/T400698] * Japanese-language wikis have had a major upgrade to the way that search works. The new search should generally give more accurate and more relevant search results. [https://phabricator.wikimedia.org/T318269] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.18|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/37|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W37"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 01:15, 9 September 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29238161 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-38</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W38"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/38|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * References lists that are made using the <code dir=ltr><nowiki><references/></nowiki></code> [[mw:Special:MyLanguage/Help:Cite#references-tag|tag]] will now automatically display with columns in Vector 2022 when readers are using its 'standard' settings for text-size and page-width. [https://phabricator.wikimedia.org/T334941] * Starting in the week of October 6, on [[gitiles:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/small.dblist|small wikis]] and [[gitiles:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/medium.dblist|medium wikis]] that have the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] enabled, all autoconfirmed users will be able to use [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]] as an organizer. No changes will be made for [[gitiles:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/large.dblist|large wikis]] unless requested in Phabricator. This change is being made to make it easier for more people to use Event Registration, especially on wikis that are less likely to have policies related to the Event Organizer right. [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Proposal to grant autoconfirmed users on small and medium wikis the organizer access to the event registration tool|Learn more]]. * Users that search using regular expressions (regex) can now use additional features including: ** for the <code dir=ltr>intitle:</code> keyword: [[mw:Special:MyLanguage/Help:CirrusSearch#Metacharacters|metacharacters]] for start-of-line (<code dir=ltr>^</code>) and end-of-line (<code dir=ltr>$</code>) anchors [https://phabricator.wikimedia.org/T317599] ** for both <code dir=ltr>intitle:</code> and <code dir=ltr>insource:</code> keywords: shorthand [[mw:Special:MyLanguage/Help:CirrusSearch#Character_Classes|character classes]] for digits (<code dir=ltr>\d</code>), whitespace (<code dir=ltr>\s</code>), and word characters (<code dir=ltr>\w</code>); and [[mw:Special:MyLanguage/Help:CirrusSearch#Escape codes|escape codes]] for line feed (<code dir=ltr>\r</code>), newline (<code dir=ltr>\n</code>), tab (<code dir=ltr>\t</code>), and unicode (e.g. <code dir=ltr>\uHHHH</code>). [https://phabricator.wikimedia.org/T403212] * When you search for text that looks like an IP, the system will now show search results. It used to take you to the contributions for that IP instead of showing search results. [https://phabricator.wikimedia.org/T306325] * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on September 24. This is planned at [https://zonestamp.toolforge.org/1758726000 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests which happen twice a year. You can [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|read more about the background and details of this process on the Diff blog]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug was fixed that affected users who used the page-tabs to switch from wikitext editing of a section into the visualeditor. [https://phabricator.wikimedia.org/T401043] '''Updates for technical contributors''' * The MediaWiki Interfaces team is redesigning the Wikimedia REST API Sandbox with Codex. If you have feedback on improvements for the API documentation or what makes developer experiences smooth (or frustrating), you’re invited to [https://calendar.google.com/calendar/u/0/appointments/schedules/AcZssZ2aZzbXeQvjOF7gB1fJXiwAYemQjKf4sXNaRODPA7_obFyNBwkzNkoVCoTF-aeov89kIjXHbCQm join an upcoming discovery interview], or [[mw:MediaWiki Interfaces Team/Developer Feedback/Wikimedia Web APIs|leave feedback onwiki]]. [[listarchive:list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/C4FBAOA57PH6G5ORVMAUF5TGYBLZDU5Q/|Learn more]]. * Edits to Wikidata aliases (an alternative name for an item or a property) will now be shown in RecentChanges and Watchlist entries on other wikis less often, reducing unnecessary notifications. This will reduce the overall quantity of 'noisy' entries. Wikidata's own pages remain unchanged. [[m:Wikidata For Wikimedia Projects/Reduce change propagation noise#Phase 1: More granular Alias tracking|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401288] * The new [https://www.unicode.org/versions/Unicode17.0.0/ Unicode 17.0] version has been released. The [[:c:Category:Unicode Module Datasets|datasets on Commons]] for the [[:d:Q39301585|Module:Unicode data]] have been updated. Wikipedias that do not use the Commons datasets should either update their own data or switch to the Commons datasets. * Users of the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise|Wikimedia Enterprise]] Structured Contents endpoints can now access [https://enterprise.wikimedia.com/blog/parsed-wikipedia-tables/ Parsed Tables]. The new Parsed Tables feature extracts and represents Wikipedia tables in structured JSON. This improves machine accessibility as part of the [https://enterprise.wikimedia.com/api/structured-contents/ Structured Contents initiative]. Structured Contents output is freely available through the [https://enterprise.wikimedia.com/docs/on-demand/#article-structured-contents-beta On-demand API], or through Wikimedia Cloud Services. * A [https://www.kaggle.com/datasets/wikimedia-foundation/english-wikipedia-people-dataset dataset of English Wikipedia biographical information] from [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise|Wikimedia Enterprise]] has been published on Kaggle, for evaluation and research. This provides structured data from more than 1.5 million biographies, including birth and death dates, education, affiliations, careers, awards, and more (from a June 2024 snapshot). * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.19|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Scholarships|Scholarship applications]] for Wikimania 2026 in Paris, France, are open until October 31. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/38|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W38"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:08, 15 September 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29263921 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-39</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/39|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [https://zonestamp.toolforge.org/1758726000 On September 24th at 15:00 UTC], all Wikimedia sites users will experience a brief read-only period due to a scheduled [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|datacenter server switchover]]. The Wikimedia Foundation's Site Reliability Engineering (SRE) team will redirect all traffic from one primary server to its backup. You can listen to the switchover using the [http://listen.hatnote.com/ "Listen to Wikipedia"] tool, where you will hear edits stop for a few minutes during the read-only phase, then resume. This twice-yearly datacenter server switchover ensures reliability by testing the backup datacenter, so that our sites can stay online even if the primary datacenter fails. You can [[diffblog:2025/03/12/hear-that-the-wikis-go-silent-twice-a-year/|read more about the process on the Diff blog]]. '''Updates for editors''' * Editors of [[f:Special:Mylanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-09-12#Next round of Wiktionaries to receive embedded Wikifunctions calls|60 more Wiktionaries]] will soon be able to call [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Introduction|functions from Wikifunctions]] and integrate them into their pages. A function takes one or more inputs and transforms them into a desired output, like adding numbers, converting miles to meters, calculating elapsed time, or declining a word into a case. They will join the other [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-08-29#Wikifunctions available on 65 Wiktionaries|65 Wiktionary language editions]], which already have access to embedded Wikifunctions calls. Later this year, plans are in place to expand to more Wiktionaries and the Incubator. * A new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#Technical metadata of another page|parser function]] has been added: <code><nowiki>{{#contentmodel}}</nowiki></code>. Template editors and admins can use it to get the localized or canonical name of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:ChangeContentModel|content model]] of a specific page. The function makes it easier to create and edit system messages, such as ''MediaWiki:editinginterface'', even when you switch types of pages, like wiki, JavaScript, CSS or JSON page. [https://phabricator.wikimedia.org/T328254] * Adding or editing a <code>DISPLAYTITLE</code> for an article using VisualEditor will no longer be broken. Editors who use VisualEditor mode to modify the <code><nowiki>{{DISPLAYTITLE}}</nowiki></code> would no longer have the literal text "DISPLAYTITLE" or its localized variant added to their articles. A list of pages that may have been affected and might need cleanup is documented in [[phab:P83438|this ticket]]. * Beta users of the Wikipedia Android app can now try the redesigned [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Android/Activity Tab Experiment|Activity tab]], which replaces the Edits tab. The new tab offers personalized insights into reading, editing, and donation activity, while simplifying navigation and making app use more engaging. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:12}} community-submitted {{PLURAL:12|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.20|MediaWiki]] '''In depth''' * Wikifunctions users can now import many essential facts involving [[f:Special:MyLanguage/Z6011|geo-coordinates]], [[f:Special:MyLanguage/Z6010|quantities]] and [[f:Special:MyLanguage/Z6064|time]] values from Wikidata. This is made possible by the creation of Wikifunctions types for these values, which makes them available for use by functions in Wikifunctions. Learn more about how this works in [[c:File:ImportingWikidataDatatypesIntoWikifunctions.webm|this video]] and Wikifunctions' [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-08-01#News in Types I: Wikidata quantity|August 1 newsletter]] (for quantities) and [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2025-08-22#News in Types: Wikidata geo-coordinate|August 22 newsletter]] (for geo-coordinates). '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W39"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 22:56, 22 September 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29305556 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-40</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W40"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/40|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * A major software upgrade has been made to [[phab:|Phabricator]]. The update introduces performance improvements, a refreshed search interface, enhancements to Maniphest task search, updates to user profile pages and project workboards, new Herald automation features, as well as general text input, mobile experience improvements and more. [https://phabricator.wikimedia.org/phame/post/view/321/iterative_improvements_september_2025/] '''Updates for editors''' * The Community Tech team will release the new Community Wishlist extension on October 1, that will improve the way wishes will be submitted. The new extension will allow users to add tags to their wishes to better categorise them, and (in a future iteration) to filter them by status, tags and focus areas. It will also be possible to support individual wishes again, as requested by the community in many instances. The old system will be retired. There will be a brief period of downtime while the extension is deployed and wishes are migrated to the new system. You can read more about this [[:m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|in the latest update]] or you can consult the [[:mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CommunityRequests|current documentation on MediaWiki]]. * As announced [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|on Diff blog]], the production trial of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|hCaptcha]] service for bot detection has begun. The trial is currently using hCaptcha to protect account creation on Chinese, Persian, Portuguese, Indonesian, Japanese, and Turkish Wikipedias, where it will replace our existing [[mw:Special:MyLanguage/Extension:ConfirmEdit#FancyCaptcha|CAPTCHA]] (FancyCaptcha). The goal with the trial is to better block bots while also improving usability and accessibility for users who encounter CAPTCHA challenges. * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CampaignEvents|CampaignEvents]] extension has been [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status|deployed]] to Wikimedia Commons. The extension makes it easier to organize and participate in collaborative activities, like edit-a-thons and WikiProjects, on the wikis. On Commons, anyone who is a registered user can use it as an event participant. To use it as an organizer, someone needs to have the [[c:Special:MyLanguage/Commons:Event organizers|event organizer right]]. * [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new feature to re-use references with different details has been released to German Wikipedia. You can [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#test|test the feature]] on testwiki or [https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/wiki/Sub-referencing on betawiki] as well. Please share your thoughts on [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Templates used in sub-references|using templates in sub-references]] or [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Pilot wikis|volunteer to become a pilot wiki]]. * On wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|Mentorship]] system, communities can now opt experienced editors out of Mentorship through [[{{#special:CommunityConfiguration/Mentorship}}]]. Within this setting, communities may define thresholds, based on edit count and account age, to decide when an editor is considered experienced enough to no longer receive Mentorship. [https://phabricator.wikimedia.org/T403563] * The Editing Team and the Machine Learning Team are working on a new check for newcomers: [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tone Check|Tone check]]. Using a prediction model, this check will encourage editors to improve the tone of their edits, using artificial intelligence. We invite volunteers to review the first version of the Tone language model for the following languages: Arabic, Czech, German, Hebrew, Indonesian, Dutch, Polish, Russian, Turkish, Chinese, Farsi, Italian, Norwegian, Romanian and Latvian. Users from these wikis interested in reviewing this model are [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check/Tone_Check/Model_evaluation|invited to sign up at MediaWiki.org]]. The deadline to sign up is on October 3, which will be the start date of the test. * The rollout of [[:mw:Special:MyLanguage/Help:Manage blocks|multiblocks]] had the side effect that non-active block logs may have been shown on {{#special:Contributions}} and on blocked users' user and user_talk pages. This issue will be fully resolved in a few days. As part of the fix, [{{fullurl:Special:Allmessages|prefix=sp-contributions-blocked-notice}} messages prefixed with <code>sp-contributions-blocked-notice</code>] will be removed and replaced with [{{fullurl:Special:Allmessages|prefix=blocked-notice-logextract}} those prefixed with <code>blocked-notice-logextract</code>] in a few weeks. Please help translate the new messages and update any local overrides if needed. * There was a bug with links added using visual editor if they included characters such as <code dir=ltr><nowiki>[ ] |</nowiki></code> after the fragment identifier (<code><nowiki>#</nowiki></code>). They were not encoded properly creating an incorrect link. This has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T404823] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikiquote/en}} in [[d:Q9237|Malay]] ([[q:ms:|<code>q:ms:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T404698] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/User Info|User Info Card]] now displays currently active global lock/blocks. [https://phabricator.wikimedia.org/T401128] '''Updates for technical contributors''' * Later this week, editors using Lua modules will be able to use the <code>[[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#mw.title.newBatch|mw.title.newBatch]]</code> function to look up the existence of up to 25 pages at once, in a way that only increases the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Parser functions#Expensive parser functions|expensive function]] count once. * A new [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|Unsupported Tools Working Group]] has been formed as part of ongoing efforts to collectively determine technical work priorities, similar to the [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product & Technology Advisory Council]] (PTAC). The working group will help prioritize and review requests for support of unmaintained extensions, gadgets, bots, and tools. For the first cycle, the group will be prioritizing an unsupported Wikimedia Commons tool. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.21|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/40|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W40"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:54, 29 September 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29355230 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-41</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W41"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/41|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#paste|Paste Check]] is a new Edit Check feature to help avoid and fight copyright violations. When editors paste text into an article, Paste Check prompts them to confirm the origin and licensing of the content. Starting Wednesday, 8 October, [[phab:T403680|22 wikis will test Paste Check]]. Paste Check will help new volunteers understand and follow the policies and guidelines necessary to make constructive contributions to Wikipedia projects. '''Updates for editors''' * Mobile devices will receive mobile articles directly on the standard domain (like <code>en.wikipedia.org</code>), instead of via a redirect to an "m" domain (like <code>en.m.wikipedia.org</code>). This change improves performance. This week it will be enabled on Wikipedias. The existing mobile URLs and the "Desktop view" opt-out remain available. [[mw:Requests for comment/Mobile domain sunsetting/2025 Announcement|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T214998] * New [[mw:Special:MyLanguage/Help:CirrusSearch#creationdate and lasteditdate|date filters]], <code dir=ltr>creationdate:</code> and <code dir=ltr>lasteditdate:</code>, are now available in the wiki search engine. This allows users to filter search results by a page's first or last revision date. The filters support comparison operators (e.g. <code dir=ltr>>2024</code>) and relative dates (e.g. <code dir=ltr>today-1d</code>), making it easier to find recently updated content or pages within specific age ranges. [https://phabricator.wikimedia.org/T403593] * [[f:|Wikifunctions]] now supports rich text in embedded calls across the 150 wikis where it's enabled. To showcase this, the team created a [[f:Z26333|Latin declination table]] that Wiktionary editors can use to automatically generate noun forms, producing clear, formatted results — see an [[f:Wikifunctions:Embedded function calls/Wiktionary tables demonstration|example output]]. If you need any help or have any feedback, please [[f:Wikifunctions:Project chat|contact the Wikifunctions Team]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T397402] * An edit link will now appear inside the categories box on article pages for logged in users, which will directly launch the VisualEditor category dialog. [https://phabricator.wikimedia.org/T291691] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, there was a problem downloading pdf files last week and that has been resolved. [https://phabricator.wikimedia.org/T405957] '''Updates for technical contributors''' * The field <code dir=ltr>rev_sha1</code> in the revision database table is being removed in favor of <code dir=ltr>content_sha1</code> in the content database table. See [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud@lists.wikimedia.org/thread/2D2M3SP4WHR6BXXKTZ2PBLZQYR3EGQVR/ the announcement] for more information. * The [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web|Reader Experience team]] will roll out [[w:en:Light-on-dark color scheme|Dark Mode]] user interface on all Wikimedia sites on October 29, 2025. All anonymous users of Wikimedia sites will have the option to activate a color scheme that features light-colored text on a dark background. This is designed to provide a more comfortable reading experience, especially in low-light situations. Template authors and technical contributors are encouraged to [[mw:Special:MyLanguage/Reading/Web/Accessibility for reading/Updates/2024-04|learn how to make pages ready for Dark mode]] and address any compatibility issues found in templates in their wiki before the enablement. Please contact the Web team for questions or any support on [[mw:Talk:Reading/Web/Accessibility for reading#|this talk page]] before the enablement. [https://phabricator.wikimedia.org/T395628] * Starting on Monday, October 6, API endpoints under the <code>rest.php</code> path will be rerouted through a new internal API Gateway. Individual wikis will be updated based on the standard release groups, with total traffic increased over time. This change is expected to be non-breaking and non-disruptive. If any issues are observed, please file a Phabricator ticket to the [[phab:tag/serviceops/|Service Ops team board]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T400130] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.22|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/41|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W41"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:24, 6 October 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29400897 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-42</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W42"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/42|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Last week, improvements to account security and two-factor authentication (2FA) features were enabled across all wikis. These changes include user interface improvements for [https://auth.wikimedia.org/metawiki/wiki/Special:AccountSecurity Special:AccountSecurity], the support of multiple 2FA methods via authenticator apps and portable security keys (previously users could only enable one method), and a new Recovery Codes module which facilitates fewer account lockouts due to lost two-factor apps and devices. As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project, work is continuing through the rest of 2025 on further user experience improvements, and support for passkeys as an alternate second factor. '''Updates for editors''' * Another part of the Account security project is making 2FA generally available to all users. Along with editors with advanced privileges, such as administrators and bureaucrats, 40% of editors now have access to 2FA. You can check if you have access at [https://auth.wikimedia.org/metawiki/wiki/Special:AccountSecurity Special:AccountSecurity]. Instructions for activation are on the linked page. The plan is to continue increasing availability if it is determined that the user support capabilities are able to support global usage. [https://phabricator.wikimedia.org/T400579] * This week, users at wikis where talk page [[mw:Special:MyLanguage/Talk pages project/Usability|Usability Improvements]] are already available by default (everywhere ''except'' the 12 wikis listed in [[phab:T379264|T379264]]) will gain the ability to Thank a comment directly from the talk page it appears on. Before this change, Thanking could only be done by visiting the revision history of the talk page. You can [[diffblog:2025/10/13/revolutionizing-gratitude-a-new-era-of-thanking-comments/|learn more about this change]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T366095] * Users who have not [[Special:Preferences#mw-prefsection-personal-email|verified their email address]] will soon be receiving monthly Notification reminders to do so. This is because users who have verified their email can more easily recover their account. These reminders will not be sent if the user is inactive or removes the unverified email from their account. [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation][https://phabricator.wikimedia.org/T58074] * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a fix was made for an occasional error with saving translated paragraphs in the Content Translation tool, and the related error messages are now easier to see. [https://phabricator.wikimedia.org/T376531] '''Updates for technical contributors''' * The Unsupported Tools Working Group has chosen [[c:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons|Video2Commons]] as the first tool for its pilot cycle. The group will explore ways to improve and sustain the tool over the coming months. [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|Learn more on Meta]]. * [[File:Octicons-sync.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.23|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/42|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W42"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:00, 13 October 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29434481 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-43</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W43"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/43|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * To optimize how user data is stored in our databases, the saved preferences of users who haven't logged in for over five years and have fewer than 100 edits will be cleared. When those users return, default settings will apply. [https://phabricator.wikimedia.org/T406724] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, there was a broken link from the GlobalContributions interface message to the XTools GlobalContributions page which has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T406415] '''Updates for technical contributors''' * The work to reroute all traffic to API endpoints under the <code dir=ltr><nowiki>rest.php</nowiki></code> route through a common API gateway is now complete. If any issues are observed, please file a phabricator ticket to the [[phab:tag/serviceops/|Service Ops team board]]. * Edits to Wikidata references or qualifiers will now be shown in RecentChanges and Watchlist entries on other wikis less often, reducing unnecessary notifications. This will reduce the overall quantity of 'noisy' entries. Wikidata's own pages remain unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T401290] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.24|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/43|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W43"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:37, 20 October 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29478670 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-44</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W44"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Wikipedia iOS app has launched an A/B/C test of improvements made to the tabbed browsing feature for select regions and languages. The test, named “More dynamic tabs”, explores new tab experiences and includes “Did you know” and “Because you read” article recommendations. You can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/Tabbed Browsing (Tabs)/New Tab Experience and Recommendations Experiment|read more on the project page]]. * Autoconfirmed users on [[gitiles:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/small.dblist|small]] and [[gitiles:operations/mediawiki-config/+/a2d2aaab9ace84280dd2f4c70a33bb69cd73850f/dblists/medium.dblist|medium wikis]] with the CampaignEvents extension can now use [[m:Special:MyLanguage/Event Center/Registration|Event Registration]] without the Event Organizer right. This feature lets organizers enable registration, manage participants, and lets users register with one click instead of signing event pages. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue of flashing colors when holding or pressing the arrow keys under the dark mode settings in Vector 2022 has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T402285] '''Updates for technical contributors''' * The CampaignEvents extension will be deployed to all remaining wikis during the week of 17 November 2025. The extension currently includes three features: Event Registration, Collaboration List, and Invitation List. For this rollout, Invitation List will not be enabled on Wikifunctions and MediaWiki unless requested by those communities. [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Deployment status|Visit the deployment page to learn more]]. * The SwaggerUI-based REST sandbox experience is now live on all wiki projects. The sandbox can be accessed through the [[{{#special:RestSandbox}}]] page. Please report any issues to the MediaWiki Interfaces team board, or join the discussion on the [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Interfaces Team/Feature Feedback/REST Sandbox|project launch]] page. [https://phabricator.wikimedia.org/project/board/6931/] * Transform endpoints with a trailing slash path in the MediaWiki REST API are now marked as deprecated. They will remain functional during this time, but removal is expected by the end of January 2026. All API users currently calling them are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. Both endpoint variations can be found and tested using the [https://test.wikipedia.org/w/index.php?api=mw-extra&title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox]. See the [[mw:API/Deprecation|MediaWiki REST API Deprecation]] page for more detailed information about the API deprecation policies and procedures. * A dedicated [[mw:API:REST API/Changelog|changelog now exists for the MediaWiki REST API]]. The changelog provides an overview of these changes, making it easier for developers to keep track of improvements and iterations. Announcements will also continue to flow through the standard communication channels, including Tech News and email distribution lists, but can now be more easily referenced from a central location. If you have feedback about the style, structure, or content of this changelog, please [[mw:API talk:REST API/Changelog|join the discussion]]. * Administrators can delete the tracking category which was previously added by the JsonConfig extension, as it is no longer used. See the categories linked from [[d:Q130635582#sitelinks-wikipedia|Q130635582]]. It is OK if there are still pages listed in the category as that is just a caching issue, and they will be automatically cleared out the next time each page is edited. [https://phabricator.wikimedia.org/T378352] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.25|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W44"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:32, 27 October 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29513638 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-45</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W45"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/45|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Administrators will now find that [[{{#special:MergeHistory}}]] is now significantly more flexible about what it can merge. It can now merge sections taken from the middle of the history of the source (rather than only the start) and insert revisions anywhere in the history of the destination page (rather than only the start). [https://phabricator.wikimedia.org/T382958] * For users with "{{int:discussiontools-preference-autotopicsub}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|enabled in their preferences]], starting a new topic or adding a reply to an existing topic will now subscribe them to replies to that topic. Previously, this would only happen if the DiscussionTools "{{int:Skin-action-addsection}}" or "{{int:Discussiontools-replybutton}}" widgets were used. When DiscussionTools was originally launched existing accounts were not opted in to automatic topic subscriptions, so this change should primarily affect newer accounts and users who have deliberately changed their preferences since that time. [https://phabricator.wikimedia.org/T290778] * Scribunto modules can now be used to [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#SVG library|generate SVG images]]. This can be used to build charts, graphics and other visualizations dynamically through Lua, reducing the need to compose them externally and upload them as files. [https://phabricator.wikimedia.org/T405861] * Wikimedia sites now provide all anonymous users with the option to enable a dark mode color scheme, featuring light-colored text on a dark background. This enhancement aims to deliver a more enjoyable reading experience, especially in dimly lit environments. [https://phabricator.wikimedia.org/T395628] * Users with large watchlists have long faced timeouts when editing [[Special:EditWatchlist|Special:EditWatchlist]]. The page now loads entries in smaller sections instead of all at once due to a paging update, allowing everyone to edit their watchlists smoothly. As part of the database update, sorting by expiry has been removed because it was over 100× slower than sorting by title. A [https://meta.wikimedia.org/wiki/Community_Wishlist/W454 community wish] has been created to explore alternative ways to restore sort-by-expiry. If this feature is important to you, please support the wish! [https://phabricator.wikimedia.org/T41510] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:31}} community-submitted {{PLURAL:31|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the fixing of the persisting highlighting when using VisualEditor find and replace during a query. [https://phabricator.wikimedia.org/T407318] '''Updates for technical contributors''' * Since 2019 the [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia URL Shortener|Wikimedia URL Shortener]] at https://w.wiki is available for all Wikimedia wikis to create short links to articles, permalinks, diffs, etc. It is available in the sidebar as "Get shortened URL". There are 30 wikis that also install an older "ShortUrl" extension. The old extension will soon be removed. This means <code>/s/</code> URLs will not be advertised under article titles via HTML <code dir=ltr>class="title-shortlink"</code>. The <code>/s/</code> URLs will keep working. [https://phabricator.wikimedia.org/T107188] * On Thursday, October 30, the [[:mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Interfaces Team|MediaWiki Interfaces]] and [[:mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Site Reliability Engineering|SRE Service Operations]] teams began rerouting Action API traffic through a common API gateway. Individual wikis will be updated based on the standard release groups, with total traffic increased over time. This change is expected to be non-breaking and non-disruptive. If any issues are observed, please file a Phabricator ticket to the [https://phabricator.wikimedia.org/tag/serviceops/ Service Ops team] board. * MediaWiki Train deployments will pause for the final two weeks of 2025: 22 December and 29 December. Backport windows will also pause between Monday, 22 December 2025 and Thursday, 2 January 2026. A backport window is a scheduled time to add things like bug fixes and configuration changes. There are seven deployment trains remaining for 2025. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/SMWTEAES4SDLDUSK4HMWNBSKNCXZAWYN/] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.45/wmf.26|MediaWiki]] '''In depth''' * In 2025, the Wikimedia Foundation reported that AI systems and search engines increasingly use Wikipedia content without driving users to the site, contributing to an 8% drop in human pageviews compared to 2024. After detecting bots disguised as humans, Wikimedia updated its traffic data to reflect this shift. Read more about current user trends on Wikipedia in [[diffblog:2025/10/17/new-user-trends-on-wikipedia/|a Diff blog post]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/45|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W45"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:35, 3 November 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29552512 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-46</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W46"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/46|Translations]] are available. '''Updates for editors''' [[File:Talk pages default look (April 2023).jpg|thumb|alt=Screenshot of the visual improvements made on talk pages|Example of a talk page with the new design, in French.]] * Starting November 12, users will see a change in the [[m:Special:MyLanguage/Talk pages project/Feature summary#Usability improvements|appearance of talk pages]] on [[Phab:T379264|some Wikipedias]]. Almost [[phab:T392121|all wikis]] have received this design change; [[phab:T409297|English Wikipedia]] will get these changes later. You can read more [[diffblog:2024/05/02/making-talk-pages-better-for-everyone/|on ''Diff'']]. Users can opt out of these changes [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing|in their user preferences]] in "{{int:discussiontools-preference-visualenhancements}}". [https://phabricator.wikimedia.org/T379264] * MediaWiki can now display a [[mw:Special:MyLanguage/Help:Protection indicators|page indicator]] automatically while a page is protected. This feature is disabled by default. It can be enabled by [[m:Special:MyLanguage/Requesting wiki configuration changes|community request]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T12347] * Using the "{{int:showpreview}}" or "{{int:showdiff}}" buttons in the wikitext editor will now carry over certain URL parameters like '[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Parameters to index.php#useskin|useskin]]', '[[mw:Special:MyLanguage/Manual:Parameters to index.php#uselang|uselang]]' and '[[mw:Special:MyLanguage/Help:Section#Editing sections|section]]'. This update also fixes an issue where, if the browser crashed while previewing an edit to a single section, saving this edit could overwrite the entire page with just that section’s content. [https://phabricator.wikimedia.org/T62744][https://phabricator.wikimedia.org/T24029][https://phabricator.wikimedia.org/T155097] * Wikivoyage wikis can use [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:Kartographer#Markers and counters|colored map markers in the article text]]. The text of these markers will now be shown in contrasting black or white color, instead of always being white. Local workarounds for the problem can be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T369454] * The Activity tab in the Wikipedia Android app is now available for all users. The new tab offers personalized insights into reading, editing, and donation activity, while simplifying navigation and making app use more engaging. [https://www.mediawiki.org/wiki/Wikimedia_Apps/Team/Android/Activity_Tab_Experiment] * The Reader Growth team is launching an experiment called "Image browsing" to test how to make it easier for readers to browse and discover images on Wikipedia articles. This experiment, a mobile-only A/B test, will go live on English Wikipedia in the week of November 17 and will run for four weeks, affecting 0.05% of users on English wiki. The test launched on November 3 on Arabic, Chinese, French, Indonesian, and Vietnamese wikis, affecting up to 10% of users on those wikis. [https://www.mediawiki.org/wiki/Readers/Reader_Growth/WE3.1.3_Image_Browsing] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example the inability to lock accounts on mobile sites has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T256185] '''Updates for technical contributors''' * [[wikitech:Help talk:Toolforge/Toolforge standards committee#November 2025 committee nominations|Nominations are open on Wikitech]] for new [[wikitech:Help:Toolforge/Toolforge standards committee|Toolforge standards committee]] members. The committee oversees the Toolforge [[wikitech:Help:Toolforge/Right to fork policy|Right to fork policy]] and [[wikitech:Help:Toolforge/Abandoned tool policy|Abandoned tool policy]] among other duties. Nominations will remain open through 2025-11-28. * The [[w:JSON Web Token#Standard fields|JWT issuer field]] in [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For Developers#OAuth 2|OAuth 2 access tokens]] for [[m:Special:MyLanguage/Help:Unified login|SUL wikis]] has been changed to <code><nowiki>https://meta.wikimedia.org</nowiki></code>. Old access tokens will still work. [https://phabricator.wikimedia.org/T399199] * The [[w:JSON Web Token#Standard fields|JWT subject field]] in [[mw:Special:MyLanguage/OAuth/For Developers#OAuth 2|OAuth 2 access tokens]] will soon change from <code><user id></code> to <code dir=ltr style="white-space:nowrap">mw:<identity type>:<user id></code>, where <code><identity type></code> is typically <code dir=ltr>CentralAuth:</code><!-- not a typo --> (for [[m:Special:MyLanguage/Help:Unified login|SUL wikis]]) or <code dir=ltr style="white-space:nowrap">local:<wiki id></code> (for other wikis). This is to avoid conflicts between different user ID types, and to make OAuth 2 access tokens and the <code>sessionJwt</code> cookie more similar. Old access tokens will still work. [https://phabricator.wikimedia.org/T399199] * MediaWiki's block messages ([[MediaWiki:Blockedtext|blockedtext]], [[MediaWiki:Blockedtext-partial|blockedtext-partial]], [[MediaWiki:Autoblockedtext|autoblockedtext]], [[MediaWiki:Systemblockedtext|systemblockedtext]], [[MediaWiki:Blockedtext-tempuser|blockedtext-tempuser]], [[MediaWiki:Autoblockedtext-tempuser|autoblockedtext-tempuser]]) now support additional parameters indicating whether the user is blocked from editing their own user talk page <code><nowiki>$9</nowiki></code> or emailing other users <code><nowiki>$</nowiki><nowiki>10</nowiki></code>. [https://phabricator.wikimedia.org/T285612] * A <code>REL1_45</code> branch for MediaWiki core and each of the extensions and skins in Wikimedia git has been created. This is the first step in the release process for MediaWiki 1.45.0, scheduled for late November 2025. If you are working on a critical bug fix or working on a new feature, you may need to take note of this change. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/ZUY7TY3Z6XPZWZVAZV63OPO5OW52Q6GE/] * The process for generating CirrusSearch dumps has been updated due to slowing performance. If you encounter any issues migrating to the replacement dumps, please contact the Search Platform Team for support. [https://phabricator.wikimedia.org/T366248][https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/3KQPOR6ACVN6OVLMLZPIBXQSWQKW4E3K/] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.2|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/46|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W46"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:38, 10 November 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29606150 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-47</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W47"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/47|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is experimenting with [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4_Reading lists|reading lists on mobile web]], allowing logged-in readers with no edits to save private lists of articles for later. The experiment is running on Arabic, Chinese, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias since the week of 10 November, and will begin on English Wikipedia the week of 17 November. * Users who can’t receive their email verification code during login can now get help by submitting a form on a new special page. This update is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]]&nbsp;initiative. If your account has an email address, please make sure you still have access to it. When logging in from a new device or location without 2FA, you may be asked to enter a 6-digit code sent by email to finish logging in.&nbsp;[[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Why are you requiring me to enter a code from my email to log in? Can I opt out of this?|Learn more]]. * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikisource}} in [[d:Q13324|Minangkabau]] ([[s:min:|<code>s:min:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T408317] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser Unification]] project, the Content Transform Team rolled out Parsoid as the default parser to many low-traffic Wikipedias and is preparing the next step to high traffic ones. This message is an invitation for you to opt-in to Parsoid, as described in the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Extension:ParserMigration]] documentation, and identify any issues you might encounter with your own workflow using bots, gadgets, or user scripts. Please, let us know through the ''"Report Visual Bug"'' link in the Tools sidebar or create a phab ticket and tag the [[phab:project/view/5846|Content Transform Team in Phabricator]]. * Unsupported Tools: Several issues with [[:c:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons|Video2Commons]] have been fixed, including filename-related upload failures, black-video imports, and retry handling. AV1 support has also been added. Ongoing work focuses on backend stability, ffmpeg errors, subtitle imports, metadata handling, and playlist uploads. To track specific tasks, check the [[phab:tag/video2commons/|Phabricator board]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.3|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * Save the date for the next Wikimedia Hackathon happening in Milan, Italy from May 1–3, 2026. Registration will open in January 2026. [https://pretix.eu/wikimedia/Hackathon-2026/ Scholarship applications are currently open], and will close on November 28, 2025. If you have any questions, please email <bdi lang="en" dir="ltr">hackathon@wikimedia.org</bdi>. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/47|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W47"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:27, 17 November 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29627455 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-48</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W48"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/48|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Last week, the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Search Platform|Wikimedia Search Team]] recreated the "DWIM" (Do What I Mean) gadget functionality server-side, for Russian and Hebrew Wikipedias. This feature adds cross-keyboard suggestions to the standard search-box suggestions. For example, searching for ''<span lang="und" dir="ltr">cxfcnmt</span>'' on Russian Wikipedia will now add suggestions for ''<span lang="ru" dir="ltr">счастье</span>'' ("happiness") that the user probably intended. They plan to enable this feature for other Russian and Hebrew wikis this week. [https://phabricator.wikimedia.org/T408734] * Later this week, users of the "{{int:codemirror-beta-feature-title}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] will have syntax highlighting available in [[mw:Special:MyLanguage/Help:DiscussionTools|DiscussionTools]]. This requires that the "{{int:discussiontools-preference-sourcemodetoolbar}}" preference be set. [https://phabricator.wikimedia.org/T407918] * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|Campaign events extension]] – the set of tools for coordinating events and other on-wiki collaborations has now been deployed to all Wikimedia wikis. A new feature known as [[m:Special:MyLanguage/CampaignEvents/Collaborative contributions|Collaborative contribution]] to help organizers and participants see the impact of activities has also been added. Join the upcoming [[m:Special:MyLanguage/Event:Connection learning session 3|learning session]] to see the new feature in action and share your feedback. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug which stopped CodeReviewBot from working, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T410417] '''Updates for technical contributors''' * Users of Wikimedia API can join a usability study to help validate the new design of Wikimedia REST API sandboxes. Interested participants should fill the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/487662 recruitment survey]. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/IREJRRWTZTGCYWQHDMSNJFTQAEPOOAE3/] * The MediaWiki Interfaces team is deprecating XSLT stylesheets within the Action API. Support for <code dir=ltr>format=xml'''&xlst={stylesheet}'''</code> will be removed from Wikimedia projects by the end of November, 2025. In addition, it will soon be disabled by default in MediaWiki release versions: v1.43 (LTS), v1.44, and v1.45. Support for XSLT stylesheets will be fully removed from MediaWiki v1.46 (expected to release between April and May 2026). [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/5AX7UWAVVUNUSBOIRHMNOKWOZ5EZI3JX/] * The WDQS legacy endpoint ([https://query-legacy-full.wikidata.org/ query-legacy-full.wikidata.org]) will be decommissioned at the end of December 2025, and finally closed down on 7th January 2026. After this date, users should expect requests to query.wikidata.org that require the full graph to fail or return invalid results if they are not rewritten to use SPARQL federation. The team encourages users to ensure that tools and workflows use the supported WDQS endpoints (<span dir=ltr><nowiki>https://query.wikidata.org/</nowiki></span> - Main graph or <span dir=ltr><nowiki>https://query-scholarly.wikidata.org/</nowiki></span> - Scholarly graph). For support with migrating use cases, please review the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Data_access|Data Access]] and [[d:Wikidata:Request_a_query|Request a Query]] pages for details and assistance on alternative access methods. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.4|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/48|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W48"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:57, 24 November 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29702226 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-49</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W49"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/49|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The Wikipedia Year in Review 2025 will be available on December 2 for users of iOS and Android Wikipedia apps, featuring new personalized insights, updated reading highlights, and refreshed designs. Learn more on the review's [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Wikipedia Year in Review/Updates|project page]]. * The Growth team is working on improving the text and presentation of the Verification Email sent to new users to make them more welcoming, useful and informative. Some new text have been drafted for A/B testing and you can help by translating them. See [[phab:T396155|Phabricator]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]] will now be deployed at Japanese, Urdu and Chinese Wikipedias on December 2. Add a link is based on a prediction model that suggests links to be added to articles. While this feature has already been available on most Wikipedias, the prediction model could not support certain languages. A new model has now been developed to handle these languages, and it will be gradually rolled out to other Wikipedias over time. If you would like to know more, please contact [[mw:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where search boxes on some Commons pages showed no results due to switch from SpecialSearch to MediaSearch, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T399476] * Two new wikis have been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q36846|Toki Pona]] ([[w:tok:|<code>w:tok:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T404457] ** a {{int:project-localized-name-group-wikiquote}} in [[d:Q33655|Nigerian Pidgin]] ([[q:pcm:|<code>q:pcm:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T408318] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.5|MediaWiki]] '''In depth''' * The Wikimedia Foundation is in the early stages of exploring approaches to '''Article guidance'''. The initiative aims to identify interventions that could help new editors easily understand and apply existing Wikipedia practices and policies when creating an article. The project is in the exploration and early experimental design phase. All community members are encouraged to [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|learn more]] about the project, and share their thoughts on [[mw:Special:MyLanguage/Talk:Article guidance|the talk page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/49|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W49"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:58, 1 December 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29732328 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-50</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W50"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/50|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Anybody who wishes to secure their user account can now use [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] (2FA). This is available to all registered users of all Wikimedia projects. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] initiative. Later, 2FA will be required for all users who can take security- or privacy-sensitive actions. '''Updates for editors''' * Following last week's deployments, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add a link|Add a link]] feature, which allows editors to add suggested links during editing, will be available to an additional [[Phab:T410469|33 Wikipedias]] starting on 9 December. This expansion is possible thanks to the new prediction model that now supports all languages, including those that were previously not covered. While the feature has been available on most Wikipedias for some time, this rollout brings us closer to using the improved model everywhere. If you have any questions or would like more details please contact [[mw:user:Trizek (WMF)|Trizek (WMF)]]. * Last week, the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Search Platform|Search Platform team]] added [[w:en:Transliteration|transliterated]] as-you-type search suggestions to Georgian wikis. If there are only a few regular search suggestions, then queries in Latin or Cyrillic script [[phab:T127003|are now rewritten into Georgian script]] to look for more matches. For example, searching for either <bdi lang="ka-Latn" dir="ltr">''bedniereba''</bdi> or <bdi lang="ka-Cyrl" dir="ltr">''бедниереба''</bdi> will now suggest the existing article about <bdi lang="ka" dir="ltr">ბედნიერება</bdi> ("happiness"). You can recommend other languages where transliterated suggestions would be useful [[phab:T375215|on Phabricator]] for future development. * Later this week, a controlled experiment will begin for editors on the 100 largest Wikipedias who are editing a section in the mobile web visual editor. 50% of these editors will notice a new "Edit full page" button that will enable them to expand their editing session to the whole page. This feature is intended to make it easier for people on mobile web to edit any article section, regardless of which section-edit icon they tapped to begin. The experiment will last ~4 weeks. You can find [[phab:T409112|more details]] about the project. * Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] will launch a [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/WE3.1.14 Expanded Mobile Sections|mobile web experiment]] to expand all article sections by default (currently they are collapsed by default) and pin the section header the user is currently reading to the top of the page. The experiment will affect 10% of users on Arabic, Chinese, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias. [https://phabricator.wikimedia.org/T409485] * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Wikipedia Year in Review/2025 Year in Review|Wikipedia Year in Review 2025]], a feature in the Wikipedia mobile apps (iOS and Android) that provides users with a personalised summary of their engagement with Wikipedia over the year, is now available on the iOS and Android apps. This edition includes expanded personalised insights, improved reading highlights, new donor messaging, and updated designs. Open the app to view your Year in Review and explore your reading journey from 2025. * A recent software bug caused edits made with VisualEditor to make unintended changes to wikitext, including removing whitespace and replacing spaces with underscores in wikilinks inside citations. This was partially fixed last week, and further fixes are in progress. Editors who used VisualEditor between November 28 and December 2 should review their edits for unexpected modifications. [https://phabricator.wikimedia.org/T411238] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the incorrect handling of URLs copied from the address bar of Microsoft Edge users, has been resolved. [https://phabricator.wikimedia.org/T341281] '''Updates for technical contributors''' * Starting this week, users of the "{{int:codemirror-beta-feature-title}}" [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta feature]] will have [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] as the editor for Lua, JavaScript, CSS, JSON and Vue content models, instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]]. With this, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linters]] will be upgraded. This is part of a larger effort to eventually replace CodeEditor and provide a consistent code editing experience. [https://phabricator.wikimedia.org/T373711] * Developers are encouraged to take the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/552643 2025 Developer Satisfaction Survey], which remains open until 5 January 2026. If you build software for the Wikimedia ecosystem and would like to share your experiences or feedback, your participation is greatly appreciated. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/W4WBKO6Q55UWWCCSFWQATKEXBEHP3QNR/] * There is no new MediaWiki version this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/50|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W50"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:46, 8 December 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29738112 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-51</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W51"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/51|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, one of the fixes addressed an issue for temporary accounts adding an external URL, which triggered an hCaptcha request in more cases than intended, and did not display the required popup on the first attempt to publish the edit. [https://phabricator.wikimedia.org/T411927] '''Updates for technical contributors''' * To improve database and site performance, external links to Wikimedia projects will no longer be stored in the database. This means they will not be searchable in [[{{#special:LinkSearch}}]], will not be checked by the Spam Blacklist or AbuseFilter as new links, and will not be in the <code dir=ltr>externallinks</code> table on database replicas. In the future this may be extended to other highly-linked trusted websites on a per-wiki basis, such as Creative Commons links on Wikimedia Commons. [https://phabricator.wikimedia.org/T405005] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.7|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/51|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W51"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:03, 15 December 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29796010 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2025-52</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2025-W52"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/52|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * From January, edit filters [[mw:Special:MyLanguage/Extension:AbuseFilter/Access flags|can be set]] to automatically suppress their details such as rules and list of attempted edits and actions. This will help oversighters use edit filters to prevent doxxing or other suppressible material. [https://phabricator.wikimedia.org/T290324] * The next issue of Tech News will be sent out on 12 January 2026 because of the end of year holidays. Thank you to all of the translators, and people who submitted content or feedback, this year. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the crash that occurred when tapping "First Steps" in the Wikipedia Android Year in Review has now been fixed, and the feature opens as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T411546] '''Updates for technical contributors''' * Interface elements such as diffs and categories generated by MediaWiki used to have the attribute <code dir=ltr>data-mw="interface"</code> to distinguish from wiki content. The attribute has been replaced with <code dir=ltr>data-mw-interface=""</code>, to avoid potential conflicts with other <code dir=ltr>data-mw</code> attributes, which are generated by Parsoid. [https://phabricator.wikimedia.org/T409187] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] There is no new MediaWiki version this week or next week. '''Meetings and events''' * The [[mw:Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026|Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026]] will take place on 13-14 March 2026 in Arnhem, the Netherlands. Applications just opened mid-December and will close in mid-January or earlier if capacity is reached. With space for approximately 100 participants, early application is encouraged. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/52|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2025-W52"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:46, 22 December 2025 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29831856 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-03</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W03"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product & Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]]. '''Updates for editors''' * As part of the current work of Community Tech team on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W372|Multiple watchlists]] project, the display of [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]] will be updated as a first step towards multiple watchlists. Additionally, the pagination on [[Special:Search|Search]] will be updated too, as a part of the work on the [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W186|Revamp pagination / page navigation]] wish. [https://phabricator.wikimedia.org/T411596] * [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] is a MediaWiki [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that lets you see your watchlists from different wikis on the same page. It was recently updated to look more like the regular [[Special:Watchlist|Watchlist]], such as preparing it for temporary accounts in IP masking (including rerouting user links to contributions pages), making page titles bold, and opening links in edit summaries and tags in new browser tabs. [https://phabricator.wikimedia.org/T398361][https://phabricator.wikimedia.org/T298919][https://phabricator.wikimedia.org/T273526][https://phabricator.wikimedia.org/T286309] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where global blocks did not have the option to disable sending emails, has now been fixed, and will be available for use in the week of January 13. [https://phabricator.wikimedia.org/T401293] '''Updates for technical contributors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Citation tool|VisualEditor citation tool]] and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] now support "map" as a reference type. [https://phabricator.wikimedia.org/T411083] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.10|MediaWiki]]/[[mw:MediaWiki 1.46/wmf.11|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/03|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W03"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:34, 12 January 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29907192 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-04</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W04"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The tray shown on [[Special:Diff|Special:Diff]] in mobile view has been redesigned. It is now collapsed by default, and incorporates a link to undo the edit being viewed, making it easier for mobile editors and reviewers to take action while keeping the interface uncluttered. [https://phabricator.wikimedia.org/T402297] * [[m:Special:GlobalWatchlist|The Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now automatically determines the text direction (ensuring correct display of sites with unusual domain names) and shows detailed descriptions for log actions. Later this week, a new permanent link for page creations and CSS classes for each entry element will be added. [https://phabricator.wikimedia.org/T412505][https://phabricator.wikimedia.org/T287929][https://phabricator.wikimedia.org/T262768][https://phabricator.wikimedia.org/T414135] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the previously observed issue in Vector 2022, where anchor link targets were obscured by the sticky header, has now been addressed. [https://phabricator.wikimedia.org/T406114] '''Updates for technical contributors''' * As mentioned in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2025/44|October 2025 deprecation announcement]], MediaWiki Interfaces team will begin sunsetting all transform endpoints containing a trailing slash from the MediaWiki REST API the week of January 26. Changes are expected to roll out to all wikis on or before January 30th. All API users currently calling them are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. Both endpoint variations can be found, compared, and tested using the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox]. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in Phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board]. * Interactive reference documentation for the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia REST API|Wikimedia REST API]] has moved. Requests to API docs previously hosted through [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase|RESTBase]] (e.g.: <code dir=ltr>https://en.wikipedia.org/api/rest_v1/</code>) are now redirected to the [[w:en:Special:RestSandbox|REST Sandbox]]. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|WMF Wikidata Platform team]] (WDP) has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|January 2026 newsletter]]. It includes updates on the legacy full-graph endpoint decommissioning, the User-Agent policy change, the monthly Blazegraph migration office hours, and efforts to reduce regressions caused by the legacy endpoint shutdown. As a reminder, you can [[m:Special:MyLanguage/Global message delivery/Targets/WDP team updates|subscribe to the WDP newsletter]]! * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.12|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * The [[mw:Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026|Wikimedia Hackathon Northwestern Europe 2026]] will take place on 13-14 March 2026 in Arnhem, the Netherlands. Applications opened mid-December and will close soon or when capacity is reached. It's a two-day, technically oriented hackathon bringing together Wikimedians from the region. Hope to see you there! '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/04|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W04"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:30, 19 January 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29943403 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-05</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W05"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * Wikimedia Foundation invites comments on [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Year1 Reflections and Proposed Way Forward 2026 Update|proposed future]] of the [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] until 28 February. * All users with registered accounts can now use passkeys for [[m:Special:MyLanguage/Help:Two-factor authentication|two-factor authentication]] (2FA). Passkeys are a simple way to log in without using a second device. They verify the user's identity using a fingerprint, face scan, or a PIN code. To set up a passkey, first set up a regular 2FA method. Currently, to log in with a passkey, users must also use a password. Later this quarter, passwordless login will allow users to log in with a single click and a passkey. Users with advanced rights will also be required to have 2FA enabled. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. * Unregistered contributors on blocked IPs or blocked IP ranges can now interact on-wiki to appeal a block by creating a temporary account to appeal a block on the user talk page, unless the "prevent this user from editing their own talk page" is enabled. This solves the problem of logged-out users unable to use the default unblock process via user talk page. [https://phabricator.wikimedia.org/T398673] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:20}} community-submitted {{PLURAL:20|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the Two-Factor Authentication (2FA) methods description on the management page has been updated. It is now clearer and easier for users to understand and make use of. [https://phabricator.wikimedia.org/T332385] '''Updates for technical contributors''' * A new AbuseFilter variable, <code>account_type</code>, has been added to provide a reliable way to determine the account type being created in the <code>createaccount</code> and <code>autocreateaccount</code> actions. As part of this change, the variable <code>accountname</code> has been renamed to <code>account_name</code>, and <code>accountname</code> is now deprecated. Edit filter managers should update any filters that use hardcoded account type checks or the deprecated variable. [https://phabricator.wikimedia.org/T414049] * Image thumbnails that are requested in non-standard sizes, and using non-standard methods such as direct requests to <code dir=ltr><nowiki>upload.wikimedia.org/…</nowiki></code> will stop working in the near future. This change is to prevent ongoing external abuse by web-scrapers and bots. Some users with custom CSS/JS, Interface Admins who can fix gadgets and local skins, and Tool-authors, will need to update their code to use standard thumbnail sizes. [[phab:T414805|Details, search-links, and examples of how to fix them, are available in the task]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.13|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/05|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W05"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:18, 26 January 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=29969530 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-06</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W06"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The "{{int:pageinfo-toolboxlink}}" feature, which gives validating information about a page ([{{fullurl:{{FULLPAGENAME}}|action=info}} example]), now automatically includes a table of contents. If there is a local [[{{ns:8}}:Pageinfo-header]] page created by individual users, it can now be removed. [https://phabricator.wikimedia.org/T363726] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, VisualEditor previously added bold or italic formatting inside link descriptions, making the wikicode complex. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T409669] '''Updates for technical contributors''' * There was no XML dump on 20 January. Additionally, from now on, dumps will be generated once per month only. [https://phabricator.wikimedia.org/T414389] * The MediaWiki Interfaces team removed support for all transform endpoints containing a trailing slash from the [https://www.mediawiki.org/wiki/Special:MyLanguage/API:REST%20API MediaWiki REST API]. All API users currently calling those endpoints are encouraged to transition to the non-trailing slash versions. If you have questions or encounter any problems, please file a ticket in phabricator to the [https://phabricator.wikimedia.org/project/view/6931/ #MW-Interfaces-Team board]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.14|MediaWiki]] '''Weekly highlight''' * Users are reminded that the Wikimedia Foundation has shared some guiding questions for the July 2026–June 2027 Annual Plan on [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027/Product & Technology OKRs|Meta]] and ''[[diffblog:2025/12/10/shaping-wikimedia-foundations-2026-2027-annual-goals-key-questions-for-the-wikimedia-movement/|Diff]]''. These focus on global trends, faster and healthier experimentation, better support for newcomers, strengthening editors and advanced users, improving collaboration across projects, and growing and retaining readership. Feedback and ideas are welcome on the [[m:Talk:Wikimedia Foundation Annual Plan/2026-2027|talk page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/06|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W06"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:44, 2 February 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30000986 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-07</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W07"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] Logged-in contributors who manage large or complex watchlists can now organise and filter watched pages in ways that improve their workflows with the new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|Watchlist labels]] feature. By adding custom labels (for example: pages you created, pages being monitored for vandalism, or discussion pages) users can more quickly identify what needs attention, reduce cognitive load, and respond more efficiently. This improves watchlist usability, especially for highly active editors. * A new feature available on [[Special:Contributions|Special:Contributions]] shows [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] that are likely operated by the same person, and so makes patrolling less time-consuming. Upon checking contributions of a temporary account, users with access to temporary account IP addresses can now see a view of contributions from the related temporary accounts. The feature looks up all the IPs associated with a given temporary account within the data retention period and shows all the contributions of all temporary accounts that have used these IPs. [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts#February 2026: Improvements to the patroller tooling|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T415674] * When editors preview a wikitext edit, the reminder box that they are only seeing a preview (which is shown at the top), now has a grey/neutral background instead of a yellow/warning background. This makes it easier to distinguish preview notes from actual warnings (for example, edit conflicts or problematic redirect targets), which will now be shown in separate warning or error boxes. [https://phabricator.wikimedia.org/T414742] * The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] continues to improve — it now properly supports more than one Wikibase site, for example both [[d:|Wikidata]] and [[testwikidata:|testwikidata]]. In addition, issues regarding text direction have been fixed for users who prefer Wikidata or other Wikibase sites in right-to-left (RTL) languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T415440][https://phabricator.wikimedia.org/T415458] * The automatic "magic links" for ISBN, RFC, and PMID numbers have been [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic links|deprecated in wikitext since 2021]] due to inflexibility and difficulties with localization. Several wikis have successfully replaced RFC and PMID magic links with equivalent external links, but a template was often required to replace the functionality of the ISBN magic link. There is now a new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Magic words#isbn|built-in parser function]] <code dir=ltr><nowiki>{{#isbn}}</nowiki></code> available to replace the basic functionality of the ISBN magic link. This makes it easier for wikis who wish to migrate off of the deprecated magic link functionality to do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T145604] * Two new wikis have been created: ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q35401|Jju]] ([[w:kaj:|<code>w:kaj:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413283] ** a {{int:project-localized-name-group-wikipedia}} in [[d:Q1186896|Nawat]] ([[w:ppl:|<code>w:ppl:</code>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T413273] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * A new global user group has been created: [[{{int:grouppage-local-bot}}|{{int:group-local-bot}}]]. It will be used internally by the software to allow community bots to bypass rate limits that are applied to abusive [[w:en:Web scraping|web scrapers]]. Accounts that are approved as bots on at least one Wikimedia wiki will be automatically added to this group. It will not change what user permissions the bot has. [https://phabricator.wikimedia.org/T415588] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.15|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * The [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Users and Developers Conference Spring 2026|MediaWiki Users and Developers Conference, Spring 2026]] will be held March 25–27 in Salt Lake City, USA. This event is organized by and for the third-party MediaWiki community. You can propose sessions and register to attend. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/AZBWVI46SDEB65PGR5J6E4TYOQQEZXM7/] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W07"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 23:31, 9 February 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30026671 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-08</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W08"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Site Reliability Engineering|SRE Team]] will be performing a cleanup of Wikimedia's [[m:Special:MyLanguage/Etherpad|Etherpad]] instance, the web-based editor for real-time collaborative document editing. All pads will be permanently deleted after 30 April, 2026 – if there are still migration projects in progress at that point the team can revisit the date on a case by case basis. Please create local backups of any content you wish to keep, as deleted data cannot be recovered. This cleanup helps reduce database size and minimize infrastructure footprint. Etherpad will continue to support real-time collaboration, but long-term storage should not be expected. Additional cleanups may occur in the future without prior notice. [https://phabricator.wikimedia.org/T415237] '''Updates for editors''' * The Information Retrieval team will be launching an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|Android mobile app experiment]] that tests hybrid search capabilities which can handle both semantic and keyword queries. The improvement of on-platform search will enable readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily. The experiment will first be launched on Greek Wikipedia in late February, followed by English, French, and Portuguese in March. [https://diff.wikimedia.org/2026/01/08/semantic-search-making-it-easier-to-find-the-information-readers-want/ Read more] on Diff blog. [https://www.mediawiki.org/wiki/Readers/Information_Retrieval] * The Reader Growth team will run [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/WE3.10.2 Mobile Table of Contents|an experiment]] for mobile web users, that adds a table of contents and automatically expands all article sections, to learn more about navigation issues they face. The test will be available on Arabic, Chinese, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias. * Previously, site notices ([[{{ns:8}}:Sitenotice]] and [[{{ns:8}}:Anonnotice]]) would only render on the desktop site. Now, they will render on all platforms. Users on mobile web will now see these notices and be informed. Site administrators should be prepared to test and fix notices on mobile devices to avoid interference with articles. To opt out, interface admins can add <code dir="ltr">#siteNotice { display: none; }</code> to [[{{ns:8}}:Minerva.css]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T138572][https://phabricator.wikimedia.org/T416644] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue on [[Special:RecentChanges|Special:RecentChanges]] has been fixed. Previously, clicking hide in the active filters caused the "view new changes since…" button to disappear, though it should have remained visible. The button now behaves as expected. [https://phabricator.wikimedia.org/T406339] '''Updates for technical contributors''' * New documentation is now available to help editors debug on-site search features. It supports troubleshooting when pages do not appear in results, when ranking seems unexpected, and when you need to inspect what content is being indexed, helping make search behavior easier to understand and analyze. [[mw:Help:CirrusSearch/Debug|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T411169] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.16|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/08|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W08"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:17, 16 February 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30086330 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-09</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W09"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Reference Check|Reference Check]] has been deployed to English Wikipedia, completing its rollout across all Wikipedias. The feature prompts newcomers to add a citation before publishing new content, helping reduce common citation-related reverts and improve verifiability. In A/B testing, the impact was substantial: newcomers shown Reference Check were approximately 2.2 times more likely to include a reference on desktop and about 17.5 times more likely on mobile web. [https://analytics.wikimedia.org/published/reports/editing/reference_check_ab_test_report_final_2025.html] '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:InterwikiSorting|InterwikiSorting extension]], which allowed for the [[m:Special:MyLanguage/Interwiki sorting order|sorting of interwiki links]], has been undeployed from Wikipedia. As a result, editors who had enabled interwiki link sorting in non-compact mode (full list format) will now see links reordered. The links moving forward will be listed in the alphabetical order of language code. [https://phabricator.wikimedia.org/T253764] * Later this week, people who are editing a page-section using the mobile visual editor, will notice a new "Edit full page" button. When tapped, you will be able to edit the entire article. This helps when the change you want to make is outside the section you initially opened. [https://phabricator.wikimedia.org/T387175][https://phabricator.wikimedia.org/T409112] * [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|The Reader Experience team]] is inviting editors to assess whether dark mode should still be considered "beta" on their wiki, based on their experience of how well it functions on desktop and mobile. If the feature is deemed mature, editors can update the interface messages in <code dir=ltr>MediaWiki:skin-theme-description</code> and <code dir=ltr>MediaWiki:Vector-night-mode-beta-tag</code> to indicate that dark mode is ready and no longer considered beta. * The improved [[mw:Wikimedia_Apps/Team/iOS/Activity_Tab|Activity tab]] which displays user-insights is now available to all users of the Wikipedia iOS app (version 7.9.0 and later). Following earlier A/B testing that showed higher account creation among users with access to the feature, it has been rolled out to 100% of users along with some updates. The Activity tab now shows your edited articles in the timeline, offers editing impact insights like contribution counts and article view trends, and customization options to improve in-app experience for users. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, a bug that prevented [[mw:Special:MyLanguage/Extension:DiscussionTools|DiscussionTools]] from working on mobile has now been fixed, restoring full functionality. [https://phabricator.wikimedia.org/T415303] '''Updates for technical contributors''' * The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] lets you view your watchlists from multiple wikis on one page. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] that makes this possible continues to improve. The latest upgrade is the inclusion of a [[mw:Extension:GlobalWatchlist#hook|new hook]], <code dir=ltr>ext.globalwatchlist.rebuild</code>, which fires after each watchlist rebuild. This allows you to run gadgets and user scripts for the Special page. [https://phabricator.wikimedia.org/T275159] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.17|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/09|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W09"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:04, 23 February 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30119102 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-10</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W10"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Wikipedia 25 [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments|Birthday mode]] is now live on Betawi, Breton, Chinese, Czech, Dutch, English, French, Gorontalo, Indonesian, Italian, Luxembourgish, Madurese, Sicilian, Spanish, Thai, and Vietnamese Wikipedias! This limited-time campaign feature celebrates 25 years of Wikipedia with a birthday mascot, Baby Globe. When turned on, Baby Globe is shown on [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration|~2,500 articles]], waiting to be discovered by readers. Communities can choose to turn Birthday mode on by getting consensus from their community and asking an admin to enable the feature and customize it via [[m:Special:MyLanguage/Wikipedia 25/Easter egg experiments#Community Configuration Demo|community configuration]] on the local wiki. '''Updates for editors''' * [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new feature to re-use references with different details has been released to Swedish Wikipedia, Polish Wikipedia and [[:phab:T418209|a couple of other wikis]]. You can [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#test|try the feature]] on these projects or on testwiki and [https://en.wikipedia.beta.wmcloud.org/wiki/Sub-referencing betawiki]. Learnings from the first pilot wiki German Wikipedia have been [[:m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing/Learnings|published in a report]]. Reach out to the Wikimedia Deutschland team if you are [[:m:Talk:WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#Pilot wikis|interested in becoming a pilot wiki]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check#Paste check|Paste Check]] will become available at all Wikipedias this week. The feature prompts newcomers who are pasting text they are not likely to have written into VisualEditor to consider whether doing so risks a copyright violation. Paste Check [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Tags|tags]] all edits where it is shown for potential review. Local administrators can configure various aspects of the feature via [[{{#special:EditChecks}}]]. [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Paste Check#A/B Experiment|Research]] across 22 wikis found that Paste Check resulted in an 18% decrease in relative reverted-edits compared to the control group. Translators can [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-visualeditor-ve-mw-editcheck&filter=&optional=1&action=translate help to localize] this and related features. * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] will be standardizing the user menu in the top right for all mobile users so that it is closer to the desktop experience. Currently this user menu is only visible to users with Advanced Mobile Controls (AMC) turned on. The only change is that a couple buttons previously in the left-side menu will move to the top right for users who do not have AMC turned on. This change is expected to go out March 9 and seeks to improve the user interface. [https://phabricator.wikimedia.org/T413912] * Starting in the week of March 2, the emails sent out when an email address was added, removed, or changed for an account will switch to a substantially nicer and clearer HTML email from the prior plaintext one. [https://phabricator.wikimedia.org/T410807] * Notifications are currently limited to 2,000 historic entries per user, and extend back to 2013 when the feature was released. This is going to be changed to only store Notifications from the last 5 years, but up to 10,000 of them. This will help with long-term infrastructure health and help to prevent more recent notifications from disappearing too soon. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948] * The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]] which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page continues to see improvements. The latest update improves label usage experience. The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:GlobalWatchlist|extension]] now allows activating the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Language#Fallback languages|language fallback system]] for Wikidata items without labels in the viewed language, and showing those labels in the user’s preferred Wikidata language if no <code dir=ltr>uselang=</code> URL parameter is provided. [https://phabricator.wikimedia.org/T373686][https://phabricator.wikimedia.org/T416111] * The Wikipedia Android team has started a beta test of [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Information Retrieval/Phase 1|hybrid search]] on Greek Wikipedia. Hybrid search capabilities can handle both semantic and keyword queries enabling readers to find what they’re looking for directly on Wikipedia more easily. * For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Currently, 2FA is required to use the group, but not to be a member of it. Given that this model still has some vulnerabilities, the situation will [[phab:T418580|gradually change in March]]. Members of these groups will be unable to disable last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the second half of March, users without 2FA will be removed from these groups. This applies to: CentralNotice administrators, checkusers, interface administrators, suppressors, Wikidata staff, Wikifunctions staff, WMF Office IT and WMF Trust & Safety. Nothing will change for other users. See the linked task for deployment schedule. [https://phabricator.wikimedia.org/T418580] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue preventing users from creating an instance in [https://www.wikibase.cloud/ Wikibase.cloud] has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416807] '''Updates for technical contributors''' * To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], over the next month the Wikimedia Foundation will implement global API rate limits across our APIs. In early March, stricter limits will be applied to unidentified requests from outside Toolforge/WMCS and API requests that are made from web browsers. In April, higher limits will be applied to identified traffic. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]]. * The Wikidata Query Service Linked Data Fragment (LDF) endpoint will be decommissioned in February. This endpoint served limited traffic, which was successfully migrated to other data access methods that were better suited to support existing use cases. The hardware used to support the LDF endpoint will be reallocated to support the ongoing backend migration efforts. [https://phabricator.wikimedia.org/T415696] * The new Parsoid parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], improving platform sustainability and making it easier to introduce new reading and editing features. Parsoid is now the default parser on 488 WMF wikis (268 Wikipedias), now covering more than 10% of all Wikipedia page views. * The process and criteria for [[Special:MyLanguage/Wikimedia Enterprise#Access|requesting exceptional access]] to the high volume feed of the ''Wikimedia Enterprise'' APIs (at no cost for mission-aligned usecases), [[m:Talk:Wikimedia Enterprise#Exceptional access criteria|have now been published]]. This is to provide more thorough and clearer documentation for users. * [https://techblog.wikimedia.org/ Tech Blog], the blog dedicated to the Wikimedia technical community [https://techblog.wikimedia.org/2026/02/24/a-tech-blog-diff/ will be migrating] to [[diffblog:|Diff]], the community news and event blog. The migration should be complete in April 2026, after which new posts will be accepted for publishing. Readers will be able to access posts – old and new – on the landing page at https://diff.wikimedia.org/techblog. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.18|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/10|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W10"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 17:52, 2 March 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30137798 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-11</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W11"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. * Last week, all wikis had 2 hours of read-only time, and extended unavailability for user-scripts and gadgets. This was due to a security incident which has since been resolved. Work is ongoing to prevent re-occurrences. For current information please see the [[m:Steward's noticeboard#Statement on Meta about today's user script security incident|post on the Stewards' noticeboard]] ([[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Product Safety and Integrity/March 2026 User Script Incident|translations]]). '''Updates for editors''' * Users facing multiple blocks on mobile will now see the reasons for each block separately, instead of a generic message. This helps them understand why they are blocked and what steps they can take to resolve the issue. For example, users affected for using common VPNs (such as [[Special:MyLanguage/Apple iCloud Private Relay|iCloud Private Relay]]) will receive clearer guidance on what they need to do to start editing again. [https://phabricator.wikimedia.org/T357118] * Later this week, [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] will become available as a beta feature within the visual editor at all Wikipedias. This feature proactively suggests various types of actions that people can consider taking to improve Wikipedia articles, and learn about related guidelines. The feature is locally configurable, and can also be locally expanded with custom Suggestions. Current settings can be seen at [[Special:EditChecks]] and there are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators %E2%80%93 local customization|instructions for how administrators can customize]] the links to point to local guidelines. The feature is connected to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Edit check|Edit check]] which suggests improvements while someone is writing new content. In the future, the Editing team plans to evaluate the feature's impact with newcomers through a controlled experiment. [https://phabricator.wikimedia.org/T404600] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where the cursor became misaligned during the use of CodeMirror’s syntax highlighting, which makes wikitext and code easier to read, has now been fixed. This problem specifically affected users who defined a font rule in a custom stylesheet while creating a new topic with DiscussionTools. [https://phabricator.wikimedia.org/T418793] '''Updates for technical contributors''' * API rate limiting update: To help ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]], global API rate limits will be applied this week to requests without a compliant User-Agent that originate from outside Toolforge/WMCS and to unauthenticated requests made from web browsers. Higher limits will be applied to identified traffic in April. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]]. * The new GraphQL API has been released. The API was developed as a flexible alternative to select features of the Wikidata Query Service (WDQS), to improve developer experience and foster adaptability, and efficient data access. Try it out and [[d:Wikidata:Wikibase GraphQL#Feedback and development|give feedback]]. You can also [https://greatquestion.co/wikimediadeutschland/GraphQLAPI/apply sign up for usability tests]. * The [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group|PTAC Unsupported Tools Working Group]] continued improvements to [[commons:Special:MyLanguage/Commons:Video2commons#|Video2Commons]] in February, with fixes addressing authentication errors, large-file handling, task queue visibility, and clearer upload behavior. Work is still ongoing in some areas, including changes related to deprecated server-side uploads. Read [[m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/Unsupported Tools Working Group#February 2026|this update]] to learn more. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.19|MediaWiki]] '''In depth''' * The Article Guidance team invites experienced Wikipedia editors from selected [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators#Collaborators|pilot wikis]] and interested contributors from other Wikipedias to fill out this questionnaire which is available in [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfmLeVWnxmsCbPoI_UF2jyRcn73WRGWCVPHzerXb4Cz97X_Ag/viewform English], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSd6rzr4XXQw8r4024fE3geTPFe13M_6w7Mitj-YJi0sOlWTAw/viewform?usp=header Arabic], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdok3-RfB18lcugYTUMGkpwmqG_8p760Wv4dCXitOXOszjUDw/viewform?usp=header Bengali], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfjTfYp4jEo0akA4B1e-Nfg3QZPCudUjhJzHzzDi6AHyAaMGA/viewform?usp=header Japanese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScteVoI29Aue4xc72dekk-6RYtvmMgQxzMI900UOawrFrSTWg/viewform?usp=header Portuguese], [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSetdxnYwL3ub2vqA7awCg5hJZPMIYcDPaiTe12rY9h0GYnVlw/viewform?usp=header Persian], and [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLScNvfJF-Ot-4pzA4qAN771_0QDJ4Li19YcUsaTgSKW8Nc7U_Q/viewform?usp=header Turkish]. Your answers will help the team customize guidance for less experienced editors and help them learn community policies and practices while creating an article. Learn more [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|on the project page]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/11|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W11"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:53, 9 March 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30213008 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-12</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W12"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature, also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], has been used for wikitext syntax highlighting since November 2024. It will be promoted out of beta by May 2026 in order to bring improvements and new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Features|features]] to all editors who use the standard syntax highlighter. If you have any questions or concerns about promoting the feature out of beta, [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|please share]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059] * Some changes to local user groups are performed by stewards on Meta-Wiki and logged there only. Now, interwiki rights changes will be logged both on Meta-Wiki and the wiki of the target user to make it easier to access a full record of user's rights changes on a local wiki. Past log entries for such changes will be backfilled in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T6055] * On wikis using [[m:Special:MyLanguage/Flagged Revisions|Flagged Revisions]], the number of pending changes shown on [[{{#Special:PendingChanges}}]] previously counted pages which were no longer pending review, because they have been removed from the system without being reviewed, e.g. due to being deleted, moved to a different namespace, or due to wiki configuration changes. The count will be correct now. On some wikis the number shown will be much smaller than before. There should be no change to the list of pages itself. [https://phabricator.wikimedia.org/T413016] * Wikifunctions composition language has been rewritten, resulting in a new version of the language. This change aims to increase service stability by reducing the orchestrator's memory consumption. This rewrite also enables substantial latency reduction, code simplification, and better abstractions, which will open the door to later feature additions. Read more about [[f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-11|the changes]]. * Users can now sort search results alphabetically by page title. The update gives an additional option to finding pages more easily and quickly. Previously, results could be sorted by Edit date, Creation date, or Relevance. To use the new option, open 'Advanced Search' on the search results page and select 'Alphabetically' under 'Sorting Order'. [https://phabricator.wikimedia.org/T403775] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented UploadWizard on Wikimedia Commons from importing files from Flickr has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419263] '''Updates for technical contributors''' * A new special page, [[{{#special:LintTemplateErrors}}]], has been created to list transcluded pages that are flagged as containing lint errors to help users discover them easily. The list is sorted by the number of transclusions with errors. For example: [[{{#special:LintTemplateErrors}}/night-mode-unaware-background-color]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T170874] * Users of the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature have been using [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages, for some time now. Along with promoting CodeMirror 6 out of beta, the plan is to replace CodeEditor as the standard editor for these content models by May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Help talk:Extension:CodeMirror|Feedback or concerns are welcome]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332] * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] JavaScript modules will soon be upgraded to CodeMirror 6. Leading up to the upgrade, loading the <code dir=ltr>ext.CodeMirror</code> or <code dir=ltr>ext.CodeMirror.lib</code> modules from gadgets and user scripts was deprecated in July 2025. The use of the <code dir=ltr>ext.CodeMirror.switch</code> hook was also deprecated in March 2025. Contributors can now make their scripts or gadgets compatible with CodeMirror 6. See the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror#Gadgets and user scripts|migration guide]] for more information. [https://phabricator.wikimedia.org/T373720] * The MediaWiki Interfaces team is expanding coverage of REST API module definitions to include [[mw:Special:MyLanguage/API:REST API/Extensions|extension APIs]]. REST API modules are groups of related endpoints that can be independently managed and versioned. Modules now exist for [https://phabricator.wikimedia.org/T414470 GrowthExperiments] and [https://phabricator.wikimedia.org/T419053 Wikifunctions] APIs. As we migrate extension APIs to this structure, documentation will move out of the main MediaWiki OpenAPI spec and REST Sandbox view, and will instead be accessible via module-specific options in the dropdown on the [https://test.wikipedia.org/wiki/Special:RestSandbox REST Sandbox] (i.e., [[{{#Special:RestSandbox}}]], available on all wiki projects). * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto|Scribunto]] extension provides different pieces of information about the wiki where the module is being used via the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual|mw.site]] library. Starting last week, the library also provides a [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Scribunto/Lua reference manual#mw.site.wikiId|way]] of accessing the [[mw:Special:MyLanguage/Manual:Wiki ID|wiki ID]] that can be used to facilitate cross-wiki module maintenance. [https://phabricator.wikimedia.org/T146616] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.20|MediaWiki]] '''In depth''' * The [[m:Special:MyLanguage/Coolest Tool Award|2026 Coolest Tool Award]] celebrating outstanding community tools, is now open for nominations! Nominate your favorite tool using the [https://wikimediafoundation.limesurvey.net/435684?lang=en nomination survey] form by 23 March 2026. For more information on privacy and data handling, please see the [[foundation:Special:MyLanguage/Legal:Coolest_Tool_Award_2026_Survey_Privacy_Statement|survey privacy statement]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/12|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W12"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:36, 16 March 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30260505 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-13</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W13"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Wikimedia site users can now log in without a password using passkeys. This is a secure method supported by fingerprint, facial recognition, or PIN. With this change, all users who opt for passwordless login will find it easier, faster, and more secure to log in to their accounts using any device. The new passkey login option currently appears as an autofill suggestion in the username field. An additional [[phab:T417120|"Log in with passkey" button]] will soon be available for users who have already registered a passkey. This update will improve security and user experience. The [[c:File:Passwordless_login_screencast.webm|screen recording]] demonstrates the passwordless login process step by step. * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 25 March 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1774450800 15:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. '''Updates for editors''' * Wikimedia site users can now export their notifications older than 5 years using a [[toolforge:echo-chamber|new Toolforge tool]]. This will ensure that users retain their important notifications and avoid them being lost based on the planned change to delete notifications older than 5 years, as previously announced. [https://phabricator.wikimedia.org/T383948] * Wikipedia editors in Indonesian, Thai, Turkish, and Simple English now have access to Special:PersonalDashboard. This is an [[mw:Special:MyLanguage/Moderator Tools/Dashboard|early version of an experience]] that introduces newer editors to patrolling workflows, making it easier for them to move from making edits to participating in more advanced moderation work on their project. [https://phabricator.wikimedia.org/T402647] * The [[Special:Block]] now has two minor interface changes. Administrators can now easily perform indefinite blocks through a dedicated radio button in the expiry section. Also, choosing an indefinite expiry provides a different set of common reasons to select from, which can be changed at: [[MediaWiki:Ipbreason-indef-dropdown]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T401823] * Mobile editors [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#Logged-out|at several wikis]] can now see an improved logged-out edit warning, thanks to the recent updates from the Growth team. These changes released last week are part of ongoing efforts and tests to enhance [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|account creation experience on mobile]] and then increase participation. [https://phabricator.wikimedia.org/T408484] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:36}} community-submitted {{PLURAL:36|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the bug that prevented mobile web users from seeing the block information when affected by multiple blocks has been fixed. They can now see messages of all the blocks currently affecting them when they access Wikipedia. '''Updates for technical contributors''' * Images built using Toolforge will soon get the upgraded buildpacks version, bringing support for newer language versions and other upstream improvements and fixes. If you use Toolforge Build Service, review the recent [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/EMYTA32EV2V5SQ2JIEOD2CL66YFIZEKV/ cloud-announce email] and update your build configuration as necessary to ensure your tools are compatible. [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?title=Help:Toolforge/Building_container_images&oldid=2392097#Buildpack_environment_upgrade_process][https://phabricator.wikimedia.org/T380127] * The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal] documentation wiki will shut down in June 2026. API keys created on the API Portal will continue to work normally. api.wikimedia.org endpoints will be deprecated gradually starting in July 2026. Documentation on the API Portal is moving to [[mw:Wikimedia APIs|mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.21|MediaWiki]] '''In depth''' * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is considering improvements to [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|automatically generated reference names in VisualEditor]]. Please check out the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Proposed solutions|proposed solutions]] and participate in the [[m:Talk:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names#Request for comment|request for comment]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/13|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W13"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:51, 23 March 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30268305 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-14</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W14"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Beta version of [[abstract:|Abstract Wikipedia]] a new Wikimedia project which is language-independent, was launched last week. The project allows communities to build Wikipedia articles in their native language, which can be readily accessed by other users in their own languages. The wiki is powered by instructions from Wikifunctions and also based on structured content from Wikidata. [[:f:Special:MyLanguage/Wikifunctions:Status updates/2026-03-26|Read more]]. '''Updates for editors''' * The Growth team is running an A/B test to evaluate a clearer, more user-friendly message that promotes account creation on wikis. Currently when logged-out mobile users begin editing, they see a jarring warning message that can feel abrupt and discouraging. This also presents temporary account editing as the default rather than encouraging account creation. The test is running on ten Wikipedias, including Arabic, French, Spanish and German. [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#2. Improve logged-out warning message (T415160)|Read more]]. * The Wikimedia Apps team is inviting feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Future of Editing on the Mobile Apps|how editing should work on the Wikipedia mobile apps]]. The discussion focuses on improving how users access editing tools when they tap "Edit". This is part of a broader effort to convert readers who develop an interest in editing, to access a more user-friendly pathway to start contributing. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:45}} community-submitted {{PLURAL:45|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where citation fetching from the large newspaper archive [https://www.newspapers.com Newspapers.com] was no longer working, due to a block in [[mw:Special:MyLanguage/Citoid|Citoid]] requests, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419903] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.22|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/14|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W14"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:26, 30 March 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30329462 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-15</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W15"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] now includes a new group goal-setting feature, enabling organizers to set and track event goals such as the number of articles created and participating contributors in real time. Similarly, participants can work toward shared targets and see their collective impact as the event unfolds. The feature is now available on all Wikimedia wikis. Learn more in [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Collaborative contributions#Goal setting|the documentation]]. * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|watchlist labels]] feature (announced in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Tech News 2026-07]]) is now available via VisualEditor, the source editor, and the 'watchstar' (or watch link, for skins that don't have a star icon). Previously it was only possible to assign labels via [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]]. In all three places it is a new field following the expiry field. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where talk pages on mobile with Parsoid are unusable after empty section headers, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419171] '''Updates for technical contributors''' * The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]], which lets editors add details to an existing reference without duplicating it, will be gradually rolled out to [[phab:T414094|more wikis]] later this year. Wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]] gadget are encouraged to update their version (typically at [[m:MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js|MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js]] as shown [https://en.wikipedia.org/w/index.php?diff=1344408362 here]) to ensure compatibility. Other reference-related gadgets may also be affected. [https://phabricator.wikimedia.org/T416304] * All Wikinews editions will be closed and switched to read-only mode on 4 May 2026. Content will remain accessible, but no new edits or articles can be added. This closure was approved by the Board of Trustees of the Wikimedia Foundation following extended discussions. [[m:Wikimedia Foundation Board noticeboard#Board of Trustees Approves Closure of Wikinews|Read more]]. * The [[:mw:Special:MyLanguage/API:Action API|Action API]] has had several formats for requested output. One of them, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>format=php</nowiki></code></bdi>, is being removed soon. Please ensure your scripts or bots use the [[mw:Special:MyLanguage/API:Data formats#Output|JSON format]]. This removal should affect very few scripts and bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T118538] * The [[Special:NamespaceInfo|Special:NamespaceInfo]] page now includes namespace aliases. For example "WP" for the "Project" ("Wikipedia") namespace on the German Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T381455] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.23|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W15"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:19, 6 April 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30362761 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-15</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W15"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]] now includes a new group goal-setting feature, enabling organizers to set and track event goals such as the number of articles created and participating contributors in real time. Similarly, participants can work toward shared targets and see their collective impact as the event unfolds. The feature is now available on all Wikimedia wikis. Learn more in [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Collaborative contributions#Goal setting|the documentation]]. * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] The new [[mw:Special:MyLanguage/Help:Watchlist labels|watchlist labels]] feature (announced in [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/07|Tech News 2026-07]]) is now available via VisualEditor, the source editor, and the 'watchstar' (or watch link, for skins that don't have a star icon). Previously it was only possible to assign labels via [[Special:EditWatchlist|EditWatchlist]]. In all three places it is a new field following the expiry field. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where talk pages on mobile with Parsoid are unusable after empty section headers, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T419171] '''Updates for technical contributors''' * The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|sub-referencing feature]], which lets editors add details to an existing reference without duplicating it, will be gradually rolled out to [[phab:T414094|more wikis]] later this year. Wikis using the [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]] gadget are encouraged to update their version (typically at [[w:en:MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js|MediaWiki:Gadget-ReferenceTooltips.js]] as shown [https://en.wikipedia.org/w/index.php?diff=1344408362 here]) to ensure compatibility. Other reference-related gadgets may also be affected. [https://phabricator.wikimedia.org/T416304] * All Wikinews editions will be closed and switched to read-only mode on 4 May 2026. Content will remain accessible, but no new edits or articles can be added. This closure was approved by the Board of Trustees of the Wikimedia Foundation following extended discussions. [[m:Wikimedia Foundation Board noticeboard#Board of Trustees Approves Closure of Wikinews|Read more]]. * The [[:mw:Special:MyLanguage/API:Action API|Action API]] has had several formats for requested output. One of them, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>format=php</nowiki></code></bdi>, is being removed soon. Please ensure your scripts or bots use the [[mw:Special:MyLanguage/API:Data formats#Output|JSON format]]. This removal should affect very few scripts and bots. [https://phabricator.wikimedia.org/T118538] * The [[Special:NamespaceInfo|Special:NamespaceInfo]] page now includes namespace aliases. For example "WP" for the "Project" ("Wikipedia") namespace on the German Wikipedia. [https://phabricator.wikimedia.org/T381455] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.23|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/15|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W15"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 04:41, 7 April 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30362761 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-16</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W16"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Experienced editors are invited to [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Main_Page test] the [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature, designed to help less-experienced editors create well-structured, policy-compliant Wikipedia articles. Testing instructions are [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide|available]]. Also, after reviewing [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance the outlines], please provide feedback on the [[mw:Talk:Article guidance|project talk page]]. Based on your input, the feature will be refined and transferred to the pilot Wikipedias to translate and adapt. Check out [[c:File:Article Guidance workflow demo - April 2026.webm|the video]] explaining the feature. '''Updates for editors''' * On most wikis, all autoconfirmed users can now use [[Special:ChangeContentModel|Special:ChangeContentModel]] page to [[mw:Special:MyLanguage/Help:ChangeContentModel|create new pages with custom content models]], such as mass message lists, making custom page formats more accessible. Check [[Special:ListGroupRights|Special:ListGroupRights]] for the status of your wiki. [https://phabricator.wikimedia.org/T248294] * The Growth team has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account_Creation_Experiments|account creation experiment]] to evaluate whether adding an account creation button to the mobile web header increases new account registrations and encourages more mobile users to contribute to the wikis. The experiment is currently live on Hindi, Indonesian, Bengali, Thai, and Hebrew Wikipedia, and targets 10% of logged-out mobile web users. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where VisualEditor could get stuck loading on Windows devices with animations turned off, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T382856] '''Updates for technical contributors''' * Starting later this week, {{int:group-abusefilter}} who have the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]] beta feature enabled will have [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] as the editor at [[Special:AbuseFilter|Special:AbuseFilter]]. This is part of the broader effort to make the user experience more consistent across all editors. [https://phabricator.wikimedia.org/T399673][https://phabricator.wikimedia.org/T419332] * Tools and bots that access the [[mw:Special:MyLanguage/Notifications/API|Notifications API]] (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=query&meta=notifications</nowiki></code></bdi>) will need to update their OAuth or BotPassword grants to also include access to private notifications. [https://phabricator.wikimedia.org/T421991] * Due to a library upgrade, listings on category pages may be displayed out of order starting on Monday, 20th April. A migration script will be run to correct this, and will take hours to days depending on the size of the wiki (up to a week for English Wikipedia). [https://phabricator.wikimedia.org/T422544] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.24|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/16|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W16"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:19, 13 April 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30380527 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-17</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W17"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * After two years of development, [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|{{int:codemirror-beta-feature-title}}]], also known as [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror 6]], is to be promoted out of beta on Tuesday, April 21. It brings better code and wikitext readability, reduction in typing errors, and other [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|benefits]] to all users of the standard syntax highlighter. A huge thank you to volunteer [https://phabricator.wikimedia.org/p/Bhsd/ Bhsd] who developed many of the new features, including [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Code folding|code folding]], [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Autocompletion|autocompletion]], and [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#Linting|linting]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T259059] * A major update to the Wikipedia app for iOS is now rolling out, redesigning the interface to align with Apple's latest "Liquid Glass" visual design. [https://apps.apple.com/us/app/wikipedia/id324715238 Download the latest version] and explore the update. '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading lists]] is a feature which allows readers to save articles to a list for reading later. This feature is now in beta on Arabic, French, Indonesian, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and by default for all new accounts on all Wikipedias. * An experiment which explores extending [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Page Previews to mobile web]] will be launched in the week of April 20 on Arabic, English, French, Italian, Polish, and Vietnamese Wikipedias. Page Previews are pop-ups that display a thumbnail, lead paragraph, and a link to open the full article of a blue link, thereby improving content discovery. The feature is already available on desktop and in the apps. [[m:Special:MyLanguage/List of experiments in Product and Technology#Template|Read more about this experiment and others]]. * On several wikis, logged-in editors who haven't [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email confirmation|confirmed their email addresses]] can now see a banner encouraging them to do so. Having the email address confirmed allows a user to restore access to the account if they lose it. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security#Encouraging users to confirm their email addresses|Learn more]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T421366] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:15}} community-submitted {{PLURAL:15|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where editing very large wiki pages in the 2017 wikitext editor caused slow loading, preview and scrolling lag, and performance issues when selecting, cutting, or pasting content, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T184857] '''Updates for technical contributors''' * As part of the promotion of [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror]] from a beta feature, all users will use [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeMirror|CodeMirror]] instead of [[mw:Special:MyLanguage/Extension:CodeEditor|CodeEditor]] for syntax highlighting when editing JavaScript, CSS, JSON, Vue and Lua content pages. [https://phabricator.wikimedia.org/T419332] * The <code>mirrors.wikimedia.org</code> service for Debian and Ubuntu users will sunset and stop working on May 15. The resources for the service will be replaced with new and better options. Some users may need to switch to a different server which should take about a minute. [https://lists.wikimedia.org/hyperkitty/list/wikitech-l@lists.wikimedia.org/thread/LJYRIS4WB66HIRCAO4GIDTXCMDVZRBMA/ You can read more]. [https://phabricator.wikimedia.org/T416707] * The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>image</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>oldimage</nowiki></code></bdi> table will be removed from [[wikitech:Help:Wiki Replicas|wikireplicas]]. If your tools or queries access <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>image</nowiki></code></bdi> or <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>oldimage</nowiki></code></bdi> directly, please update them to use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>file</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>filerevision</nowiki></code></bdi> table before 28 May. [https://phabricator.wikimedia.org/T28741] * Following the recent implementation of global API rate limits on unidentified traffic, the Wikimedia Foundation will continue efforts to ensure [[mw:Special:MyLanguage/MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]] by applying global limits to identified API traffic beginning the last week of April. These limits are intentionally set as high as possible to minimise impact on the community. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]]. * The [[mw:Special:MyLanguage/Attribution API|Attribution API]] is now available as a [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Stability policy|beta]]. The API fetches information for crediting Wikimedia articles and media files wherever they are used. Reference documentation is available through the REST Sandbox special page available on all Wikimedia wikis (such as the [https://en.wikipedia.org/w/index.php?api=attribution.v0-beta&title=Special%3ARestSandbox REST sandbox on English Wikipedia]). Share your feedback on the [[mw:Talk:Attribution API|project talk page]]. * There is no new MediaWiki version this week. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/17|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W17"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:01, 20 April 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30432763 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-18</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W18"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * There is a change in how new users are autoconfirmed that will improve anti-vandalism protection. Currently, users who have had an account for a few days and made a few edits are automatically added to the [[{{int:grouppage-autoconfirmed/{{CONTENTLANGUAGE}}}}|{{int:group-autoconfirmed}}]] group. This configuration tends to be exploited by some vandals, who create accounts and start to use them only after some time. To mitigate this, the configuration will be updated next week so that – for the purpose of becoming autoconfirmed – the account age will be counted from their first edit, instead of registration date. The numeric value of the age threshold will remain the same. This change will be deployed only to wikis which require at least one edit as part of the autoconfirmation conditions. [https://phabricator.wikimedia.org/T418484] * All Wikipedia users with new accounts and those who activated the "automatically enable most beta features" option in their preference can now use the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|reading lists]] beta feature to save articles for later reading. This helps organize reading interests in one place for convenient access. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the issue where infobox images have huge padding in Firefox, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423676] '''Updates for technical contributors''' * As a reminder, the global API rate limits will be applied this week to identified API traffic. This is to help ensure [[mw:MediaWiki Product Insights/Responsible Reuse|fair use of infrastructure]]. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki should not be affected for now. However, all developers are advised to follow updated best practices. For more information, including the actual rate limits, see [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|Wikimedia APIs/Rate limits]] and [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits/FAQ|Frequently Asked Questions]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.26|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/18|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W18"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:06, 27 April 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30458046 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-19</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W19"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] team invites experienced editors of [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Pilot wikis and collaborators|pilot Wikipedias]]—Arabic, Bangla, Japanese, Portuguese, Persian, Turkish, Simple English, Spanish, and French—to help translate and adapt [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Category:Pages_using_article_guidance sample outlines]. These outlines will guide editors in creating clear, well-structured, and policy-compliant articles when using [https://b24e11a4f1.catalyst.wmcloud.org/wiki/Special:NewArticle the feature] once it is launched in May 2026. [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|Simple instructions]] on how to translate and adapt the outlines are available. '''Updates for editors''' * The [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council|Product and Technology Advisory Council]] has published [[:m:Special:MyLanguage/Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|draft recommendations]] on a model that affiliates can follow when contributing to the technical space. Community members are invited to provide feedback on the recommendation until May 8th [[:m:Talk:Product and Technology Advisory Council/May 2026 draft PTAC recommendation for feedback|on the talk page]]. * The number of available thumbnail size preferences in MediaWiki is being reduced to three standardized options—Small (180px), Regular (250px), and Large (400px), as part of ongoing efforts to improve performance and reduce strain on thumbnail services. As a result, existing preferences will be mapped to the nearest new size (for example, smaller selections like 120px or 150px will render at 180px, while larger ones like 300px or 360px will render at 400px). The preferences interface will soon be updated to reflect these changes, and users who wish to opt out or provide feedback can do so. [https://phabricator.wikimedia.org/T424909] * From now on, even when a permission expires automatically, users will receive an Echo notification similar to the standard notification for permission changes. There is a difference between this and [[m:Special:MyLanguage/Global reminder bot|Global reminder bot]] in that the latter reminds users a week ''before'' the rights are due to expire, so that they can renew the rights. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, the problem where the ULS language selector in [[m:Special:Translate|Special:Translate]] would scroll vertically when it shouldn't, has been resolved. Previously, when users opened the "Translate to English" dropdown and typed certain inputs, the dialog would scroll vertically by a few pixels even when there was enough space to display all results. The dropdown no longer shifts unnecessarily when filtering languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T358864] * The [[m:Special:GlobalWatchlist|Global Watchlist]], which lets you view your watchlists from multiple wikis on a single page, continues to improve. For example, watchlists for Wikibase sites such as [[:d:|Wikidata]] now support [[mw:Special:MyLanguage/Extension:EntitySchema|EntitySchema]] elements for better tracking. The Live Updates mode now refreshes the special page every 60 seconds to comply with the updated [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] for improved real-time responsiveness. Additionally, a directionality bug that displayed links as "changes 3" instead of "3 changes" in mixed-direction lists has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T415450][https://phabricator.wikimedia.org/T424422][https://phabricator.wikimedia.org/T418091] '''Updates for technical contributors''' * The second phase of [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits|global API rate limits]] has been rolled out to reduce the [[diffblog:2026/03/26/quo-vadis-crawlers-progress-and-whats-next-on-safeguarding-our-infrastructure/|impact of AI crawlers]] and ensure fair, sustainable access to Wikimedia resources, prioritising human and mission-aligned traffic. [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia APIs/Rate limits#Limits|Limits]] have been shifted from per-hour to per-minute, producing smoother traffic patterns and more predictable API load. Community users are not expected to be affected, and no action is required. Early indications show some User-Agent-based requestors are adjusting behaviour, and around 64% of automated API traffic has been identified. Monitoring continues, and Wikimedia Enterprise remains available for commercial support. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.46/wmf.27|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/19|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W19"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:44, 4 May 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30498077 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-20</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W20"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Community Tech has published [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/How to write a good wish|new guidance]] explaining how wishes on Community Wishlist are triaged and prioritized. The documentation is intended to help contributors write stronger proposals by clarifying the factors that influence prioritization decisions. Beyond vote counts, the guidance highlights considerations such as potential impact on the community when determining which wishes move forward. '''Updates for editors''' * The Reader Growth team is launching an experiment to test a new [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Share_Card|Share Card feature]] that allows readers to create visually engaging cards from Wikipedia articles or selected article sections and share them online, with each card linking back to the original article to help expand readership and article discovery. The mobile-only A/B test will be available to a portion of readers on Arabic, Chinese, French, Vietnamese, and English Wikipedia to better understand reading and sharing habits, and is scheduled to begin the week of May 18 and run for four weeks. * The Android and iOS Wikipedia apps recently released the [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/25th_Birthday_Reading_Challenge|25-day reading challenge]] into Beta, as part of efforts to drive reader engagement by encouraging users to complete reading milestones. To track their reading streak during the challenge, App users can add a widget featuring Baby Globe to their home screen. The challenge officially begins May 11. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:17}} community-submitted {{PLURAL:17|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the global preference for enabling syntax highlighting in wikitext could unexpectedly disable itself after being turned on, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T425286] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Octicons-tools.svg|12px|link=|alt=|Advanced item]] The ResourceLoader module <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mediawiki.ui.input</nowiki></code></bdi>, deprecated since [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2023/39|September 2023]], will be removed this week. There is a [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Migrating_from_MediaWiki_UI|guide for migrating from MediaWiki UI to Codex]] for any tools that use it. [https://phabricator.wikimedia.org/T420125] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.2|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/20|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W20"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:21, 11 May 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30524429 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-21</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W21"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Abstract Wikipedia team has identified five potential pilot wikis to assess their interest in adopting abstract articles on their wikis. The pilots are Malayalam, Bengali, Dagbani, Arabic, and Indonesian Wikipedia. The feedback period will be open until May 22. If your community is interested in becoming a pilot, [[m:Talk:Abstract Wikipedia|let us know on Meta]]. '''Updates for editors''' * An experiment to show [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] to logged-out readers on mobile web will launch on May 18 across German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu Wikipedias, and will run for one month. The effort supports broader goals of helping readers save and organize articles for later reading, while encouraging habits that could lead to future Wikipedia contributions. * To support a bookmark button in the Reading List beta feature, the "Tools > Action" menu has been updated to display icons, including the watch star indicator that helps editors identify temporarily watched articles. The icons now also match those used on mobile, improving consistency across platforms. The change is currently limited to the actions menu and mainly affects editors with privileged user rights. [https://phabricator.wikimedia.org/T426008] * [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] was released as an [[w:en:A/B test|A/B test]] for newcomer editors on the mobile website at [[phab:T421189|~15 Wikipedias]]. The experiment will measure the impact that Suggestion Mode has on the proportion of newcomer mobile web edit sessions that result in constructive (un-reverted) article edits. The experiment will also evaluate the feature's impact on editor retention, and monitor changes in revert and block rates. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue in the Wikipedia Android app where images could sometimes fail to load after opening a recommended reading list notification, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T418231] '''Updates for technical contributors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikidata Platform|Wikidata Platform team]] has published its [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/Backend Replacement|backend replacement recommendation]] and accompanying [[wikitech:Wikidata Query Service/WDQS Architecture re-design|technical architecture]] for the migration of the Wikidata Query Service (WDQS) away from Blazegraph. Feedback is invited until May 25th 2026, especially on potential gaps and impacts on advanced use cases. Wikidata community members and WDQS users are also encouraged to help identify high-impact tools and workflows that may need attention on [[d:Wikidata:SPARQL query service/WDQS backend update/High-Impact Use Cases|this page]]. Feedback can be shared on the [[d:Wikidata talk:SPARQL query service/WDQS backend update|Migration talk page]] or during the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Blazegraph Migration Office Hours|next office hour]]. See the [[d:Special:MyLanguage/Wikidata:Wikidata Platform team/Newsletter|WDP team newsletter]] for more details. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.3|MediaWiki]] '''In depth''' * On English, French, Japanese, and a few other Wikipedias, there was a [[diffblog:2025/09/02/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha/|trial of hCaptcha]], a third-party bot detection service. The trial showed that hCaptcha effectively detects and deters some bad-faith automated activity, on its own and by giving [[w:en:Wikipedia:Village pump (technical)/Archive 225#Introducing SuggestedInvestigations|checkusers and stewards]] signals to look into. Because the results were positive, hCaptcha will be rolled out across all wikis over the next few weeks. [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Anti-abuse signals/hCaptcha|See the hCaptcha project page]] for technical information about the implementation and privacy protections. [[diffblog:2026/05/04/better-detecting-bots-and-replacing-our-captcha-part-2/|Learn more]]. * The latest Community Tech update is now available, with progress across several Community Wishlist initiatives, including Reading Lists expansion from the mobile app to the website, new language support for "Who Wrote That" and the Personal Dashboard, improvements to 3D rendering and Charts, and upcoming work on talk page sorting, audio playback, and editing workflows. The update also shares current priorities, wishlist status trends, and opportunities for community feedback on future focus areas and the Wikimedia Foundation’s 2026–2027 Annual Plan. [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 13, 2026: Latest updates from the Community Tech team|Read the full newsletter for details]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/21|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W21"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:22, 18 May 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30539262 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-22</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W22"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Following a [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#LOWM|successful account creation experiment]], an improved logged-out edit warning message will be deployed to all Wikimedia wikis in the first week of June. The change will only affect logged-out users on mobile web who open an editing session. The updated experience is designed to encourage account creation more clearly, while still allowing users to edit with temporary accounts. Results from the experiment showed a significant increase in account creation, with a 27% relative lift among users shown the updated message. As expected, as more people funnel into account creation, temporary accounts decreased by a relative 16%. The experiment did not show any significant changes in constructive edit rates or other monitored contributor metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T424595] '''Updates for editors''' * For security reasons, members of certain user groups are [[m:Special:MyLanguage/Mandatory two-factor authentication for users with some extended rights|required to have two-factor authentication]] (2FA) enabled. Members of these groups will be unable to disable the last 2FA method on their account, and it will be impossible to add users without 2FA to these groups. Users will still be able to add new authentication methods or remove them, as long as at least one method is continuously enabled. In the next few weeks, users without 2FA will be removed from these groups. Notably, this applies to bureaucrats. See the linked tasks for deployment schedules. [https://phabricator.wikimedia.org/T423119][https://phabricator.wikimedia.org/T423120] * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] will run an [[w:en:A/B testing|A/B test]] on [[:phab:T415904|10 wikis]], testing [[m:WMDE Technical Wishes/References/Reference Previews|potential improvements for Reference Previews]]. The experiment will run for ~2 weeks at the end of May / beginning of June and will affect 10% of desktop readers on the participating wikis. * After two successful experiments, the Reader Growth team is rolling out an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature for all Wikipedias on mobile on May 25. This means that anyone who has all beta features on by default will start to see this feature, and others can check the box to turn it on in their preferences. The beta feature will include a carousel of all an article's images at the top of the article, with controls for editors to [[mw:Readers/Reader_Growth/Image_Browsing#Phase_2.1_beta_feature|exclude images from the article's carousel or to exclude an article from the feature entirely]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, three dimensional STL files were being rendered incorrectly by the media viewer 3D extension which is now fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T416723] '''Updates for technical contributors''' * The legacy CSS classes <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>tright</nowiki></code></bdi> have been replaced with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> as the former do not work consistently across all MediaWiki platforms, notably mobile web and mobile apps. Projects relying on these classes are encouraged to review related usage and plan for migration. Please note that <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatleft</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>floatright</nowiki></code></bdi> may also be deprecated in future, although there are currently no plans to do so. [[phab:T426452|Read more]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.4|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/22|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W22"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:52, 25 May 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Quiddity (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30584502 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-23</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W23"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] is conducting an experiment to show the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|reading lists]] feature, which is still in development, to logged-out mobile readers to test whether it encourages account creation at a higher rate compared to the watchstar button. The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists#Experiment timeline|experiment]] was launched on May 18th on German, Spanish, Italian, Portuguese, Polish, Dutch, Turkish, and Urdu wikis, and it will run for a month. * The Wikimedia Apps team released [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|Phase 1]] of the redesigned Home Feed to the Android Beta app. The new Home Feed includes a refreshed "Community" tab and a personalized "For You" tab featuring daily updated reading recommendations. The redesign is part of a broader effort to improve content discovery and create more engaging learning experiences in the Wikipedia apps. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:18}} community-submitted {{PLURAL:18|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where images could fail to load for some suggested edits on [[w:Special:Homepage|Special:Homepage]], leaving the thumbnail stuck in a loading state, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T424048] '''Updates for technical contributors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.5|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/23|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W23"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:09, 1 June 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30613639 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-24</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W24"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * Wikimedia Enterprise has increased the free usage limits for its API offerings. The monthly request limit for the On-demand API has increased from 5,000 to 50,000 requests, while the Snapshot API limit has increased from 15 to 30 requests per month. In addition, Structured Contents snapshots are now available for free accounts. These changes expand access to Wikimedia Enterprise data for developers, researchers, and organizations using Wikimedia content. [https://enterprise.wikimedia.com/blog/enhanced-free-api] '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Explore Feed Refresh/Phase 1|refreshed Explore Feed]], now called the Home Feed, is rolling out to 50% of users of the Wikipedia Android app. The Home Feed helps readers discover relevant content through two new tabs: ''Community'' and ''For You''. The Community tab provides a scrollable feed of curated content and updates from the broader Wikimedia community and movement, while the ''For You'' tab offers a full-screen, swipeable experience that shows content tailored to a user's interests. The redesign is part of a broader effort to improve discovery and enhance the learning experience in the Wikipedia app. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/iOS/"Which came first?" Game|Which came first?]] daily trivia game is now available in the beta version of the Wikipedia iOS app in English, German, French, Portuguese, Russian, Spanish, Arabic, Chinese, and Turkish. The game uses historical events from Wikipedia's "On This Day" content and challenges readers to guess which of two events happened first. The game was previously released on Android. Communities interested in making the game available in their languages can [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_Apps/Team/Games#Game availability by language|read the instructions and requirements]]. * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]], a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details, will begin rolling out to Wikimedia wikis following a successful pilot phase. Deployment will start on 8 June for most [[wikitech:Deployments/Train#Wednesday|Group 1 wikis]] and French Wikipedia, with additional Wikipedia language editions receiving the feature over the coming months. Communities are encouraged to prepare by checking for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-cite&language=en&action_source=search&filter=%21translated&optional=1&action=translate untranslated Cite extension messages] in their language and reviewing any use of [[mw:Special:MyLanguage/Reference Tooltips|Reference Tooltips]], which may require [[:phab:T416304#11668731|updates]] to support the new functionality. Wikis using [[mw:Special:MyLanguage/Help:Reference Previews|Reference Previews]] do not need to take any action. Communities may also wish to create the ''cite-tracking-category-ref-details'' [[Special:TrackingCategories|tracking category]] as a hidden category using <code><nowiki>__HIDDENCAT__</nowiki></code> (or a dedicated template), and connect it to the corresponding Wikidata item [[d:Q129764848]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T425662] * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews#Experimentation|Page Previews experiment]] on mobile web has concluded. The team decided not to roll out the feature after the results showed no statistically significant impact on reader retention, as the primary success metric was retention improvement. Page Previews, which are already available on desktop and in the apps, display a thumbnail, lead paragraph, and link to the full article when readers tap a blue link. The experiment tested this experience on mobile web across six Wikipedias. * The [[mw:Special:MyLanguage/Codex/Design/Icons|user interface icon library]] will be [[phab:T399175|updated later this week or next week]]. Most of the ~300 icons have been slightly refined and ~30 new icons have been added. These changes improve the icons to make them more consistent and comprehensible, and provide more visual balance when they are used in groups. * The [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector|Universal Language Selector]] (ULS) interface in MediaWiki, which helps users select content in other languages, has been updated. The new version improves speed and accessibility, and users of Wikimedia projects can now pin languages for quicker language switching. The deployment to Wikimedia sites will happen gradually in the coming weeks. You can test it now as a beta feature by selecting [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|beta features]] in your profile preferences and share your feedback on [[mw:Special:MyLanguage/Universal Language Selector/New ULS|the project page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:21}} community-submitted {{PLURAL:21|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Pageviews Analysis dashboard on pageviews.wmcloud.org stopped updating graph data in May 2026, affecting all users, has been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T427171] '''Updates for technical contributors''' * The function signature for <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink()</nowiki></code></bdi> has been simplified. Developers can now pass a configuration object instead of a list of positional parameters when creating portlet links. The previous function signature remains supported for backwards compatibility. For example, instead of: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', '#', 'Stub', 'ca-stubtag', 'Add a stub tag to this page');</nowiki></code></bdi> use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>mw.util.addPortletLink('p-cactions', { href: '#', text: 'Stub', id: 'ca-stubtag', tooltip: 'Add a stub tag to this page' });</nowiki></code></bdi>. Script maintainers are encouraged to review existing uses of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>addPortletLink()</nowiki></code></bdi> and update them where appropriate. This change will be available on all wikis from 11 June. Thanks to community volunteer Gerges for contributing this improvement. [https://phabricator.wikimedia.org/T427945] * '''Community Wishlist discussion''': Product & Technology [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates#May 20, 2026: Community Tech becomes a program|introduced changes]] meant to increase the number and complexity of wishes fulfilled, including the disbanding of the Community Tech team. They are [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|engaging in discussions]] about a [[m:Talk:Community Wishlist#Proposed direction for Wishlist|proposed direction for the wishlist]] from community members. Includes ways to structure annual voting, better tracking of wishes, removing focus areas, and [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Updates|staffing updates]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.6|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/24|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W24"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:30, 8 June 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30650573 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-25</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W25"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth|Reader Growth team]] has launched an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|Image Browsing]] beta feature on the mobile web version of all Wikipedias. The feature shows an image carousel at the top of articles with 3 or more images. Editors can configure this feature with the following controls: to hide a specific image from a page, either use <code>class=notpageimage</code> excluding it from thumbnail previews, or <code>class=noviewer</code> excluding it from MediaViewer. The carousel can also be disabled from a page entirely, with the magic word <code><nowiki>__NOMEDIAVIEWERCAROUSEL__</nowiki></code>. To submit feedback or flag bugs, please visit the [[mw:Talk:Readers/Reader Growth/Image Browsing|project page]]. * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Tables#class="wikitable"|Wikitables]] can now be [[mw:Special:MyLanguage/Help:Sortable tables#Forcing the initial sort direction|sorted in descending order]] on the first click by adding <code dir=ltr>data-sort-order="desc"</code> to the header cell. Previously, by default, clicking a column header for the first time sorts it in ascending order. This addition to a Wikitable gives it more control and flexibility, while the default behavior for subsequent clicks remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T398416] '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance|Article guidance]] feature is currently being tested with some editors creating new articles on the Simple English, French, and Turkish Wikipedias. The experiment will soon begin on the Arabic and Bangla Wikipedias as well. [[w:simple:Special:NewArticle|This feature]] gives editors community-curated guidance to help them create articles that follow community standards. Experienced editors can continue creating or adapting outlines for specific article types that are commonly created by less experienced contributors. The outlines guide less experienced editors in creating high-quality articles. A quick guide to markups used in outlines can be found on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance/Test feature guide#Markups in outlines|this page]]. [[w:simple:Wikipedia:Article Guidance|Example outlines]] that can be adapted and instructions for how to adapt them are on [[mw:Special:MyLanguage/Article guidance#Adapting a sample outline in a Wikipedia|this section]] of the project page. * Wikis that wish to replace the "indefinitely" button in Special:Block for temporary accounts (for example, wikis that block temporary users only until account expiration) will be able to do so by creating [[MediaWiki:ipb-indefinite-expiry-temporary-account]] with the block duration they want. [https://phabricator.wikimedia.org/T427125] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:41}} community-submitted {{PLURAL:41|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * By the end of June, a valid user-agent string will be required for automated dumps downloads from the dumps.wikimedia.org website. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. This [[phab:T400119|extends enforcement]] of the long standing [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services will not change. * The roll out of global [[mw:Wikimedia APIs/Rate limits|API rate limits]] is now complete, with limits enforced across all APIs and at the documented levels for all groups. Bots running in Toolforge/WMCS or with the bot user right on any wiki remain exempt. All bots should continue to follow the documented best practices to avoid being rate limited. * The [https://api.wikimedia.org/wiki/Main_Page API Portal wiki] will be read only starting this week (June 15-18). The following week (June 22-25), all API Portal wiki URLs will redirect to [[mw:Wikimedia APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. Learn more on the [[wikitech:API Portal/Deprecation|project page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.7|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * On June 17th at 6pm UTC the WMF will be holding Discord call focused on a code review. We've heard through the [[mw:Special:MyLanguage/Developer Satisfaction Survey/2026|Developer Satisfaction Survey]] that volunteers are struggling with code review and we'd like to discuss these experiences with the goal of surfacing workable solutions. You can join the call [https://discord.gg/wikipedia?event=1514727511102062664 via the Wikimedia Community Discord server]. * The [[m:Special:MyLanguage/Conferencia Wikimedia de América Latina 2026|Latin American Wikimedia Conference]] will host a regional hackathon that will bring together the Wikimedia movement’s technical community including developers, system administrators, data scientists, and users with extended rights. Interested technical contributors can [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf4osJzTHBJjQbYJk7TMVEJjTEQv7IgtsUDfP-o-qTgeRQQxw/viewform apply for a scholarship] to participate until June 21 at midnight (Bolivia time, UTC-4). * Sign up for Wikimania Team Challenges to join this special event. The Team challenges will take place online and in person from July 21 to 22, before Wikimania conference. Everyone is welcome, regardless of skills or Wikimania registration. Teams will work on 10 important challenges supporting the Wikimedia community. For details, visit [[wmania:Special:MyLanguage/2026:Team challenges|the Team Challenges page]] and [https://wikimedia.eventyay.com/wm/teamchallenges/ register there]. Registration closes on June 20th at 11pm UTC. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W25"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:49, 15 June 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:UOzurumba (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30689604 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-26</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W26"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth features]] are [[phab:T418115|now available at Wikidata]]. This update enables access to Mentorship ([[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship|if configured]]), Impact module, the Help Panel, and a simplified Newcomer Homepage (without Suggested Edits). Wikidata administrators are still configuring the features through Community Configuration. '''Updates for editors''' * The special page [[{{#special:RangeCalculator}}]] has been created. It allows users to find an IP range without needing to rely on external tools. Until now, this tool was only available to CheckUsers. [https://phabricator.wikimedia.org/T268429] * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing|Sub-referencing]] is a new MediaWiki feature that allows editors to reuse references with different details. It will be deployed to most small and medium-sized Wikipedia language versions on June 23. The [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes/Sub-referencing#deployment|FAQ]] lists possible actions to take on your wiki to support the deployment. Check the [[:phab:T414094|rollout plan]] for the next deployment steps. [https://phabricator.wikimedia.org/T428902] * Starting next week, users will get a notification when they are blocked or unblocked from editing, or if this block changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T100974] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:32}} community-submitted {{PLURAL:32|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. '''Updates for technical contributors''' * Starting next week, abuse filters that are set to "require CAPTCHA verification" will begin to also affect users with the <code>skipcaptcha</code> right, which includes most autoconfirmed users. Bots are exempted. This change only affects edits that trigger an abuse filter. The <code>skipcaptcha</code> right will continue to exempt users from having to solve CAPTCHAs in the ordinary course of using the wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T402595] * Reference documentation for the [[wikitech:Machine_Learning/LiftWing/API|Lift Wing API]] has moved from the API Portal to the interactive [https://wikitech.wikimedia.org/w/index.php?api=lift-wing&title=Special%3ARestSandbox REST Sandbox]. * The API Portal wiki is now closed. For API documentation, see [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia_APIs|Wikimedia APIs on mediawiki.org]]. All API Portal wiki URLs (https://api.wikimedia.org/wiki/) will redirect to the mediawiki.org page starting June 22. [https://phabricator.wikimedia.org/T427537] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.8|MediaWiki]] '''Meetings and events''' * Join an online call on 25 June at 2:30pm UTC to meet the current Wikimedia interns for [[mw:Google_Summer_of_Code/2026|Google Summer of Code]] and [[mw:Outreachy/Round_32|Outreachy]]. Interns will provide an overview of their projects and a brief demo of their work so far. Attendees are encouraged to [[mw:event:Google_Summer_of_Code/Summer_2026_June_Internship_open_session|share ideas and connections in their community]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/26|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W26"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:05, 23 June 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Trizek (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30722494 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-27</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W27"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * As part of the [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]], the Growth team tested adding a user account icon in the mobile web header for logged-out users, providing direct access to "Create account" and "Log in" actions. The experiment increased account creation by about 20% without negatively affecting edit quality or constructive edit rates. The feature will now be rolled out to all Wikimedia Foundation wikis on mobile web in the first week of July. [https://phabricator.wikimedia.org/T428220] * After a [[phab:T426248|successful experiment]], logged-in users who did not [[mw:Special:MyLanguage/Help:Email_confirmation|confirm their email address]] when their account was created see a new banner asking them to complete that process. This helps reduce the risk that users get locked out of their account, and makes account email addresses overall more reliable. This is part of the [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity/Account Security|Account Security]] project. [https://phabricator.wikimedia.org/T428292] * An update to [[Special:Search|Search]] is refining how the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> behaves when used to exclude results. Previously, using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> with negation could unintentionally broaden search results by adding the namespaces included in the search scope, leading to confusing behavior for users expecting a straightforward exclusion filter. With the update, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>-prefix:</nowiki></code></bdi> will now strictly exclude matching page titles as intended and may display a warning if the relevant namespace has not been explicitly selected. The behavior of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>prefix:</nowiki></code></bdi> without negation however remains unchanged. [https://phabricator.wikimedia.org/T427443] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:33}} community-submitted {{PLURAL:33|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where reviewers using the Page Curation toolbar were not automatically subscribed to talk page discussions they started has now been fixed. Reviewers will now receive notifications when someone replies to those discussions. [https://phabricator.wikimedia.org/T329346] '''Updates for technical contributors''' * Starting June 29th, automated downloads from the dumps.wikimedia.org website will be subject to the [[Foundation:Special:MyLanguage/Policy:Wikimedia Foundation User-Agent Policy|user-agent policy]]. Automated requests that provide a generic or empty user-agent will be blocked. Access to dumps through Wikimedia Cloud Services remains unaffected. This is a follow up to the announcement made in the [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/25|2026/25 issue of Tech News]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.9|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/27|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W27"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 11:48, 29 June 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30744833 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-28</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W28"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:34}} community-submitted {{PLURAL:34|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the search bar results on Wikidata, showed English results instead of using the correct language fallback for users of language variants, has now been fixed. Search suggestions will now follow the expected language fallback chain. [https://phabricator.wikimedia.org/T429769] '''Updates for technical contributors''' * In preparation for [[m:Special:MyLanguage/Event:Celebrate Women|Celebrate Women campaign]] planned for March 2027, the Wikimedia Foundation’s [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Advancement/Community Growth/Content Enablement|Content Enablement team]] has launched a 22-question survey to better understand technical contributions by women+ (anyone who identifies as a woman) across Wikimedia projects. The survey takes approximately 15–20 minutes to complete and will remain open until 20 July 2026. The [[m:Special:MyLanguage/Celebrate Women/Technical contributions survey|questions]] are also available on-wiki for review in advance. * The [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Score|Score extension]] now supports rendering music scores as SVG images in addition to PNG, addressing a long-standing [[:phab:T49578|feature request]] and resolving historical image quality issues. Both formats are now provided to clients, with PNG in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>src</nowiki></code></bdi> attribute and SVG in the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>srcset</nowiki></code></bdi> attribute. * The new [[wikitech:Parsoid|Parsoid]] parser [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser_Unification/Updates|continues to be deployed to additional wikis]], making it easier to introduce new reading and editing features. It was enabled on French Wikipedia, bringing total progress to covering 78.9% of Wikipedia page views. Rollout to English Wikipedia desktop will progress through this week. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.10|MediaWiki]] '''In depth''' * The Wikimedia Hackathon 2026 [[diffblog:2026/06/29/wikimedia-hackathon-2026-building-collaborating-and-shaping-the-future-together/|recap blog post]] is now live. It highlights the projects, sessions, and social activities from this year’s event, and shares initial plans for the 2027 Wikimedia Hackathon. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/28|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W28"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 13:57, 6 July 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30773578 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-29</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W29"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone|Revise Tone]] helps newcomers identify passages in Wikipedia articles that may contain non-encyclopedic language and encourages them to consider revising the tone. The feature was [[w:en:A/B_testing|A/B tested]] on the Arabic, English, French, and Portuguese Wikipedias, where newcomer task completion rates [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Revise_Tone#Experiment_Results|increased by 38.7%]] compared to the default Copyedit task, with no decrease in edit quality. The test ended on July 9, and the feature is now available for everyone on these wikis, configurable via Community Configuration. [[phab:T426364|The plan]] is to release Revise Tone to more wikis. * The community configuration that allows [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Mentorship#Automated mentor list cleanup|automatic removal of inactive mentors]] based on configurable criteria will be enabled on Thursday 16, [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Deployment|on some wikis]] to keep mentor lists up to date. Mentors are experienced contributors who opt in to help new users on-wiki through the [[mw:Special:MyLanguage/Growth/Feature summary|Growth Features]]. Administrators can now prepare the settings via [[w:Special:CommunityConfiguration/Mentorship|Special:CommunityConfiguration/Mentorship]]; they will take effect starting Thursday. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:38}} community-submitted {{PLURAL:38|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some users of the Wikipedia Android app were logged out immediately after signing in, preventing them from staying logged in and editing pages, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T316916] '''Updates for technical contributors''' * Editing a page via user scripts or gadgets was causing watchlist labels that the user had assigned to that page to reset. This has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T423778] * To work around a Safari bug (see [[phab:T425211]]), on Parsoid-enabled wikis, wikilink hrefs now use absolute urls instead of protocol-relative urls. REST API output remains unchanged and continue to use protocol-relative urls. Gadgets, user scripts, bots, and CSS might need to be adapted if they relied on the presence of protocol-relative urls in wikilink hrefs. [https://phabricator.wikimedia.org/T431358] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.11|MediaWiki]] '''In depth''' * The Wikimedia Foundation’s Experiment Platform Team has published a blog post reflecting on its first year of structured experimentation. It highlights successful experiments such as Paste Check, Reference Check, and Tone Check, which improved editing outcomes and have been rolled out to more users, as well as experiments that did not lead to product changes. [[diffblog:2026/07/07/moving-the-needle-how-we-test-new-ideas-across-wikimedia-projects|Read more]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/29|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W29"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 16:12, 13 July 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30804401 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-30</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W30"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Reader/Reader Experience|Reader Experience team]] has incorporated community feedback around the placement of watchstar and watchlist buttons for the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/WE3.3.4 Reading lists|Reading Lists beta feature]], which would allow for saving articles for later reading – a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/W102|wishlist item]] to bring the functionality to web. Editors are invited to enable the beta feature to test it out and [[phab:T426453|share their thoughts]]. * [[mw:Special:MyLanguage/VisualEditor/Suggestion Mode|Suggestion Mode]] offers edit suggestions within the VisualEditor for improving Wikipedia articles. [[Special:EditChecks|All suggestions]] are [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#For administrators – local customization|community-configurable]]. The [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/TextMatch|TextMatch]] feature is a way for volunteers to create custom local suggestions. The feature searches in articles for strings of text, and now includes support for regular expressions. This gives volunteers greater precision and flexibility over the kinds of local suggestions they can create. Note: Suggestions [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration#:~:text=maximumEditcount|can be targeted]] based on the edit count of the person editing as well as other aspects of the page. You can [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Create custom local types of Suggestions|find examples from other communities]] for inspiration, including TextMatches that detect: typos, grammar-errors, potential advertisements, clichés, incorrect dash or hyphen usage, non-specific time keywords, outdated names, and more. Any [[mw:Special:MyLanguage/Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|feedback]] is appreciated. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:27}} community-submitted {{PLURAL:27|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the SVG Translate tool could use an outdated version of a file, causing existing translations to be overwritten when new ones were uploaded, has now [[phab:T430577|been fixed]]. Overall, in the last quarter from April – June 2026 about 337 community tasks were resolved by the Wikimedia Foundation. '''Updates for technical contributors''' * On Parsoid-enabled wikis, Parsoid now renders a maximum of 1,250 images per page. A new tracking category, "media-limit-reached", will be soon made available to identify pages where this limit is reached, making it easier to find content whose media output may have been restricted during rendering. See [[phab:T430854]] for more information and to provide feedback. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.12|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/30|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W30"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 05:47, 21 July 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30836091 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-31</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W31"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] [[mw:Special:MyLanguage/ContentTranslation|Content Translation]] now supports dark mode, fulfilling a [[m:Community Wishlist/W544|Community Wishlist request]]. This brings the tool in line with the accessibility features available in the Vector 2022 and Minerva skins, helping reduce visual fatigue for users translating content. [https://phabricator.wikimedia.org/T367077] * DiscussionTools' source mode and the 2017 wikitext editor will now offer autocomplete for links (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>[[</nowiki></code></bdi>), templates (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{</nowiki></code></bdi>), HTML and parser tags (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki><</nowiki></code></bdi>), and magic words (<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__</nowiki></code></bdi>), making it quicker and easier to insert links, templates, and other wiki markup while editing. [https://phabricator.wikimedia.org/T432400] * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Mobile page previews|Readers Growth team]] has concluded its experiment with mobile page previews and will not roll out the feature. Page Previews are a pop-up bottom sheet that appears when readers tap a blue link, showing a thumbnail, lead paragraph, and an option to open the article. The experiment showed flat retention and negative indicator metrics, suggesting that mobile web readers preferred navigating directly to linked articles rather than using page previews. * The Reader Experience team has seen encouraging early results from the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]], with 93% of participating users reporting that it was useful. Reading Lists help active readers save articles for future reading and support their learning goals on Wikimedia projects. The team plans further improvements before expanding the feature to more users. * The [[mw:Special:MyLanguage/Wikimedia Apps/Team/Explore Feed Refresh|Explore Feed Refresh]] initiative was tested with new and casual Wikipedia app readers. The refreshed feed helps readers discover new and relevant content. After a 10.5% increase in engagement with the feed, Wikimedia Apps team has decided to scale the Home Feed redesign to iOS with the learnings from the Android release applied. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:23}} community-submitted {{PLURAL:23|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where subject names in the Article Guidance feature were displayed with incorrect capitalization on French Wikipedia, has now been fixed. Subject names will now follow the correct capitalization rules for the language. [https://phabricator.wikimedia.org/T427201] '''Updates for technical contributors''' * After running several [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments|Account Creation Experiments]] to improve registration completion rates, a new version of the username field on [[Special:CreateAccount|Create Account]] has been rolled out. It includes [[:c:File:Create account - July 2026 updates.png|a popover summarizing the username policy]] to provide clearer guidance during account creation. As part of this change, the messages <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-helpusername</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-help</nowiki></code></bdi> that several communities have configured will no longer be used. If communities want to customize the guidance shown in the new popover, they can instead edit the following messages: <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet1</nowiki></code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet2</nowiki></code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>createacct-username-policy-popover-bullet3</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T430604] * Later this week, the [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror|CodeMirror syntax highlighter]] will offer [[w:en:Theme (computing)|themes]]. The themes can be picked from a dropdown menu in the full [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CodeMirror#CodeMirror preferences|CodeMirror preferences]] dialog. For wikitext, available themes are default, colorblind-friendly (previously the colorblind preference option on [[Special:Preferences#mw-prefsection-editing]]) and no-highlighting. For code languages (i.e., CSS/JavaScript/JSON/Vue/Lua), there are several themes available. These same themes will eventually be available for wikitext, too. [https://phabricator.wikimedia.org/T163533] * From now on, wikis can restrict editing in the "User" namespace to only the page owner and certain user groups. [[mw:Special:MyLanguage/Manual:$wgRestrictUserPageEditing|Read the configuration documentation]] to learn more. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.14|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/31|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W31"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:50, 27 July 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30856308 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-32</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W32"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience|Reader Experience team]] has developed a [https://82db7c8d4b.catalyst.wmcloud.org/w/index.php?title=Regent%27s_Park&uselang=de patch demo] that wraps the page toolbar onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, which can occur on some language Wikipedias at certain screen widths. [https://phabricator.wikimedia.org/T429518] * The Reader Experience team is planning to launch [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]], a [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist Survey 2021/Mobile and apps/Have Apps reading lists available on Destop/Mobile|Community Wishlist item]], which is currently available to try in beta, as a full feature in September. Before then, volunteer translator help is needed for [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special%3ATranslate&group=ext-readinglists&filter=&action=translate string translations] into a number of languages. The feature supports reading and learning goals on Wikipedia. * Next week, the table of contents on Wikimedia Commons file pages will be improved by consolidating the file page table of contents with the page table of contents. This will make it easier to understand a file page’s structure, navigate to specific sections, and share links to individual sections. [https://phabricator.wikimedia.org/T332644] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:24}} community-submitted {{PLURAL:24|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where some [[w:TIFF|TIFF]] images failed to load after clicking their thumbnail, causing a broken image to be displayed instead of the full-size image, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T429326] '''Updates for technical contributors''' * The variable and function selector in AbuseFilter has been updated to support search and autocomplete. It will allow filter maintainers to find the desired variable or function more quickly. [https://phabricator.wikimedia.org/T323698] * The MJPEG and VP8 formats are removed from the video player. The MP4 format (MPEG-4 Part 2) is added instead, which provides higher quality videos to older iPhone devices. It may take a few weeks to retroactively update all existing videos. The default format for modern devices stays the same (VP9/WebM). [https://phabricator.wikimedia.org/T358266] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.15|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/32|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W32"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 19:47, 3 August 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30872536 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-33</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W33"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[File:Maki-gift-15.svg|12px|link=|class=skin-invert|Wishlist item]] A new ChartWizard is [[c:Special:ChartWizard/Data:Example.Pie.chart|now available on Wikimedia Commons]] for users interested in creating charts from their own data. The wizard makes the [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Chart|Chart extension]] more beginner-friendly by allowing editors to create charts, such as bar and pie charts, without needing to use JSON. Users can still switch to the JSON editor if they prefer. Feedback on the new tool is welcome on the [[m:Talk:Community Wishlist/W414|wish talk page]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:19}} community-submitted {{PLURAL:19|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the Wikipedia iOS app’s Picture of the Day widget displayed the same image every day instead of updating daily, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T430692] '''Updates for technical contributors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Math|Math formula]] SVG images will soon be generated in the browser instead of on the server. MathML continues to be generated on the server and renders in the browser without JavaScript. Wikibooks will see this change on 12 August, Wikisource on 19 August and Wikipedia from 20-27 August. You can try this by selecting "{{int:Mw-math-mathjax}}" in your preferences. This change is part of [[mw:Special:MyLanguage/RESTBase/deprecation|deprecating RESTBase]] and [[phab:T431372|deprecating Mathoid]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T271001] * Category pages will soon support sorting entries by the time they are added to a category. This will make it easier to find recently or long-standing categorized pages. It will also improve workflows for maintenance categories such as deletion backlogs and other time-based review tasks. You can use <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>cldsort=timestamp</nowiki></code></bdi> URL argument in category view to sort the entries. [https://phabricator.wikimedia.org/T433768] * [[mw:Special:MyLanguage/Extension:Gadgets|Gadgets]] and user scripts on Wikimedia wikis may now use [[phab:T395347|ES2018 features]] and [[phab:T419142|ES2019 features]] in JavaScript code. Previously, the platform only allowed up to ES2017. MediaWiki validates the source code to protect functionality from syntax errors and to ensure scripts are valid in all [[mw:Special:MyLanguage/Compatibility#Browser_support_matrix|supported browsers]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T419142] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/33|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W33"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:46, 10 August 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30901051 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-34</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W34"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist|Worklist feature]] for the Event Registration tool is now live on all Wikimedia wikis. With Worklist, event organizers can add the articles their event will focus on directly to the event page. The Worklist also powers [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CampaignEvents/Registration/Worklist#How Event Pathways uses the worklist|Event Pathways]] which notifies other editors of the upcoming or ongoing event when they edit an article featured in the event's Worklist. This is the minimum viable version (MVP), and feedback is welcome. Organizers are encouraged to try the feature. A hands-on [[m:Special:MyLanguage/Event:Worklist Setup Workshop: Get Your Event Ready|Worklist Setup Workshop]] will take place on 18 August at 16:00 UTC and 19 August at 11:00 UTC. '''Updates for editors''' * [[Special:ShortPages]] displays short pages by their size, but in many cases it gets filled with disambiguations and soft redirects, making it harder to find the short articles themselves. Starting this weekend, you will be able to choose not to include an article in the special page by adding the magic word <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>__EXPECTSHORTPAGE__</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T433203] * One new wiki has been created: a {{int:project-localized-name-group-wikipedia/en}} in [[d:Q3436680|Bole]] ([[w:bol:|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>w:bol:</nowiki></code></bdi>]]) [https://phabricator.wikimedia.org/T429921] * Starting the week of August 17, the page toolbar will wrap onto two lines when there is not enough horizontal space for all the buttons. This is a [[phab:T429518|fully merged patch from the Reader Experience team]] which aims to reduce crowding in the Vector 2022 toolbar, that may occur on some language Wikipedias at certain screen widths. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:16}} community-submitted {{PLURAL:16|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, uploading large files to Wikimedia Commons has become more stable and less prone to failure following some fixes related to the “Could not acquire lock” upload error. [https://phabricator.wikimedia.org/T386640] '''Updates for technical contributors''' * Debian Bullseye will reach the end of its Long Term Support on 31 August 2026. [[phab:T434103|Some Cloud VPS projects]] still have instances running Debian Bullseye. Maintainers of those projects are encouraged to migrate to Debian Bookworm or Debian Trixie. A [[wikitech:Help:Cloud VPS instance operating system migration|migration guide]] is available to help with the process, and users may also want to consider whether their workload is better suited to Toolforge. If you need help or cannot complete the migration by 31 August, please contact the Cloud VPS admins as soon as possible. [[listarchive:list/cloud-announce@lists.wikimedia.org/thread/RVIPQSYLKMSL5M46JP6NEJVGVE6I2RXQ/|Read more]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.16|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/34|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W34"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 21:04, 17 August 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30922806 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-35</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[Special:CreateAccount|Special:CreateAccount]] page has been simplified as part of ongoing work to modernize the account creation experience. The panel showing project statistics no longer appears next to the form on desktop and mobile web. Multiple account creation experiments show that a simpler form helps newcomers complete registration. [https://phabricator.wikimedia.org/T433783] * In order to improve page performance, images now load when they are viewed. This means images lower down an article will not load if a reader never scrolls to that part of the page, which may affect some image-related metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T148047] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where image thumbnails in Abstract Wikipedia could fail to display after the corresponding file was moved on Wikimedia Commons, has now been fixed. Thumbnails will now update correctly when files are moved. [https://phabricator.wikimedia.org/T433448] '''Updates for technical contributors''' * User Info card is a feature that helps patrollers see information about user accounts. So far, it has been available only in places such as page history, logs and recent changes. Now, it's possible to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CheckUser#User_Info_card_in_page_content|place it in the page content]] as well, using the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{#uic:}}</nowiki></code></bdi> parser function. It can be particularly useful in templates like [[:en:Template:Userlinks|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{Userlinks}}</nowiki></code></bdi>]] (or their specialized variants), as it will make it easier to see the context about a user on various noticeboard pages. The card will be displayed only to users who have it enabled in their [[Special:Preferences#mw-input-wpcheckuser-userinfocard-enable|preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T424466] * Due to user security and privacy risks, we have disabled access to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs when specifically using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. If you are impacted by this, consider whether you can use an alternative approach. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs can still be accessed and used without <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. Specified user page URLs (e.g. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>User:Myusername</nowiki></code></bdi>) can still be used with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T120386] * Due to an update, the thumbnailing software has been improved. This includes upgrading <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>librsvg</nowiki></code></bdi> to 2.60 and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ImageMagick</nowiki></code></bdi> to 7, as well as resolving a number of long-standing thumbnailing bugs like rendering errors. [https://phabricator.wikimedia.org/T419815#12222841] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.17|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W35"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:46, 24 August 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30961208 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-35</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[Special:CreateAccount|Special:CreateAccount]] page has been simplified as part of ongoing work to modernize the account creation experience. The panel showing project statistics no longer appears next to the form on desktop and mobile web. Multiple account creation experiments show that a simpler form helps newcomers complete registration. [https://phabricator.wikimedia.org/T433783] * In order to improve page performance, images now load when they are viewed. This means images lower down an article will not load if a reader never scrolls to that part of the page, which may affect some image-related metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T148047] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where image thumbnails in Abstract Wikipedia could fail to display after the corresponding file was moved on Wikimedia Commons, has now been fixed. Thumbnails will now update correctly when files are moved. [https://phabricator.wikimedia.org/T433448] '''Updates for technical contributors''' * User Info card is a feature that helps patrollers see information about user accounts. So far, it has been available only in places such as page history, logs and recent changes. Now, it's possible to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CheckUser#User_Info_card_in_page_content|place it in the page content]] as well, using the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{#uic:}}</nowiki></code></bdi> parser function. It can be particularly useful in templates like [[:en:Template:Userlinks|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{Userlinks}}</nowiki></code></bdi>]] (or their specialized variants), as it will make it easier to see the context about a user on various noticeboard pages. The card will be displayed only to users who have it enabled in their [[Special:Preferences#mw-input-wpcheckuser-userinfocard-enable|preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T424466] * Due to user security and privacy risks, we have disabled access to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs when specifically using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. If you are impacted by this, consider whether you can use an alternative approach. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs can still be accessed and used without <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. Specified user page URLs (e.g. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>User:Myusername</nowiki></code></bdi>) can still be used with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T120386] * Due to an update, the thumbnailing software has been improved. This includes upgrading <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>librsvg</nowiki></code></bdi> to 2.60 and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ImageMagick</nowiki></code></bdi> to 7, as well as resolving a number of long-standing thumbnailing bugs like rendering errors. [https://phabricator.wikimedia.org/T419815#12222841] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.17|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W35"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:47, 24 August 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30961208 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-35</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W35"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * The [[Special:CreateAccount|Special:CreateAccount]] page has been simplified as part of ongoing work to modernize the account creation experience. The panel showing project statistics no longer appears next to the form on desktop and mobile web. Multiple account creation experiments show that a simpler form helps newcomers complete registration. [https://phabricator.wikimedia.org/T433783] * In order to improve page performance, images now load when they are viewed. This means images lower down an article will not load if a reader never scrolls to that part of the page, which may affect some image-related metrics. [https://phabricator.wikimedia.org/T148047] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:42}} community-submitted {{PLURAL:42|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where image thumbnails in Abstract Wikipedia could fail to display after the corresponding file was moved on Wikimedia Commons, has now been fixed. Thumbnails will now update correctly when files are moved. [https://phabricator.wikimedia.org/T433448] '''Updates for technical contributors''' * User Info card is a feature that helps patrollers see information about user accounts. So far, it has been available only in places such as page history, logs and recent changes. Now, it's possible to [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:CheckUser#User_Info_card_in_page_content|place it in the page content]] as well, using the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{#uic:}}</nowiki></code></bdi> parser function. It can be particularly useful in templates like [[:en:Template:Userlinks|<bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>{{Userlinks}}</nowiki></code></bdi>]] (or their specialized variants), as it will make it easier to see the context about a user on various noticeboard pages. The card will be displayed only to users who have it enabled in their [[Special:Preferences#mw-input-wpcheckuser-userinfocard-enable|preferences]]. [https://phabricator.wikimedia.org/T424466] * Due to user security and privacy risks, we have disabled access to <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs when specifically using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. If you are impacted by this, consider whether you can use an alternative approach. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>Special:MyPage</nowiki></code></bdi> URLs can still be accessed and used without <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. Specified user page URLs (e.g. <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>User:Myusername</nowiki></code></bdi>) can still be used with <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>action=raw</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T120386] * Due to an update, the thumbnailing software has been improved. This includes upgrading <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>librsvg</nowiki></code></bdi> to 2.60 and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ImageMagick</nowiki></code></bdi> to 7, as well as resolving a number of long-standing thumbnailing bugs like rendering errors. [https://phabricator.wikimedia.org/T419815#12222841] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.17|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/35|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W35"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:53, 24 August 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30961208 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-36</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W36"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * A new format for the Community Wishlist is open for feedback. You can [[m:Special:MyLanguage/Community Wishlist/Community Wishlist 2027|read the proposed ideas on Meta]]. This new process plans to improve how wishes are triaged, voted on, and prioritized in a way that is transparent and balanced across project families and language editions. This consultation is open for two weeks. '''Updates for editors''' * The latest release of the Wikipedia Android app includes updates to the Saved feature, bringing the app’s saving experience closer to iOS and Web. The update redesigns the Saved tab with an “All articles” view, removes the default “Saved” reading list, renames reading lists to “Collections,” and modernizes the article-saving experience. [https://phabricator.wikimedia.org/T420788] * The [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists]] feature was enabled for all logged-in users on Bengali, Chinese, Czech and Vietnamese Wikipedias on August 25, after several months as a beta feature. Reading Lists will be available to all logged-in users on Arabic, French and Indonesian Wikipedias on September 1, followed by English Wikipedia on September 14, and all other Wikipedia wikis on September 28. * At the end of the month, some logged-out readers on Bengali, Czech, Persian, English, and Polish Wikipedias using the Minerva skin on mobile will see an [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|updated navigation bar]] in an [[w:A/B test|A/B test]]. The test will compare the current navigation bar with a new version designed to make it easier to find information more quickly. The goal is to determine whether these changes encourage readers to return more often. This experiment will not change the experience for logged-in readers and/or editors. * Editors who maintain redirects, templates, and categories used on redirect pages now have improved ways for finding and curating redirects. Previously, redirects pages could not be searched. Two new search keywords, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>onlyredirects:</nowiki></code></bdi> and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>withredirects:</nowiki></code></bdi>, now allow redirects to be searched directly and can be combined with existing keywords such as <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>incategory:</nowiki></code></bdi>, <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>intitle:</nowiki></code></bdi>, and <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>insource:</nowiki></code></bdi>. [https://phabricator.wikimedia.org/T204089] * The ISBN lookup tools for generating citations were recently not working because of external service problems. Developers are working on solutions. [https://phabricator.wikimedia.org/T435179] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:30}} community-submitted {{PLURAL:30|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where searching for pages by category using <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>deepcat</nowiki></code></bdi> could return no results or unrelated results has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T414859] '''Updates for technical contributors''' * The domain of URLs for thumbnails is changing from upload.wikimedia.org to thumb.wikimedia.org. The old URLs will continue to work for the foreseeable future but MediaWiki will advertise the new domain instead. URLs to other types of media such as original files, videos and transcodes will still be served from upload.wikimedia.org. [https://phabricator.wikimedia.org/T427465] * The Wikimedia [https://www.mediawiki.org/w/index.php?api=wmf-math%2Fv1&title=Special%3ARestSandbox Math API] is now deprecated. These endpoints will be fully sunset by the end of September 2026. Developers who call these endpoints should transition to alternative math rendering solutions, such as the native [https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/MathML MathML] or [https://www.mathjax.org/ MathJax]. Third-party MediaWiki installations that utilize the Math extension for formula rendering are required to upgrade to v1.43+ to avoid disruption of service. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.18|MediaWiki]] '''In depth''' * Read more about [[mw:Special:MyLanguage/Edit_check/TextMatch|TextMatch]] in a Diff post titled, [[diffblog:2026/08/28/custom-edit-suggestions-for-every-wiki-how-communities-are-shaping-suggestion-mode-with-textmatch/|Custom edit suggestions for every wiki: How communities are shaping Suggestion Mode with TextMatch]]. '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/36|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W36"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 20:54, 31 August 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=30990659 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-37</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W37"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translations]] are available. '''Updates for editors''' * [[mw:Special:MyLanguage/Help:Growth/Tools/Add_a_link|Add a Link]] has been upgraded for English Wikipedia users with improved detection of links that have different capitalization. This will help reduce ambiguous suggestions caused by differences in capitalization in article titles, including articles about cultural goods. A second phase of improvements is planned, which will also prepare the feature for release in other languages. [https://phabricator.wikimedia.org/T435526#12240876] [https://phabricator.wikimedia.org/T434259] * The [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance|Article guidance]] feature will be enabled by default for junior editors on Simple English and Turkish Wikipedia starting 10 September 2026 following [[mw:Special:MyLanguage/Article_guidance/Updates#Summary_of_experiment_result|an experiment]]. Junior editors with 0 to 99 edits will automatically see the feature when they click a red link or use the "[[tr:Vikipedi:Madde_sihirbazı|Madde oluşturto]]" option on Turkish Wikipedia to create a new article. The change is intended to help junior editors create higher-quality articles that meet each Wikipedia’s standards. [[phab:maniphest/query/z3tcTjmLMxk5/#R|Additional improvements]] will continue based on the experiment results and community feedback. * The [https://pageviews.wmcloud.org Pageviews Analysis] tool which allows users to compare pageviews across multiple pages, turns 10 years old this year and several new features have been added. They include [[toolforge:wikinav|WikiNav]] which provides insights into how readers of Wikipedia explore the content, editing stats in [https://pageviews.wmcloud.org/siteviews?range=latest-30&sites=en.wikipedia.org Siteviews], the ability to [https://pageviews.wmcloud.org/massviews?source=wikiproject&project=en.wikipedia.org lookup articles belonging to a WikiProject], and support for dark mode. [https://phabricator.wikimedia.org/T378549] * A [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Minimal_Minerva|visually simplified Minerva]] navigation bar is being tested for logged-out readers using mobile web on the Bengali, Czech, English, Farsi, and Polish Wikipedias. The experiment aims to determine whether simplifying the navigation improves reader retention. The test will run from August 31 to September 28, and no action is required from users. * [[m:Special:MyLanguage/WMDE Technical Wishes|WMDE Technical Wishes]] is working on improving [[en:Wikipedia:VisualEditor/Named references|auto-generated reference names in VisualEditor]]. Editors will only notice a slight change starting this week. When adding automatic reference names the numbering will start at <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>:1</nowiki></code></bdi> instead of <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>:0</nowiki></code></bdi>. Read more on the [[m:WMDE Technical Wishes/References/VisualEditor automatic reference names|project page]]. [https://gerrit.wikimedia.org/r/c/VisualEditor/VisualEditor/+/1332704] * All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming weeks. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:25}} community-submitted {{PLURAL:25|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid|Parsoid]] could mishandle nested nowiki tags, causing content to be lost and displaying unwanted text has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435116] '''Updates for technical contributors''' * Interface administrators can configure gadgets from [[MediaWiki:Gadgets-definition]]. The definition format has been updated and no longer requires the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ResourceLoader</nowiki></code></bdi> option, as gadgets are always loaded through <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>ResourceLoader</nowiki></code></bdi>. This simplifies gadget configuration by removing an option that is no longer necessary, making gadget definitions easier for administrators. [https://phabricator.wikimedia.org/T298199] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.19|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/37|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W37"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 18:45, 7 September 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31008437 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-38</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W38"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/38|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * The Future Audiences team has started a [[en:Special:MyLanguage/Wikipedia:Village pump (proposals)#New proposed experiment to let readers know about “Google preferred sources”|discussion on English Wikipedia]] about a proposed new experiment to show a temporary notice about the new [https://blog.google/products-and-platforms/products/search/original-high-quality-content-search/ Google Preferred Sources] feature to Wikipedia readers coming from Google. The experiment is to test whether this notice makes visitors come back to Wikipedia more often. Preferred Sources feature lets users choose websites they trust so Google can highlight content from those sources more prominently in Search and AI experiences. We are interested in testing this on other languages that Google supports and would welcome assistance with starting conversations on other wikis. If interested, please reach out to Future Audiences on the [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences/Preferred sources|talk page]]. '''Updates for editors''' * The chat platform Discord is releasing a new self-service framework that websites can use to specify how their links should look when shared on Discord. The Future Audiences team is planning to start using this new framework to improve how Wikipedia links look when shared on Discord, giving better attribution and credit to contributors. The link appearance and behavior won't change in the first phase of this project as we want to first collect some baseline data to assess the impact of future changes. However, if community members who are active on Discord spot any issues, they can reach out on [[phab:tag/future-audiences/|Phabricator]] or [[m:Special:MyLanguage/Future Audiences|Metawiki]]. * The Reader Growth team will be running an experiment to test whether [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader_Growth/Compact Lead|compacting article lead sections on mobiles]] with the addition of a "read more" button improves reader retention. The test will begin on September 17 on Arabic, Spanish, French, Indonesian, Italian, Japanese, Portuguese, Vietnamese, and Chinese Wikipedias and will run for four weeks. * All wikis will be [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|read-only for a few minutes]] on September 23. This is planned at 14:00 UTC. More information will be published in Tech News and will also be posted on individual wikis in the coming week. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where [https://wikistats.wmcloud.org/ Wikistats] for Wikipedias was returning an HTTP 500 error and could not be reached, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T435959] '''Updates for technical contributors''' * Developers who maintain a tool that queries the Wikimedia Commons links tables need to update their code to connect to the new x4 database cluster. The links tables have been moved from the s4 cluster to x4, and will no longer receive updates on s4. The page and redirect tables remain available on both clusters. A wiki replica for the x4 cluster will be set up afterwards. The change is being made because the s4 cluster has grown too large to operate efficiently. You can [[wikitech:Special:MyLanguage/News/2026 Commons links tables database split|read more]]. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.20|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/38|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W38"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 15:31, 14 September 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31039826 --> == <span lang="en" dir="ltr">Tech News: 2026-39</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="technews-2026-W39"/><div class="plainlinks"> Latest '''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|tech news]]''' from the Wikimedia technical community. Please tell other users about these changes. Not all changes will affect you. [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translations]] are available. '''Weekly highlight''' * [[m:Special:MyLanguage/Tech/Server switch|All wikis will be read-only]] for a few minutes on Wednesday, 23 September 2026 at [https://zonestamp.toolforge.org/1790172000 14:00 UTC]. This is for the datacenter server switchover backup tests, [[wikitech:Special:MyLanguage/Deployments/Yearly calendar|which happen twice a year]]. During the switchover, all Wikimedia website traffic is shifted from one primary data center to the backup data center to test availability and prevent service disruption even in emergencies. [https://phabricator.wikimedia.org/T433363] '''Updates for editors''' * The Growth team tested a new post-edit notice designed to [[mw:Special:MyLanguage/Contributors/Account Creation Experiments#4. Encourage Temporary Accounts to Register|encourage Temporary Account holders to register for a permanent account]]. The new notice replaced multiple dialogs and a simultaneous welcome notification with a single message highlighting the benefits of creating an account. The experiment increased permanent account creation from 1.94% to 3.66%, an 87% relative increase. The change will now be released to all wikis. [https://phabricator.wikimedia.org/T433551] * For Wikipedia editors using the [[Special:Preferences#mw-prefsection-betafeatures|"Suggestion mode" Beta Feature]], there is a [[Special:Preferences#mw-input-wpvisualeditor-editcheck-experimental|new opt-in user preference]] for showing "experimental" edit checks and suggestions. These types are listed at [[Special:EditChecks#experimental-checks|Special:EditChecks]], and are intended for early developer-testing and for gathering feedback from experienced users. Administrators can change the [[mw:Special:MyLanguage/Edit check/Configuration|configuration details]] for each suggestion as usual. Administrators can also [[mw:Special:MyLanguage/Help:Suggestion mode#Experimental Suggestions|use this feature]] to help test their community's ideas for locally created checks and suggestions. Experimental types will have a more distinct visual style later this week. [[mw:Talk:VisualEditor/Suggestion Mode|Feedback is welcome]]. * The [[m:CEE Technical Village Pump|CEE Technical Village Pump]] has been launched as a space for technical discussions and collaboration among Wikimedia communities in Central and Eastern Europe. * A new tool, [[mw:Special:MyLanguage/Language Onboarding and Development/Starter kit|Starter Kit]], is now available for new and small language Wikipedia communities. It brings together guided tasks, tools, and resources to help communities get started, monitor their progress, and collaborate with the broader Wikimedia community. Starter Kit is hosted on Wikimedia Toolforge and is designed for Wikipedias with fewer than 50,000 articles. Learn more about how Starter Kit works and how communities have been using it in [[diffblog:2026/09/18/introducing-starter-kit-for-new-and-small-language-wikipedias/|this Diff blog post]]. * The Reader Growth team is launching a retest of the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Growth/Image Browsing|image carousel experiment]]. The retest will use three new versions of the design, updated based on community feedback. The team will assess results and determine with communities whether or not to proceed with the feature. The experiment will begin the week of September 28 and will run on Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, Farsi, French, German, Indonesian, Japanese, Polish, Portuguese, Spanish, Swedish, and Vietnamese Wikipedias. * After successful rollouts to Arabic, Bengali, Chinese, Czech, English, French, Indonesian, and Vietnamese Wikipedias, the [[mw:Special:MyLanguage/Readers/Reader Experience/Reading lists|Reading Lists feature]] from the Reader Experience team will be available to all logged-in users on all Wikipedia wikis starting September 28. * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] View all {{formatnum:28}} community-submitted {{PLURAL:28|task|tasks}} that were [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Recently resolved community tasks|resolved last week]]. For example, an issue where the mentor status script repeatedly updated mentors’ status even when nothing had changed, creating unnecessary Recent Changes entries, has now been fixed. [https://phabricator.wikimedia.org/T436659] '''Updates for technical contributors''' * The <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>abusefilters</nowiki></code></bdi> list query API, used to retrieve specific details about active or historical abuse filters configured on a wiki, has been updated to support the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>formatversion=2</nowiki></code></bdi> configuration parameter, thereby leading to breaking changes to the API response. All users who maintain user-scripts or other code need to check if they use the <bdi lang="zxx" dir="ltr"><code><nowiki>abusefilters</nowiki></code></bdi> list query API, and respond to any breaking changes. [https://phabricator.wikimedia.org/T435828] * [[File:Reload icon with two arrows.svg|12px|link=|class=skin-invert|Recurrent item]] Detailed code updates later this week: [[mw:MediaWiki 1.47/wmf.21|MediaWiki]] '''''[[m:Special:MyLanguage/Tech/News|Tech news]]''' prepared by [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/Writers|Tech News writers]] and posted by [[m:Special:MyLanguage/User:MediaWiki message delivery|bot]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News#contribute|Contribute]]&nbsp;• [[m:Special:MyLanguage/Tech/News/2026/39|Translate]]&nbsp;• [[m:Tech|Get help]]&nbsp;• [[m:Talk:Tech/News|Give feedback]]&nbsp;• [[m:Global message delivery/Targets/Tech ambassadors|Subscribe or unsubscribe]].'' </div><section end="technews-2026-W39"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]]</bdi> 11:56, 27 September 2026 (ইউ.টি.চি.) (This message was sent to [[:সদস্য বাৰ্তা:মো: সাজিদ মাহামুদ]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:STei (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Tech_ambassadors&oldid=31085309 --> rpvh0h0ryfe0xprgljba6f20eaung73 0 41677 638756 379751 2026-09-26T15:32:28Z AjayDas 12623 পৃষ্ঠা [[অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক]]ৰ পৰা [[অসম গ্ৰামীণ বেংক]]লৈ AjayDasয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 379751 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক | logo = [[চিত্ৰ:অসম_গ্ৰামীণ_বিকাশ_বেংকৰ_ল'গ'.jpg|160px]] | industry = বেংকিং, বিত্তীয় সেৱা | foundation = <small>প্ৰাগজ্যোতিষ গাঁৱলীয়া বেংক (১৯৭৬)<br /> লখিমী গাঁৱলীয়া বেংক (১৯৮০)<br /> কাছাৰ গ্ৰামীণ বেংক (১৯৮১)<br/> সোৱণশিৰি গাঁৱলীয়া বেংক (১৯৮২)<br/>লাংপী দেহাংগী গাঁৱলীয়া বেংক</small> | area_served = [[অসম]], [[ভাৰত]] | location = [[গুৱাহাটী]], [[অসম]], [[ভাৰত]] | type = ৰাজহুৱা | key_people = দেৱাশীষ গংগোপধ্যায় (অধ্যক্ষ) <br/>সুধাংশু পাত্ৰ (মহা প্ৰবন্ধক) | owner = [[ভাৰত চৰকাৰ]], [[অসম চৰকাৰ]], [[পঞ্জাৱ নেচনেল বেংক]] | homepage = {{URL|http://www.agvbank.co.in/}} }} '''অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক''' ({{lang-en|Assam Grameen Vikash Bank}}) হৈছে অসমৰ এটা ৰাজহুৱা খণ্ডৰ বিত্তীয় প্ৰতিষ্ঠান। ২০০৬ চনৰ ১২ জানুৱাৰীত কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ এক অধিসূচনা যোগে অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক গঠন কৰা হয়। আঞ্চলিক বেংকটোৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[গুৱাহাটী]]ত অৱস্থিত।<ref name="AGVB">{{cite web | url=http://www.agvbank.co.in/about.php | title=About us | publisher=AGVB | accessdate=মে' 4, 2016 | archivedate=2016-05-01 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20160501035207/http://www.agvbank.co.in/about.php | deadurl=yes }}</ref> ==ইতিহাস== গ্ৰাম্য অৰ্থনীতিৰ আকাংক্ষিত উন্নয়নৰ বাবে ১৯৭৫ চনত ভাৰত চৰকাৰে আঞ্চলিক গ্ৰামীণ বেংকৰ ধাৰণাৰ খচৰা প্ৰস্তুত কৰে আৰু সেই অনুসৰি এক অধ্যাদেশ জাৰী কৰে; আৰু পৰৱৰ্তী বছৰটোত সংসদত আঞ্চলিক গ্ৰামীণ বেংক আইন, ১৯৭৬ গৃহীত হয়। অসমত প্ৰাগজ্যোতিষ গাঁৱলীয়া বেংকৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বিভিন্ন সময়ত পাঁচটা আঞ্চলিক গ্ৰামীণ বেংক খোলা হৈছিল। এই বেংকবোৰৰ সক্ৰিয় মনোভাৱ আৰু গ্ৰাম্যাঞ্চলৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়াৰ পৰিণতিত গাঁৱলীয়া জনসাধাৰণৰ মাজত মিতব্যয়ী অভ্যাস সৃষ্টি কৰাই নহয়, লগতে এনে লোকসকলক বিশেষকৈ, অগ্ৰাধিকাৰ খণ্ডৰ কাৰ্যকলাপৰ বাবে ঋণ প্ৰদানো কৰিছিল। ১২ জানুৱাৰী ২০০৬ তাৰিখে [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ এখন অধিসূচনা যোগে ইউনাইটেড বেংক অফ ইণ্ডিয়াই পৃষ্ঠপোষকতা কৰা চাৰিটা আঞ্চলিক গ্ৰামীণ বেংকক একত্ৰিত কৰি অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক গঠন কৰা হয়।এই বেংককেইটা আছিল- প্ৰাগজ্যোতিষ গাঁৱলীয়া বেংক (প্ৰতিষ্ঠা ১৯৭৬), লখিমী গাঁৱলীয়া বেংক (প্ৰতিষ্ঠা ১৯৮০), কাছাৰ গ্ৰামীণ বেংক (প্ৰতিষ্ঠা ১৯৮১) আৰু সোৱণশিৰি গাঁৱলীয়া বেংক (প্ৰতিষ্ঠা ১৯৮২)। ২২ ফেব্ৰুৱাৰী ২০১৯ তাৰিখে ভাৰত চৰকাৰৰ আন এখন অধিসূচনা যোগে [[ভাৰতীয় ষ্টেট বেংক|ভাৰতীয় ষ্টেট বেংকে]] পৃষ্ঠপোষকতা কৰা লাংপী দেহাংগী গাঁৱলীয়া বেংকক অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংকৰ সৈতে একত্ৰীকৰণ কৰা হয়। পূৰ্বে অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংকৰ পৃষ্ঠপোষক বেংক আছিল ইউনাইটেড বেংক। ২০২০ চনত এই বেংকটো [[পঞ্জাৱ নেচনেল বেংক|পঞ্জাৱ নেচনেল বেংকৰ]] সৈতে একত্ৰীকৰণ হোৱাৰ পিছত পৃষ্ঠপোষক বেংক হয়গৈ পঞ্জাৱ নেচনেল বেংক।<ref name="AGVB" /> ==পৰিচালনা== অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংকৰ ব’ৰ্ড অফ ডাইৰেক্টৰ্ছ বৰ্তমান (২০২১ চন) ৭ জনীয়া সদস্যৰে গঠিত। এজন চেয়াৰমেন আৰু দুজন মনোনীত সদস্যক পাঞ্জাব নেচনেল বেংকে নিযুক্তি দিয়ে। বাকী চাৰিজন সদস্যৰ এজন ভাৰতীয় ৰিজাৰ্ভ বেংকৰ, এজন নাবাৰ্ডৰ আৰু দুজন সদস্য অসম চৰকাৰৰ বিত্ত বিভাগৰ প্ৰতিনিধি। অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংকক ৯ টা আঞ্চলিক ক্ষেত্ৰত ভাগ কৰা হৈছে- শিলচৰ, ডিফু, গোলাঘাট, গুৱাহাটী, কোকৰাঝাৰ, লক্ষীমপুৰ, নলবাৰী, ডিব্ৰুগড় আৰু তেজপুৰ। এই ক্ষেত্ৰসমূহৰ অধীনত থকা ইয়াৰ ৪৭৩ টা শাখাৰ যোগেদি অসমৰ আটাইকেইখন জিলাক বেংকটোৱে নিজৰ কাৰ্যসূচীৰ পৰিসৰত সামৰি লৈছে।<ref name="AGVB" /> ==তথ্যউৎস== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:বেংক]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ বিত্তীয় প্ৰতিষ্ঠান]] [[শ্ৰেণী:আঞ্চলিক বেংক]] 8wsw8z0ens3ehsxdo06mzq0knflxytt 3 42512 638778 637956 2026-09-26T17:04:47Z KhiLanTzi 23530 /* মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা */ উত্তৰ 638778 wikitext text/x-wiki {{/Archive}} == Invitation to Rejoin the [https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:Translation_task_force Healthcare Translation Task Force] == [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|right|frameless|125px]] You have been a [https://mdwiki.toolforge.org/prior/index.php medical translators within Wikipedia]. We have recently relaunched our efforts and invite you to [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php join the new process]. Let me know if you have questions. Best [[User:Doc James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] ([[User talk:Doc James|talk]] · [[Special:Contributions/Doc James|contribs]] · [[Special:EmailUser/Doc James|email]]) 12:34, 13 August 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_translators/40&oldid=25451578 --> == Image Description Month in India Campaign == Dear Wikimedian, A2K has conducted an online activity or campaign which is an ongoing Image Description Month in India description-a-thon, a collaborative effort known as [[:m:Image Description Month|Image Description Month]]. This initiative aims to enhance image-related content across Wikimedia projects and is currently underway, running from October 1st to October 31st, 2023. Throughout this event, our focus remains centered on three primary areas: Wikipedia, Wikidata, and Wikimedia Commons. We have outlined several tasks, including the addition of captions to images on Wikipedia, the association of images with relevant Wikidata items, and improvements in the organization, categorization, and captions of media files on Wikimedia Commons. To participate, please visit our dedicated [[:m:CIS-A2K/Events/Image Description Month in India|event page]]. We encourage you to sign up on the respective meta page and generously contribute your time and expertise to make essential and impactful edits. Should you have any questions or require further information, please do not hesitate to reach out to me at nitesh@cis-india.org or [[User talk:Nitesh (CIS-A2K)|Nitesh (CIS-A2K)]]. Your active participation will play a significant role in enriching Wikimedia content, making it more accessible and informative for users worldwide. Join us in this ongoing journey of improvement and collaboration. Regards [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 16:09, 10 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Satpal_(CIS-A2K)/Mahatma_Gandhi_2020_edit-a-thon_Participants&oldid=20516231 --> == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য অংশটো কিয় আতৰাই দিলে? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:53, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :ইমানদিনৰ ৱিকি অভিজ্ঞতাৰ পৰা এইকথা আপুনি নিশ্চয় জানে যে, ইয়াত কোনো মৌলিক চিন্তা, গৱেষণা বা নিজা কোনো পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰা নহয়। আপোনাৰ উক্ত অংশটোৱে এনে ভাৱৰ বাদে প্ৰবন্ধটোত কোনো সমল যোগোৱা নাই, ইয়াৰোপৰি উক্ত অংশত প্ৰয়োজনীয় তথ্যসূত্ৰৰো অভাৱ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:04, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::মৌলিক গৱেষণা নহয় Srivastava, K. P. (1996) ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লিখা হৈছিল। যিটো প্ৰকাশিত উৎস। অপ্ৰকাশিত উৎস দিলে মৌলিক গৱেষণা হ'ল হয়! আৰু তাত থকা প্ৰতিটো শাৰীৰ ওপৰত বৈজ্ঞানিক উৎস আছে। কিন্তু অতিৰিক্ত উৎস মই প্ৰদান কৰালৈকে আপুনি ৰখিল জানো?? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:44, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :::আপুনি লিখা বাক্য আদিৰ ধৰণ মৌলিক হৈছে। ৱিকিশৈলী বৰ্তাই সঠিক তথ্যসূত্ৰ প্ৰদান কৰি লিখক, তেতিয়া ক'ব লগা বা মচিবলগা একো নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:23, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::::পূৰ্বৰ এজন সম্পাদকে এই অংশ লিখিছিল মই লিখা নাই মই মাত্ৰ ঘূৰাই দিছোঁ আৰু ৰচনাশৈলী আৰু নতুন উৎস দিয়াৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিলোঁ কিন্তু আপুনি উভতাই দিলে। তেঁওৰ ৰচনাশৈলী ঠিক নাছিল কিন্তু সেয়া মৌলিক গৱেষণা বা উৎস বিহীন নাছিল আৰু আতৰাই দিয়াৰ যোগ্যও নাছিল কাৰণ তেওঁ Srivastava, K. P. (1996) অনুসৰি লিখিছিল কিন্তু উৎস প্ৰসংগ সঠিক ভাবে বহাব জনা নাছিল। আনকি তেওঁ Heading তে উৎস দিছিল। ৰচনাশৈলী ঠিক নহলে বা সম্পাদনা কৰিব ভালকৈ নাজানিলে wikify সাঁচৰ প্ৰয়োগ কৰিলে বা শুধৰাই দিলে ভাল হ'ব, উভতাই দিলে [[ৱিকিপিডিয়া:অনুগ্ৰহ কৰি নতুন সদস্যক বেয়া ব্যৱহাৰ নকৰিব|WP:BITE]] হবগৈ চাগৈ! [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 12:02, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&project=all&year=2023&start=Filter joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. Consider joining '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|here]]''', there are no associated costs and we look forwards to working together in 2024. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Medical_Editors_2023&oldid=26031072 --> == Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear {{PAGENAME}}, Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!. We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia. This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles. To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps: # Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> # Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}). # Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})". # Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31). # Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section). # Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also. # Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next. # In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference. # Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members. # Click next to review and then click on save. With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below. # '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page. # '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard. # '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline. # '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage. # '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem. # '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability. # '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented. Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email. We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024. Thank you and Best wishes, '''Feminism and Folklore 2024 International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 06:51, 18 January 2024 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 --> ==অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪== প্ৰিয় Nayan j Nath, আশাকৰোঁ কুশলে আছে। এই বছৰৰে জানুৱাৰী মাহত ৪ তাৰিখৰ পৰা ১০ তাৰিখলৈ আয়োজিত “[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪]]’’ ত সম্পাদনা কৰি ৱিকিপিডিয়াক অধিক সমৃদ্ধ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত আপোনাৰ উৎসৰ্গীকৃত সেৱাৰ বাবে আপোনাক ধন্যবাদ আৰু কৃতজ্ঞতা জনালোঁ। এই সম্পাদনা মেলাৰ এগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰী হিচাপে আপোনাৰ প্ৰাপ্য মানপত্ৰৰ বাবে আমি আপোনাৰ বিষয়ে কিছু তথ্য জনাৰ প্ৰয়োজন। অনুগ্ৰহ কৰি তলত সন্নিৱিষ্ট [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMIVT9aT_t6OiX2EdJM2aQf0b9YojVczORcvZs_xxsO08R9A/viewform?usp=sf_link ফৰ্মখন] ভৰ্তি কৰি আমাক পৰৱৰ্তী কাৰ্যসূচী পালন কৰিবলৈ সহযোগ কৰক। আপোনাৰ সহযোগিতাই আমাৰ প্ৰেৰণা। (ইতিমধ্যেই যদি ফৰ্মখন পূৰণ কৰা হৈছে, তেন্তে দ্বিতীয়বাৰ পূৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই) আন্তৰিক শুভকামনা জানিব।<br> ধন্যবাদ। [[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:55, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.)<br> সংগঠক, <br/> অসমীয়া - বাংলা আন্তঃৱিকি সম্পাদনা মেলা ২০২৪ == অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |- |collspan="2"| |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক''' |- | [[File:Assamese–Bengali interwiki collaboration edit-a-thon Barnstar.png|left|90px]] | হে ৱিকিসতীৰ্থ, [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]-ত আপুনি দেখুওৱা আন্তৰিক উৎসাহ আৰু নিস্বাৰ্থ অৱদানৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাৰ শলাগ ল'লোঁ। ইয়াৰেই কৃতজ্ঞতা হিচাপে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনালৈ এই সামান্য পদকটি আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে। - <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:49, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.) |} == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}} -[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 13:57, 28 February 2024 (ইউ.টি.চি.) == সমন্বয়ক পদক == {| style="border: 2px solid #660033; background-color: #fff0f5; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; color: #1a0066; " | '''সমন্বয়ক পদক''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | হে ৱিকিসতীৰ্থ, বৰ্তমান অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত চলি থকা [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আৰু শেহতীয়াকৈ সমাপ্ত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]] সম্পাদনা মেলা দুখ্ন সুচলভাৱে চলাই নিয়াত আপুনি সমন্বয়ক হিচাপে যি ভূমিকা পালন কৰিছে, সেইয়া প্ৰকৃততেই প্ৰশংসাযোগ্য। পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ পৰা অনুৰূপ সহযোগিতা আশা কৰি উক্ত পদকটি আন্তৰিকতাৰে আপোনালৈ আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে-<br />'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ''' |} == কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন == {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | <big>''“এটোপ এটোপ কৰি ডাৱৰৰ পানী পৰি ভৰি গ'ল বহল সাগৰ, কণ কণ বালি চাহী ইটে সিটে লগ লাগি সাজি দিলে ধৰণী ডাঙৰ”''</big> প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ, চলিত বৰ্ষৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীৰ পৰা ৩১ মাৰ্চলৈকে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন ভাষাৰ লগতে [[অসমীয়া]] ভাষাইও স্থানীয়ভাৱে [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আয়োজন কৰিছিল৷ আপোনাক জনাবলৈ পাই আমি সুখী হৈছোঁ যে, সম্পাদনা-মেলাখনত অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ ১৩ গৰাকী স্বেচ্ছাসেৱকে অংশগ্ৰহণ কৰি [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-feminism-and-folklore ৫৪৬টা ভিন্ন বৈশিষ্ট্যৰ প্ৰবন্ধ] সংযোজন কৰে৷ এইসমূহ প্ৰবন্ধই ৱিকিপিডিয়াত নাৰীবাদ আৰু লোকগাথাৰ সমল বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে ইণ্টাৰনেটত অসমীয়া ভাষাৰ স্থিতিও সন্দেহাতীতভাৱে শক্তিশালী কৰিব৷ ইয়াৰ আঁৰতেই আছে আপোনালোকৰ দৰে নিষ্ঠাৱান স্বেচ্ছাসেৱকৰ নিৰৱচ্ছিন্ন অংশগ্ৰহণ আৰু সক্ৰিয় বৰঙণি৷ প্ৰিয় সুহৃদ, সম্পাদনা-মেলাত অংশ লৈ প্ৰতিযোগিতাখনৰ সৌষ্ঠৱ বঢ়োৱাৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ আপোনাৰ প্ৰতি সদায়েই কৃতজ্ঞ হৈ ৰ'ব৷ পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ সক্ৰিয়তা আমি আন্তৰিকতাৰে কামনা কৰিলোঁ৷ অভিনন্দন!! -'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ |} == Next Steps and Feedback Request for Feminism and Folklore Organizers == [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign draws to a close, I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2024'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on our Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, I kindly ask you to spare just 10 minutes to share your progress and achievements with us through a Google Form survey. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Here's the link to the survey: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfCkFONXlPVlakMmdh-BWtZp0orYBCSVvViJPbsjf2TIXAWvw/viewform?usp=sf_link Survey Google Form Link] Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, '''Feminism and Folklore International Team #WeTogether''' [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 08:26, 7 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == কিয় পঞ্জীয়ন ডিলিট কৰা হ’ল? == [[মোঃ সুন্নাত আলী মল্লিক]] লেখাটো কিয় ডিলিট কৰা হ’ল? ওপৰৰ তথ্যৰ উৎসসমূহৰ আধাৰত বাংলাদেশ স্বাধীনতা বঁটা বিজয়ীসকলৰ জীৱনী উপলব্ধ হোৱা পৃষ্ঠাটো তৈয়াৰ কৰা হৈছে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:16, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :[[ব্ৰিগেডিয়াৰ ৰঞ্জিত বৰঠাকুৰ]] এই পঞ্জীসমূহৰ কোনো উল্লেখ নাই কিন্তু কেনেকৈ জীয়াই থাকে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:19, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) ::গুগল ট্ৰান্সলেট ব্যৱহাৰ কৰি কোনো সংশোধন নকৰাকৈ পৃষ্ঠাটো সৃষ্টি কৰা হৈছিল। সেই প্ৰবন্ধটো অবোধগম্য অৰ্থাৎ অৰ্থহীন আছিল, সেয়ে ডিলিট কৰা হ’ল। সহজ সৰল ভাষাত সকলোৱে বুজি পোৱাকৈ প্ৰবন্ধ লিখক তেতিয়া ডিলিট কৰা নহয়। <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:08, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :::ইয়াৰোপৰি ব্যক্তিজনে স্বাধীনতাৰ বঁ‌টা পোৱা বুলি মিছাকৈয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। এনে ভ্ৰান্ত আৰু মিছা বিষয়ক ৱিকিত স্থান দিয়া নহয়। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:43, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) == Need to contact you regarding a photograph you had clicked == This is Preeti and I have sent you an email regarding a photograph you had clicked. Can you please contact me back. [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/223.185.131.24|223.185.131.24]] 08:10, 19 July 2024 (ইউ.টি.চি.) == Thank You for Your Contribution to Feminism and Folklore 2024! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|center|500px]] {{int:please-translate}} Dear Wikimedian, We extend our sincerest gratitude to you for making an extraordinary impact in the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition. Your remarkable dedication and efforts have been instrumental in bridging cultural and gender gaps on Wikipedia. We are truly grateful for the time and energy you've invested in this endeavor. As a token of our deep appreciation, we'd love to send you a special postcard. It serves as a small gesture to convey our immense thanks for your involvement in organizing the competition. To ensure you receive this token of appreciation, kindly fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeHYAhFA9Q5vUs9UA1N45TOUxUdSNO8igGTmg4oPUL_qXS1EQ/viewform?usp=sf_link this form] by August 15th, 2024. Looking ahead, we are thrilled to announce that we'll be hosting Feminism and Folklore in 2025. We eagerly await your presence in the upcoming year as we continue our journey to empower and foster inclusivity. Once again, thank you for being an essential part of our mission to promote feminism and preserve folklore on Wikipedia. With warm regards, '''Feminism and Folklore International Team'''. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:28, 21 July 2024 (ইউ.টি.চি.) </div>. <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}}-[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 12:15, 31 July 2024 (ইউ.টি.চি.) ==১০,০০০+ সম্পাদনা পদক== {{১০,০০০+ সম্পাদনা পদক}} <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:15, 1 September 2024 (ইউ.টি.চি.) == Real name == Do you have any other source that stated any other name of শংকৰদেৱ if not; don't remove that sourced one. Either you have to disprove the source or add a new better citation that claimed other name. You are an admin so keep an eye on your disruptive behaviours. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:47, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :'শংকৰবৰ' শব্দটো 'শংকৰবৰা' বুলি লিখাটো একপ্ৰকাৰৰ মূঢ়তাৰ পৰিচায়ক। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 04:54, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]]so correct it instead of removing, moreover how can you be so assured that it's শংকৰবৰ? Any Assamese Source? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:58, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]], As an admin, my role is not to research your assumptions but to enforce Wikipedia’s guidelines. The Dev Library is not an acceptable source for Wikipedia. It is your responsibility to verify the accuracy of your edits before submitting them. Wikipedia is not a platform for trial and error. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 19:00, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] It's been removed and you've locked that page since, but as an admin you shouldn't [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%86%E0%A6%B9%E0%A7%8B%E0%A6%AE_%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%8D%E0%A6%AF&diff=prev&oldid=433084 initiate an edit war] (3R) either. As an an admim you should obey the guidelines and use the discussion page too. Using a poor source can be reverted which you did instantly; but your usage of admin strength is highly questionable. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:04, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) :::::Already mentioned that it is not my duty to research on your assumptions. Have you addressed the misinformation you shared earlier? [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:05, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] First of all misinformation term isn't appropriate here as it's a wrong transliteraton. The /a/ in Latin alphabet can easily be misunderstood with া of Assamese alphabet, but you've locked the page which you shouldn't as it's not a repetitive vandalism or major disruptive behaviour. I talked here creating a section in your talk page '''Real name''' because that's all I can do to resolve. Reminding you there's a seperate section at the right side of an article known as '''আলোচনা''' , in future use that to resolve the disagreements instead of locking the page for nuances which is against the wikipedia guidelines. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:03, 2 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Regard a revert == Hey, sorry for my English. Don’t you think [[Special:diff/434420|this revert]] is wrong. I've just reverted a vandalism, or the edit I've reverted wasn’t vandalism. Regards, [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:40, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]], I am fully aware of the edit and the editor involved. The individual is one of my mentees, and this is not an act of vandalism. I appreciate your concern. Thank you. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:45, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :: Thanks for clarifying. But at the end, their edit were wrong by removing infobox template, and your revert were wrong too. You could've placed the correction, instead you reverted it, such an inexperienced behaviour like this I didn’t assumed from an Administrator. Although the language of this wiki is similar to my primary language (Bengali). Any suggestions to learn this (Assamese) language. [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:53, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::Actually, he accidentally removed the word 'Indian,' which led to a clash in the infobox and went unnoticed. After reverting the edit, I found the missing word and simply replaced it. In your case It is not appropriate to edit a wiki in a language without having proficiency in that language. I hope this will be taken into consideration in the future. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 02:15, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Feminism and Folklores 2024 Organizers Feedback == Dear Organizer, [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg | right | frameless]] We extend our heartfelt gratitude for your invaluable contributions to [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2024 Feminism and Folklore 2024]. Your dedication to promoting feminist perspectives on Wikimedia platforms has been instrumental in the campaign's success. To better understand your initiatives and impact, we invite you to participate in a short survey (5-7 minutes). Your feedback will help us document your achievements in our report and showcase your story in our upcoming blog, highlighting the diversity of [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore] initiatives. Click to participate in the [https://forms.gle/dSeoDP1r7S4KCrVZ6 survey]. By participating in the By participating in the survey, you help us share your efforts in reports and upcoming blogs. This will help showcase and amplify your work, inspiring others to join the movement. The survey covers: #Community engagement and participation #Challenges and successes #Partnership Thank you again for your tireless efforts in promoting [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore]. Best regards,<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 14:23, 26 October 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Reminder] Apply for Cycle 3 Grants by December 1st! == Dear Feminism and Folklore Organizers, We hope this message finds you well. We are excited to inform you that the application window for Wikimedia Foundation's Cycle 3 of our grants is now open. Please ensure to submit your applications by December 1st. For a comprehensive guide on how to apply, please refer to the Wiki Loves Folklore Grant Toolkit: https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki_Loves_Folklore_Grant_Toolkit Additionally, you can find detailed information on the Rapid Grant timeline here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Grants:Project/Rapid#Timeline We appreciate your continuous efforts and contributions to our campaigns. Should you have any questions or need further assistance, please do not hesitate to reach out: '''support@wikilovesfolkore.org''' Kind regards, <br> On behalf of the Wiki Loves Folklore International Team. <br> [[User:Joris Darlington Quarshie | Joris Darlington Quarshie]] ([[User talk:Joris Darlington Quarshie|talk]]) 08:39, 9 November 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Workshop] Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia == Dear Recipient,<br> We are excited to invite you to the third workshop in our Advocacy series, part of the Feminism and Folklore International Campaign. This highly anticipated workshop, titled <b>"Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia,"</b> will be led by the esteemed Alex Stinson, Lead Program Strategist at the Wikimedia Foundation. Don't miss this opportunity to gain valuable insights into forging effective partnerships. ===Workshop Objectives=== * <b>Introduction to Partnerships: </b>Understand the importance of building win-win relationships within the Wikimedia movement. * <b>Strategies for Collaboration: </b>Learn practical strategies for identifying and fostering effective partnerships. * <b>Case Studies:</b> Explore real-world examples of successful partnerships in the Wikimedia community. * <b>Interactive Discussions: </b>Engage in discussions to share experiences and insights on collaboration and advocacy. ===Workshop Details=== 📅 Date: 7th December 2024<br> ⏰ Time: 4:30 PM UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1733589000 Check your local time zone])<br> 📍 Venue: Zoom Meeting ===How to Join:=== Registration Link: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Identifying_Win-Win_Relationships_with_Partners_for_Wikimedia <br> Meeting ID: 860 4444 3016 <br> Passcode: 834088 We welcome participants to bring their diverse perspectives and stories as we drive into the collaborative opportunities within the Wikimedia movement. Together, we’ll explore how these partnerships can enhance our advocacy and community efforts. Thank you, Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 07:34, 03 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == এছিয়ান মাহৰ সহযোগী == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''এছিয়ান মাহৰ সহযোগী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | হে ৱিকিসতীৰ্থ, শেহতীয়াকৈ ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|এছিয়ান মাহ ২০২৪]] সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰি বৰঙণি আগবঢ়াই প্ৰতিযোগিতাখনি সাফল্যমণ্ডিত কৰাত আগভাগ লোৱাৰ বাবে কৃতজ্ঞতাস্বৰূপে আপোনালৈ এই সামান্য সন্মান আগবঢ়ালোঁ। আশা কৰোঁ এইবেলিৰ দৰে অহাবছৰো এইখিনি সময় আপুনি আমাৰ সৈতে সাহস হৈ থাকিব। ধন্যবাদেৰে, <br />— '''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ'''ৰ হৈ,<br />[[সদস্য:Rumi Borah~aswiki|ৰুমি বৰা]]<br />[[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]<br />[[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য কুমাৰ দাস]] |} [[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য]] ([[সদস্য বাৰ্তা:-chanakyakdas|বাৰ্তা]]) 13:20, 15 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2025 in Your Country == [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|frameless]] Dear Team, My name is Joris Darlington Quarshie (user: Joris Darlington Quarshie), and I am the Event Coordinator for the Wiki Loves Folklore 2025 (WLF) International campaign. Wiki Loves Folklore 2025 is a photographic competition aimed at highlighting folk culture worldwide. The annual international photography competition is held on Wikimedia Commons between the 1st of February and the 31st of March. This campaign invites photographers and enthusiasts of folk culture globally to showcase their local traditions, festivals, cultural practices, and other folk events by uploading photographs to Wikimedia Commons. As we celebrate the seventh anniversary of Wiki Loves Folklore, the international team is thrilled to invite Wikimedia affiliates, user groups, and organizations worldwide to host a local edition in their respective countries. This is an opportunity to bring more visibility to the folk culture of your region and contribute valuable content to the internet. * Please find the project page for this year’s edition at: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025 * To sign up and organize the event in your country, visit: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025/Organize If you wish to organize your local edition in either February or March instead of both months, feel free to let us know. In addition to the photographic competition, there will also be a Wikipedia writing competition called Feminism and Folklore, which focuses on topics related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture on Wikipedia. We welcome your team to organize both the photo and writing campaigns or either one of them in your local Wiki edition. If you are unable to organize both campaigns, feel free to share this opportunity with other groups or organizations in your region that may be interested. * You can find the Feminism and Folklore project page here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 * The page to sign up is: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page For any questions or to discuss further collaboration, feel free to contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. If your team wishes to connect via a meeting to discuss this further, please let us know. We look forward to your participation in Wiki Loves Folklore 2025 and to seeing the incredible folk culture of your region represented on Wikimedia Commons. Sincerely, The Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 08:50, 27 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> ==সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক== {{সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক}} -<span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 17:25, 27 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, My name is [[User:SAgbley|Stella Agbley]], and I am the Event Coordinator for the Feminism and Folklore 2025 (FnF) International campaign. We're thrilled to announce the Feminism and Folklore 2025 writing competition, held in conjunction with Wiki Loves Folklore 2025! This initiative focuses on enriching Wikipedia with content related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture. === Why Host the Competition? === * Empower voices: Provide a platform for discussions on feminism and its intersection with folk culture. * Enrich Wikipedia: Contribute valuable content to Wikipedia on underrepresented topics. * Raise awareness: Increase global understanding of these important issues. === Exciting Prizes Await! === We're delighted to acknowledge outstanding contributions with a range of prizes: **International Recognition:** * 1st Prize: $300 USD * 2nd Prize: $200 USD * 3rd Prize: $100 USD * Consolation Prizes (Top 10): $50 USD each **Local Recognition (Details Coming Soon!):** Each participating Wikipedia edition (out of 40+) will offer local prizes. Stay tuned for announcements! All prizes will be distributed in a convenient and accessible manner. Winners will receive major brand gift cards or vouchers equivalent to the prize value in their local currency. === Ready to Get Involved? === Learn more about Feminism and Folklore 2025: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 Feminism and Folklore 2025] Sign Up to Organize a Campaign: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page Campaign Sign-Up Page] === Collaboration is Key! === Whether you choose to organize both photo and writing competitions (Wiki Loves Folklore and Feminism and Folklore) or just one, we encourage your participation. If hosting isn't feasible, please share this opportunity with interested groups in your region. === Let's Collaborate! === For questions or to discuss further collaboration, please contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. We're happy to schedule a meeting to discuss details further. Together, let's celebrate women's voices and enrich Wikipedia with valuable content! Thank you, **Wiki Loves Folklore International Team** </div> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 23:02, 05 January 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26 January 2025 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Join Us Today: Amplify Women’s Stories on Wikipedia! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, {{quote|Join us this International Women’s Month to uncover hidden stories and reshape cultural narratives! Dive into an interactive workshop where we’ll illuminate gaps in folklore and women’s history on Wikipedia—and take action to ensure their legacies are written into history.}} Facilitated by '''Rosie Stephenson-Goodknight''', this workshop will explore how to identify and curate missing stories about women’s contributions to culture and heritage. Let’s work together to amplify voices that have been overlooked for far too long! == Event Details == * '''📅 Date''': Today (15 March 2025) * '''⏰ Time''': 4:00 PM UTC ([https://www.timeanddate.com/worldclock/converter.html Convert to your time zone]) * '''📍 Platform''': [https://us06web.zoom.us/j/87522074523?pwd=0EEz1jfr4i9d9Nvdm3ioTaFdRGZojJ.1 Zoom Link] * '''🔗 Session''': [[meta:Event:Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities|Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities]] * '''🆔 Meeting ID''': 860 8747 3266 * '''🔑 Passcode''': FNF@2025 == Participation == Whether you’re a seasoned editor or new to Wikipedia, this is your chance to contribute to a more inclusive historical record. ''Bring your curiosity and passion—we’ll provide the tools and guidance!'' '''Let’s make history ''her'' story too.''' See you there! Best regards,<br> '''Joris Quarshie'''<br> [[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]] <div style="margin-top:1em; text-align:center;"> Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|msg]]) 07:15, 24 March 2025 (UTC) </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;"> <div style="text-align: center;"> </div> '''Dear {{ROOTPAGENAME}}''', Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!<br> We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages. We also hope you continue to participate each year! '''Sincerely,<br>''' '''Wikipedia Asian Month User Group''' [[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]] </div> </div> <!-- Message sent by User:Betty2407@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&oldid=28584012 --> == Invitation: Gendering the Archive - Building Inclusive Folklore Repositories (April 30th) == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, You are invited to a hands-on session focused on [[meta:Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation|Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation]]. This online workshop will guide participants on how to create, edit, and expand gender-inclusive folklore articles and multimedia archives on Wikipedia and Wikidata. The session will be led by Rebecca Jeannette Nyinawumuntu. === Objectives === * '''Design Inclusive Repositories:''' Learn best practices for structuring folklore archives that foreground gender perspectives. * '''Hands-On Editing:''' Practice creating and improving articles and items on Wikipedia and Wikidata with a gender-inclusive lens. * '''Collaborative Mapping:''' Work in small groups to plan new entries and multimedia uploads that document underrepresented voices. * '''Advocacy & Outreach:''' Discuss strategies to promote and sustain these repositories within your local and online communities. === Details === * '''Date:''' 30th April 2025 * '''Day:''' Wednesday * '''Time:''' 16:00 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746028800 Check your local time zone]) * '''Venue:''' Online (Zoom) * '''Speaker:''' Rebecca Jeannette Nyinawumuntu (Co-founder, Wikimedia Rwanda & Community Engagement Director) === How to Join === * '''Zoom Link:''' [https://us06web.zoom.us/j/89158738825?pwd=ezEgXbAqwq9KEr499DvJxSzZyXSVQX Join here] * '''Meeting ID:''' 891 5873 8825 * '''Passcode:''' FNF@2025 * '''Add to Calendar:''' [https://zoom.us/meeting/tZ0scuGvrTMiGNH4I3T7EEQmhuFJkuCHL7Ci/ics?meetingMasterEventId=Xv247OBKRMWeJJ9LSbX2hA Add to your calendar] '''' === Agenda === # Welcome & Introductions: Opening remarks and participant roll-call. # Presentation: Overview of gender-inclusive principles and examples of folklore archives. # Hands-On Workshop: Step-by-step editing on Wikipedia and Wikidata—create or expand entries. # Group Brainstorm: Plan future repository items in breakout groups. # Q&A & Discussion: Share challenges, solutions, and next steps. # Closing Remarks: Summarise key takeaways and outline follow-up actions. We look forward to seeing you there! Best regards,<br> Stella<br> Feminism and Folklore Organiser -[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 10:28, 24 April 2025 (UTC) </div> </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> == You're invited: Feminism and Folklore Advocacy Session – June 20! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> Hello {{PAGENAME}} [[File:Feminism and Folklore logo.svg | right | frameless]] We are pleased to invite you to an inspiring session in the Feminism and Folklore International Campaign Advocacy Series titled: 🎙️ Documenting Indigenous Women’s Wisdom: The Role of Grandmothers and Elders<br> 🗓 Friday, June 20, 2025<br> ⏰ 4:00 PM UTC<br> 🌍 Online – [https://us06web.zoom.us/j/86470824823?pwd=s7ruwuxrradtJNcZLVT9EyClb8g7ho.1 Zoom link]<br> 👤 Facilitator: Obiageli Ezeilo (Wiki for Senior Citizens Network)<br> Join us as we explore how the oral teachings of grandmothers and elders preserve cultural heritage and influence today’s feminist movements. Learn how to document these narratives using Wikimedia platforms! 🔗 Event Page & Details: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Documenting_Indigenous_Women%E2%80%99s_Wisdom:_The_Role_of_Grandmothers_and_Elders This session includes:<br> ✔️ A keynote presentation<br> ✔️ Story-sharing interactive segment<br> ✔️ Q&A + tools for documenting women’s wisdom on Wikimedia<br> We hope to see you there! Warm regards,<br> Stella<br> On behalf of Feminism and Folklore Team<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 23:49, 17 June 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> ==Feedback regarding Assam Chapter Poster Wikimania 2025== Regarding: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg Hello, Please check the email that was forwarded to you 5 days ago regarding the poster you submitted for Wikimania 2025. There are some image attribution and license issues that need to be addressed. Thank you. -Rosie, Lead, Poster Session Wikimania 2025 (this is me: https://en.wikipedia.org/wiki/User:Rosiestep) --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 18:59, 16 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ===File:Wiki Loves Documentation - Assam Chapter Poster Wikimania 2025.jpg=== Hello, Thank you for your creativity in creating a poster for Wikimania 2025: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg However, it doesn't contain the required attribution and license for each photo (unless it's in a tiny print that I didn't notice). Information and instructions are here: https://wikimania.m.wikimedia.org/wiki/2025:Program/Poster_session Please let me know when you've uploaded a revised poster. DEADLINE: WEDNESDAY, 23 JULY 2025. Thank you. -[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 14:39, 21 July 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] Thank you for your information. The images have been updated with proper attribution and licensing. Kindly check the latest version [https://w.wiki/Eos$ here.] - [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 03:44, 22 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ::It is fine now. The Wikimania COT will print it in Nairobi! Thank you. --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 08:04, 23 July 2025 (ইউ.টি.চি.) == Question from [[User:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] (15:38, 25 August 2025) == hello ৰুবী সিংহ শীৰ্ষক মই লিখা প্ৰবন্ধটো sandbox ৰ পৰা স্থানান্তৰ কৰাৰ সময়ত দেখো যে info box ত মই add কৰা ৰূবী সিংহৰ ফটোখন নাই। wiki commons ত ফটোখন মই আপলোড কৰিছিলো। এতিয়া তাত নাই, ডিলিট কৰা হৈছে। কণ্ঠশিল্পী ৰুবী সিংহৰ ফটোখন শিল্পীগৰাকীৰ অনুমতি লৈ আপলোড কৰা হৈছিল। এই ক্ষেত্ৰত সহায় বিচাৰিছোঁ। --[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 15:38, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], ৱিকিপিডিয়া কমন্সৰ পৰা কিবা বাৰ্তা দিছে নেকি চাওক, ডিলিট কৰা সম্পৰ্কে। আপুনি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত পোনপটীয়াকৈ আপলোড কৰিব পাৰে। [https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ইয়াত আপলোড কৰিব পাৰে।] — <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 16:10, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ। প্ৰবন্ধটো প্ৰকাশ কৰা হ'ল যদিও চাবচোন। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5|2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5]] 14:02, 28 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], কমন্সত যিকোনো ফাইল আপলোড কৰিবলৈ হ'লে ফাইলৰ কপিৰাইট নিজৰ হাতত থাকিব লাগে, নতুবা গৰাকীয়ে দিয়া অনুমতি সম্পৰ্কত টিমলৈ মেইল কৰিব লগা হয়। এই নিয়ম উলংঘা কৰিলে ডিলিট কৰা হয়, বাৰেবাৰে একেটা ভুল কৰিলে গোলকীয় ভাৱে বাৰণ হোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:46, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ [[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 16:53, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ==অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা== অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলাৰ বিচাৰক তথা সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰা অৱদানকাৰীসকলক মান পত্ৰ প্ৰদান কৰাৰ বাবে তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছে৷ অনুগ্ৰহ কৰি সকলো অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfLRsqWU1u8Yfpe9Pp0WnAiog_gV93a8r6JE7MYQrDleJnarw/viewform?usp=header এই প্ৰ-পত্ৰখন] পূৰ কৰি সহযোগিতা আগবঢ়াই যেন৷ ধন্যবাদ! <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 10:55, 20 November 2025 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2026 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, Hope you’re doing well. I’m reaching out with some exciting updates about '''[[m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]'''. Thanks to the amazing support from organizers like you, the campaign has grown into one of the biggest and most collaborative initiatives in the entire Wikimedia movement. Your efforts have played a huge part in that, and we’re truly grateful. We’re hoping to make the 2026 edition even larger and even more community-driven. We’d be very happy to have you join again as an organizer. The sign-up process is simple this year: #Create your local event page (you can copy from the [[:m:Feminism_and_Folklore/Sample|sample]]) #Set up your Fountain or [https://tools.wikilovesfolklore.org/campwiz/ CampWiz] campaign. #Add your campaign link to the 2026 '''[[:m:Feminism_and_Folklore_2026/Project_Page|registration list]]''' The focus of the campaign remains the same - creating or expanding Wikipedia content on feminism, women’s issues, gender topics, and diverse folk traditions from around the world. International and local prizes will continue as before. '''Special Prize for 2026:''' Every participant will receive a Wikipedia 25 digital postcard as a token of appreciation for contributing to the global movement during Wikipedia’s 25th anniversary year. This will be sent to all contributors who take part in the campaign. We’re also adding an optional one-time internet and childcare support for organizers who may need extra assistance to carry out their local campaign. This is entirely optional and meant to help those who might otherwise face challenges in organizing. More details will be shared soon. If you’re unable to organize this year, no worries at all - please feel free to share the invitation with others in your community who might be interested. If you have any questions or would like to discuss plans, you can reach us on the [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026|talk page]] or by email. Looking forward to collaborating again, '''Wiki Loves Folklore International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 18:18, 12 December 2025 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=29792058 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wikimedian, We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;Checklist for Organizers Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us in upcoming office hours We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]]. Thank you and all the best, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 13:30, 18 January 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 --> == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 February 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> (This message was sent to [[:সদস্য:Nayan j Nath]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury == Hello {{PAGENAME}}!, Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts! To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have: * Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]: * Started promoting the campaign within your community. * Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified. * Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community. === Internet & Childcare Support === Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]''' Requests submitted after this date will not be entertained. === Important Participation Guidelines === * Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers). * If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us. === Community Engagement === * Keep your community active and motivated throughout the campaign. * Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally. * In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''. Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊ Thank you for your collaboration! ''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.'' Feminism and Folklore International Team. –[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 05:17, 16 February 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 --> == Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers == <div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, [[User:Tiven2240|Tiven2240]] on behalf of Feminism and Folklore International Team <nowiki>#WeTogether</nowiki> </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 11:57, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 --> == Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner. [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026. * You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]] * '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST''' With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply. For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page. Warm regards, <br> on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team ''This message was sent with [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) on 18:30, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.)'' </div> <!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&oldid=30389801 --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will week between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 18:30, 28 April 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30471712 --> == Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 == Dear Feminism and Folklore organiser, This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''. Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026. Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign. Best regards, '''Feminism and Folklore International Organizing Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 02:09, 3 June 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 --> == Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants. As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign. '''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions. '''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]''' Please submit your response by '''25 June 2026'''. Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future! Regards, '''Feminism and Folklore Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:05, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 --> == Thank you for being a part of Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your contributions helped make this year's [[:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign a great success, and we are truly grateful for your time, knowledge, and dedication to documenting women's stories and folklore on Wikimedia projects. As we reflect on this year's campaign and prepare for the next edition, we'd love to hear about your experience. Please take a few minutes to fill out our feedback form and share your thoughts and suggestions. As a token of our appreciation, everyone who completes the form will receive a '''special digital postcard'''! in their email. This year marks '''''25 years of Wikipedia''''', and the postcard has been created to celebrate this milestone and to recognize the incredible efforts of participants like you who continue to enrich free knowledge for the world. '''Form Link - [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdqFZN9IdWbAnZ_7DyG5bIsuq7KAkdsIxweC_TdPH9In-tthQ/viewform?usp=dialog here]''' Please complete the feedback form by '''25 June 2026'''. Thank you once again for making Feminism and Folklore 2026 a success. We hope to see you again in future campaigns! Best regards, Feminism and Folklore international Team. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 14:31, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704478 --> ==কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬== {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|150px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ - অৱদানকাৰী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ,<br /> ২০২৬ বৰ্ষৰ ১৫ জুলাইৰপৰা ১৫ আগষ্টলৈ [[:m:WikiConference India 2026|ৱিকিকনফাৰেন্স ইণ্ডিয়া, ২০২৬]]ৰ অংশ ৰূপে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬|কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬]] শীৰ্ষক সম্পাদনা-মেলাখনত আন্তৰিকতাৰে অংশগ্ৰহণ কৰি আপুনি যি সহযোগ আৰু অৱদান আগবঢ়ালে, তাৰ শলাগ ললোঁ আৰু অসমীয়া তথা মালয়ালম ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাক আমাৰ কৃতজ্ঞতা যাচিলোঁ। আপুনি সৰ্বদা সু-স্বাস্থ্যৰ অধিকাৰী হৈ থাকক আৰু ভৱিষ্যতলৈও অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আন্তৰিকতাৰে আপোনাৰ অৱদান আগবঢ়াই থাকক, এই কামনাৰে; কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ৰ আয়োজক কমিটিৰ হৈ, <br />[[সদস্য:JyotiPN|JyotiPN]] ([[সদস্য বাৰ্তা:JyotiPN|বাৰ্তা]]) 10:01, 20 August 2026 (ইউ.টি.চি.) |} ==মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা== {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:08, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :পৃষ্ঠাখনৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত আপোনাৰ লিখিব লগিয়াখিনি তথ্যসহ উল্লেখ কৰক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 15:57, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::প্ৰথম কথা হ'ল মটক টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি দিয়া বৰ্তমান মতটো একপক্ষীয় হয়। পাৰিলে এবাৰ মোৰ পুৰণি versionটো চাওক। তাত দুয়োটা মত আগবঢ়োৱা হৈছে। এ দুয়োটা মতৰ ওপৰত Sun Gogoi আৰু Ramirez নামৰ দুজন গৱেষকে নিজৰ ব্যক্তিগত মত ও আগবঢ়াইছিল, যিটো মোৰ Edit ত উল্লেখ কৰা আছিল। মই আলোচনা পৃষ্ঠাত কথা খিনি উল্লেখ কৰিম। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:04, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি উৎসসহ এটা সংশোধিত consensus draft প্ৰবন্ধটোৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত যোগ কৰিলোঁ। অনুগ্ৰহ কৰি সময় পালে সেইটো চাই মতামত দিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:01, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::ধন্যবাদ! এই পাঠ্যখিনি ৰিভিউ কৰি নিশ্চয়কৈ প্ৰকাশ কৰা হ'ব। লগতে আপোনাক এটা কথা বিনয়েৰে জনাও যে, ৱিকি সম্পৰ্কত যিকোনো আলোচনা আদিৰ বাবে মোৰ বাৰ্তা পৃষ্ঠাত বাৰ্তা দিব পাৰিব। ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গৈ এই সম্পৰ্কত কোনো আলোচনাৰ বাবে বাৰ্তা প্ৰেৰণ বা গেং আক্ৰমণৰ দৰে কাম নকৰিবলৈয়ো অনুৰোধ জনালোঁ। অন্যথা গোলকীয়ভাৱে এই আইডি বাৰণৰ বাবে অনুৰোধ কৰিবলৈ বাধ্য হ'ম। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। আশা কৰিছো আপুনি শীঘ্ৰে draft টো ৰিভিউ কৰি যোগ কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:59, 14 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}}তথ্য সমূহ উল্লেখ কৰা কাৰণে ধন্যবাদ। ::::* পিছে মটক ৰাজ্য বেংমৰা বিষয়ে থকা '''প্ৰাচীন ইতিহাস''' অংশটো ইতিহাস সন্মত নহয়।‌ বেংমৰা মটক ৰাজ্য প্ৰথম মটক ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহই হে স্থাপন কৰিছিল। চুকাফাৰ দিনৰ বা তাৰ আগৰ পৰা চুহুংমুঙৰ দিনৰ লৈকে তিপাম নামৰূপৰ‌ দৰে পাটকাই দাতিকাষৰীয়া কিছু অঞ্চল বাদ‌‌ দি সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড় তিনিচুকীয়া জিলা চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। বুৰঞ্জীত নিশ্চয় পাইছে চাগে ডিব্ৰুগড়ত‌ চুতীয়া আহোমৰ যুদ্ধ হৈছিল। কোনো এখন অসম বুৰঞ্জী বা ঐতিহাসিক গ্ৰন্থত চুকাফাৰ দিনত প্ৰাচীন মটক ৰাজ্য থকাৰ কথা উল্লেখ নাই। মৰাণ বা বৰাহীৰো সকলৰো ৰাজ্য বুলি নাছিল, অঞ্চল বুলি হে আছিল। বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” বা "ইশানী সেনাপতিৰ মতে" হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক।‌ ::::* লগতে বৰ্তমানৰ '''অসমীয়ালৈ অনুবাদিত বুৰঞ্জীত মটক''' অংশত “শ্ৰীধৰ দত্তই অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ...” বুলি লিখা বাক্যটো আঁতৰাবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। উদ্ধৃত দত্তৰ উৎসত তেওঁ “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে” গৈছে বুলি কোনো কথা নাই আৰু এনে scholarly majority প্ৰতিষ্ঠা কৰা কোনো review বা specialist source-ও দিয়া হোৱা নাই। বৰঞ্চ দত্তৰ ব্যাখ্যাৰ কেইবাটাও অংশ আন গৱেষণাৰ সৈতেও সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ডাম্বৰু ধৰ নাথে মটকক মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা ধৰ্মীয় আৰু সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে আৰু ঐতিহাসিক প্ৰসংগত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। Yasmin Saikia-ই চুকাফাৰ সময়ৰ লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। ফিলিপ ৰামিৰেজেও মৰাণ-মটকৰ বৰ্তমানৰ পৃথকীকৰণক মায়ামৰা সমাজৰ পিছৰ segmentary development-ৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে। একেটা মত সোন গগৈয়েও আগ বঢ়াইছে। সেয়ে দত্তৰ মতটোক “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীত” বুলি উল্লেখ কৰাটো [[WP:SYNTH]]।‌‌ ইয়াৰ সলনি পৃথক গৱেষকসকলৰ মত attribution-সহ উল্লেখ কৰাই [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:DUE]] অনুসৰি অধিক উপযুক্ত। বৰ্তমানৰ consensus draft-তো নাথ, দত্ত আৰু ৰামিৰেজৰ এই পৃথক কিন্তু পৰস্পৰ-সম্পৰ্কিত ব্যাখ্যাসমূহ ইতিমধ্যে উৎসসহ দিয়া হৈছে। ::::* একেদৰে টাই-মূলৰ দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি বিতৰ্কিত বক্তব্য Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা হৈছে। কিন্তু এই interpretation মূলতঃ কৰবী বৰুৱা গগৈ আৰু সংশ্লিষ্ট লেখকৰ ব্যাখ্যা। সেয়ে AjayDas ডাঙৰীয়াই ওপৰত পৰামৰ্শ দিয়াৰ দৰে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...”, “অমুকৰ মতে...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰা উচিত। একেদৰে বিপৰীত ব্যাখ্যাও “শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে...”, “ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে...”, “ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে...” বুলি উল্লেখ কৰিব পাৰি। কোনো disputed interpretation-ক Wikipedia-ৰ নিজৰ সিদ্ধান্ত হিচাপে নৰখিলে দুয়োপক্ষৰ মত থাকিব আৰু [[WP:NPOV]]/[[WP:DUE]] দুয়োটাই ৰক্ষা হ'ব। ::::* ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref name="Ramirez2014"/> ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে আমি মটক শব্দটো পুৰণি ঘটনা বোৰত দেখিলেও সেই সময়ত যে মটক বুলি আজিৰ দিনৰ দৰে জনগোষ্ঠী এটা আছিল, তাক কব নোৱাৰো। পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীবিদে আগৰ ঘটনা সমূহত সেই কালত প্ৰচলিত জাতিৰ নামো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। মৰাণ সকলক পাছৰ কালত মটকে কৈছিল। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:24, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনাক সকিয়াই দিয়াৰ পিছতো মোৰ ব্যক্তিগত ফোন নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি মোৰ সৈতে সংযোগ কৰিব কিয় বিচৰা হৈছে? :@[[সদস্য:দিব্য দত্ত|দিব্য দত্ত]],@[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]] এই সদস্য গৰাকীৰ ফালৰ পৰা "জনা শুনা এডমিন থকা হ'লে..." দৰে মন্তব্য, ৱিকিৰ এডমিনৰ ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গেং আক্ৰমণ, আৰু ব্যক্তিগত নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি ফোনকৰা আদি কামবোৰৰ বাবে বাৰণৰ বিচাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:08, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::মিছা অভিযোগ কিয় কৰিছে? মই কাকো ফোন কৰা নাই। এই পৃষ্ঠাখন ৰাজহুৱা কৈ সকলোৱে চাব পাৰে। গতিকে আপুনি মোক দোষাৰোপ কৰিব নোৱাৰে।‌Adminৰ দায়িত্বত আছে যেতিয়া শুদ্ধ ইতিহাস চালি জাৰি নিৰপেক্ষ ভাবে প্ৰকাশ কৰক। ওপৰত উল্লেখিত কথা কেইটা গুৰুত্ব দি বিচাৰ কৰক। Wikipediaত প্ৰাথমিক উৎস বিহীন তথ্য ভৰাবলৈ সহযোগ কৰাটো adminৰ দায়িত্বৰ বিপৰীতে যোৱা হৈছে। কিবা অসুবিধা থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত মতামত প্ৰকাশ কৰি সহযোগ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 12:34, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনালোকৰ উৎস অনুসৰি ইতিমধ্যেই পৃষ্ঠাখন ঠিক কৰা হৈছে। তথ্যউৎস নথকা ভাগবোৰত CN সাঁ‌চ সংযোগ কৰা হৈছে। প্ৰশাসক হ'ল বুলিয়েই প্ৰতি মুহূৰ্তত ৱিকিত সক্ৰিয় হৈ থকা নাযায়। গতিকে সময় লাগে। এই সময়খিনিত মোৰ সামাজিক মাধ্যমৰ একাউণ্টত কৰা মেছেজ, ফোনকল, ইত্যাদিবোৰৰ তথ্য মই ইতিমধ্যেই ৰাখিছোঁ। গতিকে, আপুনি জড়িত হয়নে নহয়, সেয়া নিশ্চিত ভাৱে প্ৰমাণিত হ'ব।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 12:53, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::: {{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। বুজি পাইছোঁ। বৰ্তমান সংস্কৰণটো অলপ অধিক balanced কৰা বাবে ধন্যবাদ। তথাপিও কেইটামান disputed বক্তব্য এতিয়াও attribution নোহোৱাকৈ factual voice-ত ৰৈ গৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি তলৰ কেইটা point পুনৰ বিবেচনা কৰিব, যেতিয়া সময় পাই: :::* '''টাই-মূল/ফু-খাও দাবীসমূহ attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি কথা Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখা আছে। এইবোৰ কৰবী বৰুৱা গগৈৰ বিশেষ interpretation। সেয়ে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰিলে দুয়োটা মত নিৰপেক্ষভাৱে ৰখা যায়। বিশেষকৈ তেওঁৰ নিজৰ উৎসত “Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King” বুলি আছে; অৰ্থাৎ এটা বিশেষ Tai family-ক ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা, সমগ্ৰ Matak জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি primary passage-টোৱে নিজে নকয়। এই broader conclusion লেখিকাৰ interpretation হিচাপেই উল্লেখ কৰা উচিত। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:V]] :::* '''“মূল টাই বুৰঞ্জীত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ আছে” দাবীটোৰ কোনো স্পষ্ট উৎস দেখা নাযায়।''' বৰ্তমান ইয়াৰ ওচৰত দিয়া citation দুটাত কেৱল “The king got a Tai family and named it Matak Patar” আৰু “The Matak descended from Phukhao family” বুলি আছে; Moran আৰু Matakক একেলগে দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। ফিলিপ ৰামিৰেজৰ ethnonym table-তো ''Môtok'' Ahom Buranji-ত আৰু ''Moran'' Assamese Buranji/colonial source-ত দেখা যায়; Ahom Buranji column-ত Moran দেখুওৱা হোৱা নাই। সেয়ে কোনো reliable secondary source-এ স্পষ্টকৈ Moran আৰু Môtokক Tai Buranji-ত পৃথক জনগোষ্ঠী বুলি চিনাক্ত নকৰালৈকে এই বাক্যটো আঁতৰোৱা উচিত। [[WP:V]] [[WP:SYNTH]] :::* '''Phukhao-ক স্থিৰ ancient ethnic lineage হিচাপে উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত Ramirez-ৰ qualification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা হওক:''' Philippe Ramirez-এ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। অৰ্থাৎ পাছৰ বুৰঞ্জী ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' কেৱল এটা fixed hereditary ethnicity বুজাইছিল বুলি ধৰি লোৱা সুৰক্ষিত নহয়। এই তথ্যটো Phukhao-ৰ Tai-lineage দাবীৰ ওচৰতেই উল্লেখ কৰিলে পাঠকে দুয়োটা interpretation বুজিব পাৰিব। ::::এইবুলি উল্লেখ কৰিব পাৰিব: ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে, মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ এক generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো মূলতঃ সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2023 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 |url=https://journals.openedition.org/moussons/9908 |quote=a generic term will prevail to refer to the rebels: not mayamara, used for the leaders of the sect, but phū khau an kao. }}</ref> সেয়ে পাছৰ বুৰঞ্জী-ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' শব্দটোক সদায় এটা স্থিৰ বংশগত বা পৃথক ethnic lineage হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা উচিত নহয়। :::* '''প্ৰাচীন Buranji ethnonym-ক ১৩শ শতিকাৰ contemporaneous ethnic label বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে ধৰা উচিত নহয়:''' Ramirez-এ Ahom Buranji-ৰ ethnonym-সমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা নাম হ'লেও ঘটনাটো সংঘটিত হোৱা সময়তেই সেই নাম ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি বুলি সতৰ্ক কৰিছে। সেয়ে Sukapha-ৰ ঘটনাৰ বিৱৰণত ''Môtok'' শব্দ পোৱা মানেই 1228-ৰ আগতেই আজিৰ অৰ্থত পৃথক Matak ethnicity আছিল বুলি established fact হিচাপে লিখা উচিত নহয়। ৰামিৰেজৰ মতে পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণত ''মটক'' বা আন কোনো ethnonym পোৱা মাত্ৰেই সেই ঘটনাৰ সময়তো আজিৰ অৰ্থত একে নামৰ এটা স্থিৰ জনগোষ্ঠী আছিল বুলি নিশ্চিতভাৱে ক'ব নোৱাৰি; পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীকাৰ বা redactor-এ তেওঁলোকৰ সময়ত প্ৰচলিত নাম পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণতো ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে। তাৰ ওপৰিও অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত সেই একে "Matak" উল্লেখ থকা ঘটনা বোৰত "মৰাণ" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ::::এইটো যোগ কৰিব পাৰিব: ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |pages=119–120 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=This gives us an access to the ethnonyms actually used in the chronicles, although in all likelihood not always to those actually used... }}</ref> তেওঁ বুৰঞ্জীসমূহক বিভিন্ন সময়ৰ তথ্য আৰু পুৰণি ঘটনাৰ পুনৰ্ব্যাখ্যা সামৰি লোৱা composite text হিচাপেও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |page=119 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=the buranjis ... are of a composite nature. They associate first-hand testimonies ... with older events passed down from earlier texts and possibly re-interpreted. }}</ref> :::* '''Lanmakhru-ৰ পৰিচয় attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ব্যাখ্যাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক “মটকসকলৰ মুখিয়াল” বুলি factual voice-ত লিখা আছে। কিন্তু য়াচমিন শইকীয়া আৰু আন secondary scholarship-ত একেজন লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে যদি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification ৰখা হয়, “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...” বুলি attribution দি parallel Moran identification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::বৰ্তমানৰ কৰবী‌ বৰুৱা গগৈৰ অনুচ্ছেদৰ পাছত উদাহৰণস্বৰূপে এইদৰে যোগ কৰিব পাৰি:য়াচমিন শইকীয়াই অৱশ্যে লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। তেওঁৰ মতে, চুকাফাৰ সময়ত নগাসকলৰ বিৰুদ্ধে আহোমসকলক সহায় কৰা “এই একেজন মৰাণ”ক পাছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম দিয়া হৈছিল আৰু তেওঁৰ পৰাই লানমাখ্ৰু বংশৰ সূচনা হয়।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 |quote=This same Moran fought against the Nagas to defend the Tai-Ahom settlers. }}</ref> বিৰিঞ্চি মেধীয়েও হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ ''পুৰণি অসম বুৰঞ্জী''ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক মৰাণ বুলি উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকে লিখিছে যে চুকাফাক বেঙেনা যোগান ধৰা লানমাখ্ৰু নামৰ এজন মৰাণে চুকাফাৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল।<ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 |quote=According to Goswami (1977 : 38) “Sukapha impressed by a Moran known as Lanmakhru, who supplied him brinjals.” }}</ref> ::::সেয়ে Lanmakhru-ক একমাত্ৰ “মটক মুখিয়াল” হিচাপে factual voice-ত চিনাক্ত কৰাৰ সলনি, কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification আৰু শইকীয়া/গোস্বামীৰ-ভিত্তিক Moran identification দুয়োটাকে attribution-সহ উল্লেখ কৰাই অধিক নিৰপেক্ষ। :::* '''editor-generated “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা হওক:''' প্ৰাচীন Tai/Ahom বাক্য দুটাৰ পাছত থকা “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” এতিয়াও citation-needed হৈ আছে। এই translation-সমূহ disputed historical conclusion-ৰ ভিত্তি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে। কোনো qualified published translation নথকালৈকে Wikipedia editor-ৰ নিজা translation ৰখা [[WP:PRIMARY]]/[[WP:OR]] সমস্যাজনক। :::* '''Ahom state formation-ৰ disputed দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ হওক:''' Sukapha-ই Tipamত “old Tai Mataks” লগ পোৱা, Matak chiefs-এ ৰাজ্য বিস্তাৰত সহায় কৰা, Naga-ৰ বিৰুদ্ধে Matak chief-এ সহায় কৰা—এইবোৰ মূলতঃ Karabi Baruah Gogoi-ৰ reconstruction। সেয়ে factual voice-ৰ সলনি “গগৈৰ মতে...” বুলি লিখা উচিত, বিশেষকৈ Lanmakhru-ৰ Moran identification-ৰ সৈতে মতভেদ থকাৰ বাবে। ::::মোৰ মূল অনুৰোধ হৈছে—কোনো মত আঁতৰোৱা নহয়; disputed claim-সমূহৰ ক্ষেত্ৰত একে standard-এ attribution ব্যৱহাৰ কৰা। Dutta/Nath/Ramirez-ৰ মত যদি “X-ৰ মতে” বুলি দিয়া হয়, Karabi Baruah Gogoi/Senapoti-ৰ interpretation-ও একেদৰে attribution-সহ দিয়াই [[WP:NPOV]] অনুসৰি অধিক নিৰপেক্ষ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 13:30, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::{{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি ওপৰৰ তথ্য সমূহ বিশ্লেষণ কৰি যোগ কৰক। "মটক জনগোষ্ঠী"ৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত KhiLanTziয়ে যি "মটক" শব্দটো আহোম বুৰঞ্জীত থকা উল্লেখ দেখোৱাই "আহোমিকৰণ" কৰিব বিচাৰিছে, সেইটো [[WP:NPOV]], [[WP:SYNTH]], [[WP:OR]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব কাৰণ বুৰঞ্জীত কোনো এটা শব্দ আহোম লিপিত উল্লেখ কৰা থাকিলেই সেই শব্দ আহোম ভাষাৰ হৈ নাযায়।‌ আহোম লিপিৰ "আহোম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থখনত বিভিন্ন জাতি, ঠাই, নদী, ব্যক্তিৰ নাম, ইত্যাদি মূল ৰূপতে লিখা হৈছে (যেনে: মিচিমি, মিৰি, কোচ, কলিতা, নৰনাৰায়ণ, ধীৰনাৰায়ণ, মীৰ জুমলা, নাৰায়ণপুৰ, গুৱাহাটী, ইত্যাদি)। আহোম লিপিত উল্লেখ থাকিলেই এই শব্দ সমূহৰ গুৰি আহোম ভাষাত থকাটো নুবুজায়। তেনেকৈ দেখোন এনে ধৰণৰ প্ৰতিটো Wikipediaৰ পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপিত শব্দসমূহ লিখিব লাগিব। ইয়াৰ ওপৰিও অন্য ইতিহাসবিদে মটক শব্দৰ অন্য উৎস দিছে। সেইবাবে এই বিকৃতি কৰণ গ্ৰহণ নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। :::::{{ping|Gitartha.bordoloi}} ওপৰত উল্লেখিত কথাটোলৈ মন কৰিব। ইয়াত [[WP:SYNTH]], [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:OR]]ৰ উলঙ্ঘন কৰি একো উপযুক্ত তথ্য নথকাকৈ KhiLanTziয়ে "মটক জনগোষ্ঠীৰ" পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপি ব্যৱহাৰ কৰিব বিচাৰিছে। এই লিংকটো চাব: [https://as.wikipedia.org/wiki/বাৰ্তা:মটক_জনগোষ্ঠী#h-Native_name-20260921132600]। ::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:25, 23 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :: WP:Harass, WP:Outing এইবোৰ গুৰুতৰ অভিযোগ আৰু UCC-ৰ পৰিপন্থী। এয়া সঁচা প্ৰমাণিত হ'লে বা দুনাই অভিযোগ উত্থাপন হ'লে ৱিকিমিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি পৰৱৰ্তী পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হ'ব। মতবিৰোধ সমাধান নোহোৱালৈকে নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধকেইটাও সুৰক্ষিত কৰি ৰখা হ'ব। অন্য প্ৰবন্ধতো WP:NPOV আওকাণ কৰি একপক্ষীয় মত প্ৰকাশ কৰাৰ চেষ্টা নকৰিব। [[সদস্য:Gitartha.bordoloi|— গীতাৰ্থ বৰদলৈ]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Gitartha.bordoloi|বাৰ্তা]]) 17:22, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::{{ping|Gitartha.bordoloi}} আপুনি ভূল পৃষ্ঠা টো lock কৰিছে। মতবিৰোধ [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠাত হোৱা নাই, [[মটক জনগোষ্ঠী]] পৃষ্ঠাত হৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠা unlock কৰি দিয়ক। তাত কাৰো মাজত একো মতবিৰোধ হোৱা নাই। মই তাত বহুতো তথ্য আৰু উৎস যোগ কৰিবলৈ আছে। সেই বাবে under-construction tag টো‌ লগোৱা আছে। সেই পৃষ্ঠাত কাৰোৰে মাজত একো edit war হোৱা নাই। একো বিৰ্তক নথকা পেজ এটা বিনা কাৰণত lock কৰাটো Wikipediaৰ আইন বিপৰীতে যোৱা নহ'ব নে? ধন্যবাদ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:50, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] @[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]]@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] মটক বুৰঞ্জীত প্ৰথম উল্লেখ হৈছিল। এই নামটোৰ আহোম লিপিত লিখা উচিত। ভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বাবে আহোম ভাষাত নিজা নাম আছে যেনে চুটিয়াসকলক তিউৰা, মিচিংসকলক পাং দিন, ডফলা সকলক খিলিমি আদি নামেৰে উল্লেখ আছে পিচে মটক সকলক মটক বুলিয়েই উল্লেখ আছে। মই কোনো নিজা অনুমানত সম্পাদনা নকৰোঁ। উৎস থাকিলেহে কৰোঁ যেনে: ::::ননি ৰূপা চেতিয়াই নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:04, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) mj9dkck27fd5zr9fs5mac4xn1y67ccz 638782 638778 2026-09-26T17:13:51Z KhiLanTzi 23530 638782 wikitext text/x-wiki {{/Archive}} == Invitation to Rejoin the [https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:Translation_task_force Healthcare Translation Task Force] == [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|right|frameless|125px]] You have been a [https://mdwiki.toolforge.org/prior/index.php medical translators within Wikipedia]. We have recently relaunched our efforts and invite you to [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php join the new process]. Let me know if you have questions. Best [[User:Doc James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] ([[User talk:Doc James|talk]] · [[Special:Contributions/Doc James|contribs]] · [[Special:EmailUser/Doc James|email]]) 12:34, 13 August 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_translators/40&oldid=25451578 --> == Image Description Month in India Campaign == Dear Wikimedian, A2K has conducted an online activity or campaign which is an ongoing Image Description Month in India description-a-thon, a collaborative effort known as [[:m:Image Description Month|Image Description Month]]. This initiative aims to enhance image-related content across Wikimedia projects and is currently underway, running from October 1st to October 31st, 2023. Throughout this event, our focus remains centered on three primary areas: Wikipedia, Wikidata, and Wikimedia Commons. We have outlined several tasks, including the addition of captions to images on Wikipedia, the association of images with relevant Wikidata items, and improvements in the organization, categorization, and captions of media files on Wikimedia Commons. To participate, please visit our dedicated [[:m:CIS-A2K/Events/Image Description Month in India|event page]]. We encourage you to sign up on the respective meta page and generously contribute your time and expertise to make essential and impactful edits. Should you have any questions or require further information, please do not hesitate to reach out to me at nitesh@cis-india.org or [[User talk:Nitesh (CIS-A2K)|Nitesh (CIS-A2K)]]. Your active participation will play a significant role in enriching Wikimedia content, making it more accessible and informative for users worldwide. Join us in this ongoing journey of improvement and collaboration. Regards [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 16:09, 10 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Satpal_(CIS-A2K)/Mahatma_Gandhi_2020_edit-a-thon_Participants&oldid=20516231 --> == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য অংশটো কিয় আতৰাই দিলে? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:53, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :ইমানদিনৰ ৱিকি অভিজ্ঞতাৰ পৰা এইকথা আপুনি নিশ্চয় জানে যে, ইয়াত কোনো মৌলিক চিন্তা, গৱেষণা বা নিজা কোনো পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰা নহয়। আপোনাৰ উক্ত অংশটোৱে এনে ভাৱৰ বাদে প্ৰবন্ধটোত কোনো সমল যোগোৱা নাই, ইয়াৰোপৰি উক্ত অংশত প্ৰয়োজনীয় তথ্যসূত্ৰৰো অভাৱ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:04, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::মৌলিক গৱেষণা নহয় Srivastava, K. P. (1996) ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লিখা হৈছিল। যিটো প্ৰকাশিত উৎস। অপ্ৰকাশিত উৎস দিলে মৌলিক গৱেষণা হ'ল হয়! আৰু তাত থকা প্ৰতিটো শাৰীৰ ওপৰত বৈজ্ঞানিক উৎস আছে। কিন্তু অতিৰিক্ত উৎস মই প্ৰদান কৰালৈকে আপুনি ৰখিল জানো?? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:44, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :::আপুনি লিখা বাক্য আদিৰ ধৰণ মৌলিক হৈছে। ৱিকিশৈলী বৰ্তাই সঠিক তথ্যসূত্ৰ প্ৰদান কৰি লিখক, তেতিয়া ক'ব লগা বা মচিবলগা একো নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:23, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::::পূৰ্বৰ এজন সম্পাদকে এই অংশ লিখিছিল মই লিখা নাই মই মাত্ৰ ঘূৰাই দিছোঁ আৰু ৰচনাশৈলী আৰু নতুন উৎস দিয়াৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিলোঁ কিন্তু আপুনি উভতাই দিলে। তেঁওৰ ৰচনাশৈলী ঠিক নাছিল কিন্তু সেয়া মৌলিক গৱেষণা বা উৎস বিহীন নাছিল আৰু আতৰাই দিয়াৰ যোগ্যও নাছিল কাৰণ তেওঁ Srivastava, K. P. (1996) অনুসৰি লিখিছিল কিন্তু উৎস প্ৰসংগ সঠিক ভাবে বহাব জনা নাছিল। আনকি তেওঁ Heading তে উৎস দিছিল। ৰচনাশৈলী ঠিক নহলে বা সম্পাদনা কৰিব ভালকৈ নাজানিলে wikify সাঁচৰ প্ৰয়োগ কৰিলে বা শুধৰাই দিলে ভাল হ'ব, উভতাই দিলে [[ৱিকিপিডিয়া:অনুগ্ৰহ কৰি নতুন সদস্যক বেয়া ব্যৱহাৰ নকৰিব|WP:BITE]] হবগৈ চাগৈ! [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 12:02, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&project=all&year=2023&start=Filter joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. Consider joining '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|here]]''', there are no associated costs and we look forwards to working together in 2024. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Medical_Editors_2023&oldid=26031072 --> == Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear {{PAGENAME}}, Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!. We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia. This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles. To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps: # Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> # Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}). # Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})". # Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31). # Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section). # Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also. # Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next. # In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference. # Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members. # Click next to review and then click on save. With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below. # '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page. # '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard. # '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline. # '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage. # '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem. # '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability. # '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented. Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email. We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024. Thank you and Best wishes, '''Feminism and Folklore 2024 International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 06:51, 18 January 2024 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 --> ==অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪== প্ৰিয় Nayan j Nath, আশাকৰোঁ কুশলে আছে। এই বছৰৰে জানুৱাৰী মাহত ৪ তাৰিখৰ পৰা ১০ তাৰিখলৈ আয়োজিত “[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪]]’’ ত সম্পাদনা কৰি ৱিকিপিডিয়াক অধিক সমৃদ্ধ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত আপোনাৰ উৎসৰ্গীকৃত সেৱাৰ বাবে আপোনাক ধন্যবাদ আৰু কৃতজ্ঞতা জনালোঁ। এই সম্পাদনা মেলাৰ এগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰী হিচাপে আপোনাৰ প্ৰাপ্য মানপত্ৰৰ বাবে আমি আপোনাৰ বিষয়ে কিছু তথ্য জনাৰ প্ৰয়োজন। অনুগ্ৰহ কৰি তলত সন্নিৱিষ্ট [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMIVT9aT_t6OiX2EdJM2aQf0b9YojVczORcvZs_xxsO08R9A/viewform?usp=sf_link ফৰ্মখন] ভৰ্তি কৰি আমাক পৰৱৰ্তী কাৰ্যসূচী পালন কৰিবলৈ সহযোগ কৰক। আপোনাৰ সহযোগিতাই আমাৰ প্ৰেৰণা। (ইতিমধ্যেই যদি ফৰ্মখন পূৰণ কৰা হৈছে, তেন্তে দ্বিতীয়বাৰ পূৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই) আন্তৰিক শুভকামনা জানিব।<br> ধন্যবাদ। [[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:55, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.)<br> সংগঠক, <br/> অসমীয়া - বাংলা আন্তঃৱিকি সম্পাদনা মেলা ২০২৪ == অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |- |collspan="2"| |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক''' |- | [[File:Assamese–Bengali interwiki collaboration edit-a-thon Barnstar.png|left|90px]] | হে ৱিকিসতীৰ্থ, [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]-ত আপুনি দেখুওৱা আন্তৰিক উৎসাহ আৰু নিস্বাৰ্থ অৱদানৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাৰ শলাগ ল'লোঁ। ইয়াৰেই কৃতজ্ঞতা হিচাপে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনালৈ এই সামান্য পদকটি আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে। - <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:49, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.) |} == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}} -[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 13:57, 28 February 2024 (ইউ.টি.চি.) == সমন্বয়ক পদক == {| style="border: 2px solid #660033; background-color: #fff0f5; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; color: #1a0066; " | '''সমন্বয়ক পদক''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | হে ৱিকিসতীৰ্থ, বৰ্তমান অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত চলি থকা [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আৰু শেহতীয়াকৈ সমাপ্ত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]] সম্পাদনা মেলা দুখ্ন সুচলভাৱে চলাই নিয়াত আপুনি সমন্বয়ক হিচাপে যি ভূমিকা পালন কৰিছে, সেইয়া প্ৰকৃততেই প্ৰশংসাযোগ্য। পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ পৰা অনুৰূপ সহযোগিতা আশা কৰি উক্ত পদকটি আন্তৰিকতাৰে আপোনালৈ আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে-<br />'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ''' |} == কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন == {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | <big>''“এটোপ এটোপ কৰি ডাৱৰৰ পানী পৰি ভৰি গ'ল বহল সাগৰ, কণ কণ বালি চাহী ইটে সিটে লগ লাগি সাজি দিলে ধৰণী ডাঙৰ”''</big> প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ, চলিত বৰ্ষৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীৰ পৰা ৩১ মাৰ্চলৈকে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন ভাষাৰ লগতে [[অসমীয়া]] ভাষাইও স্থানীয়ভাৱে [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আয়োজন কৰিছিল৷ আপোনাক জনাবলৈ পাই আমি সুখী হৈছোঁ যে, সম্পাদনা-মেলাখনত অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ ১৩ গৰাকী স্বেচ্ছাসেৱকে অংশগ্ৰহণ কৰি [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-feminism-and-folklore ৫৪৬টা ভিন্ন বৈশিষ্ট্যৰ প্ৰবন্ধ] সংযোজন কৰে৷ এইসমূহ প্ৰবন্ধই ৱিকিপিডিয়াত নাৰীবাদ আৰু লোকগাথাৰ সমল বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে ইণ্টাৰনেটত অসমীয়া ভাষাৰ স্থিতিও সন্দেহাতীতভাৱে শক্তিশালী কৰিব৷ ইয়াৰ আঁৰতেই আছে আপোনালোকৰ দৰে নিষ্ঠাৱান স্বেচ্ছাসেৱকৰ নিৰৱচ্ছিন্ন অংশগ্ৰহণ আৰু সক্ৰিয় বৰঙণি৷ প্ৰিয় সুহৃদ, সম্পাদনা-মেলাত অংশ লৈ প্ৰতিযোগিতাখনৰ সৌষ্ঠৱ বঢ়োৱাৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ আপোনাৰ প্ৰতি সদায়েই কৃতজ্ঞ হৈ ৰ'ব৷ পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ সক্ৰিয়তা আমি আন্তৰিকতাৰে কামনা কৰিলোঁ৷ অভিনন্দন!! -'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ |} == Next Steps and Feedback Request for Feminism and Folklore Organizers == [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign draws to a close, I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2024'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on our Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, I kindly ask you to spare just 10 minutes to share your progress and achievements with us through a Google Form survey. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Here's the link to the survey: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfCkFONXlPVlakMmdh-BWtZp0orYBCSVvViJPbsjf2TIXAWvw/viewform?usp=sf_link Survey Google Form Link] Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, '''Feminism and Folklore International Team #WeTogether''' [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 08:26, 7 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == কিয় পঞ্জীয়ন ডিলিট কৰা হ’ল? == [[মোঃ সুন্নাত আলী মল্লিক]] লেখাটো কিয় ডিলিট কৰা হ’ল? ওপৰৰ তথ্যৰ উৎসসমূহৰ আধাৰত বাংলাদেশ স্বাধীনতা বঁটা বিজয়ীসকলৰ জীৱনী উপলব্ধ হোৱা পৃষ্ঠাটো তৈয়াৰ কৰা হৈছে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:16, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :[[ব্ৰিগেডিয়াৰ ৰঞ্জিত বৰঠাকুৰ]] এই পঞ্জীসমূহৰ কোনো উল্লেখ নাই কিন্তু কেনেকৈ জীয়াই থাকে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:19, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) ::গুগল ট্ৰান্সলেট ব্যৱহাৰ কৰি কোনো সংশোধন নকৰাকৈ পৃষ্ঠাটো সৃষ্টি কৰা হৈছিল। সেই প্ৰবন্ধটো অবোধগম্য অৰ্থাৎ অৰ্থহীন আছিল, সেয়ে ডিলিট কৰা হ’ল। সহজ সৰল ভাষাত সকলোৱে বুজি পোৱাকৈ প্ৰবন্ধ লিখক তেতিয়া ডিলিট কৰা নহয়। <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:08, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :::ইয়াৰোপৰি ব্যক্তিজনে স্বাধীনতাৰ বঁ‌টা পোৱা বুলি মিছাকৈয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। এনে ভ্ৰান্ত আৰু মিছা বিষয়ক ৱিকিত স্থান দিয়া নহয়। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:43, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) == Need to contact you regarding a photograph you had clicked == This is Preeti and I have sent you an email regarding a photograph you had clicked. Can you please contact me back. [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/223.185.131.24|223.185.131.24]] 08:10, 19 July 2024 (ইউ.টি.চি.) == Thank You for Your Contribution to Feminism and Folklore 2024! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|center|500px]] {{int:please-translate}} Dear Wikimedian, We extend our sincerest gratitude to you for making an extraordinary impact in the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition. Your remarkable dedication and efforts have been instrumental in bridging cultural and gender gaps on Wikipedia. We are truly grateful for the time and energy you've invested in this endeavor. As a token of our deep appreciation, we'd love to send you a special postcard. It serves as a small gesture to convey our immense thanks for your involvement in organizing the competition. To ensure you receive this token of appreciation, kindly fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeHYAhFA9Q5vUs9UA1N45TOUxUdSNO8igGTmg4oPUL_qXS1EQ/viewform?usp=sf_link this form] by August 15th, 2024. Looking ahead, we are thrilled to announce that we'll be hosting Feminism and Folklore in 2025. We eagerly await your presence in the upcoming year as we continue our journey to empower and foster inclusivity. Once again, thank you for being an essential part of our mission to promote feminism and preserve folklore on Wikipedia. With warm regards, '''Feminism and Folklore International Team'''. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:28, 21 July 2024 (ইউ.টি.চি.) </div>. <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}}-[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 12:15, 31 July 2024 (ইউ.টি.চি.) ==১০,০০০+ সম্পাদনা পদক== {{১০,০০০+ সম্পাদনা পদক}} <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:15, 1 September 2024 (ইউ.টি.চি.) == Real name == Do you have any other source that stated any other name of শংকৰদেৱ if not; don't remove that sourced one. Either you have to disprove the source or add a new better citation that claimed other name. You are an admin so keep an eye on your disruptive behaviours. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:47, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :'শংকৰবৰ' শব্দটো 'শংকৰবৰা' বুলি লিখাটো একপ্ৰকাৰৰ মূঢ়তাৰ পৰিচায়ক। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 04:54, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]]so correct it instead of removing, moreover how can you be so assured that it's শংকৰবৰ? Any Assamese Source? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:58, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]], As an admin, my role is not to research your assumptions but to enforce Wikipedia’s guidelines. The Dev Library is not an acceptable source for Wikipedia. It is your responsibility to verify the accuracy of your edits before submitting them. Wikipedia is not a platform for trial and error. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 19:00, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] It's been removed and you've locked that page since, but as an admin you shouldn't [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%86%E0%A6%B9%E0%A7%8B%E0%A6%AE_%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%8D%E0%A6%AF&diff=prev&oldid=433084 initiate an edit war] (3R) either. As an an admim you should obey the guidelines and use the discussion page too. Using a poor source can be reverted which you did instantly; but your usage of admin strength is highly questionable. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:04, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) :::::Already mentioned that it is not my duty to research on your assumptions. Have you addressed the misinformation you shared earlier? [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:05, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] First of all misinformation term isn't appropriate here as it's a wrong transliteraton. The /a/ in Latin alphabet can easily be misunderstood with া of Assamese alphabet, but you've locked the page which you shouldn't as it's not a repetitive vandalism or major disruptive behaviour. I talked here creating a section in your talk page '''Real name''' because that's all I can do to resolve. Reminding you there's a seperate section at the right side of an article known as '''আলোচনা''' , in future use that to resolve the disagreements instead of locking the page for nuances which is against the wikipedia guidelines. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:03, 2 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Regard a revert == Hey, sorry for my English. Don’t you think [[Special:diff/434420|this revert]] is wrong. I've just reverted a vandalism, or the edit I've reverted wasn’t vandalism. Regards, [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:40, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]], I am fully aware of the edit and the editor involved. The individual is one of my mentees, and this is not an act of vandalism. I appreciate your concern. Thank you. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:45, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :: Thanks for clarifying. But at the end, their edit were wrong by removing infobox template, and your revert were wrong too. You could've placed the correction, instead you reverted it, such an inexperienced behaviour like this I didn’t assumed from an Administrator. Although the language of this wiki is similar to my primary language (Bengali). Any suggestions to learn this (Assamese) language. [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:53, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::Actually, he accidentally removed the word 'Indian,' which led to a clash in the infobox and went unnoticed. After reverting the edit, I found the missing word and simply replaced it. In your case It is not appropriate to edit a wiki in a language without having proficiency in that language. I hope this will be taken into consideration in the future. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 02:15, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Feminism and Folklores 2024 Organizers Feedback == Dear Organizer, [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg | right | frameless]] We extend our heartfelt gratitude for your invaluable contributions to [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2024 Feminism and Folklore 2024]. Your dedication to promoting feminist perspectives on Wikimedia platforms has been instrumental in the campaign's success. To better understand your initiatives and impact, we invite you to participate in a short survey (5-7 minutes). Your feedback will help us document your achievements in our report and showcase your story in our upcoming blog, highlighting the diversity of [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore] initiatives. Click to participate in the [https://forms.gle/dSeoDP1r7S4KCrVZ6 survey]. By participating in the By participating in the survey, you help us share your efforts in reports and upcoming blogs. This will help showcase and amplify your work, inspiring others to join the movement. The survey covers: #Community engagement and participation #Challenges and successes #Partnership Thank you again for your tireless efforts in promoting [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore]. Best regards,<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 14:23, 26 October 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Reminder] Apply for Cycle 3 Grants by December 1st! == Dear Feminism and Folklore Organizers, We hope this message finds you well. We are excited to inform you that the application window for Wikimedia Foundation's Cycle 3 of our grants is now open. Please ensure to submit your applications by December 1st. For a comprehensive guide on how to apply, please refer to the Wiki Loves Folklore Grant Toolkit: https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki_Loves_Folklore_Grant_Toolkit Additionally, you can find detailed information on the Rapid Grant timeline here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Grants:Project/Rapid#Timeline We appreciate your continuous efforts and contributions to our campaigns. Should you have any questions or need further assistance, please do not hesitate to reach out: '''support@wikilovesfolkore.org''' Kind regards, <br> On behalf of the Wiki Loves Folklore International Team. <br> [[User:Joris Darlington Quarshie | Joris Darlington Quarshie]] ([[User talk:Joris Darlington Quarshie|talk]]) 08:39, 9 November 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Workshop] Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia == Dear Recipient,<br> We are excited to invite you to the third workshop in our Advocacy series, part of the Feminism and Folklore International Campaign. This highly anticipated workshop, titled <b>"Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia,"</b> will be led by the esteemed Alex Stinson, Lead Program Strategist at the Wikimedia Foundation. Don't miss this opportunity to gain valuable insights into forging effective partnerships. ===Workshop Objectives=== * <b>Introduction to Partnerships: </b>Understand the importance of building win-win relationships within the Wikimedia movement. * <b>Strategies for Collaboration: </b>Learn practical strategies for identifying and fostering effective partnerships. * <b>Case Studies:</b> Explore real-world examples of successful partnerships in the Wikimedia community. * <b>Interactive Discussions: </b>Engage in discussions to share experiences and insights on collaboration and advocacy. ===Workshop Details=== 📅 Date: 7th December 2024<br> ⏰ Time: 4:30 PM UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1733589000 Check your local time zone])<br> 📍 Venue: Zoom Meeting ===How to Join:=== Registration Link: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Identifying_Win-Win_Relationships_with_Partners_for_Wikimedia <br> Meeting ID: 860 4444 3016 <br> Passcode: 834088 We welcome participants to bring their diverse perspectives and stories as we drive into the collaborative opportunities within the Wikimedia movement. Together, we’ll explore how these partnerships can enhance our advocacy and community efforts. Thank you, Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 07:34, 03 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == এছিয়ান মাহৰ সহযোগী == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''এছিয়ান মাহৰ সহযোগী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | হে ৱিকিসতীৰ্থ, শেহতীয়াকৈ ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|এছিয়ান মাহ ২০২৪]] সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰি বৰঙণি আগবঢ়াই প্ৰতিযোগিতাখনি সাফল্যমণ্ডিত কৰাত আগভাগ লোৱাৰ বাবে কৃতজ্ঞতাস্বৰূপে আপোনালৈ এই সামান্য সন্মান আগবঢ়ালোঁ। আশা কৰোঁ এইবেলিৰ দৰে অহাবছৰো এইখিনি সময় আপুনি আমাৰ সৈতে সাহস হৈ থাকিব। ধন্যবাদেৰে, <br />— '''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ'''ৰ হৈ,<br />[[সদস্য:Rumi Borah~aswiki|ৰুমি বৰা]]<br />[[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]<br />[[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য কুমাৰ দাস]] |} [[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য]] ([[সদস্য বাৰ্তা:-chanakyakdas|বাৰ্তা]]) 13:20, 15 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2025 in Your Country == [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|frameless]] Dear Team, My name is Joris Darlington Quarshie (user: Joris Darlington Quarshie), and I am the Event Coordinator for the Wiki Loves Folklore 2025 (WLF) International campaign. Wiki Loves Folklore 2025 is a photographic competition aimed at highlighting folk culture worldwide. The annual international photography competition is held on Wikimedia Commons between the 1st of February and the 31st of March. This campaign invites photographers and enthusiasts of folk culture globally to showcase their local traditions, festivals, cultural practices, and other folk events by uploading photographs to Wikimedia Commons. As we celebrate the seventh anniversary of Wiki Loves Folklore, the international team is thrilled to invite Wikimedia affiliates, user groups, and organizations worldwide to host a local edition in their respective countries. This is an opportunity to bring more visibility to the folk culture of your region and contribute valuable content to the internet. * Please find the project page for this year’s edition at: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025 * To sign up and organize the event in your country, visit: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025/Organize If you wish to organize your local edition in either February or March instead of both months, feel free to let us know. In addition to the photographic competition, there will also be a Wikipedia writing competition called Feminism and Folklore, which focuses on topics related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture on Wikipedia. We welcome your team to organize both the photo and writing campaigns or either one of them in your local Wiki edition. If you are unable to organize both campaigns, feel free to share this opportunity with other groups or organizations in your region that may be interested. * You can find the Feminism and Folklore project page here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 * The page to sign up is: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page For any questions or to discuss further collaboration, feel free to contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. If your team wishes to connect via a meeting to discuss this further, please let us know. We look forward to your participation in Wiki Loves Folklore 2025 and to seeing the incredible folk culture of your region represented on Wikimedia Commons. Sincerely, The Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 08:50, 27 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> ==সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক== {{সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক}} -<span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 17:25, 27 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, My name is [[User:SAgbley|Stella Agbley]], and I am the Event Coordinator for the Feminism and Folklore 2025 (FnF) International campaign. We're thrilled to announce the Feminism and Folklore 2025 writing competition, held in conjunction with Wiki Loves Folklore 2025! This initiative focuses on enriching Wikipedia with content related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture. === Why Host the Competition? === * Empower voices: Provide a platform for discussions on feminism and its intersection with folk culture. * Enrich Wikipedia: Contribute valuable content to Wikipedia on underrepresented topics. * Raise awareness: Increase global understanding of these important issues. === Exciting Prizes Await! === We're delighted to acknowledge outstanding contributions with a range of prizes: **International Recognition:** * 1st Prize: $300 USD * 2nd Prize: $200 USD * 3rd Prize: $100 USD * Consolation Prizes (Top 10): $50 USD each **Local Recognition (Details Coming Soon!):** Each participating Wikipedia edition (out of 40+) will offer local prizes. Stay tuned for announcements! All prizes will be distributed in a convenient and accessible manner. Winners will receive major brand gift cards or vouchers equivalent to the prize value in their local currency. === Ready to Get Involved? === Learn more about Feminism and Folklore 2025: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 Feminism and Folklore 2025] Sign Up to Organize a Campaign: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page Campaign Sign-Up Page] === Collaboration is Key! === Whether you choose to organize both photo and writing competitions (Wiki Loves Folklore and Feminism and Folklore) or just one, we encourage your participation. If hosting isn't feasible, please share this opportunity with interested groups in your region. === Let's Collaborate! === For questions or to discuss further collaboration, please contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. We're happy to schedule a meeting to discuss details further. Together, let's celebrate women's voices and enrich Wikipedia with valuable content! Thank you, **Wiki Loves Folklore International Team** </div> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 23:02, 05 January 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26 January 2025 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Join Us Today: Amplify Women’s Stories on Wikipedia! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, {{quote|Join us this International Women’s Month to uncover hidden stories and reshape cultural narratives! Dive into an interactive workshop where we’ll illuminate gaps in folklore and women’s history on Wikipedia—and take action to ensure their legacies are written into history.}} Facilitated by '''Rosie Stephenson-Goodknight''', this workshop will explore how to identify and curate missing stories about women’s contributions to culture and heritage. Let’s work together to amplify voices that have been overlooked for far too long! == Event Details == * '''📅 Date''': Today (15 March 2025) * '''⏰ Time''': 4:00 PM UTC ([https://www.timeanddate.com/worldclock/converter.html Convert to your time zone]) * '''📍 Platform''': [https://us06web.zoom.us/j/87522074523?pwd=0EEz1jfr4i9d9Nvdm3ioTaFdRGZojJ.1 Zoom Link] * '''🔗 Session''': [[meta:Event:Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities|Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities]] * '''🆔 Meeting ID''': 860 8747 3266 * '''🔑 Passcode''': FNF@2025 == Participation == Whether you’re a seasoned editor or new to Wikipedia, this is your chance to contribute to a more inclusive historical record. ''Bring your curiosity and passion—we’ll provide the tools and guidance!'' '''Let’s make history ''her'' story too.''' See you there! Best regards,<br> '''Joris Quarshie'''<br> [[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]] <div style="margin-top:1em; text-align:center;"> Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|msg]]) 07:15, 24 March 2025 (UTC) </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;"> <div style="text-align: center;"> </div> '''Dear {{ROOTPAGENAME}}''', Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!<br> We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages. We also hope you continue to participate each year! '''Sincerely,<br>''' '''Wikipedia Asian Month User Group''' [[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]] </div> </div> <!-- Message sent by User:Betty2407@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&oldid=28584012 --> == Invitation: Gendering the Archive - Building Inclusive Folklore Repositories (April 30th) == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, You are invited to a hands-on session focused on [[meta:Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation|Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation]]. This online workshop will guide participants on how to create, edit, and expand gender-inclusive folklore articles and multimedia archives on Wikipedia and Wikidata. The session will be led by Rebecca Jeannette Nyinawumuntu. === Objectives === * '''Design Inclusive Repositories:''' Learn best practices for structuring folklore archives that foreground gender perspectives. * '''Hands-On Editing:''' Practice creating and improving articles and items on Wikipedia and Wikidata with a gender-inclusive lens. * '''Collaborative Mapping:''' Work in small groups to plan new entries and multimedia uploads that document underrepresented voices. * '''Advocacy & Outreach:''' Discuss strategies to promote and sustain these repositories within your local and online communities. === Details === * '''Date:''' 30th April 2025 * '''Day:''' Wednesday * '''Time:''' 16:00 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746028800 Check your local time zone]) * '''Venue:''' Online (Zoom) * '''Speaker:''' Rebecca Jeannette Nyinawumuntu (Co-founder, Wikimedia Rwanda & Community Engagement Director) === How to Join === * '''Zoom Link:''' [https://us06web.zoom.us/j/89158738825?pwd=ezEgXbAqwq9KEr499DvJxSzZyXSVQX Join here] * '''Meeting ID:''' 891 5873 8825 * '''Passcode:''' FNF@2025 * '''Add to Calendar:''' [https://zoom.us/meeting/tZ0scuGvrTMiGNH4I3T7EEQmhuFJkuCHL7Ci/ics?meetingMasterEventId=Xv247OBKRMWeJJ9LSbX2hA Add to your calendar] '''' === Agenda === # Welcome & Introductions: Opening remarks and participant roll-call. # Presentation: Overview of gender-inclusive principles and examples of folklore archives. # Hands-On Workshop: Step-by-step editing on Wikipedia and Wikidata—create or expand entries. # Group Brainstorm: Plan future repository items in breakout groups. # Q&A & Discussion: Share challenges, solutions, and next steps. # Closing Remarks: Summarise key takeaways and outline follow-up actions. We look forward to seeing you there! Best regards,<br> Stella<br> Feminism and Folklore Organiser -[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 10:28, 24 April 2025 (UTC) </div> </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> == You're invited: Feminism and Folklore Advocacy Session – June 20! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> Hello {{PAGENAME}} [[File:Feminism and Folklore logo.svg | right | frameless]] We are pleased to invite you to an inspiring session in the Feminism and Folklore International Campaign Advocacy Series titled: 🎙️ Documenting Indigenous Women’s Wisdom: The Role of Grandmothers and Elders<br> 🗓 Friday, June 20, 2025<br> ⏰ 4:00 PM UTC<br> 🌍 Online – [https://us06web.zoom.us/j/86470824823?pwd=s7ruwuxrradtJNcZLVT9EyClb8g7ho.1 Zoom link]<br> 👤 Facilitator: Obiageli Ezeilo (Wiki for Senior Citizens Network)<br> Join us as we explore how the oral teachings of grandmothers and elders preserve cultural heritage and influence today’s feminist movements. Learn how to document these narratives using Wikimedia platforms! 🔗 Event Page & Details: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Documenting_Indigenous_Women%E2%80%99s_Wisdom:_The_Role_of_Grandmothers_and_Elders This session includes:<br> ✔️ A keynote presentation<br> ✔️ Story-sharing interactive segment<br> ✔️ Q&A + tools for documenting women’s wisdom on Wikimedia<br> We hope to see you there! Warm regards,<br> Stella<br> On behalf of Feminism and Folklore Team<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 23:49, 17 June 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> ==Feedback regarding Assam Chapter Poster Wikimania 2025== Regarding: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg Hello, Please check the email that was forwarded to you 5 days ago regarding the poster you submitted for Wikimania 2025. There are some image attribution and license issues that need to be addressed. Thank you. -Rosie, Lead, Poster Session Wikimania 2025 (this is me: https://en.wikipedia.org/wiki/User:Rosiestep) --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 18:59, 16 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ===File:Wiki Loves Documentation - Assam Chapter Poster Wikimania 2025.jpg=== Hello, Thank you for your creativity in creating a poster for Wikimania 2025: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg However, it doesn't contain the required attribution and license for each photo (unless it's in a tiny print that I didn't notice). Information and instructions are here: https://wikimania.m.wikimedia.org/wiki/2025:Program/Poster_session Please let me know when you've uploaded a revised poster. DEADLINE: WEDNESDAY, 23 JULY 2025. Thank you. -[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 14:39, 21 July 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] Thank you for your information. The images have been updated with proper attribution and licensing. Kindly check the latest version [https://w.wiki/Eos$ here.] - [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 03:44, 22 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ::It is fine now. The Wikimania COT will print it in Nairobi! Thank you. --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 08:04, 23 July 2025 (ইউ.টি.চি.) == Question from [[User:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] (15:38, 25 August 2025) == hello ৰুবী সিংহ শীৰ্ষক মই লিখা প্ৰবন্ধটো sandbox ৰ পৰা স্থানান্তৰ কৰাৰ সময়ত দেখো যে info box ত মই add কৰা ৰূবী সিংহৰ ফটোখন নাই। wiki commons ত ফটোখন মই আপলোড কৰিছিলো। এতিয়া তাত নাই, ডিলিট কৰা হৈছে। কণ্ঠশিল্পী ৰুবী সিংহৰ ফটোখন শিল্পীগৰাকীৰ অনুমতি লৈ আপলোড কৰা হৈছিল। এই ক্ষেত্ৰত সহায় বিচাৰিছোঁ। --[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 15:38, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], ৱিকিপিডিয়া কমন্সৰ পৰা কিবা বাৰ্তা দিছে নেকি চাওক, ডিলিট কৰা সম্পৰ্কে। আপুনি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত পোনপটীয়াকৈ আপলোড কৰিব পাৰে। [https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ইয়াত আপলোড কৰিব পাৰে।] — <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 16:10, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ। প্ৰবন্ধটো প্ৰকাশ কৰা হ'ল যদিও চাবচোন। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5|2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5]] 14:02, 28 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], কমন্সত যিকোনো ফাইল আপলোড কৰিবলৈ হ'লে ফাইলৰ কপিৰাইট নিজৰ হাতত থাকিব লাগে, নতুবা গৰাকীয়ে দিয়া অনুমতি সম্পৰ্কত টিমলৈ মেইল কৰিব লগা হয়। এই নিয়ম উলংঘা কৰিলে ডিলিট কৰা হয়, বাৰেবাৰে একেটা ভুল কৰিলে গোলকীয় ভাৱে বাৰণ হোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:46, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ [[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 16:53, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ==অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা== অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলাৰ বিচাৰক তথা সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰা অৱদানকাৰীসকলক মান পত্ৰ প্ৰদান কৰাৰ বাবে তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছে৷ অনুগ্ৰহ কৰি সকলো অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfLRsqWU1u8Yfpe9Pp0WnAiog_gV93a8r6JE7MYQrDleJnarw/viewform?usp=header এই প্ৰ-পত্ৰখন] পূৰ কৰি সহযোগিতা আগবঢ়াই যেন৷ ধন্যবাদ! <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 10:55, 20 November 2025 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2026 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, Hope you’re doing well. I’m reaching out with some exciting updates about '''[[m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]'''. Thanks to the amazing support from organizers like you, the campaign has grown into one of the biggest and most collaborative initiatives in the entire Wikimedia movement. Your efforts have played a huge part in that, and we’re truly grateful. We’re hoping to make the 2026 edition even larger and even more community-driven. We’d be very happy to have you join again as an organizer. The sign-up process is simple this year: #Create your local event page (you can copy from the [[:m:Feminism_and_Folklore/Sample|sample]]) #Set up your Fountain or [https://tools.wikilovesfolklore.org/campwiz/ CampWiz] campaign. #Add your campaign link to the 2026 '''[[:m:Feminism_and_Folklore_2026/Project_Page|registration list]]''' The focus of the campaign remains the same - creating or expanding Wikipedia content on feminism, women’s issues, gender topics, and diverse folk traditions from around the world. International and local prizes will continue as before. '''Special Prize for 2026:''' Every participant will receive a Wikipedia 25 digital postcard as a token of appreciation for contributing to the global movement during Wikipedia’s 25th anniversary year. This will be sent to all contributors who take part in the campaign. We’re also adding an optional one-time internet and childcare support for organizers who may need extra assistance to carry out their local campaign. This is entirely optional and meant to help those who might otherwise face challenges in organizing. More details will be shared soon. If you’re unable to organize this year, no worries at all - please feel free to share the invitation with others in your community who might be interested. If you have any questions or would like to discuss plans, you can reach us on the [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026|talk page]] or by email. Looking forward to collaborating again, '''Wiki Loves Folklore International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 18:18, 12 December 2025 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=29792058 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wikimedian, We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;Checklist for Organizers Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us in upcoming office hours We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]]. Thank you and all the best, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 13:30, 18 January 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 --> == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 February 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> (This message was sent to [[:সদস্য:Nayan j Nath]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury == Hello {{PAGENAME}}!, Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts! To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have: * Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]: * Started promoting the campaign within your community. * Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified. * Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community. === Internet & Childcare Support === Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]''' Requests submitted after this date will not be entertained. === Important Participation Guidelines === * Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers). * If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us. === Community Engagement === * Keep your community active and motivated throughout the campaign. * Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally. * In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''. Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊ Thank you for your collaboration! ''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.'' Feminism and Folklore International Team. –[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 05:17, 16 February 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 --> == Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers == <div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, [[User:Tiven2240|Tiven2240]] on behalf of Feminism and Folklore International Team <nowiki>#WeTogether</nowiki> </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 11:57, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 --> == Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner. [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026. * You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]] * '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST''' With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply. For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page. Warm regards, <br> on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team ''This message was sent with [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) on 18:30, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.)'' </div> <!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&oldid=30389801 --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will week between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 18:30, 28 April 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30471712 --> == Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 == Dear Feminism and Folklore organiser, This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''. Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026. Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign. Best regards, '''Feminism and Folklore International Organizing Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 02:09, 3 June 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 --> == Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants. As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign. '''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions. '''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]''' Please submit your response by '''25 June 2026'''. Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future! Regards, '''Feminism and Folklore Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:05, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 --> == Thank you for being a part of Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your contributions helped make this year's [[:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign a great success, and we are truly grateful for your time, knowledge, and dedication to documenting women's stories and folklore on Wikimedia projects. As we reflect on this year's campaign and prepare for the next edition, we'd love to hear about your experience. Please take a few minutes to fill out our feedback form and share your thoughts and suggestions. As a token of our appreciation, everyone who completes the form will receive a '''special digital postcard'''! in their email. This year marks '''''25 years of Wikipedia''''', and the postcard has been created to celebrate this milestone and to recognize the incredible efforts of participants like you who continue to enrich free knowledge for the world. '''Form Link - [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdqFZN9IdWbAnZ_7DyG5bIsuq7KAkdsIxweC_TdPH9In-tthQ/viewform?usp=dialog here]''' Please complete the feedback form by '''25 June 2026'''. Thank you once again for making Feminism and Folklore 2026 a success. We hope to see you again in future campaigns! Best regards, Feminism and Folklore international Team. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 14:31, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704478 --> ==কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬== {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|150px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ - অৱদানকাৰী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ,<br /> ২০২৬ বৰ্ষৰ ১৫ জুলাইৰপৰা ১৫ আগষ্টলৈ [[:m:WikiConference India 2026|ৱিকিকনফাৰেন্স ইণ্ডিয়া, ২০২৬]]ৰ অংশ ৰূপে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬|কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬]] শীৰ্ষক সম্পাদনা-মেলাখনত আন্তৰিকতাৰে অংশগ্ৰহণ কৰি আপুনি যি সহযোগ আৰু অৱদান আগবঢ়ালে, তাৰ শলাগ ললোঁ আৰু অসমীয়া তথা মালয়ালম ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাক আমাৰ কৃতজ্ঞতা যাচিলোঁ। আপুনি সৰ্বদা সু-স্বাস্থ্যৰ অধিকাৰী হৈ থাকক আৰু ভৱিষ্যতলৈও অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আন্তৰিকতাৰে আপোনাৰ অৱদান আগবঢ়াই থাকক, এই কামনাৰে; কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ৰ আয়োজক কমিটিৰ হৈ, <br />[[সদস্য:JyotiPN|JyotiPN]] ([[সদস্য বাৰ্তা:JyotiPN|বাৰ্তা]]) 10:01, 20 August 2026 (ইউ.টি.চি.) |} ==মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা== {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:08, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :পৃষ্ঠাখনৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত আপোনাৰ লিখিব লগিয়াখিনি তথ্যসহ উল্লেখ কৰক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 15:57, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::প্ৰথম কথা হ'ল মটক টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি দিয়া বৰ্তমান মতটো একপক্ষীয় হয়। পাৰিলে এবাৰ মোৰ পুৰণি versionটো চাওক। তাত দুয়োটা মত আগবঢ়োৱা হৈছে। এ দুয়োটা মতৰ ওপৰত Sun Gogoi আৰু Ramirez নামৰ দুজন গৱেষকে নিজৰ ব্যক্তিগত মত ও আগবঢ়াইছিল, যিটো মোৰ Edit ত উল্লেখ কৰা আছিল। মই আলোচনা পৃষ্ঠাত কথা খিনি উল্লেখ কৰিম। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:04, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি উৎসসহ এটা সংশোধিত consensus draft প্ৰবন্ধটোৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত যোগ কৰিলোঁ। অনুগ্ৰহ কৰি সময় পালে সেইটো চাই মতামত দিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:01, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::ধন্যবাদ! এই পাঠ্যখিনি ৰিভিউ কৰি নিশ্চয়কৈ প্ৰকাশ কৰা হ'ব। লগতে আপোনাক এটা কথা বিনয়েৰে জনাও যে, ৱিকি সম্পৰ্কত যিকোনো আলোচনা আদিৰ বাবে মোৰ বাৰ্তা পৃষ্ঠাত বাৰ্তা দিব পাৰিব। ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গৈ এই সম্পৰ্কত কোনো আলোচনাৰ বাবে বাৰ্তা প্ৰেৰণ বা গেং আক্ৰমণৰ দৰে কাম নকৰিবলৈয়ো অনুৰোধ জনালোঁ। অন্যথা গোলকীয়ভাৱে এই আইডি বাৰণৰ বাবে অনুৰোধ কৰিবলৈ বাধ্য হ'ম। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। আশা কৰিছো আপুনি শীঘ্ৰে draft টো ৰিভিউ কৰি যোগ কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:59, 14 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}}তথ্য সমূহ উল্লেখ কৰা কাৰণে ধন্যবাদ। ::::* পিছে মটক ৰাজ্য বেংমৰা বিষয়ে থকা '''প্ৰাচীন ইতিহাস''' অংশটো ইতিহাস সন্মত নহয়।‌ বেংমৰা মটক ৰাজ্য প্ৰথম মটক ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহই হে স্থাপন কৰিছিল। চুকাফাৰ দিনৰ বা তাৰ আগৰ পৰা চুহুংমুঙৰ দিনৰ লৈকে তিপাম নামৰূপৰ‌ দৰে পাটকাই দাতিকাষৰীয়া কিছু অঞ্চল বাদ‌‌ দি সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড় তিনিচুকীয়া জিলা চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। বুৰঞ্জীত নিশ্চয় পাইছে চাগে ডিব্ৰুগড়ত‌ চুতীয়া আহোমৰ যুদ্ধ হৈছিল। কোনো এখন অসম বুৰঞ্জী বা ঐতিহাসিক গ্ৰন্থত চুকাফাৰ দিনত প্ৰাচীন মটক ৰাজ্য থকাৰ কথা উল্লেখ নাই। মৰাণ বা বৰাহীৰো সকলৰো ৰাজ্য বুলি নাছিল, অঞ্চল বুলি হে আছিল। বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” বা "ইশানী সেনাপতিৰ মতে" হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক।‌ ::::* লগতে বৰ্তমানৰ '''অসমীয়ালৈ অনুবাদিত বুৰঞ্জীত মটক''' অংশত “শ্ৰীধৰ দত্তই অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ...” বুলি লিখা বাক্যটো আঁতৰাবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। উদ্ধৃত দত্তৰ উৎসত তেওঁ “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে” গৈছে বুলি কোনো কথা নাই আৰু এনে scholarly majority প্ৰতিষ্ঠা কৰা কোনো review বা specialist source-ও দিয়া হোৱা নাই। বৰঞ্চ দত্তৰ ব্যাখ্যাৰ কেইবাটাও অংশ আন গৱেষণাৰ সৈতেও সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ডাম্বৰু ধৰ নাথে মটকক মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা ধৰ্মীয় আৰু সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে আৰু ঐতিহাসিক প্ৰসংগত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। Yasmin Saikia-ই চুকাফাৰ সময়ৰ লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। ফিলিপ ৰামিৰেজেও মৰাণ-মটকৰ বৰ্তমানৰ পৃথকীকৰণক মায়ামৰা সমাজৰ পিছৰ segmentary development-ৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে। একেটা মত সোন গগৈয়েও আগ বঢ়াইছে। সেয়ে দত্তৰ মতটোক “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীত” বুলি উল্লেখ কৰাটো [[WP:SYNTH]]।‌‌ ইয়াৰ সলনি পৃথক গৱেষকসকলৰ মত attribution-সহ উল্লেখ কৰাই [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:DUE]] অনুসৰি অধিক উপযুক্ত। বৰ্তমানৰ consensus draft-তো নাথ, দত্ত আৰু ৰামিৰেজৰ এই পৃথক কিন্তু পৰস্পৰ-সম্পৰ্কিত ব্যাখ্যাসমূহ ইতিমধ্যে উৎসসহ দিয়া হৈছে। ::::* একেদৰে টাই-মূলৰ দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি বিতৰ্কিত বক্তব্য Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা হৈছে। কিন্তু এই interpretation মূলতঃ কৰবী বৰুৱা গগৈ আৰু সংশ্লিষ্ট লেখকৰ ব্যাখ্যা। সেয়ে AjayDas ডাঙৰীয়াই ওপৰত পৰামৰ্শ দিয়াৰ দৰে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...”, “অমুকৰ মতে...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰা উচিত। একেদৰে বিপৰীত ব্যাখ্যাও “শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে...”, “ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে...”, “ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে...” বুলি উল্লেখ কৰিব পাৰি। কোনো disputed interpretation-ক Wikipedia-ৰ নিজৰ সিদ্ধান্ত হিচাপে নৰখিলে দুয়োপক্ষৰ মত থাকিব আৰু [[WP:NPOV]]/[[WP:DUE]] দুয়োটাই ৰক্ষা হ'ব। ::::* ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref name="Ramirez2014"/> ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে আমি মটক শব্দটো পুৰণি ঘটনা বোৰত দেখিলেও সেই সময়ত যে মটক বুলি আজিৰ দিনৰ দৰে জনগোষ্ঠী এটা আছিল, তাক কব নোৱাৰো। পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীবিদে আগৰ ঘটনা সমূহত সেই কালত প্ৰচলিত জাতিৰ নামো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। মৰাণ সকলক পাছৰ কালত মটকে কৈছিল। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:24, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনাক সকিয়াই দিয়াৰ পিছতো মোৰ ব্যক্তিগত ফোন নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি মোৰ সৈতে সংযোগ কৰিব কিয় বিচৰা হৈছে? :@[[সদস্য:দিব্য দত্ত|দিব্য দত্ত]],@[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]] এই সদস্য গৰাকীৰ ফালৰ পৰা "জনা শুনা এডমিন থকা হ'লে..." দৰে মন্তব্য, ৱিকিৰ এডমিনৰ ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গেং আক্ৰমণ, আৰু ব্যক্তিগত নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি ফোনকৰা আদি কামবোৰৰ বাবে বাৰণৰ বিচাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:08, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::মিছা অভিযোগ কিয় কৰিছে? মই কাকো ফোন কৰা নাই। এই পৃষ্ঠাখন ৰাজহুৱা কৈ সকলোৱে চাব পাৰে। গতিকে আপুনি মোক দোষাৰোপ কৰিব নোৱাৰে।‌Adminৰ দায়িত্বত আছে যেতিয়া শুদ্ধ ইতিহাস চালি জাৰি নিৰপেক্ষ ভাবে প্ৰকাশ কৰক। ওপৰত উল্লেখিত কথা কেইটা গুৰুত্ব দি বিচাৰ কৰক। Wikipediaত প্ৰাথমিক উৎস বিহীন তথ্য ভৰাবলৈ সহযোগ কৰাটো adminৰ দায়িত্বৰ বিপৰীতে যোৱা হৈছে। কিবা অসুবিধা থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত মতামত প্ৰকাশ কৰি সহযোগ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 12:34, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনালোকৰ উৎস অনুসৰি ইতিমধ্যেই পৃষ্ঠাখন ঠিক কৰা হৈছে। তথ্যউৎস নথকা ভাগবোৰত CN সাঁ‌চ সংযোগ কৰা হৈছে। প্ৰশাসক হ'ল বুলিয়েই প্ৰতি মুহূৰ্তত ৱিকিত সক্ৰিয় হৈ থকা নাযায়। গতিকে সময় লাগে। এই সময়খিনিত মোৰ সামাজিক মাধ্যমৰ একাউণ্টত কৰা মেছেজ, ফোনকল, ইত্যাদিবোৰৰ তথ্য মই ইতিমধ্যেই ৰাখিছোঁ। গতিকে, আপুনি জড়িত হয়নে নহয়, সেয়া নিশ্চিত ভাৱে প্ৰমাণিত হ'ব।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 12:53, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::: {{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। বুজি পাইছোঁ। বৰ্তমান সংস্কৰণটো অলপ অধিক balanced কৰা বাবে ধন্যবাদ। তথাপিও কেইটামান disputed বক্তব্য এতিয়াও attribution নোহোৱাকৈ factual voice-ত ৰৈ গৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি তলৰ কেইটা point পুনৰ বিবেচনা কৰিব, যেতিয়া সময় পাই: :::* '''টাই-মূল/ফু-খাও দাবীসমূহ attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি কথা Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখা আছে। এইবোৰ কৰবী বৰুৱা গগৈৰ বিশেষ interpretation। সেয়ে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰিলে দুয়োটা মত নিৰপেক্ষভাৱে ৰখা যায়। বিশেষকৈ তেওঁৰ নিজৰ উৎসত “Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King” বুলি আছে; অৰ্থাৎ এটা বিশেষ Tai family-ক ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা, সমগ্ৰ Matak জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি primary passage-টোৱে নিজে নকয়। এই broader conclusion লেখিকাৰ interpretation হিচাপেই উল্লেখ কৰা উচিত। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:V]] :::* '''“মূল টাই বুৰঞ্জীত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ আছে” দাবীটোৰ কোনো স্পষ্ট উৎস দেখা নাযায়।''' বৰ্তমান ইয়াৰ ওচৰত দিয়া citation দুটাত কেৱল “The king got a Tai family and named it Matak Patar” আৰু “The Matak descended from Phukhao family” বুলি আছে; Moran আৰু Matakক একেলগে দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। ফিলিপ ৰামিৰেজৰ ethnonym table-তো ''Môtok'' Ahom Buranji-ত আৰু ''Moran'' Assamese Buranji/colonial source-ত দেখা যায়; Ahom Buranji column-ত Moran দেখুওৱা হোৱা নাই। সেয়ে কোনো reliable secondary source-এ স্পষ্টকৈ Moran আৰু Môtokক Tai Buranji-ত পৃথক জনগোষ্ঠী বুলি চিনাক্ত নকৰালৈকে এই বাক্যটো আঁতৰোৱা উচিত। [[WP:V]] [[WP:SYNTH]] :::* '''Phukhao-ক স্থিৰ ancient ethnic lineage হিচাপে উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত Ramirez-ৰ qualification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা হওক:''' Philippe Ramirez-এ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। অৰ্থাৎ পাছৰ বুৰঞ্জী ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' কেৱল এটা fixed hereditary ethnicity বুজাইছিল বুলি ধৰি লোৱা সুৰক্ষিত নহয়। এই তথ্যটো Phukhao-ৰ Tai-lineage দাবীৰ ওচৰতেই উল্লেখ কৰিলে পাঠকে দুয়োটা interpretation বুজিব পাৰিব। ::::এইবুলি উল্লেখ কৰিব পাৰিব: ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে, মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ এক generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো মূলতঃ সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2023 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 |url=https://journals.openedition.org/moussons/9908 |quote=a generic term will prevail to refer to the rebels: not mayamara, used for the leaders of the sect, but phū khau an kao. }}</ref> সেয়ে পাছৰ বুৰঞ্জী-ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' শব্দটোক সদায় এটা স্থিৰ বংশগত বা পৃথক ethnic lineage হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা উচিত নহয়। :::* '''প্ৰাচীন Buranji ethnonym-ক ১৩শ শতিকাৰ contemporaneous ethnic label বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে ধৰা উচিত নহয়:''' Ramirez-এ Ahom Buranji-ৰ ethnonym-সমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা নাম হ'লেও ঘটনাটো সংঘটিত হোৱা সময়তেই সেই নাম ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি বুলি সতৰ্ক কৰিছে। সেয়ে Sukapha-ৰ ঘটনাৰ বিৱৰণত ''Môtok'' শব্দ পোৱা মানেই 1228-ৰ আগতেই আজিৰ অৰ্থত পৃথক Matak ethnicity আছিল বুলি established fact হিচাপে লিখা উচিত নহয়। ৰামিৰেজৰ মতে পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণত ''মটক'' বা আন কোনো ethnonym পোৱা মাত্ৰেই সেই ঘটনাৰ সময়তো আজিৰ অৰ্থত একে নামৰ এটা স্থিৰ জনগোষ্ঠী আছিল বুলি নিশ্চিতভাৱে ক'ব নোৱাৰি; পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীকাৰ বা redactor-এ তেওঁলোকৰ সময়ত প্ৰচলিত নাম পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণতো ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে। তাৰ ওপৰিও অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত সেই একে "Matak" উল্লেখ থকা ঘটনা বোৰত "মৰাণ" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ::::এইটো যোগ কৰিব পাৰিব: ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |pages=119–120 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=This gives us an access to the ethnonyms actually used in the chronicles, although in all likelihood not always to those actually used... }}</ref> তেওঁ বুৰঞ্জীসমূহক বিভিন্ন সময়ৰ তথ্য আৰু পুৰণি ঘটনাৰ পুনৰ্ব্যাখ্যা সামৰি লোৱা composite text হিচাপেও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |page=119 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=the buranjis ... are of a composite nature. They associate first-hand testimonies ... with older events passed down from earlier texts and possibly re-interpreted. }}</ref> :::* '''Lanmakhru-ৰ পৰিচয় attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ব্যাখ্যাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক “মটকসকলৰ মুখিয়াল” বুলি factual voice-ত লিখা আছে। কিন্তু য়াচমিন শইকীয়া আৰু আন secondary scholarship-ত একেজন লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে যদি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification ৰখা হয়, “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...” বুলি attribution দি parallel Moran identification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::বৰ্তমানৰ কৰবী‌ বৰুৱা গগৈৰ অনুচ্ছেদৰ পাছত উদাহৰণস্বৰূপে এইদৰে যোগ কৰিব পাৰি:য়াচমিন শইকীয়াই অৱশ্যে লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। তেওঁৰ মতে, চুকাফাৰ সময়ত নগাসকলৰ বিৰুদ্ধে আহোমসকলক সহায় কৰা “এই একেজন মৰাণ”ক পাছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম দিয়া হৈছিল আৰু তেওঁৰ পৰাই লানমাখ্ৰু বংশৰ সূচনা হয়।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 |quote=This same Moran fought against the Nagas to defend the Tai-Ahom settlers. }}</ref> বিৰিঞ্চি মেধীয়েও হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ ''পুৰণি অসম বুৰঞ্জী''ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক মৰাণ বুলি উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকে লিখিছে যে চুকাফাক বেঙেনা যোগান ধৰা লানমাখ্ৰু নামৰ এজন মৰাণে চুকাফাৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল।<ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 |quote=According to Goswami (1977 : 38) “Sukapha impressed by a Moran known as Lanmakhru, who supplied him brinjals.” }}</ref> ::::সেয়ে Lanmakhru-ক একমাত্ৰ “মটক মুখিয়াল” হিচাপে factual voice-ত চিনাক্ত কৰাৰ সলনি, কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification আৰু শইকীয়া/গোস্বামীৰ-ভিত্তিক Moran identification দুয়োটাকে attribution-সহ উল্লেখ কৰাই অধিক নিৰপেক্ষ। :::* '''editor-generated “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা হওক:''' প্ৰাচীন Tai/Ahom বাক্য দুটাৰ পাছত থকা “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” এতিয়াও citation-needed হৈ আছে। এই translation-সমূহ disputed historical conclusion-ৰ ভিত্তি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে। কোনো qualified published translation নথকালৈকে Wikipedia editor-ৰ নিজা translation ৰখা [[WP:PRIMARY]]/[[WP:OR]] সমস্যাজনক। :::* '''Ahom state formation-ৰ disputed দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ হওক:''' Sukapha-ই Tipamত “old Tai Mataks” লগ পোৱা, Matak chiefs-এ ৰাজ্য বিস্তাৰত সহায় কৰা, Naga-ৰ বিৰুদ্ধে Matak chief-এ সহায় কৰা—এইবোৰ মূলতঃ Karabi Baruah Gogoi-ৰ reconstruction। সেয়ে factual voice-ৰ সলনি “গগৈৰ মতে...” বুলি লিখা উচিত, বিশেষকৈ Lanmakhru-ৰ Moran identification-ৰ সৈতে মতভেদ থকাৰ বাবে। ::::মোৰ মূল অনুৰোধ হৈছে—কোনো মত আঁতৰোৱা নহয়; disputed claim-সমূহৰ ক্ষেত্ৰত একে standard-এ attribution ব্যৱহাৰ কৰা। Dutta/Nath/Ramirez-ৰ মত যদি “X-ৰ মতে” বুলি দিয়া হয়, Karabi Baruah Gogoi/Senapoti-ৰ interpretation-ও একেদৰে attribution-সহ দিয়াই [[WP:NPOV]] অনুসৰি অধিক নিৰপেক্ষ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 13:30, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::{{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি ওপৰৰ তথ্য সমূহ বিশ্লেষণ কৰি যোগ কৰক। "মটক জনগোষ্ঠী"ৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত KhiLanTziয়ে যি "মটক" শব্দটো আহোম বুৰঞ্জীত থকা উল্লেখ দেখোৱাই "আহোমিকৰণ" কৰিব বিচাৰিছে, সেইটো [[WP:NPOV]], [[WP:SYNTH]], [[WP:OR]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব কাৰণ বুৰঞ্জীত কোনো এটা শব্দ আহোম লিপিত উল্লেখ কৰা থাকিলেই সেই শব্দ আহোম ভাষাৰ হৈ নাযায়।‌ আহোম লিপিৰ "আহোম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থখনত বিভিন্ন জাতি, ঠাই, নদী, ব্যক্তিৰ নাম, ইত্যাদি মূল ৰূপতে লিখা হৈছে (যেনে: মিচিমি, মিৰি, কোচ, কলিতা, নৰনাৰায়ণ, ধীৰনাৰায়ণ, মীৰ জুমলা, নাৰায়ণপুৰ, গুৱাহাটী, ইত্যাদি)। আহোম লিপিত উল্লেখ থাকিলেই এই শব্দ সমূহৰ গুৰি আহোম ভাষাত থকাটো নুবুজায়। তেনেকৈ দেখোন এনে ধৰণৰ প্ৰতিটো Wikipediaৰ পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপিত শব্দসমূহ লিখিব লাগিব। ইয়াৰ ওপৰিও অন্য ইতিহাসবিদে মটক শব্দৰ অন্য উৎস দিছে। সেইবাবে এই বিকৃতি কৰণ গ্ৰহণ নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। :::::{{ping|Gitartha.bordoloi}} ওপৰত উল্লেখিত কথাটোলৈ মন কৰিব। ইয়াত [[WP:SYNTH]], [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:OR]]ৰ উলঙ্ঘন কৰি একো উপযুক্ত তথ্য নথকাকৈ KhiLanTziয়ে "মটক জনগোষ্ঠীৰ" পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপি ব্যৱহাৰ কৰিব বিচাৰিছে। এই লিংকটো চাব: [https://as.wikipedia.org/wiki/বাৰ্তা:মটক_জনগোষ্ঠী#h-Native_name-20260921132600]। ::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:25, 23 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :: WP:Harass, WP:Outing এইবোৰ গুৰুতৰ অভিযোগ আৰু UCC-ৰ পৰিপন্থী। এয়া সঁচা প্ৰমাণিত হ'লে বা দুনাই অভিযোগ উত্থাপন হ'লে ৱিকিমিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি পৰৱৰ্তী পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হ'ব। মতবিৰোধ সমাধান নোহোৱালৈকে নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধকেইটাও সুৰক্ষিত কৰি ৰখা হ'ব। অন্য প্ৰবন্ধতো WP:NPOV আওকাণ কৰি একপক্ষীয় মত প্ৰকাশ কৰাৰ চেষ্টা নকৰিব। [[সদস্য:Gitartha.bordoloi|— গীতাৰ্থ বৰদলৈ]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Gitartha.bordoloi|বাৰ্তা]]) 17:22, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::{{ping|Gitartha.bordoloi}} আপুনি ভূল পৃষ্ঠা টো lock কৰিছে। মতবিৰোধ [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠাত হোৱা নাই, [[মটক জনগোষ্ঠী]] পৃষ্ঠাত হৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠা unlock কৰি দিয়ক। তাত কাৰো মাজত একো মতবিৰোধ হোৱা নাই। মই তাত বহুতো তথ্য আৰু উৎস যোগ কৰিবলৈ আছে। সেই বাবে under-construction tag টো‌ লগোৱা আছে। সেই পৃষ্ঠাত কাৰোৰে মাজত একো edit war হোৱা নাই। একো বিৰ্তক নথকা পেজ এটা বিনা কাৰণত lock কৰাটো Wikipediaৰ আইন বিপৰীতে যোৱা নহ'ব নে? ধন্যবাদ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:50, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] @[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]]@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] মটক বুৰঞ্জীত প্ৰথম উল্লেখ হৈছিল। এই নামটোৰ আহোম লিপিত লিখা উচিত। ভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বাবে আহোম ভাষাত নিজা নাম আছে যেনে চুটিয়াসকলক তিউৰা, মিচিংসকলক পাং দিন, ডফলা সকলক খিলিমি আদি নামেৰে উল্লেখ আছে পিচে মটক সকলক মটক বুলিয়েই উল্লেখ আছে। মই কোনো নিজা অনুমানত সম্পাদনা নকৰোঁ। উৎস থাকিলেহে কৰোঁ যেনে: :::: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:04, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) lpn54ou0e26a49lblytpvgfanjigjpz 638797 638782 2026-09-26T17:35:08Z KhiLanTzi 23530 638797 wikitext text/x-wiki {{/Archive}} == Invitation to Rejoin the [https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:Translation_task_force Healthcare Translation Task Force] == [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|right|frameless|125px]] You have been a [https://mdwiki.toolforge.org/prior/index.php medical translators within Wikipedia]. We have recently relaunched our efforts and invite you to [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php join the new process]. Let me know if you have questions. Best [[User:Doc James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] ([[User talk:Doc James|talk]] · [[Special:Contributions/Doc James|contribs]] · [[Special:EmailUser/Doc James|email]]) 12:34, 13 August 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_translators/40&oldid=25451578 --> == Image Description Month in India Campaign == Dear Wikimedian, A2K has conducted an online activity or campaign which is an ongoing Image Description Month in India description-a-thon, a collaborative effort known as [[:m:Image Description Month|Image Description Month]]. This initiative aims to enhance image-related content across Wikimedia projects and is currently underway, running from October 1st to October 31st, 2023. Throughout this event, our focus remains centered on three primary areas: Wikipedia, Wikidata, and Wikimedia Commons. We have outlined several tasks, including the addition of captions to images on Wikipedia, the association of images with relevant Wikidata items, and improvements in the organization, categorization, and captions of media files on Wikimedia Commons. To participate, please visit our dedicated [[:m:CIS-A2K/Events/Image Description Month in India|event page]]. We encourage you to sign up on the respective meta page and generously contribute your time and expertise to make essential and impactful edits. Should you have any questions or require further information, please do not hesitate to reach out to me at nitesh@cis-india.org or [[User talk:Nitesh (CIS-A2K)|Nitesh (CIS-A2K)]]. Your active participation will play a significant role in enriching Wikimedia content, making it more accessible and informative for users worldwide. Join us in this ongoing journey of improvement and collaboration. Regards [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 16:09, 10 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Satpal_(CIS-A2K)/Mahatma_Gandhi_2020_edit-a-thon_Participants&oldid=20516231 --> == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য অংশটো কিয় আতৰাই দিলে? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:53, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :ইমানদিনৰ ৱিকি অভিজ্ঞতাৰ পৰা এইকথা আপুনি নিশ্চয় জানে যে, ইয়াত কোনো মৌলিক চিন্তা, গৱেষণা বা নিজা কোনো পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰা নহয়। আপোনাৰ উক্ত অংশটোৱে এনে ভাৱৰ বাদে প্ৰবন্ধটোত কোনো সমল যোগোৱা নাই, ইয়াৰোপৰি উক্ত অংশত প্ৰয়োজনীয় তথ্যসূত্ৰৰো অভাৱ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:04, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::মৌলিক গৱেষণা নহয় Srivastava, K. P. (1996) ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লিখা হৈছিল। যিটো প্ৰকাশিত উৎস। অপ্ৰকাশিত উৎস দিলে মৌলিক গৱেষণা হ'ল হয়! আৰু তাত থকা প্ৰতিটো শাৰীৰ ওপৰত বৈজ্ঞানিক উৎস আছে। কিন্তু অতিৰিক্ত উৎস মই প্ৰদান কৰালৈকে আপুনি ৰখিল জানো?? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:44, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :::আপুনি লিখা বাক্য আদিৰ ধৰণ মৌলিক হৈছে। ৱিকিশৈলী বৰ্তাই সঠিক তথ্যসূত্ৰ প্ৰদান কৰি লিখক, তেতিয়া ক'ব লগা বা মচিবলগা একো নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:23, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::::পূৰ্বৰ এজন সম্পাদকে এই অংশ লিখিছিল মই লিখা নাই মই মাত্ৰ ঘূৰাই দিছোঁ আৰু ৰচনাশৈলী আৰু নতুন উৎস দিয়াৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিলোঁ কিন্তু আপুনি উভতাই দিলে। তেঁওৰ ৰচনাশৈলী ঠিক নাছিল কিন্তু সেয়া মৌলিক গৱেষণা বা উৎস বিহীন নাছিল আৰু আতৰাই দিয়াৰ যোগ্যও নাছিল কাৰণ তেওঁ Srivastava, K. P. (1996) অনুসৰি লিখিছিল কিন্তু উৎস প্ৰসংগ সঠিক ভাবে বহাব জনা নাছিল। আনকি তেওঁ Heading তে উৎস দিছিল। ৰচনাশৈলী ঠিক নহলে বা সম্পাদনা কৰিব ভালকৈ নাজানিলে wikify সাঁচৰ প্ৰয়োগ কৰিলে বা শুধৰাই দিলে ভাল হ'ব, উভতাই দিলে [[ৱিকিপিডিয়া:অনুগ্ৰহ কৰি নতুন সদস্যক বেয়া ব্যৱহাৰ নকৰিব|WP:BITE]] হবগৈ চাগৈ! [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 12:02, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&project=all&year=2023&start=Filter joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. Consider joining '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|here]]''', there are no associated costs and we look forwards to working together in 2024. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Medical_Editors_2023&oldid=26031072 --> == Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear {{PAGENAME}}, Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!. We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia. This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles. To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps: # Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> # Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}). # Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})". # Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31). # Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section). # Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also. # Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next. # In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference. # Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members. # Click next to review and then click on save. With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below. # '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page. # '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard. # '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline. # '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage. # '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem. # '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability. # '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented. Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email. We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024. Thank you and Best wishes, '''Feminism and Folklore 2024 International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 06:51, 18 January 2024 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 --> ==অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪== প্ৰিয় Nayan j Nath, আশাকৰোঁ কুশলে আছে। এই বছৰৰে জানুৱাৰী মাহত ৪ তাৰিখৰ পৰা ১০ তাৰিখলৈ আয়োজিত “[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪]]’’ ত সম্পাদনা কৰি ৱিকিপিডিয়াক অধিক সমৃদ্ধ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত আপোনাৰ উৎসৰ্গীকৃত সেৱাৰ বাবে আপোনাক ধন্যবাদ আৰু কৃতজ্ঞতা জনালোঁ। এই সম্পাদনা মেলাৰ এগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰী হিচাপে আপোনাৰ প্ৰাপ্য মানপত্ৰৰ বাবে আমি আপোনাৰ বিষয়ে কিছু তথ্য জনাৰ প্ৰয়োজন। অনুগ্ৰহ কৰি তলত সন্নিৱিষ্ট [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMIVT9aT_t6OiX2EdJM2aQf0b9YojVczORcvZs_xxsO08R9A/viewform?usp=sf_link ফৰ্মখন] ভৰ্তি কৰি আমাক পৰৱৰ্তী কাৰ্যসূচী পালন কৰিবলৈ সহযোগ কৰক। আপোনাৰ সহযোগিতাই আমাৰ প্ৰেৰণা। (ইতিমধ্যেই যদি ফৰ্মখন পূৰণ কৰা হৈছে, তেন্তে দ্বিতীয়বাৰ পূৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই) আন্তৰিক শুভকামনা জানিব।<br> ধন্যবাদ। [[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:55, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.)<br> সংগঠক, <br/> অসমীয়া - বাংলা আন্তঃৱিকি সম্পাদনা মেলা ২০২৪ == অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |- |collspan="2"| |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক''' |- | [[File:Assamese–Bengali interwiki collaboration edit-a-thon Barnstar.png|left|90px]] | হে ৱিকিসতীৰ্থ, [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]-ত আপুনি দেখুওৱা আন্তৰিক উৎসাহ আৰু নিস্বাৰ্থ অৱদানৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাৰ শলাগ ল'লোঁ। ইয়াৰেই কৃতজ্ঞতা হিচাপে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনালৈ এই সামান্য পদকটি আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে। - <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:49, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.) |} == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}} -[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 13:57, 28 February 2024 (ইউ.টি.চি.) == সমন্বয়ক পদক == {| style="border: 2px solid #660033; background-color: #fff0f5; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; color: #1a0066; " | '''সমন্বয়ক পদক''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | হে ৱিকিসতীৰ্থ, বৰ্তমান অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত চলি থকা [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আৰু শেহতীয়াকৈ সমাপ্ত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]] সম্পাদনা মেলা দুখ্ন সুচলভাৱে চলাই নিয়াত আপুনি সমন্বয়ক হিচাপে যি ভূমিকা পালন কৰিছে, সেইয়া প্ৰকৃততেই প্ৰশংসাযোগ্য। পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ পৰা অনুৰূপ সহযোগিতা আশা কৰি উক্ত পদকটি আন্তৰিকতাৰে আপোনালৈ আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে-<br />'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ''' |} == কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন == {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | <big>''“এটোপ এটোপ কৰি ডাৱৰৰ পানী পৰি ভৰি গ'ল বহল সাগৰ, কণ কণ বালি চাহী ইটে সিটে লগ লাগি সাজি দিলে ধৰণী ডাঙৰ”''</big> প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ, চলিত বৰ্ষৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীৰ পৰা ৩১ মাৰ্চলৈকে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন ভাষাৰ লগতে [[অসমীয়া]] ভাষাইও স্থানীয়ভাৱে [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আয়োজন কৰিছিল৷ আপোনাক জনাবলৈ পাই আমি সুখী হৈছোঁ যে, সম্পাদনা-মেলাখনত অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ ১৩ গৰাকী স্বেচ্ছাসেৱকে অংশগ্ৰহণ কৰি [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-feminism-and-folklore ৫৪৬টা ভিন্ন বৈশিষ্ট্যৰ প্ৰবন্ধ] সংযোজন কৰে৷ এইসমূহ প্ৰবন্ধই ৱিকিপিডিয়াত নাৰীবাদ আৰু লোকগাথাৰ সমল বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে ইণ্টাৰনেটত অসমীয়া ভাষাৰ স্থিতিও সন্দেহাতীতভাৱে শক্তিশালী কৰিব৷ ইয়াৰ আঁৰতেই আছে আপোনালোকৰ দৰে নিষ্ঠাৱান স্বেচ্ছাসেৱকৰ নিৰৱচ্ছিন্ন অংশগ্ৰহণ আৰু সক্ৰিয় বৰঙণি৷ প্ৰিয় সুহৃদ, সম্পাদনা-মেলাত অংশ লৈ প্ৰতিযোগিতাখনৰ সৌষ্ঠৱ বঢ়োৱাৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ আপোনাৰ প্ৰতি সদায়েই কৃতজ্ঞ হৈ ৰ'ব৷ পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ সক্ৰিয়তা আমি আন্তৰিকতাৰে কামনা কৰিলোঁ৷ অভিনন্দন!! -'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ |} == Next Steps and Feedback Request for Feminism and Folklore Organizers == [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign draws to a close, I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2024'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on our Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, I kindly ask you to spare just 10 minutes to share your progress and achievements with us through a Google Form survey. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Here's the link to the survey: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfCkFONXlPVlakMmdh-BWtZp0orYBCSVvViJPbsjf2TIXAWvw/viewform?usp=sf_link Survey Google Form Link] Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, '''Feminism and Folklore International Team #WeTogether''' [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 08:26, 7 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == কিয় পঞ্জীয়ন ডিলিট কৰা হ’ল? == [[মোঃ সুন্নাত আলী মল্লিক]] লেখাটো কিয় ডিলিট কৰা হ’ল? ওপৰৰ তথ্যৰ উৎসসমূহৰ আধাৰত বাংলাদেশ স্বাধীনতা বঁটা বিজয়ীসকলৰ জীৱনী উপলব্ধ হোৱা পৃষ্ঠাটো তৈয়াৰ কৰা হৈছে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:16, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :[[ব্ৰিগেডিয়াৰ ৰঞ্জিত বৰঠাকুৰ]] এই পঞ্জীসমূহৰ কোনো উল্লেখ নাই কিন্তু কেনেকৈ জীয়াই থাকে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:19, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) ::গুগল ট্ৰান্সলেট ব্যৱহাৰ কৰি কোনো সংশোধন নকৰাকৈ পৃষ্ঠাটো সৃষ্টি কৰা হৈছিল। সেই প্ৰবন্ধটো অবোধগম্য অৰ্থাৎ অৰ্থহীন আছিল, সেয়ে ডিলিট কৰা হ’ল। সহজ সৰল ভাষাত সকলোৱে বুজি পোৱাকৈ প্ৰবন্ধ লিখক তেতিয়া ডিলিট কৰা নহয়। <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:08, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :::ইয়াৰোপৰি ব্যক্তিজনে স্বাধীনতাৰ বঁ‌টা পোৱা বুলি মিছাকৈয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। এনে ভ্ৰান্ত আৰু মিছা বিষয়ক ৱিকিত স্থান দিয়া নহয়। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:43, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) == Need to contact you regarding a photograph you had clicked == This is Preeti and I have sent you an email regarding a photograph you had clicked. Can you please contact me back. [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/223.185.131.24|223.185.131.24]] 08:10, 19 July 2024 (ইউ.টি.চি.) == Thank You for Your Contribution to Feminism and Folklore 2024! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|center|500px]] {{int:please-translate}} Dear Wikimedian, We extend our sincerest gratitude to you for making an extraordinary impact in the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition. Your remarkable dedication and efforts have been instrumental in bridging cultural and gender gaps on Wikipedia. We are truly grateful for the time and energy you've invested in this endeavor. As a token of our deep appreciation, we'd love to send you a special postcard. It serves as a small gesture to convey our immense thanks for your involvement in organizing the competition. To ensure you receive this token of appreciation, kindly fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeHYAhFA9Q5vUs9UA1N45TOUxUdSNO8igGTmg4oPUL_qXS1EQ/viewform?usp=sf_link this form] by August 15th, 2024. Looking ahead, we are thrilled to announce that we'll be hosting Feminism and Folklore in 2025. We eagerly await your presence in the upcoming year as we continue our journey to empower and foster inclusivity. Once again, thank you for being an essential part of our mission to promote feminism and preserve folklore on Wikipedia. With warm regards, '''Feminism and Folklore International Team'''. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:28, 21 July 2024 (ইউ.টি.চি.) </div>. <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}}-[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 12:15, 31 July 2024 (ইউ.টি.চি.) ==১০,০০০+ সম্পাদনা পদক== {{১০,০০০+ সম্পাদনা পদক}} <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:15, 1 September 2024 (ইউ.টি.চি.) == Real name == Do you have any other source that stated any other name of শংকৰদেৱ if not; don't remove that sourced one. Either you have to disprove the source or add a new better citation that claimed other name. You are an admin so keep an eye on your disruptive behaviours. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:47, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :'শংকৰবৰ' শব্দটো 'শংকৰবৰা' বুলি লিখাটো একপ্ৰকাৰৰ মূঢ়তাৰ পৰিচায়ক। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 04:54, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]]so correct it instead of removing, moreover how can you be so assured that it's শংকৰবৰ? Any Assamese Source? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:58, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]], As an admin, my role is not to research your assumptions but to enforce Wikipedia’s guidelines. The Dev Library is not an acceptable source for Wikipedia. It is your responsibility to verify the accuracy of your edits before submitting them. Wikipedia is not a platform for trial and error. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 19:00, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] It's been removed and you've locked that page since, but as an admin you shouldn't [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%86%E0%A6%B9%E0%A7%8B%E0%A6%AE_%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%8D%E0%A6%AF&diff=prev&oldid=433084 initiate an edit war] (3R) either. As an an admim you should obey the guidelines and use the discussion page too. Using a poor source can be reverted which you did instantly; but your usage of admin strength is highly questionable. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:04, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) :::::Already mentioned that it is not my duty to research on your assumptions. Have you addressed the misinformation you shared earlier? [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:05, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] First of all misinformation term isn't appropriate here as it's a wrong transliteraton. The /a/ in Latin alphabet can easily be misunderstood with া of Assamese alphabet, but you've locked the page which you shouldn't as it's not a repetitive vandalism or major disruptive behaviour. I talked here creating a section in your talk page '''Real name''' because that's all I can do to resolve. Reminding you there's a seperate section at the right side of an article known as '''আলোচনা''' , in future use that to resolve the disagreements instead of locking the page for nuances which is against the wikipedia guidelines. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:03, 2 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Regard a revert == Hey, sorry for my English. Don’t you think [[Special:diff/434420|this revert]] is wrong. I've just reverted a vandalism, or the edit I've reverted wasn’t vandalism. Regards, [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:40, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]], I am fully aware of the edit and the editor involved. The individual is one of my mentees, and this is not an act of vandalism. I appreciate your concern. Thank you. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:45, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :: Thanks for clarifying. But at the end, their edit were wrong by removing infobox template, and your revert were wrong too. You could've placed the correction, instead you reverted it, such an inexperienced behaviour like this I didn’t assumed from an Administrator. Although the language of this wiki is similar to my primary language (Bengali). Any suggestions to learn this (Assamese) language. [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:53, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::Actually, he accidentally removed the word 'Indian,' which led to a clash in the infobox and went unnoticed. After reverting the edit, I found the missing word and simply replaced it. In your case It is not appropriate to edit a wiki in a language without having proficiency in that language. I hope this will be taken into consideration in the future. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 02:15, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Feminism and Folklores 2024 Organizers Feedback == Dear Organizer, [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg | right | frameless]] We extend our heartfelt gratitude for your invaluable contributions to [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2024 Feminism and Folklore 2024]. Your dedication to promoting feminist perspectives on Wikimedia platforms has been instrumental in the campaign's success. To better understand your initiatives and impact, we invite you to participate in a short survey (5-7 minutes). Your feedback will help us document your achievements in our report and showcase your story in our upcoming blog, highlighting the diversity of [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore] initiatives. Click to participate in the [https://forms.gle/dSeoDP1r7S4KCrVZ6 survey]. By participating in the By participating in the survey, you help us share your efforts in reports and upcoming blogs. This will help showcase and amplify your work, inspiring others to join the movement. The survey covers: #Community engagement and participation #Challenges and successes #Partnership Thank you again for your tireless efforts in promoting [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore]. Best regards,<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 14:23, 26 October 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Reminder] Apply for Cycle 3 Grants by December 1st! == Dear Feminism and Folklore Organizers, We hope this message finds you well. We are excited to inform you that the application window for Wikimedia Foundation's Cycle 3 of our grants is now open. Please ensure to submit your applications by December 1st. For a comprehensive guide on how to apply, please refer to the Wiki Loves Folklore Grant Toolkit: https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki_Loves_Folklore_Grant_Toolkit Additionally, you can find detailed information on the Rapid Grant timeline here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Grants:Project/Rapid#Timeline We appreciate your continuous efforts and contributions to our campaigns. Should you have any questions or need further assistance, please do not hesitate to reach out: '''support@wikilovesfolkore.org''' Kind regards, <br> On behalf of the Wiki Loves Folklore International Team. <br> [[User:Joris Darlington Quarshie | Joris Darlington Quarshie]] ([[User talk:Joris Darlington Quarshie|talk]]) 08:39, 9 November 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Workshop] Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia == Dear Recipient,<br> We are excited to invite you to the third workshop in our Advocacy series, part of the Feminism and Folklore International Campaign. This highly anticipated workshop, titled <b>"Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia,"</b> will be led by the esteemed Alex Stinson, Lead Program Strategist at the Wikimedia Foundation. Don't miss this opportunity to gain valuable insights into forging effective partnerships. ===Workshop Objectives=== * <b>Introduction to Partnerships: </b>Understand the importance of building win-win relationships within the Wikimedia movement. * <b>Strategies for Collaboration: </b>Learn practical strategies for identifying and fostering effective partnerships. * <b>Case Studies:</b> Explore real-world examples of successful partnerships in the Wikimedia community. * <b>Interactive Discussions: </b>Engage in discussions to share experiences and insights on collaboration and advocacy. ===Workshop Details=== 📅 Date: 7th December 2024<br> ⏰ Time: 4:30 PM UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1733589000 Check your local time zone])<br> 📍 Venue: Zoom Meeting ===How to Join:=== Registration Link: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Identifying_Win-Win_Relationships_with_Partners_for_Wikimedia <br> Meeting ID: 860 4444 3016 <br> Passcode: 834088 We welcome participants to bring their diverse perspectives and stories as we drive into the collaborative opportunities within the Wikimedia movement. Together, we’ll explore how these partnerships can enhance our advocacy and community efforts. Thank you, Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 07:34, 03 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == এছিয়ান মাহৰ সহযোগী == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''এছিয়ান মাহৰ সহযোগী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | হে ৱিকিসতীৰ্থ, শেহতীয়াকৈ ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|এছিয়ান মাহ ২০২৪]] সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰি বৰঙণি আগবঢ়াই প্ৰতিযোগিতাখনি সাফল্যমণ্ডিত কৰাত আগভাগ লোৱাৰ বাবে কৃতজ্ঞতাস্বৰূপে আপোনালৈ এই সামান্য সন্মান আগবঢ়ালোঁ। আশা কৰোঁ এইবেলিৰ দৰে অহাবছৰো এইখিনি সময় আপুনি আমাৰ সৈতে সাহস হৈ থাকিব। ধন্যবাদেৰে, <br />— '''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ'''ৰ হৈ,<br />[[সদস্য:Rumi Borah~aswiki|ৰুমি বৰা]]<br />[[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]<br />[[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য কুমাৰ দাস]] |} [[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য]] ([[সদস্য বাৰ্তা:-chanakyakdas|বাৰ্তা]]) 13:20, 15 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2025 in Your Country == [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|frameless]] Dear Team, My name is Joris Darlington Quarshie (user: Joris Darlington Quarshie), and I am the Event Coordinator for the Wiki Loves Folklore 2025 (WLF) International campaign. Wiki Loves Folklore 2025 is a photographic competition aimed at highlighting folk culture worldwide. The annual international photography competition is held on Wikimedia Commons between the 1st of February and the 31st of March. This campaign invites photographers and enthusiasts of folk culture globally to showcase their local traditions, festivals, cultural practices, and other folk events by uploading photographs to Wikimedia Commons. As we celebrate the seventh anniversary of Wiki Loves Folklore, the international team is thrilled to invite Wikimedia affiliates, user groups, and organizations worldwide to host a local edition in their respective countries. This is an opportunity to bring more visibility to the folk culture of your region and contribute valuable content to the internet. * Please find the project page for this year’s edition at: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025 * To sign up and organize the event in your country, visit: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025/Organize If you wish to organize your local edition in either February or March instead of both months, feel free to let us know. In addition to the photographic competition, there will also be a Wikipedia writing competition called Feminism and Folklore, which focuses on topics related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture on Wikipedia. We welcome your team to organize both the photo and writing campaigns or either one of them in your local Wiki edition. If you are unable to organize both campaigns, feel free to share this opportunity with other groups or organizations in your region that may be interested. * You can find the Feminism and Folklore project page here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 * The page to sign up is: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page For any questions or to discuss further collaboration, feel free to contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. If your team wishes to connect via a meeting to discuss this further, please let us know. We look forward to your participation in Wiki Loves Folklore 2025 and to seeing the incredible folk culture of your region represented on Wikimedia Commons. Sincerely, The Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 08:50, 27 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> ==সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক== {{সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক}} -<span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 17:25, 27 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, My name is [[User:SAgbley|Stella Agbley]], and I am the Event Coordinator for the Feminism and Folklore 2025 (FnF) International campaign. We're thrilled to announce the Feminism and Folklore 2025 writing competition, held in conjunction with Wiki Loves Folklore 2025! This initiative focuses on enriching Wikipedia with content related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture. === Why Host the Competition? === * Empower voices: Provide a platform for discussions on feminism and its intersection with folk culture. * Enrich Wikipedia: Contribute valuable content to Wikipedia on underrepresented topics. * Raise awareness: Increase global understanding of these important issues. === Exciting Prizes Await! === We're delighted to acknowledge outstanding contributions with a range of prizes: **International Recognition:** * 1st Prize: $300 USD * 2nd Prize: $200 USD * 3rd Prize: $100 USD * Consolation Prizes (Top 10): $50 USD each **Local Recognition (Details Coming Soon!):** Each participating Wikipedia edition (out of 40+) will offer local prizes. Stay tuned for announcements! All prizes will be distributed in a convenient and accessible manner. Winners will receive major brand gift cards or vouchers equivalent to the prize value in their local currency. === Ready to Get Involved? === Learn more about Feminism and Folklore 2025: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 Feminism and Folklore 2025] Sign Up to Organize a Campaign: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page Campaign Sign-Up Page] === Collaboration is Key! === Whether you choose to organize both photo and writing competitions (Wiki Loves Folklore and Feminism and Folklore) or just one, we encourage your participation. If hosting isn't feasible, please share this opportunity with interested groups in your region. === Let's Collaborate! === For questions or to discuss further collaboration, please contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. We're happy to schedule a meeting to discuss details further. Together, let's celebrate women's voices and enrich Wikipedia with valuable content! Thank you, **Wiki Loves Folklore International Team** </div> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 23:02, 05 January 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26 January 2025 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Join Us Today: Amplify Women’s Stories on Wikipedia! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, {{quote|Join us this International Women’s Month to uncover hidden stories and reshape cultural narratives! Dive into an interactive workshop where we’ll illuminate gaps in folklore and women’s history on Wikipedia—and take action to ensure their legacies are written into history.}} Facilitated by '''Rosie Stephenson-Goodknight''', this workshop will explore how to identify and curate missing stories about women’s contributions to culture and heritage. Let’s work together to amplify voices that have been overlooked for far too long! == Event Details == * '''📅 Date''': Today (15 March 2025) * '''⏰ Time''': 4:00 PM UTC ([https://www.timeanddate.com/worldclock/converter.html Convert to your time zone]) * '''📍 Platform''': [https://us06web.zoom.us/j/87522074523?pwd=0EEz1jfr4i9d9Nvdm3ioTaFdRGZojJ.1 Zoom Link] * '''🔗 Session''': [[meta:Event:Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities|Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities]] * '''🆔 Meeting ID''': 860 8747 3266 * '''🔑 Passcode''': FNF@2025 == Participation == Whether you’re a seasoned editor or new to Wikipedia, this is your chance to contribute to a more inclusive historical record. ''Bring your curiosity and passion—we’ll provide the tools and guidance!'' '''Let’s make history ''her'' story too.''' See you there! Best regards,<br> '''Joris Quarshie'''<br> [[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]] <div style="margin-top:1em; text-align:center;"> Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|msg]]) 07:15, 24 March 2025 (UTC) </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;"> <div style="text-align: center;"> </div> '''Dear {{ROOTPAGENAME}}''', Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!<br> We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages. We also hope you continue to participate each year! '''Sincerely,<br>''' '''Wikipedia Asian Month User Group''' [[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]] </div> </div> <!-- Message sent by User:Betty2407@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&oldid=28584012 --> == Invitation: Gendering the Archive - Building Inclusive Folklore Repositories (April 30th) == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, You are invited to a hands-on session focused on [[meta:Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation|Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation]]. This online workshop will guide participants on how to create, edit, and expand gender-inclusive folklore articles and multimedia archives on Wikipedia and Wikidata. The session will be led by Rebecca Jeannette Nyinawumuntu. === Objectives === * '''Design Inclusive Repositories:''' Learn best practices for structuring folklore archives that foreground gender perspectives. * '''Hands-On Editing:''' Practice creating and improving articles and items on Wikipedia and Wikidata with a gender-inclusive lens. * '''Collaborative Mapping:''' Work in small groups to plan new entries and multimedia uploads that document underrepresented voices. * '''Advocacy & Outreach:''' Discuss strategies to promote and sustain these repositories within your local and online communities. === Details === * '''Date:''' 30th April 2025 * '''Day:''' Wednesday * '''Time:''' 16:00 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746028800 Check your local time zone]) * '''Venue:''' Online (Zoom) * '''Speaker:''' Rebecca Jeannette Nyinawumuntu (Co-founder, Wikimedia Rwanda & Community Engagement Director) === How to Join === * '''Zoom Link:''' [https://us06web.zoom.us/j/89158738825?pwd=ezEgXbAqwq9KEr499DvJxSzZyXSVQX Join here] * '''Meeting ID:''' 891 5873 8825 * '''Passcode:''' FNF@2025 * '''Add to Calendar:''' [https://zoom.us/meeting/tZ0scuGvrTMiGNH4I3T7EEQmhuFJkuCHL7Ci/ics?meetingMasterEventId=Xv247OBKRMWeJJ9LSbX2hA Add to your calendar] '''' === Agenda === # Welcome & Introductions: Opening remarks and participant roll-call. # Presentation: Overview of gender-inclusive principles and examples of folklore archives. # Hands-On Workshop: Step-by-step editing on Wikipedia and Wikidata—create or expand entries. # Group Brainstorm: Plan future repository items in breakout groups. # Q&A & Discussion: Share challenges, solutions, and next steps. # Closing Remarks: Summarise key takeaways and outline follow-up actions. We look forward to seeing you there! Best regards,<br> Stella<br> Feminism and Folklore Organiser -[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 10:28, 24 April 2025 (UTC) </div> </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> == You're invited: Feminism and Folklore Advocacy Session – June 20! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> Hello {{PAGENAME}} [[File:Feminism and Folklore logo.svg | right | frameless]] We are pleased to invite you to an inspiring session in the Feminism and Folklore International Campaign Advocacy Series titled: 🎙️ Documenting Indigenous Women’s Wisdom: The Role of Grandmothers and Elders<br> 🗓 Friday, June 20, 2025<br> ⏰ 4:00 PM UTC<br> 🌍 Online – [https://us06web.zoom.us/j/86470824823?pwd=s7ruwuxrradtJNcZLVT9EyClb8g7ho.1 Zoom link]<br> 👤 Facilitator: Obiageli Ezeilo (Wiki for Senior Citizens Network)<br> Join us as we explore how the oral teachings of grandmothers and elders preserve cultural heritage and influence today’s feminist movements. Learn how to document these narratives using Wikimedia platforms! 🔗 Event Page & Details: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Documenting_Indigenous_Women%E2%80%99s_Wisdom:_The_Role_of_Grandmothers_and_Elders This session includes:<br> ✔️ A keynote presentation<br> ✔️ Story-sharing interactive segment<br> ✔️ Q&A + tools for documenting women’s wisdom on Wikimedia<br> We hope to see you there! Warm regards,<br> Stella<br> On behalf of Feminism and Folklore Team<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 23:49, 17 June 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> ==Feedback regarding Assam Chapter Poster Wikimania 2025== Regarding: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg Hello, Please check the email that was forwarded to you 5 days ago regarding the poster you submitted for Wikimania 2025. There are some image attribution and license issues that need to be addressed. Thank you. -Rosie, Lead, Poster Session Wikimania 2025 (this is me: https://en.wikipedia.org/wiki/User:Rosiestep) --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 18:59, 16 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ===File:Wiki Loves Documentation - Assam Chapter Poster Wikimania 2025.jpg=== Hello, Thank you for your creativity in creating a poster for Wikimania 2025: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg However, it doesn't contain the required attribution and license for each photo (unless it's in a tiny print that I didn't notice). Information and instructions are here: https://wikimania.m.wikimedia.org/wiki/2025:Program/Poster_session Please let me know when you've uploaded a revised poster. DEADLINE: WEDNESDAY, 23 JULY 2025. Thank you. -[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 14:39, 21 July 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] Thank you for your information. The images have been updated with proper attribution and licensing. Kindly check the latest version [https://w.wiki/Eos$ here.] - [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 03:44, 22 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ::It is fine now. The Wikimania COT will print it in Nairobi! Thank you. --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 08:04, 23 July 2025 (ইউ.টি.চি.) == Question from [[User:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] (15:38, 25 August 2025) == hello ৰুবী সিংহ শীৰ্ষক মই লিখা প্ৰবন্ধটো sandbox ৰ পৰা স্থানান্তৰ কৰাৰ সময়ত দেখো যে info box ত মই add কৰা ৰূবী সিংহৰ ফটোখন নাই। wiki commons ত ফটোখন মই আপলোড কৰিছিলো। এতিয়া তাত নাই, ডিলিট কৰা হৈছে। কণ্ঠশিল্পী ৰুবী সিংহৰ ফটোখন শিল্পীগৰাকীৰ অনুমতি লৈ আপলোড কৰা হৈছিল। এই ক্ষেত্ৰত সহায় বিচাৰিছোঁ। --[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 15:38, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], ৱিকিপিডিয়া কমন্সৰ পৰা কিবা বাৰ্তা দিছে নেকি চাওক, ডিলিট কৰা সম্পৰ্কে। আপুনি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত পোনপটীয়াকৈ আপলোড কৰিব পাৰে। [https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ইয়াত আপলোড কৰিব পাৰে।] — <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 16:10, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ। প্ৰবন্ধটো প্ৰকাশ কৰা হ'ল যদিও চাবচোন। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5|2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5]] 14:02, 28 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], কমন্সত যিকোনো ফাইল আপলোড কৰিবলৈ হ'লে ফাইলৰ কপিৰাইট নিজৰ হাতত থাকিব লাগে, নতুবা গৰাকীয়ে দিয়া অনুমতি সম্পৰ্কত টিমলৈ মেইল কৰিব লগা হয়। এই নিয়ম উলংঘা কৰিলে ডিলিট কৰা হয়, বাৰেবাৰে একেটা ভুল কৰিলে গোলকীয় ভাৱে বাৰণ হোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:46, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ [[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 16:53, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ==অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা== অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলাৰ বিচাৰক তথা সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰা অৱদানকাৰীসকলক মান পত্ৰ প্ৰদান কৰাৰ বাবে তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছে৷ অনুগ্ৰহ কৰি সকলো অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfLRsqWU1u8Yfpe9Pp0WnAiog_gV93a8r6JE7MYQrDleJnarw/viewform?usp=header এই প্ৰ-পত্ৰখন] পূৰ কৰি সহযোগিতা আগবঢ়াই যেন৷ ধন্যবাদ! <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 10:55, 20 November 2025 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2026 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, Hope you’re doing well. I’m reaching out with some exciting updates about '''[[m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]'''. Thanks to the amazing support from organizers like you, the campaign has grown into one of the biggest and most collaborative initiatives in the entire Wikimedia movement. Your efforts have played a huge part in that, and we’re truly grateful. We’re hoping to make the 2026 edition even larger and even more community-driven. We’d be very happy to have you join again as an organizer. The sign-up process is simple this year: #Create your local event page (you can copy from the [[:m:Feminism_and_Folklore/Sample|sample]]) #Set up your Fountain or [https://tools.wikilovesfolklore.org/campwiz/ CampWiz] campaign. #Add your campaign link to the 2026 '''[[:m:Feminism_and_Folklore_2026/Project_Page|registration list]]''' The focus of the campaign remains the same - creating or expanding Wikipedia content on feminism, women’s issues, gender topics, and diverse folk traditions from around the world. International and local prizes will continue as before. '''Special Prize for 2026:''' Every participant will receive a Wikipedia 25 digital postcard as a token of appreciation for contributing to the global movement during Wikipedia’s 25th anniversary year. This will be sent to all contributors who take part in the campaign. We’re also adding an optional one-time internet and childcare support for organizers who may need extra assistance to carry out their local campaign. This is entirely optional and meant to help those who might otherwise face challenges in organizing. More details will be shared soon. If you’re unable to organize this year, no worries at all - please feel free to share the invitation with others in your community who might be interested. If you have any questions or would like to discuss plans, you can reach us on the [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026|talk page]] or by email. Looking forward to collaborating again, '''Wiki Loves Folklore International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 18:18, 12 December 2025 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=29792058 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wikimedian, We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;Checklist for Organizers Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us in upcoming office hours We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]]. Thank you and all the best, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 13:30, 18 January 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 --> == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 February 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> (This message was sent to [[:সদস্য:Nayan j Nath]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury == Hello {{PAGENAME}}!, Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts! To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have: * Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]: * Started promoting the campaign within your community. * Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified. * Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community. === Internet & Childcare Support === Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]''' Requests submitted after this date will not be entertained. === Important Participation Guidelines === * Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers). * If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us. === Community Engagement === * Keep your community active and motivated throughout the campaign. * Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally. * In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''. Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊ Thank you for your collaboration! ''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.'' Feminism and Folklore International Team. –[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 05:17, 16 February 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 --> == Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers == <div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, [[User:Tiven2240|Tiven2240]] on behalf of Feminism and Folklore International Team <nowiki>#WeTogether</nowiki> </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 11:57, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 --> == Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner. [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026. * You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]] * '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST''' With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply. For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page. Warm regards, <br> on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team ''This message was sent with [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) on 18:30, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.)'' </div> <!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&oldid=30389801 --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will week between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 18:30, 28 April 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30471712 --> == Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 == Dear Feminism and Folklore organiser, This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''. Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026. Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign. Best regards, '''Feminism and Folklore International Organizing Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 02:09, 3 June 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 --> == Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants. As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign. '''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions. '''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]''' Please submit your response by '''25 June 2026'''. Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future! Regards, '''Feminism and Folklore Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:05, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 --> == Thank you for being a part of Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your contributions helped make this year's [[:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign a great success, and we are truly grateful for your time, knowledge, and dedication to documenting women's stories and folklore on Wikimedia projects. As we reflect on this year's campaign and prepare for the next edition, we'd love to hear about your experience. Please take a few minutes to fill out our feedback form and share your thoughts and suggestions. As a token of our appreciation, everyone who completes the form will receive a '''special digital postcard'''! in their email. This year marks '''''25 years of Wikipedia''''', and the postcard has been created to celebrate this milestone and to recognize the incredible efforts of participants like you who continue to enrich free knowledge for the world. '''Form Link - [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdqFZN9IdWbAnZ_7DyG5bIsuq7KAkdsIxweC_TdPH9In-tthQ/viewform?usp=dialog here]''' Please complete the feedback form by '''25 June 2026'''. Thank you once again for making Feminism and Folklore 2026 a success. We hope to see you again in future campaigns! Best regards, Feminism and Folklore international Team. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 14:31, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704478 --> ==কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬== {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|150px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ - অৱদানকাৰী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ,<br /> ২০২৬ বৰ্ষৰ ১৫ জুলাইৰপৰা ১৫ আগষ্টলৈ [[:m:WikiConference India 2026|ৱিকিকনফাৰেন্স ইণ্ডিয়া, ২০২৬]]ৰ অংশ ৰূপে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬|কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬]] শীৰ্ষক সম্পাদনা-মেলাখনত আন্তৰিকতাৰে অংশগ্ৰহণ কৰি আপুনি যি সহযোগ আৰু অৱদান আগবঢ়ালে, তাৰ শলাগ ললোঁ আৰু অসমীয়া তথা মালয়ালম ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাক আমাৰ কৃতজ্ঞতা যাচিলোঁ। আপুনি সৰ্বদা সু-স্বাস্থ্যৰ অধিকাৰী হৈ থাকক আৰু ভৱিষ্যতলৈও অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আন্তৰিকতাৰে আপোনাৰ অৱদান আগবঢ়াই থাকক, এই কামনাৰে; কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ৰ আয়োজক কমিটিৰ হৈ, <br />[[সদস্য:JyotiPN|JyotiPN]] ([[সদস্য বাৰ্তা:JyotiPN|বাৰ্তা]]) 10:01, 20 August 2026 (ইউ.টি.চি.) |} ==মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা== {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:08, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :পৃষ্ঠাখনৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত আপোনাৰ লিখিব লগিয়াখিনি তথ্যসহ উল্লেখ কৰক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 15:57, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::প্ৰথম কথা হ'ল মটক টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি দিয়া বৰ্তমান মতটো একপক্ষীয় হয়। পাৰিলে এবাৰ মোৰ পুৰণি versionটো চাওক। তাত দুয়োটা মত আগবঢ়োৱা হৈছে। এ দুয়োটা মতৰ ওপৰত Sun Gogoi আৰু Ramirez নামৰ দুজন গৱেষকে নিজৰ ব্যক্তিগত মত ও আগবঢ়াইছিল, যিটো মোৰ Edit ত উল্লেখ কৰা আছিল। মই আলোচনা পৃষ্ঠাত কথা খিনি উল্লেখ কৰিম। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:04, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি উৎসসহ এটা সংশোধিত consensus draft প্ৰবন্ধটোৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত যোগ কৰিলোঁ। অনুগ্ৰহ কৰি সময় পালে সেইটো চাই মতামত দিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:01, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::ধন্যবাদ! এই পাঠ্যখিনি ৰিভিউ কৰি নিশ্চয়কৈ প্ৰকাশ কৰা হ'ব। লগতে আপোনাক এটা কথা বিনয়েৰে জনাও যে, ৱিকি সম্পৰ্কত যিকোনো আলোচনা আদিৰ বাবে মোৰ বাৰ্তা পৃষ্ঠাত বাৰ্তা দিব পাৰিব। ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গৈ এই সম্পৰ্কত কোনো আলোচনাৰ বাবে বাৰ্তা প্ৰেৰণ বা গেং আক্ৰমণৰ দৰে কাম নকৰিবলৈয়ো অনুৰোধ জনালোঁ। অন্যথা গোলকীয়ভাৱে এই আইডি বাৰণৰ বাবে অনুৰোধ কৰিবলৈ বাধ্য হ'ম। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। আশা কৰিছো আপুনি শীঘ্ৰে draft টো ৰিভিউ কৰি যোগ কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:59, 14 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}}তথ্য সমূহ উল্লেখ কৰা কাৰণে ধন্যবাদ। ::::* পিছে মটক ৰাজ্য বেংমৰা বিষয়ে থকা '''প্ৰাচীন ইতিহাস''' অংশটো ইতিহাস সন্মত নহয়।‌ বেংমৰা মটক ৰাজ্য প্ৰথম মটক ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহই হে স্থাপন কৰিছিল। চুকাফাৰ দিনৰ বা তাৰ আগৰ পৰা চুহুংমুঙৰ দিনৰ লৈকে তিপাম নামৰূপৰ‌ দৰে পাটকাই দাতিকাষৰীয়া কিছু অঞ্চল বাদ‌‌ দি সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড় তিনিচুকীয়া জিলা চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। বুৰঞ্জীত নিশ্চয় পাইছে চাগে ডিব্ৰুগড়ত‌ চুতীয়া আহোমৰ যুদ্ধ হৈছিল। কোনো এখন অসম বুৰঞ্জী বা ঐতিহাসিক গ্ৰন্থত চুকাফাৰ দিনত প্ৰাচীন মটক ৰাজ্য থকাৰ কথা উল্লেখ নাই। মৰাণ বা বৰাহীৰো সকলৰো ৰাজ্য বুলি নাছিল, অঞ্চল বুলি হে আছিল। বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” বা "ইশানী সেনাপতিৰ মতে" হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক।‌ ::::* লগতে বৰ্তমানৰ '''অসমীয়ালৈ অনুবাদিত বুৰঞ্জীত মটক''' অংশত “শ্ৰীধৰ দত্তই অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ...” বুলি লিখা বাক্যটো আঁতৰাবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। উদ্ধৃত দত্তৰ উৎসত তেওঁ “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে” গৈছে বুলি কোনো কথা নাই আৰু এনে scholarly majority প্ৰতিষ্ঠা কৰা কোনো review বা specialist source-ও দিয়া হোৱা নাই। বৰঞ্চ দত্তৰ ব্যাখ্যাৰ কেইবাটাও অংশ আন গৱেষণাৰ সৈতেও সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ডাম্বৰু ধৰ নাথে মটকক মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা ধৰ্মীয় আৰু সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে আৰু ঐতিহাসিক প্ৰসংগত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। Yasmin Saikia-ই চুকাফাৰ সময়ৰ লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। ফিলিপ ৰামিৰেজেও মৰাণ-মটকৰ বৰ্তমানৰ পৃথকীকৰণক মায়ামৰা সমাজৰ পিছৰ segmentary development-ৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে। একেটা মত সোন গগৈয়েও আগ বঢ়াইছে। সেয়ে দত্তৰ মতটোক “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীত” বুলি উল্লেখ কৰাটো [[WP:SYNTH]]।‌‌ ইয়াৰ সলনি পৃথক গৱেষকসকলৰ মত attribution-সহ উল্লেখ কৰাই [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:DUE]] অনুসৰি অধিক উপযুক্ত। বৰ্তমানৰ consensus draft-তো নাথ, দত্ত আৰু ৰামিৰেজৰ এই পৃথক কিন্তু পৰস্পৰ-সম্পৰ্কিত ব্যাখ্যাসমূহ ইতিমধ্যে উৎসসহ দিয়া হৈছে। ::::* একেদৰে টাই-মূলৰ দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি বিতৰ্কিত বক্তব্য Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা হৈছে। কিন্তু এই interpretation মূলতঃ কৰবী বৰুৱা গগৈ আৰু সংশ্লিষ্ট লেখকৰ ব্যাখ্যা। সেয়ে AjayDas ডাঙৰীয়াই ওপৰত পৰামৰ্শ দিয়াৰ দৰে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...”, “অমুকৰ মতে...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰা উচিত। একেদৰে বিপৰীত ব্যাখ্যাও “শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে...”, “ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে...”, “ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে...” বুলি উল্লেখ কৰিব পাৰি। কোনো disputed interpretation-ক Wikipedia-ৰ নিজৰ সিদ্ধান্ত হিচাপে নৰখিলে দুয়োপক্ষৰ মত থাকিব আৰু [[WP:NPOV]]/[[WP:DUE]] দুয়োটাই ৰক্ষা হ'ব। ::::* ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref name="Ramirez2014"/> ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে আমি মটক শব্দটো পুৰণি ঘটনা বোৰত দেখিলেও সেই সময়ত যে মটক বুলি আজিৰ দিনৰ দৰে জনগোষ্ঠী এটা আছিল, তাক কব নোৱাৰো। পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীবিদে আগৰ ঘটনা সমূহত সেই কালত প্ৰচলিত জাতিৰ নামো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। মৰাণ সকলক পাছৰ কালত মটকে কৈছিল। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:24, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনাক সকিয়াই দিয়াৰ পিছতো মোৰ ব্যক্তিগত ফোন নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি মোৰ সৈতে সংযোগ কৰিব কিয় বিচৰা হৈছে? :@[[সদস্য:দিব্য দত্ত|দিব্য দত্ত]],@[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]] এই সদস্য গৰাকীৰ ফালৰ পৰা "জনা শুনা এডমিন থকা হ'লে..." দৰে মন্তব্য, ৱিকিৰ এডমিনৰ ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গেং আক্ৰমণ, আৰু ব্যক্তিগত নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি ফোনকৰা আদি কামবোৰৰ বাবে বাৰণৰ বিচাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:08, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::মিছা অভিযোগ কিয় কৰিছে? মই কাকো ফোন কৰা নাই। এই পৃষ্ঠাখন ৰাজহুৱা কৈ সকলোৱে চাব পাৰে। গতিকে আপুনি মোক দোষাৰোপ কৰিব নোৱাৰে।‌Adminৰ দায়িত্বত আছে যেতিয়া শুদ্ধ ইতিহাস চালি জাৰি নিৰপেক্ষ ভাবে প্ৰকাশ কৰক। ওপৰত উল্লেখিত কথা কেইটা গুৰুত্ব দি বিচাৰ কৰক। Wikipediaত প্ৰাথমিক উৎস বিহীন তথ্য ভৰাবলৈ সহযোগ কৰাটো adminৰ দায়িত্বৰ বিপৰীতে যোৱা হৈছে। কিবা অসুবিধা থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত মতামত প্ৰকাশ কৰি সহযোগ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 12:34, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনালোকৰ উৎস অনুসৰি ইতিমধ্যেই পৃষ্ঠাখন ঠিক কৰা হৈছে। তথ্যউৎস নথকা ভাগবোৰত CN সাঁ‌চ সংযোগ কৰা হৈছে। প্ৰশাসক হ'ল বুলিয়েই প্ৰতি মুহূৰ্তত ৱিকিত সক্ৰিয় হৈ থকা নাযায়। গতিকে সময় লাগে। এই সময়খিনিত মোৰ সামাজিক মাধ্যমৰ একাউণ্টত কৰা মেছেজ, ফোনকল, ইত্যাদিবোৰৰ তথ্য মই ইতিমধ্যেই ৰাখিছোঁ। গতিকে, আপুনি জড়িত হয়নে নহয়, সেয়া নিশ্চিত ভাৱে প্ৰমাণিত হ'ব।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 12:53, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::: {{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। বুজি পাইছোঁ। বৰ্তমান সংস্কৰণটো অলপ অধিক balanced কৰা বাবে ধন্যবাদ। তথাপিও কেইটামান disputed বক্তব্য এতিয়াও attribution নোহোৱাকৈ factual voice-ত ৰৈ গৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি তলৰ কেইটা point পুনৰ বিবেচনা কৰিব, যেতিয়া সময় পাই: :::* '''টাই-মূল/ফু-খাও দাবীসমূহ attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি কথা Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখা আছে। এইবোৰ কৰবী বৰুৱা গগৈৰ বিশেষ interpretation। সেয়ে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰিলে দুয়োটা মত নিৰপেক্ষভাৱে ৰখা যায়। বিশেষকৈ তেওঁৰ নিজৰ উৎসত “Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King” বুলি আছে; অৰ্থাৎ এটা বিশেষ Tai family-ক ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা, সমগ্ৰ Matak জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি primary passage-টোৱে নিজে নকয়। এই broader conclusion লেখিকাৰ interpretation হিচাপেই উল্লেখ কৰা উচিত। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:V]] :::* '''“মূল টাই বুৰঞ্জীত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ আছে” দাবীটোৰ কোনো স্পষ্ট উৎস দেখা নাযায়।''' বৰ্তমান ইয়াৰ ওচৰত দিয়া citation দুটাত কেৱল “The king got a Tai family and named it Matak Patar” আৰু “The Matak descended from Phukhao family” বুলি আছে; Moran আৰু Matakক একেলগে দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। ফিলিপ ৰামিৰেজৰ ethnonym table-তো ''Môtok'' Ahom Buranji-ত আৰু ''Moran'' Assamese Buranji/colonial source-ত দেখা যায়; Ahom Buranji column-ত Moran দেখুওৱা হোৱা নাই। সেয়ে কোনো reliable secondary source-এ স্পষ্টকৈ Moran আৰু Môtokক Tai Buranji-ত পৃথক জনগোষ্ঠী বুলি চিনাক্ত নকৰালৈকে এই বাক্যটো আঁতৰোৱা উচিত। [[WP:V]] [[WP:SYNTH]] :::* '''Phukhao-ক স্থিৰ ancient ethnic lineage হিচাপে উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত Ramirez-ৰ qualification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা হওক:''' Philippe Ramirez-এ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। অৰ্থাৎ পাছৰ বুৰঞ্জী ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' কেৱল এটা fixed hereditary ethnicity বুজাইছিল বুলি ধৰি লোৱা সুৰক্ষিত নহয়। এই তথ্যটো Phukhao-ৰ Tai-lineage দাবীৰ ওচৰতেই উল্লেখ কৰিলে পাঠকে দুয়োটা interpretation বুজিব পাৰিব। ::::এইবুলি উল্লেখ কৰিব পাৰিব: ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে, মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ এক generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো মূলতঃ সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2023 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 |url=https://journals.openedition.org/moussons/9908 |quote=a generic term will prevail to refer to the rebels: not mayamara, used for the leaders of the sect, but phū khau an kao. }}</ref> সেয়ে পাছৰ বুৰঞ্জী-ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' শব্দটোক সদায় এটা স্থিৰ বংশগত বা পৃথক ethnic lineage হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা উচিত নহয়। :::* '''প্ৰাচীন Buranji ethnonym-ক ১৩শ শতিকাৰ contemporaneous ethnic label বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে ধৰা উচিত নহয়:''' Ramirez-এ Ahom Buranji-ৰ ethnonym-সমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা নাম হ'লেও ঘটনাটো সংঘটিত হোৱা সময়তেই সেই নাম ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি বুলি সতৰ্ক কৰিছে। সেয়ে Sukapha-ৰ ঘটনাৰ বিৱৰণত ''Môtok'' শব্দ পোৱা মানেই 1228-ৰ আগতেই আজিৰ অৰ্থত পৃথক Matak ethnicity আছিল বুলি established fact হিচাপে লিখা উচিত নহয়। ৰামিৰেজৰ মতে পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণত ''মটক'' বা আন কোনো ethnonym পোৱা মাত্ৰেই সেই ঘটনাৰ সময়তো আজিৰ অৰ্থত একে নামৰ এটা স্থিৰ জনগোষ্ঠী আছিল বুলি নিশ্চিতভাৱে ক'ব নোৱাৰি; পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীকাৰ বা redactor-এ তেওঁলোকৰ সময়ত প্ৰচলিত নাম পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণতো ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে। তাৰ ওপৰিও অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত সেই একে "Matak" উল্লেখ থকা ঘটনা বোৰত "মৰাণ" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ::::এইটো যোগ কৰিব পাৰিব: ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |pages=119–120 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=This gives us an access to the ethnonyms actually used in the chronicles, although in all likelihood not always to those actually used... }}</ref> তেওঁ বুৰঞ্জীসমূহক বিভিন্ন সময়ৰ তথ্য আৰু পুৰণি ঘটনাৰ পুনৰ্ব্যাখ্যা সামৰি লোৱা composite text হিচাপেও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |page=119 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=the buranjis ... are of a composite nature. They associate first-hand testimonies ... with older events passed down from earlier texts and possibly re-interpreted. }}</ref> :::* '''Lanmakhru-ৰ পৰিচয় attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ব্যাখ্যাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক “মটকসকলৰ মুখিয়াল” বুলি factual voice-ত লিখা আছে। কিন্তু য়াচমিন শইকীয়া আৰু আন secondary scholarship-ত একেজন লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে যদি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification ৰখা হয়, “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...” বুলি attribution দি parallel Moran identification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::বৰ্তমানৰ কৰবী‌ বৰুৱা গগৈৰ অনুচ্ছেদৰ পাছত উদাহৰণস্বৰূপে এইদৰে যোগ কৰিব পাৰি:য়াচমিন শইকীয়াই অৱশ্যে লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। তেওঁৰ মতে, চুকাফাৰ সময়ত নগাসকলৰ বিৰুদ্ধে আহোমসকলক সহায় কৰা “এই একেজন মৰাণ”ক পাছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম দিয়া হৈছিল আৰু তেওঁৰ পৰাই লানমাখ্ৰু বংশৰ সূচনা হয়।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 |quote=This same Moran fought against the Nagas to defend the Tai-Ahom settlers. }}</ref> বিৰিঞ্চি মেধীয়েও হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ ''পুৰণি অসম বুৰঞ্জী''ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক মৰাণ বুলি উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকে লিখিছে যে চুকাফাক বেঙেনা যোগান ধৰা লানমাখ্ৰু নামৰ এজন মৰাণে চুকাফাৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল।<ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 |quote=According to Goswami (1977 : 38) “Sukapha impressed by a Moran known as Lanmakhru, who supplied him brinjals.” }}</ref> ::::সেয়ে Lanmakhru-ক একমাত্ৰ “মটক মুখিয়াল” হিচাপে factual voice-ত চিনাক্ত কৰাৰ সলনি, কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification আৰু শইকীয়া/গোস্বামীৰ-ভিত্তিক Moran identification দুয়োটাকে attribution-সহ উল্লেখ কৰাই অধিক নিৰপেক্ষ। :::* '''editor-generated “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা হওক:''' প্ৰাচীন Tai/Ahom বাক্য দুটাৰ পাছত থকা “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” এতিয়াও citation-needed হৈ আছে। এই translation-সমূহ disputed historical conclusion-ৰ ভিত্তি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে। কোনো qualified published translation নথকালৈকে Wikipedia editor-ৰ নিজা translation ৰখা [[WP:PRIMARY]]/[[WP:OR]] সমস্যাজনক। :::* '''Ahom state formation-ৰ disputed দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ হওক:''' Sukapha-ই Tipamত “old Tai Mataks” লগ পোৱা, Matak chiefs-এ ৰাজ্য বিস্তাৰত সহায় কৰা, Naga-ৰ বিৰুদ্ধে Matak chief-এ সহায় কৰা—এইবোৰ মূলতঃ Karabi Baruah Gogoi-ৰ reconstruction। সেয়ে factual voice-ৰ সলনি “গগৈৰ মতে...” বুলি লিখা উচিত, বিশেষকৈ Lanmakhru-ৰ Moran identification-ৰ সৈতে মতভেদ থকাৰ বাবে। ::::মোৰ মূল অনুৰোধ হৈছে—কোনো মত আঁতৰোৱা নহয়; disputed claim-সমূহৰ ক্ষেত্ৰত একে standard-এ attribution ব্যৱহাৰ কৰা। Dutta/Nath/Ramirez-ৰ মত যদি “X-ৰ মতে” বুলি দিয়া হয়, Karabi Baruah Gogoi/Senapoti-ৰ interpretation-ও একেদৰে attribution-সহ দিয়াই [[WP:NPOV]] অনুসৰি অধিক নিৰপেক্ষ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 13:30, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::{{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি ওপৰৰ তথ্য সমূহ বিশ্লেষণ কৰি যোগ কৰক। "মটক জনগোষ্ঠী"ৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত KhiLanTziয়ে যি "মটক" শব্দটো আহোম বুৰঞ্জীত থকা উল্লেখ দেখোৱাই "আহোমিকৰণ" কৰিব বিচাৰিছে, সেইটো [[WP:NPOV]], [[WP:SYNTH]], [[WP:OR]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব কাৰণ বুৰঞ্জীত কোনো এটা শব্দ আহোম লিপিত উল্লেখ কৰা থাকিলেই সেই শব্দ আহোম ভাষাৰ হৈ নাযায়।‌ আহোম লিপিৰ "আহোম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থখনত বিভিন্ন জাতি, ঠাই, নদী, ব্যক্তিৰ নাম, ইত্যাদি মূল ৰূপতে লিখা হৈছে (যেনে: মিচিমি, মিৰি, কোচ, কলিতা, নৰনাৰায়ণ, ধীৰনাৰায়ণ, মীৰ জুমলা, নাৰায়ণপুৰ, গুৱাহাটী, ইত্যাদি)। আহোম লিপিত উল্লেখ থাকিলেই এই শব্দ সমূহৰ গুৰি আহোম ভাষাত থকাটো নুবুজায়। তেনেকৈ দেখোন এনে ধৰণৰ প্ৰতিটো Wikipediaৰ পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপিত শব্দসমূহ লিখিব লাগিব। ইয়াৰ ওপৰিও অন্য ইতিহাসবিদে মটক শব্দৰ অন্য উৎস দিছে। সেইবাবে এই বিকৃতি কৰণ গ্ৰহণ নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। :::::{{ping|Gitartha.bordoloi}} ওপৰত উল্লেখিত কথাটোলৈ মন কৰিব। ইয়াত [[WP:SYNTH]], [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:OR]]ৰ উলঙ্ঘন কৰি একো উপযুক্ত তথ্য নথকাকৈ KhiLanTziয়ে "মটক জনগোষ্ঠীৰ" পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপি ব্যৱহাৰ কৰিব বিচাৰিছে। এই লিংকটো চাব: [https://as.wikipedia.org/wiki/বাৰ্তা:মটক_জনগোষ্ঠী#h-Native_name-20260921132600]। ::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:25, 23 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :: WP:Harass, WP:Outing এইবোৰ গুৰুতৰ অভিযোগ আৰু UCC-ৰ পৰিপন্থী। এয়া সঁচা প্ৰমাণিত হ'লে বা দুনাই অভিযোগ উত্থাপন হ'লে ৱিকিমিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি পৰৱৰ্তী পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হ'ব। মতবিৰোধ সমাধান নোহোৱালৈকে নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধকেইটাও সুৰক্ষিত কৰি ৰখা হ'ব। অন্য প্ৰবন্ধতো WP:NPOV আওকাণ কৰি একপক্ষীয় মত প্ৰকাশ কৰাৰ চেষ্টা নকৰিব। [[সদস্য:Gitartha.bordoloi|— গীতাৰ্থ বৰদলৈ]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Gitartha.bordoloi|বাৰ্তা]]) 17:22, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::{{ping|Gitartha.bordoloi}} আপুনি ভূল পৃষ্ঠা টো lock কৰিছে। মতবিৰোধ [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠাত হোৱা নাই, [[মটক জনগোষ্ঠী]] পৃষ্ঠাত হৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠা unlock কৰি দিয়ক। তাত কাৰো মাজত একো মতবিৰোধ হোৱা নাই। মই তাত বহুতো তথ্য আৰু উৎস যোগ কৰিবলৈ আছে। সেই বাবে under-construction tag টো‌ লগোৱা আছে। সেই পৃষ্ঠাত কাৰোৰে মাজত একো edit war হোৱা নাই। একো বিৰ্তক নথকা পেজ এটা বিনা কাৰণত lock কৰাটো Wikipediaৰ আইন বিপৰীতে যোৱা নহ'ব নে? ধন্যবাদ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:50, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] @[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]]@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] মটক বুৰঞ্জীত প্ৰথম উল্লেখ হৈছিল। এই নামটোৰ আহোম লিপিত লিখা উচিত। ভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বাবে আহোম ভাষাত নিজা নাম আছে যেনে চুটিয়াসকলক তিউৰা, মিচিংসকলক পাং দিন, ডফলা সকলক খিলিমি আদি নামেৰে উল্লেখ আছে পিচে মটক সকলক মটক বুলিয়েই উল্লেখ আছে। মই কোনো নিজা অনুমানত সম্পাদনা নকৰোঁ। উৎস থাকিলেহে কৰোঁ যেনে: :::: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> চুন গগৈ ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined}} <ref>“In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined.” {{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater „Matak‟ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |pages=31–36 |date=2018 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |page=31 |issn=2348-0084 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> সৃষ্টিধৰ দত্তই নিজৰ পুথিৰ সদৌ অসম মটক সন্মিলনৰ ভাষণৰ লগতে কেইবাখন পুথিৰ উধৃতি দি উল্লেখ কৰিছে {{Quote|In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man}}<ref>“In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man.” {{Cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=Mataks and Their Kingdom |date=2024 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up |publisher=Internet Archive |page=6 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:04, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) pjvn70fquv3c1vlblcpaqgq016z9bu7 638799 638797 2026-09-26T17:42:47Z KhiLanTzi 23530 /* মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা */ 638799 wikitext text/x-wiki {{/Archive}} == Invitation to Rejoin the [https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:Translation_task_force Healthcare Translation Task Force] == [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|right|frameless|125px]] You have been a [https://mdwiki.toolforge.org/prior/index.php medical translators within Wikipedia]. We have recently relaunched our efforts and invite you to [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php join the new process]. Let me know if you have questions. Best [[User:Doc James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] ([[User talk:Doc James|talk]] · [[Special:Contributions/Doc James|contribs]] · [[Special:EmailUser/Doc James|email]]) 12:34, 13 August 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_translators/40&oldid=25451578 --> == Image Description Month in India Campaign == Dear Wikimedian, A2K has conducted an online activity or campaign which is an ongoing Image Description Month in India description-a-thon, a collaborative effort known as [[:m:Image Description Month|Image Description Month]]. This initiative aims to enhance image-related content across Wikimedia projects and is currently underway, running from October 1st to October 31st, 2023. Throughout this event, our focus remains centered on three primary areas: Wikipedia, Wikidata, and Wikimedia Commons. We have outlined several tasks, including the addition of captions to images on Wikipedia, the association of images with relevant Wikidata items, and improvements in the organization, categorization, and captions of media files on Wikimedia Commons. To participate, please visit our dedicated [[:m:CIS-A2K/Events/Image Description Month in India|event page]]. We encourage you to sign up on the respective meta page and generously contribute your time and expertise to make essential and impactful edits. Should you have any questions or require further information, please do not hesitate to reach out to me at nitesh@cis-india.org or [[User talk:Nitesh (CIS-A2K)|Nitesh (CIS-A2K)]]. Your active participation will play a significant role in enriching Wikimedia content, making it more accessible and informative for users worldwide. Join us in this ongoing journey of improvement and collaboration. Regards [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 16:09, 10 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Satpal_(CIS-A2K)/Mahatma_Gandhi_2020_edit-a-thon_Participants&oldid=20516231 --> == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য অংশটো কিয় আতৰাই দিলে? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:53, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :ইমানদিনৰ ৱিকি অভিজ্ঞতাৰ পৰা এইকথা আপুনি নিশ্চয় জানে যে, ইয়াত কোনো মৌলিক চিন্তা, গৱেষণা বা নিজা কোনো পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰা নহয়। আপোনাৰ উক্ত অংশটোৱে এনে ভাৱৰ বাদে প্ৰবন্ধটোত কোনো সমল যোগোৱা নাই, ইয়াৰোপৰি উক্ত অংশত প্ৰয়োজনীয় তথ্যসূত্ৰৰো অভাৱ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:04, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::মৌলিক গৱেষণা নহয় Srivastava, K. P. (1996) ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লিখা হৈছিল। যিটো প্ৰকাশিত উৎস। অপ্ৰকাশিত উৎস দিলে মৌলিক গৱেষণা হ'ল হয়! আৰু তাত থকা প্ৰতিটো শাৰীৰ ওপৰত বৈজ্ঞানিক উৎস আছে। কিন্তু অতিৰিক্ত উৎস মই প্ৰদান কৰালৈকে আপুনি ৰখিল জানো?? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:44, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :::আপুনি লিখা বাক্য আদিৰ ধৰণ মৌলিক হৈছে। ৱিকিশৈলী বৰ্তাই সঠিক তথ্যসূত্ৰ প্ৰদান কৰি লিখক, তেতিয়া ক'ব লগা বা মচিবলগা একো নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:23, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::::পূৰ্বৰ এজন সম্পাদকে এই অংশ লিখিছিল মই লিখা নাই মই মাত্ৰ ঘূৰাই দিছোঁ আৰু ৰচনাশৈলী আৰু নতুন উৎস দিয়াৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিলোঁ কিন্তু আপুনি উভতাই দিলে। তেঁওৰ ৰচনাশৈলী ঠিক নাছিল কিন্তু সেয়া মৌলিক গৱেষণা বা উৎস বিহীন নাছিল আৰু আতৰাই দিয়াৰ যোগ্যও নাছিল কাৰণ তেওঁ Srivastava, K. P. (1996) অনুসৰি লিখিছিল কিন্তু উৎস প্ৰসংগ সঠিক ভাবে বহাব জনা নাছিল। আনকি তেওঁ Heading তে উৎস দিছিল। ৰচনাশৈলী ঠিক নহলে বা সম্পাদনা কৰিব ভালকৈ নাজানিলে wikify সাঁচৰ প্ৰয়োগ কৰিলে বা শুধৰাই দিলে ভাল হ'ব, উভতাই দিলে [[ৱিকিপিডিয়া:অনুগ্ৰহ কৰি নতুন সদস্যক বেয়া ব্যৱহাৰ নকৰিব|WP:BITE]] হবগৈ চাগৈ! [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 12:02, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&project=all&year=2023&start=Filter joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. Consider joining '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|here]]''', there are no associated costs and we look forwards to working together in 2024. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Medical_Editors_2023&oldid=26031072 --> == Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear {{PAGENAME}}, Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!. We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia. This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles. To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps: # Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> # Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}). # Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})". # Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31). # Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section). # Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also. # Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next. # In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference. # Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members. # Click next to review and then click on save. With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below. # '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page. # '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard. # '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline. # '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage. # '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem. # '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability. # '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented. Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email. We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024. Thank you and Best wishes, '''Feminism and Folklore 2024 International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 06:51, 18 January 2024 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 --> ==অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪== প্ৰিয় Nayan j Nath, আশাকৰোঁ কুশলে আছে। এই বছৰৰে জানুৱাৰী মাহত ৪ তাৰিখৰ পৰা ১০ তাৰিখলৈ আয়োজিত “[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪]]’’ ত সম্পাদনা কৰি ৱিকিপিডিয়াক অধিক সমৃদ্ধ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত আপোনাৰ উৎসৰ্গীকৃত সেৱাৰ বাবে আপোনাক ধন্যবাদ আৰু কৃতজ্ঞতা জনালোঁ। এই সম্পাদনা মেলাৰ এগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰী হিচাপে আপোনাৰ প্ৰাপ্য মানপত্ৰৰ বাবে আমি আপোনাৰ বিষয়ে কিছু তথ্য জনাৰ প্ৰয়োজন। অনুগ্ৰহ কৰি তলত সন্নিৱিষ্ট [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMIVT9aT_t6OiX2EdJM2aQf0b9YojVczORcvZs_xxsO08R9A/viewform?usp=sf_link ফৰ্মখন] ভৰ্তি কৰি আমাক পৰৱৰ্তী কাৰ্যসূচী পালন কৰিবলৈ সহযোগ কৰক। আপোনাৰ সহযোগিতাই আমাৰ প্ৰেৰণা। (ইতিমধ্যেই যদি ফৰ্মখন পূৰণ কৰা হৈছে, তেন্তে দ্বিতীয়বাৰ পূৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই) আন্তৰিক শুভকামনা জানিব।<br> ধন্যবাদ। [[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:55, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.)<br> সংগঠক, <br/> অসমীয়া - বাংলা আন্তঃৱিকি সম্পাদনা মেলা ২০২৪ == অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |- |collspan="2"| |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক''' |- | [[File:Assamese–Bengali interwiki collaboration edit-a-thon Barnstar.png|left|90px]] | হে ৱিকিসতীৰ্থ, [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]-ত আপুনি দেখুওৱা আন্তৰিক উৎসাহ আৰু নিস্বাৰ্থ অৱদানৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাৰ শলাগ ল'লোঁ। ইয়াৰেই কৃতজ্ঞতা হিচাপে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনালৈ এই সামান্য পদকটি আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে। - <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:49, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.) |} == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}} -[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 13:57, 28 February 2024 (ইউ.টি.চি.) == সমন্বয়ক পদক == {| style="border: 2px solid #660033; background-color: #fff0f5; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; color: #1a0066; " | '''সমন্বয়ক পদক''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | হে ৱিকিসতীৰ্থ, বৰ্তমান অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত চলি থকা [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আৰু শেহতীয়াকৈ সমাপ্ত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]] সম্পাদনা মেলা দুখ্ন সুচলভাৱে চলাই নিয়াত আপুনি সমন্বয়ক হিচাপে যি ভূমিকা পালন কৰিছে, সেইয়া প্ৰকৃততেই প্ৰশংসাযোগ্য। পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ পৰা অনুৰূপ সহযোগিতা আশা কৰি উক্ত পদকটি আন্তৰিকতাৰে আপোনালৈ আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে-<br />'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ''' |} == কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন == {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | <big>''“এটোপ এটোপ কৰি ডাৱৰৰ পানী পৰি ভৰি গ'ল বহল সাগৰ, কণ কণ বালি চাহী ইটে সিটে লগ লাগি সাজি দিলে ধৰণী ডাঙৰ”''</big> প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ, চলিত বৰ্ষৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীৰ পৰা ৩১ মাৰ্চলৈকে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন ভাষাৰ লগতে [[অসমীয়া]] ভাষাইও স্থানীয়ভাৱে [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আয়োজন কৰিছিল৷ আপোনাক জনাবলৈ পাই আমি সুখী হৈছোঁ যে, সম্পাদনা-মেলাখনত অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ ১৩ গৰাকী স্বেচ্ছাসেৱকে অংশগ্ৰহণ কৰি [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-feminism-and-folklore ৫৪৬টা ভিন্ন বৈশিষ্ট্যৰ প্ৰবন্ধ] সংযোজন কৰে৷ এইসমূহ প্ৰবন্ধই ৱিকিপিডিয়াত নাৰীবাদ আৰু লোকগাথাৰ সমল বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে ইণ্টাৰনেটত অসমীয়া ভাষাৰ স্থিতিও সন্দেহাতীতভাৱে শক্তিশালী কৰিব৷ ইয়াৰ আঁৰতেই আছে আপোনালোকৰ দৰে নিষ্ঠাৱান স্বেচ্ছাসেৱকৰ নিৰৱচ্ছিন্ন অংশগ্ৰহণ আৰু সক্ৰিয় বৰঙণি৷ প্ৰিয় সুহৃদ, সম্পাদনা-মেলাত অংশ লৈ প্ৰতিযোগিতাখনৰ সৌষ্ঠৱ বঢ়োৱাৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ আপোনাৰ প্ৰতি সদায়েই কৃতজ্ঞ হৈ ৰ'ব৷ পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ সক্ৰিয়তা আমি আন্তৰিকতাৰে কামনা কৰিলোঁ৷ অভিনন্দন!! -'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ |} == Next Steps and Feedback Request for Feminism and Folklore Organizers == [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign draws to a close, I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2024'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on our Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, I kindly ask you to spare just 10 minutes to share your progress and achievements with us through a Google Form survey. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Here's the link to the survey: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfCkFONXlPVlakMmdh-BWtZp0orYBCSVvViJPbsjf2TIXAWvw/viewform?usp=sf_link Survey Google Form Link] Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, '''Feminism and Folklore International Team #WeTogether''' [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 08:26, 7 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == কিয় পঞ্জীয়ন ডিলিট কৰা হ’ল? == [[মোঃ সুন্নাত আলী মল্লিক]] লেখাটো কিয় ডিলিট কৰা হ’ল? ওপৰৰ তথ্যৰ উৎসসমূহৰ আধাৰত বাংলাদেশ স্বাধীনতা বঁটা বিজয়ীসকলৰ জীৱনী উপলব্ধ হোৱা পৃষ্ঠাটো তৈয়াৰ কৰা হৈছে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:16, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :[[ব্ৰিগেডিয়াৰ ৰঞ্জিত বৰঠাকুৰ]] এই পঞ্জীসমূহৰ কোনো উল্লেখ নাই কিন্তু কেনেকৈ জীয়াই থাকে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:19, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) ::গুগল ট্ৰান্সলেট ব্যৱহাৰ কৰি কোনো সংশোধন নকৰাকৈ পৃষ্ঠাটো সৃষ্টি কৰা হৈছিল। সেই প্ৰবন্ধটো অবোধগম্য অৰ্থাৎ অৰ্থহীন আছিল, সেয়ে ডিলিট কৰা হ’ল। সহজ সৰল ভাষাত সকলোৱে বুজি পোৱাকৈ প্ৰবন্ধ লিখক তেতিয়া ডিলিট কৰা নহয়। <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:08, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :::ইয়াৰোপৰি ব্যক্তিজনে স্বাধীনতাৰ বঁ‌টা পোৱা বুলি মিছাকৈয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। এনে ভ্ৰান্ত আৰু মিছা বিষয়ক ৱিকিত স্থান দিয়া নহয়। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:43, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) == Need to contact you regarding a photograph you had clicked == This is Preeti and I have sent you an email regarding a photograph you had clicked. Can you please contact me back. [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/223.185.131.24|223.185.131.24]] 08:10, 19 July 2024 (ইউ.টি.চি.) == Thank You for Your Contribution to Feminism and Folklore 2024! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|center|500px]] {{int:please-translate}} Dear Wikimedian, We extend our sincerest gratitude to you for making an extraordinary impact in the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition. Your remarkable dedication and efforts have been instrumental in bridging cultural and gender gaps on Wikipedia. We are truly grateful for the time and energy you've invested in this endeavor. As a token of our deep appreciation, we'd love to send you a special postcard. It serves as a small gesture to convey our immense thanks for your involvement in organizing the competition. To ensure you receive this token of appreciation, kindly fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeHYAhFA9Q5vUs9UA1N45TOUxUdSNO8igGTmg4oPUL_qXS1EQ/viewform?usp=sf_link this form] by August 15th, 2024. Looking ahead, we are thrilled to announce that we'll be hosting Feminism and Folklore in 2025. We eagerly await your presence in the upcoming year as we continue our journey to empower and foster inclusivity. Once again, thank you for being an essential part of our mission to promote feminism and preserve folklore on Wikipedia. With warm regards, '''Feminism and Folklore International Team'''. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:28, 21 July 2024 (ইউ.টি.চি.) </div>. <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}}-[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 12:15, 31 July 2024 (ইউ.টি.চি.) ==১০,০০০+ সম্পাদনা পদক== {{১০,০০০+ সম্পাদনা পদক}} <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:15, 1 September 2024 (ইউ.টি.চি.) == Real name == Do you have any other source that stated any other name of শংকৰদেৱ if not; don't remove that sourced one. Either you have to disprove the source or add a new better citation that claimed other name. You are an admin so keep an eye on your disruptive behaviours. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:47, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :'শংকৰবৰ' শব্দটো 'শংকৰবৰা' বুলি লিখাটো একপ্ৰকাৰৰ মূঢ়তাৰ পৰিচায়ক। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 04:54, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]]so correct it instead of removing, moreover how can you be so assured that it's শংকৰবৰ? Any Assamese Source? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:58, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]], As an admin, my role is not to research your assumptions but to enforce Wikipedia’s guidelines. The Dev Library is not an acceptable source for Wikipedia. It is your responsibility to verify the accuracy of your edits before submitting them. Wikipedia is not a platform for trial and error. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 19:00, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] It's been removed and you've locked that page since, but as an admin you shouldn't [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%86%E0%A6%B9%E0%A7%8B%E0%A6%AE_%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%8D%E0%A6%AF&diff=prev&oldid=433084 initiate an edit war] (3R) either. As an an admim you should obey the guidelines and use the discussion page too. Using a poor source can be reverted which you did instantly; but your usage of admin strength is highly questionable. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:04, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) :::::Already mentioned that it is not my duty to research on your assumptions. Have you addressed the misinformation you shared earlier? [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:05, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] First of all misinformation term isn't appropriate here as it's a wrong transliteraton. The /a/ in Latin alphabet can easily be misunderstood with া of Assamese alphabet, but you've locked the page which you shouldn't as it's not a repetitive vandalism or major disruptive behaviour. I talked here creating a section in your talk page '''Real name''' because that's all I can do to resolve. Reminding you there's a seperate section at the right side of an article known as '''আলোচনা''' , in future use that to resolve the disagreements instead of locking the page for nuances which is against the wikipedia guidelines. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:03, 2 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Regard a revert == Hey, sorry for my English. Don’t you think [[Special:diff/434420|this revert]] is wrong. I've just reverted a vandalism, or the edit I've reverted wasn’t vandalism. Regards, [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:40, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]], I am fully aware of the edit and the editor involved. The individual is one of my mentees, and this is not an act of vandalism. I appreciate your concern. Thank you. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:45, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :: Thanks for clarifying. But at the end, their edit were wrong by removing infobox template, and your revert were wrong too. You could've placed the correction, instead you reverted it, such an inexperienced behaviour like this I didn’t assumed from an Administrator. Although the language of this wiki is similar to my primary language (Bengali). Any suggestions to learn this (Assamese) language. [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:53, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::Actually, he accidentally removed the word 'Indian,' which led to a clash in the infobox and went unnoticed. After reverting the edit, I found the missing word and simply replaced it. In your case It is not appropriate to edit a wiki in a language without having proficiency in that language. I hope this will be taken into consideration in the future. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 02:15, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Feminism and Folklores 2024 Organizers Feedback == Dear Organizer, [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg | right | frameless]] We extend our heartfelt gratitude for your invaluable contributions to [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2024 Feminism and Folklore 2024]. Your dedication to promoting feminist perspectives on Wikimedia platforms has been instrumental in the campaign's success. To better understand your initiatives and impact, we invite you to participate in a short survey (5-7 minutes). Your feedback will help us document your achievements in our report and showcase your story in our upcoming blog, highlighting the diversity of [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore] initiatives. Click to participate in the [https://forms.gle/dSeoDP1r7S4KCrVZ6 survey]. By participating in the By participating in the survey, you help us share your efforts in reports and upcoming blogs. This will help showcase and amplify your work, inspiring others to join the movement. The survey covers: #Community engagement and participation #Challenges and successes #Partnership Thank you again for your tireless efforts in promoting [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore]. Best regards,<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 14:23, 26 October 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Reminder] Apply for Cycle 3 Grants by December 1st! == Dear Feminism and Folklore Organizers, We hope this message finds you well. We are excited to inform you that the application window for Wikimedia Foundation's Cycle 3 of our grants is now open. Please ensure to submit your applications by December 1st. For a comprehensive guide on how to apply, please refer to the Wiki Loves Folklore Grant Toolkit: https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki_Loves_Folklore_Grant_Toolkit Additionally, you can find detailed information on the Rapid Grant timeline here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Grants:Project/Rapid#Timeline We appreciate your continuous efforts and contributions to our campaigns. Should you have any questions or need further assistance, please do not hesitate to reach out: '''support@wikilovesfolkore.org''' Kind regards, <br> On behalf of the Wiki Loves Folklore International Team. <br> [[User:Joris Darlington Quarshie | Joris Darlington Quarshie]] ([[User talk:Joris Darlington Quarshie|talk]]) 08:39, 9 November 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Workshop] Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia == Dear Recipient,<br> We are excited to invite you to the third workshop in our Advocacy series, part of the Feminism and Folklore International Campaign. This highly anticipated workshop, titled <b>"Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia,"</b> will be led by the esteemed Alex Stinson, Lead Program Strategist at the Wikimedia Foundation. Don't miss this opportunity to gain valuable insights into forging effective partnerships. ===Workshop Objectives=== * <b>Introduction to Partnerships: </b>Understand the importance of building win-win relationships within the Wikimedia movement. * <b>Strategies for Collaboration: </b>Learn practical strategies for identifying and fostering effective partnerships. * <b>Case Studies:</b> Explore real-world examples of successful partnerships in the Wikimedia community. * <b>Interactive Discussions: </b>Engage in discussions to share experiences and insights on collaboration and advocacy. ===Workshop Details=== 📅 Date: 7th December 2024<br> ⏰ Time: 4:30 PM UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1733589000 Check your local time zone])<br> 📍 Venue: Zoom Meeting ===How to Join:=== Registration Link: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Identifying_Win-Win_Relationships_with_Partners_for_Wikimedia <br> Meeting ID: 860 4444 3016 <br> Passcode: 834088 We welcome participants to bring their diverse perspectives and stories as we drive into the collaborative opportunities within the Wikimedia movement. Together, we’ll explore how these partnerships can enhance our advocacy and community efforts. Thank you, Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 07:34, 03 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == এছিয়ান মাহৰ সহযোগী == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''এছিয়ান মাহৰ সহযোগী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | হে ৱিকিসতীৰ্থ, শেহতীয়াকৈ ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|এছিয়ান মাহ ২০২৪]] সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰি বৰঙণি আগবঢ়াই প্ৰতিযোগিতাখনি সাফল্যমণ্ডিত কৰাত আগভাগ লোৱাৰ বাবে কৃতজ্ঞতাস্বৰূপে আপোনালৈ এই সামান্য সন্মান আগবঢ়ালোঁ। আশা কৰোঁ এইবেলিৰ দৰে অহাবছৰো এইখিনি সময় আপুনি আমাৰ সৈতে সাহস হৈ থাকিব। ধন্যবাদেৰে, <br />— '''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ'''ৰ হৈ,<br />[[সদস্য:Rumi Borah~aswiki|ৰুমি বৰা]]<br />[[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]<br />[[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য কুমাৰ দাস]] |} [[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য]] ([[সদস্য বাৰ্তা:-chanakyakdas|বাৰ্তা]]) 13:20, 15 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2025 in Your Country == [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|frameless]] Dear Team, My name is Joris Darlington Quarshie (user: Joris Darlington Quarshie), and I am the Event Coordinator for the Wiki Loves Folklore 2025 (WLF) International campaign. Wiki Loves Folklore 2025 is a photographic competition aimed at highlighting folk culture worldwide. The annual international photography competition is held on Wikimedia Commons between the 1st of February and the 31st of March. This campaign invites photographers and enthusiasts of folk culture globally to showcase their local traditions, festivals, cultural practices, and other folk events by uploading photographs to Wikimedia Commons. As we celebrate the seventh anniversary of Wiki Loves Folklore, the international team is thrilled to invite Wikimedia affiliates, user groups, and organizations worldwide to host a local edition in their respective countries. This is an opportunity to bring more visibility to the folk culture of your region and contribute valuable content to the internet. * Please find the project page for this year’s edition at: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025 * To sign up and organize the event in your country, visit: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025/Organize If you wish to organize your local edition in either February or March instead of both months, feel free to let us know. In addition to the photographic competition, there will also be a Wikipedia writing competition called Feminism and Folklore, which focuses on topics related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture on Wikipedia. We welcome your team to organize both the photo and writing campaigns or either one of them in your local Wiki edition. If you are unable to organize both campaigns, feel free to share this opportunity with other groups or organizations in your region that may be interested. * You can find the Feminism and Folklore project page here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 * The page to sign up is: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page For any questions or to discuss further collaboration, feel free to contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. If your team wishes to connect via a meeting to discuss this further, please let us know. We look forward to your participation in Wiki Loves Folklore 2025 and to seeing the incredible folk culture of your region represented on Wikimedia Commons. Sincerely, The Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 08:50, 27 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> ==সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক== {{সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক}} -<span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 17:25, 27 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, My name is [[User:SAgbley|Stella Agbley]], and I am the Event Coordinator for the Feminism and Folklore 2025 (FnF) International campaign. We're thrilled to announce the Feminism and Folklore 2025 writing competition, held in conjunction with Wiki Loves Folklore 2025! This initiative focuses on enriching Wikipedia with content related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture. === Why Host the Competition? === * Empower voices: Provide a platform for discussions on feminism and its intersection with folk culture. * Enrich Wikipedia: Contribute valuable content to Wikipedia on underrepresented topics. * Raise awareness: Increase global understanding of these important issues. === Exciting Prizes Await! === We're delighted to acknowledge outstanding contributions with a range of prizes: **International Recognition:** * 1st Prize: $300 USD * 2nd Prize: $200 USD * 3rd Prize: $100 USD * Consolation Prizes (Top 10): $50 USD each **Local Recognition (Details Coming Soon!):** Each participating Wikipedia edition (out of 40+) will offer local prizes. Stay tuned for announcements! All prizes will be distributed in a convenient and accessible manner. Winners will receive major brand gift cards or vouchers equivalent to the prize value in their local currency. === Ready to Get Involved? === Learn more about Feminism and Folklore 2025: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 Feminism and Folklore 2025] Sign Up to Organize a Campaign: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page Campaign Sign-Up Page] === Collaboration is Key! === Whether you choose to organize both photo and writing competitions (Wiki Loves Folklore and Feminism and Folklore) or just one, we encourage your participation. If hosting isn't feasible, please share this opportunity with interested groups in your region. === Let's Collaborate! === For questions or to discuss further collaboration, please contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. We're happy to schedule a meeting to discuss details further. Together, let's celebrate women's voices and enrich Wikipedia with valuable content! Thank you, **Wiki Loves Folklore International Team** </div> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 23:02, 05 January 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26 January 2025 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Join Us Today: Amplify Women’s Stories on Wikipedia! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, {{quote|Join us this International Women’s Month to uncover hidden stories and reshape cultural narratives! Dive into an interactive workshop where we’ll illuminate gaps in folklore and women’s history on Wikipedia—and take action to ensure their legacies are written into history.}} Facilitated by '''Rosie Stephenson-Goodknight''', this workshop will explore how to identify and curate missing stories about women’s contributions to culture and heritage. Let’s work together to amplify voices that have been overlooked for far too long! == Event Details == * '''📅 Date''': Today (15 March 2025) * '''⏰ Time''': 4:00 PM UTC ([https://www.timeanddate.com/worldclock/converter.html Convert to your time zone]) * '''📍 Platform''': [https://us06web.zoom.us/j/87522074523?pwd=0EEz1jfr4i9d9Nvdm3ioTaFdRGZojJ.1 Zoom Link] * '''🔗 Session''': [[meta:Event:Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities|Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities]] * '''🆔 Meeting ID''': 860 8747 3266 * '''🔑 Passcode''': FNF@2025 == Participation == Whether you’re a seasoned editor or new to Wikipedia, this is your chance to contribute to a more inclusive historical record. ''Bring your curiosity and passion—we’ll provide the tools and guidance!'' '''Let’s make history ''her'' story too.''' See you there! Best regards,<br> '''Joris Quarshie'''<br> [[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]] <div style="margin-top:1em; text-align:center;"> Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|msg]]) 07:15, 24 March 2025 (UTC) </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;"> <div style="text-align: center;"> </div> '''Dear {{ROOTPAGENAME}}''', Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!<br> We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages. We also hope you continue to participate each year! '''Sincerely,<br>''' '''Wikipedia Asian Month User Group''' [[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]] </div> </div> <!-- Message sent by User:Betty2407@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&oldid=28584012 --> == Invitation: Gendering the Archive - Building Inclusive Folklore Repositories (April 30th) == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, You are invited to a hands-on session focused on [[meta:Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation|Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation]]. This online workshop will guide participants on how to create, edit, and expand gender-inclusive folklore articles and multimedia archives on Wikipedia and Wikidata. The session will be led by Rebecca Jeannette Nyinawumuntu. === Objectives === * '''Design Inclusive Repositories:''' Learn best practices for structuring folklore archives that foreground gender perspectives. * '''Hands-On Editing:''' Practice creating and improving articles and items on Wikipedia and Wikidata with a gender-inclusive lens. * '''Collaborative Mapping:''' Work in small groups to plan new entries and multimedia uploads that document underrepresented voices. * '''Advocacy & Outreach:''' Discuss strategies to promote and sustain these repositories within your local and online communities. === Details === * '''Date:''' 30th April 2025 * '''Day:''' Wednesday * '''Time:''' 16:00 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746028800 Check your local time zone]) * '''Venue:''' Online (Zoom) * '''Speaker:''' Rebecca Jeannette Nyinawumuntu (Co-founder, Wikimedia Rwanda & Community Engagement Director) === How to Join === * '''Zoom Link:''' [https://us06web.zoom.us/j/89158738825?pwd=ezEgXbAqwq9KEr499DvJxSzZyXSVQX Join here] * '''Meeting ID:''' 891 5873 8825 * '''Passcode:''' FNF@2025 * '''Add to Calendar:''' [https://zoom.us/meeting/tZ0scuGvrTMiGNH4I3T7EEQmhuFJkuCHL7Ci/ics?meetingMasterEventId=Xv247OBKRMWeJJ9LSbX2hA Add to your calendar] '''' === Agenda === # Welcome & Introductions: Opening remarks and participant roll-call. # Presentation: Overview of gender-inclusive principles and examples of folklore archives. # Hands-On Workshop: Step-by-step editing on Wikipedia and Wikidata—create or expand entries. # Group Brainstorm: Plan future repository items in breakout groups. # Q&A & Discussion: Share challenges, solutions, and next steps. # Closing Remarks: Summarise key takeaways and outline follow-up actions. We look forward to seeing you there! Best regards,<br> Stella<br> Feminism and Folklore Organiser -[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 10:28, 24 April 2025 (UTC) </div> </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> == You're invited: Feminism and Folklore Advocacy Session – June 20! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> Hello {{PAGENAME}} [[File:Feminism and Folklore logo.svg | right | frameless]] We are pleased to invite you to an inspiring session in the Feminism and Folklore International Campaign Advocacy Series titled: 🎙️ Documenting Indigenous Women’s Wisdom: The Role of Grandmothers and Elders<br> 🗓 Friday, June 20, 2025<br> ⏰ 4:00 PM UTC<br> 🌍 Online – [https://us06web.zoom.us/j/86470824823?pwd=s7ruwuxrradtJNcZLVT9EyClb8g7ho.1 Zoom link]<br> 👤 Facilitator: Obiageli Ezeilo (Wiki for Senior Citizens Network)<br> Join us as we explore how the oral teachings of grandmothers and elders preserve cultural heritage and influence today’s feminist movements. Learn how to document these narratives using Wikimedia platforms! 🔗 Event Page & Details: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Documenting_Indigenous_Women%E2%80%99s_Wisdom:_The_Role_of_Grandmothers_and_Elders This session includes:<br> ✔️ A keynote presentation<br> ✔️ Story-sharing interactive segment<br> ✔️ Q&A + tools for documenting women’s wisdom on Wikimedia<br> We hope to see you there! Warm regards,<br> Stella<br> On behalf of Feminism and Folklore Team<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 23:49, 17 June 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> ==Feedback regarding Assam Chapter Poster Wikimania 2025== Regarding: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg Hello, Please check the email that was forwarded to you 5 days ago regarding the poster you submitted for Wikimania 2025. There are some image attribution and license issues that need to be addressed. Thank you. -Rosie, Lead, Poster Session Wikimania 2025 (this is me: https://en.wikipedia.org/wiki/User:Rosiestep) --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 18:59, 16 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ===File:Wiki Loves Documentation - Assam Chapter Poster Wikimania 2025.jpg=== Hello, Thank you for your creativity in creating a poster for Wikimania 2025: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg However, it doesn't contain the required attribution and license for each photo (unless it's in a tiny print that I didn't notice). Information and instructions are here: https://wikimania.m.wikimedia.org/wiki/2025:Program/Poster_session Please let me know when you've uploaded a revised poster. DEADLINE: WEDNESDAY, 23 JULY 2025. Thank you. -[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 14:39, 21 July 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] Thank you for your information. The images have been updated with proper attribution and licensing. Kindly check the latest version [https://w.wiki/Eos$ here.] - [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 03:44, 22 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ::It is fine now. The Wikimania COT will print it in Nairobi! Thank you. --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 08:04, 23 July 2025 (ইউ.টি.চি.) == Question from [[User:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] (15:38, 25 August 2025) == hello ৰুবী সিংহ শীৰ্ষক মই লিখা প্ৰবন্ধটো sandbox ৰ পৰা স্থানান্তৰ কৰাৰ সময়ত দেখো যে info box ত মই add কৰা ৰূবী সিংহৰ ফটোখন নাই। wiki commons ত ফটোখন মই আপলোড কৰিছিলো। এতিয়া তাত নাই, ডিলিট কৰা হৈছে। কণ্ঠশিল্পী ৰুবী সিংহৰ ফটোখন শিল্পীগৰাকীৰ অনুমতি লৈ আপলোড কৰা হৈছিল। এই ক্ষেত্ৰত সহায় বিচাৰিছোঁ। --[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 15:38, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], ৱিকিপিডিয়া কমন্সৰ পৰা কিবা বাৰ্তা দিছে নেকি চাওক, ডিলিট কৰা সম্পৰ্কে। আপুনি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত পোনপটীয়াকৈ আপলোড কৰিব পাৰে। [https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ইয়াত আপলোড কৰিব পাৰে।] — <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 16:10, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ। প্ৰবন্ধটো প্ৰকাশ কৰা হ'ল যদিও চাবচোন। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5|2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5]] 14:02, 28 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], কমন্সত যিকোনো ফাইল আপলোড কৰিবলৈ হ'লে ফাইলৰ কপিৰাইট নিজৰ হাতত থাকিব লাগে, নতুবা গৰাকীয়ে দিয়া অনুমতি সম্পৰ্কত টিমলৈ মেইল কৰিব লগা হয়। এই নিয়ম উলংঘা কৰিলে ডিলিট কৰা হয়, বাৰেবাৰে একেটা ভুল কৰিলে গোলকীয় ভাৱে বাৰণ হোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:46, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ [[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 16:53, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ==অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা== অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলাৰ বিচাৰক তথা সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰা অৱদানকাৰীসকলক মান পত্ৰ প্ৰদান কৰাৰ বাবে তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছে৷ অনুগ্ৰহ কৰি সকলো অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfLRsqWU1u8Yfpe9Pp0WnAiog_gV93a8r6JE7MYQrDleJnarw/viewform?usp=header এই প্ৰ-পত্ৰখন] পূৰ কৰি সহযোগিতা আগবঢ়াই যেন৷ ধন্যবাদ! <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 10:55, 20 November 2025 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2026 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, Hope you’re doing well. I’m reaching out with some exciting updates about '''[[m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]'''. Thanks to the amazing support from organizers like you, the campaign has grown into one of the biggest and most collaborative initiatives in the entire Wikimedia movement. Your efforts have played a huge part in that, and we’re truly grateful. We’re hoping to make the 2026 edition even larger and even more community-driven. We’d be very happy to have you join again as an organizer. The sign-up process is simple this year: #Create your local event page (you can copy from the [[:m:Feminism_and_Folklore/Sample|sample]]) #Set up your Fountain or [https://tools.wikilovesfolklore.org/campwiz/ CampWiz] campaign. #Add your campaign link to the 2026 '''[[:m:Feminism_and_Folklore_2026/Project_Page|registration list]]''' The focus of the campaign remains the same - creating or expanding Wikipedia content on feminism, women’s issues, gender topics, and diverse folk traditions from around the world. International and local prizes will continue as before. '''Special Prize for 2026:''' Every participant will receive a Wikipedia 25 digital postcard as a token of appreciation for contributing to the global movement during Wikipedia’s 25th anniversary year. This will be sent to all contributors who take part in the campaign. We’re also adding an optional one-time internet and childcare support for organizers who may need extra assistance to carry out their local campaign. This is entirely optional and meant to help those who might otherwise face challenges in organizing. More details will be shared soon. If you’re unable to organize this year, no worries at all - please feel free to share the invitation with others in your community who might be interested. If you have any questions or would like to discuss plans, you can reach us on the [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026|talk page]] or by email. Looking forward to collaborating again, '''Wiki Loves Folklore International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 18:18, 12 December 2025 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=29792058 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wikimedian, We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;Checklist for Organizers Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us in upcoming office hours We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]]. Thank you and all the best, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 13:30, 18 January 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 --> == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 February 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> (This message was sent to [[:সদস্য:Nayan j Nath]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury == Hello {{PAGENAME}}!, Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts! To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have: * Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]: * Started promoting the campaign within your community. * Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified. * Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community. === Internet & Childcare Support === Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]''' Requests submitted after this date will not be entertained. === Important Participation Guidelines === * Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers). * If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us. === Community Engagement === * Keep your community active and motivated throughout the campaign. * Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally. * In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''. Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊ Thank you for your collaboration! ''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.'' Feminism and Folklore International Team. –[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 05:17, 16 February 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 --> == Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers == <div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, [[User:Tiven2240|Tiven2240]] on behalf of Feminism and Folklore International Team <nowiki>#WeTogether</nowiki> </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 11:57, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 --> == Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner. [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026. * You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]] * '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST''' With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply. For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page. Warm regards, <br> on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team ''This message was sent with [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) on 18:30, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.)'' </div> <!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&oldid=30389801 --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will week between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 18:30, 28 April 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30471712 --> == Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 == Dear Feminism and Folklore organiser, This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''. Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026. Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign. Best regards, '''Feminism and Folklore International Organizing Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 02:09, 3 June 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 --> == Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants. As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign. '''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions. '''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]''' Please submit your response by '''25 June 2026'''. Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future! Regards, '''Feminism and Folklore Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:05, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 --> == Thank you for being a part of Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your contributions helped make this year's [[:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign a great success, and we are truly grateful for your time, knowledge, and dedication to documenting women's stories and folklore on Wikimedia projects. As we reflect on this year's campaign and prepare for the next edition, we'd love to hear about your experience. Please take a few minutes to fill out our feedback form and share your thoughts and suggestions. As a token of our appreciation, everyone who completes the form will receive a '''special digital postcard'''! in their email. This year marks '''''25 years of Wikipedia''''', and the postcard has been created to celebrate this milestone and to recognize the incredible efforts of participants like you who continue to enrich free knowledge for the world. '''Form Link - [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdqFZN9IdWbAnZ_7DyG5bIsuq7KAkdsIxweC_TdPH9In-tthQ/viewform?usp=dialog here]''' Please complete the feedback form by '''25 June 2026'''. Thank you once again for making Feminism and Folklore 2026 a success. We hope to see you again in future campaigns! Best regards, Feminism and Folklore international Team. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 14:31, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704478 --> ==কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬== {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|150px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ - অৱদানকাৰী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ,<br /> ২০২৬ বৰ্ষৰ ১৫ জুলাইৰপৰা ১৫ আগষ্টলৈ [[:m:WikiConference India 2026|ৱিকিকনফাৰেন্স ইণ্ডিয়া, ২০২৬]]ৰ অংশ ৰূপে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬|কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬]] শীৰ্ষক সম্পাদনা-মেলাখনত আন্তৰিকতাৰে অংশগ্ৰহণ কৰি আপুনি যি সহযোগ আৰু অৱদান আগবঢ়ালে, তাৰ শলাগ ললোঁ আৰু অসমীয়া তথা মালয়ালম ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাক আমাৰ কৃতজ্ঞতা যাচিলোঁ। আপুনি সৰ্বদা সু-স্বাস্থ্যৰ অধিকাৰী হৈ থাকক আৰু ভৱিষ্যতলৈও অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আন্তৰিকতাৰে আপোনাৰ অৱদান আগবঢ়াই থাকক, এই কামনাৰে; কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ৰ আয়োজক কমিটিৰ হৈ, <br />[[সদস্য:JyotiPN|JyotiPN]] ([[সদস্য বাৰ্তা:JyotiPN|বাৰ্তা]]) 10:01, 20 August 2026 (ইউ.টি.চি.) |} ==মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা== {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:08, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :পৃষ্ঠাখনৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত আপোনাৰ লিখিব লগিয়াখিনি তথ্যসহ উল্লেখ কৰক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 15:57, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::প্ৰথম কথা হ'ল মটক টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি দিয়া বৰ্তমান মতটো একপক্ষীয় হয়। পাৰিলে এবাৰ মোৰ পুৰণি versionটো চাওক। তাত দুয়োটা মত আগবঢ়োৱা হৈছে। এ দুয়োটা মতৰ ওপৰত Sun Gogoi আৰু Ramirez নামৰ দুজন গৱেষকে নিজৰ ব্যক্তিগত মত ও আগবঢ়াইছিল, যিটো মোৰ Edit ত উল্লেখ কৰা আছিল। মই আলোচনা পৃষ্ঠাত কথা খিনি উল্লেখ কৰিম। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:04, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি উৎসসহ এটা সংশোধিত consensus draft প্ৰবন্ধটোৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত যোগ কৰিলোঁ। অনুগ্ৰহ কৰি সময় পালে সেইটো চাই মতামত দিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:01, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::ধন্যবাদ! এই পাঠ্যখিনি ৰিভিউ কৰি নিশ্চয়কৈ প্ৰকাশ কৰা হ'ব। লগতে আপোনাক এটা কথা বিনয়েৰে জনাও যে, ৱিকি সম্পৰ্কত যিকোনো আলোচনা আদিৰ বাবে মোৰ বাৰ্তা পৃষ্ঠাত বাৰ্তা দিব পাৰিব। ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গৈ এই সম্পৰ্কত কোনো আলোচনাৰ বাবে বাৰ্তা প্ৰেৰণ বা গেং আক্ৰমণৰ দৰে কাম নকৰিবলৈয়ো অনুৰোধ জনালোঁ। অন্যথা গোলকীয়ভাৱে এই আইডি বাৰণৰ বাবে অনুৰোধ কৰিবলৈ বাধ্য হ'ম। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। আশা কৰিছো আপুনি শীঘ্ৰে draft টো ৰিভিউ কৰি যোগ কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:59, 14 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}}তথ্য সমূহ উল্লেখ কৰা কাৰণে ধন্যবাদ। ::::* পিছে মটক ৰাজ্য বেংমৰা বিষয়ে থকা '''প্ৰাচীন ইতিহাস''' অংশটো ইতিহাস সন্মত নহয়।‌ বেংমৰা মটক ৰাজ্য প্ৰথম মটক ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহই হে স্থাপন কৰিছিল। চুকাফাৰ দিনৰ বা তাৰ আগৰ পৰা চুহুংমুঙৰ দিনৰ লৈকে তিপাম নামৰূপৰ‌ দৰে পাটকাই দাতিকাষৰীয়া কিছু অঞ্চল বাদ‌‌ দি সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড় তিনিচুকীয়া জিলা চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। বুৰঞ্জীত নিশ্চয় পাইছে চাগে ডিব্ৰুগড়ত‌ চুতীয়া আহোমৰ যুদ্ধ হৈছিল। কোনো এখন অসম বুৰঞ্জী বা ঐতিহাসিক গ্ৰন্থত চুকাফাৰ দিনত প্ৰাচীন মটক ৰাজ্য থকাৰ কথা উল্লেখ নাই। মৰাণ বা বৰাহীৰো সকলৰো ৰাজ্য বুলি নাছিল, অঞ্চল বুলি হে আছিল। বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” বা "ইশানী সেনাপতিৰ মতে" হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক।‌ ::::* লগতে বৰ্তমানৰ '''অসমীয়ালৈ অনুবাদিত বুৰঞ্জীত মটক''' অংশত “শ্ৰীধৰ দত্তই অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ...” বুলি লিখা বাক্যটো আঁতৰাবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। উদ্ধৃত দত্তৰ উৎসত তেওঁ “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে” গৈছে বুলি কোনো কথা নাই আৰু এনে scholarly majority প্ৰতিষ্ঠা কৰা কোনো review বা specialist source-ও দিয়া হোৱা নাই। বৰঞ্চ দত্তৰ ব্যাখ্যাৰ কেইবাটাও অংশ আন গৱেষণাৰ সৈতেও সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ডাম্বৰু ধৰ নাথে মটকক মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা ধৰ্মীয় আৰু সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে আৰু ঐতিহাসিক প্ৰসংগত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। Yasmin Saikia-ই চুকাফাৰ সময়ৰ লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। ফিলিপ ৰামিৰেজেও মৰাণ-মটকৰ বৰ্তমানৰ পৃথকীকৰণক মায়ামৰা সমাজৰ পিছৰ segmentary development-ৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে। একেটা মত সোন গগৈয়েও আগ বঢ়াইছে। সেয়ে দত্তৰ মতটোক “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীত” বুলি উল্লেখ কৰাটো [[WP:SYNTH]]।‌‌ ইয়াৰ সলনি পৃথক গৱেষকসকলৰ মত attribution-সহ উল্লেখ কৰাই [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:DUE]] অনুসৰি অধিক উপযুক্ত। বৰ্তমানৰ consensus draft-তো নাথ, দত্ত আৰু ৰামিৰেজৰ এই পৃথক কিন্তু পৰস্পৰ-সম্পৰ্কিত ব্যাখ্যাসমূহ ইতিমধ্যে উৎসসহ দিয়া হৈছে। ::::* একেদৰে টাই-মূলৰ দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি বিতৰ্কিত বক্তব্য Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা হৈছে। কিন্তু এই interpretation মূলতঃ কৰবী বৰুৱা গগৈ আৰু সংশ্লিষ্ট লেখকৰ ব্যাখ্যা। সেয়ে AjayDas ডাঙৰীয়াই ওপৰত পৰামৰ্শ দিয়াৰ দৰে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...”, “অমুকৰ মতে...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰা উচিত। একেদৰে বিপৰীত ব্যাখ্যাও “শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে...”, “ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে...”, “ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে...” বুলি উল্লেখ কৰিব পাৰি। কোনো disputed interpretation-ক Wikipedia-ৰ নিজৰ সিদ্ধান্ত হিচাপে নৰখিলে দুয়োপক্ষৰ মত থাকিব আৰু [[WP:NPOV]]/[[WP:DUE]] দুয়োটাই ৰক্ষা হ'ব। ::::* ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref name="Ramirez2014"/> ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে আমি মটক শব্দটো পুৰণি ঘটনা বোৰত দেখিলেও সেই সময়ত যে মটক বুলি আজিৰ দিনৰ দৰে জনগোষ্ঠী এটা আছিল, তাক কব নোৱাৰো। পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীবিদে আগৰ ঘটনা সমূহত সেই কালত প্ৰচলিত জাতিৰ নামো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। মৰাণ সকলক পাছৰ কালত মটকে কৈছিল। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:24, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনাক সকিয়াই দিয়াৰ পিছতো মোৰ ব্যক্তিগত ফোন নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি মোৰ সৈতে সংযোগ কৰিব কিয় বিচৰা হৈছে? :@[[সদস্য:দিব্য দত্ত|দিব্য দত্ত]],@[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]] এই সদস্য গৰাকীৰ ফালৰ পৰা "জনা শুনা এডমিন থকা হ'লে..." দৰে মন্তব্য, ৱিকিৰ এডমিনৰ ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গেং আক্ৰমণ, আৰু ব্যক্তিগত নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি ফোনকৰা আদি কামবোৰৰ বাবে বাৰণৰ বিচাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:08, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::মিছা অভিযোগ কিয় কৰিছে? মই কাকো ফোন কৰা নাই। এই পৃষ্ঠাখন ৰাজহুৱা কৈ সকলোৱে চাব পাৰে। গতিকে আপুনি মোক দোষাৰোপ কৰিব নোৱাৰে।‌Adminৰ দায়িত্বত আছে যেতিয়া শুদ্ধ ইতিহাস চালি জাৰি নিৰপেক্ষ ভাবে প্ৰকাশ কৰক। ওপৰত উল্লেখিত কথা কেইটা গুৰুত্ব দি বিচাৰ কৰক। Wikipediaত প্ৰাথমিক উৎস বিহীন তথ্য ভৰাবলৈ সহযোগ কৰাটো adminৰ দায়িত্বৰ বিপৰীতে যোৱা হৈছে। কিবা অসুবিধা থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত মতামত প্ৰকাশ কৰি সহযোগ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 12:34, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনালোকৰ উৎস অনুসৰি ইতিমধ্যেই পৃষ্ঠাখন ঠিক কৰা হৈছে। তথ্যউৎস নথকা ভাগবোৰত CN সাঁ‌চ সংযোগ কৰা হৈছে। প্ৰশাসক হ'ল বুলিয়েই প্ৰতি মুহূৰ্তত ৱিকিত সক্ৰিয় হৈ থকা নাযায়। গতিকে সময় লাগে। এই সময়খিনিত মোৰ সামাজিক মাধ্যমৰ একাউণ্টত কৰা মেছেজ, ফোনকল, ইত্যাদিবোৰৰ তথ্য মই ইতিমধ্যেই ৰাখিছোঁ। গতিকে, আপুনি জড়িত হয়নে নহয়, সেয়া নিশ্চিত ভাৱে প্ৰমাণিত হ'ব।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 12:53, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::: {{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। বুজি পাইছোঁ। বৰ্তমান সংস্কৰণটো অলপ অধিক balanced কৰা বাবে ধন্যবাদ। তথাপিও কেইটামান disputed বক্তব্য এতিয়াও attribution নোহোৱাকৈ factual voice-ত ৰৈ গৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি তলৰ কেইটা point পুনৰ বিবেচনা কৰিব, যেতিয়া সময় পাই: :::* '''টাই-মূল/ফু-খাও দাবীসমূহ attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি কথা Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখা আছে। এইবোৰ কৰবী বৰুৱা গগৈৰ বিশেষ interpretation। সেয়ে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰিলে দুয়োটা মত নিৰপেক্ষভাৱে ৰখা যায়। বিশেষকৈ তেওঁৰ নিজৰ উৎসত “Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King” বুলি আছে; অৰ্থাৎ এটা বিশেষ Tai family-ক ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা, সমগ্ৰ Matak জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি primary passage-টোৱে নিজে নকয়। এই broader conclusion লেখিকাৰ interpretation হিচাপেই উল্লেখ কৰা উচিত। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:V]] :::* '''“মূল টাই বুৰঞ্জীত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ আছে” দাবীটোৰ কোনো স্পষ্ট উৎস দেখা নাযায়।''' বৰ্তমান ইয়াৰ ওচৰত দিয়া citation দুটাত কেৱল “The king got a Tai family and named it Matak Patar” আৰু “The Matak descended from Phukhao family” বুলি আছে; Moran আৰু Matakক একেলগে দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। ফিলিপ ৰামিৰেজৰ ethnonym table-তো ''Môtok'' Ahom Buranji-ত আৰু ''Moran'' Assamese Buranji/colonial source-ত দেখা যায়; Ahom Buranji column-ত Moran দেখুওৱা হোৱা নাই। সেয়ে কোনো reliable secondary source-এ স্পষ্টকৈ Moran আৰু Môtokক Tai Buranji-ত পৃথক জনগোষ্ঠী বুলি চিনাক্ত নকৰালৈকে এই বাক্যটো আঁতৰোৱা উচিত। [[WP:V]] [[WP:SYNTH]] :::* '''Phukhao-ক স্থিৰ ancient ethnic lineage হিচাপে উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত Ramirez-ৰ qualification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা হওক:''' Philippe Ramirez-এ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। অৰ্থাৎ পাছৰ বুৰঞ্জী ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' কেৱল এটা fixed hereditary ethnicity বুজাইছিল বুলি ধৰি লোৱা সুৰক্ষিত নহয়। এই তথ্যটো Phukhao-ৰ Tai-lineage দাবীৰ ওচৰতেই উল্লেখ কৰিলে পাঠকে দুয়োটা interpretation বুজিব পাৰিব। ::::এইবুলি উল্লেখ কৰিব পাৰিব: ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে, মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ এক generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো মূলতঃ সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2023 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 |url=https://journals.openedition.org/moussons/9908 |quote=a generic term will prevail to refer to the rebels: not mayamara, used for the leaders of the sect, but phū khau an kao. }}</ref> সেয়ে পাছৰ বুৰঞ্জী-ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' শব্দটোক সদায় এটা স্থিৰ বংশগত বা পৃথক ethnic lineage হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা উচিত নহয়। :::* '''প্ৰাচীন Buranji ethnonym-ক ১৩শ শতিকাৰ contemporaneous ethnic label বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে ধৰা উচিত নহয়:''' Ramirez-এ Ahom Buranji-ৰ ethnonym-সমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা নাম হ'লেও ঘটনাটো সংঘটিত হোৱা সময়তেই সেই নাম ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি বুলি সতৰ্ক কৰিছে। সেয়ে Sukapha-ৰ ঘটনাৰ বিৱৰণত ''Môtok'' শব্দ পোৱা মানেই 1228-ৰ আগতেই আজিৰ অৰ্থত পৃথক Matak ethnicity আছিল বুলি established fact হিচাপে লিখা উচিত নহয়। ৰামিৰেজৰ মতে পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণত ''মটক'' বা আন কোনো ethnonym পোৱা মাত্ৰেই সেই ঘটনাৰ সময়তো আজিৰ অৰ্থত একে নামৰ এটা স্থিৰ জনগোষ্ঠী আছিল বুলি নিশ্চিতভাৱে ক'ব নোৱাৰি; পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীকাৰ বা redactor-এ তেওঁলোকৰ সময়ত প্ৰচলিত নাম পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণতো ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে। তাৰ ওপৰিও অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত সেই একে "Matak" উল্লেখ থকা ঘটনা বোৰত "মৰাণ" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ::::এইটো যোগ কৰিব পাৰিব: ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |pages=119–120 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=This gives us an access to the ethnonyms actually used in the chronicles, although in all likelihood not always to those actually used... }}</ref> তেওঁ বুৰঞ্জীসমূহক বিভিন্ন সময়ৰ তথ্য আৰু পুৰণি ঘটনাৰ পুনৰ্ব্যাখ্যা সামৰি লোৱা composite text হিচাপেও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |page=119 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=the buranjis ... are of a composite nature. They associate first-hand testimonies ... with older events passed down from earlier texts and possibly re-interpreted. }}</ref> :::* '''Lanmakhru-ৰ পৰিচয় attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ব্যাখ্যাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক “মটকসকলৰ মুখিয়াল” বুলি factual voice-ত লিখা আছে। কিন্তু য়াচমিন শইকীয়া আৰু আন secondary scholarship-ত একেজন লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে যদি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification ৰখা হয়, “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...” বুলি attribution দি parallel Moran identification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::বৰ্তমানৰ কৰবী‌ বৰুৱা গগৈৰ অনুচ্ছেদৰ পাছত উদাহৰণস্বৰূপে এইদৰে যোগ কৰিব পাৰি:য়াচমিন শইকীয়াই অৱশ্যে লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। তেওঁৰ মতে, চুকাফাৰ সময়ত নগাসকলৰ বিৰুদ্ধে আহোমসকলক সহায় কৰা “এই একেজন মৰাণ”ক পাছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম দিয়া হৈছিল আৰু তেওঁৰ পৰাই লানমাখ্ৰু বংশৰ সূচনা হয়।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 |quote=This same Moran fought against the Nagas to defend the Tai-Ahom settlers. }}</ref> বিৰিঞ্চি মেধীয়েও হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ ''পুৰণি অসম বুৰঞ্জী''ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক মৰাণ বুলি উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকে লিখিছে যে চুকাফাক বেঙেনা যোগান ধৰা লানমাখ্ৰু নামৰ এজন মৰাণে চুকাফাৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল।<ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 |quote=According to Goswami (1977 : 38) “Sukapha impressed by a Moran known as Lanmakhru, who supplied him brinjals.” }}</ref> ::::সেয়ে Lanmakhru-ক একমাত্ৰ “মটক মুখিয়াল” হিচাপে factual voice-ত চিনাক্ত কৰাৰ সলনি, কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification আৰু শইকীয়া/গোস্বামীৰ-ভিত্তিক Moran identification দুয়োটাকে attribution-সহ উল্লেখ কৰাই অধিক নিৰপেক্ষ। :::* '''editor-generated “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা হওক:''' প্ৰাচীন Tai/Ahom বাক্য দুটাৰ পাছত থকা “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” এতিয়াও citation-needed হৈ আছে। এই translation-সমূহ disputed historical conclusion-ৰ ভিত্তি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে। কোনো qualified published translation নথকালৈকে Wikipedia editor-ৰ নিজা translation ৰখা [[WP:PRIMARY]]/[[WP:OR]] সমস্যাজনক। :::* '''Ahom state formation-ৰ disputed দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ হওক:''' Sukapha-ই Tipamত “old Tai Mataks” লগ পোৱা, Matak chiefs-এ ৰাজ্য বিস্তাৰত সহায় কৰা, Naga-ৰ বিৰুদ্ধে Matak chief-এ সহায় কৰা—এইবোৰ মূলতঃ Karabi Baruah Gogoi-ৰ reconstruction। সেয়ে factual voice-ৰ সলনি “গগৈৰ মতে...” বুলি লিখা উচিত, বিশেষকৈ Lanmakhru-ৰ Moran identification-ৰ সৈতে মতভেদ থকাৰ বাবে। ::::মোৰ মূল অনুৰোধ হৈছে—কোনো মত আঁতৰোৱা নহয়; disputed claim-সমূহৰ ক্ষেত্ৰত একে standard-এ attribution ব্যৱহাৰ কৰা। Dutta/Nath/Ramirez-ৰ মত যদি “X-ৰ মতে” বুলি দিয়া হয়, Karabi Baruah Gogoi/Senapoti-ৰ interpretation-ও একেদৰে attribution-সহ দিয়াই [[WP:NPOV]] অনুসৰি অধিক নিৰপেক্ষ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 13:30, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::{{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি ওপৰৰ তথ্য সমূহ বিশ্লেষণ কৰি যোগ কৰক। "মটক জনগোষ্ঠী"ৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত KhiLanTziয়ে যি "মটক" শব্দটো আহোম বুৰঞ্জীত থকা উল্লেখ দেখোৱাই "আহোমিকৰণ" কৰিব বিচাৰিছে, সেইটো [[WP:NPOV]], [[WP:SYNTH]], [[WP:OR]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব কাৰণ বুৰঞ্জীত কোনো এটা শব্দ আহোম লিপিত উল্লেখ কৰা থাকিলেই সেই শব্দ আহোম ভাষাৰ হৈ নাযায়।‌ আহোম লিপিৰ "আহোম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থখনত বিভিন্ন জাতি, ঠাই, নদী, ব্যক্তিৰ নাম, ইত্যাদি মূল ৰূপতে লিখা হৈছে (যেনে: মিচিমি, মিৰি, কোচ, কলিতা, নৰনাৰায়ণ, ধীৰনাৰায়ণ, মীৰ জুমলা, নাৰায়ণপুৰ, গুৱাহাটী, ইত্যাদি)। আহোম লিপিত উল্লেখ থাকিলেই এই শব্দ সমূহৰ গুৰি আহোম ভাষাত থকাটো নুবুজায়। তেনেকৈ দেখোন এনে ধৰণৰ প্ৰতিটো Wikipediaৰ পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপিত শব্দসমূহ লিখিব লাগিব। ইয়াৰ ওপৰিও অন্য ইতিহাসবিদে মটক শব্দৰ অন্য উৎস দিছে। সেইবাবে এই বিকৃতি কৰণ গ্ৰহণ নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। :::::{{ping|Gitartha.bordoloi}} ওপৰত উল্লেখিত কথাটোলৈ মন কৰিব। ইয়াত [[WP:SYNTH]], [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:OR]]ৰ উলঙ্ঘন কৰি একো উপযুক্ত তথ্য নথকাকৈ KhiLanTziয়ে "মটক জনগোষ্ঠীৰ" পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপি ব্যৱহাৰ কৰিব বিচাৰিছে। এই লিংকটো চাব: [https://as.wikipedia.org/wiki/বাৰ্তা:মটক_জনগোষ্ঠী#h-Native_name-20260921132600]। ::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:25, 23 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :: WP:Harass, WP:Outing এইবোৰ গুৰুতৰ অভিযোগ আৰু UCC-ৰ পৰিপন্থী। এয়া সঁচা প্ৰমাণিত হ'লে বা দুনাই অভিযোগ উত্থাপন হ'লে ৱিকিমিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি পৰৱৰ্তী পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হ'ব। মতবিৰোধ সমাধান নোহোৱালৈকে নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধকেইটাও সুৰক্ষিত কৰি ৰখা হ'ব। অন্য প্ৰবন্ধতো WP:NPOV আওকাণ কৰি একপক্ষীয় মত প্ৰকাশ কৰাৰ চেষ্টা নকৰিব। [[সদস্য:Gitartha.bordoloi|— গীতাৰ্থ বৰদলৈ]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Gitartha.bordoloi|বাৰ্তা]]) 17:22, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::{{ping|Gitartha.bordoloi}} আপুনি ভূল পৃষ্ঠা টো lock কৰিছে। মতবিৰোধ [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠাত হোৱা নাই, [[মটক জনগোষ্ঠী]] পৃষ্ঠাত হৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠা unlock কৰি দিয়ক। তাত কাৰো মাজত একো মতবিৰোধ হোৱা নাই। মই তাত বহুতো তথ্য আৰু উৎস যোগ কৰিবলৈ আছে। সেই বাবে under-construction tag টো‌ লগোৱা আছে। সেই পৃষ্ঠাত কাৰোৰে মাজত একো edit war হোৱা নাই। একো বিৰ্তক নথকা পেজ এটা বিনা কাৰণত lock কৰাটো Wikipediaৰ আইন বিপৰীতে যোৱা নহ'ব নে? ধন্যবাদ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:50, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] @[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]]@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] মটক বুৰঞ্জীত প্ৰথম উল্লেখ হৈছিল। এই নামটোৰ আহোম লিপিত লিখা উচিত। ভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বাবে আহোম ভাষাত নিজা নাম আছে যেনে চুটিয়াসকলক তিউৰা, মিচিংসকলক পাং দিন, ডফলা সকলক খিলিমি আদি নামেৰে উল্লেখ আছে পিচে মটক সকলক মটক বুলিয়েই উল্লেখ আছে। মই কোনো নিজা অনুমানত সম্পাদনা নকৰোঁ। উৎস থাকিলেহে কৰোঁ যেনে: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> চুন গগৈ ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined}}<ref>“In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined.” {{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater „Matak‟ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |pages=31–36 |date=2018 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |page=31 |issn=2348-0084 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref>সৃষ্টিধৰ দত্তই নিজৰ পুথিৰ ১৯৬৮ চনত অনুষ্ঠিত সদৌ অসম মটক সন্মিলন, তিনিচুকীয়া অধিৱেশনৰ সভাপতিৰ ভাষণৰ লগতে বি. দাসে “বুৰঞ্জী মটক মৰাণ”ত লিখা তথ্য , জে. তালুকদাৰে ১৯৭৬ চনত “মটক শব্দৰ উৎপত্তি ও তাৎপৰ্য”ত লিখা তথ্যৰ উধৃতি দি উল্লেখ কৰিছে {{Quote|In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man}}<ref>“In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man.” {{Cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=Mataks and Their Kingdom |date=2024 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up |publisher=Internet Archive |page=6 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:04, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) agrwqwt3nt08veofj97innn516mmumj 638810 638799 2026-09-26T18:11:24Z KhiLanTzi 23530 /* মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা */ 638810 wikitext text/x-wiki {{/Archive}} == Invitation to Rejoin the [https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:Translation_task_force Healthcare Translation Task Force] == [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|right|frameless|125px]] You have been a [https://mdwiki.toolforge.org/prior/index.php medical translators within Wikipedia]. We have recently relaunched our efforts and invite you to [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php join the new process]. Let me know if you have questions. Best [[User:Doc James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] ([[User talk:Doc James|talk]] · [[Special:Contributions/Doc James|contribs]] · [[Special:EmailUser/Doc James|email]]) 12:34, 13 August 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_translators/40&oldid=25451578 --> == Image Description Month in India Campaign == Dear Wikimedian, A2K has conducted an online activity or campaign which is an ongoing Image Description Month in India description-a-thon, a collaborative effort known as [[:m:Image Description Month|Image Description Month]]. This initiative aims to enhance image-related content across Wikimedia projects and is currently underway, running from October 1st to October 31st, 2023. Throughout this event, our focus remains centered on three primary areas: Wikipedia, Wikidata, and Wikimedia Commons. We have outlined several tasks, including the addition of captions to images on Wikipedia, the association of images with relevant Wikidata items, and improvements in the organization, categorization, and captions of media files on Wikimedia Commons. To participate, please visit our dedicated [[:m:CIS-A2K/Events/Image Description Month in India|event page]]. We encourage you to sign up on the respective meta page and generously contribute your time and expertise to make essential and impactful edits. Should you have any questions or require further information, please do not hesitate to reach out to me at nitesh@cis-india.org or [[User talk:Nitesh (CIS-A2K)|Nitesh (CIS-A2K)]]. Your active participation will play a significant role in enriching Wikimedia content, making it more accessible and informative for users worldwide. Join us in this ongoing journey of improvement and collaboration. Regards [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 16:09, 10 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Satpal_(CIS-A2K)/Mahatma_Gandhi_2020_edit-a-thon_Participants&oldid=20516231 --> == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য অংশটো কিয় আতৰাই দিলে? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:53, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :ইমানদিনৰ ৱিকি অভিজ্ঞতাৰ পৰা এইকথা আপুনি নিশ্চয় জানে যে, ইয়াত কোনো মৌলিক চিন্তা, গৱেষণা বা নিজা কোনো পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰা নহয়। আপোনাৰ উক্ত অংশটোৱে এনে ভাৱৰ বাদে প্ৰবন্ধটোত কোনো সমল যোগোৱা নাই, ইয়াৰোপৰি উক্ত অংশত প্ৰয়োজনীয় তথ্যসূত্ৰৰো অভাৱ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:04, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::মৌলিক গৱেষণা নহয় Srivastava, K. P. (1996) ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লিখা হৈছিল। যিটো প্ৰকাশিত উৎস। অপ্ৰকাশিত উৎস দিলে মৌলিক গৱেষণা হ'ল হয়! আৰু তাত থকা প্ৰতিটো শাৰীৰ ওপৰত বৈজ্ঞানিক উৎস আছে। কিন্তু অতিৰিক্ত উৎস মই প্ৰদান কৰালৈকে আপুনি ৰখিল জানো?? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:44, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :::আপুনি লিখা বাক্য আদিৰ ধৰণ মৌলিক হৈছে। ৱিকিশৈলী বৰ্তাই সঠিক তথ্যসূত্ৰ প্ৰদান কৰি লিখক, তেতিয়া ক'ব লগা বা মচিবলগা একো নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:23, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::::পূৰ্বৰ এজন সম্পাদকে এই অংশ লিখিছিল মই লিখা নাই মই মাত্ৰ ঘূৰাই দিছোঁ আৰু ৰচনাশৈলী আৰু নতুন উৎস দিয়াৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিলোঁ কিন্তু আপুনি উভতাই দিলে। তেঁওৰ ৰচনাশৈলী ঠিক নাছিল কিন্তু সেয়া মৌলিক গৱেষণা বা উৎস বিহীন নাছিল আৰু আতৰাই দিয়াৰ যোগ্যও নাছিল কাৰণ তেওঁ Srivastava, K. P. (1996) অনুসৰি লিখিছিল কিন্তু উৎস প্ৰসংগ সঠিক ভাবে বহাব জনা নাছিল। আনকি তেওঁ Heading তে উৎস দিছিল। ৰচনাশৈলী ঠিক নহলে বা সম্পাদনা কৰিব ভালকৈ নাজানিলে wikify সাঁচৰ প্ৰয়োগ কৰিলে বা শুধৰাই দিলে ভাল হ'ব, উভতাই দিলে [[ৱিকিপিডিয়া:অনুগ্ৰহ কৰি নতুন সদস্যক বেয়া ব্যৱহাৰ নকৰিব|WP:BITE]] হবগৈ চাগৈ! [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 12:02, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&project=all&year=2023&start=Filter joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. Consider joining '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|here]]''', there are no associated costs and we look forwards to working together in 2024. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Medical_Editors_2023&oldid=26031072 --> == Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear {{PAGENAME}}, Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!. We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia. This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles. To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps: # Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> # Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}). # Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})". # Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31). # Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section). # Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also. # Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next. # In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference. # Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members. # Click next to review and then click on save. With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below. # '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page. # '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard. # '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline. # '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage. # '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem. # '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability. # '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented. Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email. We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024. Thank you and Best wishes, '''Feminism and Folklore 2024 International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 06:51, 18 January 2024 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 --> ==অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪== প্ৰিয় Nayan j Nath, আশাকৰোঁ কুশলে আছে। এই বছৰৰে জানুৱাৰী মাহত ৪ তাৰিখৰ পৰা ১০ তাৰিখলৈ আয়োজিত “[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪]]’’ ত সম্পাদনা কৰি ৱিকিপিডিয়াক অধিক সমৃদ্ধ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত আপোনাৰ উৎসৰ্গীকৃত সেৱাৰ বাবে আপোনাক ধন্যবাদ আৰু কৃতজ্ঞতা জনালোঁ। এই সম্পাদনা মেলাৰ এগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰী হিচাপে আপোনাৰ প্ৰাপ্য মানপত্ৰৰ বাবে আমি আপোনাৰ বিষয়ে কিছু তথ্য জনাৰ প্ৰয়োজন। অনুগ্ৰহ কৰি তলত সন্নিৱিষ্ট [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMIVT9aT_t6OiX2EdJM2aQf0b9YojVczORcvZs_xxsO08R9A/viewform?usp=sf_link ফৰ্মখন] ভৰ্তি কৰি আমাক পৰৱৰ্তী কাৰ্যসূচী পালন কৰিবলৈ সহযোগ কৰক। আপোনাৰ সহযোগিতাই আমাৰ প্ৰেৰণা। (ইতিমধ্যেই যদি ফৰ্মখন পূৰণ কৰা হৈছে, তেন্তে দ্বিতীয়বাৰ পূৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই) আন্তৰিক শুভকামনা জানিব।<br> ধন্যবাদ। [[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:55, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.)<br> সংগঠক, <br/> অসমীয়া - বাংলা আন্তঃৱিকি সম্পাদনা মেলা ২০২৪ == অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |- |collspan="2"| |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক''' |- | [[File:Assamese–Bengali interwiki collaboration edit-a-thon Barnstar.png|left|90px]] | হে ৱিকিসতীৰ্থ, [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]-ত আপুনি দেখুওৱা আন্তৰিক উৎসাহ আৰু নিস্বাৰ্থ অৱদানৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাৰ শলাগ ল'লোঁ। ইয়াৰেই কৃতজ্ঞতা হিচাপে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনালৈ এই সামান্য পদকটি আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে। - <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:49, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.) |} == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}} -[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 13:57, 28 February 2024 (ইউ.টি.চি.) == সমন্বয়ক পদক == {| style="border: 2px solid #660033; background-color: #fff0f5; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; color: #1a0066; " | '''সমন্বয়ক পদক''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | হে ৱিকিসতীৰ্থ, বৰ্তমান অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত চলি থকা [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আৰু শেহতীয়াকৈ সমাপ্ত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]] সম্পাদনা মেলা দুখ্ন সুচলভাৱে চলাই নিয়াত আপুনি সমন্বয়ক হিচাপে যি ভূমিকা পালন কৰিছে, সেইয়া প্ৰকৃততেই প্ৰশংসাযোগ্য। পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ পৰা অনুৰূপ সহযোগিতা আশা কৰি উক্ত পদকটি আন্তৰিকতাৰে আপোনালৈ আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে-<br />'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ''' |} == কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন == {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | <big>''“এটোপ এটোপ কৰি ডাৱৰৰ পানী পৰি ভৰি গ'ল বহল সাগৰ, কণ কণ বালি চাহী ইটে সিটে লগ লাগি সাজি দিলে ধৰণী ডাঙৰ”''</big> প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ, চলিত বৰ্ষৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীৰ পৰা ৩১ মাৰ্চলৈকে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন ভাষাৰ লগতে [[অসমীয়া]] ভাষাইও স্থানীয়ভাৱে [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আয়োজন কৰিছিল৷ আপোনাক জনাবলৈ পাই আমি সুখী হৈছোঁ যে, সম্পাদনা-মেলাখনত অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ ১৩ গৰাকী স্বেচ্ছাসেৱকে অংশগ্ৰহণ কৰি [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-feminism-and-folklore ৫৪৬টা ভিন্ন বৈশিষ্ট্যৰ প্ৰবন্ধ] সংযোজন কৰে৷ এইসমূহ প্ৰবন্ধই ৱিকিপিডিয়াত নাৰীবাদ আৰু লোকগাথাৰ সমল বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে ইণ্টাৰনেটত অসমীয়া ভাষাৰ স্থিতিও সন্দেহাতীতভাৱে শক্তিশালী কৰিব৷ ইয়াৰ আঁৰতেই আছে আপোনালোকৰ দৰে নিষ্ঠাৱান স্বেচ্ছাসেৱকৰ নিৰৱচ্ছিন্ন অংশগ্ৰহণ আৰু সক্ৰিয় বৰঙণি৷ প্ৰিয় সুহৃদ, সম্পাদনা-মেলাত অংশ লৈ প্ৰতিযোগিতাখনৰ সৌষ্ঠৱ বঢ়োৱাৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ আপোনাৰ প্ৰতি সদায়েই কৃতজ্ঞ হৈ ৰ'ব৷ পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ সক্ৰিয়তা আমি আন্তৰিকতাৰে কামনা কৰিলোঁ৷ অভিনন্দন!! -'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ |} == Next Steps and Feedback Request for Feminism and Folklore Organizers == [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign draws to a close, I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2024'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on our Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, I kindly ask you to spare just 10 minutes to share your progress and achievements with us through a Google Form survey. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Here's the link to the survey: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfCkFONXlPVlakMmdh-BWtZp0orYBCSVvViJPbsjf2TIXAWvw/viewform?usp=sf_link Survey Google Form Link] Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, '''Feminism and Folklore International Team #WeTogether''' [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 08:26, 7 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == কিয় পঞ্জীয়ন ডিলিট কৰা হ’ল? == [[মোঃ সুন্নাত আলী মল্লিক]] লেখাটো কিয় ডিলিট কৰা হ’ল? ওপৰৰ তথ্যৰ উৎসসমূহৰ আধাৰত বাংলাদেশ স্বাধীনতা বঁটা বিজয়ীসকলৰ জীৱনী উপলব্ধ হোৱা পৃষ্ঠাটো তৈয়াৰ কৰা হৈছে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:16, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :[[ব্ৰিগেডিয়াৰ ৰঞ্জিত বৰঠাকুৰ]] এই পঞ্জীসমূহৰ কোনো উল্লেখ নাই কিন্তু কেনেকৈ জীয়াই থাকে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:19, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) ::গুগল ট্ৰান্সলেট ব্যৱহাৰ কৰি কোনো সংশোধন নকৰাকৈ পৃষ্ঠাটো সৃষ্টি কৰা হৈছিল। সেই প্ৰবন্ধটো অবোধগম্য অৰ্থাৎ অৰ্থহীন আছিল, সেয়ে ডিলিট কৰা হ’ল। সহজ সৰল ভাষাত সকলোৱে বুজি পোৱাকৈ প্ৰবন্ধ লিখক তেতিয়া ডিলিট কৰা নহয়। <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:08, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :::ইয়াৰোপৰি ব্যক্তিজনে স্বাধীনতাৰ বঁ‌টা পোৱা বুলি মিছাকৈয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। এনে ভ্ৰান্ত আৰু মিছা বিষয়ক ৱিকিত স্থান দিয়া নহয়। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:43, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) == Need to contact you regarding a photograph you had clicked == This is Preeti and I have sent you an email regarding a photograph you had clicked. Can you please contact me back. [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/223.185.131.24|223.185.131.24]] 08:10, 19 July 2024 (ইউ.টি.চি.) == Thank You for Your Contribution to Feminism and Folklore 2024! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|center|500px]] {{int:please-translate}} Dear Wikimedian, We extend our sincerest gratitude to you for making an extraordinary impact in the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition. Your remarkable dedication and efforts have been instrumental in bridging cultural and gender gaps on Wikipedia. We are truly grateful for the time and energy you've invested in this endeavor. As a token of our deep appreciation, we'd love to send you a special postcard. It serves as a small gesture to convey our immense thanks for your involvement in organizing the competition. To ensure you receive this token of appreciation, kindly fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeHYAhFA9Q5vUs9UA1N45TOUxUdSNO8igGTmg4oPUL_qXS1EQ/viewform?usp=sf_link this form] by August 15th, 2024. Looking ahead, we are thrilled to announce that we'll be hosting Feminism and Folklore in 2025. We eagerly await your presence in the upcoming year as we continue our journey to empower and foster inclusivity. Once again, thank you for being an essential part of our mission to promote feminism and preserve folklore on Wikipedia. With warm regards, '''Feminism and Folklore International Team'''. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:28, 21 July 2024 (ইউ.টি.চি.) </div>. <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}}-[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 12:15, 31 July 2024 (ইউ.টি.চি.) ==১০,০০০+ সম্পাদনা পদক== {{১০,০০০+ সম্পাদনা পদক}} <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:15, 1 September 2024 (ইউ.টি.চি.) == Real name == Do you have any other source that stated any other name of শংকৰদেৱ if not; don't remove that sourced one. Either you have to disprove the source or add a new better citation that claimed other name. You are an admin so keep an eye on your disruptive behaviours. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:47, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :'শংকৰবৰ' শব্দটো 'শংকৰবৰা' বুলি লিখাটো একপ্ৰকাৰৰ মূঢ়তাৰ পৰিচায়ক। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 04:54, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]]so correct it instead of removing, moreover how can you be so assured that it's শংকৰবৰ? Any Assamese Source? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:58, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]], As an admin, my role is not to research your assumptions but to enforce Wikipedia’s guidelines. The Dev Library is not an acceptable source for Wikipedia. It is your responsibility to verify the accuracy of your edits before submitting them. Wikipedia is not a platform for trial and error. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 19:00, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] It's been removed and you've locked that page since, but as an admin you shouldn't [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%86%E0%A6%B9%E0%A7%8B%E0%A6%AE_%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%8D%E0%A6%AF&diff=prev&oldid=433084 initiate an edit war] (3R) either. As an an admim you should obey the guidelines and use the discussion page too. Using a poor source can be reverted which you did instantly; but your usage of admin strength is highly questionable. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:04, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) :::::Already mentioned that it is not my duty to research on your assumptions. Have you addressed the misinformation you shared earlier? [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:05, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] First of all misinformation term isn't appropriate here as it's a wrong transliteraton. The /a/ in Latin alphabet can easily be misunderstood with া of Assamese alphabet, but you've locked the page which you shouldn't as it's not a repetitive vandalism or major disruptive behaviour. I talked here creating a section in your talk page '''Real name''' because that's all I can do to resolve. Reminding you there's a seperate section at the right side of an article known as '''আলোচনা''' , in future use that to resolve the disagreements instead of locking the page for nuances which is against the wikipedia guidelines. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:03, 2 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Regard a revert == Hey, sorry for my English. Don’t you think [[Special:diff/434420|this revert]] is wrong. I've just reverted a vandalism, or the edit I've reverted wasn’t vandalism. Regards, [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:40, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]], I am fully aware of the edit and the editor involved. The individual is one of my mentees, and this is not an act of vandalism. I appreciate your concern. Thank you. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:45, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :: Thanks for clarifying. But at the end, their edit were wrong by removing infobox template, and your revert were wrong too. You could've placed the correction, instead you reverted it, such an inexperienced behaviour like this I didn’t assumed from an Administrator. Although the language of this wiki is similar to my primary language (Bengali). Any suggestions to learn this (Assamese) language. [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:53, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::Actually, he accidentally removed the word 'Indian,' which led to a clash in the infobox and went unnoticed. After reverting the edit, I found the missing word and simply replaced it. In your case It is not appropriate to edit a wiki in a language without having proficiency in that language. I hope this will be taken into consideration in the future. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 02:15, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Feminism and Folklores 2024 Organizers Feedback == Dear Organizer, [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg | right | frameless]] We extend our heartfelt gratitude for your invaluable contributions to [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2024 Feminism and Folklore 2024]. Your dedication to promoting feminist perspectives on Wikimedia platforms has been instrumental in the campaign's success. To better understand your initiatives and impact, we invite you to participate in a short survey (5-7 minutes). Your feedback will help us document your achievements in our report and showcase your story in our upcoming blog, highlighting the diversity of [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore] initiatives. Click to participate in the [https://forms.gle/dSeoDP1r7S4KCrVZ6 survey]. By participating in the By participating in the survey, you help us share your efforts in reports and upcoming blogs. This will help showcase and amplify your work, inspiring others to join the movement. The survey covers: #Community engagement and participation #Challenges and successes #Partnership Thank you again for your tireless efforts in promoting [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore]. Best regards,<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 14:23, 26 October 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Reminder] Apply for Cycle 3 Grants by December 1st! == Dear Feminism and Folklore Organizers, We hope this message finds you well. We are excited to inform you that the application window for Wikimedia Foundation's Cycle 3 of our grants is now open. Please ensure to submit your applications by December 1st. For a comprehensive guide on how to apply, please refer to the Wiki Loves Folklore Grant Toolkit: https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki_Loves_Folklore_Grant_Toolkit Additionally, you can find detailed information on the Rapid Grant timeline here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Grants:Project/Rapid#Timeline We appreciate your continuous efforts and contributions to our campaigns. Should you have any questions or need further assistance, please do not hesitate to reach out: '''support@wikilovesfolkore.org''' Kind regards, <br> On behalf of the Wiki Loves Folklore International Team. <br> [[User:Joris Darlington Quarshie | Joris Darlington Quarshie]] ([[User talk:Joris Darlington Quarshie|talk]]) 08:39, 9 November 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Workshop] Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia == Dear Recipient,<br> We are excited to invite you to the third workshop in our Advocacy series, part of the Feminism and Folklore International Campaign. This highly anticipated workshop, titled <b>"Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia,"</b> will be led by the esteemed Alex Stinson, Lead Program Strategist at the Wikimedia Foundation. Don't miss this opportunity to gain valuable insights into forging effective partnerships. ===Workshop Objectives=== * <b>Introduction to Partnerships: </b>Understand the importance of building win-win relationships within the Wikimedia movement. * <b>Strategies for Collaboration: </b>Learn practical strategies for identifying and fostering effective partnerships. * <b>Case Studies:</b> Explore real-world examples of successful partnerships in the Wikimedia community. * <b>Interactive Discussions: </b>Engage in discussions to share experiences and insights on collaboration and advocacy. ===Workshop Details=== 📅 Date: 7th December 2024<br> ⏰ Time: 4:30 PM UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1733589000 Check your local time zone])<br> 📍 Venue: Zoom Meeting ===How to Join:=== Registration Link: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Identifying_Win-Win_Relationships_with_Partners_for_Wikimedia <br> Meeting ID: 860 4444 3016 <br> Passcode: 834088 We welcome participants to bring their diverse perspectives and stories as we drive into the collaborative opportunities within the Wikimedia movement. Together, we’ll explore how these partnerships can enhance our advocacy and community efforts. Thank you, Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 07:34, 03 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == এছিয়ান মাহৰ সহযোগী == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''এছিয়ান মাহৰ সহযোগী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | হে ৱিকিসতীৰ্থ, শেহতীয়াকৈ ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|এছিয়ান মাহ ২০২৪]] সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰি বৰঙণি আগবঢ়াই প্ৰতিযোগিতাখনি সাফল্যমণ্ডিত কৰাত আগভাগ লোৱাৰ বাবে কৃতজ্ঞতাস্বৰূপে আপোনালৈ এই সামান্য সন্মান আগবঢ়ালোঁ। আশা কৰোঁ এইবেলিৰ দৰে অহাবছৰো এইখিনি সময় আপুনি আমাৰ সৈতে সাহস হৈ থাকিব। ধন্যবাদেৰে, <br />— '''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ'''ৰ হৈ,<br />[[সদস্য:Rumi Borah~aswiki|ৰুমি বৰা]]<br />[[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]<br />[[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য কুমাৰ দাস]] |} [[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য]] ([[সদস্য বাৰ্তা:-chanakyakdas|বাৰ্তা]]) 13:20, 15 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2025 in Your Country == [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|frameless]] Dear Team, My name is Joris Darlington Quarshie (user: Joris Darlington Quarshie), and I am the Event Coordinator for the Wiki Loves Folklore 2025 (WLF) International campaign. Wiki Loves Folklore 2025 is a photographic competition aimed at highlighting folk culture worldwide. The annual international photography competition is held on Wikimedia Commons between the 1st of February and the 31st of March. This campaign invites photographers and enthusiasts of folk culture globally to showcase their local traditions, festivals, cultural practices, and other folk events by uploading photographs to Wikimedia Commons. As we celebrate the seventh anniversary of Wiki Loves Folklore, the international team is thrilled to invite Wikimedia affiliates, user groups, and organizations worldwide to host a local edition in their respective countries. This is an opportunity to bring more visibility to the folk culture of your region and contribute valuable content to the internet. * Please find the project page for this year’s edition at: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025 * To sign up and organize the event in your country, visit: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025/Organize If you wish to organize your local edition in either February or March instead of both months, feel free to let us know. In addition to the photographic competition, there will also be a Wikipedia writing competition called Feminism and Folklore, which focuses on topics related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture on Wikipedia. We welcome your team to organize both the photo and writing campaigns or either one of them in your local Wiki edition. If you are unable to organize both campaigns, feel free to share this opportunity with other groups or organizations in your region that may be interested. * You can find the Feminism and Folklore project page here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 * The page to sign up is: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page For any questions or to discuss further collaboration, feel free to contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. If your team wishes to connect via a meeting to discuss this further, please let us know. We look forward to your participation in Wiki Loves Folklore 2025 and to seeing the incredible folk culture of your region represented on Wikimedia Commons. Sincerely, The Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 08:50, 27 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> ==সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক== {{সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক}} -<span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 17:25, 27 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, My name is [[User:SAgbley|Stella Agbley]], and I am the Event Coordinator for the Feminism and Folklore 2025 (FnF) International campaign. We're thrilled to announce the Feminism and Folklore 2025 writing competition, held in conjunction with Wiki Loves Folklore 2025! This initiative focuses on enriching Wikipedia with content related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture. === Why Host the Competition? === * Empower voices: Provide a platform for discussions on feminism and its intersection with folk culture. * Enrich Wikipedia: Contribute valuable content to Wikipedia on underrepresented topics. * Raise awareness: Increase global understanding of these important issues. === Exciting Prizes Await! === We're delighted to acknowledge outstanding contributions with a range of prizes: **International Recognition:** * 1st Prize: $300 USD * 2nd Prize: $200 USD * 3rd Prize: $100 USD * Consolation Prizes (Top 10): $50 USD each **Local Recognition (Details Coming Soon!):** Each participating Wikipedia edition (out of 40+) will offer local prizes. Stay tuned for announcements! All prizes will be distributed in a convenient and accessible manner. Winners will receive major brand gift cards or vouchers equivalent to the prize value in their local currency. === Ready to Get Involved? === Learn more about Feminism and Folklore 2025: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 Feminism and Folklore 2025] Sign Up to Organize a Campaign: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page Campaign Sign-Up Page] === Collaboration is Key! === Whether you choose to organize both photo and writing competitions (Wiki Loves Folklore and Feminism and Folklore) or just one, we encourage your participation. If hosting isn't feasible, please share this opportunity with interested groups in your region. === Let's Collaborate! === For questions or to discuss further collaboration, please contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. We're happy to schedule a meeting to discuss details further. Together, let's celebrate women's voices and enrich Wikipedia with valuable content! Thank you, **Wiki Loves Folklore International Team** </div> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 23:02, 05 January 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26 January 2025 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Join Us Today: Amplify Women’s Stories on Wikipedia! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, {{quote|Join us this International Women’s Month to uncover hidden stories and reshape cultural narratives! Dive into an interactive workshop where we’ll illuminate gaps in folklore and women’s history on Wikipedia—and take action to ensure their legacies are written into history.}} Facilitated by '''Rosie Stephenson-Goodknight''', this workshop will explore how to identify and curate missing stories about women’s contributions to culture and heritage. Let’s work together to amplify voices that have been overlooked for far too long! == Event Details == * '''📅 Date''': Today (15 March 2025) * '''⏰ Time''': 4:00 PM UTC ([https://www.timeanddate.com/worldclock/converter.html Convert to your time zone]) * '''📍 Platform''': [https://us06web.zoom.us/j/87522074523?pwd=0EEz1jfr4i9d9Nvdm3ioTaFdRGZojJ.1 Zoom Link] * '''🔗 Session''': [[meta:Event:Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities|Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities]] * '''🆔 Meeting ID''': 860 8747 3266 * '''🔑 Passcode''': FNF@2025 == Participation == Whether you’re a seasoned editor or new to Wikipedia, this is your chance to contribute to a more inclusive historical record. ''Bring your curiosity and passion—we’ll provide the tools and guidance!'' '''Let’s make history ''her'' story too.''' See you there! Best regards,<br> '''Joris Quarshie'''<br> [[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]] <div style="margin-top:1em; text-align:center;"> Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|msg]]) 07:15, 24 March 2025 (UTC) </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;"> <div style="text-align: center;"> </div> '''Dear {{ROOTPAGENAME}}''', Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!<br> We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages. We also hope you continue to participate each year! '''Sincerely,<br>''' '''Wikipedia Asian Month User Group''' [[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]] </div> </div> <!-- Message sent by User:Betty2407@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&oldid=28584012 --> == Invitation: Gendering the Archive - Building Inclusive Folklore Repositories (April 30th) == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, You are invited to a hands-on session focused on [[meta:Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation|Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation]]. This online workshop will guide participants on how to create, edit, and expand gender-inclusive folklore articles and multimedia archives on Wikipedia and Wikidata. The session will be led by Rebecca Jeannette Nyinawumuntu. === Objectives === * '''Design Inclusive Repositories:''' Learn best practices for structuring folklore archives that foreground gender perspectives. * '''Hands-On Editing:''' Practice creating and improving articles and items on Wikipedia and Wikidata with a gender-inclusive lens. * '''Collaborative Mapping:''' Work in small groups to plan new entries and multimedia uploads that document underrepresented voices. * '''Advocacy & Outreach:''' Discuss strategies to promote and sustain these repositories within your local and online communities. === Details === * '''Date:''' 30th April 2025 * '''Day:''' Wednesday * '''Time:''' 16:00 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746028800 Check your local time zone]) * '''Venue:''' Online (Zoom) * '''Speaker:''' Rebecca Jeannette Nyinawumuntu (Co-founder, Wikimedia Rwanda & Community Engagement Director) === How to Join === * '''Zoom Link:''' [https://us06web.zoom.us/j/89158738825?pwd=ezEgXbAqwq9KEr499DvJxSzZyXSVQX Join here] * '''Meeting ID:''' 891 5873 8825 * '''Passcode:''' FNF@2025 * '''Add to Calendar:''' [https://zoom.us/meeting/tZ0scuGvrTMiGNH4I3T7EEQmhuFJkuCHL7Ci/ics?meetingMasterEventId=Xv247OBKRMWeJJ9LSbX2hA Add to your calendar] '''' === Agenda === # Welcome & Introductions: Opening remarks and participant roll-call. # Presentation: Overview of gender-inclusive principles and examples of folklore archives. # Hands-On Workshop: Step-by-step editing on Wikipedia and Wikidata—create or expand entries. # Group Brainstorm: Plan future repository items in breakout groups. # Q&A & Discussion: Share challenges, solutions, and next steps. # Closing Remarks: Summarise key takeaways and outline follow-up actions. We look forward to seeing you there! Best regards,<br> Stella<br> Feminism and Folklore Organiser -[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 10:28, 24 April 2025 (UTC) </div> </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> == You're invited: Feminism and Folklore Advocacy Session – June 20! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> Hello {{PAGENAME}} [[File:Feminism and Folklore logo.svg | right | frameless]] We are pleased to invite you to an inspiring session in the Feminism and Folklore International Campaign Advocacy Series titled: 🎙️ Documenting Indigenous Women’s Wisdom: The Role of Grandmothers and Elders<br> 🗓 Friday, June 20, 2025<br> ⏰ 4:00 PM UTC<br> 🌍 Online – [https://us06web.zoom.us/j/86470824823?pwd=s7ruwuxrradtJNcZLVT9EyClb8g7ho.1 Zoom link]<br> 👤 Facilitator: Obiageli Ezeilo (Wiki for Senior Citizens Network)<br> Join us as we explore how the oral teachings of grandmothers and elders preserve cultural heritage and influence today’s feminist movements. Learn how to document these narratives using Wikimedia platforms! 🔗 Event Page & Details: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Documenting_Indigenous_Women%E2%80%99s_Wisdom:_The_Role_of_Grandmothers_and_Elders This session includes:<br> ✔️ A keynote presentation<br> ✔️ Story-sharing interactive segment<br> ✔️ Q&A + tools for documenting women’s wisdom on Wikimedia<br> We hope to see you there! Warm regards,<br> Stella<br> On behalf of Feminism and Folklore Team<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 23:49, 17 June 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> ==Feedback regarding Assam Chapter Poster Wikimania 2025== Regarding: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg Hello, Please check the email that was forwarded to you 5 days ago regarding the poster you submitted for Wikimania 2025. There are some image attribution and license issues that need to be addressed. Thank you. -Rosie, Lead, Poster Session Wikimania 2025 (this is me: https://en.wikipedia.org/wiki/User:Rosiestep) --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 18:59, 16 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ===File:Wiki Loves Documentation - Assam Chapter Poster Wikimania 2025.jpg=== Hello, Thank you for your creativity in creating a poster for Wikimania 2025: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg However, it doesn't contain the required attribution and license for each photo (unless it's in a tiny print that I didn't notice). Information and instructions are here: https://wikimania.m.wikimedia.org/wiki/2025:Program/Poster_session Please let me know when you've uploaded a revised poster. DEADLINE: WEDNESDAY, 23 JULY 2025. Thank you. -[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 14:39, 21 July 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] Thank you for your information. The images have been updated with proper attribution and licensing. Kindly check the latest version [https://w.wiki/Eos$ here.] - [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 03:44, 22 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ::It is fine now. The Wikimania COT will print it in Nairobi! Thank you. --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 08:04, 23 July 2025 (ইউ.টি.চি.) == Question from [[User:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] (15:38, 25 August 2025) == hello ৰুবী সিংহ শীৰ্ষক মই লিখা প্ৰবন্ধটো sandbox ৰ পৰা স্থানান্তৰ কৰাৰ সময়ত দেখো যে info box ত মই add কৰা ৰূবী সিংহৰ ফটোখন নাই। wiki commons ত ফটোখন মই আপলোড কৰিছিলো। এতিয়া তাত নাই, ডিলিট কৰা হৈছে। কণ্ঠশিল্পী ৰুবী সিংহৰ ফটোখন শিল্পীগৰাকীৰ অনুমতি লৈ আপলোড কৰা হৈছিল। এই ক্ষেত্ৰত সহায় বিচাৰিছোঁ। --[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 15:38, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], ৱিকিপিডিয়া কমন্সৰ পৰা কিবা বাৰ্তা দিছে নেকি চাওক, ডিলিট কৰা সম্পৰ্কে। আপুনি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত পোনপটীয়াকৈ আপলোড কৰিব পাৰে। [https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ইয়াত আপলোড কৰিব পাৰে।] — <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 16:10, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ। প্ৰবন্ধটো প্ৰকাশ কৰা হ'ল যদিও চাবচোন। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5|2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5]] 14:02, 28 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], কমন্সত যিকোনো ফাইল আপলোড কৰিবলৈ হ'লে ফাইলৰ কপিৰাইট নিজৰ হাতত থাকিব লাগে, নতুবা গৰাকীয়ে দিয়া অনুমতি সম্পৰ্কত টিমলৈ মেইল কৰিব লগা হয়। এই নিয়ম উলংঘা কৰিলে ডিলিট কৰা হয়, বাৰেবাৰে একেটা ভুল কৰিলে গোলকীয় ভাৱে বাৰণ হোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:46, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ [[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 16:53, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ==অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা== অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলাৰ বিচাৰক তথা সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰা অৱদানকাৰীসকলক মান পত্ৰ প্ৰদান কৰাৰ বাবে তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছে৷ অনুগ্ৰহ কৰি সকলো অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfLRsqWU1u8Yfpe9Pp0WnAiog_gV93a8r6JE7MYQrDleJnarw/viewform?usp=header এই প্ৰ-পত্ৰখন] পূৰ কৰি সহযোগিতা আগবঢ়াই যেন৷ ধন্যবাদ! <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 10:55, 20 November 2025 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2026 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, Hope you’re doing well. I’m reaching out with some exciting updates about '''[[m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]'''. Thanks to the amazing support from organizers like you, the campaign has grown into one of the biggest and most collaborative initiatives in the entire Wikimedia movement. Your efforts have played a huge part in that, and we’re truly grateful. We’re hoping to make the 2026 edition even larger and even more community-driven. We’d be very happy to have you join again as an organizer. The sign-up process is simple this year: #Create your local event page (you can copy from the [[:m:Feminism_and_Folklore/Sample|sample]]) #Set up your Fountain or [https://tools.wikilovesfolklore.org/campwiz/ CampWiz] campaign. #Add your campaign link to the 2026 '''[[:m:Feminism_and_Folklore_2026/Project_Page|registration list]]''' The focus of the campaign remains the same - creating or expanding Wikipedia content on feminism, women’s issues, gender topics, and diverse folk traditions from around the world. International and local prizes will continue as before. '''Special Prize for 2026:''' Every participant will receive a Wikipedia 25 digital postcard as a token of appreciation for contributing to the global movement during Wikipedia’s 25th anniversary year. This will be sent to all contributors who take part in the campaign. We’re also adding an optional one-time internet and childcare support for organizers who may need extra assistance to carry out their local campaign. This is entirely optional and meant to help those who might otherwise face challenges in organizing. More details will be shared soon. If you’re unable to organize this year, no worries at all - please feel free to share the invitation with others in your community who might be interested. If you have any questions or would like to discuss plans, you can reach us on the [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026|talk page]] or by email. Looking forward to collaborating again, '''Wiki Loves Folklore International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 18:18, 12 December 2025 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=29792058 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wikimedian, We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;Checklist for Organizers Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us in upcoming office hours We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]]. Thank you and all the best, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 13:30, 18 January 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 --> == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 February 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> (This message was sent to [[:সদস্য:Nayan j Nath]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury == Hello {{PAGENAME}}!, Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts! To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have: * Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]: * Started promoting the campaign within your community. * Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified. * Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community. === Internet & Childcare Support === Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]''' Requests submitted after this date will not be entertained. === Important Participation Guidelines === * Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers). * If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us. === Community Engagement === * Keep your community active and motivated throughout the campaign. * Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally. * In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''. Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊ Thank you for your collaboration! ''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.'' Feminism and Folklore International Team. –[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 05:17, 16 February 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 --> == Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers == <div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, [[User:Tiven2240|Tiven2240]] on behalf of Feminism and Folklore International Team <nowiki>#WeTogether</nowiki> </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 11:57, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 --> == Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner. [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026. * You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]] * '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST''' With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply. For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page. Warm regards, <br> on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team ''This message was sent with [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) on 18:30, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.)'' </div> <!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&oldid=30389801 --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will week between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 18:30, 28 April 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30471712 --> == Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 == Dear Feminism and Folklore organiser, This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''. Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026. Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign. Best regards, '''Feminism and Folklore International Organizing Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 02:09, 3 June 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 --> == Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants. As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign. '''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions. '''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]''' Please submit your response by '''25 June 2026'''. Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future! Regards, '''Feminism and Folklore Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:05, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 --> == Thank you for being a part of Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your contributions helped make this year's [[:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign a great success, and we are truly grateful for your time, knowledge, and dedication to documenting women's stories and folklore on Wikimedia projects. As we reflect on this year's campaign and prepare for the next edition, we'd love to hear about your experience. Please take a few minutes to fill out our feedback form and share your thoughts and suggestions. As a token of our appreciation, everyone who completes the form will receive a '''special digital postcard'''! in their email. This year marks '''''25 years of Wikipedia''''', and the postcard has been created to celebrate this milestone and to recognize the incredible efforts of participants like you who continue to enrich free knowledge for the world. '''Form Link - [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdqFZN9IdWbAnZ_7DyG5bIsuq7KAkdsIxweC_TdPH9In-tthQ/viewform?usp=dialog here]''' Please complete the feedback form by '''25 June 2026'''. Thank you once again for making Feminism and Folklore 2026 a success. We hope to see you again in future campaigns! Best regards, Feminism and Folklore international Team. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 14:31, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704478 --> ==কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬== {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|150px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ - অৱদানকাৰী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ,<br /> ২০২৬ বৰ্ষৰ ১৫ জুলাইৰপৰা ১৫ আগষ্টলৈ [[:m:WikiConference India 2026|ৱিকিকনফাৰেন্স ইণ্ডিয়া, ২০২৬]]ৰ অংশ ৰূপে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬|কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬]] শীৰ্ষক সম্পাদনা-মেলাখনত আন্তৰিকতাৰে অংশগ্ৰহণ কৰি আপুনি যি সহযোগ আৰু অৱদান আগবঢ়ালে, তাৰ শলাগ ললোঁ আৰু অসমীয়া তথা মালয়ালম ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাক আমাৰ কৃতজ্ঞতা যাচিলোঁ। আপুনি সৰ্বদা সু-স্বাস্থ্যৰ অধিকাৰী হৈ থাকক আৰু ভৱিষ্যতলৈও অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আন্তৰিকতাৰে আপোনাৰ অৱদান আগবঢ়াই থাকক, এই কামনাৰে; কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ৰ আয়োজক কমিটিৰ হৈ, <br />[[সদস্য:JyotiPN|JyotiPN]] ([[সদস্য বাৰ্তা:JyotiPN|বাৰ্তা]]) 10:01, 20 August 2026 (ইউ.টি.চি.) |} ==মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা== {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:08, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :পৃষ্ঠাখনৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত আপোনাৰ লিখিব লগিয়াখিনি তথ্যসহ উল্লেখ কৰক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 15:57, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::প্ৰথম কথা হ'ল মটক টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি দিয়া বৰ্তমান মতটো একপক্ষীয় হয়। পাৰিলে এবাৰ মোৰ পুৰণি versionটো চাওক। তাত দুয়োটা মত আগবঢ়োৱা হৈছে। এ দুয়োটা মতৰ ওপৰত Sun Gogoi আৰু Ramirez নামৰ দুজন গৱেষকে নিজৰ ব্যক্তিগত মত ও আগবঢ়াইছিল, যিটো মোৰ Edit ত উল্লেখ কৰা আছিল। মই আলোচনা পৃষ্ঠাত কথা খিনি উল্লেখ কৰিম। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:04, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি উৎসসহ এটা সংশোধিত consensus draft প্ৰবন্ধটোৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত যোগ কৰিলোঁ। অনুগ্ৰহ কৰি সময় পালে সেইটো চাই মতামত দিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:01, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::ধন্যবাদ! এই পাঠ্যখিনি ৰিভিউ কৰি নিশ্চয়কৈ প্ৰকাশ কৰা হ'ব। লগতে আপোনাক এটা কথা বিনয়েৰে জনাও যে, ৱিকি সম্পৰ্কত যিকোনো আলোচনা আদিৰ বাবে মোৰ বাৰ্তা পৃষ্ঠাত বাৰ্তা দিব পাৰিব। ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গৈ এই সম্পৰ্কত কোনো আলোচনাৰ বাবে বাৰ্তা প্ৰেৰণ বা গেং আক্ৰমণৰ দৰে কাম নকৰিবলৈয়ো অনুৰোধ জনালোঁ। অন্যথা গোলকীয়ভাৱে এই আইডি বাৰণৰ বাবে অনুৰোধ কৰিবলৈ বাধ্য হ'ম। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। আশা কৰিছো আপুনি শীঘ্ৰে draft টো ৰিভিউ কৰি যোগ কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:59, 14 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}}তথ্য সমূহ উল্লেখ কৰা কাৰণে ধন্যবাদ। ::::* পিছে মটক ৰাজ্য বেংমৰা বিষয়ে থকা '''প্ৰাচীন ইতিহাস''' অংশটো ইতিহাস সন্মত নহয়।‌ বেংমৰা মটক ৰাজ্য প্ৰথম মটক ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহই হে স্থাপন কৰিছিল। চুকাফাৰ দিনৰ বা তাৰ আগৰ পৰা চুহুংমুঙৰ দিনৰ লৈকে তিপাম নামৰূপৰ‌ দৰে পাটকাই দাতিকাষৰীয়া কিছু অঞ্চল বাদ‌‌ দি সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড় তিনিচুকীয়া জিলা চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। বুৰঞ্জীত নিশ্চয় পাইছে চাগে ডিব্ৰুগড়ত‌ চুতীয়া আহোমৰ যুদ্ধ হৈছিল। কোনো এখন অসম বুৰঞ্জী বা ঐতিহাসিক গ্ৰন্থত চুকাফাৰ দিনত প্ৰাচীন মটক ৰাজ্য থকাৰ কথা উল্লেখ নাই। মৰাণ বা বৰাহীৰো সকলৰো ৰাজ্য বুলি নাছিল, অঞ্চল বুলি হে আছিল। বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” বা "ইশানী সেনাপতিৰ মতে" হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক।‌ ::::* লগতে বৰ্তমানৰ '''অসমীয়ালৈ অনুবাদিত বুৰঞ্জীত মটক''' অংশত “শ্ৰীধৰ দত্তই অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ...” বুলি লিখা বাক্যটো আঁতৰাবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। উদ্ধৃত দত্তৰ উৎসত তেওঁ “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে” গৈছে বুলি কোনো কথা নাই আৰু এনে scholarly majority প্ৰতিষ্ঠা কৰা কোনো review বা specialist source-ও দিয়া হোৱা নাই। বৰঞ্চ দত্তৰ ব্যাখ্যাৰ কেইবাটাও অংশ আন গৱেষণাৰ সৈতেও সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ডাম্বৰু ধৰ নাথে মটকক মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা ধৰ্মীয় আৰু সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে আৰু ঐতিহাসিক প্ৰসংগত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। Yasmin Saikia-ই চুকাফাৰ সময়ৰ লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। ফিলিপ ৰামিৰেজেও মৰাণ-মটকৰ বৰ্তমানৰ পৃথকীকৰণক মায়ামৰা সমাজৰ পিছৰ segmentary development-ৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে। একেটা মত সোন গগৈয়েও আগ বঢ়াইছে। সেয়ে দত্তৰ মতটোক “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীত” বুলি উল্লেখ কৰাটো [[WP:SYNTH]]।‌‌ ইয়াৰ সলনি পৃথক গৱেষকসকলৰ মত attribution-সহ উল্লেখ কৰাই [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:DUE]] অনুসৰি অধিক উপযুক্ত। বৰ্তমানৰ consensus draft-তো নাথ, দত্ত আৰু ৰামিৰেজৰ এই পৃথক কিন্তু পৰস্পৰ-সম্পৰ্কিত ব্যাখ্যাসমূহ ইতিমধ্যে উৎসসহ দিয়া হৈছে। ::::* একেদৰে টাই-মূলৰ দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি বিতৰ্কিত বক্তব্য Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা হৈছে। কিন্তু এই interpretation মূলতঃ কৰবী বৰুৱা গগৈ আৰু সংশ্লিষ্ট লেখকৰ ব্যাখ্যা। সেয়ে AjayDas ডাঙৰীয়াই ওপৰত পৰামৰ্শ দিয়াৰ দৰে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...”, “অমুকৰ মতে...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰা উচিত। একেদৰে বিপৰীত ব্যাখ্যাও “শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে...”, “ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে...”, “ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে...” বুলি উল্লেখ কৰিব পাৰি। কোনো disputed interpretation-ক Wikipedia-ৰ নিজৰ সিদ্ধান্ত হিচাপে নৰখিলে দুয়োপক্ষৰ মত থাকিব আৰু [[WP:NPOV]]/[[WP:DUE]] দুয়োটাই ৰক্ষা হ'ব। ::::* ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref name="Ramirez2014"/> ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে আমি মটক শব্দটো পুৰণি ঘটনা বোৰত দেখিলেও সেই সময়ত যে মটক বুলি আজিৰ দিনৰ দৰে জনগোষ্ঠী এটা আছিল, তাক কব নোৱাৰো। পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীবিদে আগৰ ঘটনা সমূহত সেই কালত প্ৰচলিত জাতিৰ নামো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। মৰাণ সকলক পাছৰ কালত মটকে কৈছিল। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:24, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনাক সকিয়াই দিয়াৰ পিছতো মোৰ ব্যক্তিগত ফোন নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি মোৰ সৈতে সংযোগ কৰিব কিয় বিচৰা হৈছে? :@[[সদস্য:দিব্য দত্ত|দিব্য দত্ত]],@[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]] এই সদস্য গৰাকীৰ ফালৰ পৰা "জনা শুনা এডমিন থকা হ'লে..." দৰে মন্তব্য, ৱিকিৰ এডমিনৰ ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গেং আক্ৰমণ, আৰু ব্যক্তিগত নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি ফোনকৰা আদি কামবোৰৰ বাবে বাৰণৰ বিচাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:08, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::মিছা অভিযোগ কিয় কৰিছে? মই কাকো ফোন কৰা নাই। এই পৃষ্ঠাখন ৰাজহুৱা কৈ সকলোৱে চাব পাৰে। গতিকে আপুনি মোক দোষাৰোপ কৰিব নোৱাৰে।‌Adminৰ দায়িত্বত আছে যেতিয়া শুদ্ধ ইতিহাস চালি জাৰি নিৰপেক্ষ ভাবে প্ৰকাশ কৰক। ওপৰত উল্লেখিত কথা কেইটা গুৰুত্ব দি বিচাৰ কৰক। Wikipediaত প্ৰাথমিক উৎস বিহীন তথ্য ভৰাবলৈ সহযোগ কৰাটো adminৰ দায়িত্বৰ বিপৰীতে যোৱা হৈছে। কিবা অসুবিধা থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত মতামত প্ৰকাশ কৰি সহযোগ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 12:34, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনালোকৰ উৎস অনুসৰি ইতিমধ্যেই পৃষ্ঠাখন ঠিক কৰা হৈছে। তথ্যউৎস নথকা ভাগবোৰত CN সাঁ‌চ সংযোগ কৰা হৈছে। প্ৰশাসক হ'ল বুলিয়েই প্ৰতি মুহূৰ্তত ৱিকিত সক্ৰিয় হৈ থকা নাযায়। গতিকে সময় লাগে। এই সময়খিনিত মোৰ সামাজিক মাধ্যমৰ একাউণ্টত কৰা মেছেজ, ফোনকল, ইত্যাদিবোৰৰ তথ্য মই ইতিমধ্যেই ৰাখিছোঁ। গতিকে, আপুনি জড়িত হয়নে নহয়, সেয়া নিশ্চিত ভাৱে প্ৰমাণিত হ'ব।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 12:53, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::: {{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। বুজি পাইছোঁ। বৰ্তমান সংস্কৰণটো অলপ অধিক balanced কৰা বাবে ধন্যবাদ। তথাপিও কেইটামান disputed বক্তব্য এতিয়াও attribution নোহোৱাকৈ factual voice-ত ৰৈ গৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি তলৰ কেইটা point পুনৰ বিবেচনা কৰিব, যেতিয়া সময় পাই: :::* '''টাই-মূল/ফু-খাও দাবীসমূহ attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি কথা Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখা আছে। এইবোৰ কৰবী বৰুৱা গগৈৰ বিশেষ interpretation। সেয়ে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰিলে দুয়োটা মত নিৰপেক্ষভাৱে ৰখা যায়। বিশেষকৈ তেওঁৰ নিজৰ উৎসত “Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King” বুলি আছে; অৰ্থাৎ এটা বিশেষ Tai family-ক ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা, সমগ্ৰ Matak জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি primary passage-টোৱে নিজে নকয়। এই broader conclusion লেখিকাৰ interpretation হিচাপেই উল্লেখ কৰা উচিত। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:V]] :::* '''“মূল টাই বুৰঞ্জীত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ আছে” দাবীটোৰ কোনো স্পষ্ট উৎস দেখা নাযায়।''' বৰ্তমান ইয়াৰ ওচৰত দিয়া citation দুটাত কেৱল “The king got a Tai family and named it Matak Patar” আৰু “The Matak descended from Phukhao family” বুলি আছে; Moran আৰু Matakক একেলগে দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। ফিলিপ ৰামিৰেজৰ ethnonym table-তো ''Môtok'' Ahom Buranji-ত আৰু ''Moran'' Assamese Buranji/colonial source-ত দেখা যায়; Ahom Buranji column-ত Moran দেখুওৱা হোৱা নাই। সেয়ে কোনো reliable secondary source-এ স্পষ্টকৈ Moran আৰু Môtokক Tai Buranji-ত পৃথক জনগোষ্ঠী বুলি চিনাক্ত নকৰালৈকে এই বাক্যটো আঁতৰোৱা উচিত। [[WP:V]] [[WP:SYNTH]] :::* '''Phukhao-ক স্থিৰ ancient ethnic lineage হিচাপে উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত Ramirez-ৰ qualification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা হওক:''' Philippe Ramirez-এ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। অৰ্থাৎ পাছৰ বুৰঞ্জী ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' কেৱল এটা fixed hereditary ethnicity বুজাইছিল বুলি ধৰি লোৱা সুৰক্ষিত নহয়। এই তথ্যটো Phukhao-ৰ Tai-lineage দাবীৰ ওচৰতেই উল্লেখ কৰিলে পাঠকে দুয়োটা interpretation বুজিব পাৰিব। ::::এইবুলি উল্লেখ কৰিব পাৰিব: ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে, মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ এক generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো মূলতঃ সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2023 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 |url=https://journals.openedition.org/moussons/9908 |quote=a generic term will prevail to refer to the rebels: not mayamara, used for the leaders of the sect, but phū khau an kao. }}</ref> সেয়ে পাছৰ বুৰঞ্জী-ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' শব্দটোক সদায় এটা স্থিৰ বংশগত বা পৃথক ethnic lineage হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা উচিত নহয়। :::* '''প্ৰাচীন Buranji ethnonym-ক ১৩শ শতিকাৰ contemporaneous ethnic label বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে ধৰা উচিত নহয়:''' Ramirez-এ Ahom Buranji-ৰ ethnonym-সমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা নাম হ'লেও ঘটনাটো সংঘটিত হোৱা সময়তেই সেই নাম ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি বুলি সতৰ্ক কৰিছে। সেয়ে Sukapha-ৰ ঘটনাৰ বিৱৰণত ''Môtok'' শব্দ পোৱা মানেই 1228-ৰ আগতেই আজিৰ অৰ্থত পৃথক Matak ethnicity আছিল বুলি established fact হিচাপে লিখা উচিত নহয়। ৰামিৰেজৰ মতে পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণত ''মটক'' বা আন কোনো ethnonym পোৱা মাত্ৰেই সেই ঘটনাৰ সময়তো আজিৰ অৰ্থত একে নামৰ এটা স্থিৰ জনগোষ্ঠী আছিল বুলি নিশ্চিতভাৱে ক'ব নোৱাৰি; পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীকাৰ বা redactor-এ তেওঁলোকৰ সময়ত প্ৰচলিত নাম পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণতো ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে। তাৰ ওপৰিও অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত সেই একে "Matak" উল্লেখ থকা ঘটনা বোৰত "মৰাণ" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ::::এইটো যোগ কৰিব পাৰিব: ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |pages=119–120 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=This gives us an access to the ethnonyms actually used in the chronicles, although in all likelihood not always to those actually used... }}</ref> তেওঁ বুৰঞ্জীসমূহক বিভিন্ন সময়ৰ তথ্য আৰু পুৰণি ঘটনাৰ পুনৰ্ব্যাখ্যা সামৰি লোৱা composite text হিচাপেও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |page=119 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=the buranjis ... are of a composite nature. They associate first-hand testimonies ... with older events passed down from earlier texts and possibly re-interpreted. }}</ref> :::* '''Lanmakhru-ৰ পৰিচয় attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ব্যাখ্যাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক “মটকসকলৰ মুখিয়াল” বুলি factual voice-ত লিখা আছে। কিন্তু য়াচমিন শইকীয়া আৰু আন secondary scholarship-ত একেজন লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে যদি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification ৰখা হয়, “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...” বুলি attribution দি parallel Moran identification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::বৰ্তমানৰ কৰবী‌ বৰুৱা গগৈৰ অনুচ্ছেদৰ পাছত উদাহৰণস্বৰূপে এইদৰে যোগ কৰিব পাৰি:য়াচমিন শইকীয়াই অৱশ্যে লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। তেওঁৰ মতে, চুকাফাৰ সময়ত নগাসকলৰ বিৰুদ্ধে আহোমসকলক সহায় কৰা “এই একেজন মৰাণ”ক পাছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম দিয়া হৈছিল আৰু তেওঁৰ পৰাই লানমাখ্ৰু বংশৰ সূচনা হয়।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 |quote=This same Moran fought against the Nagas to defend the Tai-Ahom settlers. }}</ref> বিৰিঞ্চি মেধীয়েও হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ ''পুৰণি অসম বুৰঞ্জী''ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক মৰাণ বুলি উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকে লিখিছে যে চুকাফাক বেঙেনা যোগান ধৰা লানমাখ্ৰু নামৰ এজন মৰাণে চুকাফাৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল।<ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 |quote=According to Goswami (1977 : 38) “Sukapha impressed by a Moran known as Lanmakhru, who supplied him brinjals.” }}</ref> ::::সেয়ে Lanmakhru-ক একমাত্ৰ “মটক মুখিয়াল” হিচাপে factual voice-ত চিনাক্ত কৰাৰ সলনি, কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification আৰু শইকীয়া/গোস্বামীৰ-ভিত্তিক Moran identification দুয়োটাকে attribution-সহ উল্লেখ কৰাই অধিক নিৰপেক্ষ। :::* '''editor-generated “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা হওক:''' প্ৰাচীন Tai/Ahom বাক্য দুটাৰ পাছত থকা “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” এতিয়াও citation-needed হৈ আছে। এই translation-সমূহ disputed historical conclusion-ৰ ভিত্তি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে। কোনো qualified published translation নথকালৈকে Wikipedia editor-ৰ নিজা translation ৰখা [[WP:PRIMARY]]/[[WP:OR]] সমস্যাজনক। :::* '''Ahom state formation-ৰ disputed দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ হওক:''' Sukapha-ই Tipamত “old Tai Mataks” লগ পোৱা, Matak chiefs-এ ৰাজ্য বিস্তাৰত সহায় কৰা, Naga-ৰ বিৰুদ্ধে Matak chief-এ সহায় কৰা—এইবোৰ মূলতঃ Karabi Baruah Gogoi-ৰ reconstruction। সেয়ে factual voice-ৰ সলনি “গগৈৰ মতে...” বুলি লিখা উচিত, বিশেষকৈ Lanmakhru-ৰ Moran identification-ৰ সৈতে মতভেদ থকাৰ বাবে। ::::মোৰ মূল অনুৰোধ হৈছে—কোনো মত আঁতৰোৱা নহয়; disputed claim-সমূহৰ ক্ষেত্ৰত একে standard-এ attribution ব্যৱহাৰ কৰা। Dutta/Nath/Ramirez-ৰ মত যদি “X-ৰ মতে” বুলি দিয়া হয়, Karabi Baruah Gogoi/Senapoti-ৰ interpretation-ও একেদৰে attribution-সহ দিয়াই [[WP:NPOV]] অনুসৰি অধিক নিৰপেক্ষ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 13:30, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::{{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি ওপৰৰ তথ্য সমূহ বিশ্লেষণ কৰি যোগ কৰক। "মটক জনগোষ্ঠী"ৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত KhiLanTziয়ে যি "মটক" শব্দটো আহোম বুৰঞ্জীত থকা উল্লেখ দেখোৱাই "আহোমিকৰণ" কৰিব বিচাৰিছে, সেইটো [[WP:NPOV]], [[WP:SYNTH]], [[WP:OR]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব কাৰণ বুৰঞ্জীত কোনো এটা শব্দ আহোম লিপিত উল্লেখ কৰা থাকিলেই সেই শব্দ আহোম ভাষাৰ হৈ নাযায়।‌ আহোম লিপিৰ "আহোম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থখনত বিভিন্ন জাতি, ঠাই, নদী, ব্যক্তিৰ নাম, ইত্যাদি মূল ৰূপতে লিখা হৈছে (যেনে: মিচিমি, মিৰি, কোচ, কলিতা, নৰনাৰায়ণ, ধীৰনাৰায়ণ, মীৰ জুমলা, নাৰায়ণপুৰ, গুৱাহাটী, ইত্যাদি)। আহোম লিপিত উল্লেখ থাকিলেই এই শব্দ সমূহৰ গুৰি আহোম ভাষাত থকাটো নুবুজায়। তেনেকৈ দেখোন এনে ধৰণৰ প্ৰতিটো Wikipediaৰ পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপিত শব্দসমূহ লিখিব লাগিব। ইয়াৰ ওপৰিও অন্য ইতিহাসবিদে মটক শব্দৰ অন্য উৎস দিছে। সেইবাবে এই বিকৃতি কৰণ গ্ৰহণ নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। :::::{{ping|Gitartha.bordoloi}} ওপৰত উল্লেখিত কথাটোলৈ মন কৰিব। ইয়াত [[WP:SYNTH]], [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:OR]]ৰ উলঙ্ঘন কৰি একো উপযুক্ত তথ্য নথকাকৈ KhiLanTziয়ে "মটক জনগোষ্ঠীৰ" পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপি ব্যৱহাৰ কৰিব বিচাৰিছে। এই লিংকটো চাব: [https://as.wikipedia.org/wiki/বাৰ্তা:মটক_জনগোষ্ঠী#h-Native_name-20260921132600]। ::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:25, 23 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :: WP:Harass, WP:Outing এইবোৰ গুৰুতৰ অভিযোগ আৰু UCC-ৰ পৰিপন্থী। এয়া সঁচা প্ৰমাণিত হ'লে বা দুনাই অভিযোগ উত্থাপন হ'লে ৱিকিমিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি পৰৱৰ্তী পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হ'ব। মতবিৰোধ সমাধান নোহোৱালৈকে নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধকেইটাও সুৰক্ষিত কৰি ৰখা হ'ব। অন্য প্ৰবন্ধতো WP:NPOV আওকাণ কৰি একপক্ষীয় মত প্ৰকাশ কৰাৰ চেষ্টা নকৰিব। [[সদস্য:Gitartha.bordoloi|— গীতাৰ্থ বৰদলৈ]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Gitartha.bordoloi|বাৰ্তা]]) 17:22, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::{{ping|Gitartha.bordoloi}} আপুনি ভূল পৃষ্ঠা টো lock কৰিছে। মতবিৰোধ [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠাত হোৱা নাই, [[মটক জনগোষ্ঠী]] পৃষ্ঠাত হৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠা unlock কৰি দিয়ক। তাত কাৰো মাজত একো মতবিৰোধ হোৱা নাই। মই তাত বহুতো তথ্য আৰু উৎস যোগ কৰিবলৈ আছে। সেই বাবে under-construction tag টো‌ লগোৱা আছে। সেই পৃষ্ঠাত কাৰোৰে মাজত একো edit war হোৱা নাই। একো বিৰ্তক নথকা পেজ এটা বিনা কাৰণত lock কৰাটো Wikipediaৰ আইন বিপৰীতে যোৱা নহ'ব নে? ধন্যবাদ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:50, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] @[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]]@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] মটক বুৰঞ্জীত প্ৰথম উল্লেখ হৈছিল। পূৰ্বৰ সংষ্কৰণত থকাৰ দৰে <nowiki>{{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}}</nowiki> বুলি মটক জনগোষ্ঠীৰ পাছত এই নামটো আহোম লিপিত লিখা উচিত। ওপৰত কোৱা দৰে মটক শব্দটো কোনো লিপ্যান্তৰ নহয়, লিপ্যান্তৰ হলেহে আহোম ভাষাত লিখা অনুচিত, কিন্তু আহোম শব্দ বোৰক নিজা লিপিত লিখা উচিত। ভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বাবে বুৰঞ্জীত নিজা নাম আছে যেনে চুটিয়াসকলক "তিউৰা", মিচিংসকলক "পাং দিন", ডফলা সকলক "খিলিমি", ব্ৰাহ্মণ সকলক "পুম", আদি নামেৰে বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে পিচে মটক সকলক মটক বুলিয়েই উল্লেখ আছে। মই কোনো নিজা অনুমানত সম্পাদনা নকৰোঁ। উৎস থাকিলেহে কৰোঁ যেনে: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> চুন গগৈ ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined}}<ref>“In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined.” {{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater „Matak‟ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |pages=31–36 |date=2018 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |page=31 |issn=2348-0084 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref>সৃষ্টিধৰ দত্তই নিজৰ পুথিৰ ১৯৬৮ চনত অনুষ্ঠিত সদৌ অসম মটক সন্মিলন, তিনিচুকীয়া অধিৱেশনৰ সভাপতিৰ ভাষণৰ লগতে বি. দাসে “বুৰঞ্জী মটক মৰাণ”ত লিখা তথ্য , জে. তালুকদাৰে ১৯৭৬ চনত “মটক শব্দৰ উৎপত্তি ও তাৎপৰ্য”ত লিখা তথ্যৰ উধৃতি দি উল্লেখ কৰিছে {{Quote|In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man}}<ref>“In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man.” {{Cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=Mataks and Their Kingdom |date=2024 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up |publisher=Internet Archive |page=6 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:04, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) i0zkrmvw2wfq29fe28p99pi87tuador 638820 638810 2026-09-26T19:01:51Z Ananya Taye 28065 /* মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা */ 638820 wikitext text/x-wiki {{/Archive}} == Invitation to Rejoin the [https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:Translation_task_force Healthcare Translation Task Force] == [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|right|frameless|125px]] You have been a [https://mdwiki.toolforge.org/prior/index.php medical translators within Wikipedia]. We have recently relaunched our efforts and invite you to [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php join the new process]. Let me know if you have questions. Best [[User:Doc James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] ([[User talk:Doc James|talk]] · [[Special:Contributions/Doc James|contribs]] · [[Special:EmailUser/Doc James|email]]) 12:34, 13 August 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_translators/40&oldid=25451578 --> == Image Description Month in India Campaign == Dear Wikimedian, A2K has conducted an online activity or campaign which is an ongoing Image Description Month in India description-a-thon, a collaborative effort known as [[:m:Image Description Month|Image Description Month]]. This initiative aims to enhance image-related content across Wikimedia projects and is currently underway, running from October 1st to October 31st, 2023. Throughout this event, our focus remains centered on three primary areas: Wikipedia, Wikidata, and Wikimedia Commons. We have outlined several tasks, including the addition of captions to images on Wikipedia, the association of images with relevant Wikidata items, and improvements in the organization, categorization, and captions of media files on Wikimedia Commons. To participate, please visit our dedicated [[:m:CIS-A2K/Events/Image Description Month in India|event page]]. We encourage you to sign up on the respective meta page and generously contribute your time and expertise to make essential and impactful edits. Should you have any questions or require further information, please do not hesitate to reach out to me at nitesh@cis-india.org or [[User talk:Nitesh (CIS-A2K)|Nitesh (CIS-A2K)]]. Your active participation will play a significant role in enriching Wikimedia content, making it more accessible and informative for users worldwide. Join us in this ongoing journey of improvement and collaboration. Regards [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 16:09, 10 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Satpal_(CIS-A2K)/Mahatma_Gandhi_2020_edit-a-thon_Participants&oldid=20516231 --> == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য অংশটো কিয় আতৰাই দিলে? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:53, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :ইমানদিনৰ ৱিকি অভিজ্ঞতাৰ পৰা এইকথা আপুনি নিশ্চয় জানে যে, ইয়াত কোনো মৌলিক চিন্তা, গৱেষণা বা নিজা কোনো পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰা নহয়। আপোনাৰ উক্ত অংশটোৱে এনে ভাৱৰ বাদে প্ৰবন্ধটোত কোনো সমল যোগোৱা নাই, ইয়াৰোপৰি উক্ত অংশত প্ৰয়োজনীয় তথ্যসূত্ৰৰো অভাৱ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:04, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::মৌলিক গৱেষণা নহয় Srivastava, K. P. (1996) ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লিখা হৈছিল। যিটো প্ৰকাশিত উৎস। অপ্ৰকাশিত উৎস দিলে মৌলিক গৱেষণা হ'ল হয়! আৰু তাত থকা প্ৰতিটো শাৰীৰ ওপৰত বৈজ্ঞানিক উৎস আছে। কিন্তু অতিৰিক্ত উৎস মই প্ৰদান কৰালৈকে আপুনি ৰখিল জানো?? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:44, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :::আপুনি লিখা বাক্য আদিৰ ধৰণ মৌলিক হৈছে। ৱিকিশৈলী বৰ্তাই সঠিক তথ্যসূত্ৰ প্ৰদান কৰি লিখক, তেতিয়া ক'ব লগা বা মচিবলগা একো নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:23, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::::পূৰ্বৰ এজন সম্পাদকে এই অংশ লিখিছিল মই লিখা নাই মই মাত্ৰ ঘূৰাই দিছোঁ আৰু ৰচনাশৈলী আৰু নতুন উৎস দিয়াৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিলোঁ কিন্তু আপুনি উভতাই দিলে। তেঁওৰ ৰচনাশৈলী ঠিক নাছিল কিন্তু সেয়া মৌলিক গৱেষণা বা উৎস বিহীন নাছিল আৰু আতৰাই দিয়াৰ যোগ্যও নাছিল কাৰণ তেওঁ Srivastava, K. P. (1996) অনুসৰি লিখিছিল কিন্তু উৎস প্ৰসংগ সঠিক ভাবে বহাব জনা নাছিল। আনকি তেওঁ Heading তে উৎস দিছিল। ৰচনাশৈলী ঠিক নহলে বা সম্পাদনা কৰিব ভালকৈ নাজানিলে wikify সাঁচৰ প্ৰয়োগ কৰিলে বা শুধৰাই দিলে ভাল হ'ব, উভতাই দিলে [[ৱিকিপিডিয়া:অনুগ্ৰহ কৰি নতুন সদস্যক বেয়া ব্যৱহাৰ নকৰিব|WP:BITE]] হবগৈ চাগৈ! [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 12:02, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&project=all&year=2023&start=Filter joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. Consider joining '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|here]]''', there are no associated costs and we look forwards to working together in 2024. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Medical_Editors_2023&oldid=26031072 --> == Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear {{PAGENAME}}, Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!. We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia. This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles. To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps: # Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> # Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}). # Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})". # Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31). # Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section). # Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also. # Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next. # In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference. # Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members. # Click next to review and then click on save. With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below. # '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page. # '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard. # '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline. # '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage. # '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem. # '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability. # '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented. Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email. We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024. Thank you and Best wishes, '''Feminism and Folklore 2024 International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 06:51, 18 January 2024 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 --> ==অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪== প্ৰিয় Nayan j Nath, আশাকৰোঁ কুশলে আছে। এই বছৰৰে জানুৱাৰী মাহত ৪ তাৰিখৰ পৰা ১০ তাৰিখলৈ আয়োজিত “[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪]]’’ ত সম্পাদনা কৰি ৱিকিপিডিয়াক অধিক সমৃদ্ধ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত আপোনাৰ উৎসৰ্গীকৃত সেৱাৰ বাবে আপোনাক ধন্যবাদ আৰু কৃতজ্ঞতা জনালোঁ। এই সম্পাদনা মেলাৰ এগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰী হিচাপে আপোনাৰ প্ৰাপ্য মানপত্ৰৰ বাবে আমি আপোনাৰ বিষয়ে কিছু তথ্য জনাৰ প্ৰয়োজন। অনুগ্ৰহ কৰি তলত সন্নিৱিষ্ট [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMIVT9aT_t6OiX2EdJM2aQf0b9YojVczORcvZs_xxsO08R9A/viewform?usp=sf_link ফৰ্মখন] ভৰ্তি কৰি আমাক পৰৱৰ্তী কাৰ্যসূচী পালন কৰিবলৈ সহযোগ কৰক। আপোনাৰ সহযোগিতাই আমাৰ প্ৰেৰণা। (ইতিমধ্যেই যদি ফৰ্মখন পূৰণ কৰা হৈছে, তেন্তে দ্বিতীয়বাৰ পূৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই) আন্তৰিক শুভকামনা জানিব।<br> ধন্যবাদ। [[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:55, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.)<br> সংগঠক, <br/> অসমীয়া - বাংলা আন্তঃৱিকি সম্পাদনা মেলা ২০২৪ == অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |- |collspan="2"| |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক''' |- | [[File:Assamese–Bengali interwiki collaboration edit-a-thon Barnstar.png|left|90px]] | হে ৱিকিসতীৰ্থ, [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]-ত আপুনি দেখুওৱা আন্তৰিক উৎসাহ আৰু নিস্বাৰ্থ অৱদানৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাৰ শলাগ ল'লোঁ। ইয়াৰেই কৃতজ্ঞতা হিচাপে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনালৈ এই সামান্য পদকটি আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে। - <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:49, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.) |} == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}} -[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 13:57, 28 February 2024 (ইউ.টি.চি.) == সমন্বয়ক পদক == {| style="border: 2px solid #660033; background-color: #fff0f5; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; color: #1a0066; " | '''সমন্বয়ক পদক''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | হে ৱিকিসতীৰ্থ, বৰ্তমান অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত চলি থকা [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আৰু শেহতীয়াকৈ সমাপ্ত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]] সম্পাদনা মেলা দুখ্ন সুচলভাৱে চলাই নিয়াত আপুনি সমন্বয়ক হিচাপে যি ভূমিকা পালন কৰিছে, সেইয়া প্ৰকৃততেই প্ৰশংসাযোগ্য। পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ পৰা অনুৰূপ সহযোগিতা আশা কৰি উক্ত পদকটি আন্তৰিকতাৰে আপোনালৈ আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে-<br />'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ''' |} == কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন == {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | <big>''“এটোপ এটোপ কৰি ডাৱৰৰ পানী পৰি ভৰি গ'ল বহল সাগৰ, কণ কণ বালি চাহী ইটে সিটে লগ লাগি সাজি দিলে ধৰণী ডাঙৰ”''</big> প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ, চলিত বৰ্ষৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীৰ পৰা ৩১ মাৰ্চলৈকে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন ভাষাৰ লগতে [[অসমীয়া]] ভাষাইও স্থানীয়ভাৱে [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আয়োজন কৰিছিল৷ আপোনাক জনাবলৈ পাই আমি সুখী হৈছোঁ যে, সম্পাদনা-মেলাখনত অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ ১৩ গৰাকী স্বেচ্ছাসেৱকে অংশগ্ৰহণ কৰি [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-feminism-and-folklore ৫৪৬টা ভিন্ন বৈশিষ্ট্যৰ প্ৰবন্ধ] সংযোজন কৰে৷ এইসমূহ প্ৰবন্ধই ৱিকিপিডিয়াত নাৰীবাদ আৰু লোকগাথাৰ সমল বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে ইণ্টাৰনেটত অসমীয়া ভাষাৰ স্থিতিও সন্দেহাতীতভাৱে শক্তিশালী কৰিব৷ ইয়াৰ আঁৰতেই আছে আপোনালোকৰ দৰে নিষ্ঠাৱান স্বেচ্ছাসেৱকৰ নিৰৱচ্ছিন্ন অংশগ্ৰহণ আৰু সক্ৰিয় বৰঙণি৷ প্ৰিয় সুহৃদ, সম্পাদনা-মেলাত অংশ লৈ প্ৰতিযোগিতাখনৰ সৌষ্ঠৱ বঢ়োৱাৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ আপোনাৰ প্ৰতি সদায়েই কৃতজ্ঞ হৈ ৰ'ব৷ পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ সক্ৰিয়তা আমি আন্তৰিকতাৰে কামনা কৰিলোঁ৷ অভিনন্দন!! -'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ |} == Next Steps and Feedback Request for Feminism and Folklore Organizers == [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign draws to a close, I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2024'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on our Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, I kindly ask you to spare just 10 minutes to share your progress and achievements with us through a Google Form survey. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Here's the link to the survey: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfCkFONXlPVlakMmdh-BWtZp0orYBCSVvViJPbsjf2TIXAWvw/viewform?usp=sf_link Survey Google Form Link] Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, '''Feminism and Folklore International Team #WeTogether''' [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 08:26, 7 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == কিয় পঞ্জীয়ন ডিলিট কৰা হ’ল? == [[মোঃ সুন্নাত আলী মল্লিক]] লেখাটো কিয় ডিলিট কৰা হ’ল? ওপৰৰ তথ্যৰ উৎসসমূহৰ আধাৰত বাংলাদেশ স্বাধীনতা বঁটা বিজয়ীসকলৰ জীৱনী উপলব্ধ হোৱা পৃষ্ঠাটো তৈয়াৰ কৰা হৈছে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:16, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :[[ব্ৰিগেডিয়াৰ ৰঞ্জিত বৰঠাকুৰ]] এই পঞ্জীসমূহৰ কোনো উল্লেখ নাই কিন্তু কেনেকৈ জীয়াই থাকে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:19, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) ::গুগল ট্ৰান্সলেট ব্যৱহাৰ কৰি কোনো সংশোধন নকৰাকৈ পৃষ্ঠাটো সৃষ্টি কৰা হৈছিল। সেই প্ৰবন্ধটো অবোধগম্য অৰ্থাৎ অৰ্থহীন আছিল, সেয়ে ডিলিট কৰা হ’ল। সহজ সৰল ভাষাত সকলোৱে বুজি পোৱাকৈ প্ৰবন্ধ লিখক তেতিয়া ডিলিট কৰা নহয়। <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:08, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :::ইয়াৰোপৰি ব্যক্তিজনে স্বাধীনতাৰ বঁ‌টা পোৱা বুলি মিছাকৈয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। এনে ভ্ৰান্ত আৰু মিছা বিষয়ক ৱিকিত স্থান দিয়া নহয়। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:43, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) == Need to contact you regarding a photograph you had clicked == This is Preeti and I have sent you an email regarding a photograph you had clicked. Can you please contact me back. [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/223.185.131.24|223.185.131.24]] 08:10, 19 July 2024 (ইউ.টি.চি.) == Thank You for Your Contribution to Feminism and Folklore 2024! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|center|500px]] {{int:please-translate}} Dear Wikimedian, We extend our sincerest gratitude to you for making an extraordinary impact in the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition. Your remarkable dedication and efforts have been instrumental in bridging cultural and gender gaps on Wikipedia. We are truly grateful for the time and energy you've invested in this endeavor. As a token of our deep appreciation, we'd love to send you a special postcard. It serves as a small gesture to convey our immense thanks for your involvement in organizing the competition. To ensure you receive this token of appreciation, kindly fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeHYAhFA9Q5vUs9UA1N45TOUxUdSNO8igGTmg4oPUL_qXS1EQ/viewform?usp=sf_link this form] by August 15th, 2024. Looking ahead, we are thrilled to announce that we'll be hosting Feminism and Folklore in 2025. We eagerly await your presence in the upcoming year as we continue our journey to empower and foster inclusivity. Once again, thank you for being an essential part of our mission to promote feminism and preserve folklore on Wikipedia. With warm regards, '''Feminism and Folklore International Team'''. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:28, 21 July 2024 (ইউ.টি.চি.) </div>. <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}}-[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 12:15, 31 July 2024 (ইউ.টি.চি.) ==১০,০০০+ সম্পাদনা পদক== {{১০,০০০+ সম্পাদনা পদক}} <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:15, 1 September 2024 (ইউ.টি.চি.) == Real name == Do you have any other source that stated any other name of শংকৰদেৱ if not; don't remove that sourced one. Either you have to disprove the source or add a new better citation that claimed other name. You are an admin so keep an eye on your disruptive behaviours. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:47, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :'শংকৰবৰ' শব্দটো 'শংকৰবৰা' বুলি লিখাটো একপ্ৰকাৰৰ মূঢ়তাৰ পৰিচায়ক। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 04:54, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]]so correct it instead of removing, moreover how can you be so assured that it's শংকৰবৰ? Any Assamese Source? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:58, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]], As an admin, my role is not to research your assumptions but to enforce Wikipedia’s guidelines. The Dev Library is not an acceptable source for Wikipedia. It is your responsibility to verify the accuracy of your edits before submitting them. Wikipedia is not a platform for trial and error. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 19:00, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] It's been removed and you've locked that page since, but as an admin you shouldn't [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%86%E0%A6%B9%E0%A7%8B%E0%A6%AE_%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%8D%E0%A6%AF&diff=prev&oldid=433084 initiate an edit war] (3R) either. As an an admim you should obey the guidelines and use the discussion page too. Using a poor source can be reverted which you did instantly; but your usage of admin strength is highly questionable. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:04, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) :::::Already mentioned that it is not my duty to research on your assumptions. Have you addressed the misinformation you shared earlier? [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:05, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] First of all misinformation term isn't appropriate here as it's a wrong transliteraton. The /a/ in Latin alphabet can easily be misunderstood with া of Assamese alphabet, but you've locked the page which you shouldn't as it's not a repetitive vandalism or major disruptive behaviour. I talked here creating a section in your talk page '''Real name''' because that's all I can do to resolve. Reminding you there's a seperate section at the right side of an article known as '''আলোচনা''' , in future use that to resolve the disagreements instead of locking the page for nuances which is against the wikipedia guidelines. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:03, 2 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Regard a revert == Hey, sorry for my English. Don’t you think [[Special:diff/434420|this revert]] is wrong. I've just reverted a vandalism, or the edit I've reverted wasn’t vandalism. Regards, [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:40, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]], I am fully aware of the edit and the editor involved. The individual is one of my mentees, and this is not an act of vandalism. I appreciate your concern. Thank you. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:45, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :: Thanks for clarifying. But at the end, their edit were wrong by removing infobox template, and your revert were wrong too. You could've placed the correction, instead you reverted it, such an inexperienced behaviour like this I didn’t assumed from an Administrator. Although the language of this wiki is similar to my primary language (Bengali). Any suggestions to learn this (Assamese) language. [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:53, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::Actually, he accidentally removed the word 'Indian,' which led to a clash in the infobox and went unnoticed. After reverting the edit, I found the missing word and simply replaced it. In your case It is not appropriate to edit a wiki in a language without having proficiency in that language. I hope this will be taken into consideration in the future. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 02:15, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Feminism and Folklores 2024 Organizers Feedback == Dear Organizer, [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg | right | frameless]] We extend our heartfelt gratitude for your invaluable contributions to [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2024 Feminism and Folklore 2024]. Your dedication to promoting feminist perspectives on Wikimedia platforms has been instrumental in the campaign's success. To better understand your initiatives and impact, we invite you to participate in a short survey (5-7 minutes). Your feedback will help us document your achievements in our report and showcase your story in our upcoming blog, highlighting the diversity of [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore] initiatives. Click to participate in the [https://forms.gle/dSeoDP1r7S4KCrVZ6 survey]. By participating in the By participating in the survey, you help us share your efforts in reports and upcoming blogs. This will help showcase and amplify your work, inspiring others to join the movement. The survey covers: #Community engagement and participation #Challenges and successes #Partnership Thank you again for your tireless efforts in promoting [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore]. Best regards,<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 14:23, 26 October 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Reminder] Apply for Cycle 3 Grants by December 1st! == Dear Feminism and Folklore Organizers, We hope this message finds you well. We are excited to inform you that the application window for Wikimedia Foundation's Cycle 3 of our grants is now open. Please ensure to submit your applications by December 1st. For a comprehensive guide on how to apply, please refer to the Wiki Loves Folklore Grant Toolkit: https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki_Loves_Folklore_Grant_Toolkit Additionally, you can find detailed information on the Rapid Grant timeline here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Grants:Project/Rapid#Timeline We appreciate your continuous efforts and contributions to our campaigns. Should you have any questions or need further assistance, please do not hesitate to reach out: '''support@wikilovesfolkore.org''' Kind regards, <br> On behalf of the Wiki Loves Folklore International Team. <br> [[User:Joris Darlington Quarshie | Joris Darlington Quarshie]] ([[User talk:Joris Darlington Quarshie|talk]]) 08:39, 9 November 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Workshop] Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia == Dear Recipient,<br> We are excited to invite you to the third workshop in our Advocacy series, part of the Feminism and Folklore International Campaign. This highly anticipated workshop, titled <b>"Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia,"</b> will be led by the esteemed Alex Stinson, Lead Program Strategist at the Wikimedia Foundation. Don't miss this opportunity to gain valuable insights into forging effective partnerships. ===Workshop Objectives=== * <b>Introduction to Partnerships: </b>Understand the importance of building win-win relationships within the Wikimedia movement. * <b>Strategies for Collaboration: </b>Learn practical strategies for identifying and fostering effective partnerships. * <b>Case Studies:</b> Explore real-world examples of successful partnerships in the Wikimedia community. * <b>Interactive Discussions: </b>Engage in discussions to share experiences and insights on collaboration and advocacy. ===Workshop Details=== 📅 Date: 7th December 2024<br> ⏰ Time: 4:30 PM UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1733589000 Check your local time zone])<br> 📍 Venue: Zoom Meeting ===How to Join:=== Registration Link: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Identifying_Win-Win_Relationships_with_Partners_for_Wikimedia <br> Meeting ID: 860 4444 3016 <br> Passcode: 834088 We welcome participants to bring their diverse perspectives and stories as we drive into the collaborative opportunities within the Wikimedia movement. Together, we’ll explore how these partnerships can enhance our advocacy and community efforts. Thank you, Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 07:34, 03 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == এছিয়ান মাহৰ সহযোগী == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''এছিয়ান মাহৰ সহযোগী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | হে ৱিকিসতীৰ্থ, শেহতীয়াকৈ ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|এছিয়ান মাহ ২০২৪]] সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰি বৰঙণি আগবঢ়াই প্ৰতিযোগিতাখনি সাফল্যমণ্ডিত কৰাত আগভাগ লোৱাৰ বাবে কৃতজ্ঞতাস্বৰূপে আপোনালৈ এই সামান্য সন্মান আগবঢ়ালোঁ। আশা কৰোঁ এইবেলিৰ দৰে অহাবছৰো এইখিনি সময় আপুনি আমাৰ সৈতে সাহস হৈ থাকিব। ধন্যবাদেৰে, <br />— '''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ'''ৰ হৈ,<br />[[সদস্য:Rumi Borah~aswiki|ৰুমি বৰা]]<br />[[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]<br />[[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য কুমাৰ দাস]] |} [[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য]] ([[সদস্য বাৰ্তা:-chanakyakdas|বাৰ্তা]]) 13:20, 15 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2025 in Your Country == [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|frameless]] Dear Team, My name is Joris Darlington Quarshie (user: Joris Darlington Quarshie), and I am the Event Coordinator for the Wiki Loves Folklore 2025 (WLF) International campaign. Wiki Loves Folklore 2025 is a photographic competition aimed at highlighting folk culture worldwide. The annual international photography competition is held on Wikimedia Commons between the 1st of February and the 31st of March. This campaign invites photographers and enthusiasts of folk culture globally to showcase their local traditions, festivals, cultural practices, and other folk events by uploading photographs to Wikimedia Commons. As we celebrate the seventh anniversary of Wiki Loves Folklore, the international team is thrilled to invite Wikimedia affiliates, user groups, and organizations worldwide to host a local edition in their respective countries. This is an opportunity to bring more visibility to the folk culture of your region and contribute valuable content to the internet. * Please find the project page for this year’s edition at: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025 * To sign up and organize the event in your country, visit: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025/Organize If you wish to organize your local edition in either February or March instead of both months, feel free to let us know. In addition to the photographic competition, there will also be a Wikipedia writing competition called Feminism and Folklore, which focuses on topics related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture on Wikipedia. We welcome your team to organize both the photo and writing campaigns or either one of them in your local Wiki edition. If you are unable to organize both campaigns, feel free to share this opportunity with other groups or organizations in your region that may be interested. * You can find the Feminism and Folklore project page here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 * The page to sign up is: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page For any questions or to discuss further collaboration, feel free to contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. If your team wishes to connect via a meeting to discuss this further, please let us know. We look forward to your participation in Wiki Loves Folklore 2025 and to seeing the incredible folk culture of your region represented on Wikimedia Commons. Sincerely, The Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 08:50, 27 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> ==সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক== {{সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক}} -<span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 17:25, 27 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, My name is [[User:SAgbley|Stella Agbley]], and I am the Event Coordinator for the Feminism and Folklore 2025 (FnF) International campaign. We're thrilled to announce the Feminism and Folklore 2025 writing competition, held in conjunction with Wiki Loves Folklore 2025! This initiative focuses on enriching Wikipedia with content related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture. === Why Host the Competition? === * Empower voices: Provide a platform for discussions on feminism and its intersection with folk culture. * Enrich Wikipedia: Contribute valuable content to Wikipedia on underrepresented topics. * Raise awareness: Increase global understanding of these important issues. === Exciting Prizes Await! === We're delighted to acknowledge outstanding contributions with a range of prizes: **International Recognition:** * 1st Prize: $300 USD * 2nd Prize: $200 USD * 3rd Prize: $100 USD * Consolation Prizes (Top 10): $50 USD each **Local Recognition (Details Coming Soon!):** Each participating Wikipedia edition (out of 40+) will offer local prizes. Stay tuned for announcements! All prizes will be distributed in a convenient and accessible manner. Winners will receive major brand gift cards or vouchers equivalent to the prize value in their local currency. === Ready to Get Involved? === Learn more about Feminism and Folklore 2025: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 Feminism and Folklore 2025] Sign Up to Organize a Campaign: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page Campaign Sign-Up Page] === Collaboration is Key! === Whether you choose to organize both photo and writing competitions (Wiki Loves Folklore and Feminism and Folklore) or just one, we encourage your participation. If hosting isn't feasible, please share this opportunity with interested groups in your region. === Let's Collaborate! === For questions or to discuss further collaboration, please contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. We're happy to schedule a meeting to discuss details further. Together, let's celebrate women's voices and enrich Wikipedia with valuable content! Thank you, **Wiki Loves Folklore International Team** </div> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 23:02, 05 January 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26 January 2025 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Join Us Today: Amplify Women’s Stories on Wikipedia! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, {{quote|Join us this International Women’s Month to uncover hidden stories and reshape cultural narratives! Dive into an interactive workshop where we’ll illuminate gaps in folklore and women’s history on Wikipedia—and take action to ensure their legacies are written into history.}} Facilitated by '''Rosie Stephenson-Goodknight''', this workshop will explore how to identify and curate missing stories about women’s contributions to culture and heritage. Let’s work together to amplify voices that have been overlooked for far too long! == Event Details == * '''📅 Date''': Today (15 March 2025) * '''⏰ Time''': 4:00 PM UTC ([https://www.timeanddate.com/worldclock/converter.html Convert to your time zone]) * '''📍 Platform''': [https://us06web.zoom.us/j/87522074523?pwd=0EEz1jfr4i9d9Nvdm3ioTaFdRGZojJ.1 Zoom Link] * '''🔗 Session''': [[meta:Event:Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities|Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities]] * '''🆔 Meeting ID''': 860 8747 3266 * '''🔑 Passcode''': FNF@2025 == Participation == Whether you’re a seasoned editor or new to Wikipedia, this is your chance to contribute to a more inclusive historical record. ''Bring your curiosity and passion—we’ll provide the tools and guidance!'' '''Let’s make history ''her'' story too.''' See you there! Best regards,<br> '''Joris Quarshie'''<br> [[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]] <div style="margin-top:1em; text-align:center;"> Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|msg]]) 07:15, 24 March 2025 (UTC) </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;"> <div style="text-align: center;"> </div> '''Dear {{ROOTPAGENAME}}''', Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!<br> We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages. We also hope you continue to participate each year! '''Sincerely,<br>''' '''Wikipedia Asian Month User Group''' [[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]] </div> </div> <!-- Message sent by User:Betty2407@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&oldid=28584012 --> == Invitation: Gendering the Archive - Building Inclusive Folklore Repositories (April 30th) == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, You are invited to a hands-on session focused on [[meta:Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation|Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation]]. This online workshop will guide participants on how to create, edit, and expand gender-inclusive folklore articles and multimedia archives on Wikipedia and Wikidata. The session will be led by Rebecca Jeannette Nyinawumuntu. === Objectives === * '''Design Inclusive Repositories:''' Learn best practices for structuring folklore archives that foreground gender perspectives. * '''Hands-On Editing:''' Practice creating and improving articles and items on Wikipedia and Wikidata with a gender-inclusive lens. * '''Collaborative Mapping:''' Work in small groups to plan new entries and multimedia uploads that document underrepresented voices. * '''Advocacy & Outreach:''' Discuss strategies to promote and sustain these repositories within your local and online communities. === Details === * '''Date:''' 30th April 2025 * '''Day:''' Wednesday * '''Time:''' 16:00 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746028800 Check your local time zone]) * '''Venue:''' Online (Zoom) * '''Speaker:''' Rebecca Jeannette Nyinawumuntu (Co-founder, Wikimedia Rwanda & Community Engagement Director) === How to Join === * '''Zoom Link:''' [https://us06web.zoom.us/j/89158738825?pwd=ezEgXbAqwq9KEr499DvJxSzZyXSVQX Join here] * '''Meeting ID:''' 891 5873 8825 * '''Passcode:''' FNF@2025 * '''Add to Calendar:''' [https://zoom.us/meeting/tZ0scuGvrTMiGNH4I3T7EEQmhuFJkuCHL7Ci/ics?meetingMasterEventId=Xv247OBKRMWeJJ9LSbX2hA Add to your calendar] '''' === Agenda === # Welcome & Introductions: Opening remarks and participant roll-call. # Presentation: Overview of gender-inclusive principles and examples of folklore archives. # Hands-On Workshop: Step-by-step editing on Wikipedia and Wikidata—create or expand entries. # Group Brainstorm: Plan future repository items in breakout groups. # Q&A & Discussion: Share challenges, solutions, and next steps. # Closing Remarks: Summarise key takeaways and outline follow-up actions. We look forward to seeing you there! Best regards,<br> Stella<br> Feminism and Folklore Organiser -[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 10:28, 24 April 2025 (UTC) </div> </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> == You're invited: Feminism and Folklore Advocacy Session – June 20! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> Hello {{PAGENAME}} [[File:Feminism and Folklore logo.svg | right | frameless]] We are pleased to invite you to an inspiring session in the Feminism and Folklore International Campaign Advocacy Series titled: 🎙️ Documenting Indigenous Women’s Wisdom: The Role of Grandmothers and Elders<br> 🗓 Friday, June 20, 2025<br> ⏰ 4:00 PM UTC<br> 🌍 Online – [https://us06web.zoom.us/j/86470824823?pwd=s7ruwuxrradtJNcZLVT9EyClb8g7ho.1 Zoom link]<br> 👤 Facilitator: Obiageli Ezeilo (Wiki for Senior Citizens Network)<br> Join us as we explore how the oral teachings of grandmothers and elders preserve cultural heritage and influence today’s feminist movements. Learn how to document these narratives using Wikimedia platforms! 🔗 Event Page & Details: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Documenting_Indigenous_Women%E2%80%99s_Wisdom:_The_Role_of_Grandmothers_and_Elders This session includes:<br> ✔️ A keynote presentation<br> ✔️ Story-sharing interactive segment<br> ✔️ Q&A + tools for documenting women’s wisdom on Wikimedia<br> We hope to see you there! Warm regards,<br> Stella<br> On behalf of Feminism and Folklore Team<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 23:49, 17 June 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> ==Feedback regarding Assam Chapter Poster Wikimania 2025== Regarding: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg Hello, Please check the email that was forwarded to you 5 days ago regarding the poster you submitted for Wikimania 2025. There are some image attribution and license issues that need to be addressed. Thank you. -Rosie, Lead, Poster Session Wikimania 2025 (this is me: https://en.wikipedia.org/wiki/User:Rosiestep) --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 18:59, 16 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ===File:Wiki Loves Documentation - Assam Chapter Poster Wikimania 2025.jpg=== Hello, Thank you for your creativity in creating a poster for Wikimania 2025: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg However, it doesn't contain the required attribution and license for each photo (unless it's in a tiny print that I didn't notice). Information and instructions are here: https://wikimania.m.wikimedia.org/wiki/2025:Program/Poster_session Please let me know when you've uploaded a revised poster. DEADLINE: WEDNESDAY, 23 JULY 2025. Thank you. -[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 14:39, 21 July 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] Thank you for your information. The images have been updated with proper attribution and licensing. Kindly check the latest version [https://w.wiki/Eos$ here.] - [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 03:44, 22 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ::It is fine now. The Wikimania COT will print it in Nairobi! Thank you. --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 08:04, 23 July 2025 (ইউ.টি.চি.) == Question from [[User:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] (15:38, 25 August 2025) == hello ৰুবী সিংহ শীৰ্ষক মই লিখা প্ৰবন্ধটো sandbox ৰ পৰা স্থানান্তৰ কৰাৰ সময়ত দেখো যে info box ত মই add কৰা ৰূবী সিংহৰ ফটোখন নাই। wiki commons ত ফটোখন মই আপলোড কৰিছিলো। এতিয়া তাত নাই, ডিলিট কৰা হৈছে। কণ্ঠশিল্পী ৰুবী সিংহৰ ফটোখন শিল্পীগৰাকীৰ অনুমতি লৈ আপলোড কৰা হৈছিল। এই ক্ষেত্ৰত সহায় বিচাৰিছোঁ। --[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 15:38, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], ৱিকিপিডিয়া কমন্সৰ পৰা কিবা বাৰ্তা দিছে নেকি চাওক, ডিলিট কৰা সম্পৰ্কে। আপুনি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত পোনপটীয়াকৈ আপলোড কৰিব পাৰে। [https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ইয়াত আপলোড কৰিব পাৰে।] — <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 16:10, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ। প্ৰবন্ধটো প্ৰকাশ কৰা হ'ল যদিও চাবচোন। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5|2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5]] 14:02, 28 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], কমন্সত যিকোনো ফাইল আপলোড কৰিবলৈ হ'লে ফাইলৰ কপিৰাইট নিজৰ হাতত থাকিব লাগে, নতুবা গৰাকীয়ে দিয়া অনুমতি সম্পৰ্কত টিমলৈ মেইল কৰিব লগা হয়। এই নিয়ম উলংঘা কৰিলে ডিলিট কৰা হয়, বাৰেবাৰে একেটা ভুল কৰিলে গোলকীয় ভাৱে বাৰণ হোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:46, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ [[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 16:53, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ==অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা== অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলাৰ বিচাৰক তথা সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰা অৱদানকাৰীসকলক মান পত্ৰ প্ৰদান কৰাৰ বাবে তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছে৷ অনুগ্ৰহ কৰি সকলো অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfLRsqWU1u8Yfpe9Pp0WnAiog_gV93a8r6JE7MYQrDleJnarw/viewform?usp=header এই প্ৰ-পত্ৰখন] পূৰ কৰি সহযোগিতা আগবঢ়াই যেন৷ ধন্যবাদ! <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 10:55, 20 November 2025 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2026 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, Hope you’re doing well. I’m reaching out with some exciting updates about '''[[m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]'''. Thanks to the amazing support from organizers like you, the campaign has grown into one of the biggest and most collaborative initiatives in the entire Wikimedia movement. Your efforts have played a huge part in that, and we’re truly grateful. We’re hoping to make the 2026 edition even larger and even more community-driven. We’d be very happy to have you join again as an organizer. The sign-up process is simple this year: #Create your local event page (you can copy from the [[:m:Feminism_and_Folklore/Sample|sample]]) #Set up your Fountain or [https://tools.wikilovesfolklore.org/campwiz/ CampWiz] campaign. #Add your campaign link to the 2026 '''[[:m:Feminism_and_Folklore_2026/Project_Page|registration list]]''' The focus of the campaign remains the same - creating or expanding Wikipedia content on feminism, women’s issues, gender topics, and diverse folk traditions from around the world. International and local prizes will continue as before. '''Special Prize for 2026:''' Every participant will receive a Wikipedia 25 digital postcard as a token of appreciation for contributing to the global movement during Wikipedia’s 25th anniversary year. This will be sent to all contributors who take part in the campaign. We’re also adding an optional one-time internet and childcare support for organizers who may need extra assistance to carry out their local campaign. This is entirely optional and meant to help those who might otherwise face challenges in organizing. More details will be shared soon. If you’re unable to organize this year, no worries at all - please feel free to share the invitation with others in your community who might be interested. If you have any questions or would like to discuss plans, you can reach us on the [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026|talk page]] or by email. Looking forward to collaborating again, '''Wiki Loves Folklore International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 18:18, 12 December 2025 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=29792058 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wikimedian, We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;Checklist for Organizers Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us in upcoming office hours We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]]. Thank you and all the best, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 13:30, 18 January 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 --> == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 February 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> (This message was sent to [[:সদস্য:Nayan j Nath]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury == Hello {{PAGENAME}}!, Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts! To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have: * Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]: * Started promoting the campaign within your community. * Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified. * Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community. === Internet & Childcare Support === Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]''' Requests submitted after this date will not be entertained. === Important Participation Guidelines === * Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers). * If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us. === Community Engagement === * Keep your community active and motivated throughout the campaign. * Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally. * In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''. Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊ Thank you for your collaboration! ''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.'' Feminism and Folklore International Team. –[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 05:17, 16 February 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 --> == Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers == <div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, [[User:Tiven2240|Tiven2240]] on behalf of Feminism and Folklore International Team <nowiki>#WeTogether</nowiki> </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 11:57, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 --> == Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner. [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026. * You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]] * '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST''' With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply. For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page. Warm regards, <br> on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team ''This message was sent with [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) on 18:30, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.)'' </div> <!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&oldid=30389801 --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will week between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 18:30, 28 April 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30471712 --> == Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 == Dear Feminism and Folklore organiser, This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''. Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026. Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign. Best regards, '''Feminism and Folklore International Organizing Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 02:09, 3 June 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 --> == Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants. As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign. '''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions. '''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]''' Please submit your response by '''25 June 2026'''. Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future! Regards, '''Feminism and Folklore Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:05, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 --> == Thank you for being a part of Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your contributions helped make this year's [[:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign a great success, and we are truly grateful for your time, knowledge, and dedication to documenting women's stories and folklore on Wikimedia projects. As we reflect on this year's campaign and prepare for the next edition, we'd love to hear about your experience. Please take a few minutes to fill out our feedback form and share your thoughts and suggestions. As a token of our appreciation, everyone who completes the form will receive a '''special digital postcard'''! in their email. This year marks '''''25 years of Wikipedia''''', and the postcard has been created to celebrate this milestone and to recognize the incredible efforts of participants like you who continue to enrich free knowledge for the world. '''Form Link - [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdqFZN9IdWbAnZ_7DyG5bIsuq7KAkdsIxweC_TdPH9In-tthQ/viewform?usp=dialog here]''' Please complete the feedback form by '''25 June 2026'''. Thank you once again for making Feminism and Folklore 2026 a success. We hope to see you again in future campaigns! Best regards, Feminism and Folklore international Team. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 14:31, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704478 --> ==কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬== {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|150px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ - অৱদানকাৰী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ,<br /> ২০২৬ বৰ্ষৰ ১৫ জুলাইৰপৰা ১৫ আগষ্টলৈ [[:m:WikiConference India 2026|ৱিকিকনফাৰেন্স ইণ্ডিয়া, ২০২৬]]ৰ অংশ ৰূপে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬|কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬]] শীৰ্ষক সম্পাদনা-মেলাখনত আন্তৰিকতাৰে অংশগ্ৰহণ কৰি আপুনি যি সহযোগ আৰু অৱদান আগবঢ়ালে, তাৰ শলাগ ললোঁ আৰু অসমীয়া তথা মালয়ালম ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাক আমাৰ কৃতজ্ঞতা যাচিলোঁ। আপুনি সৰ্বদা সু-স্বাস্থ্যৰ অধিকাৰী হৈ থাকক আৰু ভৱিষ্যতলৈও অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আন্তৰিকতাৰে আপোনাৰ অৱদান আগবঢ়াই থাকক, এই কামনাৰে; কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ৰ আয়োজক কমিটিৰ হৈ, <br />[[সদস্য:JyotiPN|JyotiPN]] ([[সদস্য বাৰ্তা:JyotiPN|বাৰ্তা]]) 10:01, 20 August 2026 (ইউ.টি.চি.) |} ==মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা== {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:08, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :পৃষ্ঠাখনৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত আপোনাৰ লিখিব লগিয়াখিনি তথ্যসহ উল্লেখ কৰক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 15:57, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::প্ৰথম কথা হ'ল মটক টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি দিয়া বৰ্তমান মতটো একপক্ষীয় হয়। পাৰিলে এবাৰ মোৰ পুৰণি versionটো চাওক। তাত দুয়োটা মত আগবঢ়োৱা হৈছে। এ দুয়োটা মতৰ ওপৰত Sun Gogoi আৰু Ramirez নামৰ দুজন গৱেষকে নিজৰ ব্যক্তিগত মত ও আগবঢ়াইছিল, যিটো মোৰ Edit ত উল্লেখ কৰা আছিল। মই আলোচনা পৃষ্ঠাত কথা খিনি উল্লেখ কৰিম। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:04, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি উৎসসহ এটা সংশোধিত consensus draft প্ৰবন্ধটোৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত যোগ কৰিলোঁ। অনুগ্ৰহ কৰি সময় পালে সেইটো চাই মতামত দিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:01, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::ধন্যবাদ! এই পাঠ্যখিনি ৰিভিউ কৰি নিশ্চয়কৈ প্ৰকাশ কৰা হ'ব। লগতে আপোনাক এটা কথা বিনয়েৰে জনাও যে, ৱিকি সম্পৰ্কত যিকোনো আলোচনা আদিৰ বাবে মোৰ বাৰ্তা পৃষ্ঠাত বাৰ্তা দিব পাৰিব। ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গৈ এই সম্পৰ্কত কোনো আলোচনাৰ বাবে বাৰ্তা প্ৰেৰণ বা গেং আক্ৰমণৰ দৰে কাম নকৰিবলৈয়ো অনুৰোধ জনালোঁ। অন্যথা গোলকীয়ভাৱে এই আইডি বাৰণৰ বাবে অনুৰোধ কৰিবলৈ বাধ্য হ'ম। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। আশা কৰিছো আপুনি শীঘ্ৰে draft টো ৰিভিউ কৰি যোগ কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:59, 14 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}}তথ্য সমূহ উল্লেখ কৰা কাৰণে ধন্যবাদ। ::::* পিছে মটক ৰাজ্য বেংমৰা বিষয়ে থকা '''প্ৰাচীন ইতিহাস''' অংশটো ইতিহাস সন্মত নহয়।‌ বেংমৰা মটক ৰাজ্য প্ৰথম মটক ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহই হে স্থাপন কৰিছিল। চুকাফাৰ দিনৰ বা তাৰ আগৰ পৰা চুহুংমুঙৰ দিনৰ লৈকে তিপাম নামৰূপৰ‌ দৰে পাটকাই দাতিকাষৰীয়া কিছু অঞ্চল বাদ‌‌ দি সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড় তিনিচুকীয়া জিলা চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। বুৰঞ্জীত নিশ্চয় পাইছে চাগে ডিব্ৰুগড়ত‌ চুতীয়া আহোমৰ যুদ্ধ হৈছিল। কোনো এখন অসম বুৰঞ্জী বা ঐতিহাসিক গ্ৰন্থত চুকাফাৰ দিনত প্ৰাচীন মটক ৰাজ্য থকাৰ কথা উল্লেখ নাই। মৰাণ বা বৰাহীৰো সকলৰো ৰাজ্য বুলি নাছিল, অঞ্চল বুলি হে আছিল। বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” বা "ইশানী সেনাপতিৰ মতে" হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক।‌ ::::* লগতে বৰ্তমানৰ '''অসমীয়ালৈ অনুবাদিত বুৰঞ্জীত মটক''' অংশত “শ্ৰীধৰ দত্তই অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ...” বুলি লিখা বাক্যটো আঁতৰাবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। উদ্ধৃত দত্তৰ উৎসত তেওঁ “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে” গৈছে বুলি কোনো কথা নাই আৰু এনে scholarly majority প্ৰতিষ্ঠা কৰা কোনো review বা specialist source-ও দিয়া হোৱা নাই। বৰঞ্চ দত্তৰ ব্যাখ্যাৰ কেইবাটাও অংশ আন গৱেষণাৰ সৈতেও সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ডাম্বৰু ধৰ নাথে মটকক মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা ধৰ্মীয় আৰু সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে আৰু ঐতিহাসিক প্ৰসংগত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। Yasmin Saikia-ই চুকাফাৰ সময়ৰ লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। ফিলিপ ৰামিৰেজেও মৰাণ-মটকৰ বৰ্তমানৰ পৃথকীকৰণক মায়ামৰা সমাজৰ পিছৰ segmentary development-ৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে। একেটা মত সোন গগৈয়েও আগ বঢ়াইছে। সেয়ে দত্তৰ মতটোক “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীত” বুলি উল্লেখ কৰাটো [[WP:SYNTH]]।‌‌ ইয়াৰ সলনি পৃথক গৱেষকসকলৰ মত attribution-সহ উল্লেখ কৰাই [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:DUE]] অনুসৰি অধিক উপযুক্ত। বৰ্তমানৰ consensus draft-তো নাথ, দত্ত আৰু ৰামিৰেজৰ এই পৃথক কিন্তু পৰস্পৰ-সম্পৰ্কিত ব্যাখ্যাসমূহ ইতিমধ্যে উৎসসহ দিয়া হৈছে। ::::* একেদৰে টাই-মূলৰ দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি বিতৰ্কিত বক্তব্য Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা হৈছে। কিন্তু এই interpretation মূলতঃ কৰবী বৰুৱা গগৈ আৰু সংশ্লিষ্ট লেখকৰ ব্যাখ্যা। সেয়ে AjayDas ডাঙৰীয়াই ওপৰত পৰামৰ্শ দিয়াৰ দৰে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...”, “অমুকৰ মতে...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰা উচিত। একেদৰে বিপৰীত ব্যাখ্যাও “শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে...”, “ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে...”, “ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে...” বুলি উল্লেখ কৰিব পাৰি। কোনো disputed interpretation-ক Wikipedia-ৰ নিজৰ সিদ্ধান্ত হিচাপে নৰখিলে দুয়োপক্ষৰ মত থাকিব আৰু [[WP:NPOV]]/[[WP:DUE]] দুয়োটাই ৰক্ষা হ'ব। ::::* ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref name="Ramirez2014"/> ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে আমি মটক শব্দটো পুৰণি ঘটনা বোৰত দেখিলেও সেই সময়ত যে মটক বুলি আজিৰ দিনৰ দৰে জনগোষ্ঠী এটা আছিল, তাক কব নোৱাৰো। পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীবিদে আগৰ ঘটনা সমূহত সেই কালত প্ৰচলিত জাতিৰ নামো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। মৰাণ সকলক পাছৰ কালত মটকে কৈছিল। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:24, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনাক সকিয়াই দিয়াৰ পিছতো মোৰ ব্যক্তিগত ফোন নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি মোৰ সৈতে সংযোগ কৰিব কিয় বিচৰা হৈছে? :@[[সদস্য:দিব্য দত্ত|দিব্য দত্ত]],@[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]] এই সদস্য গৰাকীৰ ফালৰ পৰা "জনা শুনা এডমিন থকা হ'লে..." দৰে মন্তব্য, ৱিকিৰ এডমিনৰ ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গেং আক্ৰমণ, আৰু ব্যক্তিগত নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি ফোনকৰা আদি কামবোৰৰ বাবে বাৰণৰ বিচাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:08, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::মিছা অভিযোগ কিয় কৰিছে? মই কাকো ফোন কৰা নাই। এই পৃষ্ঠাখন ৰাজহুৱা কৈ সকলোৱে চাব পাৰে। গতিকে আপুনি মোক দোষাৰোপ কৰিব নোৱাৰে।‌Adminৰ দায়িত্বত আছে যেতিয়া শুদ্ধ ইতিহাস চালি জাৰি নিৰপেক্ষ ভাবে প্ৰকাশ কৰক। ওপৰত উল্লেখিত কথা কেইটা গুৰুত্ব দি বিচাৰ কৰক। Wikipediaত প্ৰাথমিক উৎস বিহীন তথ্য ভৰাবলৈ সহযোগ কৰাটো adminৰ দায়িত্বৰ বিপৰীতে যোৱা হৈছে। কিবা অসুবিধা থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত মতামত প্ৰকাশ কৰি সহযোগ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 12:34, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনালোকৰ উৎস অনুসৰি ইতিমধ্যেই পৃষ্ঠাখন ঠিক কৰা হৈছে। তথ্যউৎস নথকা ভাগবোৰত CN সাঁ‌চ সংযোগ কৰা হৈছে। প্ৰশাসক হ'ল বুলিয়েই প্ৰতি মুহূৰ্তত ৱিকিত সক্ৰিয় হৈ থকা নাযায়। গতিকে সময় লাগে। এই সময়খিনিত মোৰ সামাজিক মাধ্যমৰ একাউণ্টত কৰা মেছেজ, ফোনকল, ইত্যাদিবোৰৰ তথ্য মই ইতিমধ্যেই ৰাখিছোঁ। গতিকে, আপুনি জড়িত হয়নে নহয়, সেয়া নিশ্চিত ভাৱে প্ৰমাণিত হ'ব।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 12:53, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::: {{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। বুজি পাইছোঁ। বৰ্তমান সংস্কৰণটো অলপ অধিক balanced কৰা বাবে ধন্যবাদ। তথাপিও কেইটামান disputed বক্তব্য এতিয়াও attribution নোহোৱাকৈ factual voice-ত ৰৈ গৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি তলৰ কেইটা point পুনৰ বিবেচনা কৰিব, যেতিয়া সময় পাই: :::* '''টাই-মূল/ফু-খাও দাবীসমূহ attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি কথা Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখা আছে। এইবোৰ কৰবী বৰুৱা গগৈৰ বিশেষ interpretation। সেয়ে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰিলে দুয়োটা মত নিৰপেক্ষভাৱে ৰখা যায়। বিশেষকৈ তেওঁৰ নিজৰ উৎসত “Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King” বুলি আছে; অৰ্থাৎ এটা বিশেষ Tai family-ক ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা, সমগ্ৰ Matak জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি primary passage-টোৱে নিজে নকয়। এই broader conclusion লেখিকাৰ interpretation হিচাপেই উল্লেখ কৰা উচিত। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:V]] :::* '''“মূল টাই বুৰঞ্জীত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ আছে” দাবীটোৰ কোনো স্পষ্ট উৎস দেখা নাযায়।''' বৰ্তমান ইয়াৰ ওচৰত দিয়া citation দুটাত কেৱল “The king got a Tai family and named it Matak Patar” আৰু “The Matak descended from Phukhao family” বুলি আছে; Moran আৰু Matakক একেলগে দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। ফিলিপ ৰামিৰেজৰ ethnonym table-তো ''Môtok'' Ahom Buranji-ত আৰু ''Moran'' Assamese Buranji/colonial source-ত দেখা যায়; Ahom Buranji column-ত Moran দেখুওৱা হোৱা নাই। সেয়ে কোনো reliable secondary source-এ স্পষ্টকৈ Moran আৰু Môtokক Tai Buranji-ত পৃথক জনগোষ্ঠী বুলি চিনাক্ত নকৰালৈকে এই বাক্যটো আঁতৰোৱা উচিত। [[WP:V]] [[WP:SYNTH]] :::* '''Phukhao-ক স্থিৰ ancient ethnic lineage হিচাপে উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত Ramirez-ৰ qualification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা হওক:''' Philippe Ramirez-এ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। অৰ্থাৎ পাছৰ বুৰঞ্জী ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' কেৱল এটা fixed hereditary ethnicity বুজাইছিল বুলি ধৰি লোৱা সুৰক্ষিত নহয়। এই তথ্যটো Phukhao-ৰ Tai-lineage দাবীৰ ওচৰতেই উল্লেখ কৰিলে পাঠকে দুয়োটা interpretation বুজিব পাৰিব। ::::এইবুলি উল্লেখ কৰিব পাৰিব: ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে, মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ এক generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো মূলতঃ সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2023 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 |url=https://journals.openedition.org/moussons/9908 |quote=a generic term will prevail to refer to the rebels: not mayamara, used for the leaders of the sect, but phū khau an kao. }}</ref> সেয়ে পাছৰ বুৰঞ্জী-ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' শব্দটোক সদায় এটা স্থিৰ বংশগত বা পৃথক ethnic lineage হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা উচিত নহয়। :::* '''প্ৰাচীন Buranji ethnonym-ক ১৩শ শতিকাৰ contemporaneous ethnic label বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে ধৰা উচিত নহয়:''' Ramirez-এ Ahom Buranji-ৰ ethnonym-সমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা নাম হ'লেও ঘটনাটো সংঘটিত হোৱা সময়তেই সেই নাম ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি বুলি সতৰ্ক কৰিছে। সেয়ে Sukapha-ৰ ঘটনাৰ বিৱৰণত ''Môtok'' শব্দ পোৱা মানেই 1228-ৰ আগতেই আজিৰ অৰ্থত পৃথক Matak ethnicity আছিল বুলি established fact হিচাপে লিখা উচিত নহয়। ৰামিৰেজৰ মতে পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণত ''মটক'' বা আন কোনো ethnonym পোৱা মাত্ৰেই সেই ঘটনাৰ সময়তো আজিৰ অৰ্থত একে নামৰ এটা স্থিৰ জনগোষ্ঠী আছিল বুলি নিশ্চিতভাৱে ক'ব নোৱাৰি; পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীকাৰ বা redactor-এ তেওঁলোকৰ সময়ত প্ৰচলিত নাম পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণতো ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে। তাৰ ওপৰিও অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত সেই একে "Matak" উল্লেখ থকা ঘটনা বোৰত "মৰাণ" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ::::এইটো যোগ কৰিব পাৰিব: ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |pages=119–120 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=This gives us an access to the ethnonyms actually used in the chronicles, although in all likelihood not always to those actually used... }}</ref> তেওঁ বুৰঞ্জীসমূহক বিভিন্ন সময়ৰ তথ্য আৰু পুৰণি ঘটনাৰ পুনৰ্ব্যাখ্যা সামৰি লোৱা composite text হিচাপেও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |page=119 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=the buranjis ... are of a composite nature. They associate first-hand testimonies ... with older events passed down from earlier texts and possibly re-interpreted. }}</ref> :::* '''Lanmakhru-ৰ পৰিচয় attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ব্যাখ্যাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক “মটকসকলৰ মুখিয়াল” বুলি factual voice-ত লিখা আছে। কিন্তু য়াচমিন শইকীয়া আৰু আন secondary scholarship-ত একেজন লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে যদি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification ৰখা হয়, “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...” বুলি attribution দি parallel Moran identification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::বৰ্তমানৰ কৰবী‌ বৰুৱা গগৈৰ অনুচ্ছেদৰ পাছত উদাহৰণস্বৰূপে এইদৰে যোগ কৰিব পাৰি:য়াচমিন শইকীয়াই অৱশ্যে লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। তেওঁৰ মতে, চুকাফাৰ সময়ত নগাসকলৰ বিৰুদ্ধে আহোমসকলক সহায় কৰা “এই একেজন মৰাণ”ক পাছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম দিয়া হৈছিল আৰু তেওঁৰ পৰাই লানমাখ্ৰু বংশৰ সূচনা হয়।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 |quote=This same Moran fought against the Nagas to defend the Tai-Ahom settlers. }}</ref> বিৰিঞ্চি মেধীয়েও হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ ''পুৰণি অসম বুৰঞ্জী''ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক মৰাণ বুলি উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকে লিখিছে যে চুকাফাক বেঙেনা যোগান ধৰা লানমাখ্ৰু নামৰ এজন মৰাণে চুকাফাৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল।<ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 |quote=According to Goswami (1977 : 38) “Sukapha impressed by a Moran known as Lanmakhru, who supplied him brinjals.” }}</ref> ::::সেয়ে Lanmakhru-ক একমাত্ৰ “মটক মুখিয়াল” হিচাপে factual voice-ত চিনাক্ত কৰাৰ সলনি, কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification আৰু শইকীয়া/গোস্বামীৰ-ভিত্তিক Moran identification দুয়োটাকে attribution-সহ উল্লেখ কৰাই অধিক নিৰপেক্ষ। :::* '''editor-generated “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা হওক:''' প্ৰাচীন Tai/Ahom বাক্য দুটাৰ পাছত থকা “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” এতিয়াও citation-needed হৈ আছে। এই translation-সমূহ disputed historical conclusion-ৰ ভিত্তি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে। কোনো qualified published translation নথকালৈকে Wikipedia editor-ৰ নিজা translation ৰখা [[WP:PRIMARY]]/[[WP:OR]] সমস্যাজনক। :::* '''Ahom state formation-ৰ disputed দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ হওক:''' Sukapha-ই Tipamত “old Tai Mataks” লগ পোৱা, Matak chiefs-এ ৰাজ্য বিস্তাৰত সহায় কৰা, Naga-ৰ বিৰুদ্ধে Matak chief-এ সহায় কৰা—এইবোৰ মূলতঃ Karabi Baruah Gogoi-ৰ reconstruction। সেয়ে factual voice-ৰ সলনি “গগৈৰ মতে...” বুলি লিখা উচিত, বিশেষকৈ Lanmakhru-ৰ Moran identification-ৰ সৈতে মতভেদ থকাৰ বাবে। ::::মোৰ মূল অনুৰোধ হৈছে—কোনো মত আঁতৰোৱা নহয়; disputed claim-সমূহৰ ক্ষেত্ৰত একে standard-এ attribution ব্যৱহাৰ কৰা। Dutta/Nath/Ramirez-ৰ মত যদি “X-ৰ মতে” বুলি দিয়া হয়, Karabi Baruah Gogoi/Senapoti-ৰ interpretation-ও একেদৰে attribution-সহ দিয়াই [[WP:NPOV]] অনুসৰি অধিক নিৰপেক্ষ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 13:30, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::{{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি ওপৰৰ তথ্য সমূহ বিশ্লেষণ কৰি যোগ কৰক। "মটক জনগোষ্ঠী"ৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত KhiLanTziয়ে যি "মটক" শব্দটো আহোম বুৰঞ্জীত থকা উল্লেখ দেখোৱাই "আহোমিকৰণ" কৰিব বিচাৰিছে, সেইটো [[WP:NPOV]], [[WP:SYNTH]], [[WP:OR]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব কাৰণ বুৰঞ্জীত কোনো এটা শব্দ আহোম লিপিত উল্লেখ কৰা থাকিলেই সেই শব্দ আহোম ভাষাৰ হৈ নাযায়।‌ আহোম লিপিৰ "আহোম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থখনত বিভিন্ন জাতি, ঠাই, নদী, ব্যক্তিৰ নাম, ইত্যাদি মূল ৰূপতে লিখা হৈছে (যেনে: মিচিমি, মিৰি, কোচ, কলিতা, নৰনাৰায়ণ, ধীৰনাৰায়ণ, মীৰ জুমলা, নাৰায়ণপুৰ, গুৱাহাটী, ইত্যাদি)। আহোম লিপিত উল্লেখ থাকিলেই এই শব্দ সমূহৰ গুৰি আহোম ভাষাত থকাটো নুবুজায়। তেনেকৈ দেখোন এনে ধৰণৰ প্ৰতিটো Wikipediaৰ পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপিত শব্দসমূহ লিখিব লাগিব। ইয়াৰ ওপৰিও অন্য ইতিহাসবিদে মটক শব্দৰ অন্য উৎস দিছে। সেইবাবে এই বিকৃতি কৰণ গ্ৰহণ নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। :::::{{ping|Gitartha.bordoloi}} ওপৰত উল্লেখিত কথাটোলৈ মন কৰিব। ইয়াত [[WP:SYNTH]], [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:OR]]ৰ উলঙ্ঘন কৰি একো উপযুক্ত তথ্য নথকাকৈ KhiLanTziয়ে "মটক জনগোষ্ঠীৰ" পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপি ব্যৱহাৰ কৰিব বিচাৰিছে। এই লিংকটো চাব: [https://as.wikipedia.org/wiki/বাৰ্তা:মটক_জনগোষ্ঠী#h-Native_name-20260921132600]। ::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:25, 23 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :: WP:Harass, WP:Outing এইবোৰ গুৰুতৰ অভিযোগ আৰু UCC-ৰ পৰিপন্থী। এয়া সঁচা প্ৰমাণিত হ'লে বা দুনাই অভিযোগ উত্থাপন হ'লে ৱিকিমিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি পৰৱৰ্তী পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হ'ব। মতবিৰোধ সমাধান নোহোৱালৈকে নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধকেইটাও সুৰক্ষিত কৰি ৰখা হ'ব। অন্য প্ৰবন্ধতো WP:NPOV আওকাণ কৰি একপক্ষীয় মত প্ৰকাশ কৰাৰ চেষ্টা নকৰিব। [[সদস্য:Gitartha.bordoloi|— গীতাৰ্থ বৰদলৈ]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Gitartha.bordoloi|বাৰ্তা]]) 17:22, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::{{ping|Gitartha.bordoloi}} আপুনি ভূল পৃষ্ঠা টো lock কৰিছে। মতবিৰোধ [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠাত হোৱা নাই, [[মটক জনগোষ্ঠী]] পৃষ্ঠাত হৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠা unlock কৰি দিয়ক। তাত কাৰো মাজত একো মতবিৰোধ হোৱা নাই। মই তাত বহুতো তথ্য আৰু উৎস যোগ কৰিবলৈ আছে। সেই বাবে under-construction tag টো‌ লগোৱা আছে। সেই পৃষ্ঠাত কাৰোৰে মাজত একো edit war হোৱা নাই। একো বিৰ্তক নথকা পেজ এটা বিনা কাৰণত lock কৰাটো Wikipediaৰ আইন বিপৰীতে যোৱা নহ'ব নে? ধন্যবাদ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:50, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Gitartha.bordoloi}}{{ping|Nayan j Nath}} মটক শব্দটো যে নিৰ্বিবাদে (indisputably) আহোম ভাষাৰ শব্দ, উদ্ধৃত উৎসসমূহে সেই কথা প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। বৰঞ্চ সৃষ্টিধৰ দত্তই এই আলোচনাৰ আৰম্ভণিতেই লিখিছে যে ''Matak'' শব্দটোৰ উৎপত্তি আৰু ব্যাখ্যাৰ বিষয়ে "great difference of opinion" আছে। একেখন গ্ৰন্থৰ পৃ. ৫–৮ত তেওঁ একাধিক মত উল্লেখ কৰিছে। মায়ামৰা সত্ৰৰ বংশাৱলী অনুসৰি ''Matek'' শব্দটো ''mat'' (মত/নীতি) + ''ek'' (এক), অৰ্থাৎ একে মত বা নীতিত থকা লোকৰ পৰা হোৱা বুলি এটা ব্যাখ্যা আছে; তাৰ পাছতহে ''Ma'' + ''Tak'' আহোম ব্যাখ্যাটো উল্লেখ কৰিছে। পুনৰ ৰাজমোহন নাথে ''Mathak/Matak''-ক দেশৰ "head or upper part" বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে আৰু এছ. কে. ভূঞা তথা এছ. ৰাজকুমাৰৰো পৃথক ব্যাখ্যা দত্তই উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Dutta1985MatakName">{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and Their Kingdom: Castes and Tribes of Assam |year=1985 |publisher=Chugh Publications |place=Allahabad |pages=5–8 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up }}</ref> সেয়েহে দত্তৰ কেৱল পৃ. ৬ৰ এটা ব্যাখ্যা উদ্ধৃত কৰি আহোম উৎপত্তিক প্ৰতিষ্ঠিত তথ্য হিচাপে দেখুওৱাটো উৎসটোৰ সম্পূৰ্ণ আলোচনাৰ সৈতে সঙ্গতিপূৰ্ণ নহয়। ::::চুন গগৈয়েও ''Ma+Tak'' ব্যাখ্যাটোৰ লগতে ''Matek''-ক ''Mat + Ek'' বুলি ব্যাখ্যা কৰা মত আৰু এছ. ৰাজকুমাৰৰ "one man" ব্যাখ্যা উল্লেখ কৰিছে; তেওঁ স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰিছে যে একাংশ পণ্ডিতে প্ৰচলিত ''Matak'' শব্দটোক ''Matek''-ৰ বিকৃত ৰূপ বুলি গণ্য কৰে।<ref name="SunGogoi2018">{{cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater ‘Matak’ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |year=2018 |pages=31–32 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |issn=2348-0084 }}</ref> ডি. নাথে আকৌ ''Matak'' নামটোৰ উৎপত্তিৰ বিষয়ে "much controversy" আছে বুলি লিখি, নামটো Moran জনগোষ্ঠীৰ পুৰণি ''Matak'' নামৰ পৰা আহিব পাৰে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে। তেওঁ লগতে Mayamara বংশাৱলীৰ ''Mat-ek'' ব্যাখ্যাটোক পুৰণি জনগোষ্ঠীয় নামটোক নতুনকৈ ব্যাখ্যা কৰাৰ প্ৰয়াস হিচাপে আলোচনা কৰিছে।<ref name="Nath2008">{{cite book |last=Nath |first=Dambarudhar |chapter=The Mataks and their Revolt against the State in 18th Century Assam: Searching for Ethno-Religious Roots |title=Political Roles of Religious Communities in India |editor-last=Ray |editor-first=Jayanta Kumar |editor2-last=Roy |editor2-first=Arpita Basu |year=2008 |publisher=Institute for Security and Development Policy |place=Stockholm |pages=112–113 |url=https://www.isdp.eu/wp-content/uploads/publications/2008_ray-roy_political-roles-of-religious-communities-in-india.pdf }}</ref> ২০২৪ চনৰ Arunjana Das-ৰ ''Religions'' প্ৰবন্ধতো ১৯৩১ চনৰ ''Aniruddhadeva'r Carit aru Mayamara Satrar Gosain Sakalar Vamsavali'' অনুসৰি ''Matak''-ৰ ''Mat-ek'', অৰ্থাৎ "same mind and opinion" ব্যাখ্যাটো উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="Das2024">{{cite journal |last=Das |first=Arunjana |title=The Mahimā of Ājali Āi and the Persecuted Māyāmārā Śatra: Guru-Mā as Holy Patroness and Divine Mother |journal=Religions |volume=15 |issue=1 |article-number=36 |year=2024 |doi=10.3390/rel15010036 |url=https://www.mdpi.com/2077-1444/15/1/36 }}</ref> ::::ইয়াৰ উপৰি প্ৰবন্ধটোত দত্তৰ ''Ma+Tak'' ব্যাখ্যাটো উল্লেখ কৰাৰ পাছতেই Robinson-ৰ মতে ''Matak'' নামটো Singpho আৰু Khamtiসকলে দিয়া বুলি আৰু ''Imperial Gazetteer''-এও Singpho-সকলৰ লগত সেই নামটোৰ সম্পৰ্ক উল্লেখ কৰা বুলি লিখিছে।<ref name="Chetia2021">{{cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |year=2021 |pages=66–68 |url=https://www.questjournals.org/jrhss/papers/vol9-issue12/Ser-1/L09126668.pdf |issn=2321-9467 }}</ref> গতিকে সেই উৎসটোৱে এই নিৰ্দিষ্ট আহোম-লিপিৰ ৰূপটো সমৰ্থন নকৰে। ::::আহোম বুৰঞ্জীত কোনো জনগোষ্ঠীৰ নাম আহোম লিপিত লিখা হোৱা আৰু সেই জনগোষ্ঠীৰ নামটো আহোম ভাষাৰ শব্দ হোৱা একে কথা নহয়। আহোম-ভাষাৰ বুৰঞ্জীত ''Miri'', ''Mishmi'', ''Kalita'', ''Dimasa'' আদি বহু বাহ্যিক জনগোষ্ঠীৰ নামো আহোম লিপিত লিখা হৈছে। তাৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে ''Miri'', ''Mishmi'', ''Kalita'' বা ''Dimasa'' শব্দসমূহ আহোম ভাষাৰ পৰা উৎপত্তি হৈছে। সেইবোৰ কেৱল আহোম ভাষা/লিপিত সেই জনগোষ্ঠীসমূহৰ নামৰ লিখিত ৰূপ। ঠিক একেদৰে ''Matak'' নামটো আহোম বুৰঞ্জীত আহোম লিপিত লিখা পোৱা গ'ল বুলিয়েই শব্দটোৰ ব্যুৎপত্তি আহোম ভাষাৰ বুলি সিদ্ধান্ত ল'ব নোৱাৰি। অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণভাৱে, Ramirez-এ ''môtuk''-ক ''miri'', ''tiwra'', ''tumisa'' আদি শব্দৰ সৈতে এনে শব্দৰ শ্ৰেণীত ৰাখিছে যিবোৰৰ Tai ভাষা বা অসমীয়া—দুয়োটাতে "no obvious meaning" আছে।<ref name="Ramirez2014"/> এইটো নিজেই দেখুৱায় যে আহোম বুৰঞ্জীত ''môtuk'' ৰূপটো পোৱা আৰু শব্দটো আহোম ভাষাৰ পৰা ব্যুৎপন্ন হোৱা দুটা পৃথক বিষয়। ::::এই কাৰণেই {{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}}-ক lead বা infobox-ত ''alternate name'' হিচাপে স্থাপন কৰাটো নিৰপেক্ষ লিপ্যন্তৰ যোগ কৰাৰ দৰে সৰল বিষয় নহয়। এই সম্পাদনাটো কাৰ্যত ''Matak'' শব্দৰ Tai/Ahom origin-ৰ এটা বিতৰ্কিত ব্যাখ্যাক proxy হিচাপে lead-ত আগবঢ়াই দিয়ে আৰু পাঠকৰ আগত যেন আহোম-ভাষাৰ উৎপত্তিটোৱেই স্বীকৃত বা প্ৰতিষ্ঠিত ব্যাখ্যা, তেনে impression সৃষ্টি কৰে। অথচ published scholarship-ত ''Ma+Tak''-ৰ লগতে ''Mat-ek/Matek'', পুৰণি Moran/Matak জনগোষ্ঠীয় নাম, ''Mathak/Matak'' আদি একাধিক competing interpretation আছে।<ref name="Dutta1985MatakName"/><ref name="SunGogoi2018"/><ref name="Nath2008"/><ref name="Das2024"/> সেয়ে এটা disputed etymological theory-ক alternate/native name-ৰ ৰূপত article-ৰ আটাইতকৈ prominent স্থানত স্থাপন কৰাটো উচিত নহয়। সেয়ে নিৰ্দিষ্ট আহোম-লিপিৰ ৰূপটো কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসত প্ৰকাশিত manuscript transcription হিচাপে দেখুওৱাব নোৱাৰিলে তাক lead-ত {{lang-aho}} ৰূপে দিয়াটো উচিত নহয়। যদি তেনে উৎস পোৱা যায়, তেতিয়া ''নাম/ব্যুৎপত্তি'' অংশত "Tai-Ahom chronicles render the ethnonym as..." বুলি ঐতিহাসিক লিখন-ৰূপ হিচাপে উল্লেখ কৰিব পাৰি। কিন্তু সেইটোৱেও শব্দটোৰ ব্যুৎপত্তি আহোম ভাষাৰ বুলি প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। ব্যুৎপত্তিৰ ক্ষেত্ৰত সকলো উল্লেখযোগ্য প্ৰকাশিত মত নিৰপেক্ষভাৱে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::ইয়াৰ সৈতে ৱিকিপিডিয়াৰ কেইবাটাও মূল নীতিও উলংঘন কৰা হৈছে: :::* '''[[w:Wikipedia:Neutral point of view|WP:NPOV]] / [[w:Wikipedia:Neutral point of view#Due and undue weight|WP:DUE]]''' — Sristidhar Dutta নিজেই ''Matak'' শব্দৰ উৎপত্তি আৰু অৰ্থৰ বিষয়ে “great difference of opinion” আছে বুলি আৰম্ভ কৰিছে আৰু ''Mat-ek/Matek'', ''Ma + Tak'', ''Mathak/Matak'' আদি একাধিক ব্যাখ্যা উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Dutta1985MatakName"/> Sun Gogoi-য়েও ''Ma + Tak''-ৰ লগতে ''Mat-ek/Matek'' আদি বিকল্প মত আলোচনা কৰিছে।<ref name="SunGogoi2018"/> সেয়ে বিতৰ্কিত ব্যুৎপত্তিৰ ভিতৰত কেৱল আহোম ব্যাখ্যাটোক lead/infobox-ত বিশেষ prominence দি যেন ই একমাত্ৰ স্বীকৃত উৎপত্তি, সেইদৰে উপস্থাপন কৰাটো neutral treatment নহয়। সকলো উল্লেখযোগ্য published view উৎসৰ ওজন অনুসৰি ''নাম/ব্যুৎপত্তি'' অংশত আলোচনা কৰাটোৱেই উপযুক্ত। :::* '''[[w:Wikipedia:No original research|WP:NOR]] / [[w:Wikipedia:No original research#Synthesis of published material|WP:SYNTH]]''' — “কিছুমান উৎসে ''Matak''-ৰ ''Ma + Tak'' আহোম ব্যুৎপত্তি প্ৰস্তাৱ কৰিছে”, “আহোম বুৰঞ্জীত ''Matak'' নামটো আহোম লিপিত লিখা হৈছে”, আৰু “সেয়ে {{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}} মটক জনগোষ্ঠীৰ alternate Ahom name”—এই তিনিটা পৃথক দাবী। বিশেষকৈ Ramirez-ৰ বিশ্লেষণত ''môtuk'' Ahom text-ত আছে যদিও তেওঁ ইয়াক Tai বা Assamese-ত স্পষ্ট অৰ্থ নথকা ethnonymসমূহৰ ভিতৰত ৰাখিছে।<ref name="Ramirez2014"/> যদি কোনো reliable source-এ শেষৰ দাবীটো নিজে নকয়, তেন্তে প্ৰথম দুটা তথ্য মিলাই সম্পাদকীয়ভাৱে সেই সিদ্ধান্ত উলিওৱাটো synthesis হয়। :::* '''[[w:Wikipedia:Manual of Style/Lead section|MOS:LEAD]]''' — lead-এ article body-ৰ উল্লেখযোগ্য আৰু তুলনামূলকভাৱে সুপ্ৰতিষ্ঠিত তথ্যৰ সংক্ষিপ্তসাৰ দিব লাগে। ব্যুৎপত্তি নিজেই বিতৰ্কিত হ'লে<ref name="Dutta1985MatakName"/><ref name="Nath2008"/> আৰু আহোম-লিপিৰ exact form-টো উদ্ধৃত উৎসে verify নকৰিলে সেই ৰূপটো article-ৰ প্ৰথম বাক্যত জনগোষ্ঠীৰ নামৰ ঠিক পাছত দিয়া হলে এটা বিতৰ্কিত interpretation-ক অযথা prominence দিয়া হয়। প্ৰথমে body-ৰ ''নাম/ব্যুৎপত্তি'' অংশত sources-সহ dispute-টো ব্যাখ্যা কৰা উচিত। ::::সেয়ে lead/infobox-ত এই ৰূপটো যোগ কৰাটো [[w:Wikipedia:Neutral point of view|WP:NPOV/WP:DUE]], [[w:Wikipedia:No original research|WP:NOR/WP:SYNTH]] আৰু [[w:Wikipedia:Manual of Style/Lead section|MOS:LEAD]]-ৰ সৈতে সমস্যাজনক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:01, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] @[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]]@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] মটক বুৰঞ্জীত প্ৰথম উল্লেখ হৈছিল। পূৰ্বৰ সংষ্কৰণত থকাৰ দৰে <nowiki>{{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}}</nowiki> বুলি মটক জনগোষ্ঠীৰ পাছত এই নামটো আহোম লিপিত লিখা উচিত। ওপৰত কোৱা দৰে মটক শব্দটো কোনো লিপ্যান্তৰ নহয়, লিপ্যান্তৰ হলেহে আহোম ভাষাত লিখা অনুচিত, কিন্তু আহোম শব্দ বোৰক নিজা লিপিত লিখা উচিত। ভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বাবে বুৰঞ্জীত নিজা নাম আছে যেনে চুটিয়াসকলক "তিউৰা", মিচিংসকলক "পাং দিন", ডফলা সকলক "খিলিমি", ব্ৰাহ্মণ সকলক "পুম", আদি নামেৰে বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে পিচে মটক সকলক মটক বুলিয়েই উল্লেখ আছে। মই কোনো নিজা অনুমানত সম্পাদনা নকৰোঁ। উৎস থাকিলেহে কৰোঁ যেনে: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> চুন গগৈ ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined}}<ref>“In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined.” {{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater „Matak‟ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |pages=31–36 |date=2018 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |page=31 |issn=2348-0084 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref>সৃষ্টিধৰ দত্তই নিজৰ পুথিৰ ১৯৬৮ চনত অনুষ্ঠিত সদৌ অসম মটক সন্মিলন, তিনিচুকীয়া অধিৱেশনৰ সভাপতিৰ ভাষণৰ লগতে বি. দাসে “বুৰঞ্জী মটক মৰাণ”ত লিখা তথ্য , জে. তালুকদাৰে ১৯৭৬ চনত “মটক শব্দৰ উৎপত্তি ও তাৎপৰ্য”ত লিখা তথ্যৰ উধৃতি দি উল্লেখ কৰিছে {{Quote|In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man}}<ref>“In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man.” {{Cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=Mataks and Their Kingdom |date=2024 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up |publisher=Internet Archive |page=6 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:04, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) 3cik4249pncxd5z9drxgoz24pkfnypm 638822 638820 2026-09-26T19:03:43Z Ananya Taye 28065 /* মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা */ 638822 wikitext text/x-wiki {{/Archive}} == Invitation to Rejoin the [https://mdwiki.org/wiki/WikiProjectMed:Translation_task_force Healthcare Translation Task Force] == [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|right|frameless|125px]] You have been a [https://mdwiki.toolforge.org/prior/index.php medical translators within Wikipedia]. We have recently relaunched our efforts and invite you to [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php join the new process]. Let me know if you have questions. Best [[User:Doc James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] ([[User talk:Doc James|talk]] · [[Special:Contributions/Doc James|contribs]] · [[Special:EmailUser/Doc James|email]]) 12:34, 13 August 2023 (UTC) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_translators/40&oldid=25451578 --> == Image Description Month in India Campaign == Dear Wikimedian, A2K has conducted an online activity or campaign which is an ongoing Image Description Month in India description-a-thon, a collaborative effort known as [[:m:Image Description Month|Image Description Month]]. This initiative aims to enhance image-related content across Wikimedia projects and is currently underway, running from October 1st to October 31st, 2023. Throughout this event, our focus remains centered on three primary areas: Wikipedia, Wikidata, and Wikimedia Commons. We have outlined several tasks, including the addition of captions to images on Wikipedia, the association of images with relevant Wikidata items, and improvements in the organization, categorization, and captions of media files on Wikimedia Commons. To participate, please visit our dedicated [[:m:CIS-A2K/Events/Image Description Month in India|event page]]. We encourage you to sign up on the respective meta page and generously contribute your time and expertise to make essential and impactful edits. Should you have any questions or require further information, please do not hesitate to reach out to me at nitesh@cis-india.org or [[User talk:Nitesh (CIS-A2K)|Nitesh (CIS-A2K)]]. Your active participation will play a significant role in enriching Wikimedia content, making it more accessible and informative for users worldwide. Join us in this ongoing journey of improvement and collaboration. Regards [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 16:09, 10 October 2023 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Nitesh (CIS-A2K)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Satpal_(CIS-A2K)/Mahatma_Gandhi_2020_edit-a-thon_Participants&oldid=20516231 --> == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য == ব্যবহাৰিক পতংগ খাদ্য অংশটো কিয় আতৰাই দিলে? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 01:53, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :ইমানদিনৰ ৱিকি অভিজ্ঞতাৰ পৰা এইকথা আপুনি নিশ্চয় জানে যে, ইয়াত কোনো মৌলিক চিন্তা, গৱেষণা বা নিজা কোনো পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা কৰা নহয়। আপোনাৰ উক্ত অংশটোৱে এনে ভাৱৰ বাদে প্ৰবন্ধটোত কোনো সমল যোগোৱা নাই, ইয়াৰোপৰি উক্ত অংশত প্ৰয়োজনীয় তথ্যসূত্ৰৰো অভাৱ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:04, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::মৌলিক গৱেষণা নহয় Srivastava, K. P. (1996) ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লিখা হৈছিল। যিটো প্ৰকাশিত উৎস। অপ্ৰকাশিত উৎস দিলে মৌলিক গৱেষণা হ'ল হয়! আৰু তাত থকা প্ৰতিটো শাৰীৰ ওপৰত বৈজ্ঞানিক উৎস আছে। কিন্তু অতিৰিক্ত উৎস মই প্ৰদান কৰালৈকে আপুনি ৰখিল জানো?? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:44, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) :::আপুনি লিখা বাক্য আদিৰ ধৰণ মৌলিক হৈছে। ৱিকিশৈলী বৰ্তাই সঠিক তথ্যসূত্ৰ প্ৰদান কৰি লিখক, তেতিয়া ক'ব লগা বা মচিবলগা একো নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:23, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) ::::পূৰ্বৰ এজন সম্পাদকে এই অংশ লিখিছিল মই লিখা নাই মই মাত্ৰ ঘূৰাই দিছোঁ আৰু ৰচনাশৈলী আৰু নতুন উৎস দিয়াৰ কাম আৰম্ভ কৰিছিলোঁ কিন্তু আপুনি উভতাই দিলে। তেঁওৰ ৰচনাশৈলী ঠিক নাছিল কিন্তু সেয়া মৌলিক গৱেষণা বা উৎস বিহীন নাছিল আৰু আতৰাই দিয়াৰ যোগ্যও নাছিল কাৰণ তেওঁ Srivastava, K. P. (1996) অনুসৰি লিখিছিল কিন্তু উৎস প্ৰসংগ সঠিক ভাবে বহাব জনা নাছিল। আনকি তেওঁ Heading তে উৎস দিছিল। ৰচনাশৈলী ঠিক নহলে বা সম্পাদনা কৰিব ভালকৈ নাজানিলে wikify সাঁচৰ প্ৰয়োগ কৰিলে বা শুধৰাই দিলে ভাল হ'ব, উভতাই দিলে [[ৱিকিপিডিয়া:অনুগ্ৰহ কৰি নতুন সদস্যক বেয়া ব্যৱহাৰ নকৰিব|WP:BITE]] হবগৈ চাগৈ! [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 12:02, 27 December 2023 (ইউ.টি.চি.) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2023 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2023 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&project=all&year=2023&start=Filter joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. Consider joining '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|here]]''', there are no associated costs and we look forwards to working together in 2024. |} Thanks again :-) -- [https://mdwiki.org/wiki/User:Doc_James <span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Medical_Editors_2023&oldid=26031072 --> == Invitation to Organize Feminism and Folklore 2024 Writing Competition == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <center>''{{int:please-translate}}''</center> Dear {{PAGENAME}}, Hope you are doing well, Wishing you a Happy New Year!. We extend a heartfelt invitation to you to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition, which is scheduled to take place from February 1, 2024, to March 31, 2024. This year's edition of Feminism and Folklore will concentrate on feminism, women's issues, and gender-focused topics, aligning with a Wiki Loves Folklore gender gap focus and featuring a folk culture theme on Wikipedia. This year we have created two new Tools for the Feminism and Folklore project. The tool is called '''Campwiz'''. This tool is created by the international Tech team of Wiki Loves Folkore especially crafted for Feminism and Folklore project. The tool works as same as fountain or dashboard but has extra abilities required for jury and submission of articles. To create a new campaign on Campwiz, organizers to follow these steps: # Go to the tool link: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> # Select your wiki on which you want to organize the campaign (enter the name or short code, such as "{{CONTENTLANG}}" for {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}}). # Give your campaign a name example "Feminism and Folklore 2024 on {{#language:{{PAGELANGUAGE}}}} {{SITENAME}})". # Select the start and end dates (note: keep your start date as Feb 1 and end date as March 31). # Provide a description for your campaign (you can briefly describe the campaign in this section). # Make sure to keep the checkboxes ticked for "Allow users to submit articles that were not created but expanded." if you want to use the campaign for expanded articles also. # Keep minimum added bytes as 4000 and minimum added words as 400 and click next. # In the jury section, keep the checkboxes ticked for "Allow jury members to participate in the campaign" and "Prevent jury members from seeing each other's votes." As per your preference. # Under the jury search box, type the username of your jury and click on the "+" button to add; you can add multiple jury members. # Click next to review and then click on save. With this we have also created a '''Missing article tool'''. This tool identifies articles in the English Wikipedia that are absent from your native language Wikipedia. You can customize your selection criteria, and our tool will provide you with a table displaying the missing articles along with suggested titles. You also have the option to download the list in both CSV and wikitable formats. Both tools, the Missing Article Tool and the Campwiz Tool, are now available for public use during the Feminism and Folklore campaign. You can find more information about these tools here: <nowiki>https://tools.wikilovesfolklore.org/</nowiki> There are also some changes in the rules and criteria's. Please go through the rules below. # '''Minimum Length:''' The expanded or new article should have a minimum of '''''4000 bytes or 400 words''''', ensuring sufficient depth and coverage of the chosen topic. The local organizers are free to choose the minimum length criteria as per needs of their local Wikipedia and must be clearly mention on local project page. # '''Language Quality:''' Articles should not be poorly machine-translated, ensuring that language quality and readability are maintained at a high standard. # '''Timeline of Creation or Expansion:''' The article should be created or expanded between 1 February and 31 March, aligning with the specified contest timeline. # '''Theme Relevance''': Articles should directly address the theme of feminism and folklore, exploring connections between gender, cultural traditions, and intangible heritage. # '''No Orphaned Articles:''' Articles must not be orphaned, meaning they should be linked from at least one other article to ensure visibility within the Wikipedia ecosystem. # '''No Copyright violations:''' There should be no copyright violations, and articles should adhere to local Wikipedia policies on notability, ensuring that the content meets the standards for notability. # '''Adequate references and Citations:''' Each article should include proper references and citations following local Wikipedia policies, ensuring the reliability and credibility of the information presented. Learn more about the contest details and prizes on our project page [[:m:Feminism and Folklore 2024|here]]. Should you require any assistance, please feel free to contact us on our meta talk page or via email. We eagerly anticipate your enthusiastic coordination and participation in Feminism and Folklore 2024. Thank you and Best wishes, '''Feminism and Folklore 2024 International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 06:51, 18 January 2024 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf&oldid=26088038 --> ==অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪== প্ৰিয় Nayan j Nath, আশাকৰোঁ কুশলে আছে। এই বছৰৰে জানুৱাৰী মাহত ৪ তাৰিখৰ পৰা ১০ তাৰিখলৈ আয়োজিত “[[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা- ২০২৪]]’’ ত সম্পাদনা কৰি ৱিকিপিডিয়াক অধিক সমৃদ্ধ কৰাৰ ক্ষেত্ৰত আপোনাৰ উৎসৰ্গীকৃত সেৱাৰ বাবে আপোনাক ধন্যবাদ আৰু কৃতজ্ঞতা জনালোঁ। এই সম্পাদনা মেলাৰ এগৰাকী অংশগ্ৰহণকাৰী হিচাপে আপোনাৰ প্ৰাপ্য মানপত্ৰৰ বাবে আমি আপোনাৰ বিষয়ে কিছু তথ্য জনাৰ প্ৰয়োজন। অনুগ্ৰহ কৰি তলত সন্নিৱিষ্ট [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdMIVT9aT_t6OiX2EdJM2aQf0b9YojVczORcvZs_xxsO08R9A/viewform?usp=sf_link ফৰ্মখন] ভৰ্তি কৰি আমাক পৰৱৰ্তী কাৰ্যসূচী পালন কৰিবলৈ সহযোগ কৰক। আপোনাৰ সহযোগিতাই আমাৰ প্ৰেৰণা। (ইতিমধ্যেই যদি ফৰ্মখন পূৰণ কৰা হৈছে, তেন্তে দ্বিতীয়বাৰ পূৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন নাই) আন্তৰিক শুভকামনা জানিব।<br> ধন্যবাদ। [[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:55, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.)<br> সংগঠক, <br/> অসমীয়া - বাংলা আন্তঃৱিকি সম্পাদনা মেলা ২০২৪ == অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |- |collspan="2"| |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতা পদক''' |- | [[File:Assamese–Bengali interwiki collaboration edit-a-thon Barnstar.png|left|90px]] | হে ৱিকিসতীৰ্থ, [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]]-ত আপুনি দেখুওৱা আন্তৰিক উৎসাহ আৰু নিস্বাৰ্থ অৱদানৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাৰ শলাগ ল'লোঁ। ইয়াৰেই কৃতজ্ঞতা হিচাপে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনালৈ এই সামান্য পদকটি আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে। - <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[সদস্য:Dolon Prova|Dolon Prova]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Dolon Prova|বাৰ্তা]]) 16:49, 13 February 2024 (ইউ.টি.চি.) |} == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}} -[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 13:57, 28 February 2024 (ইউ.টি.চি.) == সমন্বয়ক পদক == {| style="border: 2px solid #660033; background-color: #fff0f5; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; color: #1a0066; " | '''সমন্বয়ক পদক''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | হে ৱিকিসতীৰ্থ, বৰ্তমান অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত চলি থকা [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আৰু শেহতীয়াকৈ সমাপ্ত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪|অসমীয়া-চাঁওতালি আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা ২০২৪]] সম্পাদনা মেলা দুখ্ন সুচলভাৱে চলাই নিয়াত আপুনি সমন্বয়ক হিচাপে যি ভূমিকা পালন কৰিছে, সেইয়া প্ৰকৃততেই প্ৰশংসাযোগ্য। পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ পৰা অনুৰূপ সহযোগিতা আশা কৰি উক্ত পদকটি আন্তৰিকতাৰে আপোনালৈ আগবঢ়ালোঁ। ধন্যবাদেৰে-<br />'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ''' |} == কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন == {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Fnf as 2023 logo.jpg|100px|100px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কৃতজ্ঞতা আৰু অভিনন্দন''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | <big>''“এটোপ এটোপ কৰি ডাৱৰৰ পানী পৰি ভৰি গ'ল বহল সাগৰ, কণ কণ বালি চাহী ইটে সিটে লগ লাগি সাজি দিলে ধৰণী ডাঙৰ”''</big> প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ, চলিত বৰ্ষৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীৰ পৰা ৩১ মাৰ্চলৈকে পৃথিৱীৰ বিভিন্ন ভাষাৰ লগতে [[অসমীয়া]] ভাষাইও স্থানীয়ভাৱে [[ৱিকিপিডিয়া:নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪|নাৰীবাদ আৰু লোকগাথা এডিটাথন ২০২৪]] আয়োজন কৰিছিল৷ আপোনাক জনাবলৈ পাই আমি সুখী হৈছোঁ যে, সম্পাদনা-মেলাখনত অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ ১৩ গৰাকী স্বেচ্ছাসেৱকে অংশগ্ৰহণ কৰি [https://fountain.toolforge.org/editathons/as-feminism-and-folklore ৫৪৬টা ভিন্ন বৈশিষ্ট্যৰ প্ৰবন্ধ] সংযোজন কৰে৷ এইসমূহ প্ৰবন্ধই ৱিকিপিডিয়াত নাৰীবাদ আৰু লোকগাথাৰ সমল বৃদ্ধি কৰাৰ লগতে ইণ্টাৰনেটত অসমীয়া ভাষাৰ স্থিতিও সন্দেহাতীতভাৱে শক্তিশালী কৰিব৷ ইয়াৰ আঁৰতেই আছে আপোনালোকৰ দৰে নিষ্ঠাৱান স্বেচ্ছাসেৱকৰ নিৰৱচ্ছিন্ন অংশগ্ৰহণ আৰু সক্ৰিয় বৰঙণি৷ প্ৰিয় সুহৃদ, সম্পাদনা-মেলাত অংশ লৈ প্ৰতিযোগিতাখনৰ সৌষ্ঠৱ বঢ়োৱাৰ বাবে অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ আপোনাৰ প্ৰতি সদায়েই কৃতজ্ঞ হৈ ৰ'ব৷ পৰৱৰ্তী সময়তো আপোনাৰ সক্ৰিয়তা আমি আন্তৰিকতাৰে কামনা কৰিলোঁ৷ অভিনন্দন!! -'''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ |} == Next Steps and Feedback Request for Feminism and Folklore Organizers == [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|centre|550px|frameless]] Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign draws to a close, I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update the [[:m:Feminism and Folklore 2024/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2024'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on our Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, I kindly ask you to spare just 10 minutes to share your progress and achievements with us through a Google Form survey. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Here's the link to the survey: [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfCkFONXlPVlakMmdh-BWtZp0orYBCSVvViJPbsjf2TIXAWvw/viewform?usp=sf_link Survey Google Form Link] Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, '''Feminism and Folklore International Team #WeTogether''' [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 08:26, 7 April 2024 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == কিয় পঞ্জীয়ন ডিলিট কৰা হ’ল? == [[মোঃ সুন্নাত আলী মল্লিক]] লেখাটো কিয় ডিলিট কৰা হ’ল? ওপৰৰ তথ্যৰ উৎসসমূহৰ আধাৰত বাংলাদেশ স্বাধীনতা বঁটা বিজয়ীসকলৰ জীৱনী উপলব্ধ হোৱা পৃষ্ঠাটো তৈয়াৰ কৰা হৈছে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:16, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :[[ব্ৰিগেডিয়াৰ ৰঞ্জিত বৰঠাকুৰ]] এই পঞ্জীসমূহৰ কোনো উল্লেখ নাই কিন্তু কেনেকৈ জীয়াই থাকে। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1|2400:C600:3469:2BF0:1:0:3D5E:CFA1]] 09:19, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) ::গুগল ট্ৰান্সলেট ব্যৱহাৰ কৰি কোনো সংশোধন নকৰাকৈ পৃষ্ঠাটো সৃষ্টি কৰা হৈছিল। সেই প্ৰবন্ধটো অবোধগম্য অৰ্থাৎ অৰ্থহীন আছিল, সেয়ে ডিলিট কৰা হ’ল। সহজ সৰল ভাষাত সকলোৱে বুজি পোৱাকৈ প্ৰবন্ধ লিখক তেতিয়া ডিলিট কৰা নহয়। <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:08, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) :::ইয়াৰোপৰি ব্যক্তিজনে স্বাধীনতাৰ বঁ‌টা পোৱা বুলি মিছাকৈয়ে উল্লেখ কৰা হৈছে। এনে ভ্ৰান্ত আৰু মিছা বিষয়ক ৱিকিত স্থান দিয়া নহয়। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:43, 5 May 2024 (ইউ.টি.চি.) == Need to contact you regarding a photograph you had clicked == This is Preeti and I have sent you an email regarding a photograph you had clicked. Can you please contact me back. [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/223.185.131.24|223.185.131.24]] 08:10, 19 July 2024 (ইউ.টি.চি.) == Thank You for Your Contribution to Feminism and Folklore 2024! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg|center|500px]] {{int:please-translate}} Dear Wikimedian, We extend our sincerest gratitude to you for making an extraordinary impact in the '''[[:m:Feminism and Folklore 2024|Feminism and Folklore 2024]]''' writing competition. Your remarkable dedication and efforts have been instrumental in bridging cultural and gender gaps on Wikipedia. We are truly grateful for the time and energy you've invested in this endeavor. As a token of our deep appreciation, we'd love to send you a special postcard. It serves as a small gesture to convey our immense thanks for your involvement in organizing the competition. To ensure you receive this token of appreciation, kindly fill out [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeHYAhFA9Q5vUs9UA1N45TOUxUdSNO8igGTmg4oPUL_qXS1EQ/viewform?usp=sf_link this form] by August 15th, 2024. Looking ahead, we are thrilled to announce that we'll be hosting Feminism and Folklore in 2025. We eagerly await your presence in the upcoming year as we continue our journey to empower and foster inclusivity. Once again, thank you for being an essential part of our mission to promote feminism and preserve folklore on Wikipedia. With warm regards, '''Feminism and Folklore International Team'''. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:28, 21 July 2024 (ইউ.টি.চি.) </div>. <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf2024&oldid=26557949 --> == সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক == {{সব্যসাচী ৱিকিমিডিয়ান পদক}}-[[সদস্য:Joli Rumi|Joli Rumi]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Joli Rumi|বাৰ্তা]]) 12:15, 31 July 2024 (ইউ.টি.চি.) ==১০,০০০+ সম্পাদনা পদক== {{১০,০০০+ সম্পাদনা পদক}} <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 13:15, 1 September 2024 (ইউ.টি.চি.) == Real name == Do you have any other source that stated any other name of শংকৰদেৱ if not; don't remove that sourced one. Either you have to disprove the source or add a new better citation that claimed other name. You are an admin so keep an eye on your disruptive behaviours. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:47, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :'শংকৰবৰ' শব্দটো 'শংকৰবৰা' বুলি লিখাটো একপ্ৰকাৰৰ মূঢ়তাৰ পৰিচায়ক। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 04:54, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]]so correct it instead of removing, moreover how can you be so assured that it's শংকৰবৰ? Any Assamese Source? [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:58, 25 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]], As an admin, my role is not to research your assumptions but to enforce Wikipedia’s guidelines. The Dev Library is not an acceptable source for Wikipedia. It is your responsibility to verify the accuracy of your edits before submitting them. Wikipedia is not a platform for trial and error. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 19:00, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] It's been removed and you've locked that page since, but as an admin you shouldn't [https://as.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%A6%86%E0%A6%B9%E0%A7%8B%E0%A6%AE_%E0%A7%B0%E0%A6%BE%E0%A6%9C%E0%A7%8D%E0%A6%AF&diff=prev&oldid=433084 initiate an edit war] (3R) either. As an an admim you should obey the guidelines and use the discussion page too. Using a poor source can be reverted which you did instantly; but your usage of admin strength is highly questionable. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:04, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) :::::Already mentioned that it is not my duty to research on your assumptions. Have you addressed the misinformation you shared earlier? [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 05:05, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] First of all misinformation term isn't appropriate here as it's a wrong transliteraton. The /a/ in Latin alphabet can easily be misunderstood with া of Assamese alphabet, but you've locked the page which you shouldn't as it's not a repetitive vandalism or major disruptive behaviour. I talked here creating a section in your talk page '''Real name''' because that's all I can do to resolve. Reminding you there's a seperate section at the right side of an article known as '''আলোচনা''' , in future use that to resolve the disagreements instead of locking the page for nuances which is against the wikipedia guidelines. [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 05:03, 2 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Regard a revert == Hey, sorry for my English. Don’t you think [[Special:diff/434420|this revert]] is wrong. I've just reverted a vandalism, or the edit I've reverted wasn’t vandalism. Regards, [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:40, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]], I am fully aware of the edit and the editor involved. The individual is one of my mentees, and this is not an act of vandalism. I appreciate your concern. Thank you. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:45, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :: Thanks for clarifying. But at the end, their edit were wrong by removing infobox template, and your revert were wrong too. You could've placed the correction, instead you reverted it, such an inexperienced behaviour like this I didn’t assumed from an Administrator. Although the language of this wiki is similar to my primary language (Bengali). Any suggestions to learn this (Assamese) language. [[সদস্য:Tanbiruzzaman|Tanbiruzzaman]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Tanbiruzzaman|বাৰ্তা]]) 18:53, 30 September 2024 (ইউ.টি.চি.) :::Actually, he accidentally removed the word 'Indian,' which led to a clash in the infobox and went unnoticed. After reverting the edit, I found the missing word and simply replaced it. In your case It is not appropriate to edit a wiki in a language without having proficiency in that language. I hope this will be taken into consideration in the future. [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 02:15, 1 October 2024 (ইউ.টি.চি.) == Feminism and Folklores 2024 Organizers Feedback == Dear Organizer, [[File:Feminism and Folklore 2024 logo.svg | right | frameless]] We extend our heartfelt gratitude for your invaluable contributions to [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2024 Feminism and Folklore 2024]. Your dedication to promoting feminist perspectives on Wikimedia platforms has been instrumental in the campaign's success. To better understand your initiatives and impact, we invite you to participate in a short survey (5-7 minutes). Your feedback will help us document your achievements in our report and showcase your story in our upcoming blog, highlighting the diversity of [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore] initiatives. Click to participate in the [https://forms.gle/dSeoDP1r7S4KCrVZ6 survey]. By participating in the By participating in the survey, you help us share your efforts in reports and upcoming blogs. This will help showcase and amplify your work, inspiring others to join the movement. The survey covers: #Community engagement and participation #Challenges and successes #Partnership Thank you again for your tireless efforts in promoting [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore Feminism and Folklore]. Best regards,<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 14:23, 26 October 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Reminder] Apply for Cycle 3 Grants by December 1st! == Dear Feminism and Folklore Organizers, We hope this message finds you well. We are excited to inform you that the application window for Wikimedia Foundation's Cycle 3 of our grants is now open. Please ensure to submit your applications by December 1st. For a comprehensive guide on how to apply, please refer to the Wiki Loves Folklore Grant Toolkit: https://meta.wikimedia.org/wiki/Wiki_Loves_Folklore_Grant_Toolkit Additionally, you can find detailed information on the Rapid Grant timeline here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Grants:Project/Rapid#Timeline We appreciate your continuous efforts and contributions to our campaigns. Should you have any questions or need further assistance, please do not hesitate to reach out: '''support@wikilovesfolkore.org''' Kind regards, <br> On behalf of the Wiki Loves Folklore International Team. <br> [[User:Joris Darlington Quarshie | Joris Darlington Quarshie]] ([[User talk:Joris Darlington Quarshie|talk]]) 08:39, 9 November 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == [Workshop] Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia == Dear Recipient,<br> We are excited to invite you to the third workshop in our Advocacy series, part of the Feminism and Folklore International Campaign. This highly anticipated workshop, titled <b>"Identifying Win-Win Relationships with Partners for Wikimedia,"</b> will be led by the esteemed Alex Stinson, Lead Program Strategist at the Wikimedia Foundation. Don't miss this opportunity to gain valuable insights into forging effective partnerships. ===Workshop Objectives=== * <b>Introduction to Partnerships: </b>Understand the importance of building win-win relationships within the Wikimedia movement. * <b>Strategies for Collaboration: </b>Learn practical strategies for identifying and fostering effective partnerships. * <b>Case Studies:</b> Explore real-world examples of successful partnerships in the Wikimedia community. * <b>Interactive Discussions: </b>Engage in discussions to share experiences and insights on collaboration and advocacy. ===Workshop Details=== 📅 Date: 7th December 2024<br> ⏰ Time: 4:30 PM UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1733589000 Check your local time zone])<br> 📍 Venue: Zoom Meeting ===How to Join:=== Registration Link: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Identifying_Win-Win_Relationships_with_Partners_for_Wikimedia <br> Meeting ID: 860 4444 3016 <br> Passcode: 834088 We welcome participants to bring their diverse perspectives and stories as we drive into the collaborative opportunities within the Wikimedia movement. Together, we’ll explore how these partnerships can enhance our advocacy and community efforts. Thank you, Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 07:34, 03 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == এছিয়ান মাহৰ সহযোগী == {| style="border: 1px solid gray; background-color: #fdffe7;" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]|[[File:WAM logo without text.svg|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''এছিয়ান মাহৰ সহযোগী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray;" | হে ৱিকিসতীৰ্থ, শেহতীয়াকৈ ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত [[ৱিকিপিডিয়া:ৱিকিপিডিয়া এছিয়ান মাহ ২০২৪|এছিয়ান মাহ ২০২৪]] সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰি বৰঙণি আগবঢ়াই প্ৰতিযোগিতাখনি সাফল্যমণ্ডিত কৰাত আগভাগ লোৱাৰ বাবে কৃতজ্ঞতাস্বৰূপে আপোনালৈ এই সামান্য সন্মান আগবঢ়ালোঁ। আশা কৰোঁ এইবেলিৰ দৰে অহাবছৰো এইখিনি সময় আপুনি আমাৰ সৈতে সাহস হৈ থাকিব। ধন্যবাদেৰে, <br />— '''অসমীয়া ৱিকিমিডিয়া সমাজ'''ৰ হৈ,<br />[[সদস্য:Rumi Borah~aswiki|ৰুমি বৰা]]<br />[[সদস্য:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]]<br />[[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য কুমাৰ দাস]] |} [[সদস্য:-chanakyakdas|চাণক্য]] ([[সদস্য বাৰ্তা:-chanakyakdas|বাৰ্তা]]) 13:20, 15 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2025 in Your Country == [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|frameless]] Dear Team, My name is Joris Darlington Quarshie (user: Joris Darlington Quarshie), and I am the Event Coordinator for the Wiki Loves Folklore 2025 (WLF) International campaign. Wiki Loves Folklore 2025 is a photographic competition aimed at highlighting folk culture worldwide. The annual international photography competition is held on Wikimedia Commons between the 1st of February and the 31st of March. This campaign invites photographers and enthusiasts of folk culture globally to showcase their local traditions, festivals, cultural practices, and other folk events by uploading photographs to Wikimedia Commons. As we celebrate the seventh anniversary of Wiki Loves Folklore, the international team is thrilled to invite Wikimedia affiliates, user groups, and organizations worldwide to host a local edition in their respective countries. This is an opportunity to bring more visibility to the folk culture of your region and contribute valuable content to the internet. * Please find the project page for this year’s edition at: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025 * To sign up and organize the event in your country, visit: https://commons.wikimedia.org/wiki/Commons:Wiki_Loves_Folklore_2025/Organize If you wish to organize your local edition in either February or March instead of both months, feel free to let us know. In addition to the photographic competition, there will also be a Wikipedia writing competition called Feminism and Folklore, which focuses on topics related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture on Wikipedia. We welcome your team to organize both the photo and writing campaigns or either one of them in your local Wiki edition. If you are unable to organize both campaigns, feel free to share this opportunity with other groups or organizations in your region that may be interested. * You can find the Feminism and Folklore project page here: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 * The page to sign up is: https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page For any questions or to discuss further collaboration, feel free to contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. If your team wishes to connect via a meeting to discuss this further, please let us know. We look forward to your participation in Wiki Loves Folklore 2025 and to seeing the incredible folk culture of your region represented on Wikimedia Commons. Sincerely, The Wiki Loves Folklore International Team [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 08:50, 27 December 2024 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> ==সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক== {{সাত শতাধিক প্ৰবন্ধ পদক}} -<span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 17:25, 27 December 2024 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2025 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, My name is [[User:SAgbley|Stella Agbley]], and I am the Event Coordinator for the Feminism and Folklore 2025 (FnF) International campaign. We're thrilled to announce the Feminism and Folklore 2025 writing competition, held in conjunction with Wiki Loves Folklore 2025! This initiative focuses on enriching Wikipedia with content related to feminism, women's issues, gender gaps, and folk culture. === Why Host the Competition? === * Empower voices: Provide a platform for discussions on feminism and its intersection with folk culture. * Enrich Wikipedia: Contribute valuable content to Wikipedia on underrepresented topics. * Raise awareness: Increase global understanding of these important issues. === Exciting Prizes Await! === We're delighted to acknowledge outstanding contributions with a range of prizes: **International Recognition:** * 1st Prize: $300 USD * 2nd Prize: $200 USD * 3rd Prize: $100 USD * Consolation Prizes (Top 10): $50 USD each **Local Recognition (Details Coming Soon!):** Each participating Wikipedia edition (out of 40+) will offer local prizes. Stay tuned for announcements! All prizes will be distributed in a convenient and accessible manner. Winners will receive major brand gift cards or vouchers equivalent to the prize value in their local currency. === Ready to Get Involved? === Learn more about Feminism and Folklore 2025: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025 Feminism and Folklore 2025] Sign Up to Organize a Campaign: [https://meta.wikimedia.org/wiki/Feminism_and_Folklore_2025/Project_Page Campaign Sign-Up Page] === Collaboration is Key! === Whether you choose to organize both photo and writing competitions (Wiki Loves Folklore and Feminism and Folklore) or just one, we encourage your participation. If hosting isn't feasible, please share this opportunity with interested groups in your region. === Let's Collaborate! === For questions or to discuss further collaboration, please contact us via the Talk page or email at support@wikilovesfolklore.org. We're happy to schedule a meeting to discuss details further. Together, let's celebrate women's voices and enrich Wikipedia with valuable content! Thank you, **Wiki Loves Folklore International Team** </div> </div> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|{{int:Talkpagelinktext}}]]) 23:02, 05 January 2025 (UTC) <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Invitation to Participate in the Wikimedia SAARC Conference Community Engagement Survey == Dear Community Members, I hope this message finds you well. Please excuse the use of English; we encourage translations into your local languages to ensure inclusivity. We are conducting a Community Engagement Survey to assess the sentiments, needs, and interests of South Asian Wikimedia communities in organizing the inaugural Wikimedia SAARC Regional Conference, proposed to be held in Kathmandu, Nepal. This initiative aims to bring together participants from eight nations to collaborate towards shared goals. Your insights will play a vital role in shaping the event's focus, identifying priorities, and guiding the strategic planning for this landmark conference. Survey Link: https://forms.gle/en8qSuCvaSxQVD7K6 We kindly request you to dedicate a few moments to complete the survey. Your feedback will significantly contribute to ensuring this conference addresses the community's needs and aspirations. Deadline to Submit the Survey: 20 January 2025 Your participation is crucial in shaping the future of the Wikimedia SAARC community and fostering regional collaboration. Thank you for your time and valuable input. Warm regards,<br> [[:m:User:Biplab Anand|Biplab Anand]] <!-- Message sent by User:Biplab Anand@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Biplab_Anand/lists&oldid=28078122 --> == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26 January 2025 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Join Us Today: Amplify Women’s Stories on Wikipedia! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, {{quote|Join us this International Women’s Month to uncover hidden stories and reshape cultural narratives! Dive into an interactive workshop where we’ll illuminate gaps in folklore and women’s history on Wikipedia—and take action to ensure their legacies are written into history.}} Facilitated by '''Rosie Stephenson-Goodknight''', this workshop will explore how to identify and curate missing stories about women’s contributions to culture and heritage. Let’s work together to amplify voices that have been overlooked for far too long! == Event Details == * '''📅 Date''': Today (15 March 2025) * '''⏰ Time''': 4:00 PM UTC ([https://www.timeanddate.com/worldclock/converter.html Convert to your time zone]) * '''📍 Platform''': [https://us06web.zoom.us/j/87522074523?pwd=0EEz1jfr4i9d9Nvdm3ioTaFdRGZojJ.1 Zoom Link] * '''🔗 Session''': [[meta:Event:Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities|Feminism and Folklore International Campaign: Finding and Curating the Missing Gaps on Gender Disparities]] * '''🆔 Meeting ID''': 860 8747 3266 * '''🔑 Passcode''': FNF@2025 == Participation == Whether you’re a seasoned editor or new to Wikipedia, this is your chance to contribute to a more inclusive historical record. ''Bring your curiosity and passion—we’ll provide the tools and guidance!'' '''Let’s make history ''her'' story too.''' See you there! Best regards,<br> '''Joris Quarshie'''<br> [[:m:Feminism and Folklore 2025|Feminism and Folklore 2025 International Team]] <div style="margin-top:1em; text-align:center;"> Stay connected [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]] [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div> --[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|msg]]) 07:15, 24 March 2025 (UTC) </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=27662256 --> == Wikipedia Asian Month 2024 Barnstar == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border: 2px solid gold; background: #FAFAD2; padding: 1em; text-align: left;"> <div style="text-align: center;"> </div> '''Dear {{ROOTPAGENAME}}''', Thank you for joining us in celebrating the 10th year of Wikipedia Asian Month!<br> We truly appreciate your contributions, and we look forward to seeing more articles about Asia written in different languages. We also hope you continue to participate each year! '''Sincerely,<br>''' '''Wikipedia Asian Month User Group''' [[File:2024 Wikipedia Asian Month Barnstar.png|center|300px]] </div> </div> <!-- Message sent by User:Betty2407@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Betty2407/WAMMassMessagelist&oldid=28584012 --> == Invitation: Gendering the Archive - Building Inclusive Folklore Repositories (April 30th) == <div lang="en" dir="ltr"> <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2025 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {{center|''{{int:please-translate}}''}} Dear {{PAGENAME}}, You are invited to a hands-on session focused on [[meta:Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation|Gendering the Archive: Building Inclusive Repositories for Folklore Documentation]]. This online workshop will guide participants on how to create, edit, and expand gender-inclusive folklore articles and multimedia archives on Wikipedia and Wikidata. The session will be led by Rebecca Jeannette Nyinawumuntu. === Objectives === * '''Design Inclusive Repositories:''' Learn best practices for structuring folklore archives that foreground gender perspectives. * '''Hands-On Editing:''' Practice creating and improving articles and items on Wikipedia and Wikidata with a gender-inclusive lens. * '''Collaborative Mapping:''' Work in small groups to plan new entries and multimedia uploads that document underrepresented voices. * '''Advocacy & Outreach:''' Discuss strategies to promote and sustain these repositories within your local and online communities. === Details === * '''Date:''' 30th April 2025 * '''Day:''' Wednesday * '''Time:''' 16:00 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746028800 Check your local time zone]) * '''Venue:''' Online (Zoom) * '''Speaker:''' Rebecca Jeannette Nyinawumuntu (Co-founder, Wikimedia Rwanda & Community Engagement Director) === How to Join === * '''Zoom Link:''' [https://us06web.zoom.us/j/89158738825?pwd=ezEgXbAqwq9KEr499DvJxSzZyXSVQX Join here] * '''Meeting ID:''' 891 5873 8825 * '''Passcode:''' FNF@2025 * '''Add to Calendar:''' [https://zoom.us/meeting/tZ0scuGvrTMiGNH4I3T7EEQmhuFJkuCHL7Ci/ics?meetingMasterEventId=Xv247OBKRMWeJJ9LSbX2hA Add to your calendar] '''' === Agenda === # Welcome & Introductions: Opening remarks and participant roll-call. # Presentation: Overview of gender-inclusive principles and examples of folklore archives. # Hands-On Workshop: Step-by-step editing on Wikipedia and Wikidata—create or expand entries. # Group Brainstorm: Plan future repository items in breakout groups. # Q&A & Discussion: Share challenges, solutions, and next steps. # Closing Remarks: Summarise key takeaways and outline follow-up actions. We look forward to seeing you there! Best regards,<br> Stella<br> Feminism and Folklore Organiser -[[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 10:28, 24 April 2025 (UTC) </div> </div> </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> == You're invited: Feminism and Folklore Advocacy Session – June 20! == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;> Hello {{PAGENAME}} [[File:Feminism and Folklore logo.svg | right | frameless]] We are pleased to invite you to an inspiring session in the Feminism and Folklore International Campaign Advocacy Series titled: 🎙️ Documenting Indigenous Women’s Wisdom: The Role of Grandmothers and Elders<br> 🗓 Friday, June 20, 2025<br> ⏰ 4:00 PM UTC<br> 🌍 Online – [https://us06web.zoom.us/j/86470824823?pwd=s7ruwuxrradtJNcZLVT9EyClb8g7ho.1 Zoom link]<br> 👤 Facilitator: Obiageli Ezeilo (Wiki for Senior Citizens Network)<br> Join us as we explore how the oral teachings of grandmothers and elders preserve cultural heritage and influence today’s feminist movements. Learn how to document these narratives using Wikimedia platforms! 🔗 Event Page & Details: https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:Documenting_Indigenous_Women%E2%80%99s_Wisdom:_The_Role_of_Grandmothers_and_Elders This session includes:<br> ✔️ A keynote presentation<br> ✔️ Story-sharing interactive segment<br> ✔️ Q&A + tools for documenting women’s wisdom on Wikimedia<br> We hope to see you there! Warm regards,<br> Stella<br> On behalf of Feminism and Folklore Team<br> [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[User talk:MediaWiki message delivery|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 23:49, 17 June 2025 (UTC) </div> <!-- Message sent by User:Joris Darlington Quarshie@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Joris_Darlington_Quarshie/FnF1&oldid=28399508 --> ==Feedback regarding Assam Chapter Poster Wikimania 2025== Regarding: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg Hello, Please check the email that was forwarded to you 5 days ago regarding the poster you submitted for Wikimania 2025. There are some image attribution and license issues that need to be addressed. Thank you. -Rosie, Lead, Poster Session Wikimania 2025 (this is me: https://en.wikipedia.org/wiki/User:Rosiestep) --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 18:59, 16 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ===File:Wiki Loves Documentation - Assam Chapter Poster Wikimania 2025.jpg=== Hello, Thank you for your creativity in creating a poster for Wikimania 2025: https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Wiki_Loves_Documentation_-_Assam_Chapter_Poster_Wikimania_2025.jpg However, it doesn't contain the required attribution and license for each photo (unless it's in a tiny print that I didn't notice). Information and instructions are here: https://wikimania.m.wikimedia.org/wiki/2025:Program/Poster_session Please let me know when you've uploaded a revised poster. DEADLINE: WEDNESDAY, 23 JULY 2025. Thank you. -[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 14:39, 21 July 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] Thank you for your information. The images have been updated with proper attribution and licensing. Kindly check the latest version [https://w.wiki/Eos$ here.] - [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 03:44, 22 July 2025 (ইউ.টি.চি.) ::It is fine now. The Wikimania COT will print it in Nairobi! Thank you. --[[সদস্য:Rosiestep|Rosiestep]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Rosiestep|বাৰ্তা]]) 08:04, 23 July 2025 (ইউ.টি.চি.) == Question from [[User:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] (15:38, 25 August 2025) == hello ৰুবী সিংহ শীৰ্ষক মই লিখা প্ৰবন্ধটো sandbox ৰ পৰা স্থানান্তৰ কৰাৰ সময়ত দেখো যে info box ত মই add কৰা ৰূবী সিংহৰ ফটোখন নাই। wiki commons ত ফটোখন মই আপলোড কৰিছিলো। এতিয়া তাত নাই, ডিলিট কৰা হৈছে। কণ্ঠশিল্পী ৰুবী সিংহৰ ফটোখন শিল্পীগৰাকীৰ অনুমতি লৈ আপলোড কৰা হৈছিল। এই ক্ষেত্ৰত সহায় বিচাৰিছোঁ। --[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 15:38, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], ৱিকিপিডিয়া কমন্সৰ পৰা কিবা বাৰ্তা দিছে নেকি চাওক, ডিলিট কৰা সম্পৰ্কে। আপুনি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত পোনপটীয়াকৈ আপলোড কৰিব পাৰে। [https://as.m.wikipedia.org/wiki/বিশেষ:আপল’ড ইয়াত আপলোড কৰিব পাৰে।] — <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:Kandarpajit Kallol|<font color="#872455">'''কন্দৰ্পজিৎ কল্লোল'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:Kandarpajit Kallol|বাৰ্তা]])</span> 16:10, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ। প্ৰবন্ধটো প্ৰকাশ কৰা হ'ল যদিও চাবচোন। [[বিশেষ:বৰঙনিসমূহ/2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5|2401:4900:38C7:E510:1CC:833F:F961:DBD5]] 14:02, 28 August 2025 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]], কমন্সত যিকোনো ফাইল আপলোড কৰিবলৈ হ'লে ফাইলৰ কপিৰাইট নিজৰ হাতত থাকিব লাগে, নতুবা গৰাকীয়ে দিয়া অনুমতি সম্পৰ্কত টিমলৈ মেইল কৰিব লগা হয়। এই নিয়ম উলংঘা কৰিলে ডিলিট কৰা হয়, বাৰেবাৰে একেটা ভুল কৰিলে গোলকীয় ভাৱে বাৰণ হোৱাৰো সম্ভাৱনা থাকে। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:46, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ::ধন্যবাদ [[সদস্য:প্ৰিয়াংকু বৰা|প্ৰিয়াংকু বৰা]] ([[সদস্য বাৰ্তা:প্ৰিয়াংকু বৰা|বাৰ্তা]]) 16:53, 25 August 2025 (ইউ.টি.চি.) ==অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলা== অসমীয়া-নেপালী-বাংলা আন্তঃৱিকি সহযোগিতামূলক সম্পাদনা মেলাৰ বিচাৰক তথা সম্পাদনা মেলাত অংশগ্ৰহণ কৰা অৱদানকাৰীসকলক মান পত্ৰ প্ৰদান কৰাৰ বাবে তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছে৷ অনুগ্ৰহ কৰি সকলো অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSfLRsqWU1u8Yfpe9Pp0WnAiog_gV93a8r6JE7MYQrDleJnarw/viewform?usp=header এই প্ৰ-পত্ৰখন] পূৰ কৰি সহযোগিতা আগবঢ়াই যেন৷ ধন্যবাদ! <span style="text-shadow:gray 3px 3px 3px;">[[User:দিব্য দত্ত|<font color="#663300">'''দিব্য দত্ত'''</font>]]&nbsp;([[User Talk:দিব্য দত্ত|বাৰ্তা]])</span> 10:55, 20 November 2025 (ইউ.টি.চি.) == Invitation to Organise Feminism and Folklore 2026 == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center;"><em>{{int:please-translate}}</em></div> Dear {{PAGENAME}}, Hope you’re doing well. I’m reaching out with some exciting updates about '''[[m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]'''. Thanks to the amazing support from organizers like you, the campaign has grown into one of the biggest and most collaborative initiatives in the entire Wikimedia movement. Your efforts have played a huge part in that, and we’re truly grateful. We’re hoping to make the 2026 edition even larger and even more community-driven. We’d be very happy to have you join again as an organizer. The sign-up process is simple this year: #Create your local event page (you can copy from the [[:m:Feminism_and_Folklore/Sample|sample]]) #Set up your Fountain or [https://tools.wikilovesfolklore.org/campwiz/ CampWiz] campaign. #Add your campaign link to the 2026 '''[[:m:Feminism_and_Folklore_2026/Project_Page|registration list]]''' The focus of the campaign remains the same - creating or expanding Wikipedia content on feminism, women’s issues, gender topics, and diverse folk traditions from around the world. International and local prizes will continue as before. '''Special Prize for 2026:''' Every participant will receive a Wikipedia 25 digital postcard as a token of appreciation for contributing to the global movement during Wikipedia’s 25th anniversary year. This will be sent to all contributors who take part in the campaign. We’re also adding an optional one-time internet and childcare support for organizers who may need extra assistance to carry out their local campaign. This is entirely optional and meant to help those who might otherwise face challenges in organizing. More details will be shared soon. If you’re unable to organize this year, no worries at all - please feel free to share the invitation with others in your community who might be interested. If you have any questions or would like to discuss plans, you can reach us on the [[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026|talk page]] or by email. Looking forward to collaborating again, '''Wiki Loves Folklore International Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 18:18, 12 December 2025 (ইউ.টি.চি.) </div></div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf25&oldid=29792058 --> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wikimedian, We thank you for taking an initiative to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;Checklist for Organizers Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us in upcoming office hours We look forward to your presence in the upcoming office hours where the community and the international Team can interact with each other and know more about the contest. resister yourself for the [[:m:Event:Wiki Loves Folklore 2026 Office Hours|office hours event]]. Thank you and all the best, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 13:30, 18 January 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=29948401 --> == Thank you for being a medical translator! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; color: #000; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2025 Cure Translators Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2025 you [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php?camp=all&user_group=all&year=2025&month=All joined us as a medical translator]. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider formally joining the organization for 2026]]''', there are no associated costs. |} Look forwards to collaborating further in the year ahead. Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 07:53, 14 February 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> (This message was sent to [[:সদস্য:Nayan j Nath]] and is being posted here due to a redirect.) <!-- Message sent by User:Doc James@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Translators_2025&oldid=30070105 --> == Feminism and Folklore 2026 – Community Organisers & Jury == Hello {{PAGENAME}}!, Thank you for taking the lead in organising '''Feminism and Folklore 2026''' in your community. We truly appreciate your efforts! To ensure a smooth and successful campaign, please make sure you have: * Fully completed all details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Feminism and Folklore 2026 Project Page]]: * Started promoting the campaign within your community. * Requested a local administrator to place a '''sitenotice''' about the campaign so users are notified. * Used the '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/fnf/ Article List Generator Tool]''' and shared the generated article lists with your community. === Internet & Childcare Support === Community organisers and jury members who require '''internet and childcare support''' (non-mandatory, opt-in, request-only support) should fill the support request form '''by 22 February 2026'''. '''[https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSeutXEF1yTnJfExWUYPIf6SkhcnTgul07BeI-biqT4RE_vsrA/viewform Link to the form]''' Requests submitted after this date will not be entertained. === Important Participation Guidelines === * Minimum article size: '''3000 bytes and 300 words''' (final decision may be set by local organisers). * If your country is not listed on the Article list generator tool, please contact us. === Community Engagement === * Keep your community active and motivated throughout the campaign. * Share your achievements and notable articles with us so we can highlight them globally. * In the support form, please indicate if you would like a '''quick coordination call after the campaign'''. Let’s make '''Feminism and Folklore''', under the banner of '''#WeTogether''', help bridge the '''gender gap''' and '''folklore gap''' on Wikipedia worldwide. 🌍✊ Thank you for your collaboration! ''If someone from your community organisers or jury has missed this message feel free to share this message with them.'' Feminism and Folklore International Team. –[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 05:17, 16 February 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30083330 --> == Next Steps and Feedback meeting for Feminism and Folklore Organizers == <div style="border:8px maroon ridge; padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|center|550px|frameless]] <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr" style="padding: 1em 2em;"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> Dear Organizer, I hope this message finds you well. First and foremost, on behalf of the International Team I want to extend my gratitude to you for your efforts in organizing the '''Feminism and Folklore 2026''' campaign on your local Wikipedia. Your contribution has been instrumental in bridging the gender and folk gap on Wikipedia, and we truly appreciate your dedication to this important cause. As the campaign has ended I wanted to inform you about the next steps. It's time to commence the jury process using the CampWiz or Fountain tool where your campaign was hosted. Please ensure that you update the details of the jury, campaign links and the names of organizers accurately on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|sign-up page]]. Once the jury process is completed, kindly update only the top 3 winners details on the [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|results page]] accordingly. The deadline for jury submission of results is '''April 30, 2026'''. However, if you find that the number of articles is high and you require more time, please don't hesitate to inform us via email or on campaign Meta Wiki talk page. We are more than willing to approve an extension if needed. Should you encounter any issues with the tools, please feel free to reach out to us on Telegram for assistance. Your feedback and progress updates are crucial for us to improve the campaign and better understand your community's insights. Therefore, we kindly ask you to spare just an hour to collectively share your progress and achievements with us during our '''[[:m:Event:Feminism and Folklore 2026 Post-Campaign Office Hour|community feedback session]]'''. Your input will greatly assist us in making the campaign more meaningful and impactful. Thank you once again for your hard work and dedication to the Feminism and Folklore campaign. Your efforts are deeply appreciated, and we look forward to hearing from you soon. Warm regards, [[User:Tiven2240|Tiven2240]] on behalf of Feminism and Folklore International Team <nowiki>#WeTogether</nowiki> </div></div> --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 11:57, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/fnf26&oldid=30391231 --> == Last Few Days: WikiConference India 2026 Scholarship Applications == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''{{int:please-translate}}'' Dear Wikimedian, We're happy to share that scholarship applications for '''WikiConference India 2026''' are currently open and the deadline is just around the corner. [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026|WikiConference India 2026]] is the fourth edition of the national-level conference that brings together Wikimedians and stakeholders engaged in Indic-language Wikimedia projects and the broader open knowledge movement across India and South Asia. The conference will take place in Kochi, Kerala, from 4–6 September 2026. * You can find the more information and the application form at the [[m:Special:MyLanguage/WikiConference India 2026/Scholarship|Scholarship page here at Meta wiki]] * '''Scholarship deadline: 15 April 2026, 11:59 PM IST''' With only a few days left, we warmly encourage you to apply if you haven’t already and kindly request you to share this with your community and encourage others to apply. For more information and regular updates, we encourage you to visit the conference Meta page. Warm regards, <br> on behalf of the WikiConference India 2026 Organising Team ''This message was sent with [[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) on 18:30, 11 April 2026 (ইউ.টি.চি.)'' </div> <!-- Message sent by User:Gnoeee@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/WCI_2026_active_users&oldid=30389801 --> == You may be an eligible candidate for the U4C election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Greetings, The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] seeks candidates for the 2026 election. The U4C is the global committee responsible for overseeing enforcement of the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal Code of Conduct|Universal Code of Conduct]]. Elections are held annually, if elected a committee member serves for two years. This year the U4C requires candidates to hold administrator rights on at least one wiki, which is why you are being contacted as you appear to hold this right. There are other requirements, such as candidates must be at least 18 years old and may not be employed by the Wikimedia Foundation or other related chapters and affiliates. You can find more information in the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026#Call_for_Candidates|call for candidates on Meta-wiki]]. Additionally, the committee's working language is English; some ability to communicate in English is required. The election opens on 18 May, if you are eligible and interested you have until 10 May to submit your candidacy. There will week between for candidates to answer questions from the community. Voting takes place privately in [[m:Special:MyLanguage/SecurePoll|SecurePoll]], successful candidates must receive at least 60% support. More information is available on [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2026|the 2026 Elections page]], including timelines and other candidacy information. If you read over the material and consider yourself qualified, please consider submitting your name to run for the committee. If you think someone else in your community might be interested and qualified, please encourage them to run. In partnership with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 18:30, 28 April 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Keegan (WMF)@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Keegan_(WMF)/test&oldid=30471712 --> == Final Reminder: Submission of Local Winners for Feminism and Folklore 2026 == Dear Feminism and Folklore organiser, This is a friendly reminder that the deadline for submitting the names and details of your local winners for '''Feminism and Folklore 2026''' is '''5 June 2026'''. Please ensure that your community's [[:m:Feminism and Folklore 2026/Results|winner information]] is submitted before this date. Communities that do not provide their winner data by the deadline will unfortunately not be eligible for prize distribution, and the international organizing team will not be able to accommodate late submissions received after 5 June 2026. Thank you for your prompt attention to this matter and for your participation in the campaign. Best regards, '''Feminism and Folklore International Organizing Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 02:09, 3 June 2026 (ইউ.টি.চি.) <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30627457 --> == Thank you for organising Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your dedication, coordination, and hard work played a vital role in making this year's [[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign successful. We truly appreciate the time and effort you invested in engaging your community and supporting participants. As we have completed the jury phase and begin planning for next year's campaign, we would like to learn from your experiences. Please complete the organisers' feedback form and share your insights, challenges, and suggestions on how we can improve the campaign. '''This feedback form is mandatory for all organisers''', as it helps us evaluate the campaign and make meaningful improvements for future editions. '''Form link [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6IsGAsxkTEWTwueyLg-gBjRVlY3g2kTNj3xRhDiILiQnQwQ/viewform?usp=dialog here]''' Please submit your response by '''25 June 2026'''. Thank you once again for your invaluable contributions and for helping make Feminism and Folklore a global success. We look forward to working with you again in the future! Regards, '''Feminism and Folklore Team''' --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 12:05, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704175 --> == Thank you for being a part of Feminism and Folklore 2026 == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|right|350px]] Dear {{PAGENAME}}, Your contributions helped make this year's [[:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore]] campaign a great success, and we are truly grateful for your time, knowledge, and dedication to documenting women's stories and folklore on Wikimedia projects. As we reflect on this year's campaign and prepare for the next edition, we'd love to hear about your experience. Please take a few minutes to fill out our feedback form and share your thoughts and suggestions. As a token of our appreciation, everyone who completes the form will receive a '''special digital postcard'''! in their email. This year marks '''''25 years of Wikipedia''''', and the postcard has been created to celebrate this milestone and to recognize the incredible efforts of participants like you who continue to enrich free knowledge for the world. '''Form Link - [https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdqFZN9IdWbAnZ_7DyG5bIsuq7KAkdsIxweC_TdPH9In-tthQ/viewform?usp=dialog here]''' Please complete the feedback form by '''25 June 2026'''. Thank you once again for making Feminism and Folklore 2026 a success. We hope to see you again in future campaigns! Best regards, Feminism and Folklore international Team. --[[সদস্য:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[সদস্য বাৰ্তা:MediaWiki message delivery|বাৰ্তা]]) 14:31, 18 June 2026 (ইউ.টি.চি.) </div> <!-- Message sent by User:Tiven2240@metawiki using the list at https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Tiven2240/wlf2026&oldid=30704478 --> ==কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬== {| style="border: 2px solid brown; background-color: #D0F0C0; " |rowspan="2" style="vertical-align:middle; " |[[File:Kerala Houseboat Scene.svg|150px]] |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em; " | '''কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ - অৱদানকাৰী''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid gray; " | প্ৰিয় ৱিকিসতীৰ্থ,<br /> ২০২৬ বৰ্ষৰ ১৫ জুলাইৰপৰা ১৫ আগষ্টলৈ [[:m:WikiConference India 2026|ৱিকিকনফাৰেন্স ইণ্ডিয়া, ২০২৬]]ৰ অংশ ৰূপে অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত অনুষ্ঠিত হোৱা [[ৱিকিপিডিয়া:কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬|কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬]] শীৰ্ষক সম্পাদনা-মেলাখনত আন্তৰিকতাৰে অংশগ্ৰহণ কৰি আপুনি যি সহযোগ আৰু অৱদান আগবঢ়ালে, তাৰ শলাগ ললোঁ আৰু অসমীয়া তথা মালয়ালম ৱিকিমিডিয়া সমাজৰ হৈ আপোনাক আমাৰ কৃতজ্ঞতা যাচিলোঁ। আপুনি সৰ্বদা সু-স্বাস্থ্যৰ অধিকাৰী হৈ থাকক আৰু ভৱিষ্যতলৈও অসমীয়া ৱিকিপিডিয়ালৈ আন্তৰিকতাৰে আপোনাৰ অৱদান আগবঢ়াই থাকক, এই কামনাৰে; কেৰালা সংস্কৃতি মাহ, ২০২৬ৰ আয়োজক কমিটিৰ হৈ, <br />[[সদস্য:JyotiPN|JyotiPN]] ([[সদস্য বাৰ্তা:JyotiPN|বাৰ্তা]]) 10:01, 20 August 2026 (ইউ.টি.চি.) |} ==মটক জনগোষ্ঠী পৃষ্ঠা== {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:08, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :পৃষ্ঠাখনৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত আপোনাৰ লিখিব লগিয়াখিনি তথ্যসহ উল্লেখ কৰক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 15:57, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::প্ৰথম কথা হ'ল মটক টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি দিয়া বৰ্তমান মতটো একপক্ষীয় হয়। পাৰিলে এবাৰ মোৰ পুৰণি versionটো চাওক। তাত দুয়োটা মত আগবঢ়োৱা হৈছে। এ দুয়োটা মতৰ ওপৰত Sun Gogoi আৰু Ramirez নামৰ দুজন গৱেষকে নিজৰ ব্যক্তিগত মত ও আগবঢ়াইছিল, যিটো মোৰ Edit ত উল্লেখ কৰা আছিল। মই আলোচনা পৃষ্ঠাত কথা খিনি উল্লেখ কৰিম। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:04, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি উৎসসহ এটা সংশোধিত consensus draft প্ৰবন্ধটোৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত যোগ কৰিলোঁ। অনুগ্ৰহ কৰি সময় পালে সেইটো চাই মতামত দিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:01, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::ধন্যবাদ! এই পাঠ্যখিনি ৰিভিউ কৰি নিশ্চয়কৈ প্ৰকাশ কৰা হ'ব। লগতে আপোনাক এটা কথা বিনয়েৰে জনাও যে, ৱিকি সম্পৰ্কত যিকোনো আলোচনা আদিৰ বাবে মোৰ বাৰ্তা পৃষ্ঠাত বাৰ্তা দিব পাৰিব। ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গৈ এই সম্পৰ্কত কোনো আলোচনাৰ বাবে বাৰ্তা প্ৰেৰণ বা গেং আক্ৰমণৰ দৰে কাম নকৰিবলৈয়ো অনুৰোধ জনালোঁ। অন্যথা গোলকীয়ভাৱে এই আইডি বাৰণৰ বাবে অনুৰোধ কৰিবলৈ বাধ্য হ'ম। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। আশা কৰিছো আপুনি শীঘ্ৰে draft টো ৰিভিউ কৰি যোগ কৰিব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:59, 14 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Nayan j Nath}}তথ্য সমূহ উল্লেখ কৰা কাৰণে ধন্যবাদ। ::::* পিছে মটক ৰাজ্য বেংমৰা বিষয়ে থকা '''প্ৰাচীন ইতিহাস''' অংশটো ইতিহাস সন্মত নহয়।‌ বেংমৰা মটক ৰাজ্য প্ৰথম মটক ৰজা সৰ্বানন্দ সিংহই হে স্থাপন কৰিছিল। চুকাফাৰ দিনৰ বা তাৰ আগৰ পৰা চুহুংমুঙৰ দিনৰ লৈকে তিপাম নামৰূপৰ‌ দৰে পাটকাই দাতিকাষৰীয়া কিছু অঞ্চল বাদ‌‌ দি সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড় তিনিচুকীয়া জিলা চুতীয়া ৰাজ্যৰ অধীনত আছিল। বুৰঞ্জীত নিশ্চয় পাইছে চাগে ডিব্ৰুগড়ত‌ চুতীয়া আহোমৰ যুদ্ধ হৈছিল। কোনো এখন অসম বুৰঞ্জী বা ঐতিহাসিক গ্ৰন্থত চুকাফাৰ দিনত প্ৰাচীন মটক ৰাজ্য থকাৰ কথা উল্লেখ নাই। মৰাণ বা বৰাহীৰো সকলৰো ৰাজ্য বুলি নাছিল, অঞ্চল বুলি হে আছিল। বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” বা "ইশানী সেনাপতিৰ মতে" হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক।‌ ::::* লগতে বৰ্তমানৰ '''অসমীয়ালৈ অনুবাদিত বুৰঞ্জীত মটক''' অংশত “শ্ৰীধৰ দত্তই অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ...” বুলি লিখা বাক্যটো আঁতৰাবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। উদ্ধৃত দত্তৰ উৎসত তেওঁ “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে” গৈছে বুলি কোনো কথা নাই আৰু এনে scholarly majority প্ৰতিষ্ঠা কৰা কোনো review বা specialist source-ও দিয়া হোৱা নাই। বৰঞ্চ দত্তৰ ব্যাখ্যাৰ কেইবাটাও অংশ আন গৱেষণাৰ সৈতেও সামঞ্জস্যপূৰ্ণ। ডাম্বৰু ধৰ নাথে মটকক মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা ধৰ্মীয় আৰু সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে আৰু ঐতিহাসিক প্ৰসংগত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। Yasmin Saikia-ই চুকাফাৰ সময়ৰ লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। ফিলিপ ৰামিৰেজেও মৰাণ-মটকৰ বৰ্তমানৰ পৃথকীকৰণক মায়ামৰা সমাজৰ পিছৰ segmentary development-ৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে। একেটা মত সোন গগৈয়েও আগ বঢ়াইছে। সেয়ে দত্তৰ মতটোক “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীত” বুলি উল্লেখ কৰাটো [[WP:SYNTH]]।‌‌ ইয়াৰ সলনি পৃথক গৱেষকসকলৰ মত attribution-সহ উল্লেখ কৰাই [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:DUE]] অনুসৰি অধিক উপযুক্ত। বৰ্তমানৰ consensus draft-তো নাথ, দত্ত আৰু ৰামিৰেজৰ এই পৃথক কিন্তু পৰস্পৰ-সম্পৰ্কিত ব্যাখ্যাসমূহ ইতিমধ্যে উৎসসহ দিয়া হৈছে। ::::* একেদৰে টাই-মূলৰ দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি বিতৰ্কিত বক্তব্য Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা হৈছে। কিন্তু এই interpretation মূলতঃ কৰবী বৰুৱা গগৈ আৰু সংশ্লিষ্ট লেখকৰ ব্যাখ্যা। সেয়ে AjayDas ডাঙৰীয়াই ওপৰত পৰামৰ্শ দিয়াৰ দৰে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...”, “অমুকৰ মতে...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰা উচিত। একেদৰে বিপৰীত ব্যাখ্যাও “শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে...”, “ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে...”, “ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে...” বুলি উল্লেখ কৰিব পাৰি। কোনো disputed interpretation-ক Wikipedia-ৰ নিজৰ সিদ্ধান্ত হিচাপে নৰখিলে দুয়োপক্ষৰ মত থাকিব আৰু [[WP:NPOV]]/[[WP:DUE]] দুয়োটাই ৰক্ষা হ'ব। ::::* ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref name="Ramirez2014"/> ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে আমি মটক শব্দটো পুৰণি ঘটনা বোৰত দেখিলেও সেই সময়ত যে মটক বুলি আজিৰ দিনৰ দৰে জনগোষ্ঠী এটা আছিল, তাক কব নোৱাৰো। পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীবিদে আগৰ ঘটনা সমূহত সেই কালত প্ৰচলিত জাতিৰ নামো ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে। মৰাণ সকলক পাছৰ কালত মটকে কৈছিল। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:24, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনাক সকিয়াই দিয়াৰ পিছতো মোৰ ব্যক্তিগত ফোন নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি মোৰ সৈতে সংযোগ কৰিব কিয় বিচৰা হৈছে? :@[[সদস্য:দিব্য দত্ত|দিব্য দত্ত]],@[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]] এই সদস্য গৰাকীৰ ফালৰ পৰা "জনা শুনা এডমিন থকা হ'লে..." দৰে মন্তব্য, ৱিকিৰ এডমিনৰ ব্যক্তিগত সামাজিক মাধ্যমত গেং আক্ৰমণ, আৰু ব্যক্তিগত নম্বৰ সংগ্ৰহ কৰি ফোনকৰা আদি কামবোৰৰ বাবে বাৰণৰ বিচাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 07:08, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::মিছা অভিযোগ কিয় কৰিছে? মই কাকো ফোন কৰা নাই। এই পৃষ্ঠাখন ৰাজহুৱা কৈ সকলোৱে চাব পাৰে। গতিকে আপুনি মোক দোষাৰোপ কৰিব নোৱাৰে।‌Adminৰ দায়িত্বত আছে যেতিয়া শুদ্ধ ইতিহাস চালি জাৰি নিৰপেক্ষ ভাবে প্ৰকাশ কৰক। ওপৰত উল্লেখিত কথা কেইটা গুৰুত্ব দি বিচাৰ কৰক। Wikipediaত প্ৰাথমিক উৎস বিহীন তথ্য ভৰাবলৈ সহযোগ কৰাটো adminৰ দায়িত্বৰ বিপৰীতে যোৱা হৈছে। কিবা অসুবিধা থাকিলে আলোচনা পৃষ্ঠাত মতামত প্ৰকাশ কৰি সহযোগ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 12:34, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপোনালোকৰ উৎস অনুসৰি ইতিমধ্যেই পৃষ্ঠাখন ঠিক কৰা হৈছে। তথ্যউৎস নথকা ভাগবোৰত CN সাঁ‌চ সংযোগ কৰা হৈছে। প্ৰশাসক হ'ল বুলিয়েই প্ৰতি মুহূৰ্তত ৱিকিত সক্ৰিয় হৈ থকা নাযায়। গতিকে সময় লাগে। এই সময়খিনিত মোৰ সামাজিক মাধ্যমৰ একাউণ্টত কৰা মেছেজ, ফোনকল, ইত্যাদিবোৰৰ তথ্য মই ইতিমধ্যেই ৰাখিছোঁ। গতিকে, আপুনি জড়িত হয়নে নহয়, সেয়া নিশ্চিত ভাৱে প্ৰমাণিত হ'ব।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 12:53, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::: {{ping|Nayan j Nath}} নিশ্চয়। বুজি পাইছোঁ। বৰ্তমান সংস্কৰণটো অলপ অধিক balanced কৰা বাবে ধন্যবাদ। তথাপিও কেইটামান disputed বক্তব্য এতিয়াও attribution নোহোৱাকৈ factual voice-ত ৰৈ গৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি তলৰ কেইটা point পুনৰ বিবেচনা কৰিব, যেতিয়া সময় পাই: :::* '''টাই-মূল/ফু-খাও দাবীসমূহ attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান পাতনিত “মটক সকল ফু-খাও পৰিয়ালৰ, যি টাই জাতিৰ অন্তৰ্গত”, “মটক সকল আহোম জনগোষ্ঠীতকৈ বহু আগৰ পৰাই ... টাই লোক” আদি কথা Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখা আছে। এইবোৰ কৰবী বৰুৱা গগৈৰ বিশেষ interpretation। সেয়ে “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...”, “গগৈৰ ব্যাখ্যা অনুসৰি...” আদি attribution ব্যৱহাৰ কৰিলে দুয়োটা মত নিৰপেক্ষভাৱে ৰখা যায়। বিশেষকৈ তেওঁৰ নিজৰ উৎসত “Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King” বুলি আছে; অৰ্থাৎ এটা বিশেষ Tai family-ক ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা, সমগ্ৰ Matak জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি primary passage-টোৱে নিজে নকয়। এই broader conclusion লেখিকাৰ interpretation হিচাপেই উল্লেখ কৰা উচিত। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:V]] :::* '''“মূল টাই বুৰঞ্জীত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ আছে” দাবীটোৰ কোনো স্পষ্ট উৎস দেখা নাযায়।''' বৰ্তমান ইয়াৰ ওচৰত দিয়া citation দুটাত কেৱল “The king got a Tai family and named it Matak Patar” আৰু “The Matak descended from Phukhao family” বুলি আছে; Moran আৰু Matakক একেলগে দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে উল্লেখ কৰা হোৱা নাই। ফিলিপ ৰামিৰেজৰ ethnonym table-তো ''Môtok'' Ahom Buranji-ত আৰু ''Moran'' Assamese Buranji/colonial source-ত দেখা যায়; Ahom Buranji column-ত Moran দেখুওৱা হোৱা নাই। সেয়ে কোনো reliable secondary source-এ স্পষ্টকৈ Moran আৰু Môtokক Tai Buranji-ত পৃথক জনগোষ্ঠী বুলি চিনাক্ত নকৰালৈকে এই বাক্যটো আঁতৰোৱা উচিত। [[WP:V]] [[WP:SYNTH]] :::* '''Phukhao-ক স্থিৰ ancient ethnic lineage হিচাপে উপস্থাপন কৰাৰ ক্ষেত্ৰত Ramirez-ৰ qualification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা হওক:''' Philippe Ramirez-এ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হোৱা বুলি উল্লেখ কৰিছে। অৰ্থাৎ পাছৰ বুৰঞ্জী ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' কেৱল এটা fixed hereditary ethnicity বুজাইছিল বুলি ধৰি লোৱা সুৰক্ষিত নহয়। এই তথ্যটো Phukhao-ৰ Tai-lineage দাবীৰ ওচৰতেই উল্লেখ কৰিলে পাঠকে দুয়োটা interpretation বুজিব পাৰিব। ::::এইবুলি উল্লেখ কৰিব পাৰিব: ফিলিপ ৰামিৰেজৰ মতে, মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ এক generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো মূলতঃ সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ ক্ষেত্ৰত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2023 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 |url=https://journals.openedition.org/moussons/9908 |quote=a generic term will prevail to refer to the rebels: not mayamara, used for the leaders of the sect, but phū khau an kao. }}</ref> সেয়ে পাছৰ বুৰঞ্জী-ব্যৱহাৰত ''Phukhao'' শব্দটোক সদায় এটা স্থিৰ বংশগত বা পৃথক ethnic lineage হিচাপে ব্যাখ্যা কৰা উচিত নহয়। :::* '''প্ৰাচীন Buranji ethnonym-ক ১৩শ শতিকাৰ contemporaneous ethnic label বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে ধৰা উচিত নহয়:''' Ramirez-এ Ahom Buranji-ৰ ethnonym-সমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা নাম হ'লেও ঘটনাটো সংঘটিত হোৱা সময়তেই সেই নাম ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি সদায় ধৰি ল'ব নোৱাৰি বুলি সতৰ্ক কৰিছে। সেয়ে Sukapha-ৰ ঘটনাৰ বিৱৰণত ''Môtok'' শব্দ পোৱা মানেই 1228-ৰ আগতেই আজিৰ অৰ্থত পৃথক Matak ethnicity আছিল বুলি established fact হিচাপে লিখা উচিত নহয়। ৰামিৰেজৰ মতে পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণত ''মটক'' বা আন কোনো ethnonym পোৱা মাত্ৰেই সেই ঘটনাৰ সময়তো আজিৰ অৰ্থত একে নামৰ এটা স্থিৰ জনগোষ্ঠী আছিল বুলি নিশ্চিতভাৱে ক'ব নোৱাৰি; পাছৰ কালৰ বুৰঞ্জীকাৰ বা redactor-এ তেওঁলোকৰ সময়ত প্ৰচলিত নাম পুৰণি ঘটনাৰ বিৱৰণতো ব্যৱহাৰ কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে। তাৰ ওপৰিও অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত সেই একে "Matak" উল্লেখ থকা ঘটনা বোৰত "মৰাণ" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ::::এইটো যোগ কৰিব পাৰিব: ৰামিৰেজে লগতে বুৰঞ্জীৰ ethnonym-সমূহক কাল-নিৰপেক্ষ স্থিৰ জাতিনাম হিচাপে পঢ়াৰ ক্ষেত্ৰত সতৰ্কতা অৱলম্বন কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আহোম বুৰঞ্জীৰ পাঠত পোৱা নামসমূহ বুৰঞ্জীকাৰসকলে ব্যৱহাৰ কৰা ethnonym হ'লেও, বৰ্ণিত ঘটনাবোৰ সংঘটিত হোৱা সময়ত সেই একেবোৰ নামেই ব্যৱহৃত হৈছিল বুলি ধৰি ল'ব নোৱাৰি।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |pages=119–120 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=This gives us an access to the ethnonyms actually used in the chronicles, although in all likelihood not always to those actually used... }}</ref> তেওঁ বুৰঞ্জীসমূহক বিভিন্ন সময়ৰ তথ্য আৰু পুৰণি ঘটনাৰ পুনৰ্ব্যাখ্যা সামৰি লোৱা composite text হিচাপেও বৰ্ণনা কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |year=2014 |page=119 |url=https://hal.science/hal-01446144 |quote=the buranjis ... are of a composite nature. They associate first-hand testimonies ... with older events passed down from earlier texts and possibly re-interpreted. }}</ref> :::* '''Lanmakhru-ৰ পৰিচয় attribution-সহ লিখা হওক:''' বৰ্তমান কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ব্যাখ্যাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক “মটকসকলৰ মুখিয়াল” বুলি factual voice-ত লিখা আছে। কিন্তু য়াচমিন শইকীয়া আৰু আন secondary scholarship-ত একেজন লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে যদি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification ৰখা হয়, “কৰবী বৰুৱা গগৈৰ মতে...” বুলি attribution দি parallel Moran identification-টোও একে ঠাইতে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::বৰ্তমানৰ কৰবী‌ বৰুৱা গগৈৰ অনুচ্ছেদৰ পাছত উদাহৰণস্বৰূপে এইদৰে যোগ কৰিব পাৰি:য়াচমিন শইকীয়াই অৱশ্যে লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰিছে। তেওঁৰ মতে, চুকাফাৰ সময়ত নগাসকলৰ বিৰুদ্ধে আহোমসকলক সহায় কৰা “এই একেজন মৰাণ”ক পাছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম দিয়া হৈছিল আৰু তেওঁৰ পৰাই লানমাখ্ৰু বংশৰ সূচনা হয়।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 |quote=This same Moran fought against the Nagas to defend the Tai-Ahom settlers. }}</ref> বিৰিঞ্চি মেধীয়েও হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ ''পুৰণি অসম বুৰঞ্জী''ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি লানমাখ্ৰুক মৰাণ বুলি উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকে লিখিছে যে চুকাফাক বেঙেনা যোগান ধৰা লানমাখ্ৰু নামৰ এজন মৰাণে চুকাফাৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল।<ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 |quote=According to Goswami (1977 : 38) “Sukapha impressed by a Moran known as Lanmakhru, who supplied him brinjals.” }}</ref> ::::সেয়ে Lanmakhru-ক একমাত্ৰ “মটক মুখিয়াল” হিচাপে factual voice-ত চিনাক্ত কৰাৰ সলনি, কৰবী বৰুৱা গগৈৰ Matak identification আৰু শইকীয়া/গোস্বামীৰ-ভিত্তিক Moran identification দুয়োটাকে attribution-সহ উল্লেখ কৰাই অধিক নিৰপেক্ষ। :::* '''editor-generated “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা হওক:''' প্ৰাচীন Tai/Ahom বাক্য দুটাৰ পাছত থকা “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” এতিয়াও citation-needed হৈ আছে। এই translation-সমূহ disputed historical conclusion-ৰ ভিত্তি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছে। কোনো qualified published translation নথকালৈকে Wikipedia editor-ৰ নিজা translation ৰখা [[WP:PRIMARY]]/[[WP:OR]] সমস্যাজনক। :::* '''Ahom state formation-ৰ disputed দাবীসমূহতো একে attribution standard প্ৰয়োগ হওক:''' Sukapha-ই Tipamত “old Tai Mataks” লগ পোৱা, Matak chiefs-এ ৰাজ্য বিস্তাৰত সহায় কৰা, Naga-ৰ বিৰুদ্ধে Matak chief-এ সহায় কৰা—এইবোৰ মূলতঃ Karabi Baruah Gogoi-ৰ reconstruction। সেয়ে factual voice-ৰ সলনি “গগৈৰ মতে...” বুলি লিখা উচিত, বিশেষকৈ Lanmakhru-ৰ Moran identification-ৰ সৈতে মতভেদ থকাৰ বাবে। ::::মোৰ মূল অনুৰোধ হৈছে—কোনো মত আঁতৰোৱা নহয়; disputed claim-সমূহৰ ক্ষেত্ৰত একে standard-এ attribution ব্যৱহাৰ কৰা। Dutta/Nath/Ramirez-ৰ মত যদি “X-ৰ মতে” বুলি দিয়া হয়, Karabi Baruah Gogoi/Senapoti-ৰ interpretation-ও একেদৰে attribution-সহ দিয়াই [[WP:NPOV]] অনুসৰি অধিক নিৰপেক্ষ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 13:30, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::{{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি ওপৰৰ তথ্য সমূহ বিশ্লেষণ কৰি যোগ কৰক। "মটক জনগোষ্ঠী"ৰ আলোচনা পৃষ্ঠাত KhiLanTziয়ে যি "মটক" শব্দটো আহোম বুৰঞ্জীত থকা উল্লেখ দেখোৱাই "আহোমিকৰণ" কৰিব বিচাৰিছে, সেইটো [[WP:NPOV]], [[WP:SYNTH]], [[WP:OR]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব কাৰণ বুৰঞ্জীত কোনো এটা শব্দ আহোম লিপিত উল্লেখ কৰা থাকিলেই সেই শব্দ আহোম ভাষাৰ হৈ নাযায়।‌ আহোম লিপিৰ "আহোম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থখনত বিভিন্ন জাতি, ঠাই, নদী, ব্যক্তিৰ নাম, ইত্যাদি মূল ৰূপতে লিখা হৈছে (যেনে: মিচিমি, মিৰি, কোচ, কলিতা, নৰনাৰায়ণ, ধীৰনাৰায়ণ, মীৰ জুমলা, নাৰায়ণপুৰ, গুৱাহাটী, ইত্যাদি)। আহোম লিপিত উল্লেখ থাকিলেই এই শব্দ সমূহৰ গুৰি আহোম ভাষাত থকাটো নুবুজায়। তেনেকৈ দেখোন এনে ধৰণৰ প্ৰতিটো Wikipediaৰ পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপিত শব্দসমূহ লিখিব লাগিব। ইয়াৰ ওপৰিও অন্য ইতিহাসবিদে মটক শব্দৰ অন্য উৎস দিছে। সেইবাবে এই বিকৃতি কৰণ গ্ৰহণ নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালোঁ। :::::{{ping|Gitartha.bordoloi}} ওপৰত উল্লেখিত কথাটোলৈ মন কৰিব। ইয়াত [[WP:SYNTH]], [[WP:NPOV]] আৰু [[WP:OR]]ৰ উলঙ্ঘন কৰি একো উপযুক্ত তথ্য নথকাকৈ KhiLanTziয়ে "মটক জনগোষ্ঠীৰ" পৃষ্ঠাত আহোম ভাষাৰ লিপি ব্যৱহাৰ কৰিব বিচাৰিছে। এই লিংকটো চাব: [https://as.wikipedia.org/wiki/বাৰ্তা:মটক_জনগোষ্ঠী#h-Native_name-20260921132600]। ::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 07:25, 23 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :: WP:Harass, WP:Outing এইবোৰ গুৰুতৰ অভিযোগ আৰু UCC-ৰ পৰিপন্থী। এয়া সঁচা প্ৰমাণিত হ'লে বা দুনাই অভিযোগ উত্থাপন হ'লে ৱিকিমিডিয়াৰ নীতি অনুসৰি পৰৱৰ্তী পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হ'ব। মতবিৰোধ সমাধান নোহোৱালৈকে নিৰ্দিষ্ট প্ৰবন্ধকেইটাও সুৰক্ষিত কৰি ৰখা হ'ব। অন্য প্ৰবন্ধতো WP:NPOV আওকাণ কৰি একপক্ষীয় মত প্ৰকাশ কৰাৰ চেষ্টা নকৰিব। [[সদস্য:Gitartha.bordoloi|— গীতাৰ্থ বৰদলৈ]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Gitartha.bordoloi|বাৰ্তা]]) 17:22, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::{{ping|Gitartha.bordoloi}} আপুনি ভূল পৃষ্ঠা টো lock কৰিছে। মতবিৰোধ [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠাত হোৱা নাই, [[মটক জনগোষ্ঠী]] পৃষ্ঠাত হৈছে। অনুগ্ৰহ কৰি [[চুতীয়া ৰাজ্য]] পৃষ্ঠা unlock কৰি দিয়ক। তাত কাৰো মাজত একো মতবিৰোধ হোৱা নাই। মই তাত বহুতো তথ্য আৰু উৎস যোগ কৰিবলৈ আছে। সেই বাবে under-construction tag টো‌ লগোৱা আছে। সেই পৃষ্ঠাত কাৰোৰে মাজত একো edit war হোৱা নাই। একো বিৰ্তক নথকা পেজ এটা বিনা কাৰণত lock কৰাটো Wikipediaৰ আইন বিপৰীতে যোৱা নহ'ব নে? ধন্যবাদ। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:50, 15 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::{{ping|Gitartha.bordoloi}}{{ping|Nayan j Nath}} মটক শব্দটো যে নিৰ্বিবাদে (indisputably) আহোম ভাষাৰ শব্দ, উদ্ধৃত উৎসসমূহে সেই কথা প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। বৰঞ্চ সৃষ্টিধৰ দত্তই এই আলোচনাৰ আৰম্ভণিতেই লিখিছে যে ''Matak'' শব্দটোৰ উৎপত্তি আৰু ব্যাখ্যাৰ বিষয়ে "great difference of opinion" আছে। একেখন গ্ৰন্থৰ পৃ. ৫–৮ত তেওঁ একাধিক মত উল্লেখ কৰিছে। মায়ামৰা সত্ৰৰ বংশাৱলী অনুসৰি ''Matek'' শব্দটো ''mat'' (মত/নীতি) + ''ek'' (এক), অৰ্থাৎ একে মত বা নীতিত থকা লোকৰ পৰা হোৱা বুলি এটা ব্যাখ্যা আছে; তাৰ পাছতহে ''Ma'' + ''Tak'' আহোম ব্যাখ্যাটো উল্লেখ কৰিছে। পুনৰ ৰাজমোহন নাথে ''Mathak/Matak''-ক দেশৰ "head or upper part" বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে আৰু এছ. কে. ভূঞা তথা এছ. ৰাজকুমাৰৰো পৃথক ব্যাখ্যা দত্তই উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Dutta1985MatakName">{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and Their Kingdom: Castes and Tribes of Assam |year=1985 |publisher=Chugh Publications |place=Allahabad |pages=5–8 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up }}</ref> সেয়েহে দত্তৰ কেৱল পৃ. ৬ৰ এটা ব্যাখ্যা উদ্ধৃত কৰি আহোম উৎপত্তিক প্ৰতিষ্ঠিত তথ্য হিচাপে দেখুওৱাটো উৎসটোৰ সম্পূৰ্ণ আলোচনাৰ সৈতে সঙ্গতিপূৰ্ণ নহয়। ::::চুন গগৈয়েও ''Ma+Tak'' ব্যাখ্যাটোৰ লগতে ''Matek''-ক ''Mat + Ek'' বুলি ব্যাখ্যা কৰা মত আৰু এছ. ৰাজকুমাৰৰ "one man" ব্যাখ্যা উল্লেখ কৰিছে; তেওঁ স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰিছে যে একাংশ পণ্ডিতে প্ৰচলিত ''Matak'' শব্দটোক ''Matek''-ৰ বিকৃত ৰূপ বুলি গণ্য কৰে।<ref name="SunGogoi2018">{{cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater ‘Matak’ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |year=2018 |pages=31–32 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |issn=2348-0084 }}</ref> ডি. নাথে আকৌ ''Matak'' নামটোৰ উৎপত্তিৰ বিষয়ে "much controversy" আছে বুলি লিখি, নামটো Moran জনগোষ্ঠীৰ পুৰণি ''Matak'' নামৰ পৰা আহিব পাৰে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে। তেওঁ লগতে Mayamara বংশাৱলীৰ ''Mat-ek'' ব্যাখ্যাটোক পুৰণি জনগোষ্ঠীয় নামটোক নতুনকৈ ব্যাখ্যা কৰাৰ প্ৰয়াস হিচাপে আলোচনা কৰিছে।<ref name="Nath2008">{{cite book |last=Nath |first=Dambarudhar |chapter=The Mataks and their Revolt against the State in 18th Century Assam: Searching for Ethno-Religious Roots |title=Political Roles of Religious Communities in India |editor-last=Ray |editor-first=Jayanta Kumar |editor2-last=Roy |editor2-first=Arpita Basu |year=2008 |publisher=Institute for Security and Development Policy |place=Stockholm |pages=112–113 |url=https://www.isdp.eu/wp-content/uploads/publications/2008_ray-roy_political-roles-of-religious-communities-in-india.pdf }}</ref> ২০২৪ চনৰ Arunjana Das-ৰ ''Religions'' প্ৰবন্ধতো ১৯৩১ চনৰ ''Aniruddhadeva'r Carit aru Mayamara Satrar Gosain Sakalar Vamsavali'' অনুসৰি ''Matak''-ৰ ''Mat-ek'', অৰ্থাৎ "same mind and opinion" ব্যাখ্যাটো উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="Das2024">{{cite journal |last=Das |first=Arunjana |title=The Mahimā of Ājali Āi and the Persecuted Māyāmārā Śatra: Guru-Mā as Holy Patroness and Divine Mother |journal=Religions |volume=15 |issue=1 |article-number=36 |year=2024 |doi=10.3390/rel15010036 |url=https://www.mdpi.com/2077-1444/15/1/36 }}</ref> ::::ইয়াৰ উপৰি প্ৰবন্ধটোত দত্তৰ ''Ma+Tak'' ব্যাখ্যাটো উল্লেখ কৰাৰ পাছতেই Robinson-ৰ মতে ''Matak'' নামটো Singpho আৰু Khamtiসকলে দিয়া বুলি আৰু ''Imperial Gazetteer''-এও Singpho-সকলৰ লগত সেই নামটোৰ সম্পৰ্ক উল্লেখ কৰা বুলি লিখিছে।<ref name="Chetia2021">{{cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |year=2021 |pages=66–68 |url=https://www.questjournals.org/jrhss/papers/vol9-issue12/Ser-1/L09126668.pdf |issn=2321-9467 }}</ref> গতিকে সেই উৎসটোৱে এই নিৰ্দিষ্ট আহোম-লিপিৰ ৰূপটো সমৰ্থন নকৰে। ::::আহোম বুৰঞ্জীত কোনো জনগোষ্ঠীৰ নাম আহোম লিপিত লিখা হোৱা আৰু সেই জনগোষ্ঠীৰ নামটো আহোম ভাষাৰ শব্দ হোৱা একে কথা নহয়। আহোম-ভাষাৰ বুৰঞ্জীত ''Miri'', ''Mishmi'', ''Koch'', ''Kalita'', ''Dimasa'' আদি বহু বাহ্যিক জনগোষ্ঠীৰ নামো আহোম লিপিত লিখা হৈছে। তাৰ অৰ্থ এইটো নহয় যে ''Miri'', ''Mishmi'', ''Koch'', ''Kalita'' বা ''Dimasa'' শব্দসমূহ আহোম ভাষাৰ পৰা উৎপত্তি হৈছে। সেইবোৰ কেৱল আহোম ভাষা/লিপিত সেই জনগোষ্ঠীসমূহৰ নামৰ লিখিত ৰূপ। ঠিক একেদৰে ''Matak'' নামটো আহোম বুৰঞ্জীত আহোম লিপিত লিখা পোৱা গ'ল বুলিয়েই শব্দটোৰ ব্যুৎপত্তি আহোম ভাষাৰ বুলি সিদ্ধান্ত ল'ব নোৱাৰি। অধিক গুৰুত্বপূৰ্ণভাৱে, Ramirez-এ ''môtuk''-ক ''miri'', ''tiwra'', ''tumisa'' আদি শব্দৰ সৈতে এনে শব্দৰ শ্ৰেণীত ৰাখিছে যিবোৰৰ Tai ভাষা বা অসমীয়া—দুয়োটাতে "no obvious meaning" আছে।<ref name="Ramirez2014"/> এইটো নিজেই দেখুৱায় যে আহোম বুৰঞ্জীত ''môtuk'' ৰূপটো পোৱা আৰু শব্দটো আহোম ভাষাৰ পৰা ব্যুৎপন্ন হোৱা দুটা পৃথক বিষয়। ::::এই কাৰণেই {{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}}-ক lead বা infobox-ত ''alternate name'' হিচাপে স্থাপন কৰাটো নিৰপেক্ষ লিপ্যন্তৰ যোগ কৰাৰ দৰে সৰল বিষয় নহয়। এই সম্পাদনাটো কাৰ্যত ''Matak'' শব্দৰ Tai/Ahom origin-ৰ এটা বিতৰ্কিত ব্যাখ্যাক proxy হিচাপে lead-ত আগবঢ়াই দিয়ে আৰু পাঠকৰ আগত যেন আহোম-ভাষাৰ উৎপত্তিটোৱেই স্বীকৃত বা প্ৰতিষ্ঠিত ব্যাখ্যা, তেনে impression সৃষ্টি কৰে। অথচ published scholarship-ত ''Ma+Tak''-ৰ লগতে ''Mat-ek/Matek'', পুৰণি Moran/Matak জনগোষ্ঠীয় নাম, ''Mathak/Matak'' আদি একাধিক competing interpretation আছে।<ref name="Dutta1985MatakName"/><ref name="SunGogoi2018"/><ref name="Nath2008"/><ref name="Das2024"/> সেয়ে এটা disputed etymological theory-ক alternate/native name-ৰ ৰূপত article-ৰ আটাইতকৈ prominent স্থানত স্থাপন কৰাটো উচিত নহয়। সেয়ে নিৰ্দিষ্ট আহোম-লিপিৰ ৰূপটো কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসত প্ৰকাশিত manuscript transcription হিচাপে দেখুওৱাব নোৱাৰিলে তাক lead-ত {{lang-aho}} ৰূপে দিয়াটো উচিত নহয়। যদি তেনে উৎস পোৱা যায়, তেতিয়া ''নাম/ব্যুৎপত্তি'' অংশত "Tai-Ahom chronicles render the ethnonym as..." বুলি ঐতিহাসিক লিখন-ৰূপ হিচাপে উল্লেখ কৰিব পাৰি। কিন্তু সেইটোৱেও শব্দটোৰ ব্যুৎপত্তি আহোম ভাষাৰ বুলি প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। ব্যুৎপত্তিৰ ক্ষেত্ৰত সকলো উল্লেখযোগ্য প্ৰকাশিত মত নিৰপেক্ষভাৱে উল্লেখ কৰা উচিত। ::::ইয়াৰ সৈতে ৱিকিপিডিয়াৰ কেইবাটাও মূল নীতিও উলংঘন কৰা হৈছে: :::* '''[[w:Wikipedia:Neutral point of view|WP:NPOV]] / [[w:Wikipedia:Neutral point of view#Due and undue weight|WP:DUE]]''' — Sristidhar Dutta নিজেই ''Matak'' শব্দৰ উৎপত্তি আৰু অৰ্থৰ বিষয়ে “great difference of opinion” আছে বুলি আৰম্ভ কৰিছে আৰু ''Mat-ek/Matek'', ''Ma + Tak'', ''Mathak/Matak'' আদি একাধিক ব্যাখ্যা উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Dutta1985MatakName"/> Sun Gogoi-য়েও ''Ma + Tak''-ৰ লগতে ''Mat-ek/Matek'' আদি বিকল্প মত আলোচনা কৰিছে।<ref name="SunGogoi2018"/> সেয়ে বিতৰ্কিত ব্যুৎপত্তিৰ ভিতৰত কেৱল আহোম ব্যাখ্যাটোক lead/infobox-ত বিশেষ prominence দি যেন ই একমাত্ৰ স্বীকৃত উৎপত্তি, সেইদৰে উপস্থাপন কৰাটো neutral treatment নহয়। সকলো উল্লেখযোগ্য published view উৎসৰ ওজন অনুসৰি ''নাম/ব্যুৎপত্তি'' অংশত আলোচনা কৰাটোৱেই উপযুক্ত। :::* '''[[w:Wikipedia:No original research|WP:NOR]] / [[w:Wikipedia:No original research#Synthesis of published material|WP:SYNTH]]''' — “কিছুমান উৎসে ''Matak''-ৰ ''Ma + Tak'' আহোম ব্যুৎপত্তি প্ৰস্তাৱ কৰিছে”, “আহোম বুৰঞ্জীত ''Matak'' নামটো আহোম লিপিত লিখা হৈছে”, আৰু “সেয়ে {{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}} মটক জনগোষ্ঠীৰ alternate Ahom name”—এই তিনিটা পৃথক দাবী। বিশেষকৈ Ramirez-ৰ বিশ্লেষণত ''môtuk'' Ahom text-ত আছে যদিও তেওঁ ইয়াক Tai বা Assamese-ত স্পষ্ট অৰ্থ নথকা ethnonymসমূহৰ ভিতৰত ৰাখিছে।<ref name="Ramirez2014"/> যদি কোনো reliable source-এ শেষৰ দাবীটো নিজে নকয়, তেন্তে প্ৰথম দুটা তথ্য মিলাই সম্পাদকীয়ভাৱে সেই সিদ্ধান্ত উলিওৱাটো synthesis হয়। :::* '''[[w:Wikipedia:Manual of Style/Lead section|MOS:LEAD]]''' — lead-এ article body-ৰ উল্লেখযোগ্য আৰু তুলনামূলকভাৱে সুপ্ৰতিষ্ঠিত তথ্যৰ সংক্ষিপ্তসাৰ দিব লাগে। ব্যুৎপত্তি নিজেই বিতৰ্কিত হ'লে<ref name="Dutta1985MatakName"/><ref name="Nath2008"/> আৰু আহোম-লিপিৰ exact form-টো উদ্ধৃত উৎসে verify নকৰিলে সেই ৰূপটো article-ৰ প্ৰথম বাক্যত জনগোষ্ঠীৰ নামৰ ঠিক পাছত দিয়া হলে এটা বিতৰ্কিত interpretation-ক অযথা prominence দিয়া হয়। প্ৰথমে body-ৰ ''নাম/ব্যুৎপত্তি'' অংশত sources-সহ dispute-টো ব্যাখ্যা কৰা উচিত। ::::সেয়ে lead/infobox-ত এই ৰূপটো যোগ কৰাটো [[w:Wikipedia:Neutral point of view|WP:NPOV/WP:DUE]], [[w:Wikipedia:No original research|WP:NOR/WP:SYNTH]] আৰু [[w:Wikipedia:Manual of Style/Lead section|MOS:LEAD]]-ৰ সৈতে সমস্যাজনক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:01, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] @[[সদস্য:Gitartha.bordoloi|Gitartha.bordoloi]]@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] মটক বুৰঞ্জীত প্ৰথম উল্লেখ হৈছিল। পূৰ্বৰ সংষ্কৰণত থকাৰ দৰে <nowiki>{{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}}</nowiki> বুলি মটক জনগোষ্ঠীৰ পাছত এই নামটো আহোম লিপিত লিখা উচিত। ওপৰত কোৱা দৰে মটক শব্দটো কোনো লিপ্যান্তৰ নহয়, লিপ্যান্তৰ হলেহে আহোম ভাষাত লিখা অনুচিত, কিন্তু আহোম শব্দ বোৰক নিজা লিপিত লিখা উচিত। ভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ বাবে বুৰঞ্জীত নিজা নাম আছে যেনে চুটিয়াসকলক "তিউৰা", মিচিংসকলক "পাং দিন", ডফলা সকলক "খিলিমি", ব্ৰাহ্মণ সকলক "পুম", আদি নামেৰে বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে পিচে মটক সকলক মটক বুলিয়েই উল্লেখ আছে। মই কোনো নিজা অনুমানত সম্পাদনা নকৰোঁ। উৎস থাকিলেহে কৰোঁ যেনে: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> চুন গগৈ ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined}}<ref>“In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined.” {{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater „Matak‟ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |pages=31–36 |date=2018 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |page=31 |issn=2348-0084 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref>সৃষ্টিধৰ দত্তই নিজৰ পুথিৰ ১৯৬৮ চনত অনুষ্ঠিত সদৌ অসম মটক সন্মিলন, তিনিচুকীয়া অধিৱেশনৰ সভাপতিৰ ভাষণৰ লগতে বি. দাসে “বুৰঞ্জী মটক মৰাণ”ত লিখা তথ্য , জে. তালুকদাৰে ১৯৭৬ চনত “মটক শব্দৰ উৎপত্তি ও তাৎপৰ্য”ত লিখা তথ্যৰ উধৃতি দি উল্লেখ কৰিছে {{Quote|In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man}}<ref>“In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man.” {{Cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=Mataks and Their Kingdom |date=2024 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up |publisher=Internet Archive |page=6 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:04, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) 700q8say5jt1m8yc848zmfjykrk6zqy 0 45834 638719 530852 2026-09-26T12:59:47Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 638719 wikitext text/x-wiki {{Infobox Newspaper | name = অসম বাণী | image = | caption = | type = সাপ্তাহিক বাতৰি কাকত | format = [[:en:Mediumsheet|মজলীয়া পৃষ্ঠা]] | foundation = | ceased publication = | price = | owners = | publisher = | editor = দিলীপ চন্দন | chiefeditor = | assoceditor = | staff = | language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] | political = | circulation = | headquarters = [[গুৱাহাটী]], [[অসম]] | sister newspapers = [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন]], [[দৈনিক অসম]] | oclc = | ISSN = | website = [http://www.asambani.com/beta/index.html www.asambani.com]{{dead link}} }} '''অসম বাণী''' ({{lang-en|Asam Bani}}) হৈছে অসমৰ এখন সাপ্তাহিক বাতৰিকাকত। প্ৰতি শুকুৰবাৰে এই কাকত প্ৰকাশ হয়। 'আছাম ট্ৰিবিউন' কাকত গোষ্ঠীৰ দ্বাৰা এই কাকত প্ৰকাশ পায়। কাকতখনৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণো উপলব্ধ। অসম বাণীৰ বৰ্তমান সম্পাদক দিলীপ চন্দন। ১৯৫৫ চনৰ এক জুলাইত [[ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা]]ই সাপ্তাহিক কাকত 'অসম বাণী' প্ৰকাশ আৰম্ভ কৰে। কাকতখনৰ প্ৰথম সম্পাদক আছিল [[সতীশ চন্দ্ৰ কাকতি]]। ইয়াৰ পাছত ক্ৰমে [[তিলক হাজৰিকা]], [[ফণী তালুকদাৰ]], [[নিৰোদ চৌধুৰী]], [[হোমেন বৰগোহাঞি]] আৰু [[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়া]]ই 'অসম বাণী'ৰ সম্পাদকৰ দায়িত্ব পালন কৰে। ১৯৯৭ চনৰ জুন মাহৰপৰা [[দিলীপ চন্দন|দিলীপ চন্দনে]] সম্পাদনাৰ ভাৰ গ্ৰহণ কৰে। ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.asambani.com/beta/index.html অসম বাণীৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180707154642/http://www.asambani.com/beta/index.html |date=2018-07-07 }} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] 2ce2dtgqjvpxnvqfg0kjteard44rz8n 638720 638719 2026-09-26T13:03:31Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 638720 wikitext text/x-wiki {{Infobox Newspaper | name = অসম বাণী | image = | caption = | type = সাপ্তাহিক বাতৰি কাকত | format = [[:en:Mediumsheet|মজলীয়া পৃষ্ঠা]] | foundation = | ceased publication = | price = | owners = | publisher = | editor = | chiefeditor = | assoceditor = | staff = | language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] | political = | circulation = | headquarters = [[গুৱাহাটী]], [[অসম]] | sister newspapers = [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন]], [[দৈনিক অসম]] | oclc = | ISSN = | website = [http://www.asambani.com/beta/index.html www.asambani.com]{{dead link}} }} '''অসম বাণী''' ({{lang-en|Asam Bani}}) হৈছে অসমৰ এখন সাপ্তাহিক বাতৰিকাকত। প্ৰতি শুকুৰবাৰে এই কাকত প্ৰকাশ হৈছিল। ''আছাম ট্ৰিবিউন'' কাকত গোষ্ঠীৰ দ্বাৰা এই কাকত প্ৰকাশ পায়। এসময়ত কাকতখনৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণো উপলব্ধ আছিল। বৰ্তমান কাকতখন বন্ধ হৈছে। ১৯৫৫ চনৰ এক জুলাইত [[ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা]]ই সাপ্তাহিক কাকত 'অসম বাণী' প্ৰকাশ আৰম্ভ কৰে। কাকতখনৰ প্ৰথম সম্পাদক আছিল [[সতীশ চন্দ্ৰ কাকতি]]। ইয়াৰ পাছত ক্ৰমে [[তিলক হাজৰিকা]], [[ফণী তালুকদাৰ]], [[নিৰোদ চৌধুৰী]], [[হোমেন বৰগোহাঞি]] আৰু [[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়া]]ই 'অসম বাণী'ৰ সম্পাদকৰ দায়িত্ব পালন কৰে। ১৯৯৭ চনৰ জুন মাহৰপৰা দিলীপ চন্দনে সম্পাদনাৰ ভাৰ গ্ৰহণ কৰে। ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.asambani.com/beta/index.html অসম বাণীৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180707154642/http://www.asambani.com/beta/index.html |date=2018-07-07 }} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] laidrnhyxs2ewoz49qjnbr5x8dmwrg5 638721 638720 2026-09-26T13:08:07Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 638721 wikitext text/x-wiki {{Infobox Newspaper | name = অসম বাণী | image = | caption = | type = সাপ্তাহিক বাতৰি কাকত | format = [[:en:Mediumsheet|মজলীয়া পৃষ্ঠা]] | foundation = | ceased publication = | price = | owners = | publisher = | editor = | chiefeditor = | assoceditor = | staff = | language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] | political = | circulation = | headquarters = [[গুৱাহাটী]], [[অসম]] | sister newspapers = [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন]], [[দৈনিক অসম]] | oclc = | ISSN = | website = [http://www.asambani.com/beta/index.html www.asambani.com]{{dead link}} }} '''অসম বাণী''' ({{lang-en|Asam Bani}}) হৈছে অসমৰ এখন সাপ্তাহিক বাতৰিকাকত। প্ৰতি শুকুৰবাৰে এই কাকত প্ৰকাশ হৈছিল। ''আছাম ট্ৰিবিউন'' কাকত গোষ্ঠীৰ দ্বাৰা এই কাকত প্ৰকাশ পায়। এসময়ত কাকতখনৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণো উপলব্ধ আছিল। বৰ্তমান কাকতখন বন্ধ হৈছে। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহৰ পৰা সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ হৈ পৰে।<ref name="Storymug2026">{{cite news |last=Thakuria |first=Nava |date=January 12, 2026 |title=The Silent Death Of Popular Assamese Weekly 'Asom Bani' |url=https://thestorymug.com |work=The Storymug |access-date=September 26, 2026 |language=en}}</ref> ১৯৫৫ চনৰ এক জুলাইত [[ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা]]ই সাপ্তাহিক কাকত 'অসম বাণী' প্ৰকাশ আৰম্ভ কৰে। কাকতখনৰ প্ৰথম সম্পাদক আছিল [[সতীশ চন্দ্ৰ কাকতি]]। ইয়াৰ পাছত ক্ৰমে [[তিলক হাজৰিকা]], [[ফণী তালুকদাৰ]], [[নিৰোদ চৌধুৰী]], [[হোমেন বৰগোহাঞি]] আৰু [[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়া]]ই 'অসম বাণী'ৰ সম্পাদকৰ দায়িত্ব পালন কৰে। ১৯৯৭ চনৰ জুন মাহৰপৰা দিলীপ চন্দনে সম্পাদনাৰ ভাৰ গ্ৰহণ কৰে। ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.asambani.com/beta/index.html অসম বাণীৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180707154642/http://www.asambani.com/beta/index.html |date=2018-07-07 }} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] 45xtq2nnw29hd2wo89y9g2643uvswmf 638722 638721 2026-09-26T13:08:31Z Kandarpajit Kallol 6257 638722 wikitext text/x-wiki {{Infobox Newspaper | name = অসম বাণী | image = | caption = | type = সাপ্তাহিক বাতৰি কাকত | format = [[:en:Mediumsheet|মজলীয়া পৃষ্ঠা]] | foundation = | ceased publication = | price = | owners = | publisher = | editor = | chiefeditor = | assoceditor = | staff = | language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] | political = | circulation = | headquarters = [[গুৱাহাটী]], [[অসম]] | sister newspapers = [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন]], [[দৈনিক অসম]] | oclc = | ISSN = | website = [http://www.asambani.com/beta/index.html www.asambani.com]{{dead link}} }} '''অসম বাণী''' ({{lang-en|Asam Bani}}) হৈছে অসমৰ এখন সাপ্তাহিক বাতৰিকাকত। প্ৰতি শুকুৰবাৰে এই কাকত প্ৰকাশ হৈছিল। ''আছাম ট্ৰিবিউন'' কাকত গোষ্ঠীৰ দ্বাৰা এই কাকত প্ৰকাশ পায়। এসময়ত কাকতখনৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণো উপলব্ধ আছিল। বৰ্তমান কাকতখন বন্ধ হৈছে। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহৰ পৰা সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ হৈ পৰে।<ref name="Storymug2026">{{cite news |last=Thakuria |first=Nava |date=January 12, 2026 |title=The Silent Death Of Popular Assamese Weekly 'Asom Bani' |url=https://thestorymug.com |work=The Storymug |access-date=September 26, 2026 |language=en}}</ref> ১৯৫৫ চনৰ এক জুলাইত [[ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা]]ই সাপ্তাহিক কাকত 'অসম বাণী' প্ৰকাশ আৰম্ভ কৰে। কাকতখনৰ প্ৰথম সম্পাদক আছিল [[সতীশ চন্দ্ৰ কাকতি]]। ইয়াৰ পাছত ক্ৰমে [[তিলক হাজৰিকা]], [[ফণী তালুকদাৰ]], [[নিৰোদ চৌধুৰী]], [[হোমেন বৰগোহাঞি]] আৰু [[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়া]]ই 'অসম বাণী'ৰ সম্পাদকৰ দায়িত্ব পালন কৰে। ১৯৯৭ চনৰ জুন মাহৰপৰা দিলীপ চন্দনে সম্পাদনাৰ ভাৰ গ্ৰহণ কৰে। ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.asambani.com/beta/index.html অসম বাণীৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180707154642/http://www.asambani.com/beta/index.html |date=2018-07-07 }} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] j3jt6nr6ylko4xzgirhnd3y3jrhn5vd 638723 638722 2026-09-26T13:09:04Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 638723 wikitext text/x-wiki {{Infobox Newspaper | name = অসম বাণী | image = | caption = | type = সাপ্তাহিক বাতৰি কাকত | format = [[:en:Mediumsheet|মজলীয়া পৃষ্ঠা]] | foundation = | ceased publication = | price = | owners = | publisher = | editor = | chiefeditor = | assoceditor = | staff = | language = [[অসমীয়া ভাষা|অসমীয়া]] | political = | circulation = | headquarters = [[গুৱাহাটী]], [[অসম]] | sister newspapers = [[দ্যা আছাম ট্ৰিবিউন]], [[দৈনিক অসম]] | oclc = | ISSN = | website = [http://www.asambani.com/beta/index.html www.asambani.com]{{dead link}} }} '''অসম বাণী''' ({{lang-en|Asam Bani}}) হৈছে অসমৰ এখন সাপ্তাহিক বাতৰিকাকত। প্ৰতি শুকুৰবাৰে এই কাকত প্ৰকাশ হৈছিল। ''আছাম ট্ৰিবিউন'' কাকত গোষ্ঠীৰ দ্বাৰা এই কাকত প্ৰকাশ পায়। এসময়ত কাকতখনৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণো উপলব্ধ আছিল। বৰ্তমান কাকতখন বন্ধ হৈছে। ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহৰ পৰা সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ হৈ পৰে।<ref name="Storymug2026">{{cite news |last=Thakuria |first=Nava |date=January 12, 2026 |title=The Silent Death Of Popular Assamese Weekly 'Asom Bani' |url=https://thestorymug.com/the-silent-death-of-popular-assamese-daily-asom-bani/ |work=The Storymug |access-date=September 26, 2026 |language=en}}</ref> ১৯৫৫ চনৰ এক জুলাইত [[ৰাধাগোবিন্দ বৰুৱা]]ই সাপ্তাহিক কাকত 'অসম বাণী' প্ৰকাশ আৰম্ভ কৰে। কাকতখনৰ প্ৰথম সম্পাদক আছিল [[সতীশ চন্দ্ৰ কাকতি]]। ইয়াৰ পাছত ক্ৰমে [[তিলক হাজৰিকা]], [[ফণী তালুকদাৰ]], [[নিৰোদ চৌধুৰী]], [[হোমেন বৰগোহাঞি]] আৰু [[চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শ‍ইকীয়া]]ই 'অসম বাণী'ৰ সম্পাদকৰ দায়িত্ব পালন কৰে। ১৯৯৭ চনৰ জুন মাহৰপৰা দিলীপ চন্দনে সম্পাদনাৰ ভাৰ গ্ৰহণ কৰে। ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[http://www.asambani.com/beta/index.html অসম বাণীৰ ইন্টাৰনেট সংস্কৰণ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180707154642/http://www.asambani.com/beta/index.html |date=2018-07-07 }} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ সংবাদ পত্ৰ]] b7olkefm794ervra0k6cjn9hbf49i6k 0 49292 638933 382621 2026-09-27T09:15:28Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638933 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] 3b8vwsx0pk2473yo31npcpz5sbuus9p 638934 638933 2026-09-27T09:16:36Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638934 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] rfz1ektk332mz3ziur3kknjhphcjemt 638938 638934 2026-09-27T09:22:22Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638938 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তেজপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] 8igavvkz4hl1avw5j8feema52qdzdt2 638940 638938 2026-09-27T09:23:08Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638940 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তেজপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট == মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ == ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] eaik5zlqm54aroyouz5eu1e5xw8531z 638948 638940 2026-09-27T09:27:52Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638948 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট == মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ == ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] scmjh4be4vtoxpe2xckxmr1ms7jqxu8 638960 638948 2026-09-27T10:08:10Z Mg. Hemchandra Mili 49582 /* মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ */ 638960 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট == মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ == {| class="wikitable" |+ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ অন্তৰ্গত জিলা আৰু সমষ্টি |- ! ক্ৰমিক নং !! জিলাৰ নাম !! সমষ্টি |- | ১|| ধেমাজি || ০১. জোনাই <br> ০২. মুর্কং চেলেক <br> ০৩. গালি বিজয়পুৰ <br> ০৪. দে:বিং দে:তাক <br> ০৫. অৱাং জোনাই <br> ০৬. লালি তেলেম তাক' <br> ০৭. চিমেন চমক'<br> ০৮. চিলাচুটি <br> ০৯. মুক্তিয়াৰ <br> ১০. অকাজান <br> ১১. গি:দাং কুলাজান <br> ১২. চিচি টঙানি <br> ১৩. চিচি কলঘৰ <br> ১৪. দি:তে কেৰেং <br> ১৫. গোগামুখ <br> ১৬. জীয়াধল <br> ১৭. মিংমা |- | ২ || লখিমপুৰ || ১৮. বগীনদী <br> পূব তেলেহি <br> ২০. অবনৰি <br> ২১. বৰনৈ <br> ২২. কেৰকটা দাংধৰা |- | ৩ || মাজুলী || ২৩. লোহিত |- | ৪ || লখিমপুৰ|| ২৪. ৰঙানদী <br> ২৫. দিক্ৰং |- | ৫ || শোণিতপুৰ || ২৬. বুৰৈ |- | ৬ || বিশ্বনাথ || ২৭. লোহিতমুখ |- | ৭ || গোলাঘাট || ২৮. দনচিৰি <br> ২৯. দিচৈ |- | ৮ || মাজুলী || ৩০. চাংগা মাজুলী <br> ৩১. ফুলনী জঁকাইবোৱা <br> ৩২. ৰিককং মাজুলী |- | ৯ || যোৰহাট || ৩৩. যোৰহাট |- | ১০ || শিৱসাগৰ || ৩৪. দিচাং দিখৌ |- | ১১ || ডিব্ৰুগড় || ৩৫. দিহিং চেঁচা |- | ১২ || তিনিচুকীয়া || ৩৬. শদিয়া |- | ১৩ || বিশ্বনাথ || ৩৭. বুৰৈ |- | ১৪ || যোৰহাট || ৩৮. জাঁজী |- | ১৫ || লখিমপুৰ || ৩৯. ঘূণাসুঁতি |- | ১৬ || গোলাঘাট || ৪০. বৰনৈ বিলাম |} ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] 0ocrfebr5nvk8d0qpgvp5anjte8irs2 638964 638960 2026-09-27T10:12:51Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638964 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট == মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ == {| class="wikitable" |+ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ অন্তৰ্গত জিলা আৰু সমষ্টি |- ! ক্ৰমিক নং !! জিলাৰ নাম !! সমষ্টি |- | ১|| ধেমাজি || ০১. জোনাই <br> ০২. মুর্কং চেলেক <br> ০৩. গালি বিজয়পুৰ <br> ০৪. দে:বিং দে:তাক <br> ০৫. অৱাং জোনাই <br> ০৬. লালি তেলেম তাক' <br> ০৭. চিমেন চমক'<br> ০৮. চিলাচুটি <br> ০৯. মুক্তিয়াৰ <br> ১০. অকাজান <br> ১১. গি:দাং কুলাজান <br> ১২. চিচি টঙানি <br> ১৩. চিচি কলঘৰ <br> ১৪. দি:তে কেৰেং <br> ১৫. গোগামুখ <br> ১৬. জীয়াধল <br> ১৭. মিংমা |- | ২ || লখিমপুৰ || ১৮. বগীনদী <br> পূব তেলেহি <br> ২০. অবনৰি <br> ২১. বৰনৈ <br> ২২. কেৰকটা দাংধৰা |- | ৩ || মাজুলী || ২৩. লোহিত |- | ৪ || লখিমপুৰ|| ২৪. ৰঙানদী <br> ২৫. দিক্ৰং |- | ৫ || শোণিতপুৰ || ২৬. বুৰৈ |- | ৬ || বিশ্বনাথ || ২৭. লোহিতমুখ |- | ৭ || গোলাঘাট || ২৮. দনচিৰি <br> ২৯. দিচৈ |- | ৮ || মাজুলী || ৩০. চাংগা মাজুলী <br> ৩১. ফুলনী জঁকাইবোৱা <br> ৩২. ৰিককং মাজুলী |- | ৯ || যোৰহাট || ৩৩. যোৰহাট |- | ১০ || শিৱসাগৰ || ৩৪. দিচাং দিখৌ |- | ১১ || ডিব্ৰুগড় || ৩৫. দিহিং চেঁচা |- | ১২ || তিনিচুকীয়া || ৩৬. শদিয়া |- | ১৩ || বিশ্বনাথ || ৩৭. বুৰৈ |- | ১৪ || যোৰহাট || ৩৮. জাঁজী |- | ১৫ || লখিমপুৰ || ৩৯. ঘূণাসুঁতি |- | ১৬ || গোলাঘাট || ৪০. বৰনৈ বিলাম |} <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9</ref> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] glm0jsv6w6ikzsfxo5w1tbx35frqqun 638965 638964 2026-09-27T10:15:04Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638965 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9</ref> == মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ == {| class="wikitable" |+ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ অন্তৰ্গত জিলা আৰু সমষ্টি |- ! ক্ৰমিক নং !! জিলাৰ নাম !! সমষ্টি |- | ১|| ধেমাজি || ০১. জোনাই <br> ০২. মুর্কং চেলেক <br> ০৩. গালি বিজয়পুৰ <br> ০৪. দে:বিং দে:তাক <br> ০৫. অৱাং জোনাই <br> ০৬. লালি তেলেম তাক' <br> ০৭. চিমেন চমক'<br> ০৮. চিলাচুটি <br> ০৯. মুক্তিয়াৰ <br> ১০. অকাজান <br> ১১. গি:দাং কুলাজান <br> ১২. চিচি টঙানি <br> ১৩. চিচি কলঘৰ <br> ১৪. দি:তে কেৰেং <br> ১৫. গোগামুখ <br> ১৬. জীয়াধল <br> ১৭. মিংমা |- | ২ || লখিমপুৰ || ১৮. বগীনদী <br> পূব তেলেহি <br> ২০. অবনৰি <br> ২১. বৰনৈ <br> ২২. কেৰকটা দাংধৰা |- | ৩ || মাজুলী || ২৩. লোহিত |- | ৪ || লখিমপুৰ|| ২৪. ৰঙানদী <br> ২৫. দিক্ৰং |- | ৫ || শোণিতপুৰ || ২৬. বুৰৈ |- | ৬ || বিশ্বনাথ || ২৭. লোহিতমুখ |- | ৭ || গোলাঘাট || ২৮. দনচিৰি <br> ২৯. দিচৈ |- | ৮ || মাজুলী || ৩০. চাংগা মাজুলী <br> ৩১. ফুলনী জঁকাইবোৱা <br> ৩২. ৰিককং মাজুলী |- | ৯ || যোৰহাট || ৩৩. যোৰহাট |- | ১০ || শিৱসাগৰ || ৩৪. দিচাং দিখৌ |- | ১১ || ডিব্ৰুগড় || ৩৫. দিহিং চেঁচা |- | ১২ || তিনিচুকীয়া || ৩৬. শদিয়া |- | ১৩ || বিশ্বনাথ || ৩৭. বুৰৈ |- | ১৪ || যোৰহাট || ৩৮. জাঁজী |- | ১৫ || লখিমপুৰ || ৩৯. ঘূণাসুঁতি |- | ১৬ || গোলাঘাট || ৪০. বৰনৈ বিলাম |} <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9</ref> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] frtwi5wqf83yv0es1r93ezfcelrtmtg 638966 638965 2026-09-27T10:16:06Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638966 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''আহৰণ কৰা হৈছে। আহৰণৰ তাৰিখ ২৭/০৯/২০২৬</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9</ref> == মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ == {| class="wikitable" |+ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ অন্তৰ্গত জিলা আৰু সমষ্টি |- ! ক্ৰমিক নং !! জিলাৰ নাম !! সমষ্টি |- | ১|| ধেমাজি || ০১. জোনাই <br> ০২. মুর্কং চেলেক <br> ০৩. গালি বিজয়পুৰ <br> ০৪. দে:বিং দে:তাক <br> ০৫. অৱাং জোনাই <br> ০৬. লালি তেলেম তাক' <br> ০৭. চিমেন চমক'<br> ০৮. চিলাচুটি <br> ০৯. মুক্তিয়াৰ <br> ১০. অকাজান <br> ১১. গি:দাং কুলাজান <br> ১২. চিচি টঙানি <br> ১৩. চিচি কলঘৰ <br> ১৪. দি:তে কেৰেং <br> ১৫. গোগামুখ <br> ১৬. জীয়াধল <br> ১৭. মিংমা |- | ২ || লখিমপুৰ || ১৮. বগীনদী <br> পূব তেলেহি <br> ২০. অবনৰি <br> ২১. বৰনৈ <br> ২২. কেৰকটা দাংধৰা |- | ৩ || মাজুলী || ২৩. লোহিত |- | ৪ || লখিমপুৰ|| ২৪. ৰঙানদী <br> ২৫. দিক্ৰং |- | ৫ || শোণিতপুৰ || ২৬. বুৰৈ |- | ৬ || বিশ্বনাথ || ২৭. লোহিতমুখ |- | ৭ || গোলাঘাট || ২৮. দনচিৰি <br> ২৯. দিচৈ |- | ৮ || মাজুলী || ৩০. চাংগা মাজুলী <br> ৩১. ফুলনী জঁকাইবোৱা <br> ৩২. ৰিককং মাজুলী |- | ৯ || যোৰহাট || ৩৩. যোৰহাট |- | ১০ || শিৱসাগৰ || ৩৪. দিচাং দিখৌ |- | ১১ || ডিব্ৰুগড় || ৩৫. দিহিং চেঁচা |- | ১২ || তিনিচুকীয়া || ৩৬. শদিয়া |- | ১৩ || বিশ্বনাথ || ৩৭. বুৰৈ |- | ১৪ || যোৰহাট || ৩৮. জাঁজী |- | ১৫ || লখিমপুৰ || ৩৯. ঘূণাসুঁতি |- | ১৬ || গোলাঘাট || ৪০. বৰনৈ বিলাম |} <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9 আহৰণ কৰা হৈছে। আহৰণৰ তাৰিখ ২৭/০৯/২০২৬/ref> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] 9genl0vjdkdk5hy53pt1a0yaysd3a8f 638967 638966 2026-09-27T10:17:23Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638967 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''আহৰণ কৰা হৈছে। আহৰণৰ তাৰিখ ২৭/০৯/২০২৬</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9</ref> == মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ == {| class="wikitable" |+ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ অন্তৰ্গত জিলা আৰু সমষ্টি |- ! ক্ৰমিক নং !! জিলাৰ নাম !! সমষ্টি |- | ১|| ধেমাজি || ০১. জোনাই <br> ০২. মুর্কং চেলেক <br> ০৩. গালি বিজয়পুৰ <br> ০৪. দে:বিং দে:তাক <br> ০৫. অৱাং জোনাই <br> ০৬. লালি তেলেম তাক' <br> ০৭. চিমেন চমক'<br> ০৮. চিলাচুটি <br> ০৯. মুক্তিয়াৰ <br> ১০. অকাজান <br> ১১. গি:দাং কুলাজান <br> ১২. চিচি টঙানি <br> ১৩. চিচি কলঘৰ <br> ১৪. দি:তে কেৰেং <br> ১৫. গোগামুখ <br> ১৬. জীয়াধল <br> ১৭. মিংমা |- | ২ || লখিমপুৰ || ১৮. বগীনদী <br> পূব তেলেহি <br> ২০. অবনৰি <br> ২১. বৰনৈ <br> ২২. কেৰকটা দাংধৰা |- | ৩ || মাজুলী || ২৩. লোহিত |- | ৪ || লখিমপুৰ|| ২৪. ৰঙানদী <br> ২৫. দিক্ৰং |- | ৫ || শোণিতপুৰ || ২৬. বুৰৈ |- | ৬ || বিশ্বনাথ || ২৭. লোহিতমুখ |- | ৭ || গোলাঘাট || ২৮. দনচিৰি <br> ২৯. দিচৈ |- | ৮ || মাজুলী || ৩০. চাংগা মাজুলী <br> ৩১. ফুলনী জঁকাইবোৱা <br> ৩২. ৰিককং মাজুলী |- | ৯ || যোৰহাট || ৩৩. যোৰহাট |- | ১০ || শিৱসাগৰ || ৩৪. দিচাং দিখৌ |- | ১১ || ডিব্ৰুগড় || ৩৫. দিহিং চেঁচা |- | ১২ || তিনিচুকীয়া || ৩৬. শদিয়া |- | ১৩ || বিশ্বনাথ || ৩৭. বুৰৈ |- | ১৪ || যোৰহাট || ৩৮. জাঁজী |- | ১৫ || লখিমপুৰ || ৩৯. ঘূণাসুঁতি |- | ১৬ || গোলাঘাট || ৪০. বৰনৈ বিলাম |} <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9 আহৰণ কৰা হৈছে। আহৰণৰ তাৰিখ ২৭/০৯/২০২৬</ref> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] l2rw5q74q2i4sytucd2w2khfcb1kj53 638968 638967 2026-09-27T10:20:58Z Mg. Hemchandra Mili 49582 /* মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ */ 638968 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Mising Ka:sí:suné Milung (মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ) | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চল | image_skyline = Mising Autonomous Council, Gogamukh.jpg | image_alt = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সচিবালয় | image_caption = | base_map = | map_caption = | pushpin_map = | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | latd = | latm = | lats = | latNS = | longd = | longm = | longs = | longEW = | coordinates_type = | coordinates_display = | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = {{flag|ভাৰত}} | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | established_title = পৰিষদ গঠন | established_date = ১৯৯৫ | founder = | seat_type = মুখ্য কাৰ্যালয় | seat = [[গোগামুখ]], [[ধেমাজি জিলা]] | government_footnotes = | government_type = স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | governing_body = মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ | leader_title = মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া | leader_name = পৰমানন্দ চায়েঙীয়া | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = | population_as_of = | population_rank = | population_density_km2 = | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = ভাষা | demographics1_title1 = চৰকাৰী | demographics1_info1 = [[মিচিং ভাষা]] | timezone1 = [[ভাৰতীয় মান সময়]] | utc_offset1 = +৫:৩০ | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = | area_code_type = Telephone code | area_code = | registration_plate = | website = {{URL|http://www.macassam.nic.in}} | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|IN-AS]] | footnotes = }} '''মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ''' অসমৰ এক স্বায়ত্বশাসিত অঞ্চলৰ পৰিষদ। [[মিচিং জনগোষ্ঠী]]ৰ উন্নয়ন আৰু স্বায়ত্ব শাসনৰ বাবে অসম চৰকাৰে ১৯৯৫ চনত এই পৰিষদ গঠনৰ অধিসূচনা জাৰি কৰিছিল। ২০০৫ চনত [[অসম চৰকাৰ|অসম চৰকাৰে]] এই পৰিষদ গঠন কৰে। মিচিং জনজাতিৰ অৰ্থনৈতিক, শৈক্ষিক, সামাজিক, সাংস্কৃতিক আৰু নৃগোষ্ঠীয় উন্নয়নৰ বাবে এই পৰিষদে কাম কৰে। ইয়াৰ বৰ্তমান মুখ্য কাৰ্যবাহী বিষয়া পৰমানন্দ চায়েঙীয়া<ref>{{cite web|title=List of the Executive Members along with their Designation and Port-folios.|url=http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|website=macgov.in|publisher=Mising Autonomous Council|accessdate=8 January 2015|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141228003617/http://macgov.in/pdf/List_of_C.E.C._and_P.S..pdf|archivedate=28 December 2014|df=dmy-all}}</ref> আৰু পৰিষদৰ মুখ্য কাৰ্যালয় [[ধেমাজি জিলা]]ৰ গোগামুখত অৱস্থিত।<ref>[http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213/at05 Rabha Council Act challenged in SC] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304002627/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov0213%2Fat05 |date=2016-03-04 }} , ''The Assam Tribune''আহৰণ কৰা হৈছে। আহৰণৰ তাৰিখ ২৭/০৯/২০২৬</ref> [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী]] আৰু [[সোৱণশিৰি নদী]]ৰ মাজৰ [[ধেমাজি জিলা]], [[শিৱসাগৰ জিলা]], [[লখিমপুৰ জিলা]] আৰু [[মাজুলী জিলা]]ৰ অংশৰে মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ গঠিত। এই অঞ্চলত বাস কৰা মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোকৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অভাৱ অভিযোগৰ অন্তত এই পৰিষদ গঠন কৰা হৈছিল। এই পৰিষদৰ প্ৰথম পৰিষদীয় সাধাৰণ নিৰ্বাচন ২০১৩ চনত হৈছিল।<ref>{{cite news|title=First anniversary of Mising Autonomous Council|url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214/state052|accessdate=8 January 2015|publisher=Assam Tribune|date=21 November 2014|archivedate=8 January 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150108160441/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=nov2214%2Fstate052|deadurl=yes}}</ref><ref>[http://indianexpress.com/article/news-archive/web/assam-tribal-council-polls-today-amid-bandh-call/ Assam tribal council polls today amid bandh call] , ''Indian Express''</ref> == অন্তৰ্গত জিলাসমূহ == * ধেমাজি * লখিমপুৰ * বিশ্বনাথ * শোণিতপুৰ * তিনিচুকীয়া * ডিব্ৰুগড় * শিৱসাগৰ * যোৰহাট * মাজুলী * গোলাঘাট <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9</ref> == মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ সমষ্টিসমূহ == {| class="wikitable" |+ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদৰ অন্তৰ্গত জিলা আৰু সমষ্টি |- ! ক্ৰমিক নং !! জিলাৰ নাম !! সমষ্টি |- | ১|| ধেমাজি || ০১. জোনাই <br> ০২. মুর্কং চেলেক <br> ০৩. গালি বিজয়পুৰ <br> ০৪. দে:বিং দে:তাক <br> ০৫. অৱাং জোনাই <br> ০৬. লালি তেলেম তাক' <br> ০৭. চিমেন চমক'<br> ০৮. চিলাচুটি <br> ০৯. মুক্তিয়াৰ <br> ১০. অকাজান <br> ১১. গি:দাং কুলাজান <br> ১২. চিচি টঙানি <br> ১৩. চিচি কলঘৰ <br> ১৪. দি:তে কেৰেং <br> ১৫. গোগামুখ <br> ১৬. জীয়াধল <br> ১৭. মিংমা |- | ২ || লখিমপুৰ || ১৮. বগীনদী <br> ১৯. পূব তেলেহি <br> ২০. অবনৰি <br> ২১. বৰনৈ <br> ২২. কেৰকটা দাংধৰা |- | ৩ || মাজুলী || ২৩. লোহিত |- | ৪ || লখিমপুৰ|| ২৪. ৰঙানদী <br> ২৫. দিক্ৰং |- | ৫ || শোণিতপুৰ || ২৬. বুৰৈ |- | ৬ || বিশ্বনাথ || ২৭. লোহিতমুখ |- | ৭ || গোলাঘাট || ২৮. দনচিৰি <br> ২৯. দিচৈ |- | ৮ || মাজুলী || ৩০. চাংগা মাজুলী <br> ৩১. ফুলনী জঁকাইবোৱা <br> ৩২. ৰিককং মাজুলী |- | ৯ || যোৰহাট || ৩৩. যোৰহাট |- | ১০ || শিৱসাগৰ || ৩৪. দিচাং দিখৌ |- | ১১ || ডিব্ৰুগড় || ৩৫. দিহিং চেঁচা |- | ১২ || তিনিচুকীয়া || ৩৬. শদিয়া |- | ১৩ || বিশ্বনাথ || ৩৭. বুৰৈ |- | ১৪ || যোৰহাট || ৩৮. জাঁজী |- | ১৫ || লখিমপুৰ || ৩৯. ঘূণাসুঁতি |- | ১৬ || গোলাঘাট || ৪০. বৰনৈ বিলাম |} <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9 আহৰণ কৰা হৈছে। আহৰণৰ তাৰিখ ২৭/০৯/২০২৬</ref> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://www.macassam.nic.in/ মিচিং স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ] {{সাঁচ:ভাৰতৰ স্বায়ত্বশাসিত প্ৰশাসনীয় বিভাগ}} {{অসম}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰশাসন]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ স্বায়ত্বশাসিত পৰিষদ]] nywzlw8zx16muwkopf9rqmbq48m2oa2 0 51273 638843 637025 2026-09-27T04:34:49Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 638843 wikitext text/x-wiki {{Infobox magazine | title = প্ৰকাশ | logo = | logo_size = | image_file = প্ৰকাশৰ_ল'গ'.jpg | image_size = 250px | image_alt = প্ৰকাশ | image_caption = প্ৰকাশৰ ল'গ' | editor = মিহিৰ দেউৰী | editor_title = | staff_writer = | photographer = | category = | frequency = মাহেকীয়া | circulation = | publisher = প্ৰমোদ কলিতা, সচিব, অসম প্ৰকাশন পৰিষদ | founder = | founded = | firstdate = | company = | country = [[ভাৰত]] | based = | language = [[অসমীয়া]] | website = {{URL|https://publicationboardassam.com/product/annual-subscription-of-prakash/}} | issn = | oclc = }} '''প্ৰকাশ''' হৈছে অসমীয়া ভাষাত প্ৰকাশিত হোৱা এখন মাহেকীয়া সাহিত্য আলোচনী। অসম প্ৰকাশন পৰিষদৰ দ্বাৰা প্ৰকাশিত এই আলোচনীখন গুৱাহাটীৰ পৰা প্ৰকাশিত হৈ আহিছে। প্ৰকাশৰ প্ৰচ্ছদ আঁকিছিল অসমৰ প্ৰসিদ্ধ চিত্ৰশিল্পী [[বেণু মিশ্ৰ]]ই। <ref>{{cite news | title=কেনভাছ উকা | publisher=আমাৰ অসম | date=৩০ মে' ২০১৯ | agency=আমাৰ অসম | accessdate=৪ জুন ২০১৯ | author=ভূঞা, অজিত কুমাৰ}}</ref> আলোচনীখনৰ বৰ্তমান মূল্য ত্ৰিশ টকা। ১৯৭৫ চনত প্ৰথম প্ৰকাশ হোৱা এই আলোচনীখন আৰ্থিক সমস্যাৰ বাবে প্ৰায় বহুবছৰ অপ্ৰকাশিত হৈ আছিল। ২০১২ চনৰ ৭ মেত গুৱাহাটীস্থিত অসম ৰাজ্যিক যাদুঘৰৰ কনকলাল বৰুৱা প্ৰেক্ষাগৃহত তেতিয়াৰ অসমৰ শিক্ষামন্ত্ৰী [[হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা|ড° হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মা]]ই পুনৰ প্ৰকাশিত সংখ্যাটো উদ্বোধন কৰে। প্ৰকাশৰ সেই সংখ্যাটোৰ সম্পাদক আছিল [[অসম সাহিত্য সভা]]ৰ তেতিয়াৰ সভাপতি [[ৰংবং তেৰাং]]।<ref>{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=may0812/city05 | title=First issues of revived Prakash, Mukuta released | publisher=Assam Tribune | date=৮ মে' ২০১২ | accessdate=৪ জুন ২০১৯ | archivedate=2012-11-07 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20121107024928/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=may0812/city05 | deadurl=yes }}</ref><ref>{{cite news | url=https://www.telegraphindia.com/states/north-east/cult-magazine-revived-after-11-years-assamese-publication-goes-to-print-after-disappearing-from-stands-in-2001/cid/423688 | title=Cult magazine revived after 11 years - Assamese publication goes to print after disappearing from stands in 2001 | publisher=Telegraph of India | date=৮ মে' ২০১২ | accessdate=৪ জুন ২০১৯ | author=RAJIV KONWAR}}</ref> ==আলোচনীৰ কৰ্মকৰ্তাসকল== বৰ্তমান আলোচনীখনৰ মুখ্য সম্পাদক হৈছে মিহিৰ দেউৰী। <ref name="প্ৰকাশ"></ref> সহযোগী সম্পাদক হৈছে গীতালি বৰা। সহকাৰী সম্পাদক হৈছে অৰ্চনা শইকীয়া। আলোচনীখনৰ প্ৰকাশ কৰোঁতা হৈছে [[অসম প্ৰকাশন পৰিষদ]]ৰ সচিব প্ৰমোদ কলিতা। <ref name="প্ৰকাশ">{{cite book | title=প্ৰকাশ | publisher=অসম প্ৰকাশন পৰিষদ | author=বিভিন্ন | location=গুৱাহাটী | ISSN=2279-0683}}</ref> ==মুখ্য শিতানসমূহ== আলোচনীখনত কেইবাটাও শিতান আছে। তাৰে কেইটামান শিতান স্থায়ী। #প্ৰবন্ধ শিতানঃ এই শিতানত সাহিত্য-কলা বিষয়ক ভিন্ন ৰচনা প্ৰকাশিত হয়। #গল্প শিতানঃ ন-পুৰণি গল্পকাৰৰ গল্প প্ৰকাশিত হয়। #অনুবাদ উপন্যাসঃ হিন্দী,ইংৰাজী আদি ভাষাৰ পৰা অসমীয়ালৈ অনুবাদ কৰা ভিন্নধৰ্মী উপন্যাস এই শিতানত প্ৰকাশ কৰা হয়। #অনুবাদ গল্পঃ হিন্দী, ইংৰাজী আদি ভাষাৰ পৰা অসমীয়ালৈ অনুবাদ কৰা ভিন্নধৰ্মৰ গল্প এই শিতানত প্ৰকাশ কৰা হয়। #অনুবাদ কবিতাঃ বিভিন্ন ভাষাৰ পৰা অসমীয়ালৈ অনুবাদ কৰা কবিতা এই শিতানত প্ৰকাশ কৰা হয়।<ref name="প্ৰকাশ"/> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} {{অসমৰ বাতৰি কাকত আৰু আলোচনী}} [[শ্ৰেণী:অসমীয়া আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:অসমীয়া সাহিত্য আলোচনী]] [[শ্ৰেণী:ভাৰতীয় সাহিত্য আলোচনী]] h8n8b7zy98oxza0cpd8hmwpqakn6v5b 0 56261 638995 511235 2026-09-27T11:11:27Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 638995 wikitext text/x-wiki [[File:Passports-assorted.jpg|thumb|upright=1.2|[[নেডাৰলেণ্ডচ]]ৰ সাধাৰণ পাৰপত্ৰ, [[নেপাল]]ৰ কূটনৈতিক পাৰপত্ৰ, [[পোলেণ্ড]]ৰ সাধাৰণ পাৰপত্ৰ, [[চীন]]ৰ সেৱা পাৰপত্ৰ]] '''পাৰপত্ৰ''' বা '''পাচপোৰ্ট''' ({{Lang-en|Passport}}) হ'ল এক ভ্ৰমণৰ নথি, যিখনক সাধাৰণতে এখন দেশৰ [[চৰকাৰ|চৰকাৰে]] ইয়াৰ নাগৰিকসকলৰ বাবে জাৰি কৰে, যাক মূলতঃ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ভ্ৰমণৰ উদ্দেশ্যে ইয়াৰ ধাৰকজনৰ পৰিচয় আৰু ৰাষ্ট্ৰীয়তা প্ৰমাণ কৰে।<ref name=lawcompanion>{{cite book | url=http://www.oxfordreference.com/view/10.1093/acref/9780199290543.001.0001/acref-9780199290543-e-1616 | title=The New Oxford Companion to Law | publisher=Oxford University Press |author1=Cane, P |author2=Conaghan, J |lastauthoramp=yes | year=2008 | location=London | isbn=9780199290543}}</ref> সাধাৰণ পাৰপত্ৰত ধাৰকজনৰ নাম, জন্মৰ স্থান আৰু তাৰিখ, ফটোগ্ৰাফ, স্বাক্ষৰ আৰু অন্য প্ৰাসঙ্গিক চিনাক্তকৰণ সম্পৰ্কিয় তথ্য থাকিব পাৰে। বৰ্তমানে বহুতো দেশে এমবেডেড্ মাইক্ৰোচিপযুক্ত বায়'মেট্ৰিক পাৰপত্ৰ জাৰি কৰা আৰম্ভ কৰিছে বা জাৰি কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছে, এনেবোৰ পাৰপত্ৰক মেছিনৰ দ্বাৰা পঢ়িব পাৰি আৰু নকল কৰা কঠিন।<ref name=lawcompanion/> জানুৱাৰী ২০১৯ পৰ্যন্ত, এনে ই-পাৰপত্ৰ জাৰি কৰা দেশৰ সংখ্যা ১৫০ খনৰো অধিক। পূৰ্বে জাৰি কৰা বিনা-বায়'মেট্ৰিক মেছিন-পঠনযোগ্য পাৰপত্ৰসমূহ সাধাৰণত তাৰ ম্যাদ উকলাৰ তাৰিখলৈ বৈধ থাকিব। [[File:Aeroport de dubai terminal 3 egate (echecking of passport).jpg|thumb|এক বিমানবন্দৰত পাৰপত্ৰ নিয়ন্ত্ৰণ]] পাৰপত্ৰৰ ধাৰকজনৰ সাধাৰণতে পাৰপত্ৰ জাৰি কৰা দেশেখনত প্ৰৱেশৰ অধিকাৰ থাকে, যদিও কিছু পাৰপত্ৰৰ ধাৰক সেই দেশখনৰ পূৰ্ণ নাগৰিক নহ'বও পাৰে। বহুতো দেশ সাধাৰণতে অন্য দেশৰ পাৰপত্ৰধাৰীক প্ৰৱেশৰ অনুমতি দিয়ে, যদিও বহুক্ষেত্ৰত পাৰপত্ৰখনৰ লগতে [[ভিছা]] আহৰণ কৰাটো প্ৰয়োজন। কিন্তু এই প্ৰৱেশৰ অধিকাৰ কোনো স্বয়ংক্ৰিয় অধিকাৰ নহয়। অন্যান্য কিছু অতিৰিক্ত চৰ্ত যেনে ধাৰকজন আৰ্থিক বা অন্য কাৰণত ৰাজহুৱা দোষাৰোপী অথবা কোন অপৰাধত দোষী সাব্যস্ত হ'ব নালাগিব।<ref name=usdhs>{{cite web|url=http://www.uscis.gov/iframe/ilink/docView/SLB/HTML/SLB/0-0-0-1/0-0-0-29/0-0-0-2006.html|title=ilink – USCIS|work=uscis.gov|access-date=2020-01-02|archivedate=2016-03-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160308050051/https://www.uscis.gov/iframe/ilink/docView/SLB/HTML/SLB/0-0-0-1/0-0-0-29/0-0-0-2006.html|deadurl=yes}}</ref> যেতিয়া কোন দেশে অন্য এখন দেশক স্বীকৃতি প্ৰদান নকৰে, বা পৰস্পৰৰ মাজত কোনো বিবাদ চলি থাকে, তেতিয়া সেই দেশখনে তেওঁলোকৰ পাৰপত্ৰধাৰীসকলক সেই আনখন দেশলৈ ভ্ৰমণ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিব পাৰে, বা আনখন দেশৰ পাৰপত্ৰধাৰীক নিজৰ দেশত প্ৰৱেশাধিকাৰ নিষিদ্ধ কৰিব পাৰে, নতুবা অন্য দেশৰ পাৰপত্ৰধাৰী, উদাহৰণস্বৰূপ যিসকলে সেই আনখন দেশ ভ্ৰমণ কৰিছে, তেওঁলোকক দেশখনত প্ৰৱেশত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰিব পাৰে। কিছু ব্যক্তিৰ ওপৰতো নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰা হয় যিয়ে তেওঁলোকক কোনো নিৰ্দিষ্ট দেশত প্ৰৱেশ কৰিব নিদিয়ে। কিছু দেশ আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংস্থাই ভ্ৰমণৰ বাবে নথিপত্ৰ জাৰি কৰে যিবোৰ মানক পাৰপত্ৰ নহয়, কিন্তু এনে নথিসমূহক স্বীকৃতি দিয়া দেশলৈ ইয়াৰ ধাৰকে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ভ্ৰমণ কৰিব পাৰে। উদাহৰণস্বৰূপ, ৰাষ্ট্ৰবিহীন ব্যক্তিসকলক সাধাৰণতে ৰাষ্ট্ৰীয় পাৰপত্ৰ জাৰি কৰা নহয়, কিন্তু তেওঁলোকে শৰণাৰ্থীৰ ভ্ৰমণৰ নথি বা পূৰ্বতে "নানচেন পাৰপত্ৰ" নামে জনাজত নথি লাভ কৰিব পাৰে যাৰ ফলত তেনে নথি স্বীকৃতি দিয়া দেশলৈ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ভ্ৰমণ সক্ষম হয়। তেনেক্ষেত্ৰত কেতিয়াবা তেওঁলোকে ভ্ৰমণৰ পাছত জাৰি কৰা দেশখনলৈ উভতিও যাব পাৰে। পাৰপত্ৰসমূহ অন্য পৰিস্থিতিত যেনে হোটেলত চেক্‌-ইন কৰাৰ সময়ত বা স্থানীয় মুদ্ৰাত অৰ্থ পৰিবৰ্তন কৰাৰ সময়ত চিনাক্তকৰণ নিশ্চিত কৰিবৰ বাবে ব্যৱহাৰ হ'ব পাৰে। == ভাৰতীয় পাৰপত্ৰ == আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ভ্ৰমণৰ উদ্দেশ্যে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে [[ভাৰত চৰকাৰ]]ৰ বৈদেশীক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰণালয়ে ভাৰতীয় পাৰপত্ৰ জাৰি কৰে। ই ইয়াৰ ধাৰকক আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ভ্ৰমণ কৰাত সক্ষম কৰে আৰু পাৰপত্ৰ আইন (১৯৬৭)-ৰ অধিনিয়মত ভাৰতীয় নাগৰিকত্বৰ প্ৰমাণ হিচাপে কাম কৰে। বৈদেশীক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰণালয়ৰ কনচুলাৰ, পাৰপত্ৰ আৰু ভিছা বিভাগৰ 'পাচপোৰ্ট সেৱা' নামৰ ইউনিটোৱে ভাৰতৰ কেন্দ্ৰীয় পাৰপত্ৰ সংস্থা হিচাপে কাম কৰে আৰু সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকক প্ৰয়োজন অনুসৰি পাৰপত্ৰ প্ৰদান কৰাৰ বাবে দায়বদ্ধ। সমগ্ৰ ভাৰতজুৰি অৱস্থিত ৯৩ টা পাৰপত্ৰৰ কাৰ্যালয় আৰু বিদেশৰ ১৬২ টা ভাৰতীয় কূটনৈতিক মিছনত ভাৰতীয় পাৰপত্ৰ জাৰি কৰা হয়।<ref name="NPIndia">{{Cite web| title= MEA CPV Division |work= CPV|url= http://passport.gov.in/}}</ref> [[অসম]]ত ১৯৭৯ চনৰ জুন মাহত [[গুৱাহাটী]]ত পাৰপত্ৰৰ কাৰ্যালয়ৰ শুভাৰম্ভ কৰা হয়। এই বিভাগৰ ক্ষেত্ৰাধিকাৰ অসমৰ লগতে ভাৰতৰ উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ আন ৫ খন ৰাজ্য, [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]], [[মণিপুৰ]], [[মেঘালয়]], [[মিজোৰাম]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ মুঠ ৯৬ খন জিলালৈকে বিস্তৃত্ব।<ref>{{Cite web | title= আমাৰ ইতিহাস | work= পাৰপত্ৰ বিভাগ, [[অসম চৰকাৰ]] | url= https://passport.assam.gov.in/as/about-us/%E0%A6%86%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A7%B0-%E0%A6%87%E0%A6%A4%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%B8 | access-date= 2020-01-03 | archivedate= 2022-07-17 | archiveurl= https://web.archive.org/web/20220717081728/https://passport.assam.gov.in/as/about-us/%E0%A6%86%E0%A6%AE%E0%A6%BE%E0%A7%B0-%E0%A6%87%E0%A6%A4%E0%A6%BF%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%B8 | deadurl= yes }}</ref> ২০১৫ চনৰ ভাৰতে প্ৰায় ১.২ কোটি পাৰপত্ৰ জাৰি কৰিছে, যিটো [[চীন]] আৰু [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ৰ পাছতে পৃথিৱীৰ ভিতৰতে তৃতীয়।<ref name="Times 01-2016">{{cite web|accessdate=29 January 2016|title=India ranks third in issuing passports – Times of India|date=1 January 2016|url=http://timesofindia.indiatimes.com/city/agartala/India-ranks-third-in-issuing-passports/articleshow/50401641.cms|archive-url=https://web.archive.org/web/20160102162350/http://timesofindia.indiatimes.com/city/agartala/India-ranks-third-in-issuing-passports/articleshow/50401641.cms|archive-date=2 January 2016|website=[[Times of India]]}}</ref> ২০১৫ চনৰ শেষৰ ফাললৈ প্ৰায় ৬.৫ কোটি বৈধ ভাৰতীয় পাৰপত্ৰ আছিল।<ref name="Times 01-2016" /> === ভাৰতীয় পাৰপত্ৰ প্ৰকাৰ === ভাৰত চৰকাৰে তিনি প্ৰকাৰৰ পাৰপত্ৰ জাৰি কৰে। প্ৰকাৰ অনুসৰি ভাৰতীয় পাৰপত্ৰৰ বকলাৰ ৰং ভিন্ন হয়। [[File:Indian-Passport-covers.jpg|thumb|তিনি প্ৰকাৰৰ ভাৰতীয় পাৰপত্ৰ]] * {{colorbox|#001a34|border=darkgray}} '''সাধাৰণ পাৰপত্ৰ''' (গাঢ় নীলা বকলা) ভাৰতৰ সাধাৰণ নাগৰিকক সাধাৰণ ভ্ৰমণ, যেনে অৱকাশ, অধ্যয়ন আৰু ব্যৱসায়িক ভ্ৰমণৰৰ বাবে (৩৬ বা ৬০ পৃষ্ঠাৰ) জাৰি কৰা হয়। এয়া "টাইপ পি" পাৰপত্ৰ, যাৰ অৰ্থ পাৰ্চনেল বা ব্যক্তিগত। * {{colorbox|white|border=grey}} '''বিভাগীয় পাৰপত্ৰ''' (বগা বকলা) ভাৰত চৰকাৰক চৰকাৰী কামত প্ৰতিনিধিত্বকাৰী ব্যক্তিক জাৰি কৰা হয়। এয়া "টাইপ এচ" পাৰপত্ৰ, যাৰ অৰ্থ চাৰ্ভিচ বা সেৱা। * {{colorbox|maroon|border=darkgray}} '''কূটনৈতিক পাৰপত্ৰ''' (গাঢ় ৰঙা বকলা) ভাৰতীয় কূটনীতি বিষয়া, শীৰ্ষস্থানীয় চৰকাৰী কৰ্মকৰ্তা আৰু কূটনৈতিক কুৰিয়াৰসকলৰ বাবে জাৰি কৰা হয়। এয়া "টাইপ ডি" পাৰপত্ৰ, যাৰ অৰ্থ ডিপ্লোমেটিক বা কূটনৈতিক। ইয়াৰোপৰি, ভাৰতৰ কিছু নিৰ্বাচিত পাৰপত্ৰৰ কাৰ্যালয় আৰু বিদেশৰ ১৬২ টা ভাৰতীয় কূটনৈতিক মিছনে [[পশ্চিমবঙ্গ]], [[উত্তৰ-পূব ভাৰত]], [[তামিলনাডু]] আৰু [[পুডুছেৰী]]ৰ নিবাসী ভাৰতীয় নাগৰিকক 'ইণ্ডো-বাংলাদেশ' পাৰপত্ৰ আৰু 'ইণ্ডো-শ্ৰীলংকা' পাৰপত্ৰ জাৰি কৰিব পাৰে। এই দুখন পাৰপত্ৰই যথাক্ৰমে কেৱল [[বাংলাদেশ]] আৰু [[শ্ৰীলংকা]] ভ্ৰমণৰ অনুমতি দিয়ে আৰু অন্য কোনো বিদেশীৰ ৰাষ্ট্ৰ ভ্ৰমণৰ বাবে বৈধ নহয়। ভাৰতে ২০১৩ চনত ইণ্ডো-বাংলাদেশ পাৰপত্ৰ প্ৰদান বন্ধ কৰে।<ref name="ibscrap">{{cite news |title=41-year-old India-Bangladesh passport regime ends |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/41-year-old-India-Bangladesh-passport-regime-ends/articleshow/26714666.cms |work=Times of India |date=2 December 2013}}</ref> উল্লেখযোগ্য যে ভাৰতৰ কিছু সুৰক্ষিত অঞ্চলত অভ্যন্তৰীণ ভ্ৰমণৰ বাবে সংশ্লিষ্ট ৰাজ্য চৰকাৰৰ কৰ্তৃপক্ষই [[আন্তঃৰাজ্যিক পাৰপত্ৰ]] নামৰ এখন নথিও জাৰি কৰে।<ref name="lw">{{Cite web |url=https://www.livelaw.in/know-the-law/what-is-ilp-151145 |title=Explained : What Is Inner Line Permit (ILP)? |last=Anandan |first=Arabhi |date=2019-12-29 |website=www.livelaw.in |language=en |access-date=2020-01-02}}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:চৰকাৰ]] [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] [[শ্ৰেণী:ভিছা]] b0d46qj8pwrzfnog10wgcn8wgzasbl8 0 56284 638983 622359 2026-09-27T11:03:56Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 638983 wikitext text/x-wiki [[File:Visa usa.jpg|thumb|300px|২০১৪ চনত [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ই জাৰি কৰা এখন ভিছা]] '''ভিছা''' ({{Lang-en|Visa}}) বা '''প্ৰৱেশ পত্ৰ''' হৈছে এক চৰ্তসাপেক্ষ অনুমতি পত্ৰ যাক এখন দেশে কোনো বিদেশী নাগৰিকক সেইখন দেশত প্ৰৱেশ আৰু অৱস্থান কৰাৰ বাবে দিয়ে। ভিছা শব্দটো আহিছে [[লেটিন ভাষা]]ৰ ''{{Lang|en|charta visa}}''-ৰ পৰা, যাৰ অৰ্থ হৈছে "যিখন কাগজক চোৱা হৈছে"।<ref>{{Cite web|url=https://www.etymonline.com/word/visa|title=visa &#124; Origin and meaning of visa by Online Etymology Dictionary|website=http://www.etymonline.com}}</ref> ভিছাখনত সাধাৰণতে বিদেশীজনৰ দেশখনত থকাৰ সময়কাল, তেওঁ দেশেখনৰ ভিতৰৰ কোন কোন অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে, প্ৰৱেশ কৰিব পৰা তাৰিখসমূহ, অনুমোদিত প্ৰৱেশৰ সংখ্যা আৰু তেওঁ দেশখনত কাম কৰাৰ অধিকাৰৰ সীমা আদি তথ্য অন্তৰ্ভুক্ত থাকে। ভিছা কোনো দেশ বা অঞ্চলত প্ৰৱেশেৰ অনুমতি বিচৰা অনুৰোধৰ সৈতেহে সংযুক্ত আৰু সেয়ে ভিছাখন অধিকাংশ দেশতেই বিদেশী প্ৰৱেশৰ আৰু অৱস্থানৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় প্ৰকৃত আনুষ্ঠানিক অনুমতি পৰা পৃথক। ভিছাৰ ধাৰকজনে প্ৰত্যেকবাৰে প্ৰকৃত প্ৰৱেশৰ সময়ত অভিবাসন বিষয়াৰ অনুমতি সাপেক্ষেহে প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে আৰু ইয়াক যিকোনো সময়তে বাতিল কৰাৰ অধিকাৰ দেশখনৰ থাকে। সাধাৰণতে ভিছাখন আবেদনকাৰীৰ [[পাৰপত্ৰ]] বা অন্য ভ্ৰমণ নথিত ষ্টিকাৰৰ আকাৰে লগাই দিয়া হয়। ঐতিহাসিকভাবে, অভিবাসন বিষয়াসকলক সীমান্তত বিদেশীৰ আগমনৰ সময়ত প্ৰৱেশৰ অনুমতি বা প্ৰত্যাখ্যান কৰাৰ ক্ষমতা দিয়া হৈছিল। প্ৰৱেশৰ অনুমতি দিয়া হ'লে, বিষয়াজনে প্ৰয়োজন অনুসাৰে এখন ভিছা প্ৰদান কৰিছিল, যিটোক পাৰপত্ৰত মোহৰ মাৰি দিয়া হৈছিল। বৰ্তমানে, বিদেশ ভ্ৰমণৰ ইচ্ছুক ব্যক্তিয়ে প্ৰায়েই ভিছাখন আগতিয়াকৈ আবেদন কৰিব লাগে। এনে আবেদন দেশখনৰ দূতাবাসত, ডাকযোগে বা ইণ্টাৰনেটেৰ মাধ্যমেৰে কৰিব পাৰি। আধুনিক ভিছা পাৰপত্ৰত ষ্টিকাৰ বা মোহৰ হ'ব পাৰে বা এখন পৃথক নথি বা অনুমোদনৰ এক বৈদ্যুতিক ৰেকৰ্ডো হ'ব পাৰে। বৈদ্যুতিক ৰেকৰ্ডৰ ক্ষেত্ৰত আবেদনকাৰীয়ে সেইখন নিজে ছপা কৰি ল'ব লাগে আৰু প্ৰৱেশৰ সময়ত অভিবাসন বিষয়াক দেখুওৱাব লাগে। কিছু দেশত চুটি ভ্ৰমণৰ বাবে আগতিয়াকৈ ভিছাৰ আবেদন কৰাৰ প্ৰয়োজন নহয়। আগমণৰ পূৰ্বেই আগতিয়াকৈ ভিছা আবেদন কৰিলে অনুমোদক দেশখনে আবেদনকাৰীৰ পৰিস্থিতি যেনে আৰ্থিক সুৰক্ষা, ভ্ৰমণৰ কাৰণ আৰু দেশখনলৈ পূৰ্বতে কৰা ভ্ৰমণ বিৱৰণ চালি-জাৰি চোৱাৰ সুযোগ পায়। প্ৰৱেশৰ সময়ত দৰ্শনাৰ্থীজনৰ সুৰক্ষা বা স্বাস্থ্য পৰীক্ষা লোৱা হ'ব পাৰে আৰু ইয়াত উৰ্ত্তীৰ্ণ হ'লেহে প্ৰৱেশৰ অনুমোদন দিয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান দেশত ইয়াৰ নাগৰিকৰ লগতে বিদেশী ভ্ৰমণকাৰীসকলেও দেশখন এৰি যোৱাৰ অনুমতি দিয়া এখন "প্ৰস্থান ভিছা" আহৰণ কৰাৰ প্ৰয়োজন।<ref>{{cite web | url = http://www.rediff.com/news/2006/may/31bsp.htm | title = Only an exit visa | date = 2006-05-31 | accessdate = 2008-05-10 | author = B. S. Prakash}}</ref> উল্লেখযোগ্য যে স্ভালবাৰ্ড সন্ধি অনুসৰি [[নৰৱে]]ৰ বিশেষ প্ৰশাসনিক অঞ্চল স্ভালবাৰ্ড হৈছে এক সম্পূৰ্ণ ভিছা-মুক্ত অঞ্চল। কিছু দেশ যেনে শ্বেঙেন অঞ্চলৰ দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলে সেই দেশসমূহত বিনা ভিছাৰে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰে। [[বিশ্ব পৰ্যটন সংস্থা]]ৰ তথ্য অনুসৰি পৰ্যটনৰ বাবে কৰা ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে ভিছাৰ আবেদন কৰিব লগা পৰ্যটকৰ সংখ্যা ২০১৫ চনত সৰ্বনিম্ন হৈছেগৈ।<ref>{{cite web|url=http://www.torontosun.com/2016/01/15/visa-requirements-for-tourism-eased-around-the-world-un-agency|title=Visa requirements for tourism eased around the world: UN agency|date=15 January 2016|publisher=|access-date=3 January 2020|archivedate=23 October 2021|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211023231950/https://torontosun.com/2016/01/15/visa-requirements-for-tourism-eased-around-the-world-un-agency|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite book|title=Visa Openness Report 2015 January 2016|publisher=|doi=10.18111/9789284417384|year = 2016|isbn = 9789284417384}}</ref> ==ভিছাৰ প্ৰকাৰ== সাধাৰণতে প্ৰত্যেকখন দেশে বিভিন্ন নামেৰে বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ ভিছা প্ৰদান কৰে। সৰ্বসাধাৰণ বিভিন্ন ভিছাৰ প্ৰকাৰসমূহ হৈছে: ===উদ্দেশ্য অনুসৰি=== [[Image:Tourist visa of the People's Republic of China.jpg|300px|thumb|[[চীন|চীনে]] প্ৰদান কৰা পৰ্যটন ভিছা]] * '''পৰিবহণ ভিছা''': ট্ৰেনজিট ভিছা বা অতিক্ৰমণ ভিছা নামেও জনাজাত এনে ভিছা কোনো এখন দেশলৈ যাওঁতে মাজত অন্য এখন দেশত কিছু সময় অৱস্থান কৰিব লগীয়া হ'লে মধ্যৱৰ্তী দেশখনে প্ৰদান কৰে। ইয়াৰ ম্যাদ কিছু ঘণ্টাৰ পৰা ধৰি ১০ দিন পৰ্যন্ত হ'ব পাৰে। * '''স্বল্পকালীন বা দৰ্শনাৰ্থী ভিছা''': চমু কালৰ অৱস্থানৰ বাবে এনে ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। দেশভেদে এনে ভিছাক ব্যক্তিগত ভিছা, পৰ্যটন ভিছা, চিকিৎসাজনিত কাৰণৰ ভিছা, ব্যৱসায়িক ভিছা, কামকৰা ছুটিৰ ভিছা, এথলেটিক বা শিল্পী ভিছা, সাংস্কৃতিক বিনিময় ভিছা, শৰনাৰ্থী ভিছা, তীৰ্থযাত্ৰা ভিছা, ডিজিটেল যাযাবৰ ভিছা<ref>{{Cite news|url=https://www.enterprisetimes.co.uk/2018/02/27/estonia-plans-digital-nomad-visa/|title=Estonia plans its Digital Nomad Visa - Enterprise Times|date=2018-02-27|work=Enterprise Times|access-date=2018-03-01|language=en-GB}}</ref> আদি উপ-ভাগত বিভক্ত কৰে। পৰ্যটন ভিছা পৰ্যটন সম্বন্ধীয় ভ্ৰমণৰ কাৰণে প্ৰদান কৰা হয়। যিসকল ব্যৱসায়ীয়ে বাণিজ্যিক কাম কাজত অংশ লোৱাৰ উদ্দেশ্যে নিৰ্দিষ্ট কোনো দেশ ভ্ৰমণ কৰিব লগীয়া হয়, তেওঁলোকক ব্যৱসায়িক ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''দীৰ্ঘকালীন ভিছা''': এনে ভিছা এখন দেশত দীৰ্ঘকালীন অৱস্থানৰ বাবে প্ৰদান কৰা হয়। উদাহৰণস্বৰূপে শিক্ষাৰ্থী ভিছা, গৱেষণা ভিছা, অস্থায়ী কৰ্মী ভিছা, সাংবাদিক ভিছা, বাসস্থান ভিছা, আশ্ৰয় ভিছা এনে দীৰ্ঘকালীন ভিছাৰ অন্তৰ্গত। যিসকল শিক্ষাৰ্থীয়ে বিদেশত পঢ়া-শুনা কৰে তেওঁলোকৰ কাৰণে শিক্ষাৰ্থী ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। কোনো এখন দেশত অস্থায়ী ভাবে কাম কৰা কৰ্মী বা শ্ৰমিক সকলক এনে ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''অভিবাসী ভিছা''': যিসকল লোকে বিদেশৰ কোনো দেশত স্থায়ীভাবে বাসস্থান কৰিব বিছাৰে, তেওঁলোকক অভিবাসী ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। এনে ভিছাৰ দ্বাৰা তেওঁলোকে স্থায়ী বাসিন্দাৰ স্থিতি লাভ কৰে আৰু ভৱিষ্যতে নাগৰিকত্ব লাভ কৰাৰ সম্ভাৱনা থাকে। দাম্পত্যসঙ্গী ভিছা, বিবাহ ভিছা,<ref>{{Cite web|url=https://travel.state.gov/content/travel/en/us-visas/immigrate/family-immigration/immigrant-visa-for-a-spouse-or-fiance-of-a-us-citizen.html|title=Immigrant Visa for a Spouse or Fiancé(e) of a U.S. Citizen|website=travel.state.gov|access-date=2019-01-27|archivedate=2019-01-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190126014431/https://travel.state.gov/content/travel/en/us-visas/immigrate/family-immigration/immigrant-visa-for-a-spouse-or-fiance-of-a-us-citizen.html|deadurl=yes}}</ref> অৱসৰ ভিছা আদি এনে ভিছাৰ উদাহৰণ। * '''আধিকাৰিক ভিছা''': এনে ভিছা কূটনীতিবিদ, নিজৰ দেশৰ অভিযানৰ বাবে নিযুক্ত চৰকাৰী বিষয়া আদিৰ বাবে প্ৰদান কৰা হয়। কূটনৈতিক ভিছা, সৌজন্য ভিছা হৈছে আধিকাৰিক ভিছাৰ উদাহৰণ। ===জাৰি কৰা পদ্ধতি অনুসৰি=== সাধাৰণতে ভিছা আবেদন আৰু সংগ্ৰহ কনচুলেট, দুতাবাস বা অন্য কূটনৈতিক অভিযানৰ কাৰ্যালয়ৰ কৰা হয়। * '''আগমণৰ সময়ত ভিছা''': এনে ভিছা এখন দেশত প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰৱেশ স্থানতে প্ৰদান কৰা হয়। এনে ক্ষেত্ৰত দৰ্শনাৰ্থীজনে দেশখনত প্ৰৱেশ কৰাৰ সময়তেই ভিছাখন লোৱাটো প্ৰয়োজনীয়। * '''ইলেকট্ৰনিক ভিছা''': ইলেকট্ৰনিক ভিছা বা ই-ভিছা ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে [[ইণ্টাৰনেট]]ৰ মাধ্যমেৰে আবেদন কৰিব পাৰি। এনে ভিছাক কম্পিউটাৰত সংৰক্ষণ কৰি থোৱা হয় আৰু ই নিৰ্দিষ্ট পাৰপত্ৰৰ সংখ্যাৰ লগত সংযুক্ত হৈ থাকে। আবেদনকাৰীজনে প্ৰয়োজন অনুসৰি ইয়াক ছপা কৰি ল'ব পাৰে বা ভ্ৰাম্যমাণ যন্ত্ৰত সংৰক্ষণ কৰি ৰাখিব পাৰে। == ভাৰতীয় ভিছা == [[ভাৰত চৰকাৰ|ভাৰত চৰকাৰে]] বিদেশী নাগৰিকৰ বাবে বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ ভাৰতীয় ভিছা জাৰি কৰে।<ref>{{Cite web | title= বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ ভিছা | work= পাৰপত্ৰ বিভাগ, [[অসম চৰকাৰ]] | url= https://passport.assam.gov.in/as/frontimpotentdata/বিভিন্ন-প্ৰকাৰৰ-ভিছা }}{{Dead link|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> [[ভূটান]] আৰু [[নেপাল]]ৰ নাগৰিক ভাৰতৰ ভিছা-মুক্তভাৱে প্ৰৱেশ, বিচৰণ আৰু কাম-কাজ কৰিব পাৰে। [[মালদ্বীপ]]ৰ নাগৰিকে ৯০ দিনৰ বাবে ভাৰতত ভিছা-মুক্তভাৱে প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে। [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]] আৰু [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত]]ৰ নাগৰিকে ভাৰতত আগমণৰ সময়ত ভিছা ল'ব পাৰে। ভাৰতে প্ৰদান কৰা বিভিন্ন প্ৰকাৰৰ ভিছাসমূহ হৈছে: [[File:Indian Tourist Visa 2016 stamped.jpg|300px|thumb|ভাৰতে জাৰি কৰা পৰ্যটক ভিছা]] * '''পৰিবহণ ভিছা''': ভাৰতৰ মাজেৰে কোনো অন্য দেশলৈ ভ্ৰমণ কৰা যিকোনো দুজন বিদেশীক একেলগে পৰিবহণ ভিছা বা ভ্ৰমণ ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। এই ভিছাৰ বৈধতা কেৱল ১৫ দিন। কিন্তু আবেদনকাৰীৰ লগত ভাৰত হৈ যোৱা যিকোনো গন্তব্যস্থানৰ বাবে বিমান টিকট থকাটো বাঞ্ছনীয়। * '''প্ৰৱেশ ভিছা''': ভাৰতীয় মূলৰ যিকোনো নাগৰিকে প্ৰৱেশ ভিছাৰ বাবে অবেদন কৰিব পাৰে। তদুপৰি, ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব থকা কোনো লোকৰ পত্নী বা সন্তান বিদেশত থাকিলে আৰু পৰ্যটন/পৰিবহণ ভিছাৰ বাদে বেলেগ ভিছা থকা যিকোনো বিদেশী আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়ালৰ বাবে এই ভিছা প্ৰযোজ্য। * '''পৰ্যটক ভিছা''': ভাৰতত বসবাস নকৰা বা ভাৰতত কোনো ধৰণৰ চাকৰি নকৰা বিদেশীসকলৰ বাবে, যিয়ে কেৱল বিনোদন, ঠাই ভ্ৰমণ, বন্ধু-বান্ধৱক দেখা কৰিবলৈ ভাৰতলৈ আহিব খোজে, তেওঁলোকৰ বাবে এই ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''চাকৰি ভিছা''': কৰ্মসংস্থান ভিছা বা চাকৰি ভিছা একোজন দক্ষ, কুশল আৰু ভাৰতৰ যিকোনো সংস্থা, প্ৰতিষ্ঠানৰ হৈতে জড়িত, তেওঁলোকক এবছৰৰ বাবে প্ৰদান কৰা হয়। * '''প্ৰকল্প ভিছা''': কৰ্মসংস্থান ভিছাৰ এক শ্ৰেণী হৈছে প্ৰজেক্ট ভিছা। ষ্টীল তথা শক্তি ক্ষেত্ৰৰ প্ৰকল্পত বৰ্তি থকা কোনো বিদেশীৰ বাবে এই ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''শিক্ষাৰ্থী ভিছা''': কোনো এক স্বীকৃত প্ৰতিষ্ঠানৰ নিয়মিত শিক্ষাগ্ৰহণৰ বাবে অথবা গৱেষণাৰ উদ্দেশ্যে ভাৰতলৈ আহিব খোজা বিদেশী নাগৰিক এজনক পাঁচ বছৰৰ বাবে শিক্ষাৰ্থী ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''সাংবাদিক ভিছা''': গণমাধ্যম বা সাংবাদিক বিভাগৰ কোনো সাংবাদিক, চলচ্চিত্ৰৰ লগত জড়িত ব্যক্তি, ৰেডিঅ' তথা টেলিভিছন মাধ্যমৰ কোনো লোকক সৰ্বাধিক ছয় মাহৰ বাবে সাংবাদিক ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''ব্যৱসায়িক ভিছা''': শিল্প বা ব্যৱসায়, উদ্যোগ আদিৰ স্থাপনৰ সম্ভাৱনীয়তাৰ বিষয় সম্বন্ধে বা বাণিজ্যিক বা শিল্প জাতীয় পণ্য বিক্ৰী কৰিব খোজা বিদেশীসকলৰ বাবে পাঁচ বছৰৰ বাবে ব্যৱসায়িক ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''মিছনাৰী ভিছা''': ভাৰতলৈ উভতি নহা অনা-আপত্তি প্ৰমাণ-পত্ৰ বহন নকৰা যিকোনো মিছনাৰী বিদেশীৰ বাবে সংশ্লিষ্ট মন্ত্ৰালয় বা বিভাগৰ অনুমতি ক্ৰমে মিছনাৰী ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''পৰ্বতাৰোহণ ভিছা''': পৰ্বতাৰোহী বিদেশীসকলৰ বাবে সংশ্লিষ্ট বিভাগৰ অনুমোদন পোৱাৰ পিছত পৰ্বতাৰোহণ ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''চেমিনাৰ ভিছা''': চৰকাৰী সংস্থা, সহায়কাৰী সংস্থাৰ উদ্যোগত অনুষ্ঠিত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সন্মিলন, চেমিনাৰ ইত্যাদিত ভাগ ল'বৰ বাবে এই ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''গৱেষণা ভিছা''': গৱেষণা প্ৰতিষ্ঠানৰ স্বীকৃতি বা খ্যাতি আৰু আবেদনকাৰীৰ যোগ্যতাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি সৰ্বাধিক ৩ বছৰৰ বাবে এই ভিছা প্ৰদান কৰা যাব পাৰে। * '''চিকিৎসা বা চিকিৎসক ভিছা''': ভাৰতবৰ্ষত থকা চিকিৎসালয়ত ভৰ্তি কৰাবৰ বাবে বা কোনো এজন বিদেশী চিকিৎসকক ভাৰ্ত গমণ কৰাবৰ বাবে সম্পূৰ্ণ এক বছৰৰ বাবে চিকিৎসা ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। * '''সৰ্বজনীন ভিছা''': সৰ্বজনীন ভিছা এক দীৰ্ঘকালীন ভিছা, যাক স্বয়ং গৃহ মন্ত্ৰালয়ে চিটিজেঞ্চ অফ ইণ্ডিয়া (চিঅ'আই) বহনকাৰী বিদেশীক প্ৰদান কৰে। * '''কূটনৈতিক বা চৰকাৰী বা ইউএন চৰকাৰী ভিছা''': কূটনীতিবিদ, নিজৰ দেশৰ অভিযানৰ বাবে নিযুক্ত বিষয়া, ভাৰতত নিযুক্ত থকা বিদেশী, [[ৰাষ্ট্ৰসংঘ]] বা ভাৰতত থকা কোনো আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংস্থাত নিযুক্ত পাৰপত্ৰ ধাৰীৰ আৰু লগতে তেওঁলোকৰ পৰিয়ালৰ কোনোৱে ধাৰণ কৰা যিকোনো পাৰপত্ৰৰ বিপৰীতে প্ৰদান কৰা ভিছাই হৈছে কূটনৈতিক ভিছা। বিদেশীসকলক প্ৰদান কৰা ভিছাসমূহ দেশখনৰ সকলো অঞ্চলতে প্ৰযোজ্য নহয়। কিছু সুৰক্ষিত অঞ্চলৰ বাবে আন এখন সুৰক্ষিত এলেকাৰ পাৰ্মিটৰ প্ৰয়োজন হয়। এই পাৰ্মিট ৰাজ্য চৰকাৰৰ দ্বাৰা প্ৰদান কৰা হয়। [[পাকিস্তান]]ৰ নাগৰিক আৰু পাকিস্তানী মূলৰ বিদেশীক সংশ্লিষ্ট কৰ্তৃপক্ষৰ অনুমতি প্ৰদানৰ পাছতেহে ভিছা প্ৰদান কৰা হয় আৰু ভাৰত প্ৰৱেশ কৰাৰ ২৪ ঘণ্টাৰ ভিতৰত কৰ্তৃপক্ষৰ ওচৰত তেওঁলোকে ভিছাৰ পঞ্জীয়ন কৰাটো বাধ্যতামূলক। এবাৰত কেৱল এজন [[চীন]]ৰ নাগৰিকৰবাবে তিনি মাহৰ বাবে বৈধ থকা পৰ্যটক ভিছা আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা প্ৰদান কৰা হয়। তদুপৰি এই ভিছাৰ বৈধতা গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ দ্বাৰা আৰু তিনি মাহলৈ বৃদ্ধি কৰিব পৰা যায়। বিদ্যমান দ্বিপাক্ষীয় চুক্তি বা ব্যৱস্থাৰ ওপৰত বিবেচনা কৰি [[আফগানিস্তান]], [[আৰ্জেণ্টিনা]], [[বাংলাদেশ]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[জামাইকা]], [[মালদ্বীপ]], [[মৰিছাছ]], [[দক্ষিণ আফ্ৰিকা]] আৰু [[উৰুগুৱে]] দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰতে বিনামূলীয়া ভিছা প্ৰদান কৰে। ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} ==বাহ্যিক সংযোগ== * {{commons category-inline|Visas|ভিছা}} * {{Wikivoyage|Visa|ভিছা}} * {{curlie|Recreation/Travel/Preparation/Passports_and_Visas}} [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] [[শ্ৰেণী:ভিছা]] ercnbiaahu88q5b6uxhtkb2nyp9ocec 0 59065 638891 558541 2026-09-27T06:48:42Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 638891 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox broadcasting network |name = আকাশবাণী গুৱাহাটী |logo = [[File:AIR Logo.jpg|100px]] |type = চৰকাৰী সংস্থা |branding = |airdate = |country = [[ভাৰতীয়]] |available = অসম |founded = ১ জুলাই, ১৯৪৮ |founder = [[ভাৰত চৰকাৰ]] |slogan = |motto = বহুজন হিতায় বহুজন সুখায়<ref>[http://allindiaradio.gov.in/Profile/Mission Mission]</ref> |market_share = |license_area = |broadcast_area = |area = |erp = |owner = [[প্ৰচাৰ ভাৰতী]] |key_people = |foundation = |launch_date = ১ জুলাই, ১৯৪৮ |dissolved = |former_names = অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ' শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰ |digital = |analog = |servicename1 = |service1 = |servicename2 = |service2 = |servicename3 = |service3 = |servicename4 = |service4 = |callsigns = |callsign_meaning = |former_callsigns = |affiliation = |affiliates = |groups = |former_affiliations = |headquarters = চানমাৰি, [[গুৱাহাটী]] |website = {{url|http://airguwahati.gov.in/}}{{dead link}} |footnotes = }} '''আকাশবাণী গুৱাহাটী''' হ’ল প্ৰচাৰ ভাৰতীৰ অন্তৰ্গত [[আকাশবাণী]]ৰ অসম তথা উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলত অনাতাঁৰ সম্প্ৰচাৰণৰ ক্ষেত্ৰীয় কেন্দ্ৰ। ১৯২৭ চনৰ ২৩ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ভাৰতবৰ্ষত অনাতাঁৰ প্ৰচাৰণ সেৱাৰ পাতনি মেলা হয়। ইণ্ডিয়ান ব্ৰ’ডকাষ্টিং কোম্পানী নামৰ এটা ব্যক্তিগত খণ্ডৰ উদ্যোগত মুম্বাইত ভাৰতৰ প্ৰথমটো অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হয় আৰু সেই বছৰৰে ২৬ আগষ্টৰ পৰা কলিকতা কেন্দ্ৰযোগেও সংগঠিত ৰূপত অনাতাঁৰ প্ৰচাৰণ কাৰ্য আৰম্ভ হয়। ভাৰতে স্বাধীনতা লাভ কৰাৰ এঘাৰ মাহৰ পাছত ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাইত তেতিয়াৰ অবিভক্ত অসমৰ [[শ্বিলং|শ্বিলঙত]] প্ৰথম অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হয়। আৰম্ভণিতে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ শ্বিলং-গুৱাহাটী নাম দিয়া কেন্দ্ৰটোক পিছলৈ আকাশবাণী গুৱাহাটী হিচাপে নামকৰণ কৰা হয়। ==চমু ইতিহাস== ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাইত অবিভক্ত অসমৰ ৰাজধানী [[শ্বিলং|শ্বিলঙত]] অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। তদানীন্তন অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[গোপীনাথ বৰদলৈ]]য়ে শ্বিলঙত বিধানসভা ভৱন আৰু গুৱাহাটীত কমিশ্যনাৰৰ বাসভৱনটি অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ বাবে মুকলি কৰি দিয়ে। উজান বজাৰৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ পাৰৰ সেই ভৱনৰ পৰাই গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ হয়। অনুষ্ঠান কাৰ্যবাহী বিষয়া ( পিছলৈ অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ পৰিচালক) ওবেইদুল লতিফ বৰুৱা আৰু কলিকতা কেন্দ্ৰৰ ষ্টাফ আৰ্টিষ্ট [[পুৰুষোত্তম দাস|পুৰুষোত্তম দাসে]] শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ কাম-কাজ আৰম্ভ কৰে। ১ জুন তাৰিখে [[ভূপেন হাজৰিকা]], ফণী তালুকদাৰ আৰু বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ মহন্তক অনুষ্ঠান সহায়ক হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়। মেহেৰা মাছনিক শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ পৰিচালিকা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু এই দলটিয়ে ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাই তাৰিখৰ পৰা শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰে। শ্বিলঙত গোপীনাথ বৰদলৈয়ে আৰু গুৱাহাটীত মৌলানা মহম্মদ তৈয়বুল্লাই আনুষ্ঠানিক কেন্দ্ৰ দুটি উদ্বোধন কৰে। উদ্বোধনৰ পিছত পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ৰ সাক্ষাৎকাৰ গ্ৰহণ কৰি [[সত্যপ্ৰসাদ বৰুৱা]], [[ছৈয়দ আব্দুল মালিক]], ৰৌশনাৰা খাতুন, নাৰায়ণ বেজবৰুৱা, ৰঞ্জন বৰা, মৃগেন্দ্ৰ নাথ ৰয়চৌধুৰীক নিযুক্তি দিয়া হয়। আৰম্ভণিৰ সময়ছোৱাত দৈনিক দুটাকৈ সম্প্ৰচাৰণ হৈছিল। ৰাতিপুৱাৰ সম্প্ৰচাৰণটি পুৱা সাত বজাৰ পৰা চাৰে ন বজালৈ আছিল আৰু আবেলিৰ সম্প্ৰচাৰণটি গধূলি পাঁচ বজাৰ পৰা ন বাজি পোন্ধৰ মিনিটলৈ চলিছিল। প্ৰাৰম্ভিক অৱস্থাত দুয়োটা কেন্দ্ৰ একোজনকৈ সহকাৰী কেন্দ্ৰ পৰিচালকে চোৱা-চিতা কৰিছিল আৰু এটা এক কিলোৱাটৰ মিডিয়াম ৱেভ ট্ৰান্সমিটাৰেৰে সম্প্ৰচাৰ চলোৱা হৈছিল। শ্বিলঙৰ কেন্দ্ৰ পৰিচালকজন দুয়োটা কেন্দ্ৰৰে প্ৰধান বিষয়া আছিল। ১৯৫৩ চনত শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সদৰ অফিচ গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰ কৰা হয় আৰু জালুকবাৰীত ১০ কিলোৱাটৰ ট্ৰান্সমিটাৰৰ উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন প্ৰেৰক যন্ত্ৰ (transmitter) স্থাপন কৰা হয়। ফলত শ্বিলং কেন্দ্ৰৰ গুৰুত্ব ক্ৰমে হ্ৰাস পাই আহে আৰু সকলো অনুষ্ঠান গুৱাহাটী কেন্দ্ৰযোগে প্ৰচাৰ হ'বলৈ ধৰে। শ্বিলঙক কেৱল ষ্টুডিঅ' হিচাপে ৰাখি তাত বাণীবদ্ধ কৰা সকলো অনুষ্ঠান গুৱাহাটীলৈ পঠিয়াই দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰা হয় আৰু ঠিক তেতিয়াৰ পৰাই অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ শ্বিলং-গুৱাহাটী বুলি কোৱাৰ পৰিৱৰ্তে আকাশবাণী গুৱাহাটী নাম দিয়া হয়।<ref name="জনমভূমি">{{cite web | url=https://janambhumi.in/VFZSRmVrMUVWVDA9/%E0%A6%86%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B6%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A3%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A7%81%E0%A7%B1%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%9F%E0%A7%80.html | title=আকাশবাণী গুৱাহাটী | publisher=জনমভূমি | date=১ জুলাই, 2017 | accessdate=20 April 2020 | author=তপন দত্ত | archivedate=14 January 2022 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20220114070629/https://janambhumi.in/VFZSRmVrMUVWVDA9/%E0%A6%86%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B6%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A3%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A7%81%E0%A7%B1%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%9F%E0%A7%80.html | deadurl=yes }}</ref> উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন ট্ৰান্সমিটাৰটো লগোৱাৰ ফলত কামৰূপ, নগাঁও আৰু চুবুৰীয়া জিলাসমূহলৈও সংকেত পঠিয়াব পৰা হয়। ১৯৫৭ চনৰ মে' মাহত কেন্দ্ৰটো চানমাৰিৰ বৰ্তমানৰ স্থায়ী স্থানলৈ লৈ যোৱা হয়। গুৱাহাটী কেন্দ্ৰত এটা ১০ কিলোৱাটৰ শ্বৰ্টৱেভৰ ট্ৰানজিষ্টৰ লগোৱাত সমগ্ৰ অসমতেই ৰেডিঅ' সংকেত সম্প্ৰচাৰ কৰিব পৰা হয়।<ref name="আকাশবাণী">{{cite web | url=http://airguwahati.gov.in/history-of-air-guwahati.asp | title=Brief History of All India Radio, Guwahati | accessdate=20 April 2020 | archivedate=10 August 2017 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20170810142729/http://airguwahati.gov.in/history-of-air-guwahati.asp | deadurl=yes }}</ref> বৰ্তমান পূৰ্ণ পৰ্যায়ত অৱতীৰ্ণ অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰটোৱে সাম্প্ৰতিকভাৱে দুটা এ.এম. আৰু এটা এফ. এম. চেনেলৰ জৰিয়তে কাৰ্যক্ৰম চলাই আছে। ==অনুষ্ঠানসমূহ== আৰম্ভণিৰে পৰা আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ভালেসংখ্যক মৰ্যাদাপূৰ্ণ আৰু মনোগ্ৰাহী অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰি আহিছে। অসমৰ শিক্ষা-সাহিত্য, সংস্কৃতি, ৰাজনীতি, অৰ্থনীতি, কৃষি, শিশু, যুৱ-সমাজ, মহিলা, স্বাস্থ্য, ক্ৰীড়া আদি সকলো দিশকে সামৰি পৰিৱেশন কৰা অনুষ্ঠানসমূহ অসমীয়া জাতীয় আৱেগ জড়িত বুলি কোৱা হয়। ৰাতিপুৱা ভক্তিমূলক গীত বন্দনাৰে আৰম্ভ হোৱা কাৰ্যক্ৰমণিকাত অমৃতবাণী, বিদ্যাৰ্থীৰ অনুষ্ঠান, লোক সংগীতৰ অনুষ্ঠান, গীতিমালিকা, সুগম সংগীতৰ অনুষ্ঠান, অকণিৰ মেল, কল্পতৰু, আইদেউৰ বুলনি, চিত্ৰগীত আদি ভিন্ন স্বাদৰ অনুষ্ঠান অন্তৰ্ভুক্ত। সম্প্ৰতি আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে তিনিটা সম্প্ৰসাৰণসূচীত অনুষ্ঠানসমূহ পৰিৱেশন কৰে। {| class="wikitable" |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color:#eaf8f4;" | '''ক শাখা''' আৰু '''এফ. এম. শাখা''' |- | প্ৰাতঃ সম্প্ৰচাৰণ | ৰাতিপুৱা পাঁচ বাজি আঠাইছ মিনিটৰ পৰা ন বাজি পঞ্চলিছ মিনিটলৈ |- | মধ্যাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | দহ বাজি আঠাৱন্ন মিনিটৰ পৰা আবেলি তিনি বজালৈ |- | অপৰাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | আবেলি তিনি বাজি তেৰ মিনিটৰ পৰা নিশা এঘাৰ বাজি দহ মিনিটলৈ |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color:#eaf8f4;" | '''খ শাখা''' |- | প্ৰাতঃ সম্প্ৰচাৰণ | ৰাতিপুৱা পাঁচ বাজি আঠাইশ মিনিটৰ পৰা ন বাজি পোন্ধৰ মিনিটলৈ |- | মধ্যাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | এঘাৰ বাজি আঠাইশ মিনিটৰ পৰা আবেলি তিনি বজালৈ |- | অপৰাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | আবেলি চাৰি বাজি আঠাৱন্ন মিনিটৰ পৰা নিশা এঘাৰ বাজি দহ মিনিটলৈ |} ===সংগীতানুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ লগতে উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ বিভিন্ন পৰম্পৰাগত গীত মাতৰ লগতে অসমীয়া আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ গীত সমূহ প্ৰচাৰ কৰি শ্ৰোতাক মনোৰঞ্জনৰ খোৰাক দি আহিছে। ৰাতিপুৱাৰ সম্প্ৰচাৰৰ প্ৰথম অনুষ্ঠানটি হ'ল ভক্তিমূলক গীতৰ অনুষ্ঠান বন্দনা। বন্দনা অনুষ্ঠানত সকলো ধৰ্মৰে গীত প্ৰচাৰ কৰা হয়। ঠিক তেনেকৈ ৰাতিও অখিল ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰা হয়। গীতিমালিকা অনুষ্ঠানত ঘাইকৈ আধুনিক অসমীয়া গীতসমূহ পৰিৱেশন কৰা হয়। কল্পতৰু অনুষ্ঠানত শ্ৰোতাৰ অনুৰোধৰ গীত সমূহ বজোৱা হয়। চিত্ৰগীত অনুষ্ঠানত বোলছবিৰ গীতসমূহ বজোৱা হয়। ইয়াৰ উপৰিও সুৰৰ কৰণি, আকৌ শুনো আহক, এইমাহৰ গীত আদি আকাশবাণীৰ জনপ্ৰিয় সংগীতানুষ্ঠান। আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ৰাজ্যৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ প্ৰতিভাৱান শিল্পী সকলৰ গীত বাণীবদ্ধ কৰি ৰাজ্যখনৰ শ্ৰোতাক শুনিবলৈ সুবিধা দি আহিছে। ৰাজ্যখনৰ যুৱ শিল্পী সকলৰ প্ৰতিভা বিকাশত কেন্দ্ৰটোৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা লৈ আহিছে। অসমৰ আগশাৰীৰ কণ্ঠশিল্পী যেনে [[ভূপেন হাজৰিকা]], [[খগেন মহন্ত]], [[অৰ্চনা মহন্ত]], [[বীৰেন্দ্ৰনাথ দত্ত]], [[দিলীপ শৰ্মা]], [[সুদক্ষিনা শৰ্মা]], [[দিপালী বৰঠাকুৰ]], [[ৰামেশ্বৰ পাঠক]], [[জয়ন্ত হাজৰিকা]], [[চাৰু গোহাঁই]], [[অপূৰ্ব বেজবৰুৱা]], [[পুলক বেনাৰ্জী]], [[অণিমা চৌধুৰী]], [[প্ৰতিমা বৰুৱা পাণ্ডে]], [[ডলী ঘোষ]] আদিয়ে আকাশবাণীত গীত পৰিৱেশন কৰি জনতাৰ কাষ চাপিব পাৰিছিল। সেইসময়ত এইচ. এম. ভি. কোম্পানীয়ে আকাশবাণীত জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা শিল্পী সকলৰ ৰেকৰ্ড উলিয়াইছিল। বৰ্তমান সময়তো আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে সংগীতৰ অনুষ্ঠানসমূহ সুকলমে চলাই আছে। ===নাট্যানুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটীৰ অতি জনপ্ৰিয় অনুষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত নাটকৰ অনুষ্ঠানটি অন্যতম। ১৯৪৮ চনৰ ৬ জুলাইত কেন্দ্ৰটোৱে প্ৰথমখন নাট [[সত্যপ্ৰসাদ বৰুৱা]]ৰ “ধৰালৈ যিদিনা নামিব সৰগ’’ প্ৰচাৰ কৰে।<ref name="দৈনিক">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/spd.asp?id=2017/apr2317/BigPage16.jpg | title=৬৯তম বৰ্ষত আকাশবাণী গুৱাহাটী | date=২৩ এপ্ৰিল্, ২০১৭ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=20 April 2020 | author=কমল কুমাৰ ভাগৱতী }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> এসময়ত প্ৰতি সপ্তাহৰ দেওবাৰে দুপৰীয়া আৰু বুধবাৰে নিশা আঠ বজাত আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই নিয়মীয়াকৈ নাট পৰিৱেশন কৰিছিল। পিছলৈ সোমবাৰে নিশাও নাট প্ৰচাৰ কৰা হয়। আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে প্ৰচাৰ কৰা আন কেইখনমান জনপ্ৰিয় নাট হ’ল- ভোগজৰা, গোৱৰ্ধন চৰিত, দেউতা, ঘৰত কোন আছে, সুৰংগৰ শেষত, ঘিনাই সাতোলাৰ ইতিবৃত্ত, বাঈগচাহেব, চিৰাজুদ্দৌলা, অথেল’, শিপা আদি। বৰ্তমান এফ. এম. মহাবাহুত প্ৰচাৰ হোৱা নাটশালা নামৰ অনুষ্ঠানটিত নিতৌ এখন নাট প্ৰচাৰ কৰা হয়। ২০২০ চনৰ ১ জানুৱাৰীৰ পৰা ’জাল’ নাটখনেৰে এই কাৰ্যক্ৰমৰ আৰম্ভণি কৰা হৈছে।<ref>{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/guwahati-all-india-radio-press-meet-new-drama-broadcast-schedule/ | title=আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ নৱ বৰ্ষৰ উপহাৰ, এতিয়াৰে পৰা দৈনিক শ্ৰোতাই শুনিবলৈ পাব নাটক, VIDEO | date=৩১ ডিছেম্বৰ, ২০১৯ | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন | accessdate=20 April 2020 | archivedate=26 May 2021 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210526214049/https://www.asomiyapratidin.in/guwahati-all-india-radio-press-meet-new-drama-broadcast-schedule/ | deadurl=yes }}</ref> ===উল্লেখযোগ্য অনুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই প্ৰতি দেওবাৰে ৰাতিপুৱা শিশুৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰা অকণিৰ মেল অনুষ্ঠানটি অতি ব্যতিক্ৰম অনুষ্ঠান। শিশুসকলৰ মনোৰঞ্জন আৰু মানসিক উৎকৰ্ষ সাধনৰ বাবে এই অনুষ্ঠানটি প্ৰচাৰ কৰা হয়। এই অনুষ্ঠানত শিকোৱা “মা আমি শদিযালৈ যামে’’, “অ’ তুলতুল অ’ বুলবুল’’ আদি গীতে ৰাজ্যজুৰি জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হয়। মহিলাসকলৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰা আইদেউৰ বুলনি অনুষ্ঠানটি কেন্দ্ৰটোৰ আন এক উৎকৃষ্ট অনুষ্ঠান। মহিলাসকলক শিক্ষিত সজাগ কৰিবলৈ প্ৰচাৰ কৰা এই অনুষ্ঠানটি অতি জনপ্ৰিয়। তদুপৰি কৃষি দৰ্শন, যুৱবাণী, নিয়োগ বাৰ্তা, আঞ্চলিক বাতৰি, খেতিৰ দিহা, সমিধান, এই মাহৰ অতিথি আদিও কেন্দ্ৰটোৰ দ্বাৰা প্ৰচাৰিত উল্লেখ্যযোগ্য অনুষ্ঠান। ==এফ. এম. মহাবাহু== এফ. এম. চেনেলৰ জনপ্ৰিয়তালৈ লক্ষ্য ৰাখি ২০১৯ চনৰ ৮ আগষ্টৰ পৰা আকাশবাণীৰ অধীনত ১০ কিলোৱাট ক্ষমতাৰ এফ. এম. মহাবাহু নামৰ চেনেলৰ সম্প্ৰচাৰণ আৰম্ভ হয়।<ref>{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/assamese/assam/state/kamrup-metropolitan/akashbani-ghy-launch-fm-station/assam20190808025221673 | title=আকাশবাণী গুৱাহাটীত নৱ-সংযোজন | date=৮ আগষ্ট, ২০১৯ | accessdate=20 April 2020}}</ref> আকাশবাণীৰ ঘোষক-ঘোষিকাসকলক ইয়াৰ বাবে তিনিদিনীয়া অনুশীলনী দিয়া হয়। বৰ্তমান ১০১.৬ মেগাহাৰ্জত প্ৰচাৰ হোৱা চেনেলটোত আকাশবাণীৰ সকলো অনুষ্ঠানৰ লগতে আপোনাৰ বাবে এই গীত, বন্দো কি ছন্দেৰে, ৰূপা সজ্জা, আখলৰ দিহা, অৰঙে-দৰঙে আদি সুকীয়া অনুষ্ঠানো প্ৰচাৰিত হয়। এই চেনেলটি এয়াৰ লাইভ মোবাইল এপতো উপলব্ধ।<ref>{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=aug0819/city053 | date=৫ আগষ্ট, ২০১৯ | agency=দ্য আছাম ট্ৰিবিউন | accessdate=20 April 2020 | title=আৰ্কাইভ কপি | archivedate=8 August 2019 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20190808131841/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=aug0819%2Fcity053 | deadurl=yes }}</ref> ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{reflist}} ==লগতে চাওক== *[[আকাশবাণী]] ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://airguwahati.gov.in/air-guwahati-a-morning.asp| আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ কাৰ্যক্ৰমণিকা]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://airguwahati.gov.in/directors-air-guwahati.asp| আকাশবাণী গুৱাহাটীৰ কেন্দ্ৰ পৰিচালক সকলৰ তালিকা]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰচাৰ মাধ্যম]] [[শ্ৰেণী:গুৱাহাটী]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] 11lhibakyz55l924bcavhooaufm4ok1 638892 638891 2026-09-27T06:53:15Z Kandarpajit Kallol 6257 /* এফ. এম. মহাবাহু */ 638892 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox broadcasting network |name = আকাশবাণী গুৱাহাটী |logo = [[File:AIR Logo.jpg|100px]] |type = চৰকাৰী সংস্থা |branding = |airdate = |country = [[ভাৰতীয়]] |available = অসম |founded = ১ জুলাই, ১৯৪৮ |founder = [[ভাৰত চৰকাৰ]] |slogan = |motto = বহুজন হিতায় বহুজন সুখায়<ref>[http://allindiaradio.gov.in/Profile/Mission Mission]</ref> |market_share = |license_area = |broadcast_area = |area = |erp = |owner = [[প্ৰচাৰ ভাৰতী]] |key_people = |foundation = |launch_date = ১ জুলাই, ১৯৪৮ |dissolved = |former_names = অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ' শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰ |digital = |analog = |servicename1 = |service1 = |servicename2 = |service2 = |servicename3 = |service3 = |servicename4 = |service4 = |callsigns = |callsign_meaning = |former_callsigns = |affiliation = |affiliates = |groups = |former_affiliations = |headquarters = চানমাৰি, [[গুৱাহাটী]] |website = {{url|http://airguwahati.gov.in/}}{{dead link}} |footnotes = }} '''আকাশবাণী গুৱাহাটী''' হ’ল প্ৰচাৰ ভাৰতীৰ অন্তৰ্গত [[আকাশবাণী]]ৰ অসম তথা উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলত অনাতাঁৰ সম্প্ৰচাৰণৰ ক্ষেত্ৰীয় কেন্দ্ৰ। ১৯২৭ চনৰ ২৩ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ভাৰতবৰ্ষত অনাতাঁৰ প্ৰচাৰণ সেৱাৰ পাতনি মেলা হয়। ইণ্ডিয়ান ব্ৰ’ডকাষ্টিং কোম্পানী নামৰ এটা ব্যক্তিগত খণ্ডৰ উদ্যোগত মুম্বাইত ভাৰতৰ প্ৰথমটো অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হয় আৰু সেই বছৰৰে ২৬ আগষ্টৰ পৰা কলিকতা কেন্দ্ৰযোগেও সংগঠিত ৰূপত অনাতাঁৰ প্ৰচাৰণ কাৰ্য আৰম্ভ হয়। ভাৰতে স্বাধীনতা লাভ কৰাৰ এঘাৰ মাহৰ পাছত ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাইত তেতিয়াৰ অবিভক্ত অসমৰ [[শ্বিলং|শ্বিলঙত]] প্ৰথম অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হয়। আৰম্ভণিতে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ শ্বিলং-গুৱাহাটী নাম দিয়া কেন্দ্ৰটোক পিছলৈ আকাশবাণী গুৱাহাটী হিচাপে নামকৰণ কৰা হয়। ==চমু ইতিহাস== ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাইত অবিভক্ত অসমৰ ৰাজধানী [[শ্বিলং|শ্বিলঙত]] অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। তদানীন্তন অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[গোপীনাথ বৰদলৈ]]য়ে শ্বিলঙত বিধানসভা ভৱন আৰু গুৱাহাটীত কমিশ্যনাৰৰ বাসভৱনটি অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ বাবে মুকলি কৰি দিয়ে। উজান বজাৰৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ পাৰৰ সেই ভৱনৰ পৰাই গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ হয়। অনুষ্ঠান কাৰ্যবাহী বিষয়া ( পিছলৈ অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ পৰিচালক) ওবেইদুল লতিফ বৰুৱা আৰু কলিকতা কেন্দ্ৰৰ ষ্টাফ আৰ্টিষ্ট [[পুৰুষোত্তম দাস|পুৰুষোত্তম দাসে]] শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ কাম-কাজ আৰম্ভ কৰে। ১ জুন তাৰিখে [[ভূপেন হাজৰিকা]], ফণী তালুকদাৰ আৰু বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ মহন্তক অনুষ্ঠান সহায়ক হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়। মেহেৰা মাছনিক শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ পৰিচালিকা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু এই দলটিয়ে ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাই তাৰিখৰ পৰা শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰে। শ্বিলঙত গোপীনাথ বৰদলৈয়ে আৰু গুৱাহাটীত মৌলানা মহম্মদ তৈয়বুল্লাই আনুষ্ঠানিক কেন্দ্ৰ দুটি উদ্বোধন কৰে। উদ্বোধনৰ পিছত পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ৰ সাক্ষাৎকাৰ গ্ৰহণ কৰি [[সত্যপ্ৰসাদ বৰুৱা]], [[ছৈয়দ আব্দুল মালিক]], ৰৌশনাৰা খাতুন, নাৰায়ণ বেজবৰুৱা, ৰঞ্জন বৰা, মৃগেন্দ্ৰ নাথ ৰয়চৌধুৰীক নিযুক্তি দিয়া হয়। আৰম্ভণিৰ সময়ছোৱাত দৈনিক দুটাকৈ সম্প্ৰচাৰণ হৈছিল। ৰাতিপুৱাৰ সম্প্ৰচাৰণটি পুৱা সাত বজাৰ পৰা চাৰে ন বজালৈ আছিল আৰু আবেলিৰ সম্প্ৰচাৰণটি গধূলি পাঁচ বজাৰ পৰা ন বাজি পোন্ধৰ মিনিটলৈ চলিছিল। প্ৰাৰম্ভিক অৱস্থাত দুয়োটা কেন্দ্ৰ একোজনকৈ সহকাৰী কেন্দ্ৰ পৰিচালকে চোৱা-চিতা কৰিছিল আৰু এটা এক কিলোৱাটৰ মিডিয়াম ৱেভ ট্ৰান্সমিটাৰেৰে সম্প্ৰচাৰ চলোৱা হৈছিল। শ্বিলঙৰ কেন্দ্ৰ পৰিচালকজন দুয়োটা কেন্দ্ৰৰে প্ৰধান বিষয়া আছিল। ১৯৫৩ চনত শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সদৰ অফিচ গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰ কৰা হয় আৰু জালুকবাৰীত ১০ কিলোৱাটৰ ট্ৰান্সমিটাৰৰ উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন প্ৰেৰক যন্ত্ৰ (transmitter) স্থাপন কৰা হয়। ফলত শ্বিলং কেন্দ্ৰৰ গুৰুত্ব ক্ৰমে হ্ৰাস পাই আহে আৰু সকলো অনুষ্ঠান গুৱাহাটী কেন্দ্ৰযোগে প্ৰচাৰ হ'বলৈ ধৰে। শ্বিলঙক কেৱল ষ্টুডিঅ' হিচাপে ৰাখি তাত বাণীবদ্ধ কৰা সকলো অনুষ্ঠান গুৱাহাটীলৈ পঠিয়াই দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰা হয় আৰু ঠিক তেতিয়াৰ পৰাই অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ শ্বিলং-গুৱাহাটী বুলি কোৱাৰ পৰিৱৰ্তে আকাশবাণী গুৱাহাটী নাম দিয়া হয়।<ref name="জনমভূমি">{{cite web | url=https://janambhumi.in/VFZSRmVrMUVWVDA9/%E0%A6%86%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B6%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A3%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A7%81%E0%A7%B1%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%9F%E0%A7%80.html | title=আকাশবাণী গুৱাহাটী | publisher=জনমভূমি | date=১ জুলাই, 2017 | accessdate=20 April 2020 | author=তপন দত্ত | archivedate=14 January 2022 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20220114070629/https://janambhumi.in/VFZSRmVrMUVWVDA9/%E0%A6%86%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B6%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A3%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A7%81%E0%A7%B1%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%9F%E0%A7%80.html | deadurl=yes }}</ref> উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন ট্ৰান্সমিটাৰটো লগোৱাৰ ফলত কামৰূপ, নগাঁও আৰু চুবুৰীয়া জিলাসমূহলৈও সংকেত পঠিয়াব পৰা হয়। ১৯৫৭ চনৰ মে' মাহত কেন্দ্ৰটো চানমাৰিৰ বৰ্তমানৰ স্থায়ী স্থানলৈ লৈ যোৱা হয়। গুৱাহাটী কেন্দ্ৰত এটা ১০ কিলোৱাটৰ শ্বৰ্টৱেভৰ ট্ৰানজিষ্টৰ লগোৱাত সমগ্ৰ অসমতেই ৰেডিঅ' সংকেত সম্প্ৰচাৰ কৰিব পৰা হয়।<ref name="আকাশবাণী">{{cite web | url=http://airguwahati.gov.in/history-of-air-guwahati.asp | title=Brief History of All India Radio, Guwahati | accessdate=20 April 2020 | archivedate=10 August 2017 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20170810142729/http://airguwahati.gov.in/history-of-air-guwahati.asp | deadurl=yes }}</ref> বৰ্তমান পূৰ্ণ পৰ্যায়ত অৱতীৰ্ণ অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰটোৱে সাম্প্ৰতিকভাৱে দুটা এ.এম. আৰু এটা এফ. এম. চেনেলৰ জৰিয়তে কাৰ্যক্ৰম চলাই আছে। ==অনুষ্ঠানসমূহ== আৰম্ভণিৰে পৰা আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ভালেসংখ্যক মৰ্যাদাপূৰ্ণ আৰু মনোগ্ৰাহী অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰি আহিছে। অসমৰ শিক্ষা-সাহিত্য, সংস্কৃতি, ৰাজনীতি, অৰ্থনীতি, কৃষি, শিশু, যুৱ-সমাজ, মহিলা, স্বাস্থ্য, ক্ৰীড়া আদি সকলো দিশকে সামৰি পৰিৱেশন কৰা অনুষ্ঠানসমূহ অসমীয়া জাতীয় আৱেগ জড়িত বুলি কোৱা হয়। ৰাতিপুৱা ভক্তিমূলক গীত বন্দনাৰে আৰম্ভ হোৱা কাৰ্যক্ৰমণিকাত অমৃতবাণী, বিদ্যাৰ্থীৰ অনুষ্ঠান, লোক সংগীতৰ অনুষ্ঠান, গীতিমালিকা, সুগম সংগীতৰ অনুষ্ঠান, অকণিৰ মেল, কল্পতৰু, আইদেউৰ বুলনি, চিত্ৰগীত আদি ভিন্ন স্বাদৰ অনুষ্ঠান অন্তৰ্ভুক্ত। সম্প্ৰতি আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে তিনিটা সম্প্ৰসাৰণসূচীত অনুষ্ঠানসমূহ পৰিৱেশন কৰে। {| class="wikitable" |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color:#eaf8f4;" | '''ক শাখা''' আৰু '''এফ. এম. শাখা''' |- | প্ৰাতঃ সম্প্ৰচাৰণ | ৰাতিপুৱা পাঁচ বাজি আঠাইছ মিনিটৰ পৰা ন বাজি পঞ্চলিছ মিনিটলৈ |- | মধ্যাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | দহ বাজি আঠাৱন্ন মিনিটৰ পৰা আবেলি তিনি বজালৈ |- | অপৰাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | আবেলি তিনি বাজি তেৰ মিনিটৰ পৰা নিশা এঘাৰ বাজি দহ মিনিটলৈ |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color:#eaf8f4;" | '''খ শাখা''' |- | প্ৰাতঃ সম্প্ৰচাৰণ | ৰাতিপুৱা পাঁচ বাজি আঠাইশ মিনিটৰ পৰা ন বাজি পোন্ধৰ মিনিটলৈ |- | মধ্যাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | এঘাৰ বাজি আঠাইশ মিনিটৰ পৰা আবেলি তিনি বজালৈ |- | অপৰাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | আবেলি চাৰি বাজি আঠাৱন্ন মিনিটৰ পৰা নিশা এঘাৰ বাজি দহ মিনিটলৈ |} ===সংগীতানুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ লগতে উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ বিভিন্ন পৰম্পৰাগত গীত মাতৰ লগতে অসমীয়া আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ গীত সমূহ প্ৰচাৰ কৰি শ্ৰোতাক মনোৰঞ্জনৰ খোৰাক দি আহিছে। ৰাতিপুৱাৰ সম্প্ৰচাৰৰ প্ৰথম অনুষ্ঠানটি হ'ল ভক্তিমূলক গীতৰ অনুষ্ঠান বন্দনা। বন্দনা অনুষ্ঠানত সকলো ধৰ্মৰে গীত প্ৰচাৰ কৰা হয়। ঠিক তেনেকৈ ৰাতিও অখিল ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰা হয়। গীতিমালিকা অনুষ্ঠানত ঘাইকৈ আধুনিক অসমীয়া গীতসমূহ পৰিৱেশন কৰা হয়। কল্পতৰু অনুষ্ঠানত শ্ৰোতাৰ অনুৰোধৰ গীত সমূহ বজোৱা হয়। চিত্ৰগীত অনুষ্ঠানত বোলছবিৰ গীতসমূহ বজোৱা হয়। ইয়াৰ উপৰিও সুৰৰ কৰণি, আকৌ শুনো আহক, এইমাহৰ গীত আদি আকাশবাণীৰ জনপ্ৰিয় সংগীতানুষ্ঠান। আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ৰাজ্যৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ প্ৰতিভাৱান শিল্পী সকলৰ গীত বাণীবদ্ধ কৰি ৰাজ্যখনৰ শ্ৰোতাক শুনিবলৈ সুবিধা দি আহিছে। ৰাজ্যখনৰ যুৱ শিল্পী সকলৰ প্ৰতিভা বিকাশত কেন্দ্ৰটোৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা লৈ আহিছে। অসমৰ আগশাৰীৰ কণ্ঠশিল্পী যেনে [[ভূপেন হাজৰিকা]], [[খগেন মহন্ত]], [[অৰ্চনা মহন্ত]], [[বীৰেন্দ্ৰনাথ দত্ত]], [[দিলীপ শৰ্মা]], [[সুদক্ষিনা শৰ্মা]], [[দিপালী বৰঠাকুৰ]], [[ৰামেশ্বৰ পাঠক]], [[জয়ন্ত হাজৰিকা]], [[চাৰু গোহাঁই]], [[অপূৰ্ব বেজবৰুৱা]], [[পুলক বেনাৰ্জী]], [[অণিমা চৌধুৰী]], [[প্ৰতিমা বৰুৱা পাণ্ডে]], [[ডলী ঘোষ]] আদিয়ে আকাশবাণীত গীত পৰিৱেশন কৰি জনতাৰ কাষ চাপিব পাৰিছিল। সেইসময়ত এইচ. এম. ভি. কোম্পানীয়ে আকাশবাণীত জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা শিল্পী সকলৰ ৰেকৰ্ড উলিয়াইছিল। বৰ্তমান সময়তো আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে সংগীতৰ অনুষ্ঠানসমূহ সুকলমে চলাই আছে। ===নাট্যানুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটীৰ অতি জনপ্ৰিয় অনুষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত নাটকৰ অনুষ্ঠানটি অন্যতম। ১৯৪৮ চনৰ ৬ জুলাইত কেন্দ্ৰটোৱে প্ৰথমখন নাট [[সত্যপ্ৰসাদ বৰুৱা]]ৰ “ধৰালৈ যিদিনা নামিব সৰগ’’ প্ৰচাৰ কৰে।<ref name="দৈনিক">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/spd.asp?id=2017/apr2317/BigPage16.jpg | title=৬৯তম বৰ্ষত আকাশবাণী গুৱাহাটী | date=২৩ এপ্ৰিল্, ২০১৭ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=20 April 2020 | author=কমল কুমাৰ ভাগৱতী }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> এসময়ত প্ৰতি সপ্তাহৰ দেওবাৰে দুপৰীয়া আৰু বুধবাৰে নিশা আঠ বজাত আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই নিয়মীয়াকৈ নাট পৰিৱেশন কৰিছিল। পিছলৈ সোমবাৰে নিশাও নাট প্ৰচাৰ কৰা হয়। আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে প্ৰচাৰ কৰা আন কেইখনমান জনপ্ৰিয় নাট হ’ল- ভোগজৰা, গোৱৰ্ধন চৰিত, দেউতা, ঘৰত কোন আছে, সুৰংগৰ শেষত, ঘিনাই সাতোলাৰ ইতিবৃত্ত, বাঈগচাহেব, চিৰাজুদ্দৌলা, অথেল’, শিপা আদি। বৰ্তমান এফ. এম. মহাবাহুত প্ৰচাৰ হোৱা নাটশালা নামৰ অনুষ্ঠানটিত নিতৌ এখন নাট প্ৰচাৰ কৰা হয়। ২০২০ চনৰ ১ জানুৱাৰীৰ পৰা ’জাল’ নাটখনেৰে এই কাৰ্যক্ৰমৰ আৰম্ভণি কৰা হৈছে।<ref>{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/guwahati-all-india-radio-press-meet-new-drama-broadcast-schedule/ | title=আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ নৱ বৰ্ষৰ উপহাৰ, এতিয়াৰে পৰা দৈনিক শ্ৰোতাই শুনিবলৈ পাব নাটক, VIDEO | date=৩১ ডিছেম্বৰ, ২০১৯ | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন | accessdate=20 April 2020 | archivedate=26 May 2021 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210526214049/https://www.asomiyapratidin.in/guwahati-all-india-radio-press-meet-new-drama-broadcast-schedule/ | deadurl=yes }}</ref> ===উল্লেখযোগ্য অনুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই প্ৰতি দেওবাৰে ৰাতিপুৱা শিশুৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰা অকণিৰ মেল অনুষ্ঠানটি অতি ব্যতিক্ৰম অনুষ্ঠান। শিশুসকলৰ মনোৰঞ্জন আৰু মানসিক উৎকৰ্ষ সাধনৰ বাবে এই অনুষ্ঠানটি প্ৰচাৰ কৰা হয়। এই অনুষ্ঠানত শিকোৱা “মা আমি শদিযালৈ যামে’’, “অ’ তুলতুল অ’ বুলবুল’’ আদি গীতে ৰাজ্যজুৰি জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হয়। মহিলাসকলৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰা আইদেউৰ বুলনি অনুষ্ঠানটি কেন্দ্ৰটোৰ আন এক উৎকৃষ্ট অনুষ্ঠান। মহিলাসকলক শিক্ষিত সজাগ কৰিবলৈ প্ৰচাৰ কৰা এই অনুষ্ঠানটি অতি জনপ্ৰিয়। তদুপৰি কৃষি দৰ্শন, যুৱবাণী, নিয়োগ বাৰ্তা, আঞ্চলিক বাতৰি, খেতিৰ দিহা, সমিধান, এই মাহৰ অতিথি আদিও কেন্দ্ৰটোৰ দ্বাৰা প্ৰচাৰিত উল্লেখ্যযোগ্য অনুষ্ঠান। ==এফ. এম. মহাবাহু== এফ. এম. চেনেলৰ জনপ্ৰিয়তালৈ লক্ষ্য ৰাখি ২০১৯ চনৰ ৮ আগষ্টৰ পৰা আকাশবাণীৰ অধীনত ১০ কিলোৱাট ক্ষমতাৰ এফ. এম. মহাবাহু নামৰ চেনেলৰ সম্প্ৰচাৰণ আৰম্ভ হয়।<ref>{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/assamese/assam/state/kamrup-metropolitan/akashbani-ghy-launch-fm-station/assam20190808025221673 | title=আকাশবাণী গুৱাহাটীত নৱ-সংযোজন | date=৮ আগষ্ট, ২০১৯ | accessdate=20 April 2020}}</ref> আকাশবাণীৰ ঘোষক-ঘোষিকাসকলক ইয়াৰ বাবে তিনিদিনীয়া অনুশীলনী দিয়া হয়। বৰ্তমান ১০১.৬ মেগাহাৰ্জত প্ৰচাৰ হোৱা চেনেলটোত আকাশবাণীৰ সকলো অনুষ্ঠানৰ লগতে আপোনাৰ বাবে এই গীত, বন্দো কি ছন্দেৰে, ৰূপা সজ্জা, আখলৰ দিহা, অৰঙে-দৰঙে আদি সুকীয়া অনুষ্ঠানো প্ৰচাৰিত হয়। এই চেনেলটি এয়াৰ লাইভ মোবাইল এপতো উপলব্ধ।<ref>{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=aug0819/city053 | date=৫ আগষ্ট, ২০১৯ | agency=দ্য আছাম ট্ৰিবিউন | accessdate=20 April 2020 | title=আৰ্কাইভ কপি | archivedate=8 August 2019 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20190808131841/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=aug0819%2Fcity053 | deadurl=yes }}</ref> ==অনলাইনত শুনক== *[https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese <br/> আকাশবাণী গুৱাহাটী] *[https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu <br/> আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু] *[https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-pragjyotishpur <br/> আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{reflist}} ==লগতে চাওক== *[[আকাশবাণী]] ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://airguwahati.gov.in/air-guwahati-a-morning.asp| আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ কাৰ্যক্ৰমণিকা]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://airguwahati.gov.in/directors-air-guwahati.asp| আকাশবাণী গুৱাহাটীৰ কেন্দ্ৰ পৰিচালক সকলৰ তালিকা]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰচাৰ মাধ্যম]] [[শ্ৰেণী:গুৱাহাটী]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] 7e1fpxohi8k6whc2wmbtu5k3awk40lb 638893 638892 2026-09-27T06:53:56Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অনলাইনত শুনক */ 638893 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox broadcasting network |name = আকাশবাণী গুৱাহাটী |logo = [[File:AIR Logo.jpg|100px]] |type = চৰকাৰী সংস্থা |branding = |airdate = |country = [[ভাৰতীয়]] |available = অসম |founded = ১ জুলাই, ১৯৪৮ |founder = [[ভাৰত চৰকাৰ]] |slogan = |motto = বহুজন হিতায় বহুজন সুখায়<ref>[http://allindiaradio.gov.in/Profile/Mission Mission]</ref> |market_share = |license_area = |broadcast_area = |area = |erp = |owner = [[প্ৰচাৰ ভাৰতী]] |key_people = |foundation = |launch_date = ১ জুলাই, ১৯৪৮ |dissolved = |former_names = অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ' শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰ |digital = |analog = |servicename1 = |service1 = |servicename2 = |service2 = |servicename3 = |service3 = |servicename4 = |service4 = |callsigns = |callsign_meaning = |former_callsigns = |affiliation = |affiliates = |groups = |former_affiliations = |headquarters = চানমাৰি, [[গুৱাহাটী]] |website = {{url|http://airguwahati.gov.in/}}{{dead link}} |footnotes = }} '''আকাশবাণী গুৱাহাটী''' হ’ল প্ৰচাৰ ভাৰতীৰ অন্তৰ্গত [[আকাশবাণী]]ৰ অসম তথা উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলত অনাতাঁৰ সম্প্ৰচাৰণৰ ক্ষেত্ৰীয় কেন্দ্ৰ। ১৯২৭ চনৰ ২৩ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ভাৰতবৰ্ষত অনাতাঁৰ প্ৰচাৰণ সেৱাৰ পাতনি মেলা হয়। ইণ্ডিয়ান ব্ৰ’ডকাষ্টিং কোম্পানী নামৰ এটা ব্যক্তিগত খণ্ডৰ উদ্যোগত মুম্বাইত ভাৰতৰ প্ৰথমটো অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হয় আৰু সেই বছৰৰে ২৬ আগষ্টৰ পৰা কলিকতা কেন্দ্ৰযোগেও সংগঠিত ৰূপত অনাতাঁৰ প্ৰচাৰণ কাৰ্য আৰম্ভ হয়। ভাৰতে স্বাধীনতা লাভ কৰাৰ এঘাৰ মাহৰ পাছত ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাইত তেতিয়াৰ অবিভক্ত অসমৰ [[শ্বিলং|শ্বিলঙত]] প্ৰথম অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হয়। আৰম্ভণিতে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ শ্বিলং-গুৱাহাটী নাম দিয়া কেন্দ্ৰটোক পিছলৈ আকাশবাণী গুৱাহাটী হিচাপে নামকৰণ কৰা হয়। ==চমু ইতিহাস== ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাইত অবিভক্ত অসমৰ ৰাজধানী [[শ্বিলং|শ্বিলঙত]] অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। তদানীন্তন অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[গোপীনাথ বৰদলৈ]]য়ে শ্বিলঙত বিধানসভা ভৱন আৰু গুৱাহাটীত কমিশ্যনাৰৰ বাসভৱনটি অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ বাবে মুকলি কৰি দিয়ে। উজান বজাৰৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ পাৰৰ সেই ভৱনৰ পৰাই গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ হয়। অনুষ্ঠান কাৰ্যবাহী বিষয়া ( পিছলৈ অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ পৰিচালক) ওবেইদুল লতিফ বৰুৱা আৰু কলিকতা কেন্দ্ৰৰ ষ্টাফ আৰ্টিষ্ট [[পুৰুষোত্তম দাস|পুৰুষোত্তম দাসে]] শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ কাম-কাজ আৰম্ভ কৰে। ১ জুন তাৰিখে [[ভূপেন হাজৰিকা]], ফণী তালুকদাৰ আৰু বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ মহন্তক অনুষ্ঠান সহায়ক হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়। মেহেৰা মাছনিক শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ পৰিচালিকা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু এই দলটিয়ে ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাই তাৰিখৰ পৰা শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰে। শ্বিলঙত গোপীনাথ বৰদলৈয়ে আৰু গুৱাহাটীত মৌলানা মহম্মদ তৈয়বুল্লাই আনুষ্ঠানিক কেন্দ্ৰ দুটি উদ্বোধন কৰে। উদ্বোধনৰ পিছত পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ৰ সাক্ষাৎকাৰ গ্ৰহণ কৰি [[সত্যপ্ৰসাদ বৰুৱা]], [[ছৈয়দ আব্দুল মালিক]], ৰৌশনাৰা খাতুন, নাৰায়ণ বেজবৰুৱা, ৰঞ্জন বৰা, মৃগেন্দ্ৰ নাথ ৰয়চৌধুৰীক নিযুক্তি দিয়া হয়। আৰম্ভণিৰ সময়ছোৱাত দৈনিক দুটাকৈ সম্প্ৰচাৰণ হৈছিল। ৰাতিপুৱাৰ সম্প্ৰচাৰণটি পুৱা সাত বজাৰ পৰা চাৰে ন বজালৈ আছিল আৰু আবেলিৰ সম্প্ৰচাৰণটি গধূলি পাঁচ বজাৰ পৰা ন বাজি পোন্ধৰ মিনিটলৈ চলিছিল। প্ৰাৰম্ভিক অৱস্থাত দুয়োটা কেন্দ্ৰ একোজনকৈ সহকাৰী কেন্দ্ৰ পৰিচালকে চোৱা-চিতা কৰিছিল আৰু এটা এক কিলোৱাটৰ মিডিয়াম ৱেভ ট্ৰান্সমিটাৰেৰে সম্প্ৰচাৰ চলোৱা হৈছিল। শ্বিলঙৰ কেন্দ্ৰ পৰিচালকজন দুয়োটা কেন্দ্ৰৰে প্ৰধান বিষয়া আছিল। ১৯৫৩ চনত শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সদৰ অফিচ গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰ কৰা হয় আৰু জালুকবাৰীত ১০ কিলোৱাটৰ ট্ৰান্সমিটাৰৰ উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন প্ৰেৰক যন্ত্ৰ (transmitter) স্থাপন কৰা হয়। ফলত শ্বিলং কেন্দ্ৰৰ গুৰুত্ব ক্ৰমে হ্ৰাস পাই আহে আৰু সকলো অনুষ্ঠান গুৱাহাটী কেন্দ্ৰযোগে প্ৰচাৰ হ'বলৈ ধৰে। শ্বিলঙক কেৱল ষ্টুডিঅ' হিচাপে ৰাখি তাত বাণীবদ্ধ কৰা সকলো অনুষ্ঠান গুৱাহাটীলৈ পঠিয়াই দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰা হয় আৰু ঠিক তেতিয়াৰ পৰাই অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ শ্বিলং-গুৱাহাটী বুলি কোৱাৰ পৰিৱৰ্তে আকাশবাণী গুৱাহাটী নাম দিয়া হয়।<ref name="জনমভূমি">{{cite web | url=https://janambhumi.in/VFZSRmVrMUVWVDA9/%E0%A6%86%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B6%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A3%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A7%81%E0%A7%B1%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%9F%E0%A7%80.html | title=আকাশবাণী গুৱাহাটী | publisher=জনমভূমি | date=১ জুলাই, 2017 | accessdate=20 April 2020 | author=তপন দত্ত | archivedate=14 January 2022 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20220114070629/https://janambhumi.in/VFZSRmVrMUVWVDA9/%E0%A6%86%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B6%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A3%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A7%81%E0%A7%B1%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%9F%E0%A7%80.html | deadurl=yes }}</ref> উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন ট্ৰান্সমিটাৰটো লগোৱাৰ ফলত কামৰূপ, নগাঁও আৰু চুবুৰীয়া জিলাসমূহলৈও সংকেত পঠিয়াব পৰা হয়। ১৯৫৭ চনৰ মে' মাহত কেন্দ্ৰটো চানমাৰিৰ বৰ্তমানৰ স্থায়ী স্থানলৈ লৈ যোৱা হয়। গুৱাহাটী কেন্দ্ৰত এটা ১০ কিলোৱাটৰ শ্বৰ্টৱেভৰ ট্ৰানজিষ্টৰ লগোৱাত সমগ্ৰ অসমতেই ৰেডিঅ' সংকেত সম্প্ৰচাৰ কৰিব পৰা হয়।<ref name="আকাশবাণী">{{cite web | url=http://airguwahati.gov.in/history-of-air-guwahati.asp | title=Brief History of All India Radio, Guwahati | accessdate=20 April 2020 | archivedate=10 August 2017 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20170810142729/http://airguwahati.gov.in/history-of-air-guwahati.asp | deadurl=yes }}</ref> বৰ্তমান পূৰ্ণ পৰ্যায়ত অৱতীৰ্ণ অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰটোৱে সাম্প্ৰতিকভাৱে দুটা এ.এম. আৰু এটা এফ. এম. চেনেলৰ জৰিয়তে কাৰ্যক্ৰম চলাই আছে। ==অনুষ্ঠানসমূহ== আৰম্ভণিৰে পৰা আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ভালেসংখ্যক মৰ্যাদাপূৰ্ণ আৰু মনোগ্ৰাহী অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰি আহিছে। অসমৰ শিক্ষা-সাহিত্য, সংস্কৃতি, ৰাজনীতি, অৰ্থনীতি, কৃষি, শিশু, যুৱ-সমাজ, মহিলা, স্বাস্থ্য, ক্ৰীড়া আদি সকলো দিশকে সামৰি পৰিৱেশন কৰা অনুষ্ঠানসমূহ অসমীয়া জাতীয় আৱেগ জড়িত বুলি কোৱা হয়। ৰাতিপুৱা ভক্তিমূলক গীত বন্দনাৰে আৰম্ভ হোৱা কাৰ্যক্ৰমণিকাত অমৃতবাণী, বিদ্যাৰ্থীৰ অনুষ্ঠান, লোক সংগীতৰ অনুষ্ঠান, গীতিমালিকা, সুগম সংগীতৰ অনুষ্ঠান, অকণিৰ মেল, কল্পতৰু, আইদেউৰ বুলনি, চিত্ৰগীত আদি ভিন্ন স্বাদৰ অনুষ্ঠান অন্তৰ্ভুক্ত। সম্প্ৰতি আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে তিনিটা সম্প্ৰসাৰণসূচীত অনুষ্ঠানসমূহ পৰিৱেশন কৰে। {| class="wikitable" |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color:#eaf8f4;" | '''ক শাখা''' আৰু '''এফ. এম. শাখা''' |- | প্ৰাতঃ সম্প্ৰচাৰণ | ৰাতিপুৱা পাঁচ বাজি আঠাইছ মিনিটৰ পৰা ন বাজি পঞ্চলিছ মিনিটলৈ |- | মধ্যাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | দহ বাজি আঠাৱন্ন মিনিটৰ পৰা আবেলি তিনি বজালৈ |- | অপৰাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | আবেলি তিনি বাজি তেৰ মিনিটৰ পৰা নিশা এঘাৰ বাজি দহ মিনিটলৈ |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color:#eaf8f4;" | '''খ শাখা''' |- | প্ৰাতঃ সম্প্ৰচাৰণ | ৰাতিপুৱা পাঁচ বাজি আঠাইশ মিনিটৰ পৰা ন বাজি পোন্ধৰ মিনিটলৈ |- | মধ্যাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | এঘাৰ বাজি আঠাইশ মিনিটৰ পৰা আবেলি তিনি বজালৈ |- | অপৰাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | আবেলি চাৰি বাজি আঠাৱন্ন মিনিটৰ পৰা নিশা এঘাৰ বাজি দহ মিনিটলৈ |} ===সংগীতানুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ লগতে উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ বিভিন্ন পৰম্পৰাগত গীত মাতৰ লগতে অসমীয়া আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ গীত সমূহ প্ৰচাৰ কৰি শ্ৰোতাক মনোৰঞ্জনৰ খোৰাক দি আহিছে। ৰাতিপুৱাৰ সম্প্ৰচাৰৰ প্ৰথম অনুষ্ঠানটি হ'ল ভক্তিমূলক গীতৰ অনুষ্ঠান বন্দনা। বন্দনা অনুষ্ঠানত সকলো ধৰ্মৰে গীত প্ৰচাৰ কৰা হয়। ঠিক তেনেকৈ ৰাতিও অখিল ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰা হয়। গীতিমালিকা অনুষ্ঠানত ঘাইকৈ আধুনিক অসমীয়া গীতসমূহ পৰিৱেশন কৰা হয়। কল্পতৰু অনুষ্ঠানত শ্ৰোতাৰ অনুৰোধৰ গীত সমূহ বজোৱা হয়। চিত্ৰগীত অনুষ্ঠানত বোলছবিৰ গীতসমূহ বজোৱা হয়। ইয়াৰ উপৰিও সুৰৰ কৰণি, আকৌ শুনো আহক, এইমাহৰ গীত আদি আকাশবাণীৰ জনপ্ৰিয় সংগীতানুষ্ঠান। আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ৰাজ্যৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ প্ৰতিভাৱান শিল্পী সকলৰ গীত বাণীবদ্ধ কৰি ৰাজ্যখনৰ শ্ৰোতাক শুনিবলৈ সুবিধা দি আহিছে। ৰাজ্যখনৰ যুৱ শিল্পী সকলৰ প্ৰতিভা বিকাশত কেন্দ্ৰটোৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা লৈ আহিছে। অসমৰ আগশাৰীৰ কণ্ঠশিল্পী যেনে [[ভূপেন হাজৰিকা]], [[খগেন মহন্ত]], [[অৰ্চনা মহন্ত]], [[বীৰেন্দ্ৰনাথ দত্ত]], [[দিলীপ শৰ্মা]], [[সুদক্ষিনা শৰ্মা]], [[দিপালী বৰঠাকুৰ]], [[ৰামেশ্বৰ পাঠক]], [[জয়ন্ত হাজৰিকা]], [[চাৰু গোহাঁই]], [[অপূৰ্ব বেজবৰুৱা]], [[পুলক বেনাৰ্জী]], [[অণিমা চৌধুৰী]], [[প্ৰতিমা বৰুৱা পাণ্ডে]], [[ডলী ঘোষ]] আদিয়ে আকাশবাণীত গীত পৰিৱেশন কৰি জনতাৰ কাষ চাপিব পাৰিছিল। সেইসময়ত এইচ. এম. ভি. কোম্পানীয়ে আকাশবাণীত জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা শিল্পী সকলৰ ৰেকৰ্ড উলিয়াইছিল। বৰ্তমান সময়তো আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে সংগীতৰ অনুষ্ঠানসমূহ সুকলমে চলাই আছে। ===নাট্যানুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটীৰ অতি জনপ্ৰিয় অনুষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত নাটকৰ অনুষ্ঠানটি অন্যতম। ১৯৪৮ চনৰ ৬ জুলাইত কেন্দ্ৰটোৱে প্ৰথমখন নাট [[সত্যপ্ৰসাদ বৰুৱা]]ৰ “ধৰালৈ যিদিনা নামিব সৰগ’’ প্ৰচাৰ কৰে।<ref name="দৈনিক">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/spd.asp?id=2017/apr2317/BigPage16.jpg | title=৬৯তম বৰ্ষত আকাশবাণী গুৱাহাটী | date=২৩ এপ্ৰিল্, ২০১৭ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=20 April 2020 | author=কমল কুমাৰ ভাগৱতী }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> এসময়ত প্ৰতি সপ্তাহৰ দেওবাৰে দুপৰীয়া আৰু বুধবাৰে নিশা আঠ বজাত আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই নিয়মীয়াকৈ নাট পৰিৱেশন কৰিছিল। পিছলৈ সোমবাৰে নিশাও নাট প্ৰচাৰ কৰা হয়। আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে প্ৰচাৰ কৰা আন কেইখনমান জনপ্ৰিয় নাট হ’ল- ভোগজৰা, গোৱৰ্ধন চৰিত, দেউতা, ঘৰত কোন আছে, সুৰংগৰ শেষত, ঘিনাই সাতোলাৰ ইতিবৃত্ত, বাঈগচাহেব, চিৰাজুদ্দৌলা, অথেল’, শিপা আদি। বৰ্তমান এফ. এম. মহাবাহুত প্ৰচাৰ হোৱা নাটশালা নামৰ অনুষ্ঠানটিত নিতৌ এখন নাট প্ৰচাৰ কৰা হয়। ২০২০ চনৰ ১ জানুৱাৰীৰ পৰা ’জাল’ নাটখনেৰে এই কাৰ্যক্ৰমৰ আৰম্ভণি কৰা হৈছে।<ref>{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/guwahati-all-india-radio-press-meet-new-drama-broadcast-schedule/ | title=আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ নৱ বৰ্ষৰ উপহাৰ, এতিয়াৰে পৰা দৈনিক শ্ৰোতাই শুনিবলৈ পাব নাটক, VIDEO | date=৩১ ডিছেম্বৰ, ২০১৯ | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন | accessdate=20 April 2020 | archivedate=26 May 2021 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210526214049/https://www.asomiyapratidin.in/guwahati-all-india-radio-press-meet-new-drama-broadcast-schedule/ | deadurl=yes }}</ref> ===উল্লেখযোগ্য অনুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই প্ৰতি দেওবাৰে ৰাতিপুৱা শিশুৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰা অকণিৰ মেল অনুষ্ঠানটি অতি ব্যতিক্ৰম অনুষ্ঠান। শিশুসকলৰ মনোৰঞ্জন আৰু মানসিক উৎকৰ্ষ সাধনৰ বাবে এই অনুষ্ঠানটি প্ৰচাৰ কৰা হয়। এই অনুষ্ঠানত শিকোৱা “মা আমি শদিযালৈ যামে’’, “অ’ তুলতুল অ’ বুলবুল’’ আদি গীতে ৰাজ্যজুৰি জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হয়। মহিলাসকলৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰা আইদেউৰ বুলনি অনুষ্ঠানটি কেন্দ্ৰটোৰ আন এক উৎকৃষ্ট অনুষ্ঠান। মহিলাসকলক শিক্ষিত সজাগ কৰিবলৈ প্ৰচাৰ কৰা এই অনুষ্ঠানটি অতি জনপ্ৰিয়। তদুপৰি কৃষি দৰ্শন, যুৱবাণী, নিয়োগ বাৰ্তা, আঞ্চলিক বাতৰি, খেতিৰ দিহা, সমিধান, এই মাহৰ অতিথি আদিও কেন্দ্ৰটোৰ দ্বাৰা প্ৰচাৰিত উল্লেখ্যযোগ্য অনুষ্ঠান। ==এফ. এম. মহাবাহু== এফ. এম. চেনেলৰ জনপ্ৰিয়তালৈ লক্ষ্য ৰাখি ২০১৯ চনৰ ৮ আগষ্টৰ পৰা আকাশবাণীৰ অধীনত ১০ কিলোৱাট ক্ষমতাৰ এফ. এম. মহাবাহু নামৰ চেনেলৰ সম্প্ৰচাৰণ আৰম্ভ হয়।<ref>{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/assamese/assam/state/kamrup-metropolitan/akashbani-ghy-launch-fm-station/assam20190808025221673 | title=আকাশবাণী গুৱাহাটীত নৱ-সংযোজন | date=৮ আগষ্ট, ২০১৯ | accessdate=20 April 2020}}</ref> আকাশবাণীৰ ঘোষক-ঘোষিকাসকলক ইয়াৰ বাবে তিনিদিনীয়া অনুশীলনী দিয়া হয়। বৰ্তমান ১০১.৬ মেগাহাৰ্জত প্ৰচাৰ হোৱা চেনেলটোত আকাশবাণীৰ সকলো অনুষ্ঠানৰ লগতে আপোনাৰ বাবে এই গীত, বন্দো কি ছন্দেৰে, ৰূপা সজ্জা, আখলৰ দিহা, অৰঙে-দৰঙে আদি সুকীয়া অনুষ্ঠানো প্ৰচাৰিত হয়। এই চেনেলটি এয়াৰ লাইভ মোবাইল এপতো উপলব্ধ।<ref>{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=aug0819/city053 | date=৫ আগষ্ট, ২০১৯ | agency=দ্য আছাম ট্ৰিবিউন | accessdate=20 April 2020 | title=আৰ্কাইভ কপি | archivedate=8 August 2019 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20190808131841/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=aug0819%2Fcity053 | deadurl=yes }}</ref> ==অনলাইনত শুনক== *[https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese আকাশবাণী গুৱাহাটী] *[https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু] *[https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-pragjyotishpur আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{reflist}} ==লগতে চাওক== *[[আকাশবাণী]] ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://airguwahati.gov.in/air-guwahati-a-morning.asp| আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ কাৰ্যক্ৰমণিকা]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://airguwahati.gov.in/directors-air-guwahati.asp| আকাশবাণী গুৱাহাটীৰ কেন্দ্ৰ পৰিচালক সকলৰ তালিকা]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰচাৰ মাধ্যম]] [[শ্ৰেণী:গুৱাহাটী]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] gsxbvyopr4ogn4dr8d4anwwl5zcny37 638894 638893 2026-09-27T06:58:04Z Kandarpajit Kallol 6257 /* অনলাইনত শুনক */ 638894 wikitext text/x-wiki {{নিৰ্বাচিত প্ৰবন্ধ}} {{Infobox broadcasting network |name = আকাশবাণী গুৱাহাটী |logo = [[File:AIR Logo.jpg|100px]] |type = চৰকাৰী সংস্থা |branding = |airdate = |country = [[ভাৰতীয়]] |available = অসম |founded = ১ জুলাই, ১৯৪৮ |founder = [[ভাৰত চৰকাৰ]] |slogan = |motto = বহুজন হিতায় বহুজন সুখায়<ref>[http://allindiaradio.gov.in/Profile/Mission Mission]</ref> |market_share = |license_area = |broadcast_area = |area = |erp = |owner = [[প্ৰচাৰ ভাৰতী]] |key_people = |foundation = |launch_date = ১ জুলাই, ১৯৪৮ |dissolved = |former_names = অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ' শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰ |digital = |analog = |servicename1 = |service1 = |servicename2 = |service2 = |servicename3 = |service3 = |servicename4 = |service4 = |callsigns = |callsign_meaning = |former_callsigns = |affiliation = |affiliates = |groups = |former_affiliations = |headquarters = চানমাৰি, [[গুৱাহাটী]] |website = {{url|http://airguwahati.gov.in/}}{{dead link}} |footnotes = }} '''আকাশবাণী গুৱাহাটী''' হ’ল প্ৰচাৰ ভাৰতীৰ অন্তৰ্গত [[আকাশবাণী]]ৰ অসম তথা উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলত অনাতাঁৰ সম্প্ৰচাৰণৰ ক্ষেত্ৰীয় কেন্দ্ৰ। ১৯২৭ চনৰ ২৩ জুলাই তাৰিখৰ পৰা ভাৰতবৰ্ষত অনাতাঁৰ প্ৰচাৰণ সেৱাৰ পাতনি মেলা হয়। ইণ্ডিয়ান ব্ৰ’ডকাষ্টিং কোম্পানী নামৰ এটা ব্যক্তিগত খণ্ডৰ উদ্যোগত মুম্বাইত ভাৰতৰ প্ৰথমটো অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হয় আৰু সেই বছৰৰে ২৬ আগষ্টৰ পৰা কলিকতা কেন্দ্ৰযোগেও সংগঠিত ৰূপত অনাতাঁৰ প্ৰচাৰণ কাৰ্য আৰম্ভ হয়। ভাৰতে স্বাধীনতা লাভ কৰাৰ এঘাৰ মাহৰ পাছত ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাইত তেতিয়াৰ অবিভক্ত অসমৰ [[শ্বিলং|শ্বিলঙত]] প্ৰথম অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰা হয়। আৰম্ভণিতে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ শ্বিলং-গুৱাহাটী নাম দিয়া কেন্দ্ৰটোক পিছলৈ আকাশবাণী গুৱাহাটী হিচাপে নামকৰণ কৰা হয়। ==চমু ইতিহাস== ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাইত অবিভক্ত অসমৰ ৰাজধানী [[শ্বিলং|শ্বিলঙত]] অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। তদানীন্তন অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰী [[গোপীনাথ বৰদলৈ]]য়ে শ্বিলঙত বিধানসভা ভৱন আৰু গুৱাহাটীত কমিশ্যনাৰৰ বাসভৱনটি অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ বাবে মুকলি কৰি দিয়ে। উজান বজাৰৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ পাৰৰ সেই ভৱনৰ পৰাই গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ হয়। অনুষ্ঠান কাৰ্যবাহী বিষয়া ( পিছলৈ অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ পৰিচালক) ওবেইদুল লতিফ বৰুৱা আৰু কলিকতা কেন্দ্ৰৰ ষ্টাফ আৰ্টিষ্ট [[পুৰুষোত্তম দাস|পুৰুষোত্তম দাসে]] শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ কাম-কাজ আৰম্ভ কৰে। ১ জুন তাৰিখে [[ভূপেন হাজৰিকা]], ফণী তালুকদাৰ আৰু বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ মহন্তক অনুষ্ঠান সহায়ক হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয়। মেহেৰা মাছনিক শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ পৰিচালিকা হিচাপে নিযুক্তি দিয়া হয় আৰু এই দলটিয়ে ১৯৪৮ চনৰ ১ জুলাই তাৰিখৰ পৰা শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰে। শ্বিলঙত গোপীনাথ বৰদলৈয়ে আৰু গুৱাহাটীত মৌলানা মহম্মদ তৈয়বুল্লাই আনুষ্ঠানিক কেন্দ্ৰ দুটি উদ্বোধন কৰে। উদ্বোধনৰ পিছত পৰৱৰ্তী পৰ্যায়ৰ সাক্ষাৎকাৰ গ্ৰহণ কৰি [[সত্যপ্ৰসাদ বৰুৱা]], [[ছৈয়দ আব্দুল মালিক]], ৰৌশনাৰা খাতুন, নাৰায়ণ বেজবৰুৱা, ৰঞ্জন বৰা, মৃগেন্দ্ৰ নাথ ৰয়চৌধুৰীক নিযুক্তি দিয়া হয়। আৰম্ভণিৰ সময়ছোৱাত দৈনিক দুটাকৈ সম্প্ৰচাৰণ হৈছিল। ৰাতিপুৱাৰ সম্প্ৰচাৰণটি পুৱা সাত বজাৰ পৰা চাৰে ন বজালৈ আছিল আৰু আবেলিৰ সম্প্ৰচাৰণটি গধূলি পাঁচ বজাৰ পৰা ন বাজি পোন্ধৰ মিনিটলৈ চলিছিল। প্ৰাৰম্ভিক অৱস্থাত দুয়োটা কেন্দ্ৰ একোজনকৈ সহকাৰী কেন্দ্ৰ পৰিচালকে চোৱা-চিতা কৰিছিল আৰু এটা এক কিলোৱাটৰ মিডিয়াম ৱেভ ট্ৰান্সমিটাৰেৰে সম্প্ৰচাৰ চলোৱা হৈছিল। শ্বিলঙৰ কেন্দ্ৰ পৰিচালকজন দুয়োটা কেন্দ্ৰৰে প্ৰধান বিষয়া আছিল। ১৯৫৩ চনত শ্বিলং-গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ সদৰ অফিচ গুৱাহাটীলৈ স্থানান্তৰ কৰা হয় আৰু জালুকবাৰীত ১০ কিলোৱাটৰ ট্ৰান্সমিটাৰৰ উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন প্ৰেৰক যন্ত্ৰ (transmitter) স্থাপন কৰা হয়। ফলত শ্বিলং কেন্দ্ৰৰ গুৰুত্ব ক্ৰমে হ্ৰাস পাই আহে আৰু সকলো অনুষ্ঠান গুৱাহাটী কেন্দ্ৰযোগে প্ৰচাৰ হ'বলৈ ধৰে। শ্বিলঙক কেৱল ষ্টুডিঅ' হিচাপে ৰাখি তাত বাণীবদ্ধ কৰা সকলো অনুষ্ঠান গুৱাহাটীলৈ পঠিয়াই দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰা হয় আৰু ঠিক তেতিয়াৰ পৰাই অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ শ্বিলং-গুৱাহাটী বুলি কোৱাৰ পৰিৱৰ্তে আকাশবাণী গুৱাহাটী নাম দিয়া হয়।<ref name="জনমভূমি">{{cite web | url=https://janambhumi.in/VFZSRmVrMUVWVDA9/%E0%A6%86%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B6%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A3%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A7%81%E0%A7%B1%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%9F%E0%A7%80.html | title=আকাশবাণী গুৱাহাটী | publisher=জনমভূমি | date=১ জুলাই, 2017 | accessdate=20 April 2020 | author=তপন দত্ত | archivedate=14 January 2022 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20220114070629/https://janambhumi.in/VFZSRmVrMUVWVDA9/%E0%A6%86%E0%A6%95%E0%A6%BE%E0%A6%B6%E0%A6%AC%E0%A6%BE%E0%A6%A3%E0%A7%80-%E0%A6%97%E0%A7%81%E0%A7%B1%E0%A6%BE%E0%A6%B9%E0%A6%BE%E0%A6%9F%E0%A7%80.html | deadurl=yes }}</ref> উচ্চ ক্ষমতাসম্পন্ন ট্ৰান্সমিটাৰটো লগোৱাৰ ফলত কামৰূপ, নগাঁও আৰু চুবুৰীয়া জিলাসমূহলৈও সংকেত পঠিয়াব পৰা হয়। ১৯৫৭ চনৰ মে' মাহত কেন্দ্ৰটো চানমাৰিৰ বৰ্তমানৰ স্থায়ী স্থানলৈ লৈ যোৱা হয়। গুৱাহাটী কেন্দ্ৰত এটা ১০ কিলোৱাটৰ শ্বৰ্টৱেভৰ ট্ৰানজিষ্টৰ লগোৱাত সমগ্ৰ অসমতেই ৰেডিঅ' সংকেত সম্প্ৰচাৰ কৰিব পৰা হয়।<ref name="আকাশবাণী">{{cite web | url=http://airguwahati.gov.in/history-of-air-guwahati.asp | title=Brief History of All India Radio, Guwahati | accessdate=20 April 2020 | archivedate=10 August 2017 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20170810142729/http://airguwahati.gov.in/history-of-air-guwahati.asp | deadurl=yes }}</ref> বৰ্তমান পূৰ্ণ পৰ্যায়ত অৱতীৰ্ণ অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰটোৱে সাম্প্ৰতিকভাৱে দুটা এ.এম. আৰু এটা এফ. এম. চেনেলৰ জৰিয়তে কাৰ্যক্ৰম চলাই আছে। ==অনুষ্ঠানসমূহ== আৰম্ভণিৰে পৰা আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ভালেসংখ্যক মৰ্যাদাপূৰ্ণ আৰু মনোগ্ৰাহী অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰি আহিছে। অসমৰ শিক্ষা-সাহিত্য, সংস্কৃতি, ৰাজনীতি, অৰ্থনীতি, কৃষি, শিশু, যুৱ-সমাজ, মহিলা, স্বাস্থ্য, ক্ৰীড়া আদি সকলো দিশকে সামৰি পৰিৱেশন কৰা অনুষ্ঠানসমূহ অসমীয়া জাতীয় আৱেগ জড়িত বুলি কোৱা হয়। ৰাতিপুৱা ভক্তিমূলক গীত বন্দনাৰে আৰম্ভ হোৱা কাৰ্যক্ৰমণিকাত অমৃতবাণী, বিদ্যাৰ্থীৰ অনুষ্ঠান, লোক সংগীতৰ অনুষ্ঠান, গীতিমালিকা, সুগম সংগীতৰ অনুষ্ঠান, অকণিৰ মেল, কল্পতৰু, আইদেউৰ বুলনি, চিত্ৰগীত আদি ভিন্ন স্বাদৰ অনুষ্ঠান অন্তৰ্ভুক্ত। সম্প্ৰতি আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে তিনিটা সম্প্ৰসাৰণসূচীত অনুষ্ঠানসমূহ পৰিৱেশন কৰে। {| class="wikitable" |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color:#eaf8f4;" | '''ক শাখা''' আৰু '''এফ. এম. শাখা''' |- | প্ৰাতঃ সম্প্ৰচাৰণ | ৰাতিপুৱা পাঁচ বাজি আঠাইছ মিনিটৰ পৰা ন বাজি পঞ্চলিছ মিনিটলৈ |- | মধ্যাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | দহ বাজি আঠাৱন্ন মিনিটৰ পৰা আবেলি তিনি বজালৈ |- | অপৰাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | আবেলি তিনি বাজি তেৰ মিনিটৰ পৰা নিশা এঘাৰ বাজি দহ মিনিটলৈ |- | colspan="2" style="text-align: center; background-color:#eaf8f4;" | '''খ শাখা''' |- | প্ৰাতঃ সম্প্ৰচাৰণ | ৰাতিপুৱা পাঁচ বাজি আঠাইশ মিনিটৰ পৰা ন বাজি পোন্ধৰ মিনিটলৈ |- | মধ্যাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | এঘাৰ বাজি আঠাইশ মিনিটৰ পৰা আবেলি তিনি বজালৈ |- | অপৰাহ্ণ সম্প্ৰচাৰণ | আবেলি চাৰি বাজি আঠাৱন্ন মিনিটৰ পৰা নিশা এঘাৰ বাজি দহ মিনিটলৈ |} ===সংগীতানুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ লগতে উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ বিভিন্ন পৰম্পৰাগত গীত মাতৰ লগতে অসমীয়া আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ গীত সমূহ প্ৰচাৰ কৰি শ্ৰোতাক মনোৰঞ্জনৰ খোৰাক দি আহিছে। ৰাতিপুৱাৰ সম্প্ৰচাৰৰ প্ৰথম অনুষ্ঠানটি হ'ল ভক্তিমূলক গীতৰ অনুষ্ঠান বন্দনা। বন্দনা অনুষ্ঠানত সকলো ধৰ্মৰে গীত প্ৰচাৰ কৰা হয়। ঠিক তেনেকৈ ৰাতিও অখিল ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীতৰ অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰা হয়। গীতিমালিকা অনুষ্ঠানত ঘাইকৈ আধুনিক অসমীয়া গীতসমূহ পৰিৱেশন কৰা হয়। কল্পতৰু অনুষ্ঠানত শ্ৰোতাৰ অনুৰোধৰ গীত সমূহ বজোৱা হয়। চিত্ৰগীত অনুষ্ঠানত বোলছবিৰ গীতসমূহ বজোৱা হয়। ইয়াৰ উপৰিও সুৰৰ কৰণি, আকৌ শুনো আহক, এইমাহৰ গীত আদি আকাশবাণীৰ জনপ্ৰিয় সংগীতানুষ্ঠান। আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই ৰাজ্যৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ প্ৰতিভাৱান শিল্পী সকলৰ গীত বাণীবদ্ধ কৰি ৰাজ্যখনৰ শ্ৰোতাক শুনিবলৈ সুবিধা দি আহিছে। ৰাজ্যখনৰ যুৱ শিল্পী সকলৰ প্ৰতিভা বিকাশত কেন্দ্ৰটোৱে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা লৈ আহিছে। অসমৰ আগশাৰীৰ কণ্ঠশিল্পী যেনে [[ভূপেন হাজৰিকা]], [[খগেন মহন্ত]], [[অৰ্চনা মহন্ত]], [[বীৰেন্দ্ৰনাথ দত্ত]], [[দিলীপ শৰ্মা]], [[সুদক্ষিনা শৰ্মা]], [[দিপালী বৰঠাকুৰ]], [[ৰামেশ্বৰ পাঠক]], [[জয়ন্ত হাজৰিকা]], [[চাৰু গোহাঁই]], [[অপূৰ্ব বেজবৰুৱা]], [[পুলক বেনাৰ্জী]], [[অণিমা চৌধুৰী]], [[প্ৰতিমা বৰুৱা পাণ্ডে]], [[ডলী ঘোষ]] আদিয়ে আকাশবাণীত গীত পৰিৱেশন কৰি জনতাৰ কাষ চাপিব পাৰিছিল। সেইসময়ত এইচ. এম. ভি. কোম্পানীয়ে আকাশবাণীত জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰা শিল্পী সকলৰ ৰেকৰ্ড উলিয়াইছিল। বৰ্তমান সময়তো আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে সংগীতৰ অনুষ্ঠানসমূহ সুকলমে চলাই আছে। ===নাট্যানুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটীৰ অতি জনপ্ৰিয় অনুষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত নাটকৰ অনুষ্ঠানটি অন্যতম। ১৯৪৮ চনৰ ৬ জুলাইত কেন্দ্ৰটোৱে প্ৰথমখন নাট [[সত্যপ্ৰসাদ বৰুৱা]]ৰ “ধৰালৈ যিদিনা নামিব সৰগ’’ প্ৰচাৰ কৰে।<ref name="দৈনিক">{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/spd.asp?id=2017/apr2317/BigPage16.jpg | title=৬৯তম বৰ্ষত আকাশবাণী গুৱাহাটী | date=২৩ এপ্ৰিল্, ২০১৭ | agency=দৈনিক অসম | accessdate=20 April 2020 | author=কমল কুমাৰ ভাগৱতী }}{{Dead link|date=September 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> এসময়ত প্ৰতি সপ্তাহৰ দেওবাৰে দুপৰীয়া আৰু বুধবাৰে নিশা আঠ বজাত আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই নিয়মীয়াকৈ নাট পৰিৱেশন কৰিছিল। পিছলৈ সোমবাৰে নিশাও নাট প্ৰচাৰ কৰা হয়। আকাশবাণী গুৱাহাটীয়ে প্ৰচাৰ কৰা আন কেইখনমান জনপ্ৰিয় নাট হ’ল- ভোগজৰা, গোৱৰ্ধন চৰিত, দেউতা, ঘৰত কোন আছে, সুৰংগৰ শেষত, ঘিনাই সাতোলাৰ ইতিবৃত্ত, বাঈগচাহেব, চিৰাজুদ্দৌলা, অথেল’, শিপা আদি। বৰ্তমান এফ. এম. মহাবাহুত প্ৰচাৰ হোৱা নাটশালা নামৰ অনুষ্ঠানটিত নিতৌ এখন নাট প্ৰচাৰ কৰা হয়। ২০২০ চনৰ ১ জানুৱাৰীৰ পৰা ’জাল’ নাটখনেৰে এই কাৰ্যক্ৰমৰ আৰম্ভণি কৰা হৈছে।<ref>{{cite news | url=https://www.asomiyapratidin.in/guwahati-all-india-radio-press-meet-new-drama-broadcast-schedule/ | title=আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ নৱ বৰ্ষৰ উপহাৰ, এতিয়াৰে পৰা দৈনিক শ্ৰোতাই শুনিবলৈ পাব নাটক, VIDEO | date=৩১ ডিছেম্বৰ, ২০১৯ | agency=অসমীয়া প্ৰতিদিন | accessdate=20 April 2020 | archivedate=26 May 2021 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210526214049/https://www.asomiyapratidin.in/guwahati-all-india-radio-press-meet-new-drama-broadcast-schedule/ | deadurl=yes }}</ref> ===উল্লেখযোগ্য অনুষ্ঠান=== আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰই প্ৰতি দেওবাৰে ৰাতিপুৱা শিশুৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰা অকণিৰ মেল অনুষ্ঠানটি অতি ব্যতিক্ৰম অনুষ্ঠান। শিশুসকলৰ মনোৰঞ্জন আৰু মানসিক উৎকৰ্ষ সাধনৰ বাবে এই অনুষ্ঠানটি প্ৰচাৰ কৰা হয়। এই অনুষ্ঠানত শিকোৱা “মা আমি শদিযালৈ যামে’’, “অ’ তুলতুল অ’ বুলবুল’’ আদি গীতে ৰাজ্যজুৰি জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হয়। মহিলাসকলৰ বাবে প্ৰচাৰ কৰা আইদেউৰ বুলনি অনুষ্ঠানটি কেন্দ্ৰটোৰ আন এক উৎকৃষ্ট অনুষ্ঠান। মহিলাসকলক শিক্ষিত সজাগ কৰিবলৈ প্ৰচাৰ কৰা এই অনুষ্ঠানটি অতি জনপ্ৰিয়। তদুপৰি কৃষি দৰ্শন, যুৱবাণী, নিয়োগ বাৰ্তা, আঞ্চলিক বাতৰি, খেতিৰ দিহা, সমিধান, এই মাহৰ অতিথি আদিও কেন্দ্ৰটোৰ দ্বাৰা প্ৰচাৰিত উল্লেখ্যযোগ্য অনুষ্ঠান। ==এফ. এম. মহাবাহু== এফ. এম. চেনেলৰ জনপ্ৰিয়তালৈ লক্ষ্য ৰাখি ২০১৯ চনৰ ৮ আগষ্টৰ পৰা আকাশবাণীৰ অধীনত ১০ কিলোৱাট ক্ষমতাৰ এফ. এম. মহাবাহু নামৰ চেনেলৰ সম্প্ৰচাৰণ আৰম্ভ হয়।<ref>{{cite news | url=https://www.etvbharat.com/assamese/assam/state/kamrup-metropolitan/akashbani-ghy-launch-fm-station/assam20190808025221673 | title=আকাশবাণী গুৱাহাটীত নৱ-সংযোজন | date=৮ আগষ্ট, ২০১৯ | accessdate=20 April 2020}}</ref> আকাশবাণীৰ ঘোষক-ঘোষিকাসকলক ইয়াৰ বাবে তিনিদিনীয়া অনুশীলনী দিয়া হয়। বৰ্তমান ১০১.৬ মেগাহাৰ্জত প্ৰচাৰ হোৱা চেনেলটোত আকাশবাণীৰ সকলো অনুষ্ঠানৰ লগতে আপোনাৰ বাবে এই গীত, বন্দো কি ছন্দেৰে, ৰূপা সজ্জা, আখলৰ দিহা, অৰঙে-দৰঙে আদি সুকীয়া অনুষ্ঠানো প্ৰচাৰিত হয়। এই চেনেলটি এয়াৰ লাইভ মোবাইল এপতো উপলব্ধ।<ref>{{cite news | url=http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=aug0819/city053 | date=৫ আগষ্ট, ২০১৯ | agency=দ্য আছাম ট্ৰিবিউন | accessdate=20 April 2020 | title=আৰ্কাইভ কপি | archivedate=8 August 2019 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20190808131841/http://www.assamtribune.com/scripts/detailsnew.asp?id=aug0819%2Fcity053 | deadurl=yes }}</ref> ==অনলাইনত শুনক== *[https://onlineradiofm.in/stations/all-india-radio-air-assamese আকাশবাণী গুৱাহাটী] *[https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-mahabahu আকাশবাণী গুৱাহাটী মহাবাহু] *[https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-pragjyotishpur আকাশবাণী গুৱাহাটী-প্ৰাগজ্যোতিষপুৰ] ===লগতে চাওক=== *[https://as.wikipedia.org/wiki/অসমৰ_ৱেবছাইটসমূহৰ_তালিকা#অনলাইন_ৰেডিঅ'_চেনেল অসমৰ সকলো ৰেডিঅ' ষ্টেচন] ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{reflist}} ==লগতে চাওক== *[[আকাশবাণী]] ==বাহ্যিক সংযোগ== * [http://airguwahati.gov.in/air-guwahati-a-morning.asp| আকাশবাণী গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ কাৰ্যক্ৰমণিকা]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://airguwahati.gov.in/directors-air-guwahati.asp| আকাশবাণী গুৱাহাটীৰ কেন্দ্ৰ পৰিচালক সকলৰ তালিকা]{{Dead link|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰচাৰ মাধ্যম]] [[শ্ৰেণী:গুৱাহাটী]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] 20w708fubpib0jz5a34sq2mi5up4s4c 1 70130 638758 274169 2026-09-26T15:32:28Z AjayDas 12623 পৃষ্ঠা [[বাৰ্তা:অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক]]ৰ পৰা [[বাৰ্তা:অসম গ্ৰামীণ বেংক]]লৈ AjayDasয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 274169 wikitext text/x-wiki {{talk page}} 6tx7okk704dvcdogzsm439lnemg7ab0 0 100406 638997 525875 2026-09-27T11:11:51Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 638997 wikitext text/x-wiki [[Image:Drukair Airbus A319 at Paro Airport No1.jpg|right|thumb|300px| পাৰো বিমান বন্দৰত ড্ৰুক বিমান A319]] '''ভূটানৰ পৰ্যটন''' ({{lang-en| Tourism in Bhutan}})ক্ষেত্ৰ আৰম্ভ হৈছিল ১৯৭৪ চনত, যেতিয়া ভূটান চৰকাৰে ৰাজহ সংগ্ৰহ আৰু ভূটানৰ অনন্য সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰাক বহিৰ্জগতৰ আগত প্ৰচাৰৰ উদ্দেশ্যে তেতিয়ালৈকে বহিৰ্বিশ্বৰ সৈতে বিচ্ছিন্ন দেশখন বিদেশীৰ বাবে মুকলি কৰি দিছিল। ১৯৭৪ চনত মুঠ ২৮৭ জন পৰ্যটকে ভূটান ৰাজ্য ভ্ৰমণ কৰিছিল। ১৯৯২ চনত ভূটান ভ্ৰমণলৈ অহা পৰ্যটকৰ সংখ্যা ২,৮৫০ লৈ বৃদ্ধি পায় আৰু ১৯৯৯ চনত নাটকীয়ভাৱে ৭,১৫৮ লৈ বৃদ্ধি পায়।<ref name="Digital himalaya">{{cite web |author= Dorji, Tandi |url= http://www.thlib.org/static/reprints/jbs/JBS_03_01_03.pdf |title= Sustainability of Tourism in Bhutan |publisher= Digital Himalaya |access-date= August 10, 2008 |archivedate= February 6, 2011 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20110206041810/http://www.thlib.org/static/reprints/jbs/JBS_03_01_03.pdf |deadurl= yes }}</ref> ১৯৮০ চনৰ শেষৰ ফালে পৰ্যটনৰ বাৰ্ষিক ৰাজহে ২০ লাখ মাৰ্কিন ডলাৰৰ ওপৰত অৰিহণা যোগাইছিল। বিদেশীৰ বাবে মুকলি কৰিছিল যদিও ভূটান চৰকাৰে ভূটানৰ অনন্য আৰু কাৰ্যতঃ অক্ষত ভূ-প্ৰকৃতি আৰু সংস্কৃতিৰ ওপৰত পৰ্যটনে কি প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে সেই বিষয়ে তীব্ৰভাৱে সচেতন আছিল। সেই অনুসৰি তেওঁলোকে আৰম্ভণিৰে পৰাই পৰ্যটকৰ কাৰ্যকলাপৰ মাত্ৰা সীমিত কৰি ৰাখিছে, উচ্চমানৰ পৰ্যটকক অগ্ৰাধিকাৰ দিছে। প্ৰথম অৱস্থাত এই নীতিক “উচ্চ মান, কম আয়তন’’ৰ<ref>[https://kuenselonline.com/high-value-low-volume/ High Value Low Volume] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201021050307/https://kuenselonline.com/high-value-low-volume/ |date=2020-10-21 }}. KuenselOnline (2015-08-21). Retrieved on 2020-07-28.</ref>পৰ্যটন ৰখা হৈছিল৷ ২০০৮ চনত ইয়াৰ নাম সলনি কৰা হয় “উচ্চ মূল্য, কম প্ৰভাৱ’’, “এটা সূক্ষ্ম কিন্তু উল্লেখযোগ্য পৰিৱৰ্তন’’। কম সংখ্যক দৰ্শনাৰ্থীৰ জৰিয়তে কম প্ৰভাৱ নিশ্চিত হোৱাত ভূটান ভ্ৰমণ কৰিবলৈ ভ্ৰমণকাৰী বিত্তশালী হোৱাটো এক প্ৰয়োজনীয়তা,<ref name="wealthy tourists">Kent Schroeder, Politics of Gross National Happiness: Governance and Development in Bhutan, Cham (Switzerland): Palgrave Macmillan, 2018, 54–55.</ref> যিয়ে সমালোচনাৰ সুৰুঙা এৰি দিছে আৰু “উচ্চ মূল্যৰ পৰ্যটক’’ হ’বলৈ ধনী হ’ব লাগিব নেকি বুলি প্ৰশ্ন উত্থাপিত কৰিছে৷<ref> {{cite book | last1 = Schroeder | first1 = Kent | chapter = The Last Shangri-La? | title = Politics of Gross National Happiness: Governance and Development in Bhutan | url = https://books.google.com/books?id=LXo4DwAAQBAJ | location = Cham (Zug) | publisher = Springer | publication-date = 2017 | page = 55 | isbn = 9783319653884 | access-date = 25 January 2020 | quote = To drive increased tourism revenues, the earlier approach of 'high value, low volume' was replaced by 'high value, low impact'. This represented a subtle but significant shift. }}</ref> পৰ্যটকৰ বাবে প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰতিদিনে ২০০ মাৰ্কিন ডলাৰ মাচুল আৰোপ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |last=Yeginsu |first=Ceylan |date=2022-07-05 |title=Famous for Happiness, and Limits on Tourism, Bhutan Will Triple Fees to Visit |language=en-US |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2022/07/05/travel/bhutan-tourism.html |access-date=2023-02-18 |issn=0362-4331}}</ref> ২০০৫ চনত “বহনক্ষম পৰ্যটন উন্নয়ন কৌশল’’ নামৰ এখন নথিত “ভূটানক ধনী বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে আকৰ্ষণীয় যোগ্য গন্তব্যস্থান হিচাপে প্ৰচাৰ কৰিবলৈ দেশৰ সংস্কৃতি আৰু পৰিৱেশ ব্যৱহাৰ কৰি পৰ্যটকৰ সংখ্যা বৃদ্ধিৰ ওপৰত অধিক গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল’’।<ref> Kent Schroeder, ''Politics of Gross National Happiness: Governance and Development in Bhutan'', Cham (Switzerland): Palgrave Macmillan, 2018, 54–55. </ref> ভূটানৰ ৰাজধানী থিম্ফুত পৰ্যটনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ কেন্দ্ৰসমূহ হৈছে থিম্ফু, পশ্চিমৰ পাৰো চহৰ, টকছাং, পাৰোৰ পৰা দেখা পোৱা ''টাইগাৰ নেষ্ট'' আদি৷ টাইগাৰ নেষ্ট বৌদ্ধ ধৰ্মাৱলম্বীসকলৰ বাবে পৱিত্ৰ। মন্দিৰৰ ভিতৰত আছে এটা গুহা, য’ত বৌদ্ধ ধৰ্ম প্ৰচাৰৰ উদ্দেশ্যে ভূটানলৈ অহা বৌদ্ধ ধৰ্মগুৰুৱে ৯০ দিন ধ্যান কৰিছিল। হাজাৰ বছৰৰো অধিক আগৰে পৰা মন্দিৰটো পাহাৰৰ গাত আছে। ==ভূটানৰ ভ্ৰমণ== [[File:New_Hindu_Temple_Thimphu.jpg|thumb|হিন্দু ধৰ্মাৱলম্বীসকলৰ মন্দিৰ, থিম্ফু]] ভূটান চৰকাৰে ১৯৯১ চনৰ অক্টোবৰ মাহত “ভূটান পৰ্যটন নিগম’’(বিটিচি)ক ব্যক্তিগতকৰণ কৰি ব্যক্তিগত খণ্ডৰ বিনিয়োগ আৰু কাৰ্যকলাপৰ সুবিধা কৰি দিয়ে। ফলত ২০১৮ চনলৈকে দেশখনত ৭৫টাতকৈও অধিক অনুজ্ঞাপত্ৰপ্ৰাপ্ত পৰ্যটন কোম্পানীয়ে কাম কৰে।<ref name="Digital himalaya"/> পূৰ্বতে সকলো পৰ্যটকে (গোট বা ব্যক্তিগত) পৰিকল্পিত, প্ৰিপেইড, গাইড পেকেজ-ট্যুৰ বা কাষ্টম-ডিজাইন কৰা ট্ৰেভেল-প্ৰগ্ৰেম অনুসৰি যাত্ৰা কৰিবলগীয়া হৈছিল। সম্ভাৱ্য পৰ্যটকসকলে চৰকাৰীভাৱে অনুমোদিত ট্যুৰ অপাৰেটৰৰ জৰিয়তে পোনপটীয়াকৈ বা বহিঃৰাজ্যৰ এজেণ্টৰ জৰিয়তে ব্যৱস্থা কৰিবলগীয়া হৈছিল। ==ভিছা== ২০২২ চনৰ জুন মাহত ভূটানৰ পৰ্যটন নীতি আৰু অধিক সংশোধন কৰি ইয়াৰ ‘উচ্চ মূল্য, কম পৰিমাণ’ নীতি বজাই ৰখা হয় আৰু ভূটানলৈ ভিছা লাভ কৰিবলৈ সকলো বিদেশী লোকে প্ৰতি নিশাৰ বাবে বহনক্ষম উন্নয়ন মাচুল<ref>{{cite news |title=Bhutan set to raise SDF to 200 USD |url=https://www.dailybhutan.com/article/bhutan-set-to-raise-sdf-to-200-usd |access-date=6 October 2022 |work=Daily Bhutan}}</ref> হিচাপে ২০০ মাৰ্কিন ডলাৰ দিবলগীয়া হয়, আনহাতে ভাৰতীয় নাগৰিকে অনুমতি পত্ৰ লাভ কৰিবলৈ ১২০০ দিবলগীয়া হয়। ২০২৩ চনৰ আগষ্টৰ পৰা আৰম্ভ কৰি এছডিএফ ১০০ ডলাৰলৈ হ্ৰাস পায়, আনহাতে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এই ধনৰাশি একেই থাকে।<ref>{{Cite web |last=Ahuja |first=Bhawna |date=27 August 2023 |title=Enhancing Bhutan's Tourism Sector: Strategies for Success |url=https://www.indrastra.com/2023/08/enhancing-bhutans-tourism-sector.html |url-status=live |access-date=2023-11-28 |website=IndraStra Global |language=en |issn=2381-3652}}</ref> অৱশ্যে যাত্ৰীসকলে এতিয়া দেশ ভ্ৰমণৰ সময়ত নিজৰ থকাৰ ব্যৱস্থা আৰু ভ্ৰমণসূচী নিজে ব্যৱস্থা কৰিব পাৰিব। ভূটানৰ আপডেট কৰা ভিছা নীতিৰ ভিত্তিত ভূটান ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে প্ৰায় সকলো পৰ্যটকে নিজৰ ভিছা বা অনুমতিৰ<ref>{{cite web |title=Planning YOUR TRIP to Bhutan |url=https://bhutan.travel/faqs#planning-your-trip |website=Tourism Council of Bhutan |publisher=Tourism Council of Bhutan}}</ref> পূৰ্ব-ব্যৱস্থা কৰিব লাগিব ==বিমান পৰিবহন== [[File:Paro day 1-58 (8202279871).jpg|thumb|পাৰো আন্তৰ্জাতিক বিমান বন্দৰ]] ২০১১ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ভূটান এয়াৰলাইন্সৰ প্ৰৱৰ্তনৰ দ্বাৰা ভূটানৰ বিমান উদ্যোগটো মুক্ত হোৱালৈকে।<ref>[http://www.bhutanairlines.bt/about-us/corporate-profile/our-story] </ref> ১৯৮১ চনত প্ৰতিষ্ঠা হোৱা ড্ৰুক এয়াৰ লাইনচৰ বিমানেই আছিল ভূটানত বিমান চলাচল কৰা একমাত্ৰ বিমান সংস্থা আছিল,<ref>{{cite web |title=About Drukair |url=https://www.drukair.com.sg/about-drukair/about-drukair-corporation-ltd/ |website=Drukair Singapore office |publisher=Drukair |access-date=6 October 2022}}</ref> ==পৰ্যটকৰ আগমন== [[Image:Taktshang2.jpg|thumb|right|200px| পাৰোৰ টকছাং মনেষ্ট্ৰী ]] ২০১৯ চনলৈকে দেশত সৰ্বাধিক পৰ্যটকৰ সংখ্যা আছিল, ৩ লাখ ১৫ হাজাৰতকৈ অধিক লোক। বিশেষকৈ ভাৰত, থাইলেণ্ড, ভিয়েটনাম, ফিলিপাইনছ, অষ্ট্ৰেলিয়া, জাপান, চীন, ছিংগাপুৰ, বাংলাদেশ, মালয়েছিয়া আৰু দক্ষিণ কোৰিয়াৰ পৰ্যটকক এছিয়া-পেচিফিক বজাৰে এই বৃদ্ধিত অৰিহণা যোগাইছে৷ পশ্চিমীয়া বজাৰসমূহো বৃদ্ধি পাইছে, বিশেষকৈ আমেৰিকা, যুক্তৰাজ্য, জাৰ্মানী আৰু ফ্ৰান্সৰ আদিৰ পৰা।<ref>{{cite web |title=Bhutan Tourism Monitor |url=https://www.tourism.gov.bt/resources/annual-reports |website=Tourism Council of Bhutan |publisher=Tourism Council of Bhutan |access-date=6 October 2022 |archivedate=12 June 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612184532/https://www.tourism.gov.bt/resources/annual-reports |deadurl=yes }}</ref> হ্ৰস্বম্যাদী ভিত্তিত ভূটানলৈ অহা অধিকাংশ দৰ্শনাৰ্থী আছিল তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ:<ref>Tourism Council of Bhutan (2014) [http://www.abto.org.bt/wp-content/uploads/2014/06/BTM-2013.pdf BHUTAN TOURISM MONITOR. Annual Report 2013] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191115164659/http://www.abto.org.bt/wp-content/uploads/2014/06/BTM-2013.pdf |date=2019-11-15 }}.</ref><ref>Tourism Council of Bhutan (2016) {{cite web |title=BHUTAN TOURISM MONITOR. Annual Report 2015 |url=http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_052016_btm-2015.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20181009015240/http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_052016_btm-2015.pdf |archive-date=2018-10-09 |access-date=2016-06-17 |archivedate=2018-10-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181009015240/http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_052016_btm-2015.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>Tourism Council of Bhutan (2017) {{cite web |title=BHUTAN TOURISM MONITOR. Annual Report 2016 |url=http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_041217_bhutan-tourism-monitor-2016.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170712175845/http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_041217_bhutan-tourism-monitor-2016.pdf |archive-date=2017-07-12 |access-date=2017-05-30 |archivedate=2017-07-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170712175845/http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_041217_bhutan-tourism-monitor-2016.pdf |deadurl=yes }}</ref> {| class="wikitable sortable" ! স্থান || দেশ বা ঠাইৰ নাম || ২০১৯ || ২০১৮ || ২০১৭ || ২০১৬ || ২০১৫ || ২০১৪ || ২০১৩ || ২০১২ |- | 1 || {{flag|India}} || ২৩০,৩৮১ || ১৯১,৮৩৬ || ১৭২,৭৫১ || ১১৪,৩০১ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 2 || {{flag|Bangladesh}} || ১৩,০১৬ || ১০৪৫০ || ১০৫৩৬ || ৭,৭৫৩ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 3 || {{flag|United States}} || ১১,৭০৭ || ১০,৫৬১ || ৯,২২০ || ৭,২৯২ || ৭,১৩৭ || ৭,২৯১ || ৬,৯৯৭ || ৬,১০২ |- | 4 || {{flag|China}} || ৭,৫৬৪ || ৬,৮৭৮ || ৬,৪২১ || ৯,২০৮ || ৯,৩৯৯ || ৮,১১১ || ৪,৮২৭ || ৩,৮১৬ |- <!-- | 5 || {{flag|South Korea}} || ৯৯৮ || ৬,০৪৮ || ১,০৩৫ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |--> | 5 || {{flag|Singapore}} || ৪,৭৪৪ || ৩,৮৮৬ || ৪,১২৯ || ৩,০১৫ || ২,৫৮৭ || ১,৭২০ || ২,০৫১ |- | 6 || {{flag|United Kingdom}} || ৪,২৪১ || ৩,৫৮৫ ||৩,২৪৬ || ৩,১২৪ || ২,৯৫৮ || ২,৬৮০ || ২,৩০৯ || ২,৪৯১ |- | 7 || {{flag|Thailand}} || ৪,০৮৬ || ৩,৮৮৬ || ৪,০৪৭ || ৪,১৭৭ || ৩,৭৭৮ || ১২,১০৫ || ৩,৫২৭ ||৩,৬১৭ |- | 8 || {{flag|Germany}} || ৩,৩৭৫ || ৩,৪২২ || ২,৯৭০ || ২,২৯৭ || ২,৪৯৮ || ২,৯৭১ || ২,৭৭০ || ২,৮৯৫ |- | 9 || {{flag|Australia}} || ৩,১৫৩ || ২,৭৩৯ ||২,২৪৯ || ১,৮১৮ || ১,৮৩৩ || ২,০৩৭ ||২,০৬২ || ১,৯৫০ |- | 10 || {{flag|Japan}} || ৩,০১০ || ২,৬৭৪ || ২,৭৪৪ || ৪,৮৩৩ || ২,৪৩৭ || ২,৭০৭ || ৪,০৩৫ || ৭,০২৯ |- | 11 || {{flag|Malaysia}} || ২,৭৬১ || ৩,১৪০ || ২,৯৫৬ || ১,৯৬৭ || ১,৫৪৬ || ২,০৬৭ || ২,০৫৪ || ১,৩১২ |- | 12 || {{flag|Vietnam}} || 2,072 || 1,961 || 1,423 || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 13 || {{flag|France}} || ১,৯৫৩ || ১,৭৭৩ || ১,৫৪৫ || ১,৫০১ || ১,৫৬৩ || ১,৬৩৬ || ১,৫৭২ || ১,৮৬৩ |- | 14 || {{flag|Philippines}} || ১,৯১২ || ১,০৮৯ || ১,১০১ || {{n/a}} || |- | 15 || {{flag|Canada}} || ১,৮৭০ || ১,৮০৭ || ১,৫২৪ || ১,১১০ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 16 || {{flag|Spain}} || ১,৬৫৯ || ১,৩৯৭ || ১,১৪২ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 17 || {{flag|Taiwan}} || {{n/a}} || ১,৪৯৬ || ১,৪৯১ || ১,৮১২ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 18 || {{flag|Switzerland}} || {{n/a}}|| ১,৩৭৯ || ১,৩৫২ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 19 || {{flag|Italy}} || {{n/a}} || ১,২২৯ || ৯৭৮ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 20 || {{flag|Indonesia}} || {{n/a}}|| ১,০৩৩ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 21 || {{flag|Netherlands}} || {{n/a}} || ৭৫৭ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | || অন্য || ২০,০০৭ || || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | || '''মুঠ''' || ৩১৫,৫৯৯ || ২৭৪,০৯৭ || ২৩৭,৫২৯ || ২০৯,৫৭০ || ১৫৫,১২১ || ১৩৩,৪৮০ || ১১৬,২০৯ || ১০৫,৪০৭ |} ==ইউনেস্ক’ৰ সাম্ভাব্য তালিকা== ২০১২ চনত ভূটানে আনুষ্ঠানিকভাৱে নিজৰ দৰ্শনীয় স্থানসমূহ ইউনেস্ক’ৰ বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰৰ তালিকাভুক্ত কৰে। ভূটানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে নিজৰ ঠাইসমূহ ভৱিষ্যতে অন্তৰ্ভুক্তিৰ বাবে সংস্থাটোৰ অধীনত তালিকাভুক্ত কৰিছিল। সমগ্ৰ দেশতে আঠটা স্থান তালিকাভুক্ত কৰা হৈছিল।<ref>[https://whc.unesco.org/en/statesparties/bt/ Bhutan]. UNESCO World Heritage Centre. Retrieved on 2020-07-28.</ref> ==তথ্য সূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভূটান]] [[শ্ৰেণী:পৰ্যটন]] [[শ্ৰেণী:ভিছা]] cwoa8emxvm0qmi3ro9sdtfwds73n1hx 639002 638997 2026-09-27T11:13:48Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 639002 wikitext text/x-wiki [[Image:Drukair Airbus A319 at Paro Airport No1.jpg|right|thumb|300px| পাৰো বিমান বন্দৰত ড্ৰুক বিমান A319]] '''ভূটানৰ পৰ্যটন''' ({{lang-en| Tourism in Bhutan}})ক্ষেত্ৰ আৰম্ভ হৈছিল ১৯৭৪ চনত, যেতিয়া ভূটান চৰকাৰে ৰাজহ সংগ্ৰহ আৰু ভূটানৰ অনন্য সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰাক বহিৰ্জগতৰ আগত প্ৰচাৰৰ উদ্দেশ্যে তেতিয়ালৈকে বহিৰ্বিশ্বৰ সৈতে বিচ্ছিন্ন দেশখন বিদেশীৰ বাবে মুকলি কৰি দিছিল। ১৯৭৪ চনত মুঠ ২৮৭ জন পৰ্যটকে ভূটান ৰাজ্য ভ্ৰমণ কৰিছিল। ১৯৯২ চনত ভূটান ভ্ৰমণলৈ অহা পৰ্যটকৰ সংখ্যা ২,৮৫০ লৈ বৃদ্ধি পায় আৰু ১৯৯৯ চনত নাটকীয়ভাৱে ৭,১৫৮ লৈ বৃদ্ধি পায়।<ref name="Digital himalaya">{{cite web |author= Dorji, Tandi |url= http://www.thlib.org/static/reprints/jbs/JBS_03_01_03.pdf |title= Sustainability of Tourism in Bhutan |publisher= Digital Himalaya |access-date= August 10, 2008 |archivedate= February 6, 2011 |archiveurl= https://web.archive.org/web/20110206041810/http://www.thlib.org/static/reprints/jbs/JBS_03_01_03.pdf |deadurl= yes }}</ref> ১৯৮০ চনৰ শেষৰ ফালে পৰ্যটনৰ বাৰ্ষিক ৰাজহে ২০ লাখ মাৰ্কিন ডলাৰৰ ওপৰত অৰিহণা যোগাইছিল। বিদেশীৰ বাবে মুকলি কৰিছিল যদিও ভূটান চৰকাৰে ভূটানৰ অনন্য আৰু কাৰ্যতঃ অক্ষত ভূ-প্ৰকৃতি আৰু সংস্কৃতিৰ ওপৰত পৰ্যটনে কি প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে সেই বিষয়ে তীব্ৰভাৱে সচেতন আছিল। সেই অনুসৰি তেওঁলোকে আৰম্ভণিৰে পৰাই পৰ্যটকৰ কাৰ্যকলাপৰ মাত্ৰা সীমিত কৰি ৰাখিছে, উচ্চমানৰ পৰ্যটকক অগ্ৰাধিকাৰ দিছে। প্ৰথম অৱস্থাত এই নীতিক “উচ্চ মান, কম আয়তন’’ৰ<ref>[https://kuenselonline.com/high-value-low-volume/ High Value Low Volume] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201021050307/https://kuenselonline.com/high-value-low-volume/ |date=2020-10-21 }}. KuenselOnline (2015-08-21). Retrieved on 2020-07-28.</ref>পৰ্যটন ৰখা হৈছিল৷ ২০০৮ চনত ইয়াৰ নাম সলনি কৰা হয় “উচ্চ মূল্য, কম প্ৰভাৱ’’, “এটা সূক্ষ্ম কিন্তু উল্লেখযোগ্য পৰিৱৰ্তন’’। কম সংখ্যক দৰ্শনাৰ্থীৰ জৰিয়তে কম প্ৰভাৱ নিশ্চিত হোৱাত ভূটান ভ্ৰমণ কৰিবলৈ ভ্ৰমণকাৰী বিত্তশালী হোৱাটো এক প্ৰয়োজনীয়তা,<ref name="wealthy tourists">Kent Schroeder, Politics of Gross National Happiness: Governance and Development in Bhutan, Cham (Switzerland): Palgrave Macmillan, 2018, 54–55.</ref> যিয়ে সমালোচনাৰ সুৰুঙা এৰি দিছে আৰু “উচ্চ মূল্যৰ পৰ্যটক’’ হ’বলৈ ধনী হ’ব লাগিব নেকি বুলি প্ৰশ্ন উত্থাপিত কৰিছে৷<ref> {{cite book | last1 = Schroeder | first1 = Kent | chapter = The Last Shangri-La? | title = Politics of Gross National Happiness: Governance and Development in Bhutan | url = https://books.google.com/books?id=LXo4DwAAQBAJ | location = Cham (Zug) | publisher = Springer | publication-date = 2017 | page = 55 | isbn = 9783319653884 | access-date = 25 January 2020 | quote = To drive increased tourism revenues, the earlier approach of 'high value, low volume' was replaced by 'high value, low impact'. This represented a subtle but significant shift. }}</ref> পৰ্যটকৰ বাবে প্ৰতিজন ব্যক্তিৰ বাবে প্ৰতিদিনে ২০০ মাৰ্কিন ডলাৰ মাচুল আৰোপ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |last=Yeginsu |first=Ceylan |date=2022-07-05 |title=Famous for Happiness, and Limits on Tourism, Bhutan Will Triple Fees to Visit |language=en-US |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2022/07/05/travel/bhutan-tourism.html |access-date=2023-02-18 |issn=0362-4331}}</ref> ২০০৫ চনত “বহনক্ষম পৰ্যটন উন্নয়ন কৌশল’’ নামৰ এখন নথিত “ভূটানক ধনী বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে আকৰ্ষণীয় যোগ্য গন্তব্যস্থান হিচাপে প্ৰচাৰ কৰিবলৈ দেশৰ সংস্কৃতি আৰু পৰিৱেশ ব্যৱহাৰ কৰি পৰ্যটকৰ সংখ্যা বৃদ্ধিৰ ওপৰত অধিক গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল’’।<ref> Kent Schroeder, ''Politics of Gross National Happiness: Governance and Development in Bhutan'', Cham (Switzerland): Palgrave Macmillan, 2018, 54–55. </ref> ভূটানৰ ৰাজধানী থিম্ফুত পৰ্যটনৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ কেন্দ্ৰসমূহ হৈছে থিম্ফু, পশ্চিমৰ পাৰো চহৰ, টকছাং, পাৰোৰ পৰা দেখা পোৱা ''টাইগাৰ নেষ্ট'' আদি৷ টাইগাৰ নেষ্ট বৌদ্ধ ধৰ্মাৱলম্বীসকলৰ বাবে পৱিত্ৰ। মন্দিৰৰ ভিতৰত আছে এটা গুহা, য’ত বৌদ্ধ ধৰ্ম প্ৰচাৰৰ উদ্দেশ্যে ভূটানলৈ অহা বৌদ্ধ ধৰ্মগুৰুৱে ৯০ দিন ধ্যান কৰিছিল। হাজাৰ বছৰৰো অধিক আগৰে পৰা মন্দিৰটো পাহাৰৰ গাত আছে। ==ভূটানৰ ভ্ৰমণ== [[File:New_Hindu_Temple_Thimphu.jpg|thumb|হিন্দু ধৰ্মাৱলম্বীসকলৰ মন্দিৰ, থিম্ফু]] ভূটান চৰকাৰে ১৯৯১ চনৰ অক্টোবৰ মাহত “ভূটান পৰ্যটন নিগম’’(বিটিচি)ক ব্যক্তিগতকৰণ কৰি ব্যক্তিগত খণ্ডৰ বিনিয়োগ আৰু কাৰ্যকলাপৰ সুবিধা কৰি দিয়ে। ফলত ২০১৮ চনলৈকে দেশখনত ৭৫টাতকৈও অধিক অনুজ্ঞাপত্ৰপ্ৰাপ্ত পৰ্যটন কোম্পানীয়ে কাম কৰে।<ref name="Digital himalaya"/> পূৰ্বতে সকলো পৰ্যটকে (গোট বা ব্যক্তিগত) পৰিকল্পিত, প্ৰিপেইড, গাইড পেকেজ-ট্যুৰ বা কাষ্টম-ডিজাইন কৰা ট্ৰেভেল-প্ৰগ্ৰেম অনুসৰি যাত্ৰা কৰিবলগীয়া হৈছিল। সম্ভাৱ্য পৰ্যটকসকলে চৰকাৰীভাৱে অনুমোদিত ট্যুৰ অপাৰেটৰৰ জৰিয়তে পোনপটীয়াকৈ বা বহিঃৰাজ্যৰ এজেণ্টৰ জৰিয়তে ব্যৱস্থা কৰিবলগীয়া হৈছিল। ==ভিছা== ২০২২ চনৰ জুন মাহত ভূটানৰ পৰ্যটন নীতি আৰু অধিক সংশোধন কৰি ইয়াৰ ‘উচ্চ মূল্য, কম পৰিমাণ’ নীতি বজাই ৰখা হয় আৰু ভূটানলৈ ভিছা লাভ কৰিবলৈ সকলো বিদেশী লোকে প্ৰতি নিশাৰ বাবে বহনক্ষম উন্নয়ন মাচুল<ref>{{cite news |title=Bhutan set to raise SDF to 200 USD |url=https://www.dailybhutan.com/article/bhutan-set-to-raise-sdf-to-200-usd |access-date=6 October 2022 |work=Daily Bhutan}}</ref> হিচাপে ২০০ মাৰ্কিন ডলাৰ দিবলগীয়া হয়, আনহাতে ভাৰতীয় নাগৰিকে অনুমতি পত্ৰ লাভ কৰিবলৈ ১২০০ দিবলগীয়া হয়। ২০২৩ চনৰ আগষ্টৰ পৰা আৰম্ভ কৰি এছডিএফ ১০০ ডলাৰলৈ হ্ৰাস পায়, আনহাতে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এই ধনৰাশি একেই থাকে।<ref>{{Cite web |last=Ahuja |first=Bhawna |date=27 August 2023 |title=Enhancing Bhutan's Tourism Sector: Strategies for Success |url=https://www.indrastra.com/2023/08/enhancing-bhutans-tourism-sector.html |url-status=live |access-date=2023-11-28 |website=IndraStra Global |language=en |issn=2381-3652}}</ref> অৱশ্যে যাত্ৰীসকলে এতিয়া দেশ ভ্ৰমণৰ সময়ত নিজৰ থকাৰ ব্যৱস্থা আৰু ভ্ৰমণসূচী নিজে ব্যৱস্থা কৰিব পাৰিব। ভূটানৰ আপডেট কৰা ভিছা নীতিৰ ভিত্তিত ভূটান ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে প্ৰায় সকলো পৰ্যটকে নিজৰ ভিছা বা অনুমতিৰ<ref>{{cite web |title=Planning YOUR TRIP to Bhutan |url=https://bhutan.travel/faqs#planning-your-trip |website=Tourism Council of Bhutan |publisher=Tourism Council of Bhutan}}</ref> পূৰ্ব-ব্যৱস্থা কৰিব লাগিব ==বিমান পৰিবহন== [[File:Paro day 1-58 (8202279871).jpg|thumb|পাৰো আন্তৰ্জাতিক বিমান বন্দৰ]] ২০১১ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহত ভূটান এয়াৰলাইন্সৰ প্ৰৱৰ্তনৰ দ্বাৰা ভূটানৰ বিমান উদ্যোগটো মুক্ত হোৱালৈকে।<ref>[http://www.bhutanairlines.bt/about-us/corporate-profile/our-story] </ref> ১৯৮১ চনত প্ৰতিষ্ঠা হোৱা ড্ৰুক এয়াৰ লাইনচৰ বিমানেই আছিল ভূটানত বিমান চলাচল কৰা একমাত্ৰ বিমান সংস্থা আছিল,<ref>{{cite web |title=About Drukair |url=https://www.drukair.com.sg/about-drukair/about-drukair-corporation-ltd/ |website=Drukair Singapore office |publisher=Drukair |access-date=6 October 2022}}</ref> ==পৰ্যটকৰ আগমন== [[Image:Taktshang2.jpg|thumb|right|200px| পাৰোৰ টকছাং মনেষ্ট্ৰী ]] ২০১৯ চনলৈকে দেশত সৰ্বাধিক পৰ্যটকৰ সংখ্যা আছিল, ৩ লাখ ১৫ হাজাৰতকৈ অধিক লোক। বিশেষকৈ ভাৰত, থাইলেণ্ড, ভিয়েটনাম, ফিলিপাইনছ, অষ্ট্ৰেলিয়া, জাপান, চীন, ছিংগাপুৰ, বাংলাদেশ, মালয়েছিয়া আৰু দক্ষিণ কোৰিয়াৰ পৰ্যটকক এছিয়া-পেচিফিক বজাৰে এই বৃদ্ধিত অৰিহণা যোগাইছে৷ পশ্চিমীয়া বজাৰসমূহো বৃদ্ধি পাইছে, বিশেষকৈ আমেৰিকা, যুক্তৰাজ্য, জাৰ্মানী আৰু ফ্ৰান্সৰ আদিৰ পৰা।<ref>{{cite web |title=Bhutan Tourism Monitor |url=https://www.tourism.gov.bt/resources/annual-reports |website=Tourism Council of Bhutan |publisher=Tourism Council of Bhutan |access-date=6 October 2022 |archivedate=12 June 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612184532/https://www.tourism.gov.bt/resources/annual-reports |deadurl=yes }}</ref> হ্ৰস্বম্যাদী ভিত্তিত ভূটানলৈ অহা অধিকাংশ দৰ্শনাৰ্থী আছিল তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ:<ref>Tourism Council of Bhutan (2014) [http://www.abto.org.bt/wp-content/uploads/2014/06/BTM-2013.pdf BHUTAN TOURISM MONITOR. Annual Report 2013] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191115164659/http://www.abto.org.bt/wp-content/uploads/2014/06/BTM-2013.pdf |date=2019-11-15 }}.</ref><ref>Tourism Council of Bhutan (2016) {{cite web |title=BHUTAN TOURISM MONITOR. Annual Report 2015 |url=http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_052016_btm-2015.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20181009015240/http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_052016_btm-2015.pdf |archive-date=2018-10-09 |access-date=2016-06-17 |archivedate=2018-10-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181009015240/http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_052016_btm-2015.pdf |deadurl=yes }}</ref><ref>Tourism Council of Bhutan (2017) {{cite web |title=BHUTAN TOURISM MONITOR. Annual Report 2016 |url=http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_041217_bhutan-tourism-monitor-2016.pdf |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170712175845/http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_041217_bhutan-tourism-monitor-2016.pdf |archive-date=2017-07-12 |access-date=2017-05-30 |archivedate=2017-07-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170712175845/http://tcb.img.ebizity.bt/attachments/tcb_041217_bhutan-tourism-monitor-2016.pdf |deadurl=yes }}</ref> {| class="wikitable sortable" ! স্থান || দেশ বা ঠাইৰ নাম || ২০১৯ || ২০১৮ || ২০১৭ || ২০১৬ || ২০১৫ || ২০১৪ || ২০১৩ || ২০১২ |- | 1 || {{flag|India}} || ২৩০,৩৮১ || ১৯১,৮৩৬ || ১৭২,৭৫১ || ১১৪,৩০১ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 2 || {{flag|Bangladesh}} || ১৩,০১৬ || ১০৪৫০ || ১০৫৩৬ || ৭,৭৫৩ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 3 || {{flag|United States}} || ১১,৭০৭ || ১০,৫৬১ || ৯,২২০ || ৭,২৯২ || ৭,১৩৭ || ৭,২৯১ || ৬,৯৯৭ || ৬,১০২ |- | 4 || {{flag|China}} || ৭,৫৬৪ || ৬,৮৭৮ || ৬,৪২১ || ৯,২০৮ || ৯,৩৯৯ || ৮,১১১ || ৪,৮২৭ || ৩,৮১৬ |- <!-- | 5 || {{flag|South Korea}} || ৯৯৮ || ৬,০৪৮ || ১,০৩৫ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |--> | 5 || {{flag|Singapore}} || ৪,৭৪৪ || ৩,৮৮৬ || ৪,১২৯ || ৩,০১৫ || ২,৫৮৭ || ১,৭২০ || ২,০৫১ |- | 6 || {{flag|United Kingdom}} || ৪,২৪১ || ৩,৫৮৫ ||৩,২৪৬ || ৩,১২৪ || ২,৯৫৮ || ২,৬৮০ || ২,৩০৯ || ২,৪৯১ |- | 7 || {{flag|Thailand}} || ৪,০৮৬ || ৩,৮৮৬ || ৪,০৪৭ || ৪,১৭৭ || ৩,৭৭৮ || ১২,১০৫ || ৩,৫২৭ ||৩,৬১৭ |- | 8 || {{flag|Germany}} || ৩,৩৭৫ || ৩,৪২২ || ২,৯৭০ || ২,২৯৭ || ২,৪৯৮ || ২,৯৭১ || ২,৭৭০ || ২,৮৯৫ |- | 9 || {{flag|Australia}} || ৩,১৫৩ || ২,৭৩৯ ||২,২৪৯ || ১,৮১৮ || ১,৮৩৩ || ২,০৩৭ ||২,০৬২ || ১,৯৫০ |- | 10 || {{flag|Japan}} || ৩,০১০ || ২,৬৭৪ || ২,৭৪৪ || ৪,৮৩৩ || ২,৪৩৭ || ২,৭০৭ || ৪,০৩৫ || ৭,০২৯ |- | 11 || {{flag|Malaysia}} || ২,৭৬১ || ৩,১৪০ || ২,৯৫৬ || ১,৯৬৭ || ১,৫৪৬ || ২,০৬৭ || ২,০৫৪ || ১,৩১২ |- | 12 || {{flag|Vietnam}} || 2,072 || 1,961 || 1,423 || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 13 || {{flag|France}} || ১,৯৫৩ || ১,৭৭৩ || ১,৫৪৫ || ১,৫০১ || ১,৫৬৩ || ১,৬৩৬ || ১,৫৭২ || ১,৮৬৩ |- | 14 || {{flag|Philippines}} || ১,৯১২ || ১,০৮৯ || ১,১০১ || {{n/a}} || |- | 15 || {{flag|Canada}} || ১,৮৭০ || ১,৮০৭ || ১,৫২৪ || ১,১১০ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 16 || {{flag|Spain}} || ১,৬৫৯ || ১,৩৯৭ || ১,১৪২ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 17 || {{flag|Taiwan}} || {{n/a}} || ১,৪৯৬ || ১,৪৯১ || ১,৮১২ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 18 || {{flag|Switzerland}} || {{n/a}}|| ১,৩৭৯ || ১,৩৫২ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 19 || {{flag|Italy}} || {{n/a}} || ১,২২৯ || ৯৭৮ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 20 || {{flag|Indonesia}} || {{n/a}}|| ১,০৩৩ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | 21 || {{flag|Netherlands}} || {{n/a}} || ৭৫৭ || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | || অন্য || ২০,০০৭ || || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} || {{n/a}} |- | || '''মুঠ''' || ৩১৫,৫৯৯ || ২৭৪,০৯৭ || ২৩৭,৫২৯ || ২০৯,৫৭০ || ১৫৫,১২১ || ১৩৩,৪৮০ || ১১৬,২০৯ || ১০৫,৪০৭ |} ==ইউনেস্ক’ৰ সাম্ভাব্য তালিকা== ২০১২ চনত ভূটানে আনুষ্ঠানিকভাৱে নিজৰ দৰ্শনীয় স্থানসমূহ ইউনেস্ক’ৰ বিশ্ব ঐতিহ্য ক্ষেত্ৰৰ তালিকাভুক্ত কৰে। ভূটানে প্ৰথমবাৰৰ বাবে নিজৰ ঠাইসমূহ ভৱিষ্যতে অন্তৰ্ভুক্তিৰ বাবে সংস্থাটোৰ অধীনত তালিকাভুক্ত কৰিছিল। সমগ্ৰ দেশতে আঠটা স্থান তালিকাভুক্ত কৰা হৈছিল।<ref>[https://whc.unesco.org/en/statesparties/bt/ Bhutan]. UNESCO World Heritage Centre. Retrieved on 2020-07-28.</ref> ==তথ্য সূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভূটান]] [[শ্ৰেণী:পৰ্যটন]] 0d970hqt1sj402hyso2ki66zpgg19ux 0 103807 638793 542507 2026-09-26T17:33:27Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638793 wikitext text/x-wiki {| class="infobox" ! colspan="2" class="infobox-above" style="background-color: #FFC569;" |ৰোহিনী |- | colspan="2" class="infobox-image" |<br />[[File:ChandraRohini.jpg|frameless]]<div class="infobox-caption">চন্দ্ৰ আৰু ৰোহিনী</div> |- ! class="infobox-label" scope="row" |স্বীকৃতি | class="infobox-data" |[[Devi|দেৱী]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |বাসস্থান | class="infobox-data" |চন্দ্ৰলোক |- ! colspan="2" class="infobox-header" style="background-color: #FFC569;" |ব্যক্তিগত তথ্য |- ! class="infobox-label" scope="row" |পিতৃ-মাতৃ | class="infobox-data" |<templatestyles src="Plainlist/styles.css"></templatestyles><div class="plainlist"> * দক্ষ (পিতৃ) * [[অসিক্নী| আছিকনী]] (মাতৃ) (মাৰা </div> |- ! class="infobox-label" scope="row" |সংগিনী | class="infobox-data" |[[চন্দ্ৰ (দেৱতা)|চন্দ্ৰ]] |- ! class="infobox-label" scope="row" |শিশুসকল | class="infobox-data" |বৰ্চা |} '''ৰোহিনী''' এগৰাকী [[হিন্দু ধৰ্ম]]ৰ তৰাৰ দেৱী আৰু চন্দ্ৰ দেৱতাৰ প্ৰিয় পত্নী।<ref>{{Cite book|last=Agrawala|first1=Prithvi Kumar|title=Goddesses in Ancient India|date=1983|publisher=Abhinav Publications|isbn=978-81-7017-184-3|url=https://books.google.com/books?id=8BmDIbNuD0gC&q=rohini+goddess&pg=PA106|language=en|access-date=2020-10-03|archivedate=2023-02-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230202063156/https://books.google.com/books?id=8BmDIbNuD0gC&q=rohini+goddess&pg=PA106}}</ref> তেওঁ প্ৰজাপতি দক্ষ আৰু তেওঁৰ পত্নী আসিকনীৰ ২৭ গৰাকী কন্যাৰ ভিতৰত এগৰাকী। ৰোহিনী এক ৰঙা ৰঙৰ বৃষমণ্ডলৰ উজ্জ্বল নক্ষত্ৰ, ইয়াক হিন্দু শাস্ত্ৰত দেৱীৰ মৰ্য্যাদা দিয়া হৈছে।<ref>{{Cite book|last=Shah|first1=Saket|url=https://books.google.com/books?id=XYG3DwAAQBAJ&q=aldebaran+Rohini&pg=PT21|title=Understanding The Nakshatras: Soul of Astrology is Nakshatras|date=2019-10-19|publisher=Saket Shah|language=en|access-date=2020-10-08|archivedate=2023-02-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230202063136/https://books.google.com/books?id=XYG3DwAAQBAJ&q=aldebaran+Rohini&pg=PT21}}</ref> ==হিন্দু ধৰ্মত== হিন্দু ধৰ্মৰ দক্ষ আৰু অশিক্নিৰ ২৭ গৰাকী কন্যা চন্দ্ৰৰ লগত বিবাহপাশত আবদ্ধ হয়। চন্দ্ৰই বেছিভাগ সময় ৰোহিনীৰ লগত কটাইছিল, যাৰ বাবে তেওঁৰ আন পত্নীসকল ক্ষুব্ধ হৈ পৰে আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁলোকে এই বিষয়ে পিতৃ দক্ষৰ ওচৰত অভিযোগ কৰে। জীয়েকহঁতক অসুখী দেখি দক্ষই চন্দ্ৰক কুষ্ঠ ৰোগ হ’বলৈ অভিশাপ দিয়ে আৰু ঘোষণা কৰে যে, চন্দ্ৰ প্ৰতিমাহে ক্ষয়প্ৰাপ্ত হৈ নোহোৱা হব।<ref>{{Cite book |last1=Coulter |first1=Charles Russell |url=https://books.google.com/books?id=QEJUEAAAQBAJ&dq=Chandra+Daksha&pg=PA437 |title=Encyclopedia of Ancient Deities |last2=Turner |first2=Patricia |date=2021-12-06 |publisher=McFarland |isbn=978-0-7864-9179-7 |pages=437 |language=en}}</ref> ৰোহিনী আৰু তেওঁৰ ভগ্নী [[কৃত্তিকা]] আৰু [[ৰেৱতী(নক্ষত্ৰ)|ৰেৱতী]]ক প্ৰায়ে দেৱীকৃত সত্তা আৰু "মাতৃ" বুলি বৰ্ণনা কৰা হয়।<ref>{{cite book |last1=Jessalyn |first1=Blossom Meghan |title=Rohini (Nakshatra) |date=2012 |publisher=Sess Press |isbn=978-613-8-62464-6 |url=https://books.google.com/books?id=TtyeuAAACAAJ&q=rohini+nakshatra |language=en |access-date=2020-10-03 |archive-date=2023-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230202063154/https://books.google.com/books?id=TtyeuAAACAAJ&q=rohini+nakshatra |url-status=live }}</ref> ==ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানত== ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানত ২৭ টা চন্দ্ৰ অৱস্থান বা নক্ষত্ৰৰ নাম দক্ষ আৰু আশিক্নিৰ কন্যাসকলৰ নামেৰে ৰখা হৈছে। চন্দ্ৰ অৱস্থানৰ ৰোহিনী বৃষভ নক্ষত্ৰমণ্ডল (বৃষ)ত ১০° ০'ৰ পৰা ২৩° ২০'লৈকে বিস্তৃত।{{cn}} ==ভাৰতীয় জ্যোতিষ শাস্ত্ৰত== ভাৰতীয় জ্যোতিষ, যাক জ্যোতিষশাস্ত্ৰ বুলিও কোৱা হয়, ৰোহিনী হৈছে চন্দ্ৰৰ দ্বাৰা শাসিত ৰাশিৰ চতুৰ্থ চন্দ্ৰ অৱস্থান বা নক্ষত্ৰ। ভগৱান [[কৃষ্ণ]]ৰ জন্ম নক্ষত্ৰ ৰোহিনী আৰু এই নক্ষত্ৰৰ প্ৰভাৱত জন্ম লোৱাৰ এক তাৎপৰ্য্য আছে বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।{{cn}} == তথ্যসূত্ৰসমূহ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:হিন্দু দেৱী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু ধৰ্ম]] [[শ্ৰেণী:হিন্দু দেৱতাসকলৰ সহধৰ্মিণী]] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] 4uwaf1tzo45c24q9u4p920cjjmdbcr6 0 108159 638897 558550 2026-09-27T07:02:08Z Kandarpajit Kallol 6257 638897 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox radio show | name = আকাশবাণী তেজপুৰ | image = AIR_Logo.jpg | caption = আকাশবাণী তেজপুৰ ৰেডিঅ' ষ্টেচন | language = অসমীয়া, ইংৰাজী | home_station = [[তেজপুৰ]] (দুলাবাৰী ৰোড) | website = https://www.radioindia.in/akashvani-tezpur }} '''আকাশবাণী তেজপুৰ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: ''Akashvani Tezpur'') হৈছে [[শোণিতপুৰ জিলা]]ৰ তেজপুৰ নগৰত অৱস্থিত [[আকাশবাণী]]ৰ এটা অনলাইন ৰেডিঅ' ষ্টেচন, যিটো ২০০৮ চনত স্থাপন কৰা হয়।<ref>{{Cite web|url=https://www.newsonair.gov.in/as/tag/akashvani-tezpur/|title=আকাশবাণী তেজপুৰ|website=News On Air|publisher=Prasar Bharati|language=as|access-date=28 November 2025}}</ref> পুৰণি গীত, অনুষ্ঠান আৰু বাতৰি প্ৰচাৰ কৰাই ইয়াৰ মুখ্য লক্ষ্য। এই ৰেডিঅ' ষ্টেচনটো এফএমৰ ১০২.৪ মেগাহাৰ্টচত উপলব্ধ।<ref>{{Cite web|url=https://onlineradiofm.in/stations/akashvani-tezpur|title=Akashvani Tezpur Radio Station|website=OnlineRadioFM|access-date=28 November 2025}}</ref> ==অনলাইনত শুনক== *[https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-dibrugarh আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়] ===লগতে চাওক=== *[https://as.wikipedia.org/wiki/অসমৰ_ৱেবছাইটসমূহৰ_তালিকা#অনলাইন_ৰেডিঅ'_চেনেল অসমৰ সকলো ৰেডিঅ' ষ্টেচন] ==বাহ্যিক সংযোগ== *[https://www.radioindia.in/akashvani-tezpur Radio India – আকাশবাণী তেজপুৰ] *[https://www.justdial.com/jdmart/Sonitpur/All-India-Radio-Akashvani-Tezpur-Tezpur/9999PMULKOLSTD20659_BZDET/catalogue All India Radio Akashvani Tezpur – Justdial] *[https://onlineradiofm.in/assam/tezpur/all-india-north-eastern-service All India Radio North Eastern Service 102.4 FM in Tezpur] *[https://mytuner-radio.com/radio/akashvani-tezpur-500878 আকাশবাণী তেজপুৰ লাইভ – MyTuner] *[https://www.radioindia.in/radio/assam All Radio Stations in Assam] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰচাৰ মাধ্যম]] [[শ্ৰেণী:তেজপুৰ]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] jziyzd0lokl5dqm9qgzr3rbj3f13hwz 638898 638897 2026-09-27T07:02:45Z Kandarpajit Kallol 6257 638898 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox radio show | name = আকাশবাণী তেজপুৰ | image = AIR_Logo.jpg | caption = আকাশবাণী তেজপুৰ ৰেডিঅ' ষ্টেচন | language = অসমীয়া, ইংৰাজী | home_station = [[তেজপুৰ]] (দুলাবাৰী ৰোড) | website = https://www.radioindia.in/akashvani-tezpur }} '''আকাশবাণী তেজপুৰ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: ''Akashvani Tezpur'') হৈছে [[শোণিতপুৰ জিলা]]ৰ তেজপুৰ নগৰত অৱস্থিত [[আকাশবাণী]]ৰ এটা অনলাইন ৰেডিঅ' ষ্টেচন, যিটো ২০০৮ চনত স্থাপন কৰা হয়।<ref>{{Cite web|url=https://www.newsonair.gov.in/as/tag/akashvani-tezpur/|title=আকাশবাণী তেজপুৰ|website=News On Air|publisher=Prasar Bharati|language=as|access-date=28 November 2025}}</ref> পুৰণি গীত, অনুষ্ঠান আৰু বাতৰি প্ৰচাৰ কৰাই ইয়াৰ মুখ্য লক্ষ্য। এই ৰেডিঅ' ষ্টেচনটো এফএমৰ ১০২.৪ মেগাহাৰ্টচত উপলব্ধ।<ref>{{Cite web|url=https://onlineradiofm.in/stations/akashvani-tezpur|title=Akashvani Tezpur Radio Station|website=OnlineRadioFM|access-date=28 November 2025}}</ref> ==অনলাইনত শুনক== *[https://indiaradio.in/akashvani-tezpur আকাশবাণী তেজপুৰ] ===লগতে চাওক=== *[https://as.wikipedia.org/wiki/অসমৰ_ৱেবছাইটসমূহৰ_তালিকা#অনলাইন_ৰেডিঅ'_চেনেল অসমৰ সকলো ৰেডিঅ' ষ্টেচন] ==বাহ্যিক সংযোগ== *[https://www.radioindia.in/akashvani-tezpur Radio India – আকাশবাণী তেজপুৰ] *[https://www.justdial.com/jdmart/Sonitpur/All-India-Radio-Akashvani-Tezpur-Tezpur/9999PMULKOLSTD20659_BZDET/catalogue All India Radio Akashvani Tezpur – Justdial] *[https://onlineradiofm.in/assam/tezpur/all-india-north-eastern-service All India Radio North Eastern Service 102.4 FM in Tezpur] *[https://mytuner-radio.com/radio/akashvani-tezpur-500878 আকাশবাণী তেজপুৰ লাইভ – MyTuner] *[https://www.radioindia.in/radio/assam All Radio Stations in Assam] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰচাৰ মাধ্যম]] [[শ্ৰেণী:তেজপুৰ]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] 7dpp5fpdhlwbj00racq9sw7feh19xge 0 108692 638773 614971 2026-09-26T16:38:42Z নৰুনা বৰুৱা 44897 /* হিন্দী চলচ্চিত্ৰত (গীতিকাৰ হিচাপে) */ 638773 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | name =হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | background = solo_singer | image = Hemant Kumar 2016 stamp of India (cropped).jpg | caption = | birth_name =হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | birth_date = {{birth date|df=yes|1920|06|16}} | birth_place = বেনাৰস, বেনাৰস ৰাজ্য, [[বৃটিছ ভাৰত]] | death_date = {{death date and age|df=yes|1989|09|26|1920|06|16}} | death_place = [[কলিকতা]], [[পশ্চিমবংগ]], [[ভাৰত]] | genre = {{hlist|[[ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী |ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীত]]|[[চলচ্চিত্ৰ]]|[[নেপথ্য গায়ক]]|বঙালী শাস্ত্ৰীয় সংগীত}} | occupation = গায়ক, সংগীত পৰিচালক, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক | instrument = [[হাৰমনিয়াম]] | years_active = ১৯৩৫-১৯৮৯ | spouse = {{marriage|[[বেলা মুখাৰ্জী]]|1945}} }}{{Listen | type = music | filename = এই_রাত_তোমার_আমার.mp3 | title = এই ৰাত তোমাৰ আমাৰ - "দীপ জ্বেলে যাই" (১৯৫৯) বাংলা চিনেমাৰ গান (এই ৰাতি তোমাৰ আৰু মোৰ) | description = গীতিকাৰ গৌৰীপ্ৰসন্ন মজুমদাৰ, সুৰকাৰ এবং গায়ক হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | pos = }} '''হেমন্ত মুখোপাধ্যায় ({{lang_en|Hemant mukhapadhyay}})'''এজন ভাৰতীয় সংগীত শিল্পী আছিল। পেছাদাৰীভাৱে তেওঁ হেমন্ত মুখাৰ্জী আৰু হেমন্ত কুমাৰ নামেৰে জনাজাত, তেওঁ এজন প্ৰখ্যাত ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক আৰু নেপথ্য গায়ক আছিল। তেওঁ মুখ্যতঃ [[বাংলা]] আৰু [[হিন্দী]]ৰ লগতে [[মাৰাঠী]], [[গুজৰাটী]], [[ওড়িয়া]], [[অসমীয়া]], [[তামিল]], [[পাঞ্জাৱী]], ভোজপুৰী, কোংকনী, সংস্কৃত আৰু উৰ্দুকে ধৰি আন বহুতো ভাৰতীয় ভাষাত গান গাইছিল। তেওঁ বঙালী আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালনা, ৰবীন্দ্ৰ সংগীত আৰু আন বহুতো ধাৰাৰ বিশিষ্ট শিল্পী আছিল। পুৰুষৰ শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য গায়কৰ বাবে দুটা ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰিছিল আৰু "ভইচ অফ গড" হিচাপে জনাজাত হৈছিল।<ref>https://www.hindustantimes.com/entertainment/the-voice-of-god/story-EtFJ3r1IdgbqhdIX42LDcO.html</ref> ==শিক্ষা আৰু প্ৰাৰম্ভিক জীৱন== হেমন্তৰ জন্ম হৈছিল বাৰাণসীত। তেওঁৰ ককাদেউতা এজন চিকিৎসক আছিল। তেওঁৰ পূৰ্বপুৰুষসকল মূলতঃ জয়নগৰ মজিলপুৰ চহৰৰ আছিল আৰু ১৯০০ দশকৰ আৰম্ভণিতে তেওঁলোক [[কলকাতা]]লৈ প্ৰব্ৰজন কৰিছিল। হেমন্ত তাত ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল আৰু নাছিৰুদ্দিন স্কুলত পঢ়া-শুনা কৰিছিল। পাছলৈ ভৱানীপুৰ অঞ্চলৰ মিত্ৰ ইনষ্টিটিউচন স্কুললৈ গৈছিল আৰু ইয়াতেই তেওঁ তেওঁৰ দীৰ্ঘদিনীয়া বন্ধু সুভাষ মুখোপাধ্যায়ক লগ পাইছিল। সুভাষ মুখোপাধ্যায় পাছলৈ এজন প্ৰখ্যাত বঙালী কবি হৈছিল। হেমন্ত‌ই যাদৱপুৰৰ (বৰ্তমান যাদৱপুৰ বিশ্ববিদ্যালয়) বেংগল টেকনিকেল ইনষ্টিটিউটত ইঞ্জিনিয়াৰিং শাখাত নামভৰ্তি কৰিছিল। কিন্তু তেওঁৰ নিজৰ স্বাস্থ্যজনিত কাৰণৰ লগতে সংগীতৰ প্ৰতি আকৃষ্ট থকাৰ বাবে আৰু তেওঁৰ দেউতাকৰ আপত্তি স্বত্বেও সংগীতত কেৰিয়াৰ গঢ়িবলৈ শিক্ষা সমাপ্ত কৰিছিল। প্ৰথমাৱস্থাত তেওঁ সাহিত্যৰ সৈতেও জড়িত আছিল। দেশ নামৰ বাংলা আলোচনীত এখনত তেওঁ চুটি গল্প প্ৰকাশ কৰিছিল, কিন্তু ১৯৩০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে তেওঁ মুখ্যতঃ সংগীতৰ ওপৰত মনোনিৱেশ কৰিছিল। ==প্ৰাৰম্ভিক সংগীত জীৱনৰ আৰম্ভণি== হেমন্তৰ প্ৰথম চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল ১৯৪০ চনত মুক্তি প্ৰাপ্ত বঙালী চলচ্চিত্ৰ 'ৰাজকুমাৰেৰ নিৰ্ব্বাচান'ত। ইয়াৰ পিছত ১৯৪১ চনত 'নিমাই সন্ন্যাস'ত হাৰিচিপ্ৰান্না দাসে ৰচনা কৰা গীত গাইছিল। ১৯৪২ চনত 'মীনাক্ষী'ত তেওঁ প্ৰথম হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গান গাইছিল। তাৰ পিছত গাইছিল ১৯৪৪ চনত 'ইৰাদা' চলচ্চিত্ৰত। সংগীতৰ ৰচনা আছিল অমৰ নাথৰ। হেমন্তক ৰবীন্দ্ৰ সংগীতৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ পৃষ্ঠপোষকতাকাৰী বুলি গণ্য কৰা হয়। তেওঁৰ প্ৰথম ৰেকৰ্ড কৰা ৰবীন্দ্ৰ সংগীত আছিল বাংলা চলচ্চিত্ৰ 'প্ৰিয় বান্ধবী '(১৯৪৪)ত।<ref>https://web.archive.org/web/20171205182037/http://faculty.ist.unomaha.edu/pdasgupta/hemanta/discography/tagore.html</ref> গানটো আছিল 'পথৰ চেশ কোঠায়'। তেওঁ ১৯৪৪ চনত কলম্বিয়া লেবেলৰ অধীনত তেওঁৰ প্ৰথম অ-চলচ্চিত্ৰ ৰবীন্দ্ৰ সংগীত ডিস্ক ৰেকৰ্ড কৰিছিল। গানবোৰ আছিল 'আমাৰ আৰ হাবে না ডেৰী' আৰু 'কেন পন্থা এই চঞ্চলতা'। তাৰ আগতে, তেওঁ "আমাৰ মল্লিকাবোন" গানটো আকাশবাণী ৰেডিঅ'ত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। সংগীত পৰিচালক হিচাপে তেওঁৰ প্ৰথম চলচ্চিত্ৰ আছিল ১৯৪৭ চনত বাংলা চলচ্চিত্ৰ 'অভিযাত্ৰী'। যদিও এই সময়ছোৱাত ৰেকৰ্ড কৰা হেমন্তৰ বহুতো গানে সমালোচকৰ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল, যদিও ১৯৪৭ চনলৈকে বৃহৎ বাণিজ্যিক সফলতা লাভ কৰা নাছিল। বঙালী ভাষাত হেমন্তৰ কিছুমান সমসাময়িক পুৰুষ গায়ক আছিল ক্ৰমে জগন্ময় মিত্ৰ, ৰবীন মজুমদাৰ, সত্য চৌধুৰী, ধনঞ্জয় ভট্টাচাৰ্য, সুধীৰলাল চক্ৰৱৰ্তী, বেচু দত্ত আৰু [[তালাত মেহমুদ]]। ==পৰিয়াল== হেমন্তৰ তিনিজন ভাতৃ আৰু এগৰাকী নিলীমা নামৰ এজনী ভনীয়েক আছিল। তেওঁৰ সৰু ভায়েক তাৰাজ্যোতি এজন বঙালী চুটি গল্প লিখক আছিল। তেওঁৰ কনিষ্ঠ ভাতৃ অমলে সংগীত ৰচনা কৰাৰ লগতে কিছুমান বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গান গাইছিল। 'আবাক পৃথিৱী' আৰু 'হস্পিটেল' চলচ্চিত্ৰত গীত গাইছিল। ১৯৪৫ চনত হেমন্ত মুখোপাধ্যায়ে সংগীত শিল্পী [[বেলা মুখাৰ্জী]]ৰ সৈতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হয়। তেওঁলোকৰ দুটি সন্তান হয়। পুত্ৰৰ নাম জয়ন্ত, আৰু এজনী কন্যা ৰাণু। ৰাণুৱে ১৯৬০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে আৰু ১৯৭০ ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে কিছু সীমিত সফলতাৰে সংগীত কেৰিয়াৰ গঢ়ি তোলে। জয়ন্ত‌ই বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী [[মৌচুমী চেটাৰ্জী]]ৰ সৈতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হয়। ==মুম্বই যাত্ৰা আৰু সফলতা== ১৯৪০-ৰ দশকৰ মাজভাগত, হেমন্ত ইণ্ডিয়ান পিপলছ থিয়েটাৰ এছ'চিয়েচন (IPTA)ৰ সক্ৰিয় সদস্য হয় আৰু তেতিয়াই আন এজন সক্ৰিয় আইপিটিএ সদস্য - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ [[সলিল চৌধুৰী]]ৰ সৈতে সংস্পৰ্শলৈ আহে। আইপিটিএ(IPTA) স্থাপনৰ আঁৰৰ অন্যতম মুখ্য চালিকা শক্তি আছিল ১৯৪৩ চনৰ বংগৰ দুৰ্ভিক্ষ আৰু ইয়াক প্ৰতিৰোধ কৰিবলৈ ব্ৰিটিছ প্ৰশাসন আৰু ধনী ভাৰতীয়সকলৰ নিষ্ক্ৰিয়তা। ১৯৪৭ চনত, হেমন্তই 'গ্ৰামেৰ বধূ'(The rural Bride)নামৰ এটা অ-চলচ্চিত্ৰ গীত ৰেকৰ্ড কৰিছিল য'ত সলিল চৌধুৰীৰ সংগীত আৰু গীত আছিল। গীতটোত এগৰাকী মনোৰম, সমৃদ্ধ আৰু যত্নশীল গ্ৰাম্য মহিলাৰ জীৱন আৰু পৰিয়ালক কেনেদৰে দুৰ্ভিক্ষ আৰু পৰৱৰ্তী দৰিদ্ৰতাৰ কড়াল গ্ৰাসৰ দ্বাৰা বিধ্বস্ত হ'বলগীয়া হৈছে তাৰ বিৱৰণ আছিল। এই গীতটোৱে পূৱ ভাৰতত হেমন্ত আৰু সলিলৰ বাবে অপ্ৰত্যাশিত জনপ্ৰিয়তা সৃষ্টি কৰিছিল আৰু এক প্ৰকাৰে হেমন্তক তেওঁৰ সমসাময়িক পুৰুষ কণ্ঠশিল্পীৰ আগত প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। হেমন্ত আৰু সলিলে পৰৱৰ্তী কেইবছৰমানত কেইবাটাও গানত পুনৰ যুটি বান্ধিছিল। পাছৰ পৰ্যায়ত এই গানবোৰৰ সকলোবোৰেই অতি জনপ্ৰিয় বুলি প্ৰমাণিত হৈছিল।<ref>https://web.archive.org/web/20100108013155/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm</ref> প্ৰায় একে সময়তে, হেমন্তই বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ৰচনাৰ বাবে অধিক দায়িত্ব লাভ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। বহুতো চলচ্চিত্ৰ পৰিচালকৰ লগত তেওঁৰ ভাল সম্পৰ্ক গঢ়ি উঠিছিল। তাৰে ভিতৰত এজন আছিল হেমেন গুপ্তা। পৰিচালক হেমেন গুপ্তাৰ পৰাও তেওঁ সংগীত ৰচনাৰ প্ৰস্তাৱ পাইছিল। হেমেন গুপ্তা যেতিয়া মুম্বাইলৈ যায়, তেতিয়া তেওঁ হেমন্তক ফিল্মিস্তান বেনাৰৰ অধীনত 'আনন্দমঠ' শীৰ্ষক হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ৰচনা কৰিবলৈ আহ্বান জনায়। এই আহ্বানৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই হেমন্তই ১৯৫১ চনত মুম্বাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰে আৰু 'ফিল্মিস্তান ষ্টুডিঅ'ত যোগদান কৰে। নিজৰ শিপাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত হৈ থাকিবলৈ, তেওঁ মুম্বাইৰ খাৰত নিৰ্মাণ কৰা তেওঁৰ নতুন ঘৰটোৰ নাম গুৰুদেৱ [[ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]], গীতাঞ্জলিৰ এটা প্ৰিয় ৰচনাৰ নামেৰে ৰাখিছিল। 'আনন্দমঠ' চলচ্চিত্ৰৰ সংগীতে (১৯৫২) এক মধ্যমীয়া সফলতা লাভ কৰিছিল। সম্ভৱতঃ, এই চলচ্চিত্ৰখনৰ আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য গানটো হৈছে[[ লতা মংগেশকাৰ]]ৰ দ্বাৰা গোৱা 'বন্দে মাতৰম', গীতটো। 'আনন্দমঠ'ৰ পিছত, হেমন্তই পৰৱৰ্তী বছৰবোৰত 'শাৰ্ট'ৰ দৰে কেইখনমান ফিল্মিস্তান চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ব্যৱস্থাপনা কৰিছিল আৰু গানবোৰ মধ্যমীয়া জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল একেসময়তে, হেমন্তই নেপথ্য গায়ক হিচাপেও মুম্বাইত জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ লৈছিল।<ref>https://web.archive.org/web/20100108082149/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm</ref> এছ ডি বৰ্মনৰ সংগীত পৰিচালনাত অভিনেতা [[দেৱ আনন্দ]]ৰ ওঠত প্ৰাণ পাইছিল হেমন্ত কুমাৰৰ গান। জাল (১৯৫২) ('ইয়ে ৰাত ইয়ে চান্দনী ফিৰ কাহান'), হাউচ নং ৪৪ (১৯৫৫) ("চুপ হে ধাৰ্তি" আৰু "তেৰি দুনিয়া মে জীনে চে"), চোলভা চাল (১৯৫৮) ("হে আপনা দিল তো আৱাৰা"), আৰু বাত হুয়াত জান("19"), বাত হুমেন ("নাত জৈন"), ("ইয়ে ৰাত ইয়ে চান্দনী ফিৰ জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল। ১৯৫০-ৰ দশকত, তেওঁ [[প্ৰদীপ কুমাৰ]] (নাগিন, ডিটেকটিভ) আৰু [[সুনীল দত্ত ]](দুনিয়া ঝুক্তি হে) আৰু পিছলৈ 1960-ৰ দশকত বিশ্বজিৎ (বিশ চাল বাদ, বিন বাদল বৰসাত, কোহৰা) আৰু [[ধৰ্মেন্দ্ৰ ]](অনুপমা)ৰ বাবে অন্যান্য নায়কৰ বাবেও নেপথ্য গায়ক হিচাপে কণ্ঠদান কৰিছিল; তেওঁ এই সকলোবোৰ চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত ৰচনাকাৰ আছিল। ==চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণ== ১৯৫০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে হেমন্তই নিজৰ বেনাৰ: হেমন্ত-বেলা প্ৰডাকচনৰ অধীনত চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণত প্ৰৱেশ কৰে। এই বেনাৰৰ অধীনত প্ৰথমখন চলচ্চিত্ৰ আছিল মৃনাল সেনৰ দ্বাৰা পৰিচালিত এখন বঙালী চলচ্চিত্ৰ, যাৰ শিৰোনাম আছিল 'নীল আকাশেৰ নীচে'(১৯৫৯)। এই চলচ্চিত্ৰখনৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰৰ সৰ্বোচ্চ সন্মান ৰাষ্ট্ৰপতিৰ সোণৰ পদক লাভ কৰে। পৰৱৰ্তী দশকত হেমন্তৰ প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠানটোৰ নাম 'গীতাঞ্জলি প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠান' নাম ৰখা হয় আৰু এই প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠানটোৰ পৰা কেইবাখনো হিন্দী চলচ্চিত্ৰ যেনে -বিশ চাল বাদ, কোহৰা, বিৱি ঔৰ মাকান, ফাৰাৰ, ৰহগিৰ আৰু খামোচী আদি নিৰ্মাণ কৰা হয় আৰু সকলোবোৰ চলচ্চিত্ৰতে হেমন্তৰ সংগীত আছিল। কেৱল 'বিশ চাল বাদ' আৰু 'খামোচী' হে মুখ্য বাণিজ্যিক সফলতা লাভ কৰিছিল। ১৯৭১ চনত হেমন্তই চলচ্চিত্ৰ হলিউডৰ পৰিচালক কনৰাড ৰুকছৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই হলিউডলৈ যায় আৰু কনৰাডৰ 'সিদ্ধাৰ্থ'চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত ৰচনা কৰে আৰু সেই চলচ্চিত্ৰখনত 'নীল আকাশেৰ নীচে' (১৯৫৯)ত আগতে অ' নাদিৰে (তেওঁৰ দ্বাৰা ৰচিত আৰু গোৱা) পুনৰ গাইছিল। তেওঁ [[হলিউড]]ত নেপথ্য শিল্পী হিচাপে কণ্ঠদান কৰা প্ৰথম ভাৰতীয় গায়ক আছিল। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ৰ চৰকাৰে হেমন্তক মেৰিলেণ্ডৰ বাল্টিমোৰৰ [[নাগৰিকত্ব]] প্ৰদান কৰি সন্মানিত কৰিছিল। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ৰ নাগৰিকত্ব লাভ কৰা ভাৰতৰ প্ৰথম গায়কজনেই হ'ল হেমন্ত কুমাৰ। ==মৃত্যু== ১৯৮৯ চনৰ ২৬ ছেপ্টেম্বৰত ঢাকাত অনুষ্ঠিত এক সংগীত ানুষ্ঠানৰ পৰা উভতি অহাৰ পিছত হেমন্ত কুমাৰ অসুস্থ হৈ পৰে। হৃদৰোগত আক্ৰান্ত হোৱাৰ বাবে তেওঁৰ মৃত্যু হয়। কলকাতা মেট্ৰ'ৰ হেমন্ত মুখোপাধ্যায় মেট্ৰ' ষ্টেচনটো তেওঁৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা হৈছে।<ref>https://www.anandabazar.com/west-bengal/kolkata/new-garia-airport-metro-routes-work-is-in-progress/cid/1281201</ref><ref>https://mtp.indianrailways.gov.in/view_detail.jsp?lang=0&id=0,4,268&dcd=3924&did=1709732766752EFE40D35130703F5AE83D8DB4F9F2BA7</ref><ref>https://mtp.indianrailways.gov.in/view_detail.jsp?lang=0&id=0,4,268&dcd=3924&did=1709732766752EFE40D35130703F5AE83D8DB4F9F2BA7</ref> ==বঁটাসমূহ== * ''১৯৫৬: ফিল্মফেয়াৰ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: নাগিন'' * ''১৯৭১ : শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়কৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা: নিমন্ত্ৰণ'' * ১৯৬২ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "স্বৰালিপি": বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196225.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100107012222/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196225.htm|archivedate=7 January 2010}}</ref> * ১৯৬৩ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা (হিন্দী): "বিশ সাল বাদ": বিজয়ী<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108013155/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৬৪ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "পলাতক": বিজয়ী <ref name=":1">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108082149/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৬৭ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "মনিহাৰ": বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196730.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100106143248/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196730.htm|archivedate=6 January 2010}}</ref> * ১৯৬৮: বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "বালিকা বধূ"<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196831.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108050315/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196831.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৭০ : [[পদ্মশ্ৰী|Padma Shri]] (Refused) * ১৯৭২ : বিএফজেএ শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়ক বঁটা: ''ধনী মেয়ে'<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197235.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108054631/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197235.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৭৫ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য গায়ক বঁটা: ''ফুলেশ্বৰী'<ref name="bfja1975">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197538.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100114151114/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197538.htm|archivedate=14 January 2010}}</ref> * ১৯৭৫ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'ফুলেশ্বৰী'<ref name="bfja1975" /> * ১৯৭৬ : বিএফজেএ(BFJA) শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ গায়ক বঁটা: 'প্ৰিয় বান্ধবী': বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197639.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108051039/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197639.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ''১৯৮৬ : পুৰুষৰ শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য গায়কৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা: লালন ফকীৰ'' * ১৯৮৬ : সৃষ্টিশীল আৰু পৰীক্ষামূলক সংগীতৰ বাবে সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা। * ১৯৮৬: বিএফজেএ(BFJA )শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "ভালবাসা ভালবাসা": <ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198649.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108050106/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198649.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৮৭ : [[পদ্মভূষণ|পদ্মভুষন]](Refused) * ১৯৮৭ : বিএফজেএ (BFJA)শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'পথভোলা'<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198750.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108094117/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198750.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৮৮ : বিএফজেএ (BFJA)শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'আগমন' * ১৯৮৫: বিশ্বভাৰতী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা সন্মানীয় ডি লিট উপাধি লাভ * ১৯৮৬ : [[সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা|সংগীত নাটক একাডেমি]] * ১৯৮৮ : কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা সন্মানীয় ডি লিট উপাধি লাভ * ১৯৮৯: মাইকেল মধুসূদন বঁটা * ২০১২ : বাংলাদেশ মুক্তি যুদ্ধ সন্মান, * ২০১২ : মুক্তি যুদ্ধ সন্মানৰ বন্ধুসকল (মৰণোত্তৰভাৱে) * ১৯৭১ : আমেৰিকা চৰকাৰে হেমন্তক মেৰিলেণ্ডৰ বাল্টিমোৰৰ নাগৰিকত্ব প্ৰদান কৰি সন্মানিত কৰে; আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নাগৰিকত্ব লাভ কৰা ভাৰতৰ প্ৰথম গায়ক == বাংলা ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ (গীতিকাৰ হিচাপে) == {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শীৰ্ষক ! টোকা |- | rowspan="2" |১৯৪৭ |[[অভিযাত্ৰী]] | |- |[[পুৰ্বৰাগ]] | |- | rowspan="3" |১৯৪৮ |[[ভুলি নাই]] | |- |[[পদ্মা প্ৰমত্ত নদী]] | |- |[[প্ৰিয়তমা (১৯৪৮ বোলছবি)|প্ৰিয়তমা]] | |- | rowspan="4" |১৯৪৯ |[[দিনেৰ পৰ দিন]] | |- |[[৪২]] | |- |[[সন্দীপান পাটশালা]] | |- |[[স্বামী (১৯৪৯ চিনেমা)|স্বামী]] | |- | rowspan="2" |১৯৫১ |Jighansa | |- |[[পৰিত্ৰাণ]] | |- |১৯৫২ |[[স্বপ্ন ও সমাধি]] |খগেন দাসগুপ্তৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে |- |১৯৫৫ |শাপমোচন | |- |১৯৫৬ |[[Suryamukhi (Bengali film)|সূৰ্য মুখী]] | |- | rowspan="3" |1957 |[[শেষ পৰিচয়]] | |- |[[:bn:তাসেৰ_ঘৰ_(১৯৫৭-এৰ_চলচ্চিত্ৰ)|তাসেৰ ঘৰ]] | |- |Harano Sur | |- | rowspan="5" |১৯৫৮ |লুকোচুৰি | |- |[[চিকাৰ (১৯৫৮ বোলছবি)|চিকাৰ]] | |- |[[:bn:সূৰ্য্য_তোৰণ|সূৰ্য্যতোৰণ]] | |- |[[যৌতুক]] | |- |নীল আকাশেৰ নীচে | |- | rowspan="5" |১৯৫৯ |দ্বীপ জ্বলে জাই | |- |[[খেলাঘৰ]] | |- |মাৰুতিৰ্থা হিংলাজ | |- |সোণাৰ হৰিণ | |- |[[ক্ষণিকেৰ অতিথি]] | |- | rowspan="5" |১৯৬০ |[[বৈশেয়া শ্ৰৱণ]] | |- |[[গৰীৱেৰ মেয়ে]] | |- |কুহক | |- |[[খোকা বাবুৰ প্ৰায়াবাৰ্তান]] | |- |[[শেষ পৰ্যন্ত]] | |- | rowspan="7" |১৯৬১ |দুই ভাই | |- |[[অগ্নি সংস্কাৰ]] | |[[মধ্য ৰাতেৰ তৰা]] | |- |[[পুনাশ্চা]] | |- |শতপদী | |- |[[সাথী হাৰা]] | |- |[[স্বৰলিপি (১৯৬১ বোলছবি)|স্বৰলিপি]] | |- | rowspan="5" |১৯৬২ |অটল জালেৰ আহৱান | |- |আগুন | |- |[[দাদা ঠাকুৰ|দাদা ঠাকুৰ]] | |- |হাঞ্চুলি বেংকাৰ উপকথা | |- |[[নাবাদিগণ্টা]] | |- | rowspan="8" |১৯৬৩ |[[বাদশ্বাহ (১৯৬৩ বোলছবি)|বাদশ্বাহ]] | |- |[[বৰ্ণচুড়া]] | |- |[[এক টুকৰো আগুন ]] | |- |[[হাই হিল]] | |- |পলাতক | |- |সাত পাকে বান্ধা | |- |[[শেষ প্ৰহৰ]] | |- |[[ত্ৰিধাৰা]] | |- | rowspan="7" |১৯৬৪ |[[আৰোহী]] | |- |বিভাস | |- |নতুন তীৰ্থ | |- |প্ৰতিনিধি | |- |প্ৰভাতেৰ ৰং | |- |[[স্বৰ্গ হতে বিদায়]] | |- |সিন্দুৰ মেঘ | |- | rowspan="4" |১৯৬৫ |আলুৰ পিপাসা | |- |এক টুকু বাসা | |- |এটা টুকু চোনিয়া লেজ | |- |[[Suryatapa]] | |- | rowspan="2" |১৯৬৬ |কাঁচ টাটা হীৰে | |- |মণিহাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৬৭ |বালিকা বধূ | |- |দুষ্টু প্ৰজাপতি | |- |নায়িকা সংবাদ | |- |অজানা শপথ | |- | rowspan="6" |১৯৬৮ |আদিত্য | |- |বাহিনী | |- |হানচামিথুন | |- |জীৱন সংগীত | |- |Panchasar | |- | পঞ্চসাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৬৯ |চেনা অচেনা | |- |মন নিয়ে | |- |পৰিনীতা | |- |শুক শাৰী | |- | rowspan="2" |১৯৭০ |দেশবন্ধু চিত্তৰঞ্জন | |- |দুটি মন | |- | rowspan="6" |১৯৭১ |কুহেলী | |- |মাল্যদান | |- |নৱৰাগ | |- |নিমন্ত্ৰণ | |- |সংসাৰ | |- |মহাবিপ্লৱী অৰবিন্দ | |- |১৯৭২ |অনিন্দিতা | |- | rowspan="4" |১৯৭৪ |বিকেলে ভৰেৰ ফুল | |- |শ্ৰীমান পৃথ্বীৰাজ | |- |ঠগিনী | |- |ফুলেশ্বৰী | |- | rowspan="5" |১৯৭৫ |অগ্নিশ্বৰ | |- |মোহন বাগানেৰ মেয়ে | |- |নিশি মৃগয়া | |- |ৰাগ অনুৰাগ | |- |সংসাৰ সীমনাতে | |- | rowspan="4" |১৯৭৬ |বাণী শিখা | |- |দাতা | |- |শংখবিষ | |- |প্ৰতিশ্ৰুতি | |- | rowspan="9" |১৯৭৭ |দিন আমাদেৰ | |- |হাতে ৰৈল তিন | |- |মন্ত্ৰমুগ্ধ | |- |প্ৰতিমা | |- |প্ৰক্মী | |- |ৰজনী | |- |চানাই | |- |শেষ ৰক্ষা | |- |স্বাতী | |- | rowspan="3" |১৯৭৮ |''গনদেৱতা'' | |- |নদী থেকে সাগৰে | |- |প্ৰণয় পাশা | |- | rowspan="2" |১৯৭৯ |চহৰ থেকে দুৰে | |- |নৌকা ডুবি | |- | rowspan="5" |১৯৮০ |বন্ধন | |- |দাদাৰ কীৰ্ত্তী | |- |পাকা দেখা | |- |পক্ষীৰাজ | |- |শেষ বিছাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৮১ |কপাল কুন্দল | |- |খেলেৰ পুতুল | |- |মেঘমুক্তি | |- |সুৱৰ্ণ গোলক | |- | rowspan="4" |১৯৮২ |একোটা মা | |- |চুট | |- |উত্তৰ মিলেনী | |- |প্ৰতীক্ষা | |- | rowspan="2" |১৯৮৩ |অমৰ গীতি | |- |ৰাজেশ্বৰী | |- | rowspan="6" |১৯৮৪ |অগ্নি শুদ্ধি | |- |অজন্তায়ে | |- |বিশাব্ৰক্ষ | |- |দিদি | |- |মধুবন | |- |সূৰ্যতৃষ্ণা | |- | rowspan="2" |১৯৮৫ |ভালবাসা ভালবাসা | |- |টাগাৰি | |- | rowspan="2" |১৯৮৬ |পাথভোলা | |- |আশীৰ্বাদ | |- | rowspan="3" |১৯৮৭ |প্ৰতিভা | |- |টুনী বৌ | |- |বাবা চানাই | |- | rowspan="3" |১৯৮৮ |চুৰেৰ সাথী | |- |পৰশমণি | |- |আগমন | |- |১৯৮৯ |ভালবাসাৰ ৰাত | |} === হিন্দী চলচ্চিত্ৰত (গীতিকাৰ হিচাপে) === {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শীৰ্ষক |- |'''১৯৫২''' |আনন্দমঠ |- | rowspan="6" |'''১৯৫৪''' |ডাকু কী লড়কী |- |ফেৰী |- |নাগিন |- |জাগৃতি |- |সম্ৰাট |- |চাৰ্ট |- | rowspan="4" |'''১৯৫৫''' |বহু |- |বান্দিছ |- |ভগৎ মহিমা |- |লগান |- | rowspan="9" |'''১৯৫৬''' |অঞ্জান |- |আৰৱ কৰা চৌদাগৰ |- |বন্ধন |- |দুৰ্গেশ্ নন্দিনী |- |এক হি ৰাস্তা |- |হমাৰা ৱাতন |- |ইন্সপেক্টৰ |- |লালটেন |- |তাজ |- | rowspan="9" |'''১৯৫৭''' |বন্দী |- |চম্পাকলি |- |এক ঝলক |- |হিল ষ্টেচন |- |কিতনা বদল গয়া ইন্সান |- |মিছ মেৰী |- |পায়েল |- |ইহুদি কি লড়কী |- |ফেশ্বন |- | rowspan="3" |'''১৯৫৮''' |দো মস্তানে |- |পুলিচ |- |চাহাৰা |- | rowspan="2" |'''১৯৫৯''' |চান্দ |- |হাম ভি ইন্সান হে |- | rowspan="3" |'''১৯৬০''' |গাৰ্ল ফ্ৰেণ্ড |- |দুনীয়া ঝুক্তি হে |- |মাছুম |- | rowspan="3" |'''১৯৬২''' |বিশ ছাল বাদ |- |মা বেটা |- |[[চাহিব বিবি ঔৰ গুলাম|চাহিব বিবি ঔৰ গোলাম]] |- |'''১৯৬৩''' |বিন বাদল বৰছাত |- |'''১৯৬৪''' |কহৰা |- | rowspan="2" |'''১৯৬৫''' |দো দিল |- |ফাৰাৰ |- | rowspan="3" |'''১৯৬৬''' |বিবি ঔৰ মাকান |- |চনাটা |- |অনুপমা |- |'''১৯৬৭''' |মাঝলি দিদি |- |'''১৯৬৮''' |দো দুনি চাৰ |- | rowspan="3" |'''১৯৬৯''' |খামোচী |- |ৰাহগীৰ |- |দেৱী চৌধাৰণী |- |'''১৯৭০''' |ওচ ৰাত কে বাদ |- |'''১৯৭২''' |বিশ চাল পেহেলে |- |'''১৯৭৭''' |দো লড়কে দোনো কড়কে |- |'''১৯৭৯''' |লাভ ইন কানাডা |} ===অন্যান্য=== {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শিৰোনাম |- |১৯৬১ |''আইল বসন্ত বাহাৰ'' |- |১৯৬৪ |''বালমা বড়া নাদান'' |- |১৯৫৫ |''Kanavane Kan Kanda Deivam (তামিল)'' |} {| class="sortable wikitable " ! বছৰ ! চলচ্চিত্ৰ ! গীত ! সুৰকাৰ ! গীতিকাৰ ! সহ-গায়ক |- |১৯৪৩ ! প্ৰিয় বান্ধবী |পথেৰ শেষ কোথায় |প্ৰনৱ দে |[[ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ|ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]] | |- |১৯৪৭ ! মন্দিৰ |গহন ৰাতেৰ একলা পথিক |সুবল দাসগুপ্ত | | |- | rowspan="4" |১৯৫৫ ! rowspan="4" |'শাপ মোচন' |সুৰেৰ আকাশে তুমি | rowspan="4" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="4" |বিমল ঘোষ | rowspan="4" | |- |"Bose Achhi Path Cheye" |- |"Jhar Uthechhe Baul Batash" |- |"Shono Bandhu Shono" |- | rowspan="2" |১৯৫৬ ! rowspan="1" |''অসমাপ্ত'' |"কান্দ কেন মন ৰে" | rowspan="1" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="1" | | rowspan="1" | |- ! ''Trijama'' |"Seetaram Do Sharir" |Hemanta Mukherjee | | |- | rowspan="6" |১৯৫৭ ! rowspan="2" |''চন্দ্ৰনাথ'' |"ৰাজাৰ দুলাৰী সীতা" | rowspan="2" |ৰবীন চেটাৰ্জী | rowspan="2" | | rowspan="2" | |- |"Akash Prithibi Shone" |- ! ''হাৰানো সুৰ'' |"আজ দুজনেৰ দুটি পথ" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder | |- ! rowspan="3" |''Prithibi Amare Chay'' |"Ghorer Bondhon Chhere" | rowspan="3" |Nachiketa Ghosh | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Nilamwala Chhana" |- |"Durer Manush Kachhe Eso" |- | rowspan="8" |1958 ! rowspan="3" |''Indrani'' |"Surjo Dobar Pala" | rowspan="3" |Nachiketa Ghosh | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="2" | |- |"Bhangre Bhangre Bhang" |- |"Neer Chhotto Khoti Nei" |[[গীতা দত্ত|Geeta Dutt]] |- ! rowspan="2" |''Joutuk'' |"Moneri Kothati Ogo" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumdar | rowspan="2" |solo |- |"Ei Je Pother Ei Dekha" |- ! rowspan="2" |''Neel Akasher Neechey'' |"Neel Akasher Neeche" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" | | rowspan="2" | |- |"O Nodi Re" |- ! ''O Amar Desher Mati'' |"Bhoot Amar Poot" | | | |- | rowspan="4" |1959 ! rowspan="4" |''Marutirtha Hinglaj'' |"Pather Klanti Bhule" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Hey Chandrachur" |- |"Sarbasya Buddhirupena" |- |"Tomar Bhubone Mago" |- | rowspan="9" |১৯৬০ ! rowspan="6" |কুহক |"Aro Kachhe Eso" | rowspan="6" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="6" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="6" | |- |"বিষ্ণুপ্ৰিয়া গো" |- |"Hay Hapay Je Ei Hapor" |- |"Nawal Kishori Go" |- |"Peyechhi Porosh Manik" |- |"Saratu Din Dhore" |- ! rowspan="3" |''Shesh Porjonto'' |"Ei Balukabelay Ami Likhechhinu" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Ei Meghla Dine Ekla" |- |"Keno Dure Thako" |- | rowspan="13" |1961 ! rowspan="4" |''[[Bhai Maar Bhai]]'' |"Taare Bole Diyo" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="3" |solo |- |"Amar Jiboenr Eto Khushi" |- |"Ogo Ja Peyechi" |- |"Gangey Dheu Khele Jay" |Ila Bose |- ! rowspan="3" |''ৰায় বাহাদুৰ'' |"Jay Din Emni Jodi" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Ogo Ke Dake Amay" |- |"Raat Kuheli Chharano" |- ! rowspan="1" |''Saptapadi'' |"Ei Poth Jodi Na Shesh Hoy" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- ! rowspan="3" |''স্বৰলিপি'' |"Doyal Re Koto Leela Jano" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Je Bashi Bhenge Geche" (Part 1) |- |"Je Bashi Bhenge Geche" (Part 2) |- ! rowspan="2" |''[[দাদা ঠাকুৰ|Dada Thakur]]'' |"O Shonre Mon Amar" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Sharat Chandra Pandit | |- |"Vote Diye Jaa" |Amal Mukherjee, chorus |- |1962 ! ''Atal Jaler Ahwan'' |"E Kon Choncholota Jaage" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder | |- | rowspan="4" |1963 ! rowspan="4" |পলাতক |"Aha Krishna Kalo" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Dosh Diyo Na Amay Bondhu" |- |"Jibanpurer Pathik Re Bhai" |- |"Sakhi Hey Amar Jware Anga" |- | rowspan="3" |1964 ! rowspan="3" |''Bibhas'' |"Etodin Pore Tumi" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Taray Taray Joluk Baati" |- |"Jokhon Porbena Mor" | colspan="2" |Rabindranath Tagore |- | rowspan="8" |1965 ! rowspan="3" |''Alor Pipasa'' |"Kaschitkanta Biraha Guruna" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Bidyudwantang Lalita Banita" |- |"Shrinnante Vishwe Amitatsya Putra" |- ! rowspan="5" |''মণিহাৰ'' |"Ke Jeno Go Dekechhe Amay" (male) | rowspan="5" |Hemanta Mukherjee | rowspan="5" |Pulak Banerjee | rowspan="4" | |- |"Nijhum Sandhyay Pantho Pakhira" (male) |- |"Sob Kotha Bola Holo" |- |"Ami Hote Parini Akash" |- |"Ke Jeno Go Dekechhe Amay" (duet) |[[লতা মংগেশকাৰ|লতা মঙ্গেশকাৰ]] |- | rowspan="6" |১৯৬৬ ! rowspan="2" |''Kal Tumi Aleya'' |"Ami Jai Chole Jai" (version 1) | rowspan="2" |উত্তম কুমাৰ | rowspan="2" | | rowspan="2" |solo |- |"Jai Chole Jai" (version 2) |- ! ''Notun Tirtho'' |"He Mor Chitto" | | | |- ! rowspan="3" |''Notun Jibon'' |"Emon Ami Ghor Bedhechi" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Ami Gaan Shonabo" |- |"Lajboti Nupurer Rinijhini" |- | rowspan="10" |১৯৬৭ ! rowspan="2" |অজানা শপথ |"Notun Notun Rong Dhorechhe" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee |Pulak Banerjee | rowspan="2" | |- |"O Akash Sona Sona" |Miltoo Ghosh |- ! rowspan="4" |''বালিকা বধূ'' |"Lag Lag Ronger Bhelki" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder |chorus |- |"Shuk Bole Keno Sharee" |Bela Mukherjee |- |"Ami Kusum Tuliya" |Bani Dasgupta |- |"Bhojo Gourango" |Traditional | |- ! rowspan="3" |''মন নিয়ে'' |"Ogo Kajol Noyona Horini" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pulak Banerjee | |- |"Bhalobeshe Digonto Diyechho" | rowspan="2" |[[আশা ভোছলে|Asha Bhosle]] |- |"Ami Poth Vola Ek Pothik" | colspan="2" |Rabindranath Tagore |- ! ''Nayika Sangbad'' |"Ei Purnima Raat" |Hemanta Mukherjee | | |- | rowspan="5" |1968 ! rowspan="2" |''Baghini'' |"O Radhe Thomke Geli Keno" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |মুকুল দত্ত | rowspan="2" | |- |"Jokhon Daaklo Bashi" |- ! rowspan="3" |হংস মিথুন |"Ami Krishnochurar Abir Niye" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- |"Ore Aay Aay Aayre Sobai" |Manabendra Mukherjee |- |"Surjer Moto Shaswoto Hok" | |- | rowspan="10" |১৯৬৯ ! rowspan="2" |দুটি মন |"Ke Daake Amay" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pulak Banerjee | rowspan="2" | |- |"Ami Jotoi Tomake Dekhi" |- ! rowspan="4" |''Kamallata'' |"Bhaja Hoon Re Mon Amar" | rowspan="4" |Robin Chatterjee |Gobindadas | rowspan="2" | |- |"Ei Na Madhobi Tole" |Traditional |- |"Dekho Sokhi Sajilo Nondokumar" | rowspan="3" |Pranab Roy |- |"Hiya Bole Tumi Amar" |- ! rowspan="3" |''Pita Putra'' |"Bhorer Aloy Porlo Tomay Mone" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | |- |"Tomay Amay Mile" |- |"Raag Je Tomar Mishti" |Sandhya Mukherjee |- ! ''তীৰভূমি'' |"তীৰভূমি খোজে" | | | |- | rowspan="5" |১৯৭১ ! rowspan="2" |''ধনী মেয়ে'' |"E Byatha Ki Je Byatha" | rowspan="2" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="2" |পুলক বেনাৰ্জী | rowspan="2" | |- |"Radhe Monta Rekhe Eli" |- ! rowspan="3" |''নিমন্ত্ৰণ'' |"Piriti Boliya Ekti Komol" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Singo Prishthe Bhor Koriye" |- |"Tara Maa Maago" |- | rowspan="5" |১৯৭২ ! ''অনিন্দিতা'' |"Diner Sheshe Ghumer Deshe" |Hemanta Mukherjee |Mukul Dutt | |- ! rowspan="4" |''স্ত্ৰী'' |"Khirki Theke Singhoduar" | rowspan="4" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="4" | | rowspan="2" | |- |"Sakkhi Thakuk Jhorapata" |- |"Hajar Tarar Jhaarbatita" | rowspan="2" |মান্না দে |- |"Sokhi Kalo Amar Bhalo" |- | rowspan="4" |1973 ! ''Dhire Bohe Meghna'' |"Koto Je Dhire Bohe Meghna" |Samar Das, Satya Saha |Mohammad Moniruzzaman |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- ! rowspan="3" |''Sonar Khancha'' |"Jaare Ja Ure Rajar Kumar" (version 2) | rowspan="3" |বীৰেশ্বৰ সৰকাৰ | rowspan="3" |বীৰেশ্বৰ সৰকাৰ | rowspan="3" | |- |"Shudhu Bhalobasha Diye" |- |"Ke Jaane Ko Ghonta" |- | rowspan="6" |১৯৭৪ ! rowspan="6" |''ফুলেশ্বৰী'' |"Jeona Daarao Bondhu" | rowspan="6" |Hemanta Mukherjee | rowspan="6" | | rowspan="6" | |- |"আমি তোমায় ক'ত খুজিলাম" |- |"আমি তোমায় বৰ ভালবাসি " |- |"ফুলেশ্বৰী ফুলেশ্বৰী " |- |"আমি দেখে ভালবাসি" |- |"তুমি শতদল হয়ে" |- | rowspan="8" |১৯৭৫ ! rowspan="7" |''ৰাগ অনুৰাগ'' |"Ami Gaan Gai" | rowspan="7" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="7" |পুলক বেনাৰ্জী | rowspan="5" | |- |"খেলা আমাৰ ভাঙব যখন" |- |"চেইন দুটি চোখ" |- |"সোণাৰ এই আংটি থেকে" |- |"তোমাদেৰ কাছে আছিলাম" |- |"কি গান সুনাব বল" |Haimanti Shukla |- |"Ogo Sundori Tumi Ke" |various |- ! ''Sanyasi Raja'' |"Ka Tobo Kanta" |Shyamal Mitra |Shankaracharya | |- | rowspan="8" |1976 ! rowspan="4" |''Asadharon'' |"Surjer Rokto Asto Akashtake" | rowspan="4" |Nachiketa Ghosh | rowspan="4" | | rowspan="3" | |- |"Amar baba Bhalo Chilo" |- |"Kanu Chhara Jemon Bashi Nei" |- |"Ki Hote Ki Hoye Gelo" |Haimanti Shukla |- ! rowspan="2" |''Datta'' |"Jamunate Dekhlam Soi" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pranab Roy | rowspan="2" | |- |"Mon Dilamna Sokhi" |- ! ''Priyo Bandhobi'' |"Ami Saheb O Noi" |Nachiketa Ghosh | | |- ! ''Sudur Niharika'' |"Torir Naam Jibon Tori" |Manabendra Mukhopadhyay |Shyamal Gupta | |- | rowspan="5" |1977 ! ''Padma Nadir Majhi'' |"Padma Nadir Majhi" |Dinendra Chowdhury |Manik Bandyopadhyay |Aarti Mukherjee, Dhananjay Bhattacharya, Anup Ghoshal and others |- ! ''Praner Thakur Ramkrishna'' |"Kolpotoru Tumi Praner Thakur | | | |- ! rowspan="3" |''Proxy'' |"Jodi Keu Deke Bole" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | | rowspan="2" | |- |"Kichhu Pelam Ami" |- |"Jodi Tomar Chokher Akash" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- | rowspan="4" |1978 ! rowspan="3" |''Korunamoyi'' |"Anondomoyi" | rowspan="3" |Sudhin Dasgupta | rowspan="3" | | rowspan="2" | |- |"Kalo Meghe Kali Chhaya" |- |"Ja Debi Sorbobhuteshu" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- ! ''Dhanraj Tamang'' |"Dhanaraj Tamang Ekti Sudhu Naam | | | |- |1979 ! ''Nondon'' |"Mukhbhora Hashi" | | | |- | rowspan="4" |1980 ! ''Noukadubi'' |"Oshrunodir Sudur Paare" | | | |- ! ''Pompa'' |"Je Prodip" |Nirmal Chakraborty |Samarendra Ghoshal | |- ! ''Putul Ghor'' |"Thikana Hariye Phela" | | | |- ! ''Upalabdhi'' |"Etodine Bujhechi Tomay" | | | |- | rowspan="5" |1981 ! ''Chameli Memsaheb'' |"O Bideshi Takao" |Bhupen Hazarika |Shibdas Banerjee | |- ! rowspan="2" |''Khelar Putul'' |"Ami Bondhur Premagune Pora" |Hemanta Mukherjee |Traditional |Arundhati Holme Chowdhury |- |"Krondosi Pothocharinee" | colspan="2" |Atul Prasad Sen | |- ! ''Pratishodh'' |"Shudhu Byathar Aghate" |Ajoy Das |Pulak Banerjee | |- ! ''Subarna Golak'' |"Din Nei Raat Nei" |Hemanta Mukherjee | |chorus |- | rowspan="3" |1982 ! rowspan="2" |''Sonar Bangla'' |"Ei Je Bangla" | rowspan="2" |Neeta Sen | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumder |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- |"Tuturidhun" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]], Haimanti Shukla |- ! ''Rajbodhu'' |"Boro Asha Kore" |Abhijeet Banerjee, Rabindranath Tagore |Rabindranath Tagore |Arundhati Holme Chowdhury |- | rowspan="6" |1983 ! ''Bonoshree'' |"Ashwine Hok Aghrane Hok" |Sudhin Dasgupta | | |- ! rowspan="4" |''Chena Achena'' |"Amay Rakhte Jodi" | rowspan="4" |Abhijeet Banerjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Shono Shono" |- |"O Amar Sona Bondhure" |- |"Ekoi Poth Jeno" |- ! ''Tagari'' |"Piriti Rosher Khela" | | |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- | rowspan="3" |1984 ! rowspan="3" |''Shilalipi'' |"Surjo Gelo Astachole" |Suparnakanti Ghosh |Palash Bandyopadhyay | rowspan="3" | |- |"Aajo Mone Pore Barebare" | rowspan="2" |Sudhin Dasgupta | rowspan="2" |Subir Hazra |- |"Kar Kotha Bhebe Bhebe" |- |} ==তথ্যৰ উৎস== [[শ্ৰেণী:সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ফিল্মফেয়াৰ বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী: বঙালী কণ্ঠশিল্পী]] dywwogkh937kqo8cvsry9g2o403615o 638774 638773 2026-09-26T16:42:40Z নৰুনা বৰুৱা 44897 /* অন্যান্য */ 638774 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | name =হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | background = solo_singer | image = Hemant Kumar 2016 stamp of India (cropped).jpg | caption = | birth_name =হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | birth_date = {{birth date|df=yes|1920|06|16}} | birth_place = বেনাৰস, বেনাৰস ৰাজ্য, [[বৃটিছ ভাৰত]] | death_date = {{death date and age|df=yes|1989|09|26|1920|06|16}} | death_place = [[কলিকতা]], [[পশ্চিমবংগ]], [[ভাৰত]] | genre = {{hlist|[[ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী |ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীত]]|[[চলচ্চিত্ৰ]]|[[নেপথ্য গায়ক]]|বঙালী শাস্ত্ৰীয় সংগীত}} | occupation = গায়ক, সংগীত পৰিচালক, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক | instrument = [[হাৰমনিয়াম]] | years_active = ১৯৩৫-১৯৮৯ | spouse = {{marriage|[[বেলা মুখাৰ্জী]]|1945}} }}{{Listen | type = music | filename = এই_রাত_তোমার_আমার.mp3 | title = এই ৰাত তোমাৰ আমাৰ - "দীপ জ্বেলে যাই" (১৯৫৯) বাংলা চিনেমাৰ গান (এই ৰাতি তোমাৰ আৰু মোৰ) | description = গীতিকাৰ গৌৰীপ্ৰসন্ন মজুমদাৰ, সুৰকাৰ এবং গায়ক হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | pos = }} '''হেমন্ত মুখোপাধ্যায় ({{lang_en|Hemant mukhapadhyay}})'''এজন ভাৰতীয় সংগীত শিল্পী আছিল। পেছাদাৰীভাৱে তেওঁ হেমন্ত মুখাৰ্জী আৰু হেমন্ত কুমাৰ নামেৰে জনাজাত, তেওঁ এজন প্ৰখ্যাত ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক আৰু নেপথ্য গায়ক আছিল। তেওঁ মুখ্যতঃ [[বাংলা]] আৰু [[হিন্দী]]ৰ লগতে [[মাৰাঠী]], [[গুজৰাটী]], [[ওড়িয়া]], [[অসমীয়া]], [[তামিল]], [[পাঞ্জাৱী]], ভোজপুৰী, কোংকনী, সংস্কৃত আৰু উৰ্দুকে ধৰি আন বহুতো ভাৰতীয় ভাষাত গান গাইছিল। তেওঁ বঙালী আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালনা, ৰবীন্দ্ৰ সংগীত আৰু আন বহুতো ধাৰাৰ বিশিষ্ট শিল্পী আছিল। পুৰুষৰ শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য গায়কৰ বাবে দুটা ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰিছিল আৰু "ভইচ অফ গড" হিচাপে জনাজাত হৈছিল।<ref>https://www.hindustantimes.com/entertainment/the-voice-of-god/story-EtFJ3r1IdgbqhdIX42LDcO.html</ref> ==শিক্ষা আৰু প্ৰাৰম্ভিক জীৱন== হেমন্তৰ জন্ম হৈছিল বাৰাণসীত। তেওঁৰ ককাদেউতা এজন চিকিৎসক আছিল। তেওঁৰ পূৰ্বপুৰুষসকল মূলতঃ জয়নগৰ মজিলপুৰ চহৰৰ আছিল আৰু ১৯০০ দশকৰ আৰম্ভণিতে তেওঁলোক [[কলকাতা]]লৈ প্ৰব্ৰজন কৰিছিল। হেমন্ত তাত ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল আৰু নাছিৰুদ্দিন স্কুলত পঢ়া-শুনা কৰিছিল। পাছলৈ ভৱানীপুৰ অঞ্চলৰ মিত্ৰ ইনষ্টিটিউচন স্কুললৈ গৈছিল আৰু ইয়াতেই তেওঁ তেওঁৰ দীৰ্ঘদিনীয়া বন্ধু সুভাষ মুখোপাধ্যায়ক লগ পাইছিল। সুভাষ মুখোপাধ্যায় পাছলৈ এজন প্ৰখ্যাত বঙালী কবি হৈছিল। হেমন্ত‌ই যাদৱপুৰৰ (বৰ্তমান যাদৱপুৰ বিশ্ববিদ্যালয়) বেংগল টেকনিকেল ইনষ্টিটিউটত ইঞ্জিনিয়াৰিং শাখাত নামভৰ্তি কৰিছিল। কিন্তু তেওঁৰ নিজৰ স্বাস্থ্যজনিত কাৰণৰ লগতে সংগীতৰ প্ৰতি আকৃষ্ট থকাৰ বাবে আৰু তেওঁৰ দেউতাকৰ আপত্তি স্বত্বেও সংগীতত কেৰিয়াৰ গঢ়িবলৈ শিক্ষা সমাপ্ত কৰিছিল। প্ৰথমাৱস্থাত তেওঁ সাহিত্যৰ সৈতেও জড়িত আছিল। দেশ নামৰ বাংলা আলোচনীত এখনত তেওঁ চুটি গল্প প্ৰকাশ কৰিছিল, কিন্তু ১৯৩০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে তেওঁ মুখ্যতঃ সংগীতৰ ওপৰত মনোনিৱেশ কৰিছিল। ==প্ৰাৰম্ভিক সংগীত জীৱনৰ আৰম্ভণি== হেমন্তৰ প্ৰথম চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল ১৯৪০ চনত মুক্তি প্ৰাপ্ত বঙালী চলচ্চিত্ৰ 'ৰাজকুমাৰেৰ নিৰ্ব্বাচান'ত। ইয়াৰ পিছত ১৯৪১ চনত 'নিমাই সন্ন্যাস'ত হাৰিচিপ্ৰান্না দাসে ৰচনা কৰা গীত গাইছিল। ১৯৪২ চনত 'মীনাক্ষী'ত তেওঁ প্ৰথম হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গান গাইছিল। তাৰ পিছত গাইছিল ১৯৪৪ চনত 'ইৰাদা' চলচ্চিত্ৰত। সংগীতৰ ৰচনা আছিল অমৰ নাথৰ। হেমন্তক ৰবীন্দ্ৰ সংগীতৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ পৃষ্ঠপোষকতাকাৰী বুলি গণ্য কৰা হয়। তেওঁৰ প্ৰথম ৰেকৰ্ড কৰা ৰবীন্দ্ৰ সংগীত আছিল বাংলা চলচ্চিত্ৰ 'প্ৰিয় বান্ধবী '(১৯৪৪)ত।<ref>https://web.archive.org/web/20171205182037/http://faculty.ist.unomaha.edu/pdasgupta/hemanta/discography/tagore.html</ref> গানটো আছিল 'পথৰ চেশ কোঠায়'। তেওঁ ১৯৪৪ চনত কলম্বিয়া লেবেলৰ অধীনত তেওঁৰ প্ৰথম অ-চলচ্চিত্ৰ ৰবীন্দ্ৰ সংগীত ডিস্ক ৰেকৰ্ড কৰিছিল। গানবোৰ আছিল 'আমাৰ আৰ হাবে না ডেৰী' আৰু 'কেন পন্থা এই চঞ্চলতা'। তাৰ আগতে, তেওঁ "আমাৰ মল্লিকাবোন" গানটো আকাশবাণী ৰেডিঅ'ত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। সংগীত পৰিচালক হিচাপে তেওঁৰ প্ৰথম চলচ্চিত্ৰ আছিল ১৯৪৭ চনত বাংলা চলচ্চিত্ৰ 'অভিযাত্ৰী'। যদিও এই সময়ছোৱাত ৰেকৰ্ড কৰা হেমন্তৰ বহুতো গানে সমালোচকৰ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল, যদিও ১৯৪৭ চনলৈকে বৃহৎ বাণিজ্যিক সফলতা লাভ কৰা নাছিল। বঙালী ভাষাত হেমন্তৰ কিছুমান সমসাময়িক পুৰুষ গায়ক আছিল ক্ৰমে জগন্ময় মিত্ৰ, ৰবীন মজুমদাৰ, সত্য চৌধুৰী, ধনঞ্জয় ভট্টাচাৰ্য, সুধীৰলাল চক্ৰৱৰ্তী, বেচু দত্ত আৰু [[তালাত মেহমুদ]]। ==পৰিয়াল== হেমন্তৰ তিনিজন ভাতৃ আৰু এগৰাকী নিলীমা নামৰ এজনী ভনীয়েক আছিল। তেওঁৰ সৰু ভায়েক তাৰাজ্যোতি এজন বঙালী চুটি গল্প লিখক আছিল। তেওঁৰ কনিষ্ঠ ভাতৃ অমলে সংগীত ৰচনা কৰাৰ লগতে কিছুমান বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গান গাইছিল। 'আবাক পৃথিৱী' আৰু 'হস্পিটেল' চলচ্চিত্ৰত গীত গাইছিল। ১৯৪৫ চনত হেমন্ত মুখোপাধ্যায়ে সংগীত শিল্পী [[বেলা মুখাৰ্জী]]ৰ সৈতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হয়। তেওঁলোকৰ দুটি সন্তান হয়। পুত্ৰৰ নাম জয়ন্ত, আৰু এজনী কন্যা ৰাণু। ৰাণুৱে ১৯৬০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে আৰু ১৯৭০ ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে কিছু সীমিত সফলতাৰে সংগীত কেৰিয়াৰ গঢ়ি তোলে। জয়ন্ত‌ই বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী [[মৌচুমী চেটাৰ্জী]]ৰ সৈতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হয়। ==মুম্বই যাত্ৰা আৰু সফলতা== ১৯৪০-ৰ দশকৰ মাজভাগত, হেমন্ত ইণ্ডিয়ান পিপলছ থিয়েটাৰ এছ'চিয়েচন (IPTA)ৰ সক্ৰিয় সদস্য হয় আৰু তেতিয়াই আন এজন সক্ৰিয় আইপিটিএ সদস্য - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ [[সলিল চৌধুৰী]]ৰ সৈতে সংস্পৰ্শলৈ আহে। আইপিটিএ(IPTA) স্থাপনৰ আঁৰৰ অন্যতম মুখ্য চালিকা শক্তি আছিল ১৯৪৩ চনৰ বংগৰ দুৰ্ভিক্ষ আৰু ইয়াক প্ৰতিৰোধ কৰিবলৈ ব্ৰিটিছ প্ৰশাসন আৰু ধনী ভাৰতীয়সকলৰ নিষ্ক্ৰিয়তা। ১৯৪৭ চনত, হেমন্তই 'গ্ৰামেৰ বধূ'(The rural Bride)নামৰ এটা অ-চলচ্চিত্ৰ গীত ৰেকৰ্ড কৰিছিল য'ত সলিল চৌধুৰীৰ সংগীত আৰু গীত আছিল। গীতটোত এগৰাকী মনোৰম, সমৃদ্ধ আৰু যত্নশীল গ্ৰাম্য মহিলাৰ জীৱন আৰু পৰিয়ালক কেনেদৰে দুৰ্ভিক্ষ আৰু পৰৱৰ্তী দৰিদ্ৰতাৰ কড়াল গ্ৰাসৰ দ্বাৰা বিধ্বস্ত হ'বলগীয়া হৈছে তাৰ বিৱৰণ আছিল। এই গীতটোৱে পূৱ ভাৰতত হেমন্ত আৰু সলিলৰ বাবে অপ্ৰত্যাশিত জনপ্ৰিয়তা সৃষ্টি কৰিছিল আৰু এক প্ৰকাৰে হেমন্তক তেওঁৰ সমসাময়িক পুৰুষ কণ্ঠশিল্পীৰ আগত প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। হেমন্ত আৰু সলিলে পৰৱৰ্তী কেইবছৰমানত কেইবাটাও গানত পুনৰ যুটি বান্ধিছিল। পাছৰ পৰ্যায়ত এই গানবোৰৰ সকলোবোৰেই অতি জনপ্ৰিয় বুলি প্ৰমাণিত হৈছিল।<ref>https://web.archive.org/web/20100108013155/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm</ref> প্ৰায় একে সময়তে, হেমন্তই বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ৰচনাৰ বাবে অধিক দায়িত্ব লাভ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। বহুতো চলচ্চিত্ৰ পৰিচালকৰ লগত তেওঁৰ ভাল সম্পৰ্ক গঢ়ি উঠিছিল। তাৰে ভিতৰত এজন আছিল হেমেন গুপ্তা। পৰিচালক হেমেন গুপ্তাৰ পৰাও তেওঁ সংগীত ৰচনাৰ প্ৰস্তাৱ পাইছিল। হেমেন গুপ্তা যেতিয়া মুম্বাইলৈ যায়, তেতিয়া তেওঁ হেমন্তক ফিল্মিস্তান বেনাৰৰ অধীনত 'আনন্দমঠ' শীৰ্ষক হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ৰচনা কৰিবলৈ আহ্বান জনায়। এই আহ্বানৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই হেমন্তই ১৯৫১ চনত মুম্বাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰে আৰু 'ফিল্মিস্তান ষ্টুডিঅ'ত যোগদান কৰে। নিজৰ শিপাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত হৈ থাকিবলৈ, তেওঁ মুম্বাইৰ খাৰত নিৰ্মাণ কৰা তেওঁৰ নতুন ঘৰটোৰ নাম গুৰুদেৱ [[ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]], গীতাঞ্জলিৰ এটা প্ৰিয় ৰচনাৰ নামেৰে ৰাখিছিল। 'আনন্দমঠ' চলচ্চিত্ৰৰ সংগীতে (১৯৫২) এক মধ্যমীয়া সফলতা লাভ কৰিছিল। সম্ভৱতঃ, এই চলচ্চিত্ৰখনৰ আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য গানটো হৈছে[[ লতা মংগেশকাৰ]]ৰ দ্বাৰা গোৱা 'বন্দে মাতৰম', গীতটো। 'আনন্দমঠ'ৰ পিছত, হেমন্তই পৰৱৰ্তী বছৰবোৰত 'শাৰ্ট'ৰ দৰে কেইখনমান ফিল্মিস্তান চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ব্যৱস্থাপনা কৰিছিল আৰু গানবোৰ মধ্যমীয়া জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল একেসময়তে, হেমন্তই নেপথ্য গায়ক হিচাপেও মুম্বাইত জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ লৈছিল।<ref>https://web.archive.org/web/20100108082149/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm</ref> এছ ডি বৰ্মনৰ সংগীত পৰিচালনাত অভিনেতা [[দেৱ আনন্দ]]ৰ ওঠত প্ৰাণ পাইছিল হেমন্ত কুমাৰৰ গান। জাল (১৯৫২) ('ইয়ে ৰাত ইয়ে চান্দনী ফিৰ কাহান'), হাউচ নং ৪৪ (১৯৫৫) ("চুপ হে ধাৰ্তি" আৰু "তেৰি দুনিয়া মে জীনে চে"), চোলভা চাল (১৯৫৮) ("হে আপনা দিল তো আৱাৰা"), আৰু বাত হুয়াত জান("19"), বাত হুমেন ("নাত জৈন"), ("ইয়ে ৰাত ইয়ে চান্দনী ফিৰ জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল। ১৯৫০-ৰ দশকত, তেওঁ [[প্ৰদীপ কুমাৰ]] (নাগিন, ডিটেকটিভ) আৰু [[সুনীল দত্ত ]](দুনিয়া ঝুক্তি হে) আৰু পিছলৈ 1960-ৰ দশকত বিশ্বজিৎ (বিশ চাল বাদ, বিন বাদল বৰসাত, কোহৰা) আৰু [[ধৰ্মেন্দ্ৰ ]](অনুপমা)ৰ বাবে অন্যান্য নায়কৰ বাবেও নেপথ্য গায়ক হিচাপে কণ্ঠদান কৰিছিল; তেওঁ এই সকলোবোৰ চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত ৰচনাকাৰ আছিল। ==চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণ== ১৯৫০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে হেমন্তই নিজৰ বেনাৰ: হেমন্ত-বেলা প্ৰডাকচনৰ অধীনত চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণত প্ৰৱেশ কৰে। এই বেনাৰৰ অধীনত প্ৰথমখন চলচ্চিত্ৰ আছিল মৃনাল সেনৰ দ্বাৰা পৰিচালিত এখন বঙালী চলচ্চিত্ৰ, যাৰ শিৰোনাম আছিল 'নীল আকাশেৰ নীচে'(১৯৫৯)। এই চলচ্চিত্ৰখনৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰৰ সৰ্বোচ্চ সন্মান ৰাষ্ট্ৰপতিৰ সোণৰ পদক লাভ কৰে। পৰৱৰ্তী দশকত হেমন্তৰ প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠানটোৰ নাম 'গীতাঞ্জলি প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠান' নাম ৰখা হয় আৰু এই প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠানটোৰ পৰা কেইবাখনো হিন্দী চলচ্চিত্ৰ যেনে -বিশ চাল বাদ, কোহৰা, বিৱি ঔৰ মাকান, ফাৰাৰ, ৰহগিৰ আৰু খামোচী আদি নিৰ্মাণ কৰা হয় আৰু সকলোবোৰ চলচ্চিত্ৰতে হেমন্তৰ সংগীত আছিল। কেৱল 'বিশ চাল বাদ' আৰু 'খামোচী' হে মুখ্য বাণিজ্যিক সফলতা লাভ কৰিছিল। ১৯৭১ চনত হেমন্তই চলচ্চিত্ৰ হলিউডৰ পৰিচালক কনৰাড ৰুকছৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই হলিউডলৈ যায় আৰু কনৰাডৰ 'সিদ্ধাৰ্থ'চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত ৰচনা কৰে আৰু সেই চলচ্চিত্ৰখনত 'নীল আকাশেৰ নীচে' (১৯৫৯)ত আগতে অ' নাদিৰে (তেওঁৰ দ্বাৰা ৰচিত আৰু গোৱা) পুনৰ গাইছিল। তেওঁ [[হলিউড]]ত নেপথ্য শিল্পী হিচাপে কণ্ঠদান কৰা প্ৰথম ভাৰতীয় গায়ক আছিল। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ৰ চৰকাৰে হেমন্তক মেৰিলেণ্ডৰ বাল্টিমোৰৰ [[নাগৰিকত্ব]] প্ৰদান কৰি সন্মানিত কৰিছিল। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ৰ নাগৰিকত্ব লাভ কৰা ভাৰতৰ প্ৰথম গায়কজনেই হ'ল হেমন্ত কুমাৰ। ==মৃত্যু== ১৯৮৯ চনৰ ২৬ ছেপ্টেম্বৰত ঢাকাত অনুষ্ঠিত এক সংগীত ানুষ্ঠানৰ পৰা উভতি অহাৰ পিছত হেমন্ত কুমাৰ অসুস্থ হৈ পৰে। হৃদৰোগত আক্ৰান্ত হোৱাৰ বাবে তেওঁৰ মৃত্যু হয়। কলকাতা মেট্ৰ'ৰ হেমন্ত মুখোপাধ্যায় মেট্ৰ' ষ্টেচনটো তেওঁৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা হৈছে।<ref>https://www.anandabazar.com/west-bengal/kolkata/new-garia-airport-metro-routes-work-is-in-progress/cid/1281201</ref><ref>https://mtp.indianrailways.gov.in/view_detail.jsp?lang=0&id=0,4,268&dcd=3924&did=1709732766752EFE40D35130703F5AE83D8DB4F9F2BA7</ref><ref>https://mtp.indianrailways.gov.in/view_detail.jsp?lang=0&id=0,4,268&dcd=3924&did=1709732766752EFE40D35130703F5AE83D8DB4F9F2BA7</ref> ==বঁটাসমূহ== * ''১৯৫৬: ফিল্মফেয়াৰ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: নাগিন'' * ''১৯৭১ : শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়কৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা: নিমন্ত্ৰণ'' * ১৯৬২ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "স্বৰালিপি": বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196225.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100107012222/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196225.htm|archivedate=7 January 2010}}</ref> * ১৯৬৩ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা (হিন্দী): "বিশ সাল বাদ": বিজয়ী<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108013155/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৬৪ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "পলাতক": বিজয়ী <ref name=":1">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108082149/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৬৭ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "মনিহাৰ": বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196730.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100106143248/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196730.htm|archivedate=6 January 2010}}</ref> * ১৯৬৮: বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "বালিকা বধূ"<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196831.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108050315/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196831.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৭০ : [[পদ্মশ্ৰী|Padma Shri]] (Refused) * ১৯৭২ : বিএফজেএ শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়ক বঁটা: ''ধনী মেয়ে'<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197235.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108054631/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197235.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৭৫ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য গায়ক বঁটা: ''ফুলেশ্বৰী'<ref name="bfja1975">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197538.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100114151114/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197538.htm|archivedate=14 January 2010}}</ref> * ১৯৭৫ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'ফুলেশ্বৰী'<ref name="bfja1975" /> * ১৯৭৬ : বিএফজেএ(BFJA) শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ গায়ক বঁটা: 'প্ৰিয় বান্ধবী': বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197639.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108051039/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197639.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ''১৯৮৬ : পুৰুষৰ শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য গায়কৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা: লালন ফকীৰ'' * ১৯৮৬ : সৃষ্টিশীল আৰু পৰীক্ষামূলক সংগীতৰ বাবে সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা। * ১৯৮৬: বিএফজেএ(BFJA )শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "ভালবাসা ভালবাসা": <ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198649.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108050106/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198649.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৮৭ : [[পদ্মভূষণ|পদ্মভুষন]](Refused) * ১৯৮৭ : বিএফজেএ (BFJA)শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'পথভোলা'<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198750.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108094117/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198750.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৮৮ : বিএফজেএ (BFJA)শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'আগমন' * ১৯৮৫: বিশ্বভাৰতী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা সন্মানীয় ডি লিট উপাধি লাভ * ১৯৮৬ : [[সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা|সংগীত নাটক একাডেমি]] * ১৯৮৮ : কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা সন্মানীয় ডি লিট উপাধি লাভ * ১৯৮৯: মাইকেল মধুসূদন বঁটা * ২০১২ : বাংলাদেশ মুক্তি যুদ্ধ সন্মান, * ২০১২ : মুক্তি যুদ্ধ সন্মানৰ বন্ধুসকল (মৰণোত্তৰভাৱে) * ১৯৭১ : আমেৰিকা চৰকাৰে হেমন্তক মেৰিলেণ্ডৰ বাল্টিমোৰৰ নাগৰিকত্ব প্ৰদান কৰি সন্মানিত কৰে; আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নাগৰিকত্ব লাভ কৰা ভাৰতৰ প্ৰথম গায়ক == বাংলা ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ (গীতিকাৰ হিচাপে) == {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শীৰ্ষক ! টোকা |- | rowspan="2" |১৯৪৭ |[[অভিযাত্ৰী]] | |- |[[পুৰ্বৰাগ]] | |- | rowspan="3" |১৯৪৮ |[[ভুলি নাই]] | |- |[[পদ্মা প্ৰমত্ত নদী]] | |- |[[প্ৰিয়তমা (১৯৪৮ বোলছবি)|প্ৰিয়তমা]] | |- | rowspan="4" |১৯৪৯ |[[দিনেৰ পৰ দিন]] | |- |[[৪২]] | |- |[[সন্দীপান পাটশালা]] | |- |[[স্বামী (১৯৪৯ চিনেমা)|স্বামী]] | |- | rowspan="2" |১৯৫১ |Jighansa | |- |[[পৰিত্ৰাণ]] | |- |১৯৫২ |[[স্বপ্ন ও সমাধি]] |খগেন দাসগুপ্তৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে |- |১৯৫৫ |শাপমোচন | |- |১৯৫৬ |[[Suryamukhi (Bengali film)|সূৰ্য মুখী]] | |- | rowspan="3" |1957 |[[শেষ পৰিচয়]] | |- |[[:bn:তাসেৰ_ঘৰ_(১৯৫৭-এৰ_চলচ্চিত্ৰ)|তাসেৰ ঘৰ]] | |- |Harano Sur | |- | rowspan="5" |১৯৫৮ |লুকোচুৰি | |- |[[চিকাৰ (১৯৫৮ বোলছবি)|চিকাৰ]] | |- |[[:bn:সূৰ্য্য_তোৰণ|সূৰ্য্যতোৰণ]] | |- |[[যৌতুক]] | |- |নীল আকাশেৰ নীচে | |- | rowspan="5" |১৯৫৯ |দ্বীপ জ্বলে জাই | |- |[[খেলাঘৰ]] | |- |মাৰুতিৰ্থা হিংলাজ | |- |সোণাৰ হৰিণ | |- |[[ক্ষণিকেৰ অতিথি]] | |- | rowspan="5" |১৯৬০ |[[বৈশেয়া শ্ৰৱণ]] | |- |[[গৰীৱেৰ মেয়ে]] | |- |কুহক | |- |[[খোকা বাবুৰ প্ৰায়াবাৰ্তান]] | |- |[[শেষ পৰ্যন্ত]] | |- | rowspan="7" |১৯৬১ |দুই ভাই | |- |[[অগ্নি সংস্কাৰ]] | |[[মধ্য ৰাতেৰ তৰা]] | |- |[[পুনাশ্চা]] | |- |শতপদী | |- |[[সাথী হাৰা]] | |- |[[স্বৰলিপি (১৯৬১ বোলছবি)|স্বৰলিপি]] | |- | rowspan="5" |১৯৬২ |অটল জালেৰ আহৱান | |- |আগুন | |- |[[দাদা ঠাকুৰ|দাদা ঠাকুৰ]] | |- |হাঞ্চুলি বেংকাৰ উপকথা | |- |[[নাবাদিগণ্টা]] | |- | rowspan="8" |১৯৬৩ |[[বাদশ্বাহ (১৯৬৩ বোলছবি)|বাদশ্বাহ]] | |- |[[বৰ্ণচুড়া]] | |- |[[এক টুকৰো আগুন ]] | |- |[[হাই হিল]] | |- |পলাতক | |- |সাত পাকে বান্ধা | |- |[[শেষ প্ৰহৰ]] | |- |[[ত্ৰিধাৰা]] | |- | rowspan="7" |১৯৬৪ |[[আৰোহী]] | |- |বিভাস | |- |নতুন তীৰ্থ | |- |প্ৰতিনিধি | |- |প্ৰভাতেৰ ৰং | |- |[[স্বৰ্গ হতে বিদায়]] | |- |সিন্দুৰ মেঘ | |- | rowspan="4" |১৯৬৫ |আলুৰ পিপাসা | |- |এক টুকু বাসা | |- |এটা টুকু চোনিয়া লেজ | |- |[[Suryatapa]] | |- | rowspan="2" |১৯৬৬ |কাঁচ টাটা হীৰে | |- |মণিহাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৬৭ |বালিকা বধূ | |- |দুষ্টু প্ৰজাপতি | |- |নায়িকা সংবাদ | |- |অজানা শপথ | |- | rowspan="6" |১৯৬৮ |আদিত্য | |- |বাহিনী | |- |হানচামিথুন | |- |জীৱন সংগীত | |- |Panchasar | |- | পঞ্চসাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৬৯ |চেনা অচেনা | |- |মন নিয়ে | |- |পৰিনীতা | |- |শুক শাৰী | |- | rowspan="2" |১৯৭০ |দেশবন্ধু চিত্তৰঞ্জন | |- |দুটি মন | |- | rowspan="6" |১৯৭১ |কুহেলী | |- |মাল্যদান | |- |নৱৰাগ | |- |নিমন্ত্ৰণ | |- |সংসাৰ | |- |মহাবিপ্লৱী অৰবিন্দ | |- |১৯৭২ |অনিন্দিতা | |- | rowspan="4" |১৯৭৪ |বিকেলে ভৰেৰ ফুল | |- |শ্ৰীমান পৃথ্বীৰাজ | |- |ঠগিনী | |- |ফুলেশ্বৰী | |- | rowspan="5" |১৯৭৫ |অগ্নিশ্বৰ | |- |মোহন বাগানেৰ মেয়ে | |- |নিশি মৃগয়া | |- |ৰাগ অনুৰাগ | |- |সংসাৰ সীমনাতে | |- | rowspan="4" |১৯৭৬ |বাণী শিখা | |- |দাতা | |- |শংখবিষ | |- |প্ৰতিশ্ৰুতি | |- | rowspan="9" |১৯৭৭ |দিন আমাদেৰ | |- |হাতে ৰৈল তিন | |- |মন্ত্ৰমুগ্ধ | |- |প্ৰতিমা | |- |প্ৰক্মী | |- |ৰজনী | |- |চানাই | |- |শেষ ৰক্ষা | |- |স্বাতী | |- | rowspan="3" |১৯৭৮ |''গনদেৱতা'' | |- |নদী থেকে সাগৰে | |- |প্ৰণয় পাশা | |- | rowspan="2" |১৯৭৯ |চহৰ থেকে দুৰে | |- |নৌকা ডুবি | |- | rowspan="5" |১৯৮০ |বন্ধন | |- |দাদাৰ কীৰ্ত্তী | |- |পাকা দেখা | |- |পক্ষীৰাজ | |- |শেষ বিছাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৮১ |কপাল কুন্দল | |- |খেলেৰ পুতুল | |- |মেঘমুক্তি | |- |সুৱৰ্ণ গোলক | |- | rowspan="4" |১৯৮২ |একোটা মা | |- |চুট | |- |উত্তৰ মিলেনী | |- |প্ৰতীক্ষা | |- | rowspan="2" |১৯৮৩ |অমৰ গীতি | |- |ৰাজেশ্বৰী | |- | rowspan="6" |১৯৮৪ |অগ্নি শুদ্ধি | |- |অজন্তায়ে | |- |বিশাব্ৰক্ষ | |- |দিদি | |- |মধুবন | |- |সূৰ্যতৃষ্ণা | |- | rowspan="2" |১৯৮৫ |ভালবাসা ভালবাসা | |- |টাগাৰি | |- | rowspan="2" |১৯৮৬ |পাথভোলা | |- |আশীৰ্বাদ | |- | rowspan="3" |১৯৮৭ |প্ৰতিভা | |- |টুনী বৌ | |- |বাবা চানাই | |- | rowspan="3" |১৯৮৮ |চুৰেৰ সাথী | |- |পৰশমণি | |- |আগমন | |- |১৯৮৯ |ভালবাসাৰ ৰাত | |} === হিন্দী চলচ্চিত্ৰত (গীতিকাৰ হিচাপে) === {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শীৰ্ষক |- |'''১৯৫২''' |আনন্দমঠ |- | rowspan="6" |'''১৯৫৪''' |ডাকু কী লড়কী |- |ফেৰী |- |নাগিন |- |জাগৃতি |- |সম্ৰাট |- |চাৰ্ট |- | rowspan="4" |'''১৯৫৫''' |বহু |- |বান্দিছ |- |ভগৎ মহিমা |- |লগান |- | rowspan="9" |'''১৯৫৬''' |অঞ্জান |- |আৰৱ কৰা চৌদাগৰ |- |বন্ধন |- |দুৰ্গেশ্ নন্দিনী |- |এক হি ৰাস্তা |- |হমাৰা ৱাতন |- |ইন্সপেক্টৰ |- |লালটেন |- |তাজ |- | rowspan="9" |'''১৯৫৭''' |বন্দী |- |চম্পাকলি |- |এক ঝলক |- |হিল ষ্টেচন |- |কিতনা বদল গয়া ইন্সান |- |মিছ মেৰী |- |পায়েল |- |ইহুদি কি লড়কী |- |ফেশ্বন |- | rowspan="3" |'''১৯৫৮''' |দো মস্তানে |- |পুলিচ |- |চাহাৰা |- | rowspan="2" |'''১৯৫৯''' |চান্দ |- |হাম ভি ইন্সান হে |- | rowspan="3" |'''১৯৬০''' |গাৰ্ল ফ্ৰেণ্ড |- |দুনীয়া ঝুক্তি হে |- |মাছুম |- | rowspan="3" |'''১৯৬২''' |বিশ ছাল বাদ |- |মা বেটা |- |[[চাহিব বিবি ঔৰ গুলাম|চাহিব বিবি ঔৰ গোলাম]] |- |'''১৯৬৩''' |বিন বাদল বৰছাত |- |'''১৯৬৪''' |কহৰা |- | rowspan="2" |'''১৯৬৫''' |দো দিল |- |ফাৰাৰ |- | rowspan="3" |'''১৯৬৬''' |বিবি ঔৰ মাকান |- |চনাটা |- |অনুপমা |- |'''১৯৬৭''' |মাঝলি দিদি |- |'''১৯৬৮''' |দো দুনি চাৰ |- | rowspan="3" |'''১৯৬৯''' |খামোচী |- |ৰাহগীৰ |- |দেৱী চৌধাৰণী |- |'''১৯৭০''' |ওচ ৰাত কে বাদ |- |'''১৯৭২''' |বিশ চাল পেহেলে |- |'''১৯৭৭''' |দো লড়কে দোনো কড়কে |- |'''১৯৭৯''' |লাভ ইন কানাডা |} ===অন্যান্য=== {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শিৰোনাম |- |১৯৬১ |''আইল বসন্ত বাহাৰ'' |- |১৯৬৪ |''বালমা বড়া নাদান'' |- |১৯৫৫ |''Kanavane Kan Kanda Deivam (তামিল)'' |} {| class="sortable wikitable " ! বছৰ ! চলচ্চিত্ৰ ! গীত ! সুৰকাৰ ! গীতিকাৰ ! সহ-গায়ক |- |১৯৪৩ ! প্ৰিয় বান্ধবী |পথেৰ শেষ কোথায় |প্ৰনৱ দে |[[ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ|ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]] | |- |১৯৪৭ ! মন্দিৰ |গহন ৰাতেৰ একলা পথিক |সুবল দাসগুপ্ত | | |- | rowspan="4" |১৯৫৫ ! rowspan="4" |'শাপ মোচন' |সুৰেৰ আকাশে তুমি | rowspan="4" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="4" |বিমল ঘোষ | rowspan="4" | |- |"Bose Achhi Path Cheye" |- |"Jhar Uthechhe Baul Batash" |- |"Shono Bandhu Shono" |- | rowspan="2" |১৯৫৬ ! rowspan="1" |''অসমাপ্ত'' |"কান্দ কেন মন ৰে" | rowspan="1" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="1" | | rowspan="1" | |- ! ''Trijama'' |"Seetaram Do Sharir" |Hemanta Mukherjee | | |- | rowspan="6" |১৯৫৭ ! rowspan="2" |''চন্দ্ৰনাথ'' |"ৰাজাৰ দুলাৰী সীতা" | rowspan="2" |ৰবীন চেটাৰ্জী | rowspan="2" | | rowspan="2" | |- |"Akash Prithibi Shone" |- ! ''হাৰানো সুৰ'' |"আজ দুজনেৰ দুটি পথ" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder | |- ! rowspan="3" |''পৃথিবি আমাৰে চয়'' |"ঘোৰেৰ বণ্ডোন চেৰে" | rowspan="3" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="3" |গৌৰীপ্ৰসন্ন মজুমদাৰ | rowspan="3" | |- |"নীলমৱালা ছানা" |- |"দুৰেৰ মনুষ কাচে এছো" |- | rowspan="8" |১৯৫৮ ! rowspan="3" |''ইন্দ্ৰানী'' |" সুৰজো দোবৰ পালা " | rowspan="3" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="2" | |- |"Bhangre Bhangre Bhang" |- |"Neer Chhotto Khoti Nei" |[[গীতা দত্ত|Geeta Dutt]] |- ! rowspan="2" |''Joutuk'' |"Moneri Kothati Ogo" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumdar | rowspan="2" |solo |- |"Ei Je Pother Ei Dekha" |- ! rowspan="2" |''Neel Akasher Neechey'' |"Neel Akasher Neeche" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" | | rowspan="2" | |- |"O Nodi Re" |- ! ''O Amar Desher Mati'' |"Bhoot Amar Poot" | | | |- | rowspan="4" |1959 ! rowspan="4" |''Marutirtha Hinglaj'' |"Pather Klanti Bhule" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Hey Chandrachur" |- |"Sarbasya Buddhirupena" |- |"Tomar Bhubone Mago" |- | rowspan="9" |১৯৬০ ! rowspan="6" |কুহক |"Aro Kachhe Eso" | rowspan="6" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="6" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="6" | |- |"বিষ্ণুপ্ৰিয়া গো" |- |"Hay Hapay Je Ei Hapor" |- |"Nawal Kishori Go" |- |"Peyechhi Porosh Manik" |- |"Saratu Din Dhore" |- ! rowspan="3" |''Shesh Porjonto'' |"Ei Balukabelay Ami Likhechhinu" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Ei Meghla Dine Ekla" |- |"Keno Dure Thako" |- | rowspan="13" |1961 ! rowspan="4" |''[[Bhai Maar Bhai]]'' |"Taare Bole Diyo" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="3" |solo |- |"Amar Jiboenr Eto Khushi" |- |"Ogo Ja Peyechi" |- |"Gangey Dheu Khele Jay" |Ila Bose |- ! rowspan="3" |''ৰায় বাহাদুৰ'' |"Jay Din Emni Jodi" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Ogo Ke Dake Amay" |- |"Raat Kuheli Chharano" |- ! rowspan="1" |''Saptapadi'' |"Ei Poth Jodi Na Shesh Hoy" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- ! rowspan="3" |''স্বৰলিপি'' |"Doyal Re Koto Leela Jano" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Je Bashi Bhenge Geche" (Part 1) |- |"Je Bashi Bhenge Geche" (Part 2) |- ! rowspan="2" |''[[দাদা ঠাকুৰ|Dada Thakur]]'' |"O Shonre Mon Amar" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Sharat Chandra Pandit | |- |"Vote Diye Jaa" |Amal Mukherjee, chorus |- |1962 ! ''Atal Jaler Ahwan'' |"E Kon Choncholota Jaage" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder | |- | rowspan="4" |1963 ! rowspan="4" |পলাতক |"Aha Krishna Kalo" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Dosh Diyo Na Amay Bondhu" |- |"Jibanpurer Pathik Re Bhai" |- |"Sakhi Hey Amar Jware Anga" |- | rowspan="3" |1964 ! rowspan="3" |''Bibhas'' |"Etodin Pore Tumi" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Taray Taray Joluk Baati" |- |"Jokhon Porbena Mor" | colspan="2" |Rabindranath Tagore |- | rowspan="8" |1965 ! rowspan="3" |''Alor Pipasa'' |"Kaschitkanta Biraha Guruna" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Bidyudwantang Lalita Banita" |- |"Shrinnante Vishwe Amitatsya Putra" |- ! rowspan="5" |''মণিহাৰ'' |"Ke Jeno Go Dekechhe Amay" (male) | rowspan="5" |Hemanta Mukherjee | rowspan="5" |Pulak Banerjee | rowspan="4" | |- |"Nijhum Sandhyay Pantho Pakhira" (male) |- |"Sob Kotha Bola Holo" |- |"Ami Hote Parini Akash" |- |"Ke Jeno Go Dekechhe Amay" (duet) |[[লতা মংগেশকাৰ|লতা মঙ্গেশকাৰ]] |- | rowspan="6" |১৯৬৬ ! rowspan="2" |''Kal Tumi Aleya'' |"Ami Jai Chole Jai" (version 1) | rowspan="2" |উত্তম কুমাৰ | rowspan="2" | | rowspan="2" |solo |- |"Jai Chole Jai" (version 2) |- ! ''Notun Tirtho'' |"He Mor Chitto" | | | |- ! rowspan="3" |''Notun Jibon'' |"Emon Ami Ghor Bedhechi" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Ami Gaan Shonabo" |- |"Lajboti Nupurer Rinijhini" |- | rowspan="10" |১৯৬৭ ! rowspan="2" |অজানা শপথ |"Notun Notun Rong Dhorechhe" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee |Pulak Banerjee | rowspan="2" | |- |"O Akash Sona Sona" |Miltoo Ghosh |- ! rowspan="4" |''বালিকা বধূ'' |"Lag Lag Ronger Bhelki" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder |chorus |- |"Shuk Bole Keno Sharee" |Bela Mukherjee |- |"Ami Kusum Tuliya" |Bani Dasgupta |- |"Bhojo Gourango" |Traditional | |- ! rowspan="3" |''মন নিয়ে'' |"Ogo Kajol Noyona Horini" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pulak Banerjee | |- |"Bhalobeshe Digonto Diyechho" | rowspan="2" |[[আশা ভোছলে|Asha Bhosle]] |- |"Ami Poth Vola Ek Pothik" | colspan="2" |Rabindranath Tagore |- ! ''Nayika Sangbad'' |"Ei Purnima Raat" |Hemanta Mukherjee | | |- | rowspan="5" |1968 ! rowspan="2" |''Baghini'' |"O Radhe Thomke Geli Keno" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |মুকুল দত্ত | rowspan="2" | |- |"Jokhon Daaklo Bashi" |- ! rowspan="3" |হংস মিথুন |"Ami Krishnochurar Abir Niye" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- |"Ore Aay Aay Aayre Sobai" |Manabendra Mukherjee |- |"Surjer Moto Shaswoto Hok" | |- | rowspan="10" |১৯৬৯ ! rowspan="2" |দুটি মন |"Ke Daake Amay" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pulak Banerjee | rowspan="2" | |- |"Ami Jotoi Tomake Dekhi" |- ! rowspan="4" |''Kamallata'' |"Bhaja Hoon Re Mon Amar" | rowspan="4" |Robin Chatterjee |Gobindadas | rowspan="2" | |- |"Ei Na Madhobi Tole" |Traditional |- |"Dekho Sokhi Sajilo Nondokumar" | rowspan="3" |Pranab Roy |- |"Hiya Bole Tumi Amar" |- ! rowspan="3" |''Pita Putra'' |"Bhorer Aloy Porlo Tomay Mone" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | |- |"Tomay Amay Mile" |- |"Raag Je Tomar Mishti" |Sandhya Mukherjee |- ! ''তীৰভূমি'' |"তীৰভূমি খোজে" | | | |- | rowspan="5" |১৯৭১ ! rowspan="2" |''ধনী মেয়ে'' |"E Byatha Ki Je Byatha" | rowspan="2" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="2" |পুলক বেনাৰ্জী | rowspan="2" | |- |"Radhe Monta Rekhe Eli" |- ! rowspan="3" |''নিমন্ত্ৰণ'' |"Piriti Boliya Ekti Komol" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Singo Prishthe Bhor Koriye" |- |"Tara Maa Maago" |- | rowspan="5" |১৯৭২ ! ''অনিন্দিতা'' |"Diner Sheshe Ghumer Deshe" |Hemanta Mukherjee |Mukul Dutt | |- ! rowspan="4" |''স্ত্ৰী'' |"Khirki Theke Singhoduar" | rowspan="4" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="4" | | rowspan="2" | |- |"Sakkhi Thakuk Jhorapata" |- |"Hajar Tarar Jhaarbatita" | rowspan="2" |মান্না দে |- |"Sokhi Kalo Amar Bhalo" |- | rowspan="4" |1973 ! ''Dhire Bohe Meghna'' |"Koto Je Dhire Bohe Meghna" |Samar Das, Satya Saha |Mohammad Moniruzzaman |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- ! rowspan="3" |''Sonar Khancha'' |"Jaare Ja Ure Rajar Kumar" (version 2) | rowspan="3" |বীৰেশ্বৰ সৰকাৰ | rowspan="3" |বীৰেশ্বৰ সৰকাৰ | rowspan="3" | |- |"Shudhu Bhalobasha Diye" |- |"Ke Jaane Ko Ghonta" |- | rowspan="6" |১৯৭৪ ! rowspan="6" |''ফুলেশ্বৰী'' |"Jeona Daarao Bondhu" | rowspan="6" |Hemanta Mukherjee | rowspan="6" | | rowspan="6" | |- |"আমি তোমায় ক'ত খুজিলাম" |- |"আমি তোমায় বৰ ভালবাসি " |- |"ফুলেশ্বৰী ফুলেশ্বৰী " |- |"আমি দেখে ভালবাসি" |- |"তুমি শতদল হয়ে" |- | rowspan="8" |১৯৭৫ ! rowspan="7" |''ৰাগ অনুৰাগ'' |"Ami Gaan Gai" | rowspan="7" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="7" |পুলক বেনাৰ্জী | rowspan="5" | |- |"খেলা আমাৰ ভাঙব যখন" |- |"চেইন দুটি চোখ" |- |"সোণাৰ এই আংটি থেকে" |- |"তোমাদেৰ কাছে আছিলাম" |- |"কি গান সুনাব বল" |Haimanti Shukla |- |"Ogo Sundori Tumi Ke" |various |- ! ''Sanyasi Raja'' |"Ka Tobo Kanta" |Shyamal Mitra |Shankaracharya | |- | rowspan="8" |1976 ! rowspan="4" |''Asadharon'' |"Surjer Rokto Asto Akashtake" | rowspan="4" |Nachiketa Ghosh | rowspan="4" | | rowspan="3" | |- |"Amar baba Bhalo Chilo" |- |"Kanu Chhara Jemon Bashi Nei" |- |"Ki Hote Ki Hoye Gelo" |Haimanti Shukla |- ! rowspan="2" |''Datta'' |"Jamunate Dekhlam Soi" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pranab Roy | rowspan="2" | |- |"Mon Dilamna Sokhi" |- ! ''Priyo Bandhobi'' |"Ami Saheb O Noi" |Nachiketa Ghosh | | |- ! ''Sudur Niharika'' |"Torir Naam Jibon Tori" |Manabendra Mukhopadhyay |Shyamal Gupta | |- | rowspan="5" |1977 ! ''Padma Nadir Majhi'' |"Padma Nadir Majhi" |Dinendra Chowdhury |Manik Bandyopadhyay |Aarti Mukherjee, Dhananjay Bhattacharya, Anup Ghoshal and others |- ! ''Praner Thakur Ramkrishna'' |"Kolpotoru Tumi Praner Thakur | | | |- ! rowspan="3" |''Proxy'' |"Jodi Keu Deke Bole" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | | rowspan="2" | |- |"Kichhu Pelam Ami" |- |"Jodi Tomar Chokher Akash" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- | rowspan="4" |1978 ! rowspan="3" |''Korunamoyi'' |"Anondomoyi" | rowspan="3" |Sudhin Dasgupta | rowspan="3" | | rowspan="2" | |- |"Kalo Meghe Kali Chhaya" |- |"Ja Debi Sorbobhuteshu" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- ! ''Dhanraj Tamang'' |"Dhanaraj Tamang Ekti Sudhu Naam | | | |- |1979 ! ''Nondon'' |"Mukhbhora Hashi" | | | |- | rowspan="4" |1980 ! ''Noukadubi'' |"Oshrunodir Sudur Paare" | | | |- ! ''Pompa'' |"Je Prodip" |Nirmal Chakraborty |Samarendra Ghoshal | |- ! ''Putul Ghor'' |"Thikana Hariye Phela" | | | |- ! ''Upalabdhi'' |"Etodine Bujhechi Tomay" | | | |- | rowspan="5" |1981 ! ''Chameli Memsaheb'' |"O Bideshi Takao" |Bhupen Hazarika |Shibdas Banerjee | |- ! rowspan="2" |''Khelar Putul'' |"Ami Bondhur Premagune Pora" |Hemanta Mukherjee |Traditional |Arundhati Holme Chowdhury |- |"Krondosi Pothocharinee" | colspan="2" |Atul Prasad Sen | |- ! ''Pratishodh'' |"Shudhu Byathar Aghate" |Ajoy Das |Pulak Banerjee | |- ! ''Subarna Golak'' |"Din Nei Raat Nei" |Hemanta Mukherjee | |chorus |- | rowspan="3" |1982 ! rowspan="2" |''Sonar Bangla'' |"Ei Je Bangla" | rowspan="2" |Neeta Sen | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumder |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- |"Tuturidhun" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]], Haimanti Shukla |- ! ''Rajbodhu'' |"Boro Asha Kore" |Abhijeet Banerjee, Rabindranath Tagore |Rabindranath Tagore |Arundhati Holme Chowdhury |- | rowspan="6" |1983 ! ''Bonoshree'' |"Ashwine Hok Aghrane Hok" |Sudhin Dasgupta | | |- ! rowspan="4" |''Chena Achena'' |"Amay Rakhte Jodi" | rowspan="4" |Abhijeet Banerjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Shono Shono" |- |"O Amar Sona Bondhure" |- |"Ekoi Poth Jeno" |- ! ''Tagari'' |"Piriti Rosher Khela" | | |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- | rowspan="3" |1984 ! rowspan="3" |''Shilalipi'' |"Surjo Gelo Astachole" |Suparnakanti Ghosh |Palash Bandyopadhyay | rowspan="3" | |- |"Aajo Mone Pore Barebare" | rowspan="2" |Sudhin Dasgupta | rowspan="2" |Subir Hazra |- |"Kar Kotha Bhebe Bhebe" |- |} ==তথ্যৰ উৎস== [[শ্ৰেণী:সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ফিল্মফেয়াৰ বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী: বঙালী কণ্ঠশিল্পী]] 85qpx73zncu8hlrobvjfttmmkjz52as 638777 638774 2026-09-26T16:46:29Z নৰুনা বৰুৱা 44897 /* বাংলা ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ (গীতিকাৰ হিচাপে) */ 638777 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist | name =হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | background = solo_singer | image = Hemant Kumar 2016 stamp of India (cropped).jpg | caption = | birth_name =হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | birth_date = {{birth date|df=yes|1920|06|16}} | birth_place = বেনাৰস, বেনাৰস ৰাজ্য, [[বৃটিছ ভাৰত]] | death_date = {{death date and age|df=yes|1989|09|26|1920|06|16}} | death_place = [[কলিকতা]], [[পশ্চিমবংগ]], [[ভাৰত]] | genre = {{hlist|[[ভাৰতীয় ধ্ৰুপদী |ভাৰতীয় শাস্ত্ৰীয় সংগীত]]|[[চলচ্চিত্ৰ]]|[[নেপথ্য গায়ক]]|বঙালী শাস্ত্ৰীয় সংগীত}} | occupation = গায়ক, সংগীত পৰিচালক, চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক | instrument = [[হাৰমনিয়াম]] | years_active = ১৯৩৫-১৯৮৯ | spouse = {{marriage|[[বেলা মুখাৰ্জী]]|1945}} }}{{Listen | type = music | filename = এই_রাত_তোমার_আমার.mp3 | title = এই ৰাত তোমাৰ আমাৰ - "দীপ জ্বেলে যাই" (১৯৫৯) বাংলা চিনেমাৰ গান (এই ৰাতি তোমাৰ আৰু মোৰ) | description = গীতিকাৰ গৌৰীপ্ৰসন্ন মজুমদাৰ, সুৰকাৰ এবং গায়ক হেমন্ত মুখোপাধ্যায় | pos = }} '''হেমন্ত মুখোপাধ্যায় ({{lang_en|Hemant mukhapadhyay}})'''এজন ভাৰতীয় সংগীত শিল্পী আছিল। পেছাদাৰীভাৱে তেওঁ হেমন্ত মুখাৰ্জী আৰু হেমন্ত কুমাৰ নামেৰে জনাজাত, তেওঁ এজন প্ৰখ্যাত ভাৰতীয় সংগীত পৰিচালক আৰু নেপথ্য গায়ক আছিল। তেওঁ মুখ্যতঃ [[বাংলা]] আৰু [[হিন্দী]]ৰ লগতে [[মাৰাঠী]], [[গুজৰাটী]], [[ওড়িয়া]], [[অসমীয়া]], [[তামিল]], [[পাঞ্জাৱী]], ভোজপুৰী, কোংকনী, সংস্কৃত আৰু উৰ্দুকে ধৰি আন বহুতো ভাৰতীয় ভাষাত গান গাইছিল। তেওঁ বঙালী আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালনা, ৰবীন্দ্ৰ সংগীত আৰু আন বহুতো ধাৰাৰ বিশিষ্ট শিল্পী আছিল। পুৰুষৰ শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য গায়কৰ বাবে দুটা ৰাষ্ট্ৰীয় বঁটা লাভ কৰিছিল আৰু "ভইচ অফ গড" হিচাপে জনাজাত হৈছিল।<ref>https://www.hindustantimes.com/entertainment/the-voice-of-god/story-EtFJ3r1IdgbqhdIX42LDcO.html</ref> ==শিক্ষা আৰু প্ৰাৰম্ভিক জীৱন== হেমন্তৰ জন্ম হৈছিল বাৰাণসীত। তেওঁৰ ককাদেউতা এজন চিকিৎসক আছিল। তেওঁৰ পূৰ্বপুৰুষসকল মূলতঃ জয়নগৰ মজিলপুৰ চহৰৰ আছিল আৰু ১৯০০ দশকৰ আৰম্ভণিতে তেওঁলোক [[কলকাতা]]লৈ প্ৰব্ৰজন কৰিছিল। হেমন্ত তাত ডাঙৰ-দীঘল হৈছিল আৰু নাছিৰুদ্দিন স্কুলত পঢ়া-শুনা কৰিছিল। পাছলৈ ভৱানীপুৰ অঞ্চলৰ মিত্ৰ ইনষ্টিটিউচন স্কুললৈ গৈছিল আৰু ইয়াতেই তেওঁ তেওঁৰ দীৰ্ঘদিনীয়া বন্ধু সুভাষ মুখোপাধ্যায়ক লগ পাইছিল। সুভাষ মুখোপাধ্যায় পাছলৈ এজন প্ৰখ্যাত বঙালী কবি হৈছিল। হেমন্ত‌ই যাদৱপুৰৰ (বৰ্তমান যাদৱপুৰ বিশ্ববিদ্যালয়) বেংগল টেকনিকেল ইনষ্টিটিউটত ইঞ্জিনিয়াৰিং শাখাত নামভৰ্তি কৰিছিল। কিন্তু তেওঁৰ নিজৰ স্বাস্থ্যজনিত কাৰণৰ লগতে সংগীতৰ প্ৰতি আকৃষ্ট থকাৰ বাবে আৰু তেওঁৰ দেউতাকৰ আপত্তি স্বত্বেও সংগীতত কেৰিয়াৰ গঢ়িবলৈ শিক্ষা সমাপ্ত কৰিছিল। প্ৰথমাৱস্থাত তেওঁ সাহিত্যৰ সৈতেও জড়িত আছিল। দেশ নামৰ বাংলা আলোচনীত এখনত তেওঁ চুটি গল্প প্ৰকাশ কৰিছিল, কিন্তু ১৯৩০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে তেওঁ মুখ্যতঃ সংগীতৰ ওপৰত মনোনিৱেশ কৰিছিল। ==প্ৰাৰম্ভিক সংগীত জীৱনৰ আৰম্ভণি== হেমন্তৰ প্ৰথম চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গীত গাইছিল ১৯৪০ চনত মুক্তি প্ৰাপ্ত বঙালী চলচ্চিত্ৰ 'ৰাজকুমাৰেৰ নিৰ্ব্বাচান'ত। ইয়াৰ পিছত ১৯৪১ চনত 'নিমাই সন্ন্যাস'ত হাৰিচিপ্ৰান্না দাসে ৰচনা কৰা গীত গাইছিল। ১৯৪২ চনত 'মীনাক্ষী'ত তেওঁ প্ৰথম হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গান গাইছিল। তাৰ পিছত গাইছিল ১৯৪৪ চনত 'ইৰাদা' চলচ্চিত্ৰত। সংগীতৰ ৰচনা আছিল অমৰ নাথৰ। হেমন্তক ৰবীন্দ্ৰ সংগীতৰ আটাইতকৈ গুৰুত্বপূৰ্ণ পৃষ্ঠপোষকতাকাৰী বুলি গণ্য কৰা হয়। তেওঁৰ প্ৰথম ৰেকৰ্ড কৰা ৰবীন্দ্ৰ সংগীত আছিল বাংলা চলচ্চিত্ৰ 'প্ৰিয় বান্ধবী '(১৯৪৪)ত।<ref>https://web.archive.org/web/20171205182037/http://faculty.ist.unomaha.edu/pdasgupta/hemanta/discography/tagore.html</ref> গানটো আছিল 'পথৰ চেশ কোঠায়'। তেওঁ ১৯৪৪ চনত কলম্বিয়া লেবেলৰ অধীনত তেওঁৰ প্ৰথম অ-চলচ্চিত্ৰ ৰবীন্দ্ৰ সংগীত ডিস্ক ৰেকৰ্ড কৰিছিল। গানবোৰ আছিল 'আমাৰ আৰ হাবে না ডেৰী' আৰু 'কেন পন্থা এই চঞ্চলতা'। তাৰ আগতে, তেওঁ "আমাৰ মল্লিকাবোন" গানটো আকাশবাণী ৰেডিঅ'ত ৰেকৰ্ড কৰিছিল। সংগীত পৰিচালক হিচাপে তেওঁৰ প্ৰথম চলচ্চিত্ৰ আছিল ১৯৪৭ চনত বাংলা চলচ্চিত্ৰ 'অভিযাত্ৰী'। যদিও এই সময়ছোৱাত ৰেকৰ্ড কৰা হেমন্তৰ বহুতো গানে সমালোচকৰ প্ৰশংসা লাভ কৰিছিল, যদিও ১৯৪৭ চনলৈকে বৃহৎ বাণিজ্যিক সফলতা লাভ কৰা নাছিল। বঙালী ভাষাত হেমন্তৰ কিছুমান সমসাময়িক পুৰুষ গায়ক আছিল ক্ৰমে জগন্ময় মিত্ৰ, ৰবীন মজুমদাৰ, সত্য চৌধুৰী, ধনঞ্জয় ভট্টাচাৰ্য, সুধীৰলাল চক্ৰৱৰ্তী, বেচু দত্ত আৰু [[তালাত মেহমুদ]]। ==পৰিয়াল== হেমন্তৰ তিনিজন ভাতৃ আৰু এগৰাকী নিলীমা নামৰ এজনী ভনীয়েক আছিল। তেওঁৰ সৰু ভায়েক তাৰাজ্যোতি এজন বঙালী চুটি গল্প লিখক আছিল। তেওঁৰ কনিষ্ঠ ভাতৃ অমলে সংগীত ৰচনা কৰাৰ লগতে কিছুমান বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ বাবে গান গাইছিল। 'আবাক পৃথিৱী' আৰু 'হস্পিটেল' চলচ্চিত্ৰত গীত গাইছিল। ১৯৪৫ চনত হেমন্ত মুখোপাধ্যায়ে সংগীত শিল্পী [[বেলা মুখাৰ্জী]]ৰ সৈতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হয়। তেওঁলোকৰ দুটি সন্তান হয়। পুত্ৰৰ নাম জয়ন্ত, আৰু এজনী কন্যা ৰাণু। ৰাণুৱে ১৯৬০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে আৰু ১৯৭০ ৰ দশকৰ আৰম্ভণিতে কিছু সীমিত সফলতাৰে সংগীত কেৰিয়াৰ গঢ়ি তোলে। জয়ন্ত‌ই বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ অভিনেত্ৰী [[মৌচুমী চেটাৰ্জী]]ৰ সৈতে বিবাহপাশত আৱদ্ধ হয়। ==মুম্বই যাত্ৰা আৰু সফলতা== ১৯৪০-ৰ দশকৰ মাজভাগত, হেমন্ত ইণ্ডিয়ান পিপলছ থিয়েটাৰ এছ'চিয়েচন (IPTA)ৰ সক্ৰিয় সদস্য হয় আৰু তেতিয়াই আন এজন সক্ৰিয় আইপিটিএ সদস্য - গীতিকাৰ আৰু সুৰকাৰ [[সলিল চৌধুৰী]]ৰ সৈতে সংস্পৰ্শলৈ আহে। আইপিটিএ(IPTA) স্থাপনৰ আঁৰৰ অন্যতম মুখ্য চালিকা শক্তি আছিল ১৯৪৩ চনৰ বংগৰ দুৰ্ভিক্ষ আৰু ইয়াক প্ৰতিৰোধ কৰিবলৈ ব্ৰিটিছ প্ৰশাসন আৰু ধনী ভাৰতীয়সকলৰ নিষ্ক্ৰিয়তা। ১৯৪৭ চনত, হেমন্তই 'গ্ৰামেৰ বধূ'(The rural Bride)নামৰ এটা অ-চলচ্চিত্ৰ গীত ৰেকৰ্ড কৰিছিল য'ত সলিল চৌধুৰীৰ সংগীত আৰু গীত আছিল। গীতটোত এগৰাকী মনোৰম, সমৃদ্ধ আৰু যত্নশীল গ্ৰাম্য মহিলাৰ জীৱন আৰু পৰিয়ালক কেনেদৰে দুৰ্ভিক্ষ আৰু পৰৱৰ্তী দৰিদ্ৰতাৰ কড়াল গ্ৰাসৰ দ্বাৰা বিধ্বস্ত হ'বলগীয়া হৈছে তাৰ বিৱৰণ আছিল। এই গীতটোৱে পূৱ ভাৰতত হেমন্ত আৰু সলিলৰ বাবে অপ্ৰত্যাশিত জনপ্ৰিয়তা সৃষ্টি কৰিছিল আৰু এক প্ৰকাৰে হেমন্তক তেওঁৰ সমসাময়িক পুৰুষ কণ্ঠশিল্পীৰ আগত প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। হেমন্ত আৰু সলিলে পৰৱৰ্তী কেইবছৰমানত কেইবাটাও গানত পুনৰ যুটি বান্ধিছিল। পাছৰ পৰ্যায়ত এই গানবোৰৰ সকলোবোৰেই অতি জনপ্ৰিয় বুলি প্ৰমাণিত হৈছিল।<ref>https://web.archive.org/web/20100108013155/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm</ref> প্ৰায় একে সময়তে, হেমন্তই বাংলা চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ৰচনাৰ বাবে অধিক দায়িত্ব লাভ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। বহুতো চলচ্চিত্ৰ পৰিচালকৰ লগত তেওঁৰ ভাল সম্পৰ্ক গঢ়ি উঠিছিল। তাৰে ভিতৰত এজন আছিল হেমেন গুপ্তা। পৰিচালক হেমেন গুপ্তাৰ পৰাও তেওঁ সংগীত ৰচনাৰ প্ৰস্তাৱ পাইছিল। হেমেন গুপ্তা যেতিয়া মুম্বাইলৈ যায়, তেতিয়া তেওঁ হেমন্তক ফিল্মিস্তান বেনাৰৰ অধীনত 'আনন্দমঠ' শীৰ্ষক হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ৰচনা কৰিবলৈ আহ্বান জনায়। এই আহ্বানৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই হেমন্তই ১৯৫১ চনত মুম্বাইলৈ প্ৰব্ৰজন কৰে আৰু 'ফিল্মিস্তান ষ্টুডিঅ'ত যোগদান কৰে। নিজৰ শিপাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত হৈ থাকিবলৈ, তেওঁ মুম্বাইৰ খাৰত নিৰ্মাণ কৰা তেওঁৰ নতুন ঘৰটোৰ নাম গুৰুদেৱ [[ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]], গীতাঞ্জলিৰ এটা প্ৰিয় ৰচনাৰ নামেৰে ৰাখিছিল। 'আনন্দমঠ' চলচ্চিত্ৰৰ সংগীতে (১৯৫২) এক মধ্যমীয়া সফলতা লাভ কৰিছিল। সম্ভৱতঃ, এই চলচ্চিত্ৰখনৰ আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য গানটো হৈছে[[ লতা মংগেশকাৰ]]ৰ দ্বাৰা গোৱা 'বন্দে মাতৰম', গীতটো। 'আনন্দমঠ'ৰ পিছত, হেমন্তই পৰৱৰ্তী বছৰবোৰত 'শাৰ্ট'ৰ দৰে কেইখনমান ফিল্মিস্তান চলচ্চিত্ৰৰ বাবে সংগীত ব্যৱস্থাপনা কৰিছিল আৰু গানবোৰ মধ্যমীয়া জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল একেসময়তে, হেমন্তই নেপথ্য গায়ক হিচাপেও মুম্বাইত জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ লৈছিল।<ref>https://web.archive.org/web/20100108082149/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm</ref> এছ ডি বৰ্মনৰ সংগীত পৰিচালনাত অভিনেতা [[দেৱ আনন্দ]]ৰ ওঠত প্ৰাণ পাইছিল হেমন্ত কুমাৰৰ গান। জাল (১৯৫২) ('ইয়ে ৰাত ইয়ে চান্দনী ফিৰ কাহান'), হাউচ নং ৪৪ (১৯৫৫) ("চুপ হে ধাৰ্তি" আৰু "তেৰি দুনিয়া মে জীনে চে"), চোলভা চাল (১৯৫৮) ("হে আপনা দিল তো আৱাৰা"), আৰু বাত হুয়াত জান("19"), বাত হুমেন ("নাত জৈন"), ("ইয়ে ৰাত ইয়ে চান্দনী ফিৰ জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছিল। ১৯৫০-ৰ দশকত, তেওঁ [[প্ৰদীপ কুমাৰ]] (নাগিন, ডিটেকটিভ) আৰু [[সুনীল দত্ত ]](দুনিয়া ঝুক্তি হে) আৰু পিছলৈ 1960-ৰ দশকত বিশ্বজিৎ (বিশ চাল বাদ, বিন বাদল বৰসাত, কোহৰা) আৰু [[ধৰ্মেন্দ্ৰ ]](অনুপমা)ৰ বাবে অন্যান্য নায়কৰ বাবেও নেপথ্য গায়ক হিচাপে কণ্ঠদান কৰিছিল; তেওঁ এই সকলোবোৰ চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত ৰচনাকাৰ আছিল। ==চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণ== ১৯৫০ ৰ দশকৰ শেষৰ ফালে হেমন্তই নিজৰ বেনাৰ: হেমন্ত-বেলা প্ৰডাকচনৰ অধীনত চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণত প্ৰৱেশ কৰে। এই বেনাৰৰ অধীনত প্ৰথমখন চলচ্চিত্ৰ আছিল মৃনাল সেনৰ দ্বাৰা পৰিচালিত এখন বঙালী চলচ্চিত্ৰ, যাৰ শিৰোনাম আছিল 'নীল আকাশেৰ নীচে'(১৯৫৯)। এই চলচ্চিত্ৰখনৰ বাবে ভাৰত চৰকাৰৰ সৰ্বোচ্চ সন্মান ৰাষ্ট্ৰপতিৰ সোণৰ পদক লাভ কৰে। পৰৱৰ্তী দশকত হেমন্তৰ প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠানটোৰ নাম 'গীতাঞ্জলি প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠান' নাম ৰখা হয় আৰু এই প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠানটোৰ পৰা কেইবাখনো হিন্দী চলচ্চিত্ৰ যেনে -বিশ চাল বাদ, কোহৰা, বিৱি ঔৰ মাকান, ফাৰাৰ, ৰহগিৰ আৰু খামোচী আদি নিৰ্মাণ কৰা হয় আৰু সকলোবোৰ চলচ্চিত্ৰতে হেমন্তৰ সংগীত আছিল। কেৱল 'বিশ চাল বাদ' আৰু 'খামোচী' হে মুখ্য বাণিজ্যিক সফলতা লাভ কৰিছিল। ১৯৭১ চনত হেমন্তই চলচ্চিত্ৰ হলিউডৰ পৰিচালক কনৰাড ৰুকছৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই হলিউডলৈ যায় আৰু কনৰাডৰ 'সিদ্ধাৰ্থ'চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত ৰচনা কৰে আৰু সেই চলচ্চিত্ৰখনত 'নীল আকাশেৰ নীচে' (১৯৫৯)ত আগতে অ' নাদিৰে (তেওঁৰ দ্বাৰা ৰচিত আৰু গোৱা) পুনৰ গাইছিল। তেওঁ [[হলিউড]]ত নেপথ্য শিল্পী হিচাপে কণ্ঠদান কৰা প্ৰথম ভাৰতীয় গায়ক আছিল। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ৰ চৰকাৰে হেমন্তক মেৰিলেণ্ডৰ বাল্টিমোৰৰ [[নাগৰিকত্ব]] প্ৰদান কৰি সন্মানিত কৰিছিল। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ৰ নাগৰিকত্ব লাভ কৰা ভাৰতৰ প্ৰথম গায়কজনেই হ'ল হেমন্ত কুমাৰ। ==মৃত্যু== ১৯৮৯ চনৰ ২৬ ছেপ্টেম্বৰত ঢাকাত অনুষ্ঠিত এক সংগীত ানুষ্ঠানৰ পৰা উভতি অহাৰ পিছত হেমন্ত কুমাৰ অসুস্থ হৈ পৰে। হৃদৰোগত আক্ৰান্ত হোৱাৰ বাবে তেওঁৰ মৃত্যু হয়। কলকাতা মেট্ৰ'ৰ হেমন্ত মুখোপাধ্যায় মেট্ৰ' ষ্টেচনটো তেওঁৰ নামেৰে নামকৰণ কৰা হৈছে।<ref>https://www.anandabazar.com/west-bengal/kolkata/new-garia-airport-metro-routes-work-is-in-progress/cid/1281201</ref><ref>https://mtp.indianrailways.gov.in/view_detail.jsp?lang=0&id=0,4,268&dcd=3924&did=1709732766752EFE40D35130703F5AE83D8DB4F9F2BA7</ref><ref>https://mtp.indianrailways.gov.in/view_detail.jsp?lang=0&id=0,4,268&dcd=3924&did=1709732766752EFE40D35130703F5AE83D8DB4F9F2BA7</ref> ==বঁটাসমূহ== * ''১৯৫৬: ফিল্মফেয়াৰ শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: নাগিন'' * ''১৯৭১ : শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়কৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা: নিমন্ত্ৰণ'' * ১৯৬২ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "স্বৰালিপি": বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196225.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100107012222/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196225.htm|archivedate=7 January 2010}}</ref> * ১৯৬৩ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা (হিন্দী): "বিশ সাল বাদ": বিজয়ী<ref name=":0">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108013155/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196326.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৬৪ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "পলাতক": বিজয়ী <ref name=":1">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108082149/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196427.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৬৭ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "মনিহাৰ": বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196730.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100106143248/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196730.htm|archivedate=6 January 2010}}</ref> * ১৯৬৮: বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "বালিকা বধূ"<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196831.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108050315/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/196831.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৭০ : [[পদ্মশ্ৰী|Padma Shri]] (Refused) * ১৯৭২ : বিএফজেএ শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ প্লেবেক গায়ক বঁটা: ''ধনী মেয়ে'<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197235.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108054631/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197235.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৭৫ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য গায়ক বঁটা: ''ফুলেশ্বৰী'<ref name="bfja1975">{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197538.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100114151114/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197538.htm|archivedate=14 January 2010}}</ref> * ১৯৭৫ : বিএফজেএ (BFJA) শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'ফুলেশ্বৰী'<ref name="bfja1975" /> * ১৯৭৬ : বিএফজেএ(BFJA) শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ গায়ক বঁটা: 'প্ৰিয় বান্ধবী': বিজয়ী<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197639.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108051039/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/197639.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ''১৯৮৬ : পুৰুষৰ শ্ৰেষ্ঠ নেপথ্য গায়কৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা: লালন ফকীৰ'' * ১৯৮৬ : সৃষ্টিশীল আৰু পৰীক্ষামূলক সংগীতৰ বাবে সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা। * ১৯৮৬: বিএফজেএ(BFJA )শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: "ভালবাসা ভালবাসা": <ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198649.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108050106/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198649.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৮৭ : [[পদ্মভূষণ|পদ্মভুষন]](Refused) * ১৯৮৭ : বিএফজেএ (BFJA)শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'পথভোলা'<ref>{{Cite web|url=http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198750.htm|title=69th & 70th Annual Hero Honda BFJA Awards 2007|work=www.bfjaawards.com|accessdate=22 February 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100108094117/http://www.bfjaawards.com/legacy/pastwin/198750.htm|archivedate=8 January 2010}}</ref> * ১৯৮৮ : বিএফজেএ (BFJA)শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক বঁটা: 'আগমন' * ১৯৮৫: বিশ্বভাৰতী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা সন্মানীয় ডি লিট উপাধি লাভ * ১৯৮৬ : [[সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা|সংগীত নাটক একাডেমি]] * ১৯৮৮ : কলিকতা বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৰা সন্মানীয় ডি লিট উপাধি লাভ * ১৯৮৯: মাইকেল মধুসূদন বঁটা * ২০১২ : বাংলাদেশ মুক্তি যুদ্ধ সন্মান, * ২০১২ : মুক্তি যুদ্ধ সন্মানৰ বন্ধুসকল (মৰণোত্তৰভাৱে) * ১৯৭১ : আমেৰিকা চৰকাৰে হেমন্তক মেৰিলেণ্ডৰ বাল্টিমোৰৰ নাগৰিকত্ব প্ৰদান কৰি সন্মানিত কৰে; আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ নাগৰিকত্ব লাভ কৰা ভাৰতৰ প্ৰথম গায়ক == বাংলা ভাষাৰ চলচ্চিত্ৰ (গীতিকাৰ হিচাপে) == {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শীৰ্ষক ! টোকা |- | rowspan="2" |১৯৪৭ |অভিযাত্ৰী | |- |পুৰ্বৰাগ | |- | rowspan="3" |১৯৪৮ |ভুলি নাই | |- |পদ্মা প্ৰমত্ত নদী | |- |প্ৰিয়তমা (১৯৪৮ বোলছবি) | |- | rowspan="4" |১৯৪৯ |দিনেৰ পৰ দিন | |- |৪২ | |- |[[সন্দীপান পাটশালা]] | |- |[[স্বামী (১৯৪৯ চিনেমা)|স্বামী]] | |- | rowspan="2" |১৯৫১ |জিঘনছা | |- |পৰিত্ৰাণ | |- |১৯৫২ |স্বপ্ন ও সমাধি |খগেন দাসগুপ্তৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে |- |১৯৫৫ |শাপমোচন | |- |১৯৫৬ |সূৰ্য মুখী | |- | rowspan="3" |১৯৫৭ |[[শেষ পৰিচয়]] | |- |[[:bn:তাসেৰ_ঘৰ_(১৯৫৭-এৰ_চলচ্চিত্ৰ)|তাসেৰ ঘৰ]] | |- |হাৰানো সুৰ | |- | rowspan="5" |১৯৫৮ |লুকোচুৰি | |- |[[চিকাৰ (১৯৫৮ বোলছবি)|চিকাৰ]] | |- |[[:bn:সূৰ্য্য_তোৰণ|সূৰ্য্যতোৰণ]] | |- |যৌতুক | |- |নীল আকাশেৰ নীচে | |- | rowspan="5" |১৯৫৯ |দ্বীপ জ্বলে জাই | |- |[[খেলাঘৰ]] | |- |মাৰুতিৰ্থা হিংলাজ | |- |সোণাৰ হৰিণ | |- |[[ক্ষণিকেৰ অতিথি]] | |- | rowspan="5" |১৯৬০ |[[বৈশেয়া শ্ৰৱণ]] | |- |[[গৰীৱেৰ মেয়ে]] | |- |কুহক | |- |[[খোকা বাবুৰ প্ৰায়াবাৰ্তান]] | |- |[[শেষ পৰ্যন্ত]] | |- | rowspan="7" |১৯৬১ |দুই ভাই | |- |[[অগ্নি সংস্কাৰ]] | |[[মধ্য ৰাতেৰ তৰা]] | |- |[[পুনাশ্চা]] | |- |শতপদী | |- |[[সাথী হাৰা]] | |- |[[স্বৰলিপি (১৯৬১ বোলছবি)|স্বৰলিপি]] | |- | rowspan="5" |১৯৬২ |অটল জালেৰ আহৱান | |- |আগুন | |- |[[দাদা ঠাকুৰ|দাদা ঠাকুৰ]] | |- |হাঞ্চুলি বেংকাৰ উপকথা | |- |[[নাবাদিগণ্টা]] | |- | rowspan="8" |১৯৬৩ |[[বাদশ্বাহ (১৯৬৩ বোলছবি)|বাদশ্বাহ]] | |- |[[বৰ্ণচুড়া]] | |- |[[এক টুকৰো আগুন ]] | |- |[[হাই হিল]] | |- |পলাতক | |- |সাত পাকে বান্ধা | |- |[[শেষ প্ৰহৰ]] | |- |[[ত্ৰিধাৰা]] | |- | rowspan="7" |১৯৬৪ |[[আৰোহী]] | |- |বিভাস | |- |নতুন তীৰ্থ | |- |প্ৰতিনিধি | |- |প্ৰভাতেৰ ৰং | |- |[[স্বৰ্গ হতে বিদায়]] | |- |সিন্দুৰ মেঘ | |- | rowspan="4" |১৯৬৫ |আলুৰ পিপাসা | |- |এক টুকু বাসা | |- |এটা টুকু চোনিয়া লেজ | |- |[[Suryatapa]] | |- | rowspan="2" |১৯৬৬ |কাঁচ টাটা হীৰে | |- |মণিহাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৬৭ |বালিকা বধূ | |- |দুষ্টু প্ৰজাপতি | |- |নায়িকা সংবাদ | |- |অজানা শপথ | |- | rowspan="6" |১৯৬৮ |আদিত্য | |- |বাহিনী | |- |হানচামিথুন | |- |জীৱন সংগীত | |- |Panchasar | |- | পঞ্চসাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৬৯ |চেনা অচেনা | |- |মন নিয়ে | |- |পৰিনীতা | |- |শুক শাৰী | |- | rowspan="2" |১৯৭০ |দেশবন্ধু চিত্তৰঞ্জন | |- |দুটি মন | |- | rowspan="6" |১৯৭১ |কুহেলী | |- |মাল্যদান | |- |নৱৰাগ | |- |নিমন্ত্ৰণ | |- |সংসাৰ | |- |মহাবিপ্লৱী অৰবিন্দ | |- |১৯৭২ |অনিন্দিতা | |- | rowspan="4" |১৯৭৪ |বিকেলে ভৰেৰ ফুল | |- |শ্ৰীমান পৃথ্বীৰাজ | |- |ঠগিনী | |- |ফুলেশ্বৰী | |- | rowspan="5" |১৯৭৫ |অগ্নিশ্বৰ | |- |মোহন বাগানেৰ মেয়ে | |- |নিশি মৃগয়া | |- |ৰাগ অনুৰাগ | |- |সংসাৰ সীমনাতে | |- | rowspan="4" |১৯৭৬ |বাণী শিখা | |- |দাতা | |- |শংখবিষ | |- |প্ৰতিশ্ৰুতি | |- | rowspan="9" |১৯৭৭ |দিন আমাদেৰ | |- |হাতে ৰৈল তিন | |- |মন্ত্ৰমুগ্ধ | |- |প্ৰতিমা | |- |প্ৰক্মী | |- |ৰজনী | |- |চানাই | |- |শেষ ৰক্ষা | |- |স্বাতী | |- | rowspan="3" |১৯৭৮ |''গনদেৱতা'' | |- |নদী থেকে সাগৰে | |- |প্ৰণয় পাশা | |- | rowspan="2" |১৯৭৯ |চহৰ থেকে দুৰে | |- |নৌকা ডুবি | |- | rowspan="5" |১৯৮০ |বন্ধন | |- |দাদাৰ কীৰ্ত্তী | |- |পাকা দেখা | |- |পক্ষীৰাজ | |- |শেষ বিছাৰ | |- | rowspan="4" |১৯৮১ |কপাল কুন্দল | |- |খেলেৰ পুতুল | |- |মেঘমুক্তি | |- |সুৱৰ্ণ গোলক | |- | rowspan="4" |১৯৮২ |একোটা মা | |- |চুট | |- |উত্তৰ মিলেনী | |- |প্ৰতীক্ষা | |- | rowspan="2" |১৯৮৩ |অমৰ গীতি | |- |ৰাজেশ্বৰী | |- | rowspan="6" |১৯৮৪ |অগ্নি শুদ্ধি | |- |অজন্তায়ে | |- |বিশাব্ৰক্ষ | |- |দিদি | |- |মধুবন | |- |সূৰ্যতৃষ্ণা | |- | rowspan="2" |১৯৮৫ |ভালবাসা ভালবাসা | |- |টাগাৰি | |- | rowspan="2" |১৯৮৬ |পাথভোলা | |- |আশীৰ্বাদ | |- | rowspan="3" |১৯৮৭ |প্ৰতিভা | |- |টুনী বৌ | |- |বাবা চানাই | |- | rowspan="3" |১৯৮৮ |চুৰেৰ সাথী | |- |পৰশমণি | |- |আগমন | |- |১৯৮৯ |ভালবাসাৰ ৰাত | |} === হিন্দী চলচ্চিত্ৰত (গীতিকাৰ হিচাপে) === {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শীৰ্ষক |- |'''১৯৫২''' |আনন্দমঠ |- | rowspan="6" |'''১৯৫৪''' |ডাকু কী লড়কী |- |ফেৰী |- |নাগিন |- |জাগৃতি |- |সম্ৰাট |- |চাৰ্ট |- | rowspan="4" |'''১৯৫৫''' |বহু |- |বান্দিছ |- |ভগৎ মহিমা |- |লগান |- | rowspan="9" |'''১৯৫৬''' |অঞ্জান |- |আৰৱ কৰা চৌদাগৰ |- |বন্ধন |- |দুৰ্গেশ্ নন্দিনী |- |এক হি ৰাস্তা |- |হমাৰা ৱাতন |- |ইন্সপেক্টৰ |- |লালটেন |- |তাজ |- | rowspan="9" |'''১৯৫৭''' |বন্দী |- |চম্পাকলি |- |এক ঝলক |- |হিল ষ্টেচন |- |কিতনা বদল গয়া ইন্সান |- |মিছ মেৰী |- |পায়েল |- |ইহুদি কি লড়কী |- |ফেশ্বন |- | rowspan="3" |'''১৯৫৮''' |দো মস্তানে |- |পুলিচ |- |চাহাৰা |- | rowspan="2" |'''১৯৫৯''' |চান্দ |- |হাম ভি ইন্সান হে |- | rowspan="3" |'''১৯৬০''' |গাৰ্ল ফ্ৰেণ্ড |- |দুনীয়া ঝুক্তি হে |- |মাছুম |- | rowspan="3" |'''১৯৬২''' |বিশ ছাল বাদ |- |মা বেটা |- |[[চাহিব বিবি ঔৰ গুলাম|চাহিব বিবি ঔৰ গোলাম]] |- |'''১৯৬৩''' |বিন বাদল বৰছাত |- |'''১৯৬৪''' |কহৰা |- | rowspan="2" |'''১৯৬৫''' |দো দিল |- |ফাৰাৰ |- | rowspan="3" |'''১৯৬৬''' |বিবি ঔৰ মাকান |- |চনাটা |- |অনুপমা |- |'''১৯৬৭''' |মাঝলি দিদি |- |'''১৯৬৮''' |দো দুনি চাৰ |- | rowspan="3" |'''১৯৬৯''' |খামোচী |- |ৰাহগীৰ |- |দেৱী চৌধাৰণী |- |'''১৯৭০''' |ওচ ৰাত কে বাদ |- |'''১৯৭২''' |বিশ চাল পেহেলে |- |'''১৯৭৭''' |দো লড়কে দোনো কড়কে |- |'''১৯৭৯''' |লাভ ইন কানাডা |} ===অন্যান্য=== {| class="wikitable sortable" ! বছৰ ! শিৰোনাম |- |১৯৬১ |''আইল বসন্ত বাহাৰ'' |- |১৯৬৪ |''বালমা বড়া নাদান'' |- |১৯৫৫ |''Kanavane Kan Kanda Deivam (তামিল)'' |} {| class="sortable wikitable " ! বছৰ ! চলচ্চিত্ৰ ! গীত ! সুৰকাৰ ! গীতিকাৰ ! সহ-গায়ক |- |১৯৪৩ ! প্ৰিয় বান্ধবী |পথেৰ শেষ কোথায় |প্ৰনৱ দে |[[ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ|ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ]] | |- |১৯৪৭ ! মন্দিৰ |গহন ৰাতেৰ একলা পথিক |সুবল দাসগুপ্ত | | |- | rowspan="4" |১৯৫৫ ! rowspan="4" |'শাপ মোচন' |সুৰেৰ আকাশে তুমি | rowspan="4" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="4" |বিমল ঘোষ | rowspan="4" | |- |"Bose Achhi Path Cheye" |- |"Jhar Uthechhe Baul Batash" |- |"Shono Bandhu Shono" |- | rowspan="2" |১৯৫৬ ! rowspan="1" |''অসমাপ্ত'' |"কান্দ কেন মন ৰে" | rowspan="1" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="1" | | rowspan="1" | |- ! ''Trijama'' |"Seetaram Do Sharir" |Hemanta Mukherjee | | |- | rowspan="6" |১৯৫৭ ! rowspan="2" |''চন্দ্ৰনাথ'' |"ৰাজাৰ দুলাৰী সীতা" | rowspan="2" |ৰবীন চেটাৰ্জী | rowspan="2" | | rowspan="2" | |- |"Akash Prithibi Shone" |- ! ''হাৰানো সুৰ'' |"আজ দুজনেৰ দুটি পথ" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder | |- ! rowspan="3" |''পৃথিবি আমাৰে চয়'' |"ঘোৰেৰ বণ্ডোন চেৰে" | rowspan="3" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="3" |গৌৰীপ্ৰসন্ন মজুমদাৰ | rowspan="3" | |- |"নীলমৱালা ছানা" |- |"দুৰেৰ মনুষ কাচে এছো" |- | rowspan="8" |১৯৫৮ ! rowspan="3" |''ইন্দ্ৰানী'' |" সুৰজো দোবৰ পালা " | rowspan="3" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="2" | |- |"Bhangre Bhangre Bhang" |- |"Neer Chhotto Khoti Nei" |[[গীতা দত্ত|Geeta Dutt]] |- ! rowspan="2" |''Joutuk'' |"Moneri Kothati Ogo" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumdar | rowspan="2" |solo |- |"Ei Je Pother Ei Dekha" |- ! rowspan="2" |''Neel Akasher Neechey'' |"Neel Akasher Neeche" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" | | rowspan="2" | |- |"O Nodi Re" |- ! ''O Amar Desher Mati'' |"Bhoot Amar Poot" | | | |- | rowspan="4" |1959 ! rowspan="4" |''Marutirtha Hinglaj'' |"Pather Klanti Bhule" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Hey Chandrachur" |- |"Sarbasya Buddhirupena" |- |"Tomar Bhubone Mago" |- | rowspan="9" |১৯৬০ ! rowspan="6" |কুহক |"Aro Kachhe Eso" | rowspan="6" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="6" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="6" | |- |"বিষ্ণুপ্ৰিয়া গো" |- |"Hay Hapay Je Ei Hapor" |- |"Nawal Kishori Go" |- |"Peyechhi Porosh Manik" |- |"Saratu Din Dhore" |- ! rowspan="3" |''Shesh Porjonto'' |"Ei Balukabelay Ami Likhechhinu" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Ei Meghla Dine Ekla" |- |"Keno Dure Thako" |- | rowspan="13" |1961 ! rowspan="4" |''[[Bhai Maar Bhai]]'' |"Taare Bole Diyo" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="3" |solo |- |"Amar Jiboenr Eto Khushi" |- |"Ogo Ja Peyechi" |- |"Gangey Dheu Khele Jay" |Ila Bose |- ! rowspan="3" |''ৰায় বাহাদুৰ'' |"Jay Din Emni Jodi" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Ogo Ke Dake Amay" |- |"Raat Kuheli Chharano" |- ! rowspan="1" |''Saptapadi'' |"Ei Poth Jodi Na Shesh Hoy" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- ! rowspan="3" |''স্বৰলিপি'' |"Doyal Re Koto Leela Jano" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Je Bashi Bhenge Geche" (Part 1) |- |"Je Bashi Bhenge Geche" (Part 2) |- ! rowspan="2" |''[[দাদা ঠাকুৰ|Dada Thakur]]'' |"O Shonre Mon Amar" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Sharat Chandra Pandit | |- |"Vote Diye Jaa" |Amal Mukherjee, chorus |- |1962 ! ''Atal Jaler Ahwan'' |"E Kon Choncholota Jaage" |Hemanta Mukherjee |Gauriprasanna Mazumder | |- | rowspan="4" |1963 ! rowspan="4" |পলাতক |"Aha Krishna Kalo" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Dosh Diyo Na Amay Bondhu" |- |"Jibanpurer Pathik Re Bhai" |- |"Sakhi Hey Amar Jware Anga" |- | rowspan="3" |1964 ! rowspan="3" |''Bibhas'' |"Etodin Pore Tumi" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumder | rowspan="3" | |- |"Taray Taray Joluk Baati" |- |"Jokhon Porbena Mor" | colspan="2" |Rabindranath Tagore |- | rowspan="8" |1965 ! rowspan="3" |''Alor Pipasa'' |"Kaschitkanta Biraha Guruna" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Bidyudwantang Lalita Banita" |- |"Shrinnante Vishwe Amitatsya Putra" |- ! rowspan="5" |''মণিহাৰ'' |"Ke Jeno Go Dekechhe Amay" (male) | rowspan="5" |Hemanta Mukherjee | rowspan="5" |Pulak Banerjee | rowspan="4" | |- |"Nijhum Sandhyay Pantho Pakhira" (male) |- |"Sob Kotha Bola Holo" |- |"Ami Hote Parini Akash" |- |"Ke Jeno Go Dekechhe Amay" (duet) |[[লতা মংগেশকাৰ|লতা মঙ্গেশকাৰ]] |- | rowspan="6" |১৯৬৬ ! rowspan="2" |''Kal Tumi Aleya'' |"Ami Jai Chole Jai" (version 1) | rowspan="2" |উত্তম কুমাৰ | rowspan="2" | | rowspan="2" |solo |- |"Jai Chole Jai" (version 2) |- ! ''Notun Tirtho'' |"He Mor Chitto" | | | |- ! rowspan="3" |''Notun Jibon'' |"Emon Ami Ghor Bedhechi" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Ami Gaan Shonabo" |- |"Lajboti Nupurer Rinijhini" |- | rowspan="10" |১৯৬৭ ! rowspan="2" |অজানা শপথ |"Notun Notun Rong Dhorechhe" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee |Pulak Banerjee | rowspan="2" | |- |"O Akash Sona Sona" |Miltoo Ghosh |- ! rowspan="4" |''বালিকা বধূ'' |"Lag Lag Ronger Bhelki" | rowspan="4" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" |Gauriprasanna Mazumder |chorus |- |"Shuk Bole Keno Sharee" |Bela Mukherjee |- |"Ami Kusum Tuliya" |Bani Dasgupta |- |"Bhojo Gourango" |Traditional | |- ! rowspan="3" |''মন নিয়ে'' |"Ogo Kajol Noyona Horini" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pulak Banerjee | |- |"Bhalobeshe Digonto Diyechho" | rowspan="2" |[[আশা ভোছলে|Asha Bhosle]] |- |"Ami Poth Vola Ek Pothik" | colspan="2" |Rabindranath Tagore |- ! ''Nayika Sangbad'' |"Ei Purnima Raat" |Hemanta Mukherjee | | |- | rowspan="5" |1968 ! rowspan="2" |''Baghini'' |"O Radhe Thomke Geli Keno" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |মুকুল দত্ত | rowspan="2" | |- |"Jokhon Daaklo Bashi" |- ! rowspan="3" |হংস মিথুন |"Ami Krishnochurar Abir Niye" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- |"Ore Aay Aay Aayre Sobai" |Manabendra Mukherjee |- |"Surjer Moto Shaswoto Hok" | |- | rowspan="10" |১৯৬৯ ! rowspan="2" |দুটি মন |"Ke Daake Amay" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pulak Banerjee | rowspan="2" | |- |"Ami Jotoi Tomake Dekhi" |- ! rowspan="4" |''Kamallata'' |"Bhaja Hoon Re Mon Amar" | rowspan="4" |Robin Chatterjee |Gobindadas | rowspan="2" | |- |"Ei Na Madhobi Tole" |Traditional |- |"Dekho Sokhi Sajilo Nondokumar" | rowspan="3" |Pranab Roy |- |"Hiya Bole Tumi Amar" |- ! rowspan="3" |''Pita Putra'' |"Bhorer Aloy Porlo Tomay Mone" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | |- |"Tomay Amay Mile" |- |"Raag Je Tomar Mishti" |Sandhya Mukherjee |- ! ''তীৰভূমি'' |"তীৰভূমি খোজে" | | | |- | rowspan="5" |১৯৭১ ! rowspan="2" |''ধনী মেয়ে'' |"E Byatha Ki Je Byatha" | rowspan="2" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="2" |পুলক বেনাৰ্জী | rowspan="2" | |- |"Radhe Monta Rekhe Eli" |- ! rowspan="3" |''নিমন্ত্ৰণ'' |"Piriti Boliya Ekti Komol" | rowspan="3" | | rowspan="3" | | rowspan="3" | |- |"Singo Prishthe Bhor Koriye" |- |"Tara Maa Maago" |- | rowspan="5" |১৯৭২ ! ''অনিন্দিতা'' |"Diner Sheshe Ghumer Deshe" |Hemanta Mukherjee |Mukul Dutt | |- ! rowspan="4" |''স্ত্ৰী'' |"Khirki Theke Singhoduar" | rowspan="4" |নাচিকেতা ঘোষ | rowspan="4" | | rowspan="2" | |- |"Sakkhi Thakuk Jhorapata" |- |"Hajar Tarar Jhaarbatita" | rowspan="2" |মান্না দে |- |"Sokhi Kalo Amar Bhalo" |- | rowspan="4" |1973 ! ''Dhire Bohe Meghna'' |"Koto Je Dhire Bohe Meghna" |Samar Das, Satya Saha |Mohammad Moniruzzaman |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- ! rowspan="3" |''Sonar Khancha'' |"Jaare Ja Ure Rajar Kumar" (version 2) | rowspan="3" |বীৰেশ্বৰ সৰকাৰ | rowspan="3" |বীৰেশ্বৰ সৰকাৰ | rowspan="3" | |- |"Shudhu Bhalobasha Diye" |- |"Ke Jaane Ko Ghonta" |- | rowspan="6" |১৯৭৪ ! rowspan="6" |''ফুলেশ্বৰী'' |"Jeona Daarao Bondhu" | rowspan="6" |Hemanta Mukherjee | rowspan="6" | | rowspan="6" | |- |"আমি তোমায় ক'ত খুজিলাম" |- |"আমি তোমায় বৰ ভালবাসি " |- |"ফুলেশ্বৰী ফুলেশ্বৰী " |- |"আমি দেখে ভালবাসি" |- |"তুমি শতদল হয়ে" |- | rowspan="8" |১৯৭৫ ! rowspan="7" |''ৰাগ অনুৰাগ'' |"Ami Gaan Gai" | rowspan="7" |হেমন্ত মুখাৰ্জী | rowspan="7" |পুলক বেনাৰ্জী | rowspan="5" | |- |"খেলা আমাৰ ভাঙব যখন" |- |"চেইন দুটি চোখ" |- |"সোণাৰ এই আংটি থেকে" |- |"তোমাদেৰ কাছে আছিলাম" |- |"কি গান সুনাব বল" |Haimanti Shukla |- |"Ogo Sundori Tumi Ke" |various |- ! ''Sanyasi Raja'' |"Ka Tobo Kanta" |Shyamal Mitra |Shankaracharya | |- | rowspan="8" |1976 ! rowspan="4" |''Asadharon'' |"Surjer Rokto Asto Akashtake" | rowspan="4" |Nachiketa Ghosh | rowspan="4" | | rowspan="3" | |- |"Amar baba Bhalo Chilo" |- |"Kanu Chhara Jemon Bashi Nei" |- |"Ki Hote Ki Hoye Gelo" |Haimanti Shukla |- ! rowspan="2" |''Datta'' |"Jamunate Dekhlam Soi" | rowspan="2" |Hemanta Mukherjee | rowspan="2" |Pranab Roy | rowspan="2" | |- |"Mon Dilamna Sokhi" |- ! ''Priyo Bandhobi'' |"Ami Saheb O Noi" |Nachiketa Ghosh | | |- ! ''Sudur Niharika'' |"Torir Naam Jibon Tori" |Manabendra Mukhopadhyay |Shyamal Gupta | |- | rowspan="5" |1977 ! ''Padma Nadir Majhi'' |"Padma Nadir Majhi" |Dinendra Chowdhury |Manik Bandyopadhyay |Aarti Mukherjee, Dhananjay Bhattacharya, Anup Ghoshal and others |- ! ''Praner Thakur Ramkrishna'' |"Kolpotoru Tumi Praner Thakur | | | |- ! rowspan="3" |''Proxy'' |"Jodi Keu Deke Bole" | rowspan="3" |Hemanta Mukherjee | rowspan="3" | | rowspan="2" | |- |"Kichhu Pelam Ami" |- |"Jodi Tomar Chokher Akash" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- | rowspan="4" |1978 ! rowspan="3" |''Korunamoyi'' |"Anondomoyi" | rowspan="3" |Sudhin Dasgupta | rowspan="3" | | rowspan="2" | |- |"Kalo Meghe Kali Chhaya" |- |"Ja Debi Sorbobhuteshu" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- ! ''Dhanraj Tamang'' |"Dhanaraj Tamang Ekti Sudhu Naam | | | |- |1979 ! ''Nondon'' |"Mukhbhora Hashi" | | | |- | rowspan="4" |1980 ! ''Noukadubi'' |"Oshrunodir Sudur Paare" | | | |- ! ''Pompa'' |"Je Prodip" |Nirmal Chakraborty |Samarendra Ghoshal | |- ! ''Putul Ghor'' |"Thikana Hariye Phela" | | | |- ! ''Upalabdhi'' |"Etodine Bujhechi Tomay" | | | |- | rowspan="5" |1981 ! ''Chameli Memsaheb'' |"O Bideshi Takao" |Bhupen Hazarika |Shibdas Banerjee | |- ! rowspan="2" |''Khelar Putul'' |"Ami Bondhur Premagune Pora" |Hemanta Mukherjee |Traditional |Arundhati Holme Chowdhury |- |"Krondosi Pothocharinee" | colspan="2" |Atul Prasad Sen | |- ! ''Pratishodh'' |"Shudhu Byathar Aghate" |Ajoy Das |Pulak Banerjee | |- ! ''Subarna Golak'' |"Din Nei Raat Nei" |Hemanta Mukherjee | |chorus |- | rowspan="3" |1982 ! rowspan="2" |''Sonar Bangla'' |"Ei Je Bangla" | rowspan="2" |Neeta Sen | rowspan="2" |Gauriprasanna Mazumder |[[সন্ধ্যা মুখাৰ্জী|Sandhya Mukherjee]] |- |"Tuturidhun" |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]], Haimanti Shukla |- ! ''Rajbodhu'' |"Boro Asha Kore" |Abhijeet Banerjee, Rabindranath Tagore |Rabindranath Tagore |Arundhati Holme Chowdhury |- | rowspan="6" |1983 ! ''Bonoshree'' |"Ashwine Hok Aghrane Hok" |Sudhin Dasgupta | | |- ! rowspan="4" |''Chena Achena'' |"Amay Rakhte Jodi" | rowspan="4" |Abhijeet Banerjee | rowspan="4" | | rowspan="4" | |- |"Shono Shono" |- |"O Amar Sona Bondhure" |- |"Ekoi Poth Jeno" |- ! ''Tagari'' |"Piriti Rosher Khela" | | |[[আৰতি মুখাৰ্জী|Aarti Mukherjee]] |- | rowspan="3" |1984 ! rowspan="3" |''Shilalipi'' |"Surjo Gelo Astachole" |Suparnakanti Ghosh |Palash Bandyopadhyay | rowspan="3" | |- |"Aajo Mone Pore Barebare" | rowspan="2" |Sudhin Dasgupta | rowspan="2" |Subir Hazra |- |"Kar Kotha Bhebe Bhebe" |- |} ==তথ্যৰ উৎস== [[শ্ৰেণী:সংগীত নাটক একাডেমী বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰেষ্ঠ পুৰুষ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পীৰ ৰাষ্ট্ৰীয় চলচ্চিত্ৰ বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী:বঙালী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ নেপথ্য কণ্ঠশিল্পী]] [[শ্ৰেণী:ফিল্মফেয়াৰ বঁটা বিজয়ী]] [[শ্ৰেণী: বঙালী কণ্ঠশিল্পী]] 8lcm6g2jgscjnnkddjpn0itxhprvpbc 0 109919 638984 549434 2026-09-27T11:04:20Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:ভিছানীতি]]; added [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 638984 wikitext text/x-wiki '''[[ইণ্ডোনেছিয়া]]'''লৈ অহা বেছিভাগ দৰ্শকে ইণ্ডোনেছিয়াত উপস্থিত হোৱাৰ লগে লগে ভিছা লাভ কৰিব পাৰে, যদিহে তেওঁলোক ভিছা ৰেহাই পোৱা দেশসমূহৰ কোনো এখনৰ নাগৰিক নহয়। অৱশ্যে কিছুমান দেশ ইণ্ডোনেছিয়াত প্ৰৱেশৰ অনুমতি দিয়াৰ পূৰ্বে ইণ্ডোনেছিয়াৰ কোনোবা এটা কূটনৈতিক মিছনৰ পৰা আগতীয়াকৈ ভিছা ল’ব লাগিব। সকলো দৰ্শকে ৬ মাহৰ বাবে বৈধ পাছপ’ৰ্টৰ লগতে বৈধ উভতি অহাৰ টিকট ৰাখিব লাগিব। বিশেষ ক্ষেত্ৰত বা ব্যৱসায়িক ভ্ৰমণত ৩ মাহতকৈ অধিক বৈধতা থকা পাছপ’ৰ্ট গ্ৰহণ কৰিব পাৰিব। প্ৰৱেশ বন্দৰত থকা ইমিগ্ৰেচন বিষয়াই যাত্ৰীক যিকোনো প্ৰয়োজনীয় নথি-পত্ৰ (যেনে হোটেল ৰিজাৰ্ভচন আৰু বিত্তীয় প্ৰমাণ) দেখুৱাবলৈ ক’ব পাৰে। ==ভিছা নীতিৰ আধাৰত মানচিত্ৰ== [[File:Visa policy of Indonesia.svg|800px|none|thumb|Visa policy of Indonesia {{legend|#ED1C24|ইণ্ডোনেছিয়া}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (৩০ দিন)}} {{legend|#FFD000|E-VOA / আগমনৰ সময়ত ভিছা (৩০ দিন)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছা লাগিব}} {{legend|#999999|চৰকাৰী অনুমোদন লৈহে দিয়া ভিছা}}]] ==ভিছা ৰেহাই== অভিবাসন সঞ্চালকালয়ে যিবোৰ দেশৰ নাগৰিক ভিছা ৰেহাই পায়, তেনে দেশৰ তালিকা প্ৰকাশ কৰে।<ref name="Visa exemption list">{{cite web | title=Bebas Visa Kunjungan | url=https://www.imigrasi.go.id/wna/daftar-negara-voa-bvk-calling-visa/daftar-negara-bebas-visa-kunjungan?golden_visa=0 | website=Direktorat Jenderal Imigrasi | date=4 September 2024 | publisher=[[Directorate General of Immigration]] | access-date=28 February 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230228153509/https://www.imigrasi.go.id/en/bebas-visa-kunjungan/ | archive-date=28 February 2023 | language=en | url-status=live}}</ref> তলত দিয়া ১৩খন দেশৰ নাগৰিকে ভিছা অবিহনে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ইণ্ডোনেছিয়াত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে:<ref name="Visa exemption list"/><ref name="tim2">{{Timatic Visa Policy|country=ID|access-date=28 February 2023}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px; " |- style="vertical-align:top; " | *{{flagdeco|ASEAN}} [[Member states of the Association of Southeast Asian Nations|All ASEAN member states]]^# {| | *{{flag|Colombia}} *{{flag|Hong Kong}} |valign="top"| *{{flag|Timor-Leste}} *{{flag|Suriname}} | |} | |} * ছিংগাপুৰৰ স্থায়ী বাসিন্দাসকলে বাটাম, বিণ্টান আৰু কৰিমুন দ্বীপপুঞ্জত ৪ দিনৰ ভিছা বিনামূলীয়াকৈ প্ৰৱেশৰ যোগ্য বিবেচিত হয়।<ref>{{cite news |title=Singapore PRs to get visa-free entry to Indonesia’s Batam and Bintan |url=https://www.straitstimes.com/asia/se-asia/singapore-prs-get-visa-free-entry-to-indonesia-s-batam-bintan#:~:text=Indonesia%20will%20give%20visa%2Dfree,in%20the%20regional%20economic%20zones. |publisher=The Straitstimes}}</ref><ref name="Visa exemption list"/> ভিছা ৰেহাই পোৱা দেশৰ নাগৰিকে ১৫টা বিমানবন্দৰ, ৯১টা সাগৰীয় বন্দৰ আৰু অতিক্ৰম কৰিবলগীয়া ১২টা স্থলপথৰ সীমা সামৰি লোৱা যিকোনো নিৰ্দিষ্ট সীমান্ত ক্ৰছিঙৰ জৰিয়তে ইণ্ডোনেছিয়াত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে।<ref name="Visa exemption list"/> {| class="wikitable collapsible collapsed" |- ! style="width:100%; "; "|Date of visa changes |- | * 6 April 2022: All ASEAN member states (resumed) * 13 February 2023: Timor-Leste (resumed) * 29 August 2024: Colombia (resumed), Hong Kong (resumed), Suriname (resumed) |- |} ==APEC ব্যৱসায়িক ভ্ৰমণ কাৰ্ড== তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহে জাৰি কৰা পাছপ'ৰ্টধাৰীসকলে যিসকলৰ ওলোটা ফালে "আইডিএন" ক'ড থকা এপেক(APEC) বিজনেছ ট্ৰেভেল কাৰ্ড (ABTC) আছে, যিয়ে ইণ্ডোনেছিয়া ভ্ৰমণৰ বাবে বৈধ বুলি সূচায়, তেওঁলোকে ৬০ দিন পৰ্যন্ত ব্যৱসায়িক ভ্ৰমণৰ বাবে ভিছাবিহীনভাৱে প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে।<ref name="tim2"/> ABTC এইবোৰ দেশৰ নাগৰিকক প্ৰদান কৰা হয়:-<ref>{{cite web | url=https://www.apec.org/docs/default-source/groups/abtc/0-abtc-economy-entry-information-table-(as-of-18-oct-2022)852440b8682b4b84b94ccbe4745b0dbc.pdf?sfvrsn=260f0b80_2 | title=ABTC Economy Entry Information}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px; " |- style="vertical-align:top; " | *{{flag|Australia}} *{{flag|Brunei}} *{{flag|Chile}} *{{flag|China}} *{{flag|Hong Kong}} *{{flag|Japan}} *{{flag|South Korea}} *{{flag|Malaysia}} *{{flag|Mexico}} |valign="top"| *{{flag|New Zealand}} *{{flag|Papua New Guinea}} *{{flag|Peru}} *{{flag|Philippines}} *{{flag|Russia}} *{{flag|Singapore}} *{{flag|Taiwan}} *{{flag|Thailand}} *{{flag|Vietnam}} | |} ==প্ৰৱেশৰ লগে লগে ভিছা== প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে ইণ্ডোনেছিয়ালৈ অহাৰ সময়ত ভিছা (VoA/e-VoA) লাভ কৰাৰ যোগ্য দেশৰ তালিকাও প্ৰকাশ কৰে,<ref name="Visa on arrival list">{{cite web |title=VoA, Free Visa & Calling Visa Country List | url=https://www.imigrasi.go.id/wna/daftar-negara-voa-bvk-calling-visa/daftar-negara-subjek-visa-on-arrival | website=Direktorat Jenderal Imigrasi | access-date=20 October 2024 | language=}}</ref> ইয়াৰ নাম থকাৰ পিছতো ইণ্ডোনেছিয়াত উপস্থিত হোৱাৰ আগতে অনলাইনৰ বাবেও আবেদন কৰিব পাৰি ইয়াৰ ইভিছা পৰ্টেলৰ জৰিয়তে।<ref name="eVisa portal">{{cite web | title=The Official eVisa website for Indonesia | url=https://evisa.imigrasi.go.id/ | access-date=20 October 2024 | language=}}</ref> তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ নাগৰিকে আহি পোৱাৰ লগে লগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰে। এই ভিছাৰ মূল্য ৫ লাখ টকা, আৰু সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে বৈধ। ইণ্ডোনেছিয়াৰ ভিতৰত এবাৰ ভিছাটো নিৰ্দিষ্ট কাৰ্যালয়ত আৰু ৩০ দিনৰ বাবে অতিৰিক্ত ৫ লাখ টকাৰ বিনিময়ত বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{cite web |title=Visitor Stay Permit (ITK) extension | url=https://www.imigrasi.go.id/wna/izin-tinggal-keimigrasian | website=Direktorat Jenderal Imigrasi | access-date=20 October 2024 | language=}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px; " |- style="vertical-align:top; " | *{{flagdeco|ASEAN}} এছ'চিয়েচন অৱ চাউথইষ্ট এছিয়ান নেচনছৰ সকলো সদস্য ৰাষ্ট্ৰ ^N *{{flagicon|European Union}} ইউৰোপীয় সংঘৰ সকলো সদস্য ৰাষ্ট্ৰ {| | * {{flag|Albania}} * {{flag|Andorra}} * {{flag|Argentina}} * {{flag|Armenia}} * {{flag|Australia}} * {{flag|Azerbaijan}} * {{flag|Bahrain}} * {{flag|Belarus}} * {{flag|Bosnia and Herzegovina}} * {{flag|Brazil}} * {{flag|Canada}} * {{flag|Chile}} * {{flag|China}} * {{flag|Colombia}}^N * {{flag|Ecuador}} * {{flag|Egypt}} |valign="top"| * {{flag|Guatemala}} * {{flag|Hong Kong}}^N * {{flag|Iceland}} * {{flag|India}} * {{flag|Japan}} * {{flag|Jordan}} * {{flag|Kazakhstan}} * {{flag|Kenya}} * {{flag|Kuwait}} * {{flag|Liechtenstein}} * {{flag|Maldives}} * {{flag|Mauritius}} * {{flag|Mexico}} * {{flag|Monaco}} * {{flag|Mongolia}} * {{flag|Morocco}} |valign="top"| * {{flag|Mozambique}} * {{flag|New Zealand}} * {{flag|Norway}} * {{flag|Oman}} * {{flag|Palestine}} * {{flag|Papua New Guinea}} * {{flag|Peru}} * {{flag|Qatar}} * {{flag|Russia}} * {{flag|Rwanda}} * {{flag|Saudi Arabia}} * {{flag|Serbia}} * {{flag|Seychelles}} * {{flag|South Africa}} * {{flag|South Korea}} * {{flag|Suriname}}^N |valign="top"| * {{flag|Switzerland}} * {{flag|Taiwan}} * {{flag|Tanzania}} * {{flag|Timor-Leste}}^N * {{flag|Tunisia}} * {{flag|Turkey}} * {{flag|Ukraine}} * {{flag|United Arab Emirates}} * {{flag|United Kingdom}} * {{flag|United States}} * {{flag|Uzbekistan}} * {{flag|Vatican City}} * {{flag|Venezuela}} |} | |} _{N - ইতিমধ্যে ভিছাৰ প্ৰয়োজনৰ পৰা ৰেহাই।<ref name="tim2"/><ref name="Visa on arrival list"/>} ভিছাৰ বাবে যোগ্য দেশৰ নাগৰিকে যিকোনো নিৰ্দিষ্ট সীমান্ত ক্ৰছিঙত ভিছা লাভ কৰিব পাৰে, ১৬টা বিমানবন্দৰ, ৯৫টা সাগৰীয় বন্দৰ আৰু ১১টা সীমা অতিক্ৰম কৰা স্থলচকী।<ref name="VoA list of entry ports">{{cite web | title=Electronic Visa on Arrival (e-VOA) for foreign travellers | url=https://indonesia.nl/en/visa/electronic-visa-on-arrival-e-voa-for-foreign-travellers | access-date=20 October 2024 | language= }}{{Dead link|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable collapsible collapsed" |- ! style="width:100%; "; "|Date of e-VOA / Visa on arrival changes |- | * 7 March 2022: Australia, Brunei, Cambodia, Canada, France, Germany, Italy, Japan, Laos, Malaysia, Myanmar, Netherlands, New Zealand, Philippines, Qatar, Singapore, South Korea, Thailand, Turkey, United Arab Emirates, United Kingdom, United States, Vietnam * 6 April 2022: Argentina, Belgium, Brazil, China, Denmark, Finland, Hungary, India, Mexico, Norway, Poland, Saudi Arabia, Seychelles, South Africa, Spain, Sweden, Switzerland, Taiwan, Timor-Leste, Tunisia * 28 April 2022: Austria, Bulgaria, Croatia, Cyprus, Czechia, Estonia, Greece, Hong Kong, Ireland, Latvia, Lithuania, Luxembourg, Malta, Portugal, Romania, Slovakia, Slovenia * 30 May 2022: Bahrain, Belarus, Bosnia and Herzegovina, Egypt, Jordan, Kuwait, Morocco, Oman, Peru, Russia, Serbia, Ukraine * 27 July 2022: Colombia, Maldives, Monaco * 15 September 2022: Albania, Andorra, Chile, Ecuador, Iceland, Liechtenstein, Palestine, Suriname, Uzbekistan, Vatican City * 19 January 2023: Kazakhstan * 28 February 2023: Kenya, Rwanda * 19 April 2023: Guatemala * 27 June 2023: Venezuela * 21 August 2023: Armenia, Mozambique, Tanzania * 1 September 2023: Papua New Guinea * 9 January 2024: Mongolia * 14 November 2024: Azerbaijan, Mauritius Cancelled: * 9 January 2024: Panama * 14 November 2024: Macau, San Marino |- |} ==বিশেষ(নন-অৰ্ডিনাৰী) পাছপ’ৰ্ট== [[File:Visa policy of Indonesia for holders of diplomatic or service category passports.png|thumb|800px|none| {{legend|#ED1C24|Indonesia}} {{legend|#2196F3|Visa not required for diplomatic, official or service category passports}}]] তলত দিয়া দেশসমূহে প্ৰদান কৰা কূটনৈতিক বা চৰকাৰী / সেৱা শ্ৰেণীৰ পাছপ'ৰ্টৰ ধাৰীসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ইণ্ডোনেছিয়া ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (যদিহে অন্য একো উল্লেখ কৰা নাথাকে):<ref>{{cite web | url=https://docs.google.com/document/d/1bWbp_OePzlpEzL2ojS_QncAlWWlID7s1kEvlEN0c5lI/edit | title=List of Countries having Mutual Agreement with GOI on Visa Exemption for Diplomatic and Service / Official Passport}}</ref><ref>{{cite web | url=http://treaty.kemlu.go.id/search | title=INTERNATIONAL TREATY, Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Indonesia | access-date=2024-12-11 | archivedate=2023-03-27 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20230327160404/https://treaty.kemlu.go.id/search | deadurl=yes }}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px; " |- style="vertical-align:top; " | *{{flag|Afghanistan}} *{{flag|Albania}} *{{flag|Angola}} *{{flag|Antigua and Barbuda}} *{{flag|Argentina}} *{{flag|Armenia}} *{{flag|Austria}} *{{flag|Azerbaijan}} *{{flag|Bahrain}} *{{flag|Bangladesh}} *{{flag|Belarus}}² *{{flag|Belgium}} *{{flag|Bosnia and Herzegovina}} *{{flag|Brazil}} *{{flag|Brunei}}¹ *{{flag|Bulgaria}} *{{flag|Burundi}} *{{flag|Cambodia}}¹ *{{flag|Chile}} *{{flag|China}} *{{flag|Colombia}} *{{flag|Costa Rica}} *{{flag|Croatia}} *{{flag|Cuba}} *{{flag|Czech Republic}} |valign="top"| *{{flag|Denmark}} *{{flag|Ecuador}} *{{flag|Egypt}} *{{flag|El Salvador}} *{{flag|Equatorial Guinea}} *{{flag|Fiji}} *{{flag|Finland}} *{{flag|France}} *{{flag|Georgia}} *{{flag|Greece}} *{{flag|Guyana}} *{{flag|Hungary}} *{{flag|India}} *{{flag|Iran}} *{{flag|Ireland}}^D *{{flag|Italy}} *{{flag|Japan}} *{{flag|Jordan}}² *{{flag|Kazakhstan}} *{{flag|Kuwait}} *{{flag|Kyrgyzstan}} *{{flag|Laos}}¹ *{{flag|Lithuania}} *{{flag|Luxembourg}} *{{flag|Malaysia}} |valign="top"| *{{flag|Mexico}} *{{flag|Moldova}} *{{flag|Mongolia}} *{{flag|Montenegro}} *{{flag|Morocco}} *{{flag|Mozambique}} *{{flag|Myanmar}}¹ *{{flag|Netherlands}} *{{flag|Nicaragua}} *{{flag|Niger}} *{{flag|North Korea}}¹ *{{flag|North Macedonia}} *{{flag|Norway}} *{{flag|Pakistan}} *{{flag|Panama}} *{{flag|Papua New Guinea}} *{{flag|Paraguay}} *{{flag|Peru}} *{{flag|Philippines}} *{{flag|Poland}} *{{flag|Portugal}} *{{flag|Qatar}} *{{flag|Romania}} *{{flag|Russia}}¹ *{{flag|Saint Kitts and Nevis}} |valign="top"| *{{flag|Senegal}} *{{flag|Serbia}} *{{flag|Singapore}} *{{flag|Slovakia}} *{{flag|Slovenia}} *{{flag|Solomon Islands}} *{{flag|South Africa}} *{{flag|South Korea}} *{{flag|Sri Lanka}} *{{flag|Suriname}} *{{flag|Sweden}} *{{flag|Switzerland}} *{{flag|Tajikistan}} *{{flag|Tanzania}} *{{flag|Thailand}} *{{flag|Timor-Leste}} *{{flag|Tunisia}} *{{flag|Turkey}} *{{flag|Ukraine}} *{{flag|United Arab Emirates}} *{{flag|United Kingdom}}^D *{{flag|Uruguay}} *{{flag|Venezuela}} *{{flag|Vietnam}}¹ | |} _{D - কেৱল কূটনৈতিক পাছপোৰ্ট}<br /> _{1 - ১৪ দিন} <br /> _{2 - ৯০ দিন} ইণ্ডোনেছিয়াই কূটনৈতিক আৰু সেৱাৰ পাছপ’ৰ্টৰ বাবে আলজেৰিয়া, এছৱাটিনি, গাম্বিয়া, নেপাল, ইৰাক, ৰুৱাণ্ডা আৰু ছিৰিয়াৰ সৈতে ভিছা ৰেহাইৰ চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰে। এই চুক্তিসমূহ এতিয়াও অনুমোদন কৰা হোৱা নাই।<ref>{{Cite web|url=https://x.com/Menlu_RI/status/1787098949704466645|title=x.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.traveldailynews.asia/asia-pacific/indonesia-and-rwanda-sign-visa-exemption-agreement/|title=Indonesia and Rwanda sign visa exemption agreement|first=George|last=Diamantopoulos|date=June 9, 2024}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://x.com/Menlu_RI/status/1737460754163601635|title=x.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://en.tempo.co/read/1913648/indonesia-and-eswatini-ink-visa-free-agreement-at-the-iaf|title=Indonesia and Eswatini Ink Visa-Free Agreement at the IAF|first=Petir Garda|last=Bhwana|date=September 8, 2024|website=Tempo}}</ref><ref>[https://kemlu.go.id/portal/en/read/6255/view/strengthening-bilateral-cooperation-indonesia-and-nepal-agree-on-diplomatic-and-service-visa-free-agreement-and-establishment-of-ri-nepal-bilateral-consultation Strengthening Bilateral Cooperation, Indonesia and Nepal Agree on Diplomatic and Service Visa-Free Agreement and Establishment of RI-Nepal Bilateral Consultation]</ref><ref>[https://www.iraqinews.com/iraq/iraq-indonesia-sign-visa-exemption-agreement/ Iraq, Indonesia sign visa exemption agreement]</ref><ref>[https://kemlu.go.id/portal/en/read/6306/berita/strengthening-bilateral-cooperation-indonesia-and-azerbaijan-agree-on-diplomatic-and-service-visa-free-agreement Strengthening Bilateral Cooperation, Indonesia and Azerbaijan Agree on Diplomatic and Service Visa Free Agreement]</ref><ref>{{Cite web |title=Syria, Indonesia sign a visa-free agreement for diplomatic and service passport holders |url=https://www.sana.sy/en/?p=339233 |access-date=2024-12-11 |archivedate=2024-10-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241001061228/https://sana.sy/en/?p=339233 |deadurl=yes }}</ref> ==ভিছা অবিহনে ট্ৰেনজিট== ছ’কাৰ্ণো-হাটা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা যাত্ৰীসকল আৰু টাৰ্মিনেল সলনি নকৰা বা নুৰাহ ৰাই আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰাসকল আৰু ৰাতিপুৱা ২ বজাৰ পিছলৈ নাথাকে, ৮ ঘণ্টাৰ ভিতৰত ট্ৰেনজিট কৰিলে ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই।<ref name="tim2"/> ==ভিছাৰ প্ৰয়োজন== যিসকল নাগৰিকে বহুবাৰ প্ৰৱেশৰ বাবে ভিছা লাভ কৰিব বিচাৰে, নিজৰ ভিছা বৃদ্ধি কৰিব বিচাৰে (সৰ্বাধিক পাঁচবাৰ বৃদ্ধিলৈকে) বা যিসকল আগমনৰ সময়ত ভিছাবিহীন প্ৰৱেশ বা ভিছাৰ বাবে যোগ্য নহয় তেওঁলোকে ইণ্ডোনেছিয়াৰ দূতাবাস বা কনছুলেটত আগতীয়াকৈ ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব লাগিব। ===অনুমোদনৰ প্ৰয়োজন (Calling visa)=== তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ নাগৰিকৰ বাবে জাকাৰ্টাত থকা প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ৰ পূৰ্ব অনুমোদনৰ প্ৰয়োজন। ভিছাৰ উপৰিও তেওঁলোকৰ হাতত ইমিগ্ৰেচন সঞ্চালকালয়ে জাৰি কৰা ৰেফাৰেন্স লেটাৰৰ লগতে ইণ্ডোনেছিয়ালৈ যোৱাৰ পূৰ্বে ইণ্ডোনেছিয়ান ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা আমন্ত্ৰণ পত্ৰখন থাকিব লাগিব। এই নীতিক ''ইণ্ডোনেছিয়ান কলিং ভিছা'' বুলি কোৱা হয়।<ref name="tim2"/><ref>{{cite web | title=Negara Calling Visa - Direktorat Jenderal Imigrasi | url=https://www.imigrasi.go.id/wna/daftar-negara-voa-bvk-calling-visa/daftar-negara-calling-visa?golden_visa=0 | publisher=[[Directorate General of Immigration]] | access-date=4 September 2024 | language=en | date=29 July 2022}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px; " | *{{flag|Afghanistan}} *{{flag|Israel}} *{{flag|Liberia}} |valign="top"| *{{flag|Nigeria}} *{{flag|North Korea}} *{{flag|Somalia}} | |} ২০২৩ চনৰ ২৮ নৱেম্বৰলৈকে প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে [[গিনি]]ৰ নাগৰিকসকলৰ বাবে কলিং ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰোৱাৰ প্ৰস্তাৱ মূল্যায়ন কৰি আছিল।<ref>{{cite web | url=https://www.imigrasi.go.id/id/2023/11/29/siaran-pers-kamerun-dicabut-dari-daftar-calling-visa-dirjen-imigrasi-ada-pertimbangan-ekonomi-dan-keamanan/ | title=Cameroon Withdrawn from Calling Visa Country List }}{{Dead link|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> {| class="wikitable collapsible collapsed" |- ! style="width:100%; "; "|Date of calling visa changes |- | '''Cancelled''' * N/A: Iran, Iraq, Niger{{Citation needed|date=May 2024}} * 8 August 2017: Pakistan<ref>{{cite web |title=Indonesia Scraps Calling Visa Requirement for Pakistanis |url=https://en.tempo.co/read/897980/indonesia-scraps-calling-visa-requirement-for-pakistanis |website=Tempo |access-date=26 November 2023 |language=en |date=8 August 2017}}</ref> * 23 November 2023: Cameroon<ref name="Calling visa press release">{{cite web |title=Cameroon Withdrawn from Calling Visa Country List, Director General of Immigration: There are Economic and Security Considerations |url=https://www.imigrasi.go.id/siaran_pers/2023/11/29/siaran-pers-kamerun-dicabut-dari-daftar-calling-visa-dirjen-imigrasi-ada-pertimbangan-ekonomi-dan-keamanan |website=Immigration of the Republic of Indonesia |publisher=[[Directorate General of Immigration]] |access-date=1 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240601185037/https://www.imigrasi.go.id/siaran_pers/2023/11/29/siaran-pers-kamerun-dicabut-dari-daftar-calling-visa-dirjen-imigrasi-ada-pertimbangan-ekonomi-dan-keamanan |archive-date=1 June 2024 |language=id |date=29 November 2023 |url-status=live}}</ref> * 2024: Guinea{{Citation needed|date=May 2024}} |- |} ==ভিছা নীতি সংস্কাৰৰ ইতিহাস== #২০১৫ চনৰ মাৰ্চ মাহত ইণ্ডোনেছিয়া কৰ্তৃপক্ষই ঘোষণা কৰিছিল যে ২০১৫ চনৰ এপ্ৰিল মাহৰ পৰা আন ৩০খন দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাই দিয়া হ’ব, যথা অষ্ট্ৰিয়া, বাহৰেইন, বেলজিয়াম, কানাডা, চীন, চেক গণৰাজ্য, ডেনমাৰ্ক, ফিনলেণ্ড, ফ্ৰান্স, জাৰ্মানী, হাংগেৰী, ইটালী, জাপান, মেক্সিকো, নেদাৰলেণ্ড, নিউজিলেণ্ড, নৰৱে, ওমান, পোলেণ্ড, ৰাছিয়া, কাটাৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, দক্ষিণ কোৰিয়া, স্পেইন, ছুইডেন, ছুইজাৰলেণ্ড, সংযুক্ত আৰব এমিৰেটছ, যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ।<ref>{{Cite web|url=http://kupang.tribunnews.com/2015/03/16/tambah-devisa-indonesia-bebaskan-visa-untuk-45-negara|title=Tambah Devisa, Indonesia Bebaskan Visa untuk 45 Negara|website=Pos-kupang.com}}</ref><ref>{{cite web |last=Sambijantoro |first=Satria |date=March 17, 2015 |title=New visa policy to aid rupiah |url=http://www.thejakartapost.com/news/2015/03/17/new-visa-policy-aid-rupiah.html |website=The Jakarta Post}}</ref> ভিছা ৰেহাই বলবৎ হ'বলৈ ইণ্ডোনেছিয়াৰ বাধ্যতামূলক পাৰস্পৰিকতা নিৰ্ধাৰণ কৰা আইন সলনি কৰিব লাগিব।<ref>{{cite web |last=Natahadibrata |first=Nadya |date=March 23, 2015 |title=Free visas for 30 nations violates law, may not fly |url=http://www.thejakartapost.com/news/2015/03/23/free-visas-30-nations-violates-law-may-not-fly.html |website=Thu Jakarta Post}}</ref> ২০১৫ চনৰ অক্টোবৰ মাহত আৰু ৪৫খন দেশৰ সৈতে ৰাষ্ট্ৰপতিৰ নতুন আদেশৰ জৰিয়তে এই তালিকাখন আৰু অধিক বৃদ্ধি কৰা হয়। #ইণ্ডোনেছিয়া চৰকাৰে ভিছা ৰেহাইৰ ফলত বৈদেশিক মুদ্ৰাৰ মজুতৰ বাবে অতিৰিক্ত ১.৩ বিলিয়ন মাৰ্কিন ডলাৰৰ ৰাজহ আশা কৰিছে।<ref>{{cite web|url=http://news.asiaone.com/news/asia/indonesia-aims-reap-13-billion-visa-policy|archive-url=https://web.archive.org/web/20150518123715/http://news.asiaone.com/news/asia/indonesia-aims-reap-13-billion-visa-policy|url-status=dead|archive-date=May 18, 2015|title=Indonesia aims to reap $1.3 billion from visa policy|access-date=December 11, 2024|archivedate=May 18, 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150518123715/http://news.asiaone.com/news/asia/indonesia-aims-reap-13-billion-visa-policy|deadurl=yes}}</ref> #২০১৫ চনৰ মে' মাহত উপ-ৰাষ্ট্ৰপতি জুছুফ কাল্লাই ঘোষণা কৰে যে অভিবাসন আইনখনৰ পৰা পাৰস্পৰিকতা দফা আঁতৰোৱাৰ লগে লগে ৬০-৭০খন দেশলৈ ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা বৃদ্ধি কৰা হ'ব।<ref>{{cite web|url=http://www.thejakartapost.com/news/2015/05/31/more-countries-be-included-ri-s-visa-waiver-recipient-list-kalla.html|title=More countries to be included on RI's visa waiver recipient list: Kalla|publisher=The Jakarta Post}}</ref> #২০১৫ চনৰ ১২ জুনত ইণ্ডোনেছিয়া চৰকাৰে ঘোষণা কৰে যে ওপৰত উল্লেখ কৰা ৪৫খন দেশৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আনুষ্ঠানিকভাৱে ৩০ দিনৰ বাবে ৰেহাই দিছে যদিও ভ্ৰমণৰ অনুমতি পত্ৰ বৃদ্ধি বা অন্য অনুমতিলৈ সলনি কৰিব নোৱাৰি।<ref>{{cite news|url=http://thejakartaglobe.beritasatu.com/news/indonesia-waives-visa-requirements-for-45-countries/|title=Indonesia Formally Waives Visa Requirements for 45 Countries|last=Lumanauw|first=Novy |date=June 2, 2015|access-date=June 2, 2015|newspaper=The Indonesian Globe}}</ref> # ২০১৫ চনৰ ১৯ ​​ছেপ্টেম্বৰত ইণ্ডোনেছিয়াৰ কৰ্তৃপক্ষই ২০১৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰৰ শেষৰ ফালে ইণ্ডোনেছিয়ালৈ ভিছা বিনামূলীয়া ভ্ৰমণৰ বাবে যোগ্য হ’বলগীয়া ৪৫খন অতিৰিক্ত দেশ আৰু অঞ্চলৰ নাম প্ৰকাশ কৰে, যথা আলজেৰিয়া, এংগোলা, আৰ্জেণ্টিনা, আজাৰবাইজান, বেলাৰুছ, বুলগেৰিয়া, ক্ৰ’ৱেচিয়া, চাইপ্ৰাছ, ডমিনিকা, ইজিপ্ত, ইষ্টোনিয়া, ফিজি, ঘানা, গ্ৰীচ, আইচলেণ্ড, ভাৰত, আয়াৰলেণ্ড, জৰ্ডান, কাজাখস্তান, কিৰ্গিস্তান, লাটভিয়া, লেবানন, লিচেনষ্টেইন, লিথুৱেনিয়া, লাক্সেমবাৰ্গ, মালদ্বীপ, মাল্টা, মনাকো, পানামা, পাপুয়া নিউ গিনি, পৰ্তুগাল, ৰোমানিয়া, চান মেৰিনো, চৌদি আৰব, ছিচেলছ, শ্লোভাকিয়া, স্লোভেনিয়া, চুৰিনাম, টাইৱান, তাঞ্জানিয়া, টিমৰ লেষ্টে, টিউনিছিয়া, তুৰস্ক, ভেটিকান চহৰ আৰু ভেনিজুৱেলা।<ref>{{cite web|url=http://industri.bisnis.com/read/20150918/12/474017/ini-daftar-45-negara-diusulkan-bebas-visa-tahap-dua|title=Ini Daftar 45 Negara Diusulkan Bebas Visa Tahap Dua|access-date=2015-09-19|archive-date=2017-09-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20170902181744/http://industri.bisnis.com/read/20150918/12/474017/ini-daftar-45-negara-diusulkan-bebas-visa-tahap-dua|url-status=dead|archivedate=2017-09-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170902181744/http://industri.bisnis.com/read/20150918/12/474017/ini-daftar-45-negara-diusulkan-bebas-visa-tahap-dua|deadurl=yes}}</ref> # ২০১৫ চনৰ ২১ ডিচেম্বৰত ইণ্ডোনেছিয়াৰ সামুদ্ৰিক সমন্বয়ক মন্ত্ৰী ৰিজাল ৰামলিয়ে ঘোষণা কৰে যে ২০১৫ চনৰ শেষৰ ফালে ভিছা ৰেহাই নীতি অতিৰিক্ত ৮৪খন দেশলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হ’ব। বাংলাদেশ, বাৰ্বাডোছ, বেলিজ, বেনিন, ভূটান, বলিভিয়া, বছনিয়া আৰু হাৰ্জেগোভিনা, বটছৱানা, ব্ৰাজিল, বুৰ্কিনা ফাচো, বুৰুণ্ডি, কেমেৰুণ, কেপ ভাৰ্ডে, চাড, কোমোৰোছ, কোষ্টা ৰিকা, কোট ডি আইভৰি, কিউবা, ডমিনিকান ৰিপাব্লিক, এল ছালভাডৰ, গাবন, গাম্বিয়া, জৰ্জিয়া, গ্ৰেনাডা, গুৱেটামালা, গিনি, গিয়ানা, হাইটি, হণ্ডুৰাছ, জামাইকা, কেনিয়া, কিৰিবাটি, লেচোথো, মাদাগাস্কাৰ, মালাউই, মালি, মাৰ্শ্বেল দ্বীপপুঞ্জ, মৰিটানিয়া, মৰিচাছ, মলদোভা, মংগোলিয়া, মণ্টেনেগ্ৰো, মোজাম্বিক, নামিবিয়া, নাউৰু, নেপাল, নিকাৰাগুয়া, উত্তৰ কোৰিয়া, উত্তৰ মেচিডোনিয়া, পাকিস্তান, পালাউ, পেলেষ্টাইন, পেৰাগুৱে, ৰুৱাণ্ডা, চামোয়া, চাও টমে আৰু প্ৰিন্সিপ, চেনেগাল, ছাৰ্বিয়া, ছলমন দ্বীপ, ছোমালিয়া, শ্ৰীলংকা, ছেইণ্ট কিটছ এণ্ড নেভিছ, ছেইণ্ট লুচিয়া, ছেইণ্ট ভিনচেণ্ট এণ্ড গ্ৰেনাডিনছ, চুডান, তাজিকিস্তান, ট’গ’, টংগা, ট্ৰিনিদাদ এণ্ড ট’বাগো, তুৰ্কমেনিস্তান, টুভালু, উগাণ্ডা, ইউক্ৰেইন, উৰুগুৱে, উজবেকিস্তান, ভানুআটু, জাম্বিয়া আৰু জিম্বাবুৱে ইণ্ডোনেছিয়ালৈ ভিছা ৰেহাই নীতি দ্বাৰা যাতায়াত কৰিব পৰা মুঠ ১৭৪খন দেশ।<ref>{{cite web |last=Hasniawati |first=Amailia Putri |date=25 November 2015 |editor-last=Cicilia |editor-first=Sanny |title=Pemerintah akan tambah 20 negara bebas visa |url=http://nasional.kontan.co.id/news/pemerintah-akan-tambah-20-negara-bebas-visa |website=Kontan}}</ref><ref>{{cite web |last=Jefriando |first=Maikel |date=21 December 2015 |title=Ralat Rizal Ramli: Ada yang Usul Israel Dapat Fasilitas Bebas Visa, Namun Kami Coret |url=http://finance.detik.com/read/2015/12/21/231201/3101769/4/rizal-ramli-ada-yang-usul-israel-dapat-fasilitas-bebas-visa-namun-kami-coret |website=Detik}}</ref><ref>{{cite web|url=http://ekonomi.metrotvnews.com/read/2015/12/21/203618/pemerintah-tambah-84-negara-bebas-visa|title=Pemerintah Tambah 84 Negara Bebas Visa|first=metrotvnews|last=developer|access-date=2015-12-21|archive-date=2017-12-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20171204062900/http://ekonomi.metrotvnews.com/read/2015/12/21/203618/pemerintah-tambah-84-negara-bebas-visa|url-status=dead|archivedate=2017-12-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171204062900/http://ekonomi.metrotvnews.com/read/2015/12/21/203618/pemerintah-tambah-84-negara-bebas-visa|deadurl=yes}}</ref><ref>{{cite web |last=Ariyanti |first=Fiki |date=22 December 2015 |title=Ini Daftar Sementara 84 Negara Bebas Visa ke RI |url=http://bisnis.liputan6.com/read/2395995/ini-daftar-sementara-84-negara-bebas-visa-ke-ri |website=Liputan6.com}}</ref> # ৰাষ্ট্ৰপতি জোকো উইডোডোৱে ২০১৬ চনৰ ২ মাৰ্চত হ্ৰস্বম্যাদী ভ্ৰমণ ভিছামুক্ত সুবিধা প্ৰদান কৰা দেশসমূহৰ তালিকা পুনৰীক্ষণৰ সন্দৰ্ভত ৰাষ্ট্ৰপতীয় ডিক্ৰীত স্বাক্ষৰ কৰে। প্ৰথমতে যোগ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা অতিৰিক্ত ৮৪খন দেশৰ ভিতৰত মাত্ৰ ৭৮খনহে গৃহীত হয়। কেমেৰুণ, গিনি, মণ্টেনেগ্ৰো, উত্তৰ কোৰিয়া, পাকিস্তান আৰু ছোমালিয়াৰ নাগৰিকসকলক ইণ্ডোনেছিয়া ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে ভিছাৰ প্ৰয়োজন হৈ থাকিব।<ref>{{cite web |last=Prodjo |first=Wahyu Adityo |date=18 March 2016 |title=Inilah 84 Negara Bebas Visa ke Indonesia |url=http://wartakota.tribunnews.com/2016/03/18/inilah-84-negara-bebas-visa-ke-indonesia |website=TribunNews}}</ref> # ২০২০ চনৰ ৫ আগষ্টত ইণ্ডোনেছিয়াৰ বৈদেশিক মন্ত্ৰী ৰেটনো মাৰ্ছুডিয়ে কলম্বিয়াৰ বৈদেশিক মন্ত্ৰী ক্লাউডিয়া ব্লামৰ সৈতে ভিছা ৰেহাই চুক্তিত স্বাক্ষৰ কৰে য’ত [[কলম্বিয়া]]ৰ পৰা অহা সাধাৰণ পাছপ’ৰ্টধাৰীসকলে ইণ্ডোনেছিয়াত ভিছামুক্তভাৱে ৩০ দিনলৈকে প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ২০২০ চনৰ ১৫ ছেপ্টেম্বৰৰ পৰা কাৰ্যকৰী হয়।<ref>{{cite web | url=https://kemlu.go.id/portal/en/read/1536/berita/foreign-ministers-of-indonesia-and-colombia-signed-two-agreements-virtually | title=Foreign Ministers of Indonesia and Colombia Signed Two Agreements Virtually | publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Indonesia}}</ref> # [[কোভিড-১৯ মহামাৰী]]ৰ সময়ত ভিছা ৰেহাই ব্যৱস্থা বন্ধ কৰি দিয়া হৈছিল। ২০২৩ চনত কেৱল ASEAN আৰু টিমৰ লেষ্টে নাগৰিকৰ বাবে ভিছা বিনামূলীয়া প্ৰৱেশ পুনৰ প্ৰৱৰ্তন কৰা হৈছিল। ৯২খন দেশৰ নাগৰিকে আহি পোৱাৰ লগে লগে ই-ভিঅ’এ বা ভিছা লাভ কৰিব পাৰে, মূলতঃ ২০১৫ চনৰ পূৰ্বৰ ব্যৱস্থালৈ ঘূৰি আহিব পাৰে।<ref>{{cite web | date=21 June 2023 | title=Indonesia Ends Visa-Free Facility for 159 Countries | url=https://en.tempo.co/read/1739806/indonesia-ends-visa-free-facility-for-159-countries | publisher=[[Tempo (Indonesian magazine)|Tempo]]}}</ref> ==তথ্য সূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভিছা]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] [[শ্ৰেণী:ইণ্ডোনেছিয়া]] pni0kyy6jggf2l3r2oir2cfz6c7lei0 0 122343 638753 631986 2026-09-26T15:23:52Z AjayDas 12623 added [[Category:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638753 wikitext text/x-wiki '''অনশন ধৰ্মঘট''' ({{lang-en|Hunger strike}}) হৈছে অহিংস প্ৰতিৰোধৰ এক পদ্ধতি য’ত অংশগ্ৰহণকাৰীসকলে ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদৰ কাৰ্য্য হিচাপে উপবাস কৰে, সাধাৰণতে নীতি পৰিৱৰ্তনৰ দৰে নিৰ্দিষ্ট লক্ষ্যত উপনীত হোৱাৰ উদ্দেশ্যেৰে অনশন ধৰ্মঘট কৰা হয়।<ref>{{Cite news |last=Engelbrecht |first=Cora |date=May 2, 2023 |title=Hunger Strikes Have Long Served as a Tool of Nonviolent Protest |url=https://www.nytimes.com/2023/05/02/world/hunger-strikes-explainer.html |access-date=January 29, 2024 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=January 29, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240129045845/https://www.nytimes.com/2023/05/02/world/hunger-strikes-explainer.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |title=Hunger strike definition and meaning |url=https://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/hunger-strike |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20150406133909/http://www.collinsdictionary.com/dictionary/english/hunger-strike |archive-date=April 6, 2015 |access-date=October 21, 2021 |website=www.collinsdictionary.com |publisher=[[Collins English Dictionary]]}}</ref> তৰল পদাৰ্থ গ্ৰহণ নকৰা অনশনকাৰীক শুষ্ক অনশন ধৰ্মঘটকাৰী বুলি কোৱা হয়।<ref>{{Cite web |last=Foltynova |first=Kristyna |title=Anatomy Of A Hunger Strike: Why Is It Done And What Does It Do To The Human Body? |url=https://www.rferl.org/a/hunger-strikes-russia/31266830.html |access-date=2024-03-25 |website=RadioFreeEurope/RadioLiberty |language=en}}</ref> যিবোৰ ক্ষেত্ৰত কোনো সত্তাই (সাধাৰণতে ৰাষ্ট্ৰই) অনশনকাৰীৰ (যেনে বন্দী) জিম্মা লাভ কৰে বা লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়, তেনে ক্ষেত্ৰত জিম্মাত থকা সত্তাই প্ৰায়ে বলপূৰ্বকভাৱে‍ খাদ্য খুৱাই অনশন ধৰ্মঘট বন্ধ কৰে।<ref>{{Cite news |last=Savage |first=Charlie |date=October 11, 2017 |title=Military Is Waiting Longer Before Force-Feeding Hunger Strikers, Detainees Say |url=https://www.nytimes.com/2017/10/11/us/politics/guantanamo-hunger-strikes-force-feeding.html |access-date=January 29, 2024 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331 |archive-date=January 29, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240129015048/https://www.nytimes.com/2017/10/11/us/politics/guantanamo-hunger-strikes-force-feeding.html |url-status=live }}</ref> ==ইতিহাস== প্ৰাক্ খ্ৰীষ্টান আয়াৰলেণ্ডত অন্যায়ৰ প্ৰতিবাদৰ পদ্ধতি হিচাপে উপবাস ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, য'ত ইয়াক ট্ৰস্কাড বা চেলাচান নামেৰে জনা গৈছিল।<ref>Ellis, Peter Bereford. The Druids (Eerdmans, 1998). pp. 141–142.</ref> সমসাময়িক নাগৰিক সংহিতাত বিশদভাৱে উল্লেখ কৰা ইয়াৰ নিৰ্দিষ্ট নিয়ম আছিল যাৰ দ্বাৰা ইয়াক ব্যৱহাৰ কৰিব পৰা যায় আৰু প্ৰায়ে অপৰাধীৰ ঘৰৰ দুৱাৰমুখতে উপবাস কৰা হৈছিল।<ref>{{cite EB1911 |wstitle=Brehon Laws |volume=4 |page=490}}</ref> পণ্ডিতসকলে অনুমান কৰিছে যে সংস্কৃতিয়ে আতিথ্যক যি অত্যন্ত গুৰুত্ব দিছিল, তাৰ বাবেই এনে হৈছিল। কোনো ব্যক্তিক নিজৰ দুৱাৰমুখতে মৰিবলৈ দিয়াটো, যাৰ বিৰুদ্ধে কোনো ভুলৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰা হৈছিল সেই ঘটনাক এটা ডাঙৰ অপমান বুলি গণ্য কৰা হৈছিল।<ref>Joyce, Patrick Weston, A Smaller Social History of ancient Ireland (Longman, Green & Co, 1906), Chapter IV: The Administration of Justice, p.86. Found online at https://www.libraryireland.com/SocialHistoryAncientIreland/I-IV-6.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200224194835/https://www.libraryireland.com/SocialHistoryAncientIreland/I-IV-6.php |date=February 24, 2020 }}</ref> আন কিছুমানে কয় যে এই প্ৰথা আছিল গোটেই ৰাতি উপবাসে ৰখা, কিয়নো প্ৰাক্ খ্ৰীষ্টান আয়াৰলেণ্ডত মানুহৰ মৃত্যুত উপবাসে থকাৰ কোনো প্ৰমাণ পোৱা হোৱা নাই। মূলতঃ ঋণ আদায় বা অনুভূত ভুলৰ ন্যায় পাবলৈ এই উপবাসবোৰ গ্ৰহণ কৰা হৈছিল। আয়াৰলেণ্ডৰ পৃষ্ঠপোষক, সন্ত চেণ্ট পেট্ৰিকৰ কিংবদন্তিসমূহেও এই অনশন ব্যৱহাৰ কৰিছে।<ref name=Beresford>{{cite book|last=Beresford|first=David|title=Ten Men Dead|url=https://archive.org/details/tenmendeadstoryo0000bere|year=1987|publisher=Atlantic Press|location=New York|isbn=978-0-87113-702-9}}{{page needed|date=November 2018}}</ref> ভাৰতত ভোক প্ৰতিবাদৰ প্ৰথা ১৮৬১ চনত চৰকাৰে বাতিল কৰে য’ত প্ৰতিবাদকাৰীয়ে ন্যায়ৰ ৰাজহুৱা আহ্বানত কোনো অপৰাধী পক্ষৰ (সাধাৰণতে ঋণী) দুৱাৰত উপবাসে থাকে; ইয়াৰ দ্বাৰা সেই তাৰিখৰ আগতে এই প্ৰথাৰ প্ৰাদুৰ্ভাৱ বা অন্ততঃ ইয়াৰ প্ৰতি জনসচেতনতাক সূচায়।<ref name=Beresford/> ==চিকিৎসাবি‍জ্ঞানৰ দৃষ্টিভংগী== অনশনকাৰীৰ শৰীৰে প্ৰথম তিনিদিনত শৰীৰে গ্লুক’জৰ পৰা শক্তি ব্যৱহাৰ কৰে।<ref name=Coffee>{{cite book|first1=C. J.|last1=Coffee|title=Quick Look: Metabolism|url=https://archive.org/details/quicklookgenetic0000patr|publisher=Hayes Barton Press|year=2004|page=169|isbn=978-1593771928}}</ref> ইয়াৰ পাছত যকৃতে শৰীৰৰ চৰ্বি প্ৰক্ৰিয়াকৰণ আৰম্ভ কৰে, যিটো প্ৰক্ৰিয়াক কেট’ছিছ বোলা হয়। চৰ্বি কমি যোৱাৰ পিছত শৰীৰ "অনাহাৰ অৱস্থা"ত প্ৰৱেশ কৰে।<ref name=Coffee /> এইখিনিতে শৰীৰে শক্তিৰ বাবে পেশী আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগসমূহ "মাইন" কৰে আৰু হাড়ৰ মজ্জা হেৰুৱাই পেলোৱাটোৱে‍ জীৱন সংকটজনক কৰি তুলে৷ ৪৬ৰ পৰা ৭৩ দিনৰ ধৰ্মঘটৰ পাছত অনশনকাৰীৰ মৃত্যুৰ উদাহৰণ আছে, উদাহৰণস্বৰূপে ১৯৮১ চনৰ আইৰিছ অনশন।<ref name=Beresford/> অনশন কৰা লোকসকলে ভ্ৰম <ref>{{cite book |last1=Miller |first1=Ian |title=Medical History |date=2018 |publisher=Bloomsbury Publishing}}</ref> আৰু প্ৰলাপ বকা অৱস্থাৰ সন্মুখীন হ'ব পাৰে।<ref>{{cite book |title=Psychiatry in Prisons A Comprehensive Handbook |date=2018 |publisher=Jessica Kingsley |page=156}}</ref> সাধাৰণতে মৃত্যু হয় যেতিয়া এজন অনশনকাৰীয়ে প্ৰায় ৬০–৭০ দিনত ধৰ্মঘটৰ পূৰ্বৰ ওজনৰ প্ৰায় ৪০–৫০% কমি যায়।<ref>Stevenson, R. J., & Prescott, J. (2014). Human diet and cognition. Wiley Interdisciplinary Reviews: Cognitive Science, 5(4), 463–475.</ref> মেদবহুল ব্যক্তিয়ে বেছি দিন টিকি থাকিব পাৰে।<ref>Johnstone A. Fasting the ultimate diet. Obes Rev 2007, 8:211–222.</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:আন্দোলন]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] le0v04tggql434z3bj4d2ng6lcoppto 0 122419 638985 591894 2026-09-27T11:04:40Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:নথিপত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638985 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Tourist Visa 2016 stamped.jpg|thumb|200px|অষ্ট্ৰেলিয়াত ভাৰতীয় প্ৰৱেশ আৰু প্ৰস্থান ষ্টাম্পৰ সৈতে জাৰি কৰা ভাৰতীয় পৰ্যটন ভিছা]] [[ভাৰত]] দৰ্শনলৈ অহা দৰ্শকে '''ভিছা''' ৰেহাই পোৱা কোনো এখন দেশৰ পৰা নাহিলে ভিছা লব লাগিব। কিছুমান দেশৰ নাগৰিকে আগমনৰ সময়ত ভিছা বা ই-ভিছা অনলাইনত লাভ কৰিব পাৰে, আনহাতে আন কিছুমানে ভাৰতীয় কূটনৈতিক মিছনৰ পৰা ভিছা লাভ কৰিব লাগিব। ==ভিছা নীতিৰ মানচিত্ৰ== [[File:Visa policy of India.svg|thumb|678px|none|Visa policy of India {{legend|#002377|India}} {{legend|#1191E5|Freedom of movement}} {{legend|#22B14C|Visa not required (90 days)}} {{legend|#FFD000|Visa on arrival (60 days)}} {{legend|#88DDB0|eVisa (all categories, 30 to 180 days)}} {{legend|#C8E8BD|eVisa (limited categories)}} {{legend|#C0C0C0|Visa required}} {{legend|#888888|Admission refused}} ]] ==স্বাধীনতা আন্দোলন== তলত উল্লেখ কৰা দুখন দেশৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰিবলৈ ভিছা বা পাছপ’ৰ্টৰ প্ৰয়োজন নাই, আৰু ভাৰতত থকাৰ কোনো সীমা নোহোৱাকৈ থাকিব আৰু কাম কৰিব পাৰে। কিন্তু ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰাৰ আগতে তেওঁলোকে মূল চীন, হংকং, মাকাউ বা পাকিস্তানৰ পৰা আহিব নালাগে বা তাৰ মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰিব নালাগে।<ref name="timatic">{{Timatic Visa Policy|country=IN|access-date=1 April 2017}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px;" |- style="vertical-align:top;" | * {{flag|Bhutan}} * {{flag|Nepal}} | |} ===ভাৰতৰ বহিঃৰাজ্যৰ নাগৰিক আৰু ভাৰতীয় মূলৰ ব্যক্তি=== বৈধ ভাৰতীয় বহিঃৰাজ্যৰ নাগৰিক কাৰ্ড বা ভাৰতীয় মূলৰ কাৰ্ড থকা ব্যক্তি বিদেশী নাগৰিকসকলে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ পৰা ৰেহাই পায় আৰু ভাৰতত কোনো ধৰণৰ থকাৰ সীমা নোহোৱাকৈ থাকিব আৰু কাম কৰিব পাৰে।<ref>{{cite web | url=https://eoi.gov.in/eoisearch/MyPrint.php?2903?001/0011 | title=Overseas Citizenship of India (OCI) card|website=eoi.gov.in | access-date=22 February 2022}}</ref><ref name="timatic"/> ইয়াৰ উপৰিও টিমেটিকৰ মতে, ২০১৫ চনৰ ৯ জানুৱাৰীৰ পিছত ম্যাদ উকলি যোৱা ভাৰতীয় মূলৰ ব্যক্তিৰ ম্যাদ উকলি যোৱা কাৰ্ড থকা বিদেশী নাগৰিকসকলেও ভিছা অবিহনে ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে।<ref name="timatic"/> এই নীতি বাংলাদেশ আৰু পাকিস্তানৰ নাগৰিকৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰযোজ্য নহয়, কিয়নো তেওঁলোকে ভাৰতৰ বহিঃৰাজ্যৰ নাগৰিকত্ব লাভৰ অধিকাৰী নহয়। ==ভিছা ৰেহাই== ===সাধাৰণ পাছপ'ৰ্ট=== {| |class=nowrap style="padding:0 2em 0 0"| * {{flag|Maldives}} | ১৯৭৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা মালদ্বীপৰ নাগৰিকসকলক সৰ্বাধিক ৯০ দিন থকাকৈ আহিবলৈ ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰাৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নহয়।[1]<ref name="timatic"/> |} ===বিশেষ পাছপ’ৰ্ট=== [[File:Visa policy of India for holders of diplomatic and service category passports.png|800px|none|thumbnail|কূটনৈতিক, চৰকাৰী বা সেৱাৰ পাছপ’ৰ্টধাৰীৰ বাবে ভিছা নীতি {{legend|#118611|ভাৰত}} {{legend|#09098D|কূটনৈতিক, চৰকাৰী বা সেৱাৰ পাছপ’ৰ্টধাৰীক ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#F69336|কূটনৈতিক পাছপ’ৰ্টধাৰীৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#ABABAB|কূটনৈতিক বা চৰকাৰী পাছপ’ৰ্টধাৰীৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন}}]] পাৰস্পৰিক চুক্তিৰ অধীনত তলত উল্লেখ কৰা দেশ আৰু ভূখণ্ডৰ কূটনৈতিক বা বিভিন্ন ধৰণৰ পাছপ’ৰ্ট (কনছুলাৰ, চৰকাৰী, সেৱা আৰু বিশেষ) ধাৰীসকলে ভিছা অবিহনে ভাৰতত পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাৰ বাবে প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে আৰু থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.mea.gov.in/bvwa-menu.htm | title=Visa Waiver Agreements}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px;" |- style="vertical-align:top;" | '''অনিৰ্দিষ্ট স্থিতি বা বাসৰ অনুমতি''' {| | *{{flag|Albania}}^{D O} *{{flag|Barbados}}^{D O S} |valign="top"| *{{flag|Belarus}}^{D O} *{{flag|Bhutan}}^{D O S} |valign="top"| *{{flag|Denmark}}^{D O} *{{flag|Nepal}}^{D O S} |valign="top"| *{{flag|Singapore}}^{D O} | |} '''৯০ দিন''' {| | *{{flag|Algeria}}^{D O S} *{{flag|Andorra}}^{D O} *{{flag|Angola}}^{D O S} *{{flag|Antigua and Barbuda}}^{D O} *{{flag|Armenia}}^D *{{flag|Argentina}}^{D O} *{{flag|Austria}}^D *{{flag|Azerbaijan}}^{D O S} *{{flag|Bahrain}}^{D O Sp} *{{flag|Bahamas}}^{D O} *{{flag|Belize}}^{D O S} *{{flag|Benin}}^{D O S} *{{flag|Bolivia}}^{D O} *{{flag|Botswana}}^D *{{flag|Brazil}}^{D O S} *{{flag|Bulgaria}}^{D O S} *{{flag|Chile}}^{D O} *{{flag|Colombia}}^{D O} *{{flag|Comoros}}^{D O S} *{{flag|Costa Rica}}^{D O S} *{{flag|Cuba}}^D *{{flag|Cyprus}}^{D O S} *{{flag|Czech Republic}}^D *{{flag|Djibouti}}^{D O S} *{{flag|Dominica}}^{D O} *{{flag|Dominican Republic}}^{D O} *{{flag|Egypt}}^{D O S Sp} |valign="top"| *{{flag|El Salvador}}^{D O} *{{flag|Equatorial Guinea}}^{D O S} *{{flag|Estonia}}^D *{{flag|Eswatini}}^{D O S} *{{flag|Fiji}}^{D O} *{{flag|Finland}}^D *{{flag|France}}^D *{{flag|Gambia}}^{D O} *{{flag|Georgia}}^{D O S} *{{flag|Germany}}^D *{{flag|Ghana}}^{D O S} *{{flag|Greece}}^D *{{flag|Grenada}}^{D O} *{{flag|Guatemala}}^{D O} *{{flag|Guyana}}^{D O S} *{{flag|Honduras}}^{D O} *{{flag|Hungary}}^{D O} *{{flag|Iceland}}^{D O} *{{flag|Israel}}^{D O S} *{{flag|Italy}}^D *{{flag|Japan}}^D *{{flag|Jordan}}^{D O} *{{flag|Kenya}}^D *{{flag|Kyrgyzstan}}^{D O S} *{{flag|Latvia}}^D *{{flag|Lesotho}}^{D O} *{{flag|Lithuania}}^D |valign="top"| *{{flag|Madagascar}}^{D O S} *{{flag|Malawi}}^{D O} *{{flag|Malaysia}}^{D O} *{{flag|Maldives}}^{D O} *{{flag|Malta}}^D *{{flag|Marshall Islands}}^{D O} *{{flag|Mauritius}}^{D O} *{{flag|Mexico}}^{D O} *{{flag|Micronesia}}^{D O} *{{flag|Moldova}}^{D O} *{{flag|Monaco}}^D *{{flag|Mongolia}}^{D O} *{{flag|Mozambique}}^{D O} *{{flag|Myanmar}}^{D O} *{{flag|Namibia}}^{D O} *{{flag|Nicaragua}}^{D O S} *{{flag|North Macedonia}}^D *{{flag|Norway}}^D *{{flag|Oman}}^{D O S Sp} *{{flag|Palau}}^{D O} *{{flag|Palestine}}^{D O} *{{flag|Panama}}^{D O C} *{{flag|Paraguay}}^{D O} *{{flag|Peru}}^{D O S} *{{flag|Poland}}^D *{{flag|Portugal}}^D *{{flag|Qatar}}^{D O Sp} |valign="top"| *{{flag|Romania}}^D *{{flag|Russia}}^{D O S} *{{flag|Rwanda}}^{D O} *{{flag|Saint Kitts and Nevis}}^{D O S} *{{flag|Saint Vincent and the Grenadines}}^{D O} *{{flag|Senegal}}^{D O S} *{{flag|Serbia}}^{D O} *{{flag|Seychelles}}^{D O} *{{flag|Solomon Islands}}^{D O} *{{flag|South Africa}}^{D O} *{{flag|South Korea}}^{D O} *{{flag|Spain}}^D *{{flag|Slovenia}}^D *{{flag|Sweden}}^D *{{flag|Switzerland}}^D *{{flag|Tanzania}}^{D O S} *{{flag|Thailand}}^{D O} *{{flag|Tunisia}}^{D O Sp} *{{flag|Turkey}}^D *{{flag|Uganda}}^{D O} *{{flag|United Arab Emirates}}^{D O Sp} *{{flag|Ukraine}}^D *{{flag|Venezuela}}^{D O S} *{{flag|Vietnam}}^{D O} *{{flag|Zambia}}^D *{{flag|Zimbabwe}}^D | |} '''৬০ দিন''' {| | *{{flag|Cambodia}}^{D O} |valign="top"| *{{flag|Kuwait}}^{D O Sp} |valign="top"| *{{flag|Syria}}^{D O} |valign="top"| *{{flag|Uzbekistan}}^D | |} '''৪৫ দিন''' {| | *{{flag|Bangladesh}}^{D O} | |} '''৩০ দিন''' {| | *{{flag|Afghanistan}}^D *{{flag|Côte d'Ivoire}}^{D O} *{{flag|Croatia}}^{D O S} *{{flag|Ecuador}}^{D O} *{{flag|Indonesia}}^{D O} |valign="top"| *{{flag|Iran}}^D *{{flag|Kazakhstan}}^{D O S} *{{flag|Laos}}^{D O} *{{flag|Morocco}}^{D O S} *{{flag|Philippines}}^{D O} |valign="top"| *{{flag|Sri Lanka}}^{D O} *{{flag|Suriname}}^{D O S} *{{flag|Tajikistan}}^{D O} *{{flag|Turkmenistan}}^D *{{flag|Uruguay}}^{D O} | |} '''১৪ দিন''' {| | *{{flag|Brunei}}^{D O} | |} | |} _{C - কনছুলাৰ পাছপ’ৰ্ট}<br /> _{D - কূটনৈতিক পাছপ’ৰ্ট}<br /> _{O - কাৰ্যালয় পাছপ’ৰ্ট}<br /> _{S - সেৱা পাছপ’ৰ্ট}<br /> _{Sp - বিশেষ পাছপ’ৰ্ট} ===ভৱিষ্যতৰ পৰিৱৰ্তন=== ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে ভিছা ৰেহাই চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰিছে, কিন্তু সেইবোৰ এতিয়াও বলবৎ হোৱা নাই: {| class="wikitable" |- ! দেশ ! পাছপ’ৰ্ট ! চুক্তি স্বাক্ষৰ হোৱা দিন |- | {{flag|Nauru}}<ref>{{cite web | url=https://x.com/HCICanberra/status/1835977232004825356 | title= High Commissioner and Nauru's Acting Foreign Minister, Hon Jesse Jeremiah M.P. signed the Agreement on Exemption from Visa requirements for Diplomatic and Offical{{sic |nolink=yes}} Passport holders in the presence of Hon'ble President of Nauru and senior cabinet Ministers.}}</ref> | কূটনৈতিক, অফিচিয়েল | ১৭ ছেপ্তেম্বৰ ২০২৪ |- | {{flag|Togo}}<ref>{{cite web | url=https://www.togofirst.com/en/politics/0307-14383-togo-and-india-seal-visa-exemption-deal-for-diplomatic-passport-holders | title= Togo and India Seal Visa Exemption Deal for Diplomatic Passport Holders}}</ref> | কূটনৈতিক চৰকাৰী কাৰ্যালয়, সেৱা | ৩ জুলাই ২০২৪ |- | {{flag|Saint Lucia}}<ref>{{cite web | url=https://www.caribbeannationalweekly.com/business/saint-lucia-and-india-sign-historic-visa-waiver-agreement/ | title=Saint Lucia and India sign historic visa-waiver agreement| date=20 April 2024}}</ref> | কূটনৈতিক, অফিচিয়েল | ১৬ এপ্ৰিল ২০২৪ |- | {{flag|Ethiopia}} | কূটনৈতিক, অফিচিয়েল | ২০২১ ফেব্ৰুৱাৰী |- |} ==তথ্য সূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] r7rpkndkfuxwqmguua1u30zzo0mo0hj 638986 638985 2026-09-27T11:04:53Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 638986 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Tourist Visa 2016 stamped.jpg|thumb|200px|অষ্ট্ৰেলিয়াত ভাৰতীয় প্ৰৱেশ আৰু প্ৰস্থান ষ্টাম্পৰ সৈতে জাৰি কৰা ভাৰতীয় পৰ্যটন ভিছা]] [[ভাৰত]] দৰ্শনলৈ অহা দৰ্শকে '''ভিছা''' ৰেহাই পোৱা কোনো এখন দেশৰ পৰা নাহিলে ভিছা লব লাগিব। কিছুমান দেশৰ নাগৰিকে আগমনৰ সময়ত ভিছা বা ই-ভিছা অনলাইনত লাভ কৰিব পাৰে, আনহাতে আন কিছুমানে ভাৰতীয় কূটনৈতিক মিছনৰ পৰা ভিছা লাভ কৰিব লাগিব। ==ভিছা নীতিৰ মানচিত্ৰ== [[File:Visa policy of India.svg|thumb|678px|none|Visa policy of India {{legend|#002377|India}} {{legend|#1191E5|Freedom of movement}} {{legend|#22B14C|Visa not required (90 days)}} {{legend|#FFD000|Visa on arrival (60 days)}} {{legend|#88DDB0|eVisa (all categories, 30 to 180 days)}} {{legend|#C8E8BD|eVisa (limited categories)}} {{legend|#C0C0C0|Visa required}} {{legend|#888888|Admission refused}} ]] ==স্বাধীনতা আন্দোলন== তলত উল্লেখ কৰা দুখন দেশৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰিবলৈ ভিছা বা পাছপ’ৰ্টৰ প্ৰয়োজন নাই, আৰু ভাৰতত থকাৰ কোনো সীমা নোহোৱাকৈ থাকিব আৰু কাম কৰিব পাৰে। কিন্তু ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰাৰ আগতে তেওঁলোকে মূল চীন, হংকং, মাকাউ বা পাকিস্তানৰ পৰা আহিব নালাগে বা তাৰ মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰিব নালাগে।<ref name="timatic">{{Timatic Visa Policy|country=IN|access-date=1 April 2017}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px;" |- style="vertical-align:top;" | * {{flag|Bhutan}} * {{flag|Nepal}} | |} ===ভাৰতৰ বহিঃৰাজ্যৰ নাগৰিক আৰু ভাৰতীয় মূলৰ ব্যক্তি=== বৈধ ভাৰতীয় বহিঃৰাজ্যৰ নাগৰিক কাৰ্ড বা ভাৰতীয় মূলৰ কাৰ্ড থকা ব্যক্তি বিদেশী নাগৰিকসকলে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ পৰা ৰেহাই পায় আৰু ভাৰতত কোনো ধৰণৰ থকাৰ সীমা নোহোৱাকৈ থাকিব আৰু কাম কৰিব পাৰে।<ref>{{cite web | url=https://eoi.gov.in/eoisearch/MyPrint.php?2903?001/0011 | title=Overseas Citizenship of India (OCI) card|website=eoi.gov.in | access-date=22 February 2022}}</ref><ref name="timatic"/> ইয়াৰ উপৰিও টিমেটিকৰ মতে, ২০১৫ চনৰ ৯ জানুৱাৰীৰ পিছত ম্যাদ উকলি যোৱা ভাৰতীয় মূলৰ ব্যক্তিৰ ম্যাদ উকলি যোৱা কাৰ্ড থকা বিদেশী নাগৰিকসকলেও ভিছা অবিহনে ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে।<ref name="timatic"/> এই নীতি বাংলাদেশ আৰু পাকিস্তানৰ নাগৰিকৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰযোজ্য নহয়, কিয়নো তেওঁলোকে ভাৰতৰ বহিঃৰাজ্যৰ নাগৰিকত্ব লাভৰ অধিকাৰী নহয়। ==ভিছা ৰেহাই== ===সাধাৰণ পাছপ'ৰ্ট=== {| |class=nowrap style="padding:0 2em 0 0"| * {{flag|Maldives}} | ১৯৭৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা মালদ্বীপৰ নাগৰিকসকলক সৰ্বাধিক ৯০ দিন থকাকৈ আহিবলৈ ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰাৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নহয়।[1]<ref name="timatic"/> |} ===বিশেষ পাছপ’ৰ্ট=== [[File:Visa policy of India for holders of diplomatic and service category passports.png|800px|none|thumbnail|কূটনৈতিক, চৰকাৰী বা সেৱাৰ পাছপ’ৰ্টধাৰীৰ বাবে ভিছা নীতি {{legend|#118611|ভাৰত}} {{legend|#09098D|কূটনৈতিক, চৰকাৰী বা সেৱাৰ পাছপ’ৰ্টধাৰীক ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#F69336|কূটনৈতিক পাছপ’ৰ্টধাৰীৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#ABABAB|কূটনৈতিক বা চৰকাৰী পাছপ’ৰ্টধাৰীৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন}}]] পাৰস্পৰিক চুক্তিৰ অধীনত তলত উল্লেখ কৰা দেশ আৰু ভূখণ্ডৰ কূটনৈতিক বা বিভিন্ন ধৰণৰ পাছপ’ৰ্ট (কনছুলাৰ, চৰকাৰী, সেৱা আৰু বিশেষ) ধাৰীসকলে ভিছা অবিহনে ভাৰতত পৰৱৰ্তী সময়ছোৱাৰ বাবে প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে আৰু থাকিব পাৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.mea.gov.in/bvwa-menu.htm | title=Visa Waiver Agreements}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px;" |- style="vertical-align:top;" | '''অনিৰ্দিষ্ট স্থিতি বা বাসৰ অনুমতি''' {| | *{{flag|Albania}}^{D O} *{{flag|Barbados}}^{D O S} |valign="top"| *{{flag|Belarus}}^{D O} *{{flag|Bhutan}}^{D O S} |valign="top"| *{{flag|Denmark}}^{D O} *{{flag|Nepal}}^{D O S} |valign="top"| *{{flag|Singapore}}^{D O} | |} '''৯০ দিন''' {| | *{{flag|Algeria}}^{D O S} *{{flag|Andorra}}^{D O} *{{flag|Angola}}^{D O S} *{{flag|Antigua and Barbuda}}^{D O} *{{flag|Armenia}}^D *{{flag|Argentina}}^{D O} *{{flag|Austria}}^D *{{flag|Azerbaijan}}^{D O S} *{{flag|Bahrain}}^{D O Sp} *{{flag|Bahamas}}^{D O} *{{flag|Belize}}^{D O S} *{{flag|Benin}}^{D O S} *{{flag|Bolivia}}^{D O} *{{flag|Botswana}}^D *{{flag|Brazil}}^{D O S} *{{flag|Bulgaria}}^{D O S} *{{flag|Chile}}^{D O} *{{flag|Colombia}}^{D O} *{{flag|Comoros}}^{D O S} *{{flag|Costa Rica}}^{D O S} *{{flag|Cuba}}^D *{{flag|Cyprus}}^{D O S} *{{flag|Czech Republic}}^D *{{flag|Djibouti}}^{D O S} *{{flag|Dominica}}^{D O} *{{flag|Dominican Republic}}^{D O} *{{flag|Egypt}}^{D O S Sp} |valign="top"| *{{flag|El Salvador}}^{D O} *{{flag|Equatorial Guinea}}^{D O S} *{{flag|Estonia}}^D *{{flag|Eswatini}}^{D O S} *{{flag|Fiji}}^{D O} *{{flag|Finland}}^D *{{flag|France}}^D *{{flag|Gambia}}^{D O} *{{flag|Georgia}}^{D O S} *{{flag|Germany}}^D *{{flag|Ghana}}^{D O S} *{{flag|Greece}}^D *{{flag|Grenada}}^{D O} *{{flag|Guatemala}}^{D O} *{{flag|Guyana}}^{D O S} *{{flag|Honduras}}^{D O} *{{flag|Hungary}}^{D O} *{{flag|Iceland}}^{D O} *{{flag|Israel}}^{D O S} *{{flag|Italy}}^D *{{flag|Japan}}^D *{{flag|Jordan}}^{D O} *{{flag|Kenya}}^D *{{flag|Kyrgyzstan}}^{D O S} *{{flag|Latvia}}^D *{{flag|Lesotho}}^{D O} *{{flag|Lithuania}}^D |valign="top"| *{{flag|Madagascar}}^{D O S} *{{flag|Malawi}}^{D O} *{{flag|Malaysia}}^{D O} *{{flag|Maldives}}^{D O} *{{flag|Malta}}^D *{{flag|Marshall Islands}}^{D O} *{{flag|Mauritius}}^{D O} *{{flag|Mexico}}^{D O} *{{flag|Micronesia}}^{D O} *{{flag|Moldova}}^{D O} *{{flag|Monaco}}^D *{{flag|Mongolia}}^{D O} *{{flag|Mozambique}}^{D O} *{{flag|Myanmar}}^{D O} *{{flag|Namibia}}^{D O} *{{flag|Nicaragua}}^{D O S} *{{flag|North Macedonia}}^D *{{flag|Norway}}^D *{{flag|Oman}}^{D O S Sp} *{{flag|Palau}}^{D O} *{{flag|Palestine}}^{D O} *{{flag|Panama}}^{D O C} *{{flag|Paraguay}}^{D O} *{{flag|Peru}}^{D O S} *{{flag|Poland}}^D *{{flag|Portugal}}^D *{{flag|Qatar}}^{D O Sp} |valign="top"| *{{flag|Romania}}^D *{{flag|Russia}}^{D O S} *{{flag|Rwanda}}^{D O} *{{flag|Saint Kitts and Nevis}}^{D O S} *{{flag|Saint Vincent and the Grenadines}}^{D O} *{{flag|Senegal}}^{D O S} *{{flag|Serbia}}^{D O} *{{flag|Seychelles}}^{D O} *{{flag|Solomon Islands}}^{D O} *{{flag|South Africa}}^{D O} *{{flag|South Korea}}^{D O} *{{flag|Spain}}^D *{{flag|Slovenia}}^D *{{flag|Sweden}}^D *{{flag|Switzerland}}^D *{{flag|Tanzania}}^{D O S} *{{flag|Thailand}}^{D O} *{{flag|Tunisia}}^{D O Sp} *{{flag|Turkey}}^D *{{flag|Uganda}}^{D O} *{{flag|United Arab Emirates}}^{D O Sp} *{{flag|Ukraine}}^D *{{flag|Venezuela}}^{D O S} *{{flag|Vietnam}}^{D O} *{{flag|Zambia}}^D *{{flag|Zimbabwe}}^D | |} '''৬০ দিন''' {| | *{{flag|Cambodia}}^{D O} |valign="top"| *{{flag|Kuwait}}^{D O Sp} |valign="top"| *{{flag|Syria}}^{D O} |valign="top"| *{{flag|Uzbekistan}}^D | |} '''৪৫ দিন''' {| | *{{flag|Bangladesh}}^{D O} | |} '''৩০ দিন''' {| | *{{flag|Afghanistan}}^D *{{flag|Côte d'Ivoire}}^{D O} *{{flag|Croatia}}^{D O S} *{{flag|Ecuador}}^{D O} *{{flag|Indonesia}}^{D O} |valign="top"| *{{flag|Iran}}^D *{{flag|Kazakhstan}}^{D O S} *{{flag|Laos}}^{D O} *{{flag|Morocco}}^{D O S} *{{flag|Philippines}}^{D O} |valign="top"| *{{flag|Sri Lanka}}^{D O} *{{flag|Suriname}}^{D O S} *{{flag|Tajikistan}}^{D O} *{{flag|Turkmenistan}}^D *{{flag|Uruguay}}^{D O} | |} '''১৪ দিন''' {| | *{{flag|Brunei}}^{D O} | |} | |} _{C - কনছুলাৰ পাছপ’ৰ্ট}<br /> _{D - কূটনৈতিক পাছপ’ৰ্ট}<br /> _{O - কাৰ্যালয় পাছপ’ৰ্ট}<br /> _{S - সেৱা পাছপ’ৰ্ট}<br /> _{Sp - বিশেষ পাছপ’ৰ্ট} ===ভৱিষ্যতৰ পৰিৱৰ্তন=== ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে ভিছা ৰেহাই চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰিছে, কিন্তু সেইবোৰ এতিয়াও বলবৎ হোৱা নাই: {| class="wikitable" |- ! দেশ ! পাছপ’ৰ্ট ! চুক্তি স্বাক্ষৰ হোৱা দিন |- | {{flag|Nauru}}<ref>{{cite web | url=https://x.com/HCICanberra/status/1835977232004825356 | title= High Commissioner and Nauru's Acting Foreign Minister, Hon Jesse Jeremiah M.P. signed the Agreement on Exemption from Visa requirements for Diplomatic and Offical{{sic |nolink=yes}} Passport holders in the presence of Hon'ble President of Nauru and senior cabinet Ministers.}}</ref> | কূটনৈতিক, অফিচিয়েল | ১৭ ছেপ্তেম্বৰ ২০২৪ |- | {{flag|Togo}}<ref>{{cite web | url=https://www.togofirst.com/en/politics/0307-14383-togo-and-india-seal-visa-exemption-deal-for-diplomatic-passport-holders | title= Togo and India Seal Visa Exemption Deal for Diplomatic Passport Holders}}</ref> | কূটনৈতিক চৰকাৰী কাৰ্যালয়, সেৱা | ৩ জুলাই ২০২৪ |- | {{flag|Saint Lucia}}<ref>{{cite web | url=https://www.caribbeannationalweekly.com/business/saint-lucia-and-india-sign-historic-visa-waiver-agreement/ | title=Saint Lucia and India sign historic visa-waiver agreement| date=20 April 2024}}</ref> | কূটনৈতিক, অফিচিয়েল | ১৬ এপ্ৰিল ২০২৪ |- | {{flag|Ethiopia}} | কূটনৈতিক, অফিচিয়েল | ২০২১ ফেব্ৰুৱাৰী |- |} ==তথ্য সূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:ভিছা]] 1pjkphr15hvz5yjplp0strb7mlwpe5f 0 125987 638779 542973 2026-09-26T17:05:11Z Pranamikaadhikary 27435 638779 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | 9 ||'''[[Āshleshā]]''' – "the embrace" ||δ, ε "Āshleshā Nakshatra", η, ρ, and [[Sigma Hydrae|σ]] "Minchir" [[Hydra (constellation)|Hydrae]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'': Serpent *''Deity'' : Sarpas or [[Nāga|Nagas]], deified snakes *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Karka *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Leo ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[Maghā]]''' -"the bountiful" ||[[Regulus]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Royal Throne *''Deity'' : [[Pitrs]], 'The Fathers', family ancestors *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Simha *''Western zodiac'' 23°46 Leo – 7°06' Virgo ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[Pūrva Phalgunī]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''[[Uttara Phalgunī]]''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[Hasta (nakshatra)|Hasta]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[Chitra (nakshatra)|Chitra]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[Svati]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[Vishakha]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[Anuradha (nakshatra)|Anuradha]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[Jyeshtha (nakshatra)|Jyeshtha]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[Mula (nakshatra)|Mula]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[Purva Ashadha]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[Uttara Ashadha]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[Shravana]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[Dhanishta]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[Shatabhisha Nakshatra]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[Purva Bhadrapada]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[Uttara Bhādrapadā]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[Revati (nakshatra)|Revati]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[Abhijit (nakshatra)|Abhijit]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== d2uuzcplvnwz8x47hjvv2m34wcjiaub 638780 638779 2026-09-26T17:06:28Z Pranamikaadhikary 27435 /* তালিকা */ 638780 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | 9 ||'''[[অশ্লেষা]]''' – "আলিংগন" ||δ, ε "Āshleshā Nakshatra", η, ρ, and [[Sigma Hydrae|σ]] "Minchir" [[Hydra (constellation)|Hydrae]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'': Serpent *''Deity'' : Sarpas or [[Nāga|Nagas]], deified snakes *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Karka *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Leo ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[Maghā]]''' -"the bountiful" ||[[Regulus]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Royal Throne *''Deity'' : [[Pitrs]], 'The Fathers', family ancestors *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Simha *''Western zodiac'' 23°46 Leo – 7°06' Virgo ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[Pūrva Phalgunī]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''[[Uttara Phalgunī]]''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[Hasta (nakshatra)|Hasta]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[Chitra (nakshatra)|Chitra]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[Svati]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[Vishakha]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[Anuradha (nakshatra)|Anuradha]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[Jyeshtha (nakshatra)|Jyeshtha]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[Mula (nakshatra)|Mula]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[Purva Ashadha]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[Uttara Ashadha]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[Shravana]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[Dhanishta]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[Shatabhisha Nakshatra]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[Purva Bhadrapada]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[Uttara Bhādrapadā]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[Revati (nakshatra)|Revati]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[Abhijit (nakshatra)|Abhijit]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== fbfszyz6wvibfajjzm1iwxf55pbqc2w 638781 638780 2026-09-26T17:12:13Z Pranamikaadhikary 27435 /* তালিকা */ 638781 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | ৯ ||'''[[অশ্লেষা]]''' – "আলিংগন" ||δ, ε "আশ্ৰেশা নক্ষত্ৰ", η, ρ, আৰু σ "মিনচিৰ" [[হাইড্ৰা (নক্ষত্ৰ)| হাইড্ৰে]] || *''প্ৰভু'': বুধ (বুধ) *''প্ৰতীক'': সাপ *''দেৱতা'' : সৰ্প বা নগা, দেৱীকৃত সাপ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৬°৪০' – ৩০° কৰ্ক *''পশ্চিম ৰাশি'' ১০°২৬’ – ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[Maghā]]''' -"the bountiful" ||[[Regulus]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Royal Throne *''Deity'' : [[Pitrs]], 'The Fathers', family ancestors *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Simha *''Western zodiac'' 23°46 Leo – 7°06' Virgo ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[Pūrva Phalgunī]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''[[Uttara Phalgunī]]''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[Hasta (nakshatra)|Hasta]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[Chitra (nakshatra)|Chitra]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[Svati]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[Vishakha]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[Anuradha (nakshatra)|Anuradha]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[Jyeshtha (nakshatra)|Jyeshtha]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[Mula (nakshatra)|Mula]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[Purva Ashadha]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[Uttara Ashadha]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[Shravana]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[Dhanishta]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[Shatabhisha Nakshatra]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[Purva Bhadrapada]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[Uttara Bhādrapadā]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[Revati (nakshatra)|Revati]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[Abhijit (nakshatra)|Abhijit]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== 0673fw8qnm13i2ij3x9s27ss3zd2qzj 638783 638781 2026-09-26T17:18:17Z Pranamikaadhikary 27435 /* তালিকা */ 638783 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''উপাস্য দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''উপাস্য দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''উপাস্য দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | ৯ ||'''[[অশ্লেষা]]''' – "আলিংগন" ||δ, ε "আশ্ৰেশা নক্ষত্ৰ", η, ρ, আৰু σ "মিনচিৰ" [[হাইড্ৰা (নক্ষত্ৰ)| হাইড্ৰে]] || *''উপাস্য দেৱতা'': বুধ (বুধ) *''প্ৰতীক'': সাপ *''দেৱতা'' : সৰ্প বা নগা, দেৱীকৃত সাপ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৬°৪০' – ৩০° কৰ্ক *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১০°২৬’ – ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[মঘা]]''' -"বৃহৎ" ||[[ৰেগুলাচ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ৰাজ সিংহাসন *''দেৱতা'' : পিতৃ, 'পিতৃসকল', পৰিয়ালৰ পূৰ্বপুৰুষ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' সিংহ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি – ৭°০৬' কন্যা ৰাশি ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[Pūrva Phalgunī]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''[[Uttara Phalgunī]]''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[Hasta (nakshatra)|Hasta]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[Chitra (nakshatra)|Chitra]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[Svati]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[Vishakha]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[Anuradha (nakshatra)|Anuradha]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[Jyeshtha (nakshatra)|Jyeshtha]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[Mula (nakshatra)|Mula]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[Purva Ashadha]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[Uttara Ashadha]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[Shravana]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[Dhanishta]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[Shatabhisha Nakshatra]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[Purva Bhadrapada]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[Uttara Bhādrapadā]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[Revati (nakshatra)|Revati]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[Abhijit (nakshatra)|Abhijit]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== 1gk6o1bo95fs6ddmudmls2ho8m94qrm 638806 638783 2026-09-26T18:00:12Z Pranamikaadhikary 27435 /* তালিকা */ 638806 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''উপাস্য দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''উপাস্য দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''উপাস্য দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | ৯ ||'''[[অশ্লেষা]]''' – "আলিংগন" ||δ, ε "আশ্ৰেশা নক্ষত্ৰ", η, ρ, আৰু σ "মিনচিৰ" [[হাইড্ৰা (নক্ষত্ৰ)| হাইড্ৰে]] || *''উপাস্য দেৱতা'': বুধ (বুধ) *''প্ৰতীক'': সাপ *''দেৱতা'' : সৰ্প বা নগা, দেৱীকৃত সাপ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৬°৪০' – ৩০° কৰ্ক *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১০°২৬’ – ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[নক্ষত্ৰসমূহ|মঘা]]''' -"বৃহৎ" ||[[ৰেগুলাচ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ৰাজ সিংহাসন *''দেৱতা'' : পিতৃ, 'পিতৃসকল', পৰিয়ালৰ পূৰ্বপুৰুষ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' সিংহ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি – ৭°০৬' কন্যা ৰাশি ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[Pūrva Phalgunī]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''[[Uttara Phalgunī]]''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[Hasta (nakshatra)|Hasta]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[Chitra (nakshatra)|Chitra]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[Svati]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[Vishakha]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[Anuradha (nakshatra)|Anuradha]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[Jyeshtha (nakshatra)|Jyeshtha]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[Mula (nakshatra)|Mula]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[Purva Ashadha]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[Uttara Ashadha]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[Shravana]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[Dhanishta]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[Shatabhisha Nakshatra]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[Purva Bhadrapada]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[Uttara Bhādrapadā]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[Revati (nakshatra)|Revati]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[Abhijit (nakshatra)|Abhijit]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== jznfg0d3omfb67bk5f8s5kboncjpv2u 638807 638806 2026-09-26T18:01:28Z Pranamikaadhikary 27435 /* তালিকা */ 638807 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''উপাস্য দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''উপাস্য দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''উপাস্য দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | ৯ ||'''[[অশ্লেষা]]''' – "আলিংগন" ||δ, ε "আশ্ৰেশা নক্ষত্ৰ", η, ρ, আৰু σ "মিনচিৰ" [[হাইড্ৰা (নক্ষত্ৰ)| হাইড্ৰে]] || *''উপাস্য দেৱতা'': বুধ (বুধ) *''প্ৰতীক'': সাপ *''দেৱতা'' : সৰ্প বা নগা, দেৱীকৃত সাপ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৬°৪০' – ৩০° কৰ্ক *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১০°২৬’ – ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[নক্ষত্ৰসমূহ|মঘা]]''' -"বৃহৎ" ||[[ৰেগুলাচ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ৰাজ সিংহাসন *''দেৱতা'' : পিতৃ, 'পিতৃসকল', পৰিয়ালৰ পূৰ্বপুৰুষ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' সিংহ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি – ৭°০৬' কন্যা ৰাশি ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[Pūrva Phalgunī]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''Uttara Phalgunī''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[Hasta (nakshatra)|Hasta]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[Chitra (nakshatra)|Chitra]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[Svati]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[Vishakha]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[Anuradha (nakshatra)|Anuradha]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[Jyeshtha (nakshatra)|Jyeshtha]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[Mula (nakshatra)|Mula]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[Purva Ashadha]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[Uttara Ashadha]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[Shravana]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[Dhanishta]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[Shatabhisha Nakshatra]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[Purva Bhadrapada]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[Uttara Bhādrapadā]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[Revati (nakshatra)|Revati]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[Abhijit (nakshatra)|Abhijit]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== 5hzb41vmx6608tegmwm4bw806odw20l 638809 638807 2026-09-26T18:06:06Z Pranamikaadhikary 27435 /* তালিকা */ 638809 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''উপাস্য দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''উপাস্য দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''উপাস্য দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | ৯ ||'''[[অশ্লেষা]]''' – "আলিংগন" ||δ, ε "আশ্ৰেশা নক্ষত্ৰ", η, ρ, আৰু σ "মিনচিৰ" [[হাইড্ৰা (নক্ষত্ৰ)| হাইড্ৰে]] || *''উপাস্য দেৱতা'': বুধ (বুধ) *''প্ৰতীক'': সাপ *''দেৱতা'' : সৰ্প বা নগা, দেৱীকৃত সাপ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৬°৪০' – ৩০° কৰ্ক *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১০°২৬’ – ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[নক্ষত্ৰসমূহ|মঘা]]''' -"বৃহৎ" ||[[ৰেগুলাচ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ৰাজ সিংহাসন *''দেৱতা'' : পিতৃ, 'পিতৃসকল', পৰিয়ালৰ পূৰ্বপুৰুষ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' সিংহ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি – ৭°০৬' কন্যা ৰাশি ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[পূৰ্ব ফাল্গুনী]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''উত্তৰ ফাল্গুনী''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[হস্তা]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[চিত্ৰা]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[স্বাতী]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[বিশাখা]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[অনুৰাধা]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[জ্যেষ্ঠা]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[মূলা]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[পূৰ্ব অশ্বধ]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[উত্তৰ অশ্বধ]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[শ্ৰাৱণা]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[ধনিষ্ঠা]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[শতভিষা নক্ষত্ৰ]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[পূৰ্ব ভাদ্ৰপদ]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[উত্তৰ ভাদ্ৰপদ]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[ৰেৱতী নক্ষত্ৰ]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[অভিজিৎ নক্ষত্ৰ]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== twduqzck6hgfqy73of6sz5eotu903wy 638811 638809 2026-09-26T18:11:46Z Pranamikaadhikary 27435 /* তালিকা */ 638811 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''উপাস্য দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''উপাস্য দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''উপাস্য দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | ৯ ||'''[[অশ্লেষা]]''' – "আলিংগন" ||δ, ε "আশ্ৰেশা নক্ষত্ৰ", η, ρ, আৰু σ "মিনচিৰ" [[হাইড্ৰা (নক্ষত্ৰ)| হাইড্ৰে]] || *''উপাস্য দেৱতা'': বুধ (বুধ) *''প্ৰতীক'': সাপ *''দেৱতা'' : সৰ্প বা নগা, দেৱীকৃত সাপ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৬°৪০' – ৩০° কৰ্ক *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১০°২৬’ – ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[নক্ষত্ৰসমূহ|মঘা]]''' -"বৃহৎ" ||[[ৰেগুলাচ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ৰাজ সিংহাসন *''দেৱতা'' : পিতৃ, 'পিতৃসকল', পৰিয়ালৰ পূৰ্বপুৰুষ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' সিংহ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি – ৭°০৬' কন্যা ৰাশি ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[পূৰ্ব ফাল্গুনী]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''উত্তৰ ফাল্গুনী''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[হস্তা]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[চিত্ৰা]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[স্বাতী]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[বিশাখা]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[অনুৰাধা]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[জ্যেষ্ঠা]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[মূলা]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[পূৰ্ব অশ্বধ]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[উত্তৰ অশ্বধ]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[শ্ৰাৱণা]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[ধনিষ্ঠা]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[শতভিষা নক্ষত্ৰ]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[পূৰ্ব ভাদ্ৰপদ]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[উত্তৰ ভাদ্ৰপদ]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[ৰেৱতী (নক্ষত্ৰ)]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[অভিজিৎ (নক্ষত্ৰ)]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== noojv56ng6cdaredpl2fe3bjg90h1r3 638818 638811 2026-09-26T18:22:16Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:তালিকাসমূহ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638818 wikitext text/x-wiki প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানমতে সৌৰমণ্ডলত ২৭টা নক্ষত্ৰ আছে। ইয়াৰ তালিকা প্ৰথমে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব শেষ শতিকাৰ বেদাংগ জ্যোতিষত পোৱা যায়।<ref>{{Cite web |date=2025-10-04 |title=List Of Nakshatra Names |url=https://palmastrogems.com/27-nakshatra-names-by-list/ |access-date=2025-10-05 |language=en-US}}</ref> নক্ষত্ৰ ব্যৱস্থাটো হেলেনিষ্টিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ বৈদিক পৰম্পৰাৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পৰাৰ পূৰ্বৰ, যিটো প্ৰায় ২য় শতিকাৰপৰাই প্ৰচলিত হৈছিল। নক্ষত্ৰ-সমূহ গণনাৰ বিভিন্ন ব্যৱস্থা আছে; {{Clarify|date=October 2011}} যদিও এটা নক্ষত্ৰ সম্পৰ্কীয় মাহত ২৭–২৮ দিন থাকে, প্ৰথা অনুসৰি মাত্ৰ ২৭ দিনহে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। তলৰ তালিকাখনত আকাশৰ সংশ্লিষ্ট অঞ্চলসমূহ দিয়া হৈছে।<ref>{{cite book|first=Arthur Llewellyn|last=Basham|author-link=Arthur Llewellyn Basham|title=The Wonder That Was India|chapter=Appendix II: Astronomy|page=490|year=1954|publisher=[[Sidgwick and Jackson]]|title-link=The Wonder That Was India}}</ref> আধুনিক ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় পঞ্জিকাত মাহবোৰে—এতিয়াও নক্ষত্ৰৰপৰা উদ্ভৱ হোৱা নাম বহন কৰি থকাৰ পিছতো—কোনো বস্তুগত সম্পৰ্কৰ ইংগিত নিদিয়ে। এইটো যুক্তিসংগত যে, এই মাহবোৰৰ মূল নামকৰণৰ সময়ত—যেতিয়াই তেনেকুৱা হৈছিল—সঁচাকৈয়ে এই মাহবোৰৰ লগত কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে মিল থকা নক্ষত্ৰবোৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰিয়েই নিৰ্মাণ কৰা হৈছিল। আধুনিক ভাৰতীয় জাতীয় কেলেণ্ডাৰ সৌৰ কেলেণ্ডাৰ, আৰু ই প্ৰায় গ্ৰেগ'ৰিয়ান কেলেণ্ডাৰৰ দৰেই, য’ত অনন্তকাল আৰু বিষুৱ ৰেখা প্ৰতি বছৰে একে তাৰিখ(সমূহ)ত পৰে। ===তালিকা=== {| class="wikitable" align="center" cellspacing="2" cellpadding="" |+ নক্ষত্ৰসমূহ !ক্ৰমিক নং!! নাম !!সংযুক্ত তৰা!!বৰ্ণনা!! আকৃতি |- | ১ ||'''[[অশ্বিনী]]''' -"দেৱতাসকলৰ চিকিৎসক" ||[[Beta Arietis|β]] "শ্বেৰাটান" আৰু [[Gamma Arietis|γ]] "মেছাৰ্থিম" [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ঘোঁৰাৰ মূৰ *''দেৱতা'' : অশ্বিন, ঘোঁৰা মূৰৰ যমজ সন্তান যি দেৱতাৰ চিকিৎসক *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ মেষ – ৭°০৬’ বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ২ ||'''[[ভৰণী]]''' – "বাহক" ||[[35 Arietis|৩৫]], [[39 Arietis|৩৯]] "লিলি ব'ৰিয়া" আৰু [[41 Arietis|৪১]] [[Aries (constellation)|এৰিটিছ]]৩৫, ৩৯ "লিলি ব'ৰিয়া", || *''উপাস্য দেৱতা'': শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ) *''প্ৰতীক'': যোনি, প্ৰজননৰ স্ত্ৰী অংগ *''দেৱতা'': [[যম]], [[মৃত্যুৰ দেৱতা]] বা [[ধৰ্ম]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৩° ২০' – ২৬°৪০' মেষ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৭°০৬' – ২০°২৬' বৃষ ৰাশি ||[[File:Aries constellation map.svg|100px]] |- | ৩ ||'''[[কৃত্তিকা]]''' – প্লেইডছৰ এটা পুৰণি নাম; শিৱৰ পুত্ৰ ''কাৰ্তিকেয়''ৰ ধাত্ৰী হিচাপে গণ্য কৰা হৈছিল। ||[[প্লেইডছ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[সূৰ্য]] *''প্ৰতীক'': [[ছুৰী]] বা [[শেল]] *''দেৱতা'' : [[অগ্নি]], জুইৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৬°৪০' [[মেষ]] – ১০° বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২০°২৬' বৃষ – ৩°৪৬’ মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৪ ||'''[[ৰোহিনী]]''' – "ৰঙাটো", আলডেবাৰানৰ এটা নাম। ব্ৰাহ্মী বুলিও জনা যায় ||[[আলডেবাৰান]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[চন্দ্ৰ]] *''প্ৰতীকl'': [[ৰথ]], [[মন্দিৰ]], [[বট গছ]] *''দেৱতা'' : [[ব্ৰহ্মা]] বা [[প্ৰজাপতি]], [[Creator deity|সৃষ্টিকৰ্তা]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১০° – ২৩°২০' বৃষভ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ৩°৪৬ – ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি ||[[File:Taurus constellation map.png|100px]] |- | ৫ ||'''[[মৃগশিৰা]]''' – "হৰিণৰ মূৰ"। ''অগ্ৰহায়ণি'' নামেৰেও জনাজাত। ||[[Lambda Orionis|λ]] "মেইশ্বা", [[Phi Orionis|φ]] অৰিয়ানিছ || *''উপাস্য দেৱতা'': [[মংগল]] *''প্ৰতীক'': হৰিণৰ মূৰ *''দেৱতা'': [[Soma (deity)|সোম]], [[চন্দ্ৰ]] *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২৩° ২০' বৃষভ – ৬° ৪০' মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ১৭°০৬' মিথুন ৰাশি – ০°২৬' কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | ৬ ||'''[[Ardra Nakshatra|আদ্ৰা]]''' – "ধুমুহাৰ দেৱতা" ||[[বেটেলগেজ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': ৰাহু (উত্তৰ চন্দ্ৰ পথ) *''প্ৰতীক'': চকুলোৰ টোপাল, হীৰা, এটা মানুহৰ মূৰ *''দেৱতা'' : [[ৰুদ্ৰ]], ধুমুহাৰ দেৱতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৬° ৪০' – ২০° মিথুন *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'': ০°২৬' – ১৩°৪৬ কৰ্কট ||[[File:Orion constellation map.png|100px]] |- | 7 ||'''[[পুনৰ্বসু]]''' – সামগ্ৰীৰ পুনৰুদ্ধাৰকাৰী দুজন, যাক ''য়ামাকৌ'' ''দুখন ৰথ'' বুলিও জনা যায়। ||[[Castor (star)|কোষ্টাৰ]] আৰু [[Pollux (star)|পোলাক্স]] || *''উপাস্য দেৱতা'': গুৰু (বৃহস্পতি) *''প্ৰতীক'' : ধনু আৰু টূণ *''দেৱতা'' : [[অদিতি]], দেৱমাতা *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ২০° মিথুন – ৩°২০' কৰ্কট *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১৩°৪৫ – ২৭°০৬' কৰ্কট ||[[File:Gemini constellation map.svg|100px]] |- | ৮ ||'''[[পুষ্যা]]''' – ''সিদ্ধ্যা'' বা ''তিস্যা '' নামেও জনা যায় ||[[Gamma Cancri|γ]] "এচেলাছ ব’ৰেলিছ", [[Delta Cancri|δ]] "এচেলাছ অষ্ট্ৰেলিছ" আৰু [[Theta Cancri|θ]] [[Cancer (constellation)|কেনক্ৰি]] || *''উপাস্য দেৱতা'': [[শনি (দেৱতা)]] ([[শনি গ্ৰহ]]) *''প্ৰতীক'' : গৰুৰ ওহাৰ, [[Lotus Flower|পদুম]], কাঁড় আৰু বৃত্ত *''দেৱতা'' : [[বৃহস্পতি]], দেৱতাৰ পুৰোহিত *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ৩°২০' −১৬°৪০' [[Cancer (astrology)|কৰ্কা]] *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৭°০৬' কৰ্কট – ১০°২৬' [[Leo (constellation)|সিংহ]] ||[[File:Cancer constellation map.png|100px]] |- | ৯ ||'''[[অশ্লেষা]]''' – "আলিংগন" ||δ, ε "আশ্ৰেশা নক্ষত্ৰ", η, ρ, আৰু σ "মিনচিৰ" [[হাইড্ৰা (নক্ষত্ৰ)| হাইড্ৰে]] || *''উপাস্য দেৱতা'': বুধ (বুধ) *''প্ৰতীক'': সাপ *''দেৱতা'' : সৰ্প বা নগা, দেৱীকৃত সাপ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ১৬°৪০' – ৩০° কৰ্ক *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ১০°২৬’ – ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি ||[[File:Hydra constellation map.png|100px]] |- | 10 ||'''[[নক্ষত্ৰসমূহ|মঘা]]''' -"বৃহৎ" ||[[ৰেগুলাচ]] || *''উপাস্য দেৱতা'': কেতু (দক্ষিণ চন্দ্ৰ ন'ড) *''প্ৰতীক'' : ৰাজ সিংহাসন *''দেৱতা'' : পিতৃ, 'পিতৃসকল', পৰিয়ালৰ পূৰ্বপুৰুষ *''ভাৰতীয় ৰাশি'': ০° – ১৩°২০' সিংহ *''পশ্চিমীয়া ৰাশি'' ২৩°৪৬ সিংহ ৰাশি – ৭°০৬' কন্যা ৰাশি ||[[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 11 ||'''[[পূৰ্ব ফাল্গুনী]]''' -"first reddish one" ||[[Delta Leonis|δ]] "Zosma" and [[Theta Leonis|θ]] "Chertan" [[Leo (constellation)|Leonis]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'' : Front legs of bed, hammock, fig tree *''Deity'' : [[Bhaga]], god of marital bliss and prosperity *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Simha *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Virgo || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 12 ||'''উত্তৰ ফাল্গুনী''' -"second reddish one" ||[[Denebola]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'': Four legs of bed, hammock *''Deity'' : [[Aryaman]], god of patronage and favours *''Indian zodiac'': 26°40' Simha- 10° Kanya *''Western zodiac'' 20°26' Virgo – 3°46 Libra || [[File:Leo constellation map.png|100px]] |- | 13 ||'''[[হস্তা]]''' – "the hand" ||[[Alpha Corvi|α]] "Alchiba", [[Beta Corvi|β]] "Kraz", [[Gamma Corvi|γ]], [[Delta Corvi|δ]] "Algorab" and [[Epsilon Corvi|ε]] "Minkar" [[Corvus (constellation)|Corvi]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'': Hand or fist *''Deity'' : [[Surya|Savitri]] or [[Surya]], the Sun god *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Kanya *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Libra ||[[File:Corvus constellation map.png|100px]] |- | 14 ||'''[[চিত্ৰা]]''' – "the bright one", a name of Spica ||[[Spica]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'': Bright jewel or pearl *''Deity'' : [[Tvastar]] or [[Vishvakarman]], the celestial architect *''Indian zodiac'': 23°20' Kanya – 6°40' Tula *''Western zodiac'': 17°06' Libra – 0°26' Scorpio || [[File:Virgo constellation map.png|100px]] |- | 15 ||'''[[স্বাতী]]''' -"Su-Ati (Sanskrit) Very good" name of Arcturus ||[[Arcturus]] || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'': Shoot of plant, coral *''Deity'' : [[Vayu]], the Wind god *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Tula *''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Scorpio || [[File:Bootes constellation map.png|100px]] |- | 16 ||'''[[বিশাখা]]''' -"forked, having branches"; also known as ''rādhā'' "the gift" || [[Alpha Librae|α]] "Zubenelgenubi", [[Beta Librae|β]] "Zubeneschamali", [[Gamma Librae|γ]] and ι [[Libra (constellation)|Librae]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Triumphal arch, potter's wheel *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods; [[Agni]], god of Fire *''Indian zodiac'': 20° Tula – 3°20' Vrishchika *''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Scorpio ||[[File:Libra constellation map.png|100px]] |- | 17 ||'''[[অনুৰাধা]]''' -"following ''rādhā''" || [[Beta Scorpii|β]] "Acrab", [[Delta Scorpii|δ]] "Dschubba" and [[Pi Scorpii|π]] "Fang" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Triumphal archway, lotus *''Deity'' : [[Mitra (Vedic)|Mitra]], one of Adityas of friendship and partnership *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Vrishchika *''Western zodiac'' 27°06' Scorpio – 10°26' Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.svg|100px]] |- | 18 ||'''[[জ্যেষ্ঠা]]''' – "'''the eldest, most excellent'''" || [[Alpha Scorpii|α]] "Antares", [[Sigma Scorpii|σ]], and [[Tau Scorpii|τ]] "Paikauhale" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : circular amulet, umbrella, earring *''Deity'' : [[Indra]], chief of the gods *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Vrishchika *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Sagittarius || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 19 ||'''[[মূলা]]''' – "the root" || [[Epsilon Scorpii|ε]] "Larawag", ζ, [[Eta Scorpii|η]], [[Theta Scorpii|θ]] "Sargas", ι, [[Kappa Scorpii|κ]], [[Lambda Scorpii|λ]] "Shaula", [[Mu Scorpii|μ]] and [[Nu Scorpii|ν]] "Jabbah" [[Scorpius (constellation)|Scorpionis]] || *''Lord'': Ketu (south lunar node) *''Symbol'' : Bunch of roots tied together, elephant goad *''Deity'' : [[Nirṛti (goddess)|Nirrti]], goddess of dissolution and destruction *''Indian zodiac'': 0° – 13°20' Dhanus *''Western zodiac'' 23°46 Sagittarius – 7°06' Capricorn || [[File:Scorpius constellation map.png|100px]] |- | 20 ||'''[[পূৰ্ব অশ্বধ]]''' – "first of the ''āṣāḍhā''", ''āṣāḍhā'' "the invincible one" being the name of a constellation ||[[Delta Sagittarii|δ]] "Kaus Media" and [[Epsilon Sagittarii|ε]] "Kaus Australis" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Shukra (Venus) *''Symbol'': Elephant tusk, fan, winnowing basket *''Deity'' : [[Ap (water)|Apah]], god of Water *''Indian zodiac'': 13°20' – 26°40' Dhanus *''Western zodiac'' 7°06' – 20°26' Capricorn || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 21 ||'''[[উত্তৰ অশ্বধ]]''' – "Later invincible" ||[[Zeta Sagittarii|ζ]] "Ascella" and [[Sigma Sagittarii|σ]] "Nunki" [[Sagittarius (constellation)|Sagittarii]] || *''Lord'': Surya (Sun) *''Symbol'' : Elephant tusk, small bed *''Deity'' : [[Visvedevas]], universal gods *''Indian zodiac'': 26°40' Dhanus – 10° Makara *''Western zodiac'' 20°26' Capricorn – 3°46 Aquarius || [[File:Sagittarius constellation map.png|100px]] |- | 22 ||'''[[শ্ৰাৱণা]]''' – ||[[Alpha Aquilae|α]] "Altair", [[Beta Aquilae|β]] and [[Gamma Aquilae|γ]] [[Aquila (constellation)|Aquilae]] || *''Lord'': Chandra (Moon) *''Symbol'' : Ear or Three Footprints *''Deity'' : [[Vishnu]], preserver of universe *''Indian zodiac'': 10° – 23°20' Makara *''Western zodiac'' 3°46 – 17°06' Aquarius || [[File:Aquila constellation map.png|100px]] |- | 23 ||'''[[ধনিষ্ঠা]]''' – "most famous", also ''Shravishthā'' "swiftest" || [[Alpha Delphini|α]] "Sualocin" to [[Delta Delphini|δ Delphini]] || *''Lord'': Mangala (Mars) *''Symbol'' : Drum or flute *''Deity'' : Eight [[vasu]]s, deities of earthly abundance *''Indian zodiac'': 23°20' Makara – 6°40' Kumbha *''Western zodiac'' 17°06' Aquarius – 0°26' Pisces || [[File:Delphinus constellation map.png|100px]] |- | 24 ||'''{{visible anchor|[[শতভিষা নক্ষত্ৰ]]}}''' – "requiring a hundred physicians" || [[Gamma Aquarii|γ Aquarii]] "Sadachbia" || *''Lord'': Rahu (north lunar node) *''Symbol'' : Empty circle, 1,000 flowers or stars *''Deity'' : [[Varuna]], god of cosmic waters, sky and earth *''Indian zodiac'': 6°40' – 20° Kumbha ; ''Western zodiac'' 0°26' – 13°46 Pisces || [[File:Aquarius constellation map.svg|100px]] |- | 25 ||'''[[পূৰ্ব ভাদ্ৰপদ]]''' – "the first of the blessed feet" || [[Alpha Pegasi|α]] "Markab" and [[Beta Pegasi|β]] [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] || *''Lord'': Guru (Jupiter) *''Symbol'' : Swords or two front legs of funeral cot, man with two faces *''Deity'' : [[Ekapada|Ajaikapada]], one-footed aspect of [[Shiva]] *''Indian zodiac'': 20° Kumbha – 3°20' Meena ; ''Western zodiac'' 13°46 – 27°06' Pisces || [[File:Pegasus constellation map.png|100px]] |- | 26 ||'''[[উত্তৰ ভাদ্ৰপদ]]''' – "the second of the blessed feet" || [[Gamma Pegasi|γ]] "Algenib" [[Pegasus (constellation)|Pegasi]] and [[Alpha Andromedae|α]] "Alpheratz" [[Andromeda (constellation)|Andromedae]] || *''Lord'': Shani (Saturn) *''Symbol'' : Twins, back legs of funeral cot, snake in the water *''Deity'' : '''Ahirbudhnya''', serpent or dragon of the deep *''Indian zodiac'': 3°20' – 16°40' Meena ; ''Western zodiac'' 27°06' Pisces – 10°26' Aries || [[File:Andromeda constellation map (1).png|100px]] |- | 27 ||'''[[ৰেৱতী (নক্ষত্ৰ)]]''' – "prosperous" || ζ [[Pisces (constellation)|Piscium]] "Revati" || *''Lord'': Budh (Mercury) *''Symbol'' : Fish or a pair of fish, drum *''Deity'' : [[Pushan]], nourisher, the protective deity *''Indian zodiac'': 16°40' – 30° Meena *''Western zodiac'' 10°26' – 23°46 Aries || [[File:Pisces constellation map.png|100px]] |- | 28 ||'''[[অভিজিৎ (নক্ষত্ৰ)]]''' – "Invincible" || [[Lyra]] || *''Lord'': vishnu (preserver) *''Symbol'' : shaligram, lotus *''delight in'' : Swathi (15th Nakshatra) *''Indian zodiac'': 06°40' – 10°53'20 Makara *''Western zodiac'' || [[File:Vega_in_lyra.svg|100px]] |} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:তালিকাসমূহ]] hkhwqvwfl2z2nyd5z1z736jtxo037u4 0 126010 638788 542467 2026-09-26T17:29:07Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638788 wikitext text/x-wiki [[File:Aries constellation map.svg|thumb|200px|মেষ নক্ষত্ৰত আশ্বিনী দেখুৱাইছে]] '''অশ্বিনী''' ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ প্ৰথমটো নক্ষত্ৰ, যাৰ বিস্তাৰ ০°-০'-০"ৰ পৰা ১৩°-২০'লৈকে, এই ৰাশিৰ মেষ ৰাশিৰ মূৰৰ সৈতে মিল আছে, য'ত β আৰু γ Arietis তৰাও অন্তৰ্ভুক্ত। অশ্বিনী নামটো [[বৰাহমিহিৰ|বৰাহমিহিৰে]] (ষষ্ঠ শতিকা) ব্যৱহাৰ কৰিছে। অথৰ্ববেদত (AVS 19.7; দ্বৈত<ref>{{Cite web|url=http://www.sacred-texts.com/hin/av/av19007.htm|title = Atharva Veda: Book 19: Hymn 7: A Prayer to the Lunar Mansions and other Powers for protection and prosperity}}</ref>) আৰু [[পানিনি]] (4.3.36)ত পোৱা নক্ষত্ৰবাদৰ পুৰণি নাম আছিল অশ্বয়ুজ, অৰ্থ, "সুসজ্জিত ঘোঁৰা"।<ref>{{Cite web|title=അശ്വതി നക്ഷത്രക്കാരുടെ പൊതുസ്വഭാവം|url=https://www.manoramaonline.com/astrology/astro-news/2021/02/15/aswathy-birth-star-characteristics.html|access-date=2021-02-17|website=ManoramaOnline|language=ml}}</ref> এই নক্ষত্ৰ মেষ ৰাশিৰ। এই নক্ষত্ৰত জন্ম লোৱা উল্লেখযোগ্য ব্যক্তিসকল হ’ল [[ছানিয়া মিৰ্জা]], [[ভীমসেন যোশী]], [[যুক্তা মুখী]] আদি। ==জ্যোতিষ শাস্ত্ৰ== অশ্বিনীক কেতু আৰু অৱনমিত চন্দ্ৰ ৰেখাই নিয়ন্ত্ৰণ কৰে। নিৰ্বাচিত জ্যোতিষশাস্ত্ৰত অশ্বিনীক সৰু নক্ষত্ৰমণ্ডল হিচাপে শ্ৰেণীভুক্ত কৰা হয়, অৰ্থাৎ চন্দ্ৰ অশ্বিনীত থকাৰ সময়ত নিখুঁত বা সুক্ষ্ম প্ৰকৃতিৰ কাম আৰম্ভ কৰাটো সুবিধাজনক বুলি বিশ্বাস কৰা হয়।<ref>Hart De Fouw, Robert Svoboda. ‘’Light on Life: An Introduction to the Astrology of India.’’ 2003: pg. 204. {{ISBN|0-940985-69-1}}</ref> অশ্বিনীত অশ্বিন ভাতৃদ্বয়ে শাসন কৰে, যিদুজন দেৱতাই দেৱলোকৰ চিকিৎসক হিচাপে কাম কৰিছিল।<ref>[[Ralph T. H. Griffith|Ralph Griffith]], [http://www.sacred-texts.com/hin/rigveda/index.htm ''The Rig Veda''] 1895</ref> অশ্বিনীক মৌমাখিৰ মৌচাকেৰে প্ৰতিনিধিত্ব কৰা হয়।<ref>Dennis M. Harness. ''The Nakshatras: The Lunar Mansions of Vedic Astrology''. Lotus Press, 1999. {{ISBN|0-914955-83-7}}. pg. 2</ref> পৰম্পৰাগত ভাৰতীয় নামকৰণত জন্মৰ সময়ত নক্ষত্ৰৰ কোনটো ''পদ'' জন্মৰ সময়ত আৰোহী হৈ আছিল সেইমতে নিৰ্ধাৰণ কৰা হয়। অশ্বিনীৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰদত্ত নামটো তলত দিয়া বৰ্ণৰে আৰম্ভ হ'ব: চু, চে, চো, লা।<ref>{{cite web|url=http://www.mypanchang.com/nakshatras.html|title=Baby names|publisher=mypanchang.com}}</ref> ===চাওক=== *[[নক্ষত্ৰসমূহ]] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:জ্যোতিষশাস্ত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] rxnpgq8w2cejk4bixrcy9ztm7yajao5 0 126011 638791 542474 2026-09-26T17:31:07Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638791 wikitext text/x-wiki [[Image:Aries constellation map.svg|right|200px|thumb|মেষ (নক্ষত্ৰ)ৰ মানচিত্ৰত ভৰণী দেখুওৱা হৈছে]] '''ভৰণী''' ([[দেৱনাগৰী]]: भरणी) হিন্দু জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ দ্বিতীয় নক্ষত্ৰ, ই সকলো মিলি ৩৫, ৩৯, আৰু ৪১টা আৰিয়েটিৰ সৈতে মিলি আছে। জ্যোতিষত ভৰণীত শুক্ৰ (শুক্ৰ গ্ৰহ)ই শাসন কৰে। ইয়াৰ উপৰি ইয়াক নিষ্ঠুৰ বা সক্ৰিয় নক্ষত্ৰ হিচাপে শ্ৰেণীভুক্ত কৰা হয়, অৰ্থাৎ নিৰ্বাচিত জ্যোতিষৰ বিশ্বাসৰ অধীনত চন্দ্ৰ ভৰণী হৈ থকাৰ সময়ত ক্ষতিকাৰক বা প্ৰতাৰণামূলক প্ৰকৃতিৰ কাম কৰাটোৱেই উত্তম।<ref>Hart De Fouw, Robert Svoboda. ‘’Light on Life: An Introduction to the Astrology of India.’’ 2003: pg. 204. {{ISBN|0-940985-69-1}}</ref> ভৰণীক মৃত্যুৰ দেৱতা যম বা কালীৰ অধীনত থকা বুলি দেখা যায়।<ref>Amaresh Datta. ‘’Encyclopaedia of Indian literature vol. 1.’’ 1987: pg. 447</ref><ref>Dennis M. Harness. ‘’ The Nakshatras: The Lunar Mansions of Vedic Astrology’.’ Lotus Press, 1999. {{ISBN|0-914955-83-7}}. pg. 7</ref> পৰম্পৰাগত হিন্দু প্ৰদত্ত নামসমূহ জন্মৰ সময়ত আৰোহী/লগ্ন কোনো নক্ষত্ৰৰ কোনটো পদত আছিল তাৰদ্বাৰা নিৰ্ধাৰণ কৰা হয়। প্ৰদত্ত নামটো তলত দিয়া আখৰবোৰেৰে আৰম্ভ হ’ব: *এ, ই, লি, লু, লে, লো। ===চাওক=== *[[নক্ষত্ৰসমূহ]] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] [[শ্ৰেণী:জ্যোতিষশাস্ত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] dlassaxwa8mfikbeq60dwwkei82bfu4 0 126013 638792 542484 2026-09-26T17:31:29Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638792 wikitext text/x-wiki নক্ষত্ৰ থুপ '''কৃতিকা''', (জনপ্ৰিয়ভাৱে লিপিবদ্ধ কৰা '''কৃত্তিকা'''), কেতিয়াবা কাৰ্তিকা বুলিও জনা যায়, পশ্চিম জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানত ''প্লেইডেছ'' নামৰ মুকলি তৰাৰ থুপৰ সৈতে মিল আছে; ই বৃষ নক্ষত্ৰমণ্ডল গঠন কৰা থুপবোৰৰ ভিতৰত এটা। ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান আৰু জ্যোতিষ শাস্ত্ৰত এই নামটোৰ আক্ষৰিক অৰ্থ হৈছে "কাটোঁতা।" <ref>Dennis M. Harness. ''The Nakshatras: The Lunar Mansions of Vedic Astrology.'' Lotus Press (Twin Lakes WI, 1999.) {{ISBN|978-0-914955-83-2}}</ref><ref>{{cite book |last=Harness |first=Dennis M. |title=The Nakshatras: The Lunar Mansions of Vedic Astrology |url=https://books.google.com/books?id=16KCUhgCQHMC&pg=PA13|publisher=Motilal Banarasidas|year=2004|isbn=9788120820685 }}</ref> [[File:Krittika nakshastra.jpg|thumb|কৃত্তিকা নক্ষত্ৰৰ চিত্ৰ]] কৃত্তিকা নক্ষত্ৰৰ প্ৰতিমূৰ্তিৰ নাম দেৱী হিচাপেও ব্যক্তিকৰণ কৰা হৈছে, যি [[দক্ষ]]<ref>Edward Moor. ''The Hindu Pantheon''. 1864.</ref> আৰু [[পাঞ্চজনী]]ৰ কন্যা, আৰু এইদৰে [[খ্যাতি]]ৰ ভগ্নী। কৃতিকাৰ স্বামী [[চন্দ্ৰ]]। বিকল্প বিৱৰণী অনুসৰি কৃতিকা আছিল ছয়গৰাকী সৰগীয় নাৰীৰ নাম। হিন্দু দেৱতা কাৰ্তিকক লালন-পালন কৰা ছয় কৃতিকা হ’ল ''শিৱা, সম্ভুতি, ৰীতি, সন্নতি, অনসূয়া আৰু ক্ষমা। ''<ref>The Sacred Books of the Hindus, Vol 21, Rai Bahadur Srisa Chandra Vidyaranya, p29, The Panini Office (Bhuvaneswari Asrama), 1918.</ref> হিন্দু জ্যোতিষত ২৭টা নক্ষত্ৰৰ ভিতৰত কৃত্তিকা তৃতীয়। ইয়াত সূৰ্য্যই শাসন কৰে। হিন্দূৰ পৰম্পৰাগত নীতিৰ অধীনত ব্যক্তিৰ নামকৰণ তেওঁলোকৰ আৰোহী/লগ্ন নক্ষত্ৰ অনুসৰি, তলত দিয়া সংস্কৃত বৰ্ণসমূহ এই নক্ষত্ৰৰ সৈতে মিল খায়, আৰু ইয়াৰ অধীনত জন্ম লোৱা ব্যক্তিৰ প্ৰথম নামৰ আৰম্ভণিতে অন্তৰ্গত হ'ব: অ, ই, উ আৰু এ। ==সাংস্কৃতিক আৰু পৌৰাণিক তাৎপৰ্য== বৈদিক সাহিত্য আৰু হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনীত কৃত্তিকাক ভগৱান শিৱৰ তৃতীয় চকুৰ স্ফুলিংগৰপৰা জন্ম লোৱাৰ পাছত তেওঁলোকৰদ্বাৰা যুদ্ধৰ দেৱতা কাৰ্তিকক লালন-পালন কৰা ছয়গৰাকী মাতৃ বা ধাত্ৰী হিচাপে জনা যায়। কৃত্তিকাক প্লেইডিছ নক্ষত্ৰ থুপৰ সৈতে মিল থকা বুলি কোৱা হৈছে আৰু বিভিন্ন গ্ৰন্থত ইহঁতৰ নাম প্ৰায়ে শিৱা, সম্ভুতি, ৰীতি, সন্নতি, অনসূয়া, আৰু ক্ষমা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে। মাতৃৰ যত্ন আৰু সুৰক্ষামূলক কঠোৰতাৰ মূৰ্তি হিচাপে তেওঁলোকক শ্ৰদ্ধা কৰা হয়। ঋগ্বেদ আৰু পিছৰ শাস্ত্ৰসমূহত কৃত্তিকা অগ্নি-অনুষ্ঠান (অগ্নিহোত্ৰ) আৰু শুদ্ধিকৰণ ৰীতি-নীতিৰ সৈতে জড়িত হৈ তাপ আৰু শিখাৰ পৰিৱৰ্তনশীল শক্তিৰ প্ৰতীক। কিছুমান প্ৰাচীন ব্যৱস্থাত ৰাশিৰ মূল আৰম্ভণিৰ বিন্দু হিচাপে বৈদিক জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানতো কৃত্তিকাৰ চন্দ্ৰ ভৱনটো উল্লেখযোগ্য আছিল।<ref>Macdonell, Arthur A. (1897). ''Vedic Mythology''. Grundriss der Indo-Arischen Philologie und Altertumskunde. ISBN 978-8120800720.</ref><ref>Hopkins, Edward Washburn (1915). ''Epic Mythology''. Strassburg: K.J. Trübner. ISBN 978-8120810422.</ref> ===চাওক=== *[[নক্ষত্ৰসমূহ]] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] [[শ্ৰেণী:জ্যোতিষশাস্ত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] bfvecqswk1wmjs19ckkknlf1f7x7a0j 0 126015 638812 542524 2026-09-26T18:12:10Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638812 wikitext text/x-wiki [[Image:Pisces constellation map.png|right|200px|thumb|মীন ৰাশিৰ মানচিত্ৰত ৰেৱতী দেখুওৱা হৈছে]] '''ৰেৱতী''' মীন ৰাশিৰ প্ৰান্তত থকা এটা নক্ষত্ৰ। ই পশ্চিমীয়া ৰাশিচক্ৰৰ জিটা পিচিয়ামৰ সৈতে সাদৃশ্য থকা। হিন্দু নক্ষত্ৰীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানত এই তৰাটোক মাৰ্চ বিষুৱ বুলি চিনাক্ত কৰা হয়, অৰ্থাৎ যেতিয়া সূৰ্যই এই তৰাটো পাৰ হয়, তেতিয়া এটা নতুন সৌৰবৰ্ষ আৰম্ভ হয়। ৰেৱতী ৰাশিচক্ৰৰ শেষ ৰাশি মীনৰ নক্ষত্ৰ আৰু ৰাশিচক্ৰৰ প্ৰথম ৰাশি মেষৰ নক্ষত্ৰ [[অশ্বিনী]]। ==জ্যোতিষত== ৰেৱতী হিন্দু জ্যোতিষশাস্ত্ৰমতে ২৭ সংখ্যক নক্ষত্ৰ (বা ২৮তম, যদি [[অভিজিত(নক্ষত্ৰ)| অভিজিত]]ক গণনা কৰা হয়) ই [[Pisces (constellation)|ζ Piscium]] ৰ সৈতে মিল থকা। ইয়াৰ শাসক ১২ আদিত্যৰ ভিতৰত অন্যতম পুষণ। পৰম্পৰাগত নিৰ্বাচিত জ্যোতিষৰ বিশ্বাস অনুসৰি ৰেৱতী হৈছে এক মিঠা বা সুক্ষ্ম নক্ষত্ৰ, অৰ্থাৎ যেতিয়া ৰেৱতীৰ প্ৰভাৱ আটাইতকৈ বেছি, তেতিয়াই সংগীত আৰু অলংকাৰ আদি শাৰীৰিক সৌন্দৰ্যৰ বস্তুৰ ওপৰত কাম আৰম্ভ কৰাটো উত্তম সময়।<ref>Hart De Fouw, Robert Svoboda. ‘’Light on Life: An Introduction to the Astrology of India.’’ 2003: pg. 204. {{ISBN|0940985691}}{{verify credibility|date=October 2011}}</ref> ৰেৱতীক মাছ (সততে এযোৰ মাছ)ৰ দ্বাৰা প্ৰতীকিত কৰা হয়। ইয়াৰ লগত সাগৰৰ সম্পৰ্কও আছে।<ref>Bepin Behari, David Frawley. ''Myths & Symbols of Vedic Astrology''. Lotus Press: 2003. {{ISBN|0-940985-51-9}} pg. 251</ref> পৰম্পৰাগত হিন্দু নাম নিৰ্ধাৰণত জন্মৰ সময়ত চন্দ্ৰ নক্ষত্ৰৰ কোনটো পদত আছিল সেই অনুসৰি কৰা হয়। ৰেৱতীৰ ক্ষেত্ৰত প্ৰদত্ত নামটো তলত দিয়া বৰ্ণৰে আৰম্ভ হ’ব: *দে *দো *চ *চী।<ref>{{Cite web|url=http://www.mypanchang.com/nakshatras.html|title = Nakshatra Names in Sanskrit, Hindi, Telugu, Tamil, and Malayalam}} Arya the goat is one of these </ref> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:জ্যোতিষশাস্ত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] 4j7qse4m6yo3v1i1vg3vhpvci0tdw8s 0 126079 638794 542993 2026-09-26T17:33:48Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638794 wikitext text/x-wiki '''মৃগশিৰা''' ([[দেৱনাগৰী]]: मृगशीर्ष) হৈছে হিন্দু জ্যোতিষ আৰু জ্যোতিষ বিজ্ঞানত ব্যৱহৃত চন্দ্ৰ ভৱনৰ ৫ম নক্ষত্ৰ<ref>{{cite book|title=Rasa Shastra: The Hidden Art of Medical Alchemy |page=436|publisher=Singing Dragon|author=Andrew Mason|year=2014|url=https://books.google.com/books?id=woJIAwAAQBA}}</ref> ইয়াৰ অৱস্থান [[সূৰ্য্য সিদ্ধান্ত]]ত বৰ্ণনা কৰা হৈছে।{{cn}} এই নক্ষত্ৰৰ প্ৰথম দুটা পদ বৃষভ ৰাশিৰ অংশ, যিটো হৈছে বৃষ ৰাশি। এই তৰাটোৰ পিছৰ দুই পদ মিথুন ৰাশিৰ অন্তৰ্গত, যি মিথুন ৰাশি (২৩°২০’ বৃষ ৰাশিৰপৰা ৬°৪০’ মিথুন ৰাশিৰ পৰা), [[Meissa|λ]], [[Phi1 Orionis|φ1]], [[Phi2 Orionis|φ2]] অৰিয়নত থকা তৰাৰ সৈতে মিল থকা দেখা যায়। ==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান== মৃগশিৰ (मृगशिर) শব্দটো দুটা সংস্কৃত শব্দৰ সংমিশ্ৰণ, মৃগ(मृग) অৰ্থাৎ হৰিণ আৰু শিৰ (शिर) অৰ্থাৎ মূৰ বা হুবহু মূৰৰ ওপৰ অংশ। মৃগশিৰ (मृगशिर) আৰু মৃগশিৰ্ষ/মৃগশিৰ্ষ (शीर्ष) নামবোৰ কেতিয়াবা ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ব্যাকৰণগতভাৱে মৃগশিৰ্ষৰ অৰ্থ হৈছে "মৃগশিৰৰ" বা "মৃগশিৰৰ সৈতে জড়িত"। এইদৰে মৃগশি তৰাটোৰ শুদ্ধ নাম, আনহাতে মৃৰ্গশিৰ্ষ (मार्गशीर्ष) হৈছে মৃগশিৰৰ সৈতে জড়িত মাহৰ নাম, অৰ্থাৎ যি মাহত চন্দ্ৰ ইচ্ছা মৃগশিৰ নক্ষত্ৰৰ সৈতে সংগতি ৰাখি থাকে। [[মালয়ালম]] ভাষাত ইয়াক মাকাইৰাম বুলি কোৱা হয়। ==নামকৰণৰ নীতি== ব্যক্তিৰ নামকৰণৰ পৰম্পৰাগত হিন্দু নীতিমতে এই নক্ষত্ৰৰ সৈতে তলত দিয়া সংস্কৃত বৰ্ণসমূহ মিল খায়, আৰু প্ৰথম নামৰ আৰম্ভণিৰ বৰ্ণসমূহ হ'ব: ৱে, ৱো, ক আৰু কি। মৃগশিৰা নক্ষত্ৰ বৃষভ ৰাশিত ২৩°২০'ৰ পিছৰপৰা মিথুন ৰাশিৰ ৬°৪০'লৈকে বিস্তৃত। এই তৰাটো মংগলৰদ্বাৰা শাসিত আৰু পৰিচালকি দেৱতা চন্দ্ৰ। তেওঁ অমৃত (অমৰত্বৰ অমৃত) ধৰি ৰাখিছে আৰু তেওঁৰ ঘোঁৰাৰদ্বাৰা টনা পৰ্বত ৰথ আছে। তেওঁ মানৱ শৰীৰৰ তলত দিয়া অংশবোৰত প্ৰভাৱ বিস্তাৰ কৰে: মুখ, থুঁতৰি, গাল, কণ্ঠনলী, তালু, ডিঙি, কণ্ঠস্বৰ, বাহু, কান্ধ, থাইমাছ গ্ৰন্থি, ওপৰৰ হনু। মৃগ শব্দই বনাঞ্চল, বাগিছা, অনুসন্ধান, বিচাৰি উলিওৱা, অৰণ্যত ঘূৰি ফুৰা আৰু চিকাৰী, পথ জ্বলাই দিবলৈ বিচৰা, পথ-প্ৰদৰ্শক আৰু গুৰুক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। মৃগশিৰ্ষ আংশিকভাৱে বৃষভত আৰু আংশিকভাৱে মিথুনত আছে। ইয়াত ধুনীয়া মুখ বিচাৰি ফুৰা, বিয়াত ছোৱালী এজনীক লগ ধৰা বা প্ৰস্তাৱ দিয়াৰ সম্ভাৱনা বহন কৰা হয়। এই নক্ষত্ৰত জন্ম লোৱা লোকৰ শৰীৰ সবল আৰু ৰং মধ্যমীয়া। ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:জ্যোতিষশাস্ত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] a4ittwebkdr0iftxiapl2xpcpnkkx29 0 126080 638795 543039 2026-09-26T17:34:22Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638795 wikitext text/x-wiki [[File:Orion constellation map.svg|thumb|অৰিয়ান নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ মানচিত্ৰ]] '''আৰ্দ্ৰা''' হিন্দু জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ ষষ্ঠ নক্ষত্ৰ (চন্দ্ৰ ভৱন), যাৰ বিস্তৃতি মিথুন ৰাশি আৰু অৰিয়ান নক্ষত্ৰৰ বেটেলজিউজ তৰাকে ধৰি ৬°-৪০'-০"ৰপৰা ২০°-০০'লৈকে।<ref>{{Cite web|url=https://astrosapient.com/glossary-of-astrology/a/ardra-nakshatra/|archive-url=https://web.archive.org/web/20230701185536/https://astrosapient.com/glossary-of-astrology/a/ardra-nakshatra/|url-status=usurped|archive-date=July 1, 2023|title = Ardra Nakshatra|website=Astrosapient| date=28 May 2023 }}</ref> ==জ্যোতিষ শাস্ত্ৰ== আৰ্দ্ৰা নক্ষত্ৰ চন্দ্ৰৰ উত্তৰ গ্ৰন্থিৰ ৰাহুৰ দ্বাৰা পৰিচালিত হয়, যিয়ে এই নক্ষত্ৰৰ প্ৰভাৱত তীব্ৰতা আৰু পৰিৱৰ্তনশীল গুণ যোগ কৰে। আৰ্দ্ৰা নক্ষত্ৰৰ শাসক দেৱতা হৈছে [[শিৱ|ৰুদ্ৰ]], ভগৱান শিৱৰ এক ৰূপ, যিটো তেওঁৰ ধ্বংসাত্মক অথচ পুনৰুৎপাদনশীল শক্তিৰ বাবে জনাজাত।<ref>{{Cite web|url=https://www.thenakshatras.com/ardra-nakshatra/|title = Ardra Nakshatra|website=Thenakshatras}}</ref> এই নক্ষত্ৰক [[তমঃ|তামসিক]] প্ৰকৃতিৰ বুলি ধৰা হয়, ই অস্তিত্বৰ ক’লা দিশবোৰক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। ==প্ৰতীকবাদ আৰু বৈশিষ্ট্য== আৰ্দ্ৰা নক্ষত্ৰৰ প্ৰতীক হৈছে চকুলোৰ টোপাল, যিয়ে আৱেগিক গভীৰতা আৰু সংবেদনশীলতাক সূচায়। বৈদিক জ্যোতিষৰ মতে, এই নক্ষত্ৰৰ অধীনত জন্ম লোৱা লোকৰ বৈশিষ্ট্য হ’ব পাৰে প্ৰায়ে তেওঁলোকৰ তীব্ৰ আৱেগ আৰু গভীৰ পৰিৱৰ্তন অনুভৱ কৰাৰ ক্ষমতা। তেওঁলোকৰ গভীৰ মমতা, সহানুভূতি আৰু বুজাবুজিৰ ভাৱ থাকে যদিও মেজাজৰ পৰিৱৰ্তন আৰু আৱেগিক অস্থিৰতাৰ প্ৰতিও প্ৰৱণ হ'ব পাৰে।<ref>{{Cite web|url=https://futurescopeastrology.com/learn-astrology/nakshatras-in-astrology/ardra-arudra-aridra-nakshatra/|title = Ardra Nakshatra|website=Futurescopeastrology}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:জ্যোতিষশাস্ত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] 47bu3dsvju5qacm1npl066drlabbe9m 0 126081 638796 543012 2026-09-26T17:34:40Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638796 wikitext text/x-wiki '''পুনৰ্বসু''' হিন্দু জ্যোতিষত এক নক্ষত্ৰ; ই মিথুন ৰাশিৰ দুটা উজ্জ্বল নক্ষত্ৰ - কেষ্টাৰ আৰু প'লাক্সক বুজোৱা এটা তৰা। ==জ্যোতিষ শাস্ত্ৰ== পুনৰ্বসু মিথুনৰ ২০ ডিগ্ৰী ০০ মিনিটৰ পৰা কৰ্ক(কৰ্কট)ৰ ০৩ ডিগ্ৰী ২০ মিনিটলৈকে বিস্তৃত। ==জ্যোতিষৰ তাৎপৰ্য্য== হিন্দু জ্যোতিষত পুনৰ্বসু বৃহস্পতি(গুৰু)ৰ শাসিত আৰু ইয়াৰ প্ৰতীক কাঁড় আৰু টূণ, যাৰ দ্বাৰা নবীকৰণ, পুনৰুদ্ধাৰ আৰু উভতি অহাৰ ইংগিত দিয়ে। ইয়াৰ মুখ্য দেৱতা [[অদিতি]]- দেৱতাসকলৰ মাতৃ, যিয়ে লালন-পালন, প্ৰচুৰতা আৰু সাৰ্বজনীন সমৰ্থনক প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। এই নক্ষত্ৰ আশাবাদ, স্থিতিস্থাপকতা আৰু প্ৰতিকূলতাৰ পৰা উদ্ধাৰ হোৱাৰ ক্ষমতাৰ সৈতে জড়িত।<ref>Frawley, David (1994). ''Nakshatras: The Lunar Mansions of Vedic Astrology''. Lotus Press. ISBN 978-0914955977.</ref> ==ৰামায়ণ== পুনৰ্বসু ভগৱান [[ৰাম]]ৰ জন্ম নক্ষত্ৰ: {{Cquote|“অনুষ্ঠান সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ লগে লগে ছয় ঋতু পাৰ হৈ যায় আৰু তাৰ পিছত দ্বাদশ মাহত, চৈত্ৰ মাহৰ নৱম দিনত [এপ্ৰিল–মে’,] যেতিয়া দিনটোৰ শাসক নক্ষত্ৰৰ অধ্যক্ষ দেৱতা অদিতি হয়, য’ত দিনৰ শাসক নক্ষত্ৰ হয় পুনৰ্বসু (নক্ষত্ৰ), তেতিয়া নক্ষত্ৰবাদ আৰোহীত থাকে আৰু যেতিয়া নৱ গ্ৰহৰ ভিতৰত পাঁচটা গ্ৰহ অৰ্থাৎ সূৰ্য, মংগল, বৃহস্পতি, শনি আৰু শুক্ৰ গ্ৰহ নিজৰ সৰ্বোচ্চ স্থানত থাকে, যেতিয়া চন্দ্ৰৰ সৈতে বৃহস্পতি কৰ্কট ৰাশিত আৰোহী হয়, আৰু যেতিয়া দিন আগবাঢ়ি যায়, তেতিয়া ৰাণী [[কৌশল্যা]]ই পদুম ৰঙা চকু, দীঘল বাহু, গোলাপী ওঁঠ, ঢোলৰ শব্দৰ দৰে কণ্ঠস্বৰৰ দৰে সকলো ঐশ্বৰিক বৈশিষ্ট্যৰ পুত্ৰ সন্তান জন্ম দিলে, যিজনে ইক্ষ্ৱাকু বংশক আনন্দিত কৰিবলৈ জন্ম লৈছিল, যিজনক পূজা কৰা হয় সকলো জগতৰ দ্বাৰা, আৰু যি বিষ্ণুৰ মহা ধন্য প্ৰতিমূৰ্তি অৰ্থাৎ [[ৰাম]]।” - প্ৰথম পুথি : বাল কাণ্ড, বাল্মীকিৰ ৰামায়ণ, অধ্যায় (সৰ্গ) ১৮, পদ ৮, ৯, ১০ আৰু ১১<ref>[http://www.valmikiramayan.net/bala/sarga18/bala_18_frame.htm Bala Kanda, Chapter 18, Verse 8, 9, 10 Text]</ref>}} পুনৰ্বসু শব্দটো পুন+বসুৰ পৰা উদ্ভৱ হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে উভতি অহা, নবীকৰণ, পুনৰুদ্ধাৰ বা পুনৰাবৃত্তি। অদিতিৰ গৰ্ভত কাশ্যপৰ পৰা ১২ জন আদিত্যৰ জন্ম হৈছিল। ১২ জন আদিত্য হ'ল [[ইন্দ্ৰ]], [[ভগ]], [[পৱন (দেৱতা)| বায়ু]], [[ত্যস্ত্ৰ]], [[বৰুণ]], [[আৰ্যমন]], [[পুষণ]], [[মিত্ৰ]], [[অগ্নি]], [[প্ৰজ্ঞান]], [[বিৱস্বন]] আৰু দিনাকৰ। যি মাতৃ অদিতিৰ পৰাই দেৱতাসকলৰ জন্ম হয়, তেওঁ সকলো সত্য-সত্য, উদাৰতা, উদাৰতা, পবিত্ৰতা, অভিজাত শ্ৰেণী, সৌন্দৰ্য আৰু খ্যাতিৰ ভঁৰাল। ইয়াৰ পৰা অনুমান কৰিব পাৰি যে, এই তৰাটোৱেই এই গুণবোৰৰ কাৰণ। এবাৰ বিচ্ছিন্ন হোৱাৰ পিছত নতুনকৈ আৰম্ভ কৰা, নতুন জীৱন আৰম্ভ কৰা, দূৰৈৰ ভূমিৰ পৰা উভতি অহা- এই সকলো পুনৰ্বসুৱে বুজায়। ই নিষেধাজ্ঞা আৰু সীমাবদ্ধতাৰ পৰা মুক্তি, আৰু অসীম স্থানৰ বাবে আছে। ==নামকৰণৰ নিয়ম== হিন্দুৰ পৰম্পৰাগত নীতি অনুসৰি শিশুৰ নামকৰণ তেওঁলোকৰ আৰোহী/লগ্ন নক্ষত্ৰ অনুসৰি, নক্ষত্ৰৰ অধীনত জন্ম লোৱাসকলৰ বাবে প্ৰথম নামসমূহ তলত দিয়া সংস্কৃত আখৰেৰে আৰম্ভ কৰিব লাগে: পুনৰ্বসু বা পুনৰ্পুষম।{{cn}} আৰম্ভণিৰ বৰ্ণসমূহ হ’ল: কে, কো, হা আৰু হি। ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:জ্যোতিষশাস্ত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] 10ig0nr7ljrfwlj925zk36n6j1xpho6 0 127569 638994 605690 2026-09-27T11:11:07Z Kandarpajit Kallol 6257 +[[শ্ৰেণী:কাজাখাস্তান]]; +[[শ্ৰেণী:ভিছা]]; +[[শ্ৰেণী:পৰ্যটন]] using [[WP:HC|HotCat]] 638994 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is already sufficiently detailed; see [[WP:SDNONE]] --> [[File:Mausoleum of Khoja Ahmed Yasawi in Hazrat-e Turkestan, Kazakhstan.jpg|thumb|right|300px|খোজা আহমেদ ইয়াছাৱীৰ সমাধিক্ষেত্ৰৰ দৃশ্যো]] [[File:Tourism in Kazakhstan.svg|thumb|কাজাখাস্তানত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যটনৰ আগমনৰ সংখ্যা]] '''কাজাখাস্তানৰ পৰ্যটন''' আয়তনৰ হিচাপত কাজাখস্তান নৱম বৃহত্তম দেশ আৰু বিশ্বৰ বৃহৎ [[মাটি]] কালিৰে আৱৰি থকা দেশ। [[কাজাখস্তান]]ত পৰ্যটন অৰ্থনীতিৰ এটা প্ৰধান উপাদান নহয়। ২০১৪ চনৰ হিচাপত কাজাখস্তানৰ জিডিপিৰ ০.৩% পৰ্যটন হৈছে যদিও ২০২০ চনৰ ভিতৰত চৰকাৰে ইয়াক ৩% লৈ বৃদ্ধি কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল যদিও কভিড-১৯ মহামাৰীৰ বাবে ই ০.৩৪% লৈ হ্ৰাস পায়।<ref name="theguardian1">{{cite web|author=Joanna Lillis for EurasiaNet, part of the New East |url=https://www.theguardian.com/world/2014/jul/17/kazakhstan-eases-visa-restrictions-attract-tourists |title=Summer holiday in Kazakhstan? Astana eases visa restrictions to attract tourists &#124; World news |work=The Guardian |date=17 July 2014 |access-date=2015-11-18}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.eurasianet.org/node/68601 |title=Kazakhstan: Astana Announces Visa-Free Travel for 10 High-Investing States |publisher=EurasiaNet.org |date=16 June 2014 |access-date=2015-11-18}}</ref><ref>{{Cite web |last=Puymbroeck |first=Camille Van |date=2025-08-13 |title=Kazakhstan targets €10 billion tourism revenue and 15 million visitors by 2029 |url=https://traveltomorrow.com/kazakhstan-targets-e10-billion-tourism-revenue-and-15-million-visitors-by-2029/ |access-date=2025-09-03 |website=Travel Tomorrow |language=en-GB}}</ref> বিশ্ব অৰ্থনৈতিক মঞ্চৰ ভ্ৰমণ আৰু পৰ্যটন প্ৰতিযোগিতামূলক প্ৰতিৱেদন ২০১৭ অনুসৰি কাজাখাস্তানত ভ্ৰমণ আৰু পৰ্যটন উদ্যোগৰ জিডিপি ৩.০৮ বিলিয়ন ডলাৰ বা মুঠ জিডিপিৰ ১.৬ শতাংশ। ডব্লিউ ই এফে ২০১৭ চনৰ প্ৰতিৱেদনত কাজাখাস্তানক ৮১ নম্বৰ স্থান দিছে, যিটো পূৰ্বৰ সময়ছোৱাৰ তুলনাত চাৰিটা স্থান বেছি।<ref>{{Cite news|url=http://reports.weforum.org/travel-and-tourism-competitiveness-report-2017/country-profiles/#economy=KAZ|title=Country profiles|work=Travel and Tourism Competitiveness Report 2017|access-date=2017-04-07|language=en-US}}</ref> ২০১৬ চনত কাজাখাস্তানত ৬৫ লাখ পৰ্যটক আহিছিল। ==উদোগ== ২০১২ চনত কাজাখাস্তানে পৰ্যটক অহাৰ সংখ্যাৰ ক্ষেত্ৰত বিশ্বৰ ভিতৰতে ৫১ নম্বৰ স্থান লাভ কৰিছিল। ২০০০ চনত মুঠ ১৪.৭ লাখ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যটকে কাজাখাস্তান ভ্ৰমণ কৰিছিল, যিটো ২০১২ চনত ৪.৮১ মিলিয়নলৈ বৃদ্ধি পাইছিল। <ref>{{cite web |url=http://mecometer.com/whats/kazakhstan/international-tourism-number-of-arrivals/ |title=International tourism, number of arrivals – Kazakhstan |publisher=Mecometer.com |access-date=2015-11-18 |archivedate=2014-07-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140703150708/http://mecometer.com/whats/kazakhstan/international-tourism-number-of-arrivals/ |deadurl=yes }}</ref>দেশখনৰ নাটকীয় পাহাৰ, হ্ৰদ আৰু মৰুভূমিৰ আকৰ্ষণৰ মাজতো কাজাখাস্তানৰ পৰ্যটনক, “বিপুলভাৱে অনুন্নত” বুলি গাৰ্ডিয়ানে বৰ্ণনা কৰিছে। পৰ্যটকৰ ভ্ৰমণ বৃদ্ধিত বাধাৰ সৃষ্টি কৰা কাৰকসমূহৰ ভিতৰত আছে "ক্ষিপ্ৰ আন্তঃগাঁথনি", "দুৰ্বল সেৱা" আৰু ভৌগোলিকভাৱে বিশাল, অনুন্নত দেশ এখনত ভ্ৰমণৰ লজিষ্টিক অসুবিধা। আনকি স্থানীয় লোকৰ বাবেও বিদেশত ছুটীৰ দাম কাজাখাস্তানত ছুটীৰ আধা হ'ব পাৰে। ব্ৰিটেইনৰ ৰাজকুমাৰ হেৰীৰ দৰে উচ্চমানৰ পৰ্যটক ইয়ালৈ আহিছে স্কিইঙৰ বাবে। <ref name=PrinceHarry>{{cite news|title=Prince Harry in Kazakhstan: ski resorts and other attractions|url=https://www.telegraph.co.uk/travel/snowandski/10720930/Prince-Harry-in-Kazakhstan-ski-resorts-and-other-attractions.html|access-date=11 December 2015|publisher=The Daily Telegraph}}</ref> ব্ৰিটেইনৰ পৰামৰ্শদাতা প্ৰতিষ্ঠান ব্ৰেণ্ড ফাইনেন্সৰ তথ্য অনুসৰি ২০১৯ চনৰ অন্যতম দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পোৱা ৰাষ্ট্ৰীয় ব্ৰেণ্ড কাজাখস্তান। ২০১৯ চনৰ প্ৰতিৱেদনত দেশখনে ৪৪ নম্বৰ স্থান লাভ কৰিছিল, যিটো পূৰ্বৰ বছৰৰ তুলনাত ৭ স্পট বেছি। প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এটা ভাল নেচন ব্ৰেণ্ডে ইনবাউণ্ড পৰ্যটনক উন্নীত কৰাত সহায় কৰিব পাৰে আৰু আন দেশৰ সৈতে অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা বৃদ্ধি কৰিব পাৰে।<ref>{{cite web |title=Nation Brand report 2019 |url=https://brandirectorypublic.s3.eu-west-2.amazonaws.com/reports_free/Nation%20Brands%20100%20-%202019%20-%20FREE.pdf |website=Brand Finance |access-date=2025-11-21 |archivedate=2019-10-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191024154931/https://brandirectorypublic.s3.eu-west-2.amazonaws.com/reports_free/Nation%20Brands%20100%20-%202019%20-%20FREE.pdf |deadurl=yes }}</ref> === হংকং এয়াৰলাইনছ=== ২০২৫ চনৰ এপ্ৰিল মাহত [[হংকং]] এয়াৰলাইন্সে কাজাখস্তানৰ বৃহৎ চহৰ আলমাটি আৰু আষ্টানালৈ যাত্ৰীবাহী বিমান সেৱা আৰম্ভ কৰাৰ পৰিকল্পনা ঘোষণা কৰে। ২৯ এপ্ৰিলত কাজাখস্তানৰ পৰিবহণ উপ-মন্ত্ৰী টালগাট লাষ্টায়েভে হংকং আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰ ভ্ৰমণৰ সময়ত প্ৰকাশ কৰে। হংকং পৰিবহণ আৰু লজিষ্টিক ব্যুৰো, বিমানবন্দৰ কৰ্তৃপক্ষ হংকং, কেথে পেচিফিক আদি প্ৰধান আঞ্চলিক বিমানবন্দৰৰ জ্যেষ্ঠ বিষয়াসকলৰ সৈতে বৈঠকত মিলিত হোৱা এই আলোচনাত ২০২৪ চনত ৪৯ লাখ টন সামগ্ৰী পৰিচালনা কৰি একেৰাহে ১৪ বছৰ ধৰি বিশ্বজুৰি প্ৰথম স্থান লাভ কৰা হংকং আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ বিশ্বব্যাপী বিমান সামগ্ৰীৰ ক্ষেত্ৰত অবিৰত নেতৃত্বৰ ওপৰতো আলোকপাত কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=30 April 2025 |title=Hong Kong Plans to Launch Flights to Almaty and Astana |url=https://astanatimes.com/2025/04/hong-kong-plans-to-launch-flights-to-almaty-and-astana/ |access-date=5 May 2025 |website=Astana Times}}</ref> ===চৰকাৰী প্ৰচেষ্টা=== দীৰ্ঘদিন ধৰি [[মানৱ অধিকাৰ]] উলংঘা আৰু ৰাজনৈতিক বিৰোধিতা দমনৰ ইতিহাস থকা স্বৈৰাচাৰী হিচাপে বৈশিষ্ট্যযুক্ত কাজাখ চৰকাৰে,<ref name="time">{{cite news|last=Zarakhovich|first=Yuri|date=27 September 2006|url=http://content.time.com/time/world/article/0,8599,1539999,00.html|title=Kazakhstan Comes on Strong|magazine=Time|access-date=13 December 2015|archivedate=7 December 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151207235354/http://content.time.com/time/world/article/0,8599,1539999,00.html|deadurl=yes}}</ref> "পৰ্যটন উদ্যোগ উন্নয়ন পৰিকল্পনা ২০২০" নামেৰে এক পদক্ষেপ আৰম্ভ কৰিছে। এই পদক্ষেপৰ লক্ষ্য হৈছে কাজাখাস্তানত পাঁচটা পৰ্যটন ক্লাষ্টাৰ স্থাপন কৰা: আস্তানা চহৰ, আলমাটি চহৰ, পূব কাজাখস্তান, দক্ষিণ কাজাখস্তান, আৰু পশ্চিম কাজাখস্তান অব্লাষ্ট। ইয়াৰ উপৰি ২০২০ চনৰ ভিতৰত পৰ্যটন উদ্যোগত ৪ বিলিয়ন ডলাৰৰ বিনিয়োগ আৰু ৩ লাখ নতুন চাকৰিৰ সৃষ্টিৰ বাবেও চেষ্টা কৰিছে। The <ref>{{cite web|url=http://en.tengrinews.kz/environment/Kazakhstan-to-develop-its-tourism-industry-254241/ |title=Kazakhstan to develop its tourism industry. Environment. Tengrinews.kz |publisher=En.tengrinews.kz |date=18 June 2014 |access-date=2015-11-18}}</ref> ১৯৯৯ চনৰ মে’ মাহত কাজাখস্তান পৰ্যটন সংস্থা (সভাপতি - ৰোজা আছানবায়েভা) প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। কেটিএ হৈছে তলত উল্লেখ কৰা সদস্যসকলক লৈ থকা এটা বে-বাণিজ্যিক, বেচৰকাৰী সংস্থা: কাজাখাস্তান এছ'চিয়েচন অৱ হোটেল এণ্ড ৰেষ্টুৰেণ্ট (সন্মানীয় সভাপতি - কুৱাট টানিছবায়েভ), আমাডেউছ কম্পিউটাৰাইজড ৰিজাৰ্ভেচন চিষ্টেম, ট্যুৰ অপাৰেটৰ, [[বীমা কোম্পানী]], বিমান সংস্থা, বিশ্ববিদ্যালয় আৰু সংবাদ মাধ্যম। সংস্থাটোৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে চৰকাৰৰ লবীং কৰি আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় অৰ্থনীতিৰ ভিতৰত পৰ্যটনক প্ৰসাৰিত কৰি, ৪০০ৰো অধিক সদস্যৰ স্বাৰ্থ সুৰক্ষিত কৰা। <ref>{{cite web | url=http://atameken.kz/ru/news/26418-dve-krupnejshie-associacii-turizma-v-kazahstane-otmechayut-dni-rozhdeniya|title=Две крупнейшие ассоциации туризма в Казахстане отмечают дни рождения}}</ref> ২০০৬ চনত কাজাখাস্তানক হাস্যকৰভাৱে পিছপৰা, বৰ্ণবাদী আৰু যিহুদী বিৰোধী দেশ হিচাপে চিত্ৰিত কৰা কমেডী ছবি বৰাটৰ ফলত পৰ্যটন বৃদ্ধি পায়। <ref>{{Cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/kazakhstan/9221240/Borat-has-given-Kazakhstan-tourist-boost.html|title = Borat 'has given Kazakhstan tourist boost'}}</ref>চৰকাৰে ছবিখন নিষিদ্ধ কৰি জাতিৰ সন্মান ৰক্ষাৰ বাবে বিজ্ঞাপন উলিয়াইছিল। ইয়াৰ বিপৰীতে ২০২০ চনত ছিকুৱেল বৰাট ছাবচিকুৱেণ্ট মুভিফিল্ম মুক্তি পোৱাৰ লগে লগে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যটন সংস্থা কাজাখ টুৰিজিমে ছবিখনৰ কেচফ্ৰেজটোক নিজৰ শ্লোগান হিচাপে গ্ৰহণ কৰে – কাজাখস্তান। বৰ ভাল লাগিল! – আৰু ইয়াক বৈশিষ্ট্যযুক্ত কৰি কেইবাটাও ভিডিঅ’ প্ৰস্তুত কৰিছিল।<ref>{{Cite news|last=Stein|first=Joel|date=2020-10-26|title=Kazakhstan, Reversing Itself, Embraces 'Borat' as Very Nice|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2020/10/26/business/kazakhstan-embraces-borat.html|access-date=2020-10-26|issn=0362-4331}}</ref> ২০২৪ চনত জিবেক জলি পৰ্যটন ৰে’লে কাজাখস্তান চৰকাৰৰ পৰ্যটন পদক্ষেপৰ অংশ হিচাপে সমগ্ৰ কাজাখস্তানলৈ উজবেকিস্তানলৈ উদ্বোধনী, পাঁচদিনীয়া যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে। কাজাখাস্তানৰ আলমাটিত আৰম্ভ হৈছিল, তুৰ্কীস্তান ভ্ৰমণ কৰিছিল আৰু উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্টত শেষ হৈছিল। <ref>{{Cite web |date=2024-11-23 |title=Jibek Joly Tourist Train Embarks on Inaugural Journey from Almaty to Tashkent, Connecting Kazakhstan and Uzbekistan for a Unique Silk Road Experience - Travel And Tour World |url=https://www.travelandtourworld.com/news/article/jibek-joly-tourist-train-embarks-on-inaugural-journey-from-almaty-to-tashkent-connecting-kazakhstan-and-uzbekistan-for-a-unique-silk-road-experience/ |access-date=2025-05-18 |language=en-US}}</ref>ইয়াৰ সমান্তৰালভাৱে ১২০টাতকৈও অধিক ৰেলৱে ষ্টেচন সংস্কাৰ কৰা হয় আৰু আলমাটি,<ref>{{Cite web |last=Abuova |first=Nagima |date=26 June 2024 |title=New Almaty International Airport Showcases Its Facilities |url=https://astanatimes.com/2024/06/new-almaty-international-airport-showcases-its-facilities/ |access-date=May 18, 2025 |website=Astana Times}}</ref> শ্বিমকেণ্ট আৰু কাইজিলৰ্ডাত নতুন বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেল নিৰ্মাণ কৰা হয়। লগতে সেই বছৰতে প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে কাজাখস্তানত ১.৫ কোটি বিদেশী দৰ্শনাৰ্থী অহাৰ বাতৰি দিছিল।<ref>{{Cite web |title=Kazakhstan welcomes 15 mln tourists in 2024 |url=https://english.news.cn/20250409/562a680d40574ecc883665ae22cc222f/c.html |access-date=2025-05-18 |website=english.news.cn |language=en}}</ref> ==ভিছা নীতি== কাজাখাস্তানে আৰ্মেনিয়া, বেলাৰুছ, জৰ্জিয়া, মলদোভা, কিৰ্গিস্তান, মংগোলিয়া, ৰাছিয়া আৰু ইউক্ৰেইনৰ নাগৰিকসকলক ৯০ দিনলৈকে আৰু আৰ্জেণ্টিনা, আজাৰবাইজান, ছাৰ্বিয়া, দক্ষিণ কোৰিয়া, তাজিকিস্তান, তুৰস্ক আৰু উজবেকিস্তানৰ নাগৰিকসকলক ৩০ দিনলৈকে স্থায়ী ভিছামুক্ত ব্যৱস্থা প্ৰদান কৰে। ৈ <ref>{{cite web|title=Visa Information|url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=KZ&SECTION=VI&SUBSECTION=00&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C|archive-url=https://archive.today/20140314210737/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=KZ&SECTION=VI&SUBSECTION=00&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C|url-status=dead|archive-date=14 March 2014|work=[[Timatic]]|publisher=[[IATA]]|access-date=30 April 2016}}</ref> কাজাখাস্তানে ইউৰোপীয় সংঘ আৰু অ’ইচিডিৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰ, [[আমেৰিকা]], ইউএই, [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]] আৰু নিউজিলেণ্ডকে ধৰি ৪৫খন দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছামুক্ত ব্যৱস্থা স্থাপন কৰিছিল। <ref name="visafree45">{{cite web|title=Kazakhstan abolishes visa requirements for travellers from 45 countries|url=http://www.lonelyplanet.com/news/2017/01/04/kazakhstan-abolishes-visa-requirements-travellers-45-countries/#ixzz4UquRdLP9|publisher=The Lonely Planet}}</ref> ২০২০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত কাজাখস্তানে ইলেক্ট্ৰনিকভাৱে ভিছা প্ৰদান কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। <ref name="KZvisa">{{cite web |title=Kazakhstan amends regulations on visa issuance to foreign nationals |url=https://kazakh-tv.kz/en/view/business/page_216470_kazakhstan-amends-regulations-on-visa-issuance-to-foreign-nationals |website=kazakh-tv.kz}}</ref>লগতে দেশৰ নাগৰিকে একক প্ৰৱেশ ব্যাৱসায়িক ভিছা, পৰ্যটন ভিছা আৰু চিকিৎসাৰ ভিছা অনলাইনযোগে লাভ কৰিব পৰা দেশৰ তালিকাও সম্প্ৰসাৰিত কৰে। নতুন তালিকাত ১০৯খন ৰাজ্য অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে <ref name="KZvisa"/> ==দেশ অনুসৰি আগমন == কাজাখাস্তানলৈ অহা বেছিভাগ দৰ্শনাৰ্থীয়েই আছিল তলত উল্লেখ কৰা জাতিৰ দেশসমূহৰ :<ref>{{Cite web |title=Туризм Казахстана. 2.4 Количество посетителей по въездному туризму |url=http://stat.gov.kz/faces/wcnav_externalId/publicationsCompilations?lang=ru&_adf.ctrl-state=qxt6nxycv_128&_afrLoop=10506052476958360 |access-date=2025-11-21 |archivedate=2016-12-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161221143441/http://stat.gov.kz/faces/wcnav_externalId/publicationsCompilations?lang=ru&_adf.ctrl-state=qxt6nxycv_128&_afrLoop=10506052476958360 |deadurl=yes }}</ref> {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |+Tourism to Kazakhstan by state, 2013–2016 |- ! scope="col" style=background:#fff203| দেশ ! scope="col" style=background:#fff203| ২০১৬ ! scope="col" style=background:#fff203| ২০১৫ ! scope="col" style=background:#fff203| ২০১৪ ! scope="col" style=background:#fff203| ২০১৩ |- ! scope="row"| {{flag|Uzbekistan}} | {{hs|01}} {{increase}} 2,459,757 || {{hs|01}} {{increase}} 2,297,180 || {{hs|01}} {{decrease}} 2,107,177 || {{hs|01}} {{increase}} 2,494,568 |- ! scope="row"| {{flag|Russia}} | {{hs|02}} {{decrease}} 1,587,409 || {{hs|02}} {{decrease}} 1,646,568 || {{hs|02}} {{decrease}} 1,757,721 || {{hs|02}} {{increase}} 1,780,574 |- ! scope="row"| {{flag|Kyrgyzstan}} | {{hs|03}} {{decrease}} 1,348,709 || {{hs|03}} {{increase}} 1,359,625 || {{hs|03}} {{decrease}} 1,308,139 || {{hs|03}} {{decrease}} 1,382,706 |- ! scope="row"| {{flag|Tajikistan}} | {{hs|04}} {{increase}} 207,009 || {{hs|04}} {{increase}} 158,507 || {{hs|05}} {{decrease}} 137,443 || {{hs|05}} {{increase}} 186,214 |- ! scope="row"| {{flag|China}} | {{hs|05}} {{increase}} 117,465 || {{hs|05}} {{decrease}} 111,706 || {{hs|04}} {{increase}} 228,617 || {{hs|04}} {{increase}} 205,066 |- ! scope="row"| {{flag|Azerbaijan}} | {{hs|06}} {{increase}} 94,846 || {{hs|08}} {{increase}} 89,296 || {{hs|08}} {{decrease}} 83,174 || {{hs|06}} {{increase}} 112,617 |- ! scope="row"| {{flag|Germany}} | {{hs|07}} {{increase}} 90,286 || {{hs|09}} {{increase}} 88,346 || {{hs|09}} {{increase}} 79,572 || {{hs|09}} {{decrease}} 75,491 |- ! scope="row"| {{flag|Turkey}} | {{hs|08}} {{decrease}} 89,611 || {{hs|06}} {{increase}} 106,301 || {{hs|06}} {{increase}} 104,986 || {{hs|07}} {{increase}} 92,070 |- ! scope="row"| {{flag|Ukraine}} | {{hs|09}} {{decrease}} 73,390 || {{hs|07}} {{increase}} 97,100 || {{hs|07}} {{increase}} 84,932 || {{hs|08}} {{increase}} 82,971 |- ! scope="row"| {{flag|Belarus}} | {{hs|10}} {{increase}} 63,520 || {{hs|11}} {{increase}} 62,786 || {{hs|11}} {{increase}} 55,356 || {{hs|10}} {{increase}} 55,090 |- ! scope="row"| {{flag|Turkmenistan}} | {{hs|11}} {{decrease}} 63,156 || {{hs|10}} {{increase}} 69,230 || {{hs|10}} {{increase}} 66,938 || {{hs|12}} {{increase}} 47,711 |- ! scope="row"| {{flag|United States}} | {{hs|12}} {{decrease}} 26,402 || {{hs|13}} {{increase}} 29,124 || {{hs|13}} {{increase}} 25,824 || {{hs|13}} {{decrease}} 22,508 |- ! scope="row"| {{flag|Armenia}} | {{hs|13}} {{decrease}} 26,097 || {{hs|12}} {{decrease}} 37,461 || {{hs|12}} {{decrease}} 39,934 || {{hs|11}} {{increase}} 54,244 |- ! scope="row"| {{flag|South Korea}} | {{hs|14}} {{increase}} 22,276 || {{hs|15}} {{increase}} 22,046 || {{hs|15}} {{increase}} 20,445 || {{hs|15}} {{decrease}} 16,620 |- ! scope="row"| {{flag|United Kingdom}} | {{hs|15}} {{decrease}} 20,166 || {{hs|14}} {{increase}} 24,201 || {{hs|14}} {{increase}} 23,036 || {{hs|14}} {{decrease}} 22,389 |-style="border-top:3px solid green; " ! scope="row"| Total | {{hs|16}} {{increase}} 6,509,390 || {{hs|16}} {{increase}} 6,430,158 || {{hs|16}} {{decrease}} 6,332,734 || {{hs|16}} {{increase}} 6,841,085 |} ==তথ্যৰ উৎস== {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[https://kazakhstan.travel/ Official travel website of Kazakhstan]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[শ্ৰেণী:কাজাখাস্তান]] [[শ্ৰেণী:ভিছা]] [[শ্ৰেণী:পৰ্যটন]] 1177szylhzfuypwxef24nz80nud354h 639000 638994 2026-09-27T11:13:18Z Kandarpajit Kallol 6257 removed [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 639000 wikitext text/x-wiki {{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is already sufficiently detailed; see [[WP:SDNONE]] --> [[File:Mausoleum of Khoja Ahmed Yasawi in Hazrat-e Turkestan, Kazakhstan.jpg|thumb|right|300px|খোজা আহমেদ ইয়াছাৱীৰ সমাধিক্ষেত্ৰৰ দৃশ্যো]] [[File:Tourism in Kazakhstan.svg|thumb|কাজাখাস্তানত আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যটনৰ আগমনৰ সংখ্যা]] '''কাজাখাস্তানৰ পৰ্যটন''' আয়তনৰ হিচাপত কাজাখস্তান নৱম বৃহত্তম দেশ আৰু বিশ্বৰ বৃহৎ [[মাটি]] কালিৰে আৱৰি থকা দেশ। [[কাজাখস্তান]]ত পৰ্যটন অৰ্থনীতিৰ এটা প্ৰধান উপাদান নহয়। ২০১৪ চনৰ হিচাপত কাজাখস্তানৰ জিডিপিৰ ০.৩% পৰ্যটন হৈছে যদিও ২০২০ চনৰ ভিতৰত চৰকাৰে ইয়াক ৩% লৈ বৃদ্ধি কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল যদিও কভিড-১৯ মহামাৰীৰ বাবে ই ০.৩৪% লৈ হ্ৰাস পায়।<ref name="theguardian1">{{cite web|author=Joanna Lillis for EurasiaNet, part of the New East |url=https://www.theguardian.com/world/2014/jul/17/kazakhstan-eases-visa-restrictions-attract-tourists |title=Summer holiday in Kazakhstan? Astana eases visa restrictions to attract tourists &#124; World news |work=The Guardian |date=17 July 2014 |access-date=2015-11-18}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.eurasianet.org/node/68601 |title=Kazakhstan: Astana Announces Visa-Free Travel for 10 High-Investing States |publisher=EurasiaNet.org |date=16 June 2014 |access-date=2015-11-18}}</ref><ref>{{Cite web |last=Puymbroeck |first=Camille Van |date=2025-08-13 |title=Kazakhstan targets €10 billion tourism revenue and 15 million visitors by 2029 |url=https://traveltomorrow.com/kazakhstan-targets-e10-billion-tourism-revenue-and-15-million-visitors-by-2029/ |access-date=2025-09-03 |website=Travel Tomorrow |language=en-GB}}</ref> বিশ্ব অৰ্থনৈতিক মঞ্চৰ ভ্ৰমণ আৰু পৰ্যটন প্ৰতিযোগিতামূলক প্ৰতিৱেদন ২০১৭ অনুসৰি কাজাখাস্তানত ভ্ৰমণ আৰু পৰ্যটন উদ্যোগৰ জিডিপি ৩.০৮ বিলিয়ন ডলাৰ বা মুঠ জিডিপিৰ ১.৬ শতাংশ। ডব্লিউ ই এফে ২০১৭ চনৰ প্ৰতিৱেদনত কাজাখাস্তানক ৮১ নম্বৰ স্থান দিছে, যিটো পূৰ্বৰ সময়ছোৱাৰ তুলনাত চাৰিটা স্থান বেছি।<ref>{{Cite news|url=http://reports.weforum.org/travel-and-tourism-competitiveness-report-2017/country-profiles/#economy=KAZ|title=Country profiles|work=Travel and Tourism Competitiveness Report 2017|access-date=2017-04-07|language=en-US}}</ref> ২০১৬ চনত কাজাখাস্তানত ৬৫ লাখ পৰ্যটক আহিছিল। ==উদোগ== ২০১২ চনত কাজাখাস্তানে পৰ্যটক অহাৰ সংখ্যাৰ ক্ষেত্ৰত বিশ্বৰ ভিতৰতে ৫১ নম্বৰ স্থান লাভ কৰিছিল। ২০০০ চনত মুঠ ১৪.৭ লাখ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যটকে কাজাখাস্তান ভ্ৰমণ কৰিছিল, যিটো ২০১২ চনত ৪.৮১ মিলিয়নলৈ বৃদ্ধি পাইছিল। <ref>{{cite web |url=http://mecometer.com/whats/kazakhstan/international-tourism-number-of-arrivals/ |title=International tourism, number of arrivals – Kazakhstan |publisher=Mecometer.com |access-date=2015-11-18 |archivedate=2014-07-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140703150708/http://mecometer.com/whats/kazakhstan/international-tourism-number-of-arrivals/ |deadurl=yes }}</ref>দেশখনৰ নাটকীয় পাহাৰ, হ্ৰদ আৰু মৰুভূমিৰ আকৰ্ষণৰ মাজতো কাজাখাস্তানৰ পৰ্যটনক, “বিপুলভাৱে অনুন্নত” বুলি গাৰ্ডিয়ানে বৰ্ণনা কৰিছে। পৰ্যটকৰ ভ্ৰমণ বৃদ্ধিত বাধাৰ সৃষ্টি কৰা কাৰকসমূহৰ ভিতৰত আছে "ক্ষিপ্ৰ আন্তঃগাঁথনি", "দুৰ্বল সেৱা" আৰু ভৌগোলিকভাৱে বিশাল, অনুন্নত দেশ এখনত ভ্ৰমণৰ লজিষ্টিক অসুবিধা। আনকি স্থানীয় লোকৰ বাবেও বিদেশত ছুটীৰ দাম কাজাখাস্তানত ছুটীৰ আধা হ'ব পাৰে। ব্ৰিটেইনৰ ৰাজকুমাৰ হেৰীৰ দৰে উচ্চমানৰ পৰ্যটক ইয়ালৈ আহিছে স্কিইঙৰ বাবে। <ref name=PrinceHarry>{{cite news|title=Prince Harry in Kazakhstan: ski resorts and other attractions|url=https://www.telegraph.co.uk/travel/snowandski/10720930/Prince-Harry-in-Kazakhstan-ski-resorts-and-other-attractions.html|access-date=11 December 2015|publisher=The Daily Telegraph}}</ref> ব্ৰিটেইনৰ পৰামৰ্শদাতা প্ৰতিষ্ঠান ব্ৰেণ্ড ফাইনেন্সৰ তথ্য অনুসৰি ২০১৯ চনৰ অন্যতম দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পোৱা ৰাষ্ট্ৰীয় ব্ৰেণ্ড কাজাখস্তান। ২০১৯ চনৰ প্ৰতিৱেদনত দেশখনে ৪৪ নম্বৰ স্থান লাভ কৰিছিল, যিটো পূৰ্বৰ বছৰৰ তুলনাত ৭ স্পট বেছি। প্ৰতিৱেদন অনুসৰি এটা ভাল নেচন ব্ৰেণ্ডে ইনবাউণ্ড পৰ্যটনক উন্নীত কৰাত সহায় কৰিব পাৰে আৰু আন দেশৰ সৈতে অৰ্থনৈতিক সহযোগিতা বৃদ্ধি কৰিব পাৰে।<ref>{{cite web |title=Nation Brand report 2019 |url=https://brandirectorypublic.s3.eu-west-2.amazonaws.com/reports_free/Nation%20Brands%20100%20-%202019%20-%20FREE.pdf |website=Brand Finance |access-date=2025-11-21 |archivedate=2019-10-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20191024154931/https://brandirectorypublic.s3.eu-west-2.amazonaws.com/reports_free/Nation%20Brands%20100%20-%202019%20-%20FREE.pdf |deadurl=yes }}</ref> === হংকং এয়াৰলাইনছ=== ২০২৫ চনৰ এপ্ৰিল মাহত [[হংকং]] এয়াৰলাইন্সে কাজাখস্তানৰ বৃহৎ চহৰ আলমাটি আৰু আষ্টানালৈ যাত্ৰীবাহী বিমান সেৱা আৰম্ভ কৰাৰ পৰিকল্পনা ঘোষণা কৰে। ২৯ এপ্ৰিলত কাজাখস্তানৰ পৰিবহণ উপ-মন্ত্ৰী টালগাট লাষ্টায়েভে হংকং আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰ ভ্ৰমণৰ সময়ত প্ৰকাশ কৰে। হংকং পৰিবহণ আৰু লজিষ্টিক ব্যুৰো, বিমানবন্দৰ কৰ্তৃপক্ষ হংকং, কেথে পেচিফিক আদি প্ৰধান আঞ্চলিক বিমানবন্দৰৰ জ্যেষ্ঠ বিষয়াসকলৰ সৈতে বৈঠকত মিলিত হোৱা এই আলোচনাত ২০২৪ চনত ৪৯ লাখ টন সামগ্ৰী পৰিচালনা কৰি একেৰাহে ১৪ বছৰ ধৰি বিশ্বজুৰি প্ৰথম স্থান লাভ কৰা হংকং আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ বিশ্বব্যাপী বিমান সামগ্ৰীৰ ক্ষেত্ৰত অবিৰত নেতৃত্বৰ ওপৰতো আলোকপাত কৰা হয়।<ref>{{Cite web |date=30 April 2025 |title=Hong Kong Plans to Launch Flights to Almaty and Astana |url=https://astanatimes.com/2025/04/hong-kong-plans-to-launch-flights-to-almaty-and-astana/ |access-date=5 May 2025 |website=Astana Times}}</ref> ===চৰকাৰী প্ৰচেষ্টা=== দীৰ্ঘদিন ধৰি [[মানৱ অধিকাৰ]] উলংঘা আৰু ৰাজনৈতিক বিৰোধিতা দমনৰ ইতিহাস থকা স্বৈৰাচাৰী হিচাপে বৈশিষ্ট্যযুক্ত কাজাখ চৰকাৰে,<ref name="time">{{cite news|last=Zarakhovich|first=Yuri|date=27 September 2006|url=http://content.time.com/time/world/article/0,8599,1539999,00.html|title=Kazakhstan Comes on Strong|magazine=Time|access-date=13 December 2015|archivedate=7 December 2015|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151207235354/http://content.time.com/time/world/article/0,8599,1539999,00.html|deadurl=yes}}</ref> "পৰ্যটন উদ্যোগ উন্নয়ন পৰিকল্পনা ২০২০" নামেৰে এক পদক্ষেপ আৰম্ভ কৰিছে। এই পদক্ষেপৰ লক্ষ্য হৈছে কাজাখাস্তানত পাঁচটা পৰ্যটন ক্লাষ্টাৰ স্থাপন কৰা: আস্তানা চহৰ, আলমাটি চহৰ, পূব কাজাখস্তান, দক্ষিণ কাজাখস্তান, আৰু পশ্চিম কাজাখস্তান অব্লাষ্ট। ইয়াৰ উপৰি ২০২০ চনৰ ভিতৰত পৰ্যটন উদ্যোগত ৪ বিলিয়ন ডলাৰৰ বিনিয়োগ আৰু ৩ লাখ নতুন চাকৰিৰ সৃষ্টিৰ বাবেও চেষ্টা কৰিছে। The <ref>{{cite web|url=http://en.tengrinews.kz/environment/Kazakhstan-to-develop-its-tourism-industry-254241/ |title=Kazakhstan to develop its tourism industry. Environment. Tengrinews.kz |publisher=En.tengrinews.kz |date=18 June 2014 |access-date=2015-11-18}}</ref> ১৯৯৯ চনৰ মে’ মাহত কাজাখস্তান পৰ্যটন সংস্থা (সভাপতি - ৰোজা আছানবায়েভা) প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। কেটিএ হৈছে তলত উল্লেখ কৰা সদস্যসকলক লৈ থকা এটা বে-বাণিজ্যিক, বেচৰকাৰী সংস্থা: কাজাখাস্তান এছ'চিয়েচন অৱ হোটেল এণ্ড ৰেষ্টুৰেণ্ট (সন্মানীয় সভাপতি - কুৱাট টানিছবায়েভ), আমাডেউছ কম্পিউটাৰাইজড ৰিজাৰ্ভেচন চিষ্টেম, ট্যুৰ অপাৰেটৰ, [[বীমা কোম্পানী]], বিমান সংস্থা, বিশ্ববিদ্যালয় আৰু সংবাদ মাধ্যম। সংস্থাটোৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে চৰকাৰৰ লবীং কৰি আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় অৰ্থনীতিৰ ভিতৰত পৰ্যটনক প্ৰসাৰিত কৰি, ৪০০ৰো অধিক সদস্যৰ স্বাৰ্থ সুৰক্ষিত কৰা। <ref>{{cite web | url=http://atameken.kz/ru/news/26418-dve-krupnejshie-associacii-turizma-v-kazahstane-otmechayut-dni-rozhdeniya|title=Две крупнейшие ассоциации туризма в Казахстане отмечают дни рождения}}</ref> ২০০৬ চনত কাজাখাস্তানক হাস্যকৰভাৱে পিছপৰা, বৰ্ণবাদী আৰু যিহুদী বিৰোধী দেশ হিচাপে চিত্ৰিত কৰা কমেডী ছবি বৰাটৰ ফলত পৰ্যটন বৃদ্ধি পায়। <ref>{{Cite web|url=https://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/asia/kazakhstan/9221240/Borat-has-given-Kazakhstan-tourist-boost.html|title = Borat 'has given Kazakhstan tourist boost'}}</ref>চৰকাৰে ছবিখন নিষিদ্ধ কৰি জাতিৰ সন্মান ৰক্ষাৰ বাবে বিজ্ঞাপন উলিয়াইছিল। ইয়াৰ বিপৰীতে ২০২০ চনত ছিকুৱেল বৰাট ছাবচিকুৱেণ্ট মুভিফিল্ম মুক্তি পোৱাৰ লগে লগে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যটন সংস্থা কাজাখ টুৰিজিমে ছবিখনৰ কেচফ্ৰেজটোক নিজৰ শ্লোগান হিচাপে গ্ৰহণ কৰে – কাজাখস্তান। বৰ ভাল লাগিল! – আৰু ইয়াক বৈশিষ্ট্যযুক্ত কৰি কেইবাটাও ভিডিঅ’ প্ৰস্তুত কৰিছিল।<ref>{{Cite news|last=Stein|first=Joel|date=2020-10-26|title=Kazakhstan, Reversing Itself, Embraces 'Borat' as Very Nice|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2020/10/26/business/kazakhstan-embraces-borat.html|access-date=2020-10-26|issn=0362-4331}}</ref> ২০২৪ চনত জিবেক জলি পৰ্যটন ৰে’লে কাজাখস্তান চৰকাৰৰ পৰ্যটন পদক্ষেপৰ অংশ হিচাপে সমগ্ৰ কাজাখস্তানলৈ উজবেকিস্তানলৈ উদ্বোধনী, পাঁচদিনীয়া যাত্ৰা আৰম্ভ কৰে। কাজাখাস্তানৰ আলমাটিত আৰম্ভ হৈছিল, তুৰ্কীস্তান ভ্ৰমণ কৰিছিল আৰু উজবেকিস্তানৰ তাছকেণ্টত শেষ হৈছিল। <ref>{{Cite web |date=2024-11-23 |title=Jibek Joly Tourist Train Embarks on Inaugural Journey from Almaty to Tashkent, Connecting Kazakhstan and Uzbekistan for a Unique Silk Road Experience - Travel And Tour World |url=https://www.travelandtourworld.com/news/article/jibek-joly-tourist-train-embarks-on-inaugural-journey-from-almaty-to-tashkent-connecting-kazakhstan-and-uzbekistan-for-a-unique-silk-road-experience/ |access-date=2025-05-18 |language=en-US}}</ref>ইয়াৰ সমান্তৰালভাৱে ১২০টাতকৈও অধিক ৰেলৱে ষ্টেচন সংস্কাৰ কৰা হয় আৰু আলমাটি,<ref>{{Cite web |last=Abuova |first=Nagima |date=26 June 2024 |title=New Almaty International Airport Showcases Its Facilities |url=https://astanatimes.com/2024/06/new-almaty-international-airport-showcases-its-facilities/ |access-date=May 18, 2025 |website=Astana Times}}</ref> শ্বিমকেণ্ট আৰু কাইজিলৰ্ডাত নতুন বিমানবন্দৰৰ টাৰ্মিনেল নিৰ্মাণ কৰা হয়। লগতে সেই বছৰতে প্ৰধানমন্ত্ৰীয়ে কাজাখস্তানত ১.৫ কোটি বিদেশী দৰ্শনাৰ্থী অহাৰ বাতৰি দিছিল।<ref>{{Cite web |title=Kazakhstan welcomes 15 mln tourists in 2024 |url=https://english.news.cn/20250409/562a680d40574ecc883665ae22cc222f/c.html |access-date=2025-05-18 |website=english.news.cn |language=en}}</ref> ==ভিছা নীতি== কাজাখাস্তানে আৰ্মেনিয়া, বেলাৰুছ, জৰ্জিয়া, মলদোভা, কিৰ্গিস্তান, মংগোলিয়া, ৰাছিয়া আৰু ইউক্ৰেইনৰ নাগৰিকসকলক ৯০ দিনলৈকে আৰু আৰ্জেণ্টিনা, আজাৰবাইজান, ছাৰ্বিয়া, দক্ষিণ কোৰিয়া, তাজিকিস্তান, তুৰস্ক আৰু উজবেকিস্তানৰ নাগৰিকসকলক ৩০ দিনলৈকে স্থায়ী ভিছামুক্ত ব্যৱস্থা প্ৰদান কৰে। ৈ <ref>{{cite web|title=Visa Information|url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=KZ&SECTION=VI&SUBSECTION=00&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C|archive-url=https://archive.today/20140314210737/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=KZ&SECTION=VI&SUBSECTION=00&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C|url-status=dead|archive-date=14 March 2014|work=[[Timatic]]|publisher=[[IATA]]|access-date=30 April 2016}}</ref> কাজাখাস্তানে ইউৰোপীয় সংঘ আৰু অ’ইচিডিৰ সদস্য ৰাষ্ট্ৰ, [[আমেৰিকা]], ইউএই, [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]] আৰু নিউজিলেণ্ডকে ধৰি ৪৫খন দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছামুক্ত ব্যৱস্থা স্থাপন কৰিছিল। <ref name="visafree45">{{cite web|title=Kazakhstan abolishes visa requirements for travellers from 45 countries|url=http://www.lonelyplanet.com/news/2017/01/04/kazakhstan-abolishes-visa-requirements-travellers-45-countries/#ixzz4UquRdLP9|publisher=The Lonely Planet}}</ref> ২০২০ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত কাজাখস্তানে ইলেক্ট্ৰনিকভাৱে ভিছা প্ৰদান কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। <ref name="KZvisa">{{cite web |title=Kazakhstan amends regulations on visa issuance to foreign nationals |url=https://kazakh-tv.kz/en/view/business/page_216470_kazakhstan-amends-regulations-on-visa-issuance-to-foreign-nationals |website=kazakh-tv.kz}}</ref>লগতে দেশৰ নাগৰিকে একক প্ৰৱেশ ব্যাৱসায়িক ভিছা, পৰ্যটন ভিছা আৰু চিকিৎসাৰ ভিছা অনলাইনযোগে লাভ কৰিব পৰা দেশৰ তালিকাও সম্প্ৰসাৰিত কৰে। নতুন তালিকাত ১০৯খন ৰাজ্য অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে <ref name="KZvisa"/> ==দেশ অনুসৰি আগমন == কাজাখাস্তানলৈ অহা বেছিভাগ দৰ্শনাৰ্থীয়েই আছিল তলত উল্লেখ কৰা জাতিৰ দেশসমূহৰ :<ref>{{Cite web |title=Туризм Казахстана. 2.4 Количество посетителей по въездному туризму |url=http://stat.gov.kz/faces/wcnav_externalId/publicationsCompilations?lang=ru&_adf.ctrl-state=qxt6nxycv_128&_afrLoop=10506052476958360 |access-date=2025-11-21 |archivedate=2016-12-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161221143441/http://stat.gov.kz/faces/wcnav_externalId/publicationsCompilations?lang=ru&_adf.ctrl-state=qxt6nxycv_128&_afrLoop=10506052476958360 |deadurl=yes }}</ref> {| class="wikitable sortable plainrowheaders" |+Tourism to Kazakhstan by state, 2013–2016 |- ! scope="col" style=background:#fff203| দেশ ! scope="col" style=background:#fff203| ২০১৬ ! scope="col" style=background:#fff203| ২০১৫ ! scope="col" style=background:#fff203| ২০১৪ ! scope="col" style=background:#fff203| ২০১৩ |- ! scope="row"| {{flag|Uzbekistan}} | {{hs|01}} {{increase}} 2,459,757 || {{hs|01}} {{increase}} 2,297,180 || {{hs|01}} {{decrease}} 2,107,177 || {{hs|01}} {{increase}} 2,494,568 |- ! scope="row"| {{flag|Russia}} | {{hs|02}} {{decrease}} 1,587,409 || {{hs|02}} {{decrease}} 1,646,568 || {{hs|02}} {{decrease}} 1,757,721 || {{hs|02}} {{increase}} 1,780,574 |- ! scope="row"| {{flag|Kyrgyzstan}} | {{hs|03}} {{decrease}} 1,348,709 || {{hs|03}} {{increase}} 1,359,625 || {{hs|03}} {{decrease}} 1,308,139 || {{hs|03}} {{decrease}} 1,382,706 |- ! scope="row"| {{flag|Tajikistan}} | {{hs|04}} {{increase}} 207,009 || {{hs|04}} {{increase}} 158,507 || {{hs|05}} {{decrease}} 137,443 || {{hs|05}} {{increase}} 186,214 |- ! scope="row"| {{flag|China}} | {{hs|05}} {{increase}} 117,465 || {{hs|05}} {{decrease}} 111,706 || {{hs|04}} {{increase}} 228,617 || {{hs|04}} {{increase}} 205,066 |- ! scope="row"| {{flag|Azerbaijan}} | {{hs|06}} {{increase}} 94,846 || {{hs|08}} {{increase}} 89,296 || {{hs|08}} {{decrease}} 83,174 || {{hs|06}} {{increase}} 112,617 |- ! scope="row"| {{flag|Germany}} | {{hs|07}} {{increase}} 90,286 || {{hs|09}} {{increase}} 88,346 || {{hs|09}} {{increase}} 79,572 || {{hs|09}} {{decrease}} 75,491 |- ! scope="row"| {{flag|Turkey}} | {{hs|08}} {{decrease}} 89,611 || {{hs|06}} {{increase}} 106,301 || {{hs|06}} {{increase}} 104,986 || {{hs|07}} {{increase}} 92,070 |- ! scope="row"| {{flag|Ukraine}} | {{hs|09}} {{decrease}} 73,390 || {{hs|07}} {{increase}} 97,100 || {{hs|07}} {{increase}} 84,932 || {{hs|08}} {{increase}} 82,971 |- ! scope="row"| {{flag|Belarus}} | {{hs|10}} {{increase}} 63,520 || {{hs|11}} {{increase}} 62,786 || {{hs|11}} {{increase}} 55,356 || {{hs|10}} {{increase}} 55,090 |- ! scope="row"| {{flag|Turkmenistan}} | {{hs|11}} {{decrease}} 63,156 || {{hs|10}} {{increase}} 69,230 || {{hs|10}} {{increase}} 66,938 || {{hs|12}} {{increase}} 47,711 |- ! scope="row"| {{flag|United States}} | {{hs|12}} {{decrease}} 26,402 || {{hs|13}} {{increase}} 29,124 || {{hs|13}} {{increase}} 25,824 || {{hs|13}} {{decrease}} 22,508 |- ! scope="row"| {{flag|Armenia}} | {{hs|13}} {{decrease}} 26,097 || {{hs|12}} {{decrease}} 37,461 || {{hs|12}} {{decrease}} 39,934 || {{hs|11}} {{increase}} 54,244 |- ! scope="row"| {{flag|South Korea}} | {{hs|14}} {{increase}} 22,276 || {{hs|15}} {{increase}} 22,046 || {{hs|15}} {{increase}} 20,445 || {{hs|15}} {{decrease}} 16,620 |- ! scope="row"| {{flag|United Kingdom}} | {{hs|15}} {{decrease}} 20,166 || {{hs|14}} {{increase}} 24,201 || {{hs|14}} {{increase}} 23,036 || {{hs|14}} {{decrease}} 22,389 |-style="border-top:3px solid green; " ! scope="row"| Total | {{hs|16}} {{increase}} 6,509,390 || {{hs|16}} {{increase}} 6,430,158 || {{hs|16}} {{decrease}} 6,332,734 || {{hs|16}} {{increase}} 6,841,085 |} ==তথ্যৰ উৎস== {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== *[https://kazakhstan.travel/ Official travel website of Kazakhstan]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[শ্ৰেণী:কাজাখাস্তান]] [[শ্ৰেণী:পৰ্যটন]] hrv1tad7e40n7kx6nwrnww2g2jizo7r 0 128278 638903 613224 2026-09-27T07:16:13Z Kandarpajit Kallol 6257 638903 wikitext text/x-wiki [[চিত্ৰ:Radiomirchi.jpg|thumb]] '''ৰেডিঅ' মিৰ্চি''' ([[হিন্দী]] শব্দ ''মিৰ্চি''ৰ অৰ্থ ৰঙা [[জলকীয়া]]), যাক ৯৮.৩ মিৰ্চি বুলিও কোৱা হয়, [[ভাৰত]]ৰ ব্যক্তিগত এফএম ৰেডিঅ' ষ্টেচনৰ এটা দেশব্যাপী নেটৱৰ্ক। ইয়াৰ মালিকানাধীন এণ্টাৰটেইনমেণ্টনেটৱৰ্ক ইণ্ডিয়া লিমিটেড (ENIL),<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/earnings/enils-q3-revenue-grows-80sequentially/articleshow/80795710.cms|title=ENIL's Q3 revenue grows 80% sequentially|date=11 February 2021|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123140745/https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/earnings/enils-q3-revenue-grows-80sequentially/articleshow/80795710.cms|url-status=live}}</ref> যিটো দ্য টাইমছ গ্ৰুপৰ অন্যতম সহযোগী কোম্পানী। ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ টেগলাইন হৈছে "মিৰচি সুন্নেৱালে অলৱেজ খুছ!" ("মিৰচি শ্ৰোতাসকল সদায় সুখী!" )।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/radio-mirchi-changes-signature-tune-after-almost-10-years/articleshow/53313942.cms?from=mdr|title=Radio Mirchi changes signature tune after almost 10 years|date=21 July 2016|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123135424/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/radio-mirchi-changes-signature-tune-after-almost-10-years/articleshow/53313942.cms?from=mdr|url-status=live}}</ref> এইটো ভাৰতৰ প্ৰথমটো ব্যক্তিগত মালিকানাধীন অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ। ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে ভাৰতৰ বাবে সাপ্তাহিক সংগীত চাৰ্ট বা ৰেকৰ্ড চাৰ্ট ৰক্ষণাবেক্ষণ কৰে। আটাইতকৈ বেছি অনুসৰণ কৰা চাৰ্টসমূহ হ’ল মিৰ্চি টপ ২০ (বলিউডৰ গীত, এতিয়া চেলিব্ৰিটিসকলে নিজৰ প্ৰিয় গীত বাছি লয়) আৰু ইণ্ডি পপ ১০ (স্বাধীন সংগীত)। এই দুয়োটা চাৰ্টতে জনপ্ৰিয়তা অনুসৰি ৰেকৰ্ডিং কৰা সংগীতৰ স্থান নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে। এই চাৰ্টসমূহ সাপ্তাহিক ভিত্তিত ভাৰতীয় ইংৰাজী ভাষাৰ দৈনিক কাকত, [[দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া]], আৰু ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ চৰকাৰী ৱেবছাইটত প্ৰকাশ কৰা হয়। মিৰ্চিৰ ষ্টেচন ভাৰতত আৰু জিচিচি দেশসমূহতো আছে: [[UAE|সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহী]], [[কাটাৰ]], আৰু [[বাহৰেইন]]ত।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/mirchi-expands-reach-in-gulf-with-bahrain-launch/articleshow/82587150.cms?from=mdr|title=Mirchi expands reach in Gulf with Bahrain launch|date= 13 May 2021|publisher=economictimes.indiatimes.com}}</ref> আই আৰ এছৰ শেহতীয়া তথ্য অনুসৰি<ref>{{cite web|url=https://brandequity.economictimes.indiatimes.com/news/media/numbers-tell-the-story/63605033|title=Numbers tell the story|date=4 April 2018|publisher=brendequity.economictimes.indiatimes.com}}</ref> ২০১৭ চনত মুক্তি পোৱা ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে [[দিল্লী]] আৰু [[মুম্বাই]]ৰ এক নম্বৰ এফএম সম্প্ৰচাৰক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে, লগতে একেলগে শীৰ্ষ ৮খন মেট্ৰ'ত সম্প্ৰচাৰ চলাই আছে। ==ইতিহাস== ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ মূল অৱতাৰ আছিল টাইমছ এফএম। ১৯৯৩ চনত মধ্যপ্ৰদেশৰ ইন্দোৰত ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ কাম আৰম্ভ হয়। ১৯৯৩ চনলৈকে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ বা এআইআৰ, চৰকাৰী উদ্যোগ ভাৰতৰ একমাত্ৰ ৰেডিঅ’ সম্প্ৰচাৰক আছিল। ইয়াৰ পিছতে চৰকাৰে ৰেডিঅ’ সম্প্ৰচাৰ খণ্ড ব্যক্তিগতকৰণৰ উদ্যোগ লয়। ইন্দোৰ, [[হায়দৰাবাদ]], [[মুম্বাই]], [[দিল্লী]], [[কলকাতা]], বাৰাণসী, [[বিশাখাপট্টনম]] আৰু [[গোৱা]]ৰ এফএম চেনেলৰ এয়াৰটাইম ব্লক ব্যক্তিগত অপাৰেটৰক বিক্ৰী কৰিছিল, যিয়ে নিজাকৈ অনুষ্ঠানৰ বিষয়-বস্তু প্ৰস্তুত কৰিছিল। ১৯৯৮ চনৰ জুন মাহলৈকে টাইমছ গ্ৰুপে নিজৰ ব্ৰেণ্ড টাইমছ এফ এম চলাইছিল। তাৰ পিছত চৰকাৰে ব্যক্তিগত অপাৰেটৰক দিয়া চুক্তি নবীকৰণ নকৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। ===প্ৰথম ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== ভাৰততে ১০৮টা এফ এম ফ্ৰিকুৱেন্সিৰ নিলাম ঘোষণা কৰে। ENIL এ সৰ্বাধিকসংখ্যক কম্পাঙ্ক লাভ কৰে, আৰু এইদৰে ৰেডিঅ' মিৰ্চি ব্ৰেণ্ড নামেৰে নিজৰ কাৰ্য্যকলাপ আৰম্ভ কৰে। ===দ্বিতীয় ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== ২০০৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত ভাৰত চৰকাৰে প্ৰদান কৰা অনুজ্ঞাপত্ৰৰ দ্বিতীয় ঢৌত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৫টা ফ্ৰিকুৱেন্সি ক্ৰয় কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত ৩২টা কেন্দ্ৰত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ঠেলি দিয়ে। প্ৰথম ঢৌৰ আৰম্ভণিতে ইন্দোৰ আছিল ভাৰতৰ প্ৰথমখন চহৰ যিয়ে প্ৰথম ব্যক্তিগত ৰেডিঅ’ চেনেলৰ গ্ৰেড লাভ কৰিছিল। প্ৰতি হাজাৰত কম খৰচ দেখুৱাই বিজ্ঞাপনদাতাক আকৰ্ষণ কৰিব পৰাৰ বাবে গণ দৰ্শকক সম্বোধন কৰিবলৈ টাইমছে ৰেডিঅ’ চেনেল আৰম্ভ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। ===তৃতীয় ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== তৃতীয় পৰ্যায়ৰ নিলামৰ সময়ত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ৩৩৯ কোটি টকাৰ ওপৰত বিনিয়োগ কৰি [[চণ্ডীগড়]], কোচি, কোঝিকোড, জম্মু, শ্ৰীনগৰ, [[গুৱাহাটী]] আৰু [[শিলচৰ]] আদি নতুন চহৰৰ লগতে বৰ্তমানৰ [[বাংগালুৰু]], [[হায়দৰাবাদ]], [[আহমেদাবাদ]], [[পুনে]], কানপুৰ, লক্ষ্ণৌ, [[জয়পুৰ]], [[নাগপুৰ]] আৰু ছুৰাত আদি চহৰত ১৭টা নতুন চেনেল ক্ৰয় কৰে। ইয়াৰ ফলত ৪৯টা কেন্দ্ৰত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ঠেলি দিয়ে।<ref>{{cite web | url = http://www.radioandmusic.com/biz/radio/private-fm-stations/160418-radio-mirchi-launches-kochi | title = Radio Mirchi launches in Kochi | access-date = 20 April 2016 | archive-date = 19 April 2016 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160419155327/http://www.radioandmusic.com/biz/radio/private-fm-stations/160418-radio-mirchi-launches-kochi | url-status = live }}</ref> ===জিচিচি দেশসমূহৰ সম্প্ৰসাৰণ=== ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে সমগ্ৰ [[UAE]]ত কাৰ্য্যকলাপ আৰম্ভ কৰিছিল শ, তিনিটা ফ্ৰিকুৱেন্সিত ষ্ট্ৰীমিং কৰিছিল: আবুধাবিত ৯৭.৩এফএম, [[ডুবাই]] আৰু উত্তৰ আমিৰশ্বাহীত ৮৮.৮এফএম আৰু আল আইন আৰু [[বাহৰেইন]]ত ৯৫.৬এফএম ১০৪.২ আৰু [[কাটাৰ]]ত ৮৯.৬ মিৰ্চি ৱান ৱান এফএম কাটাৰৰ সৈতে অংশীদাৰিত্বৰে অনুপ চুঘকে ধৰি ভাৰতৰ মিৰ্চি ষ্টেচনৰ বিভিন্ন ৰেডিঅ'ৰপৰা সাতজন আৰজে নিযুক্তি দিয়া হৈছে।<ref>{{cite web|url=http://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|title=Radio Mirchi heats up Abu Dhabi airwaves with Hindi tunes|first=Bindu Suresh|last=Rai|date=1 February 2012|website=emirates247.com|access-date=21 March 2018|archive-date=22 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180322081911/https://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|url-status=live|archivedate=22 March 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180322081911/https://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|deadurl=yes}}</ref> ৰেডিঅ' মিৰ্চি UAE এতিয়া কাডাক এফ এম কিন্তু পিছলৈ ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে ২০২১ চনত ১০২.৪ এফএম মিৰ্চিৰ সৈতে UAEলৈ উভতি আহে। == কাৰ্যক্ষেত্ৰ == === ভাৰত === বৰ্তমানে ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ৬৩খনত চহৰত, যাৰ ৭৬টা ষ্টেচনৰ আছে, য’ত তিনিখন ইশ্‌ক এফএম ষ্টেচনৰো অন্তৰ্ভুক্তি আছে। অনলাইন আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ষ্টেচনসমূহ গণনা কৰিলে, সংস্থাটিৰ মুঠ ১১২টা ষ্টেচন আছে।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-not-just-a-radio-firm/articleshow/71679895.cms?from=mdr|title=Radio Mirchi: Not just a radio firm|date=21 October 2016|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123140216/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-not-just-a-radio-firm/articleshow/71679895.cms?from=mdr|url-status=live}}</ref> {{div col|colwidth=22em}} *[[আহমেদাবাদ]], জিজে *আকোলা, এমএইচ (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *অমৰাৱতী, এমএইচ (৯২.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *অমৃতসৰ *অমৃতসৰ, পিবি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *আছানছোল, ডব্লিউবি (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ঔৰঙ্গাবাদ, এমএইচ *ভৰুচ, জিজে (৯২.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[বেংগালুৰু]], কে’এ (দুটা চেনেল – ৯৮.৩ আৰু ৯৫ MHz) *ভাৱনগৰ, জিজে (৯১.৫ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ভূপাল, এমপি *[[চণ্ডীগড়]] *[[চেন্নাই]], টিএন *কোইম্বাটৰ, টিএন *[[দিল্লী]] *দুৰ্গ-ভিলাই নগৰ, চিজি (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[গুৱাহাটী]], এচ (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *হু’বলি-ধাৰৱাড়, কে’এ *[[হায়দৰাবাদ]], টিএছ (দুটা চেনেল – ৯৮.৩ আৰু ৯৫ MHz) *ইন্দোৰ, এমপি (প্ৰসাৰণ আৰম্ভ কৰা প্ৰথম শহৰ) *জব্বলপুৰ, এমপি *[[জয়পুৰ]], আৰজে *জলন্ধৰ, পিবি *জামনগৰ, জিজে (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *জম্মু, জেকে *জোধপুৰ, আৰজে (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ঝাঁচী, ইউপি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *জুনাগড়, জিজে (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *কানপুৰ, ইউপিআই *কোচি, কে‌এল (১০৪.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *কলহাপুৰ, এমএইচ *[[কলকাতা]], ডব্লিউবি *কোঝিকোড়ে, কে‌এল (৯২.৭ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *লক্ষ্ণৌ, ইউপিআই *মাদুৰাই, টিএন *মেংগালুৰু, কে‌এ *মেহেছানা, জিজে (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[মুম্বাই]], এমএইচ *মহিশৰ, কে‌এ (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[নাগপুৰ]], এমএইচ *নাছিক, এমএইচ *পালনপুৰ, জিজে (৯৩.৭ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *পাটিয়ালা, পিবি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[পাটনা]], বিআৰ *[[পণ্ডিচেৰী]], পুৱা’ই (১০৪.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[পুনে]], এমএইচ *ৰায়গড়, চিজি (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ৰায়পুৰ, চিজি *ৰাজাহামুণ্ড্ৰী, এপি (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[ৰাঁচী]], জেএছ *ৰাজকোট, জিজে *[[শ্বিলং]], এমএল (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *চিমলা, এইচপি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *শিলিগুৰি, ডব্লিউবি *শ্ৰীনগৰ, জেকে *চূৰাট, জিজে *থিৰুৱনন্তপুৰম, কে‌এল *ত্ৰিচি, টিএন (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *তিৰুনেলৱেলি, টিএন (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *উজ্জৈন, এমপি (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *বৰোদা, জিজে *বাৰাণসী, ইউপি *ভিজয়ৱাড়া, এপি *বিশাখাপট্টনম, এপি *ৱাৰেংগল, টিএছ (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) {{div col end}} ওপৰত উল্লেখ নকৰা সকলো ষ্টেচনে ৯৮.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ কৰে। ইয়াৰ প্ৰসাৰণ [[দিল্লী]]ৰ প্ৰায় ৫২% এফএম শ্ৰোতা, [[মুম্বাই]]ৰ ৪৪%, ইন্দোৰৰ ৪০%, [[জয়পুৰ]]ৰ ৩৫%, ভূপালৰ ৩০%, [[চেন্নাই]]ৰ ২০%, [[কলকাতা]]ৰ ২৭%, [[নাগপুৰ]]ৰ ১৫% আৰু মেংগালৰুৰ ৬০%কৈও অধিক লোকলৈ উপনীত হয়। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৫ জুলাই ২০০৬ৰপৰা দিল্লীত ভিজুৱেল ৰেডিঅ’ সেৱা আৰম্ভ কৰিছিল আৰু চেপ্টেম্বৰ ২০০৬ৰপৰা মুম্বাইতো এই সেৱা উপলব্ধ। অতি শীঘ্ৰই কলকাতাতো এই সেৱা আৰম্ভ কৰা হৈছে। ৰেডিঅ’ অডিয়েন্স মেজাৰমেণ্ট প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, দিল্লীত ৰেডিঅ’ মিৰ্চি আধিপত্য কৰি আছে আৰু মুম্বাই ও কলকাতাতো শীৰ্ষ অৱস্থান বজাই ৰাখিছে। যদিও কলকাতাত SEC ABC শ্ৰেণীত ই স্পষ্টভাৱে আগুৱাই নাই। এই শ্ৰেণী পূৰ্বে বিগ এফএম আৰু বৰ্তমানতে ফ্ৰেণ্ডছ এফএমৰ দখলত। কিন্তু SEC D & E শ্ৰেণীত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ পূৰ্ণ আধিপত্য আছে। === সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত === Abu Dhabi Media-এ ENIL-ৰপৰা শৰ্তসাপেক্ষ লাইচেন্সত ৰেডিঅ’ মিৰ্চি ব্ৰেণ্ডৰ অন্তৰ্গত চাৰিটা ৰেডিঅ’ ষ্টেচন চলাইছিল। ২০২০ চনৰ জুলাইৰপৰা ADM-এ ইয়াক ‘‘কাঁড়াক এফএম’’ হিচাপে পুনঃব্ৰেণ্ডিং কৰে। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২০২১ চনত পুনৰ উভতি আহি [https://www.mirchi.ae/ মিৰ্চি] ১০২.৪ এফএম হিচাপে আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web|url=https://www.exchange4media.com/media-radio-news/radio-mirchi-brings-desi-beats-to-listeners-in-uae-45214.html|title=Radio Mirchi brings desi beats to listeners in UAE|date= 3 February 2012|publisher=exchange4media.com}}</ref> {{div col|colwidth=22em}} *আবু ধাবি (৯৭.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *আল আইন (৯৫.৬ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ডুবাই (১০২.৪ FM) *চাৰ্জা (৮৮.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) {{div col end}} === যুক্তৰাষ্ট্ৰ === ENIL আৰু আৰোহী মিডিয়াৰ মাজত ব্ৰেণ্ড লাইচেন্স চুক্তিৰ ভিত্তিত এই ষ্টেচনসমূহ পৰিচালিত হয়, য’ত আৰোহী মিডিয়াই সম্পূৰ্ণ ব্যৱস্থাপনা কৰে। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৬ জানুৱাৰী ২০১৯-ত [https://www.radiomirchiusa.com/ মিৰ্চি] হিচাপে যুক্তৰাষ্ট্ৰত আৰম্ভ হয়। {{div col|colwidth=22em}} *[[নিউয়ৰ্ক]] ট্ৰাই-ষ্টেট অঞ্চল (১৬০০ AM-ত প্ৰসাৰণ) *ফ্ৰেংক্লিন পাৰ্ক, এনজে (৯২.৭ FM) আৰু প্ৰিন্সটন, এনজে (১০৩.৩ FM HD2) *ৰেলি-ডাৰহাম, এনচি (১০১.৯ FM, ৯৯.৯ FM HD4, আৰু ১৪৯০ AM) *ফিলাডেলফিয়া, পিএ (১০৩.৯ FM HD2) *ক্লিভ্‌লেণ্ড, অ’হায়ো (৯৩.১ FM HD2)<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-expands-to-two-more-us-cities/articleshow/68295996.cms|title=Radio Mirchi expands to two more US cities|date=7 March 2019|work=The Economic Times|access-date=21 March 2019|archive-date=28 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190328131216/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-expands-to-two-more-us-cities/articleshow/68295996.cms|url-status=live}}</ref> *বাল্টিমোৰ, এমডি (৯২.৩ FM HD2) *কলম্বাছ, অ’হায়ো (১০৭.৫ FM HD2) *ছেইণ্ট লুইছ, এমঅ’ (৯৫.৫ FM HD2) {{div col end}} শীঘ্ৰই আৰম্ভ হ’বলগীয়া ষ্টেচন— {{div col|colwidth=22em}} *এট্লাণ্টা, জিএ (১০৭.৫ FM HD3) {{div col end}} ==মিৰ্চি সংগীত বঁটা== মিৰ্চি মিউজিক এৱাৰ্ড বলীউড চলচ্চিত্ৰ সংগীতৰ উৎকৃষ্টতাৰ বাবে ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা বঁটা, যি প্ৰতি বছৰে প্ৰদান কৰা হয়। ২০০৮ চনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে এই বঁটা দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/radio-mirchi-announces-music-awards|title=Radio Mirchi announces Music Awards|date=5 March 2009|publisher=radioandmusic.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123143340/https://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/radio-mirchi-announces-music-awards|url-status=live}}</ref> ==অনলাইন শুনক== *[https://www.radioindia.in/radio-mirchi-983-fm ৰেডিঅ' মিৰ্চি] *[https://onlineradiofm.in/stations/mirchi ৰেডিঅ' মিৰ্চি] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] ijnnng1othvjb234keyy49utvaxymzq 638904 638903 2026-09-27T07:16:34Z Kandarpajit Kallol 6257 638904 wikitext text/x-wiki [[চিত্ৰ:Radiomirchi.jpg|thumb]] '''ৰেডিঅ' মিৰ্চি''' ([[হিন্দী]] শব্দ ''মিৰ্চি''ৰ অৰ্থ ৰঙা [[জলকীয়া]]), যাক ৯৮.৩ মিৰ্চি বুলিও কোৱা হয়, [[ভাৰত]]ৰ ব্যক্তিগত এফএম ৰেডিঅ' ষ্টেচনৰ এটা দেশব্যাপী নেটৱৰ্ক। ইয়াৰ মালিকানাধীন এণ্টাৰটেইনমেণ্টনেটৱৰ্ক ইণ্ডিয়া লিমিটেড (ENIL),<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/earnings/enils-q3-revenue-grows-80sequentially/articleshow/80795710.cms|title=ENIL's Q3 revenue grows 80% sequentially|date=11 February 2021|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123140745/https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/earnings/enils-q3-revenue-grows-80sequentially/articleshow/80795710.cms|url-status=live}}</ref> যিটো দ্য টাইমছ গ্ৰুপৰ অন্যতম সহযোগী কোম্পানী। ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ টেগলাইন হৈছে "মিৰচি সুন্নেৱালে অলৱেজ খুছ!" ("মিৰচি শ্ৰোতাসকল সদায় সুখী!" )।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/radio-mirchi-changes-signature-tune-after-almost-10-years/articleshow/53313942.cms?from=mdr|title=Radio Mirchi changes signature tune after almost 10 years|date=21 July 2016|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123135424/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/radio-mirchi-changes-signature-tune-after-almost-10-years/articleshow/53313942.cms?from=mdr|url-status=live}}</ref> এইটো ভাৰতৰ প্ৰথমটো ব্যক্তিগত মালিকানাধীন অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ। ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে ভাৰতৰ বাবে সাপ্তাহিক সংগীত চাৰ্ট বা ৰেকৰ্ড চাৰ্ট ৰক্ষণাবেক্ষণ কৰে। আটাইতকৈ বেছি অনুসৰণ কৰা চাৰ্টসমূহ হ’ল মিৰ্চি টপ ২০ (বলিউডৰ গীত, এতিয়া চেলিব্ৰিটিসকলে নিজৰ প্ৰিয় গীত বাছি লয়) আৰু ইণ্ডি পপ ১০ (স্বাধীন সংগীত)। এই দুয়োটা চাৰ্টতে জনপ্ৰিয়তা অনুসৰি ৰেকৰ্ডিং কৰা সংগীতৰ স্থান নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে। এই চাৰ্টসমূহ সাপ্তাহিক ভিত্তিত ভাৰতীয় ইংৰাজী ভাষাৰ দৈনিক কাকত, [[দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া]], আৰু ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ চৰকাৰী ৱেবছাইটত প্ৰকাশ কৰা হয়। মিৰ্চিৰ ষ্টেচন ভাৰতত আৰু জিচিচি দেশসমূহতো আছে: [[UAE|সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহী]], [[কাটাৰ]], আৰু [[বাহৰেইন]]ত।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/mirchi-expands-reach-in-gulf-with-bahrain-launch/articleshow/82587150.cms?from=mdr|title=Mirchi expands reach in Gulf with Bahrain launch|date= 13 May 2021|publisher=economictimes.indiatimes.com}}</ref> আই আৰ এছৰ শেহতীয়া তথ্য অনুসৰি<ref>{{cite web|url=https://brandequity.economictimes.indiatimes.com/news/media/numbers-tell-the-story/63605033|title=Numbers tell the story|date=4 April 2018|publisher=brendequity.economictimes.indiatimes.com}}</ref> ২০১৭ চনত মুক্তি পোৱা ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে [[দিল্লী]] আৰু [[মুম্বাই]]ৰ এক নম্বৰ এফএম সম্প্ৰচাৰক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে, লগতে একেলগে শীৰ্ষ ৮খন মেট্ৰ'ত সম্প্ৰচাৰ চলাই আছে। ==ইতিহাস== ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ মূল অৱতাৰ আছিল টাইমছ এফএম। ১৯৯৩ চনত মধ্যপ্ৰদেশৰ ইন্দোৰত ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ কাম আৰম্ভ হয়। ১৯৯৩ চনলৈকে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ বা এআইআৰ, চৰকাৰী উদ্যোগ ভাৰতৰ একমাত্ৰ ৰেডিঅ’ সম্প্ৰচাৰক আছিল। ইয়াৰ পিছতে চৰকাৰে ৰেডিঅ’ সম্প্ৰচাৰ খণ্ড ব্যক্তিগতকৰণৰ উদ্যোগ লয়। ইন্দোৰ, [[হায়দৰাবাদ]], [[মুম্বাই]], [[দিল্লী]], [[কলকাতা]], বাৰাণসী, [[বিশাখাপট্টনম]] আৰু [[গোৱা]]ৰ এফএম চেনেলৰ এয়াৰটাইম ব্লক ব্যক্তিগত অপাৰেটৰক বিক্ৰী কৰিছিল, যিয়ে নিজাকৈ অনুষ্ঠানৰ বিষয়-বস্তু প্ৰস্তুত কৰিছিল। ১৯৯৮ চনৰ জুন মাহলৈকে টাইমছ গ্ৰুপে নিজৰ ব্ৰেণ্ড টাইমছ এফ এম চলাইছিল। তাৰ পিছত চৰকাৰে ব্যক্তিগত অপাৰেটৰক দিয়া চুক্তি নবীকৰণ নকৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। ===প্ৰথম ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== ভাৰততে ১০৮টা এফ এম ফ্ৰিকুৱেন্সিৰ নিলাম ঘোষণা কৰে। ENIL এ সৰ্বাধিকসংখ্যক কম্পাঙ্ক লাভ কৰে, আৰু এইদৰে ৰেডিঅ' মিৰ্চি ব্ৰেণ্ড নামেৰে নিজৰ কাৰ্য্যকলাপ আৰম্ভ কৰে। ===দ্বিতীয় ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== ২০০৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত ভাৰত চৰকাৰে প্ৰদান কৰা অনুজ্ঞাপত্ৰৰ দ্বিতীয় ঢৌত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৫টা ফ্ৰিকুৱেন্সি ক্ৰয় কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত ৩২টা কেন্দ্ৰত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ঠেলি দিয়ে। প্ৰথম ঢৌৰ আৰম্ভণিতে ইন্দোৰ আছিল ভাৰতৰ প্ৰথমখন চহৰ যিয়ে প্ৰথম ব্যক্তিগত ৰেডিঅ’ চেনেলৰ গ্ৰেড লাভ কৰিছিল। প্ৰতি হাজাৰত কম খৰচ দেখুৱাই বিজ্ঞাপনদাতাক আকৰ্ষণ কৰিব পৰাৰ বাবে গণ দৰ্শকক সম্বোধন কৰিবলৈ টাইমছে ৰেডিঅ’ চেনেল আৰম্ভ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। ===তৃতীয় ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== তৃতীয় পৰ্যায়ৰ নিলামৰ সময়ত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ৩৩৯ কোটি টকাৰ ওপৰত বিনিয়োগ কৰি [[চণ্ডীগড়]], কোচি, কোঝিকোড, জম্মু, শ্ৰীনগৰ, [[গুৱাহাটী]] আৰু [[শিলচৰ]] আদি নতুন চহৰৰ লগতে বৰ্তমানৰ [[বাংগালুৰু]], [[হায়দৰাবাদ]], [[আহমেদাবাদ]], [[পুনে]], কানপুৰ, লক্ষ্ণৌ, [[জয়পুৰ]], [[নাগপুৰ]] আৰু ছুৰাত আদি চহৰত ১৭টা নতুন চেনেল ক্ৰয় কৰে। ইয়াৰ ফলত ৪৯টা কেন্দ্ৰত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ঠেলি দিয়ে।<ref>{{cite web | url = http://www.radioandmusic.com/biz/radio/private-fm-stations/160418-radio-mirchi-launches-kochi | title = Radio Mirchi launches in Kochi | access-date = 20 April 2016 | archive-date = 19 April 2016 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160419155327/http://www.radioandmusic.com/biz/radio/private-fm-stations/160418-radio-mirchi-launches-kochi | url-status = live }}</ref> ===জিচিচি দেশসমূহৰ সম্প্ৰসাৰণ=== ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে সমগ্ৰ [[UAE]]ত কাৰ্য্যকলাপ আৰম্ভ কৰিছিল শ, তিনিটা ফ্ৰিকুৱেন্সিত ষ্ট্ৰীমিং কৰিছিল: আবুধাবিত ৯৭.৩এফএম, [[ডুবাই]] আৰু উত্তৰ আমিৰশ্বাহীত ৮৮.৮এফএম আৰু আল আইন আৰু [[বাহৰেইন]]ত ৯৫.৬এফএম ১০৪.২ আৰু [[কাটাৰ]]ত ৮৯.৬ মিৰ্চি ৱান ৱান এফএম কাটাৰৰ সৈতে অংশীদাৰিত্বৰে অনুপ চুঘকে ধৰি ভাৰতৰ মিৰ্চি ষ্টেচনৰ বিভিন্ন ৰেডিঅ'ৰপৰা সাতজন আৰজে নিযুক্তি দিয়া হৈছে।<ref>{{cite web|url=http://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|title=Radio Mirchi heats up Abu Dhabi airwaves with Hindi tunes|first=Bindu Suresh|last=Rai|date=1 February 2012|website=emirates247.com|access-date=21 March 2018|archive-date=22 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180322081911/https://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|url-status=live|archivedate=22 March 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180322081911/https://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|deadurl=yes}}</ref> ৰেডিঅ' মিৰ্চি UAE এতিয়া কাডাক এফ এম কিন্তু পিছলৈ ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে ২০২১ চনত ১০২.৪ এফএম মিৰ্চিৰ সৈতে UAEলৈ উভতি আহে। == কাৰ্যক্ষেত্ৰ == === ভাৰত === বৰ্তমানে ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ৬৩খনত চহৰত, যাৰ ৭৬টা ষ্টেচনৰ আছে, য’ত তিনিখন ইশ্‌ক এফএম ষ্টেচনৰো অন্তৰ্ভুক্তি আছে। অনলাইন আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ষ্টেচনসমূহ গণনা কৰিলে, সংস্থাটিৰ মুঠ ১১২টা ষ্টেচন আছে।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-not-just-a-radio-firm/articleshow/71679895.cms?from=mdr|title=Radio Mirchi: Not just a radio firm|date=21 October 2016|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123140216/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-not-just-a-radio-firm/articleshow/71679895.cms?from=mdr|url-status=live}}</ref> {{div col|colwidth=22em}} *[[আহমেদাবাদ]], জিজে *আকোলা, এমএইচ (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *অমৰাৱতী, এমএইচ (৯২.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *অমৃতসৰ *অমৃতসৰ, পিবি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *আছানছোল, ডব্লিউবি (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ঔৰঙ্গাবাদ, এমএইচ *ভৰুচ, জিজে (৯২.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[বেংগালুৰু]], কে’এ (দুটা চেনেল – ৯৮.৩ আৰু ৯৫ MHz) *ভাৱনগৰ, জিজে (৯১.৫ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ভূপাল, এমপি *[[চণ্ডীগড়]] *[[চেন্নাই]], টিএন *কোইম্বাটৰ, টিএন *[[দিল্লী]] *দুৰ্গ-ভিলাই নগৰ, চিজি (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[গুৱাহাটী]], এচ (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *হু’বলি-ধাৰৱাড়, কে’এ *[[হায়দৰাবাদ]], টিএছ (দুটা চেনেল – ৯৮.৩ আৰু ৯৫ MHz) *ইন্দোৰ, এমপি (প্ৰসাৰণ আৰম্ভ কৰা প্ৰথম শহৰ) *জব্বলপুৰ, এমপি *[[জয়পুৰ]], আৰজে *জলন্ধৰ, পিবি *জামনগৰ, জিজে (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *জম্মু, জেকে *জোধপুৰ, আৰজে (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ঝাঁচী, ইউপি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *জুনাগড়, জিজে (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *কানপুৰ, ইউপিআই *কোচি, কে‌এল (১০৪.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *কলহাপুৰ, এমএইচ *[[কলকাতা]], ডব্লিউবি *কোঝিকোড়ে, কে‌এল (৯২.৭ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *লক্ষ্ণৌ, ইউপিআই *মাদুৰাই, টিএন *মেংগালুৰু, কে‌এ *মেহেছানা, জিজে (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[মুম্বাই]], এমএইচ *মহিশৰ, কে‌এ (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[নাগপুৰ]], এমএইচ *নাছিক, এমএইচ *পালনপুৰ, জিজে (৯৩.৭ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *পাটিয়ালা, পিবি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[পাটনা]], বিআৰ *[[পণ্ডিচেৰী]], পুৱা’ই (১০৪.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[পুনে]], এমএইচ *ৰায়গড়, চিজি (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ৰায়পুৰ, চিজি *ৰাজাহামুণ্ড্ৰী, এপি (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[ৰাঁচী]], জেএছ *ৰাজকোট, জিজে *[[শ্বিলং]], এমএল (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *চিমলা, এইচপি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *শিলিগুৰি, ডব্লিউবি *শ্ৰীনগৰ, জেকে *চূৰাট, জিজে *থিৰুৱনন্তপুৰম, কে‌এল *ত্ৰিচি, টিএন (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *তিৰুনেলৱেলি, টিএন (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *উজ্জৈন, এমপি (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *বৰোদা, জিজে *বাৰাণসী, ইউপি *ভিজয়ৱাড়া, এপি *বিশাখাপট্টনম, এপি *ৱাৰেংগল, টিএছ (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) {{div col end}} ওপৰত উল্লেখ নকৰা সকলো ষ্টেচনে ৯৮.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ কৰে। ইয়াৰ প্ৰসাৰণ [[দিল্লী]]ৰ প্ৰায় ৫২% এফএম শ্ৰোতা, [[মুম্বাই]]ৰ ৪৪%, ইন্দোৰৰ ৪০%, [[জয়পুৰ]]ৰ ৩৫%, ভূপালৰ ৩০%, [[চেন্নাই]]ৰ ২০%, [[কলকাতা]]ৰ ২৭%, [[নাগপুৰ]]ৰ ১৫% আৰু মেংগালৰুৰ ৬০%কৈও অধিক লোকলৈ উপনীত হয়। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৫ জুলাই ২০০৬ৰপৰা দিল্লীত ভিজুৱেল ৰেডিঅ’ সেৱা আৰম্ভ কৰিছিল আৰু চেপ্টেম্বৰ ২০০৬ৰপৰা মুম্বাইতো এই সেৱা উপলব্ধ। অতি শীঘ্ৰই কলকাতাতো এই সেৱা আৰম্ভ কৰা হৈছে। ৰেডিঅ’ অডিয়েন্স মেজাৰমেণ্ট প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, দিল্লীত ৰেডিঅ’ মিৰ্চি আধিপত্য কৰি আছে আৰু মুম্বাই ও কলকাতাতো শীৰ্ষ অৱস্থান বজাই ৰাখিছে। যদিও কলকাতাত SEC ABC শ্ৰেণীত ই স্পষ্টভাৱে আগুৱাই নাই। এই শ্ৰেণী পূৰ্বে বিগ এফএম আৰু বৰ্তমানতে ফ্ৰেণ্ডছ এফএমৰ দখলত। কিন্তু SEC D & E শ্ৰেণীত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ পূৰ্ণ আধিপত্য আছে। === সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত === Abu Dhabi Media-এ ENIL-ৰপৰা শৰ্তসাপেক্ষ লাইচেন্সত ৰেডিঅ’ মিৰ্চি ব্ৰেণ্ডৰ অন্তৰ্গত চাৰিটা ৰেডিঅ’ ষ্টেচন চলাইছিল। ২০২০ চনৰ জুলাইৰপৰা ADM-এ ইয়াক ‘‘কাঁড়াক এফএম’’ হিচাপে পুনঃব্ৰেণ্ডিং কৰে। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২০২১ চনত পুনৰ উভতি আহি [https://www.mirchi.ae/ মিৰ্চি] ১০২.৪ এফএম হিচাপে আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web|url=https://www.exchange4media.com/media-radio-news/radio-mirchi-brings-desi-beats-to-listeners-in-uae-45214.html|title=Radio Mirchi brings desi beats to listeners in UAE|date= 3 February 2012|publisher=exchange4media.com}}</ref> {{div col|colwidth=22em}} *আবু ধাবি (৯৭.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *আল আইন (৯৫.৬ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ডুবাই (১০২.৪ FM) *চাৰ্জা (৮৮.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) {{div col end}} === যুক্তৰাষ্ট্ৰ === ENIL আৰু আৰোহী মিডিয়াৰ মাজত ব্ৰেণ্ড লাইচেন্স চুক্তিৰ ভিত্তিত এই ষ্টেচনসমূহ পৰিচালিত হয়, য’ত আৰোহী মিডিয়াই সম্পূৰ্ণ ব্যৱস্থাপনা কৰে। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৬ জানুৱাৰী ২০১৯-ত [https://www.radiomirchiusa.com/ মিৰ্চি] হিচাপে যুক্তৰাষ্ট্ৰত আৰম্ভ হয়। {{div col|colwidth=22em}} *[[নিউয়ৰ্ক]] ট্ৰাই-ষ্টেট অঞ্চল (১৬০০ AM-ত প্ৰসাৰণ) *ফ্ৰেংক্লিন পাৰ্ক, এনজে (৯২.৭ FM) আৰু প্ৰিন্সটন, এনজে (১০৩.৩ FM HD2) *ৰেলি-ডাৰহাম, এনচি (১০১.৯ FM, ৯৯.৯ FM HD4, আৰু ১৪৯০ AM) *ফিলাডেলফিয়া, পিএ (১০৩.৯ FM HD2) *ক্লিভ্‌লেণ্ড, অ’হায়ো (৯৩.১ FM HD2)<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-expands-to-two-more-us-cities/articleshow/68295996.cms|title=Radio Mirchi expands to two more US cities|date=7 March 2019|work=The Economic Times|access-date=21 March 2019|archive-date=28 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190328131216/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-expands-to-two-more-us-cities/articleshow/68295996.cms|url-status=live}}</ref> *বাল্টিমোৰ, এমডি (৯২.৩ FM HD2) *কলম্বাছ, অ’হায়ো (১০৭.৫ FM HD2) *ছেইণ্ট লুইছ, এমঅ’ (৯৫.৫ FM HD2) {{div col end}} শীঘ্ৰই আৰম্ভ হ’বলগীয়া ষ্টেচন— {{div col|colwidth=22em}} *এট্লাণ্টা, জিএ (১০৭.৫ FM HD3) {{div col end}} ==মিৰ্চি সংগীত বঁটা== মিৰ্চি মিউজিক এৱাৰ্ড বলীউড চলচ্চিত্ৰ সংগীতৰ উৎকৃষ্টতাৰ বাবে ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা বঁটা, যি প্ৰতি বছৰে প্ৰদান কৰা হয়। ২০০৮ চনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে এই বঁটা দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/radio-mirchi-announces-music-awards|title=Radio Mirchi announces Music Awards|date=5 March 2009|publisher=radioandmusic.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123143340/https://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/radio-mirchi-announces-music-awards|url-status=live}}</ref> ==অনলাইনত শুনক== *[https://www.radioindia.in/radio-mirchi-983-fm ৰেডিঅ' মিৰ্চি] *[https://onlineradiofm.in/stations/mirchi ৰেডিঅ' মিৰ্চি] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] ayyb730zwh5ebdax0n132840rpm2nzs 638905 638904 2026-09-27T07:17:29Z Kandarpajit Kallol 6257 638905 wikitext text/x-wiki [[চিত্ৰ:Radiomirchi.jpg|thumb]] '''ৰেডিঅ' মিৰ্চি''' ([[হিন্দী]] শব্দ ''মিৰ্চি''ৰ অৰ্থ ৰঙা [[জলকীয়া]]), যাক ৯৮.৩ মিৰ্চি বুলিও কোৱা হয়, [[ভাৰত]]ৰ ব্যক্তিগত এফএম ৰেডিঅ' ষ্টেচনৰ এটা দেশব্যাপী নেটৱৰ্ক। ইয়াৰ মালিকানাধীন এণ্টাৰটেইনমেণ্টনেটৱৰ্ক ইণ্ডিয়া লিমিটেড (ENIL),<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/earnings/enils-q3-revenue-grows-80sequentially/articleshow/80795710.cms|title=ENIL's Q3 revenue grows 80% sequentially|date=11 February 2021|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123140745/https://economictimes.indiatimes.com/markets/stocks/earnings/enils-q3-revenue-grows-80sequentially/articleshow/80795710.cms|url-status=live}}</ref> যিটো দ্য টাইমছ গ্ৰুপৰ অন্যতম সহযোগী কোম্পানী। ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ টেগলাইন হৈছে "মিৰচি সুন্নেৱালে অলৱেজ খুছ!" ("মিৰচি শ্ৰোতাসকল সদায় সুখী!" )।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/radio-mirchi-changes-signature-tune-after-almost-10-years/articleshow/53313942.cms?from=mdr|title=Radio Mirchi changes signature tune after almost 10 years|date=21 July 2016|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123135424/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/radio-mirchi-changes-signature-tune-after-almost-10-years/articleshow/53313942.cms?from=mdr|url-status=live}}</ref> এইটো ভাৰতৰ প্ৰথমটো ব্যক্তিগত মালিকানাধীন অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰ। ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে ভাৰতৰ বাবে সাপ্তাহিক সংগীত চাৰ্ট বা ৰেকৰ্ড চাৰ্ট ৰক্ষণাবেক্ষণ কৰে। আটাইতকৈ বেছি অনুসৰণ কৰা চাৰ্টসমূহ হ’ল মিৰ্চি টপ ২০ (বলিউডৰ গীত, এতিয়া চেলিব্ৰিটিসকলে নিজৰ প্ৰিয় গীত বাছি লয়) আৰু ইণ্ডি পপ ১০ (স্বাধীন সংগীত)। এই দুয়োটা চাৰ্টতে জনপ্ৰিয়তা অনুসৰি ৰেকৰ্ডিং কৰা সংগীতৰ স্থান নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে। এই চাৰ্টসমূহ সাপ্তাহিক ভিত্তিত ভাৰতীয় ইংৰাজী ভাষাৰ দৈনিক কাকত, [[দ্য টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া]], আৰু ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ চৰকাৰী ৱেবছাইটত প্ৰকাশ কৰা হয়। মিৰ্চিৰ ষ্টেচন ভাৰতত আৰু জিচিচি দেশসমূহতো আছে: [[UAE|সংযুক্ত আৰব আমিৰশ্বাহী]], [[কাটাৰ]], আৰু [[বাহৰেইন]]ত।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/media/mirchi-expands-reach-in-gulf-with-bahrain-launch/articleshow/82587150.cms?from=mdr|title=Mirchi expands reach in Gulf with Bahrain launch|date= 13 May 2021|publisher=economictimes.indiatimes.com}}</ref> আই আৰ এছৰ শেহতীয়া তথ্য অনুসৰি<ref>{{cite web|url=https://brandequity.economictimes.indiatimes.com/news/media/numbers-tell-the-story/63605033|title=Numbers tell the story|date=4 April 2018|publisher=brendequity.economictimes.indiatimes.com}}</ref> ২০১৭ চনত মুক্তি পোৱা ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে [[দিল্লী]] আৰু [[মুম্বাই]]ৰ এক নম্বৰ এফএম সম্প্ৰচাৰক হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰিছে, লগতে একেলগে শীৰ্ষ ৮খন মেট্ৰ'ত সম্প্ৰচাৰ চলাই আছে। ==ইতিহাস== ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ মূল অৱতাৰ আছিল টাইমছ এফএম। ১৯৯৩ চনত মধ্যপ্ৰদেশৰ ইন্দোৰত ৰেডিঅ' মিৰ্চিৰ কাম আৰম্ভ হয়। ১৯৯৩ চনলৈকে অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ বা এআইআৰ, চৰকাৰী উদ্যোগ ভাৰতৰ একমাত্ৰ ৰেডিঅ’ সম্প্ৰচাৰক আছিল। ইয়াৰ পিছতে চৰকাৰে ৰেডিঅ’ সম্প্ৰচাৰ খণ্ড ব্যক্তিগতকৰণৰ উদ্যোগ লয়। ইন্দোৰ, [[হায়দৰাবাদ]], [[মুম্বাই]], [[দিল্লী]], [[কলকাতা]], বাৰাণসী, [[বিশাখাপট্টনম]] আৰু [[গোৱা]]ৰ এফএম চেনেলৰ এয়াৰটাইম ব্লক ব্যক্তিগত অপাৰেটৰক বিক্ৰী কৰিছিল, যিয়ে নিজাকৈ অনুষ্ঠানৰ বিষয়-বস্তু প্ৰস্তুত কৰিছিল। ১৯৯৮ চনৰ জুন মাহলৈকে টাইমছ গ্ৰুপে নিজৰ ব্ৰেণ্ড টাইমছ এফ এম চলাইছিল। তাৰ পিছত চৰকাৰে ব্যক্তিগত অপাৰেটৰক দিয়া চুক্তি নবীকৰণ নকৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। ===প্ৰথম ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== ভাৰততে ১০৮টা এফ এম ফ্ৰিকুৱেন্সিৰ নিলাম ঘোষণা কৰে। ENIL এ সৰ্বাধিকসংখ্যক কম্পাঙ্ক লাভ কৰে, আৰু এইদৰে ৰেডিঅ' মিৰ্চি ব্ৰেণ্ড নামেৰে নিজৰ কাৰ্য্যকলাপ আৰম্ভ কৰে। ===দ্বিতীয় ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== ২০০৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত ভাৰত চৰকাৰে প্ৰদান কৰা অনুজ্ঞাপত্ৰৰ দ্বিতীয় ঢৌত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৫টা ফ্ৰিকুৱেন্সি ক্ৰয় কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত ৩২টা কেন্দ্ৰত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ঠেলি দিয়ে। প্ৰথম ঢৌৰ আৰম্ভণিতে ইন্দোৰ আছিল ভাৰতৰ প্ৰথমখন চহৰ যিয়ে প্ৰথম ব্যক্তিগত ৰেডিঅ’ চেনেলৰ গ্ৰেড লাভ কৰিছিল। প্ৰতি হাজাৰত কম খৰচ দেখুৱাই বিজ্ঞাপনদাতাক আকৰ্ষণ কৰিব পৰাৰ বাবে গণ দৰ্শকক সম্বোধন কৰিবলৈ টাইমছে ৰেডিঅ’ চেনেল আৰম্ভ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। ===তৃতীয় ৰাউণ্ডৰ অনুজ্ঞাপত্ৰ=== তৃতীয় পৰ্যায়ৰ নিলামৰ সময়ত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ৩৩৯ কোটি টকাৰ ওপৰত বিনিয়োগ কৰি [[চণ্ডীগড়]], কোচি, কোঝিকোড, জম্মু, শ্ৰীনগৰ, [[গুৱাহাটী]] আৰু [[শিলচৰ]] আদি নতুন চহৰৰ লগতে বৰ্তমানৰ [[বাংগালুৰু]], [[হায়দৰাবাদ]], [[আহমেদাবাদ]], [[পুনে]], কানপুৰ, লক্ষ্ণৌ, [[জয়পুৰ]], [[নাগপুৰ]] আৰু ছুৰাত আদি চহৰত ১৭টা নতুন চেনেল ক্ৰয় কৰে। ইয়াৰ ফলত ৪৯টা কেন্দ্ৰত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ঠেলি দিয়ে।<ref>{{cite web | url = http://www.radioandmusic.com/biz/radio/private-fm-stations/160418-radio-mirchi-launches-kochi | title = Radio Mirchi launches in Kochi | access-date = 20 April 2016 | archive-date = 19 April 2016 | archive-url = https://web.archive.org/web/20160419155327/http://www.radioandmusic.com/biz/radio/private-fm-stations/160418-radio-mirchi-launches-kochi | url-status = live }}</ref> ===জিচিচি দেশসমূহৰ সম্প্ৰসাৰণ=== ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে সমগ্ৰ [[UAE]]ত কাৰ্য্যকলাপ আৰম্ভ কৰিছিল শ, তিনিটা ফ্ৰিকুৱেন্সিত ষ্ট্ৰীমিং কৰিছিল: আবুধাবিত ৯৭.৩এফএম, [[ডুবাই]] আৰু উত্তৰ আমিৰশ্বাহীত ৮৮.৮এফএম আৰু আল আইন আৰু [[বাহৰেইন]]ত ৯৫.৬এফএম ১০৪.২ আৰু [[কাটাৰ]]ত ৮৯.৬ মিৰ্চি ৱান ৱান এফএম কাটাৰৰ সৈতে অংশীদাৰিত্বৰে অনুপ চুঘকে ধৰি ভাৰতৰ মিৰ্চি ষ্টেচনৰ বিভিন্ন ৰেডিঅ'ৰপৰা সাতজন আৰজে নিযুক্তি দিয়া হৈছে।<ref>{{cite web|url=http://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|title=Radio Mirchi heats up Abu Dhabi airwaves with Hindi tunes|first=Bindu Suresh|last=Rai|date=1 February 2012|website=emirates247.com|access-date=21 March 2018|archive-date=22 March 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180322081911/https://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|url-status=live|archivedate=22 March 2018|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180322081911/https://www.emirates247.com/entertainment/films-music/radio-mirchi-heats-up-abu-dhabi-airwaves-with-hindi-tunes-2012-02-01-1.440761|deadurl=yes}}</ref> ৰেডিঅ' মিৰ্চি UAE এতিয়া কাডাক এফ এম কিন্তু পিছলৈ ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে ২০২১ চনত ১০২.৪ এফএম মিৰ্চিৰ সৈতে UAEলৈ উভতি আহে। == কাৰ্যক্ষেত্ৰ == === ভাৰত === বৰ্তমানে ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ উপস্থিতি ৬৩খনত চহৰত, যাৰ ৭৬টা ষ্টেচনৰ আছে, য’ত তিনিখন ইশ্‌ক এফএম ষ্টেচনৰো অন্তৰ্ভুক্তি আছে। অনলাইন আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ষ্টেচনসমূহ গণনা কৰিলে, সংস্থাটিৰ মুঠ ১১২টা ষ্টেচন আছে।<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-not-just-a-radio-firm/articleshow/71679895.cms?from=mdr|title=Radio Mirchi: Not just a radio firm|date=21 October 2016|publisher=economictimes.indiatimes.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123140216/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-not-just-a-radio-firm/articleshow/71679895.cms?from=mdr|url-status=live}}</ref> {{div col|colwidth=22em}} *[[আহমেদাবাদ]], জিজে *আকোলা, এমএইচ (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *অমৰাৱতী, এমএইচ (৯২.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *অমৃতসৰ *অমৃতসৰ, পিবি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *আছানছোল, ডব্লিউবি (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ঔৰঙ্গাবাদ, এমএইচ *ভৰুচ, জিজে (৯২.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[বেংগালুৰু]], কে’এ (দুটা চেনেল – ৯৮.৩ আৰু ৯৫ MHz) *ভাৱনগৰ, জিজে (৯১.৫ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ভূপাল, এমপি *[[চণ্ডীগড়]] *[[চেন্নাই]], টিএন *কোইম্বাটৰ, টিএন *[[দিল্লী]] *দুৰ্গ-ভিলাই নগৰ, চিজি (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[গুৱাহাটী]], এচ (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *হু’বলি-ধাৰৱাড়, কে’এ *[[হায়দৰাবাদ]], টিএছ (দুটা চেনেল – ৯৮.৩ আৰু ৯৫ MHz) *ইন্দোৰ, এমপি (প্ৰসাৰণ আৰম্ভ কৰা প্ৰথম শহৰ) *জব্বলপুৰ, এমপি *[[জয়পুৰ]], আৰজে *জলন্ধৰ, পিবি *জামনগৰ, জিজে (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *জম্মু, জেকে *জোধপুৰ, আৰজে (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ঝাঁচী, ইউপি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *জুনাগড়, জিজে (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *কানপুৰ, ইউপিআই *কোচি, কে‌এল (১০৪.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *কলহাপুৰ, এমএইচ *[[কলকাতা]], ডব্লিউবি *কোঝিকোড়ে, কে‌এল (৯২.৭ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *লক্ষ্ণৌ, ইউপিআই *মাদুৰাই, টিএন *মেংগালুৰু, কে‌এ *মেহেছানা, জিজে (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[মুম্বাই]], এমএইচ *মহিশৰ, কে‌এ (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[নাগপুৰ]], এমএইচ *নাছিক, এমএইচ *পালনপুৰ, জিজে (৯৩.৭ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *পাটিয়ালা, পিবি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[পাটনা]], বিআৰ *[[পণ্ডিচেৰী]], পুৱা’ই (১০৪.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[পুনে]], এমএইচ *ৰায়গড়, চিজি (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ৰায়পুৰ, চিজি *ৰাজাহামুণ্ড্ৰী, এপি (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *[[ৰাঁচী]], জেএছ *ৰাজকোট, জিজে *[[শ্বিলং]], এমএল (৯১.১ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *চিমলা, এইচপি (১০৪.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *শিলিগুৰি, ডব্লিউবি *শ্ৰীনগৰ, জেকে *চূৰাট, জিজে *থিৰুৱনন্তপুৰম, কে‌এল *ত্ৰিচি, টিএন (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *তিৰুনেলৱেলি, টিএন (৯৫.০ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *উজ্জৈন, এমপি (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *বৰোদা, জিজে *বাৰাণসী, ইউপি *ভিজয়ৱাড়া, এপি *বিশাখাপট্টনম, এপি *ৱাৰেংগল, টিএছ (৯১.৯ MHz-ত প্ৰসাৰণ) {{div col end}} ওপৰত উল্লেখ নকৰা সকলো ষ্টেচনে ৯৮.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ কৰে। ইয়াৰ প্ৰসাৰণ [[দিল্লী]]ৰ প্ৰায় ৫২% এফএম শ্ৰোতা, [[মুম্বাই]]ৰ ৪৪%, ইন্দোৰৰ ৪০%, [[জয়পুৰ]]ৰ ৩৫%, ভূপালৰ ৩০%, [[চেন্নাই]]ৰ ২০%, [[কলকাতা]]ৰ ২৭%, [[নাগপুৰ]]ৰ ১৫% আৰু মেংগালৰুৰ ৬০%কৈও অধিক লোকলৈ উপনীত হয়। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৫ জুলাই ২০০৬ৰপৰা দিল্লীত ভিজুৱেল ৰেডিঅ’ সেৱা আৰম্ভ কৰিছিল আৰু চেপ্টেম্বৰ ২০০৬ৰপৰা মুম্বাইতো এই সেৱা উপলব্ধ। অতি শীঘ্ৰই কলকাতাতো এই সেৱা আৰম্ভ কৰা হৈছে। ৰেডিঅ’ অডিয়েন্স মেজাৰমেণ্ট প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, দিল্লীত ৰেডিঅ’ মিৰ্চি আধিপত্য কৰি আছে আৰু মুম্বাই ও কলকাতাতো শীৰ্ষ অৱস্থান বজাই ৰাখিছে। যদিও কলকাতাত SEC ABC শ্ৰেণীত ই স্পষ্টভাৱে আগুৱাই নাই। এই শ্ৰেণী পূৰ্বে বিগ এফএম আৰু বৰ্তমানতে ফ্ৰেণ্ডছ এফএমৰ দখলত। কিন্তু SEC D & E শ্ৰেণীত ৰেডিঅ’ মিৰ্চিৰ পূৰ্ণ আধিপত্য আছে। === সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত === Abu Dhabi Media-এ ENIL-ৰপৰা শৰ্তসাপেক্ষ লাইচেন্সত ৰেডিঅ’ মিৰ্চি ব্ৰেণ্ডৰ অন্তৰ্গত চাৰিটা ৰেডিঅ’ ষ্টেচন চলাইছিল। ২০২০ চনৰ জুলাইৰপৰা ADM-এ ইয়াক ‘‘কাঁড়াক এফএম’’ হিচাপে পুনঃব্ৰেণ্ডিং কৰে। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২০২১ চনত পুনৰ উভতি আহি [https://www.mirchi.ae/ মিৰ্চি] ১০২.৪ এফএম হিচাপে আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web|url=https://www.exchange4media.com/media-radio-news/radio-mirchi-brings-desi-beats-to-listeners-in-uae-45214.html|title=Radio Mirchi brings desi beats to listeners in UAE|date= 3 February 2012|publisher=exchange4media.com}}</ref> {{div col|colwidth=22em}} *আবু ধাবি (৯৭.৩ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *আল আইন (৯৫.৬ MHz-ত প্ৰসাৰণ) *ডুবাই (১০২.৪ FM) *চাৰ্জা (৮৮.৮ MHz-ত প্ৰসাৰণ) {{div col end}} === যুক্তৰাষ্ট্ৰ === ENIL আৰু আৰোহী মিডিয়াৰ মাজত ব্ৰেণ্ড লাইচেন্স চুক্তিৰ ভিত্তিত এই ষ্টেচনসমূহ পৰিচালিত হয়, য’ত আৰোহী মিডিয়াই সম্পূৰ্ণ ব্যৱস্থাপনা কৰে। ৰেডিঅ’ মিৰ্চিয়ে ২৬ জানুৱাৰী ২০১৯-ত [https://www.radiomirchiusa.com/ মিৰ্চি] হিচাপে যুক্তৰাষ্ট্ৰত আৰম্ভ হয়। {{div col|colwidth=22em}} *[[নিউয়ৰ্ক]] ট্ৰাই-ষ্টেট অঞ্চল (১৬০০ AM-ত প্ৰসাৰণ) *ফ্ৰেংক্লিন পাৰ্ক, এনজে (৯২.৭ FM) আৰু প্ৰিন্সটন, এনজে (১০৩.৩ FM HD2) *ৰেলি-ডাৰহাম, এনচি (১০১.৯ FM, ৯৯.৯ FM HD4, আৰু ১৪৯০ AM) *ফিলাডেলফিয়া, পিএ (১০৩.৯ FM HD2) *ক্লিভ্‌লেণ্ড, অ’হায়ো (৯৩.১ FM HD2)<ref>{{cite web|url=https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-expands-to-two-more-us-cities/articleshow/68295996.cms|title=Radio Mirchi expands to two more US cities|date=7 March 2019|work=The Economic Times|access-date=21 March 2019|archive-date=28 March 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190328131216/https://economictimes.indiatimes.com/industry/media/entertainment/radio-mirchi-expands-to-two-more-us-cities/articleshow/68295996.cms|url-status=live}}</ref> *বাল্টিমোৰ, এমডি (৯২.৩ FM HD2) *কলম্বাছ, অ’হায়ো (১০৭.৫ FM HD2) *ছেইণ্ট লুইছ, এমঅ’ (৯৫.৫ FM HD2) {{div col end}} শীঘ্ৰই আৰম্ভ হ’বলগীয়া ষ্টেচন— {{div col|colwidth=22em}} *এট্লাণ্টা, জিএ (১০৭.৫ FM HD3) {{div col end}} ==মিৰ্চি সংগীত বঁটা== মিৰ্চি মিউজিক এৱাৰ্ড বলীউড চলচ্চিত্ৰ সংগীতৰ উৎকৃষ্টতাৰ বাবে ৰেডিঅ' মিৰ্চিয়ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা বঁটা, যি প্ৰতি বছৰে প্ৰদান কৰা হয়। ২০০৮ চনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে এই বঁটা দিয়া হৈছিল।<ref>{{cite web|url=https://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/radio-mirchi-announces-music-awards|title=Radio Mirchi announces Music Awards|date=5 March 2009|publisher=radioandmusic.com|access-date=23 November 2021|archive-date=23 November 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20211123143340/https://www.radioandmusic.com/content/editorial/news/radio-mirchi-announces-music-awards|url-status=live}}</ref> ==অনলাইনত শুনক== *[https://www.radioindia.in/radio-mirchi-983-fm ৰেডিঅ' মিৰ্চি] ''(ৰেডিঅ' ইণ্ডিয়া)'' *[https://onlineradiofm.in/stations/mirchi ৰেডিঅ' মিৰ্চি] ''(অনলাইন ৰেডিঅ')'' ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] hiw5w48x3ertkdym6sdh6oj9lha7f20 0 128304 638906 583103 2026-09-27T07:21:20Z Kandarpajit Kallol 6257 638906 wikitext text/x-wiki '''বিবিধ ভাৰতী সেৱা''' ('''VBS''') হ'ল [[অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ']]ৰ অন্তৰ্গত এটা ৰেডিঅ' ষ্টেচন। ১৯৬৭ চনত ৰেডিঅ' চিলনৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ'ৰ ধাৰণা কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |date=2025-05-28 |title=🎙️ Vividh Bharati FM: India’s Iconic Radio Channel |url=https://bengalxpress.in/vividh-bharati-fm/ |access-date=2025-09-26 |language=en-US |archivedate=2025-09-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250917230151/https://bengalxpress.in/vividh-bharati-fm/ |deadurl=yes }}</ref> ভাৰত চৰকাৰে নিজৰ শ্বৰ্ট ৱেভ ৰিলে চেণ্টাৰ বন্ধ কৰাৰ পিছৰে পৰা বিবিধ ভাৰতী বৰ্তমান কেৱল ইণ্টাৰনেটতহে উপলব্ধ।<ref>[http://allindiaradio.org/vb.html Vividh Bharati and Commercial Service] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120609010950/http://www.allindiaradio.org/vb.html |date=9 June 2012 }} [[All India Radio]].</ref> ১৯৫৭ চনৰ ৩ অক্টোবৰত বিবিধ ভাৰতী ৰেডিঅ' চেনেল আৰম্ভ কৰা হৈছিল। সকলো কাৰ্যসূচী কেন্দ্ৰীয়ভাৱে বিবিধ ভাৰতী সেৱা বৰেলি, মুম্বাইত প্ৰস্তুত কৰা হয় আৰু উপগ্ৰহৰ সৈতে আপ-লিংক কৰা হয়। সমগ্ৰ দেশৰ ৪০টা বিবিদ ভাৰতী ষ্টেচনে এই এয়াৰ ষ্টেচনসমূহৰ প্ৰতিটোতে প্ৰদান কৰা কেপটিভ আৰ্থ ষ্টেচনৰ জৰিয়তে এই কাৰ্যসূচীসমূহ ডাউন-লিংক কৰে। শ্ৰোতাসকলক আঞ্চলিক সোৱাদ দিবলৈ এই ষ্টেচনসমূহত কিছুমান স্থানীয় অনুষ্ঠানৰ খিৰিকীও দিয়া হৈছে। ৰাজ্যৰ মালিকানাধীন ডিটিএইচ প্লেটফৰ্ম ডিডি ডাইৰেক্ট প্লাছতো সম্প্ৰচাৰিত হয় বিবিদ ভাৰতী। ভাৰতীয় জনসংখ্যাৰ ৯৭% লোকক সামৰি লোৱা প্ৰধান চহৰসমূহত অৱস্থিত ৪০টা বিবিদ ভাৰতী ষ্টেচন বাণিজ্যিক সম্প্ৰচাৰ সেৱা কেন্দ্ৰ হিচাপে পৰিচিত। বছৰ বছৰ ধৰি হিন্দী চিনেমাৰ কেইবাজনো বিশিষ্ট ব্যক্তিয়ে চেনেলটোত কণ্ঠ দিছে, যাৰ ভিতৰত আছে [[লতা মংগেশকাৰ]], ৰাজ কুমাৰ, [[অমিতাভ বচ্চন]] (যি তেওঁৰ প্ৰাৰম্ভিক কেৰিয়াৰত ৰেডিঅ’ সম্প্ৰচাৰক হিচাপে কাম কৰিছিল) আদি। ভাৰতীয় সেনা আৰু বিএছএফৰ জোৱানসকলক উৎসাহিত কৰাৰ উদ্দেশ্যে জনপ্ৰিয় অনুষ্ঠান "বিশেষ জয়মালা"ত অংশগ্ৰহণ কৰে চেলিব্ৰিটিসকলে। আজি ইয়াৰ আৰ্কাইভত যিয়ে ১৯৩৩ চনত ছবিৰ অভিলেখ আৰম্ভ কৰিছিল, য়েহুদী কি বেটি, ২২,০০০ টা গজল, গীত আৰু হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ গীত আছে।<ref>{{cite news|url=http://ibnlive.in.com/news/go-gaga-with-vividh-bharatis-golden-year/49854-8.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20120605020559/http://ibnlive.in.com/news/go-gaga-with-vividh-bharatis-golden-year/49854-8.html|url-status=dead|archive-date=5 June 2012|title=Go gaga with Vividh Bharati's golden year|date=3 October 2007|publisher=CNN-IBN|access-date=28 November 2025|archivedate=5 June 2012|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120605020559/http://ibnlive.in.com/news/go-gaga-with-vividh-bharatis-golden-year/49854-8.html|deadurl=yes}}</ref> এই ষ্টেচনে ২০০৭ চনৰ ২ অক্টোবৰত পঞ্চাশ বছৰীয়া জয়ন্তী উদযাপন কৰে।<ref>{{cite news|url=http://www.expressindia.com/latest-news/Vividh-Bharati-Connecting-a-nation-with-music-and-memories-for-50-yrs/223677/|title=Vividh Bharati: Connecting a nation with music and memories for 50 yrs|date=3 October 2007|work=Indian Express|access-date=28 September 2010|archive-date=23 October 2010|archive-url=https://web.archive.org/web/20101023045944/http://www.expressindia.com/latest-news/Vividh-Bharati-Connecting-a-nation-with-music-and-memories-for-50-yrs/223677/|url-status=dead|archivedate=23 October 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20101023045944/http://www.expressindia.com/latest-news/Vividh-Bharati-Connecting-a-nation-with-music-and-memories-for-50-yrs/223677/|deadurl=yes}}</ref> ==ইতিহাস== বিবিধ ভাৰতী সেৱাত প্ৰথমতে পৰীক্ষামূলক ভিত্তিত ১৯৫৭ চনত বিজ্ঞাপন প্ৰৱৰ্তন কৰা হৈছিল। দেশৰ সামাজিক আৰু বস্তুগত অগ্ৰগতি ত্বৰান্বিত কৰাত বিজ্ঞাপনৰ ভূমিকা উপলব্ধি কৰি পৰ্যায়ক্ৰমে বিজ্ঞাপনসমূহ এফ এম আৰু স্থানীয় ৰেডিঅ’ ষ্টেচনকে ধৰি প্ৰাথমিক চেনেলসমূহলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হৈছিল। ৰেডিঅ’ত বিজ্ঞাপন দিয়াটো বিজ্ঞাপনদাতাসকলৰ বাবে ব্যয়বহুল আৰু ইয়াৰ দ্বাৰা গ্ৰাম্য অঞ্চলত প্ৰৱেশ কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে য’ত অন্যান্য গণমাধ্যম ইমান প্ৰচলিত নহয়। ==কাৰ্যসূচী== এই সেৱাত দিনটোত প্ৰায় ১৫ৰ পৰা ১৭ ঘণ্টা ধৰি মনোৰঞ্জনৰ ব্যৱস্থা কৰা হয়। ইয়াত চলচ্চিত্ৰ সংগীত, স্কিট, চুটি নাটক আৰু ইন্টাৰেক্টিভ অনুষ্ঠানৰ মিশ্ৰণ উপস্থাপন কৰা হয়। বিবিধ ভাৰতীৰ জনপ্ৰিয় অনুষ্ঠান কেইটামান হ'ল 'সংগীত সৰিতা', 'ভুলে বিশ্ৰে গীত', 'হাৱা মহল', 'জয়মলা', 'ইন্সে মিলিয়ে', আৰু 'ছায়া গীত', ‘বায়স্ক'প কে বাতেঁ’, ‘সৰ্গম কে সীতাৰে’, ‘চেলুলয়ড কে সীতাৰে’, ‘সেহাতনামা’, ‘ হেল্ল’ ফাৰমাইছ’, ‘সাখী সাহেলী’, ‘আজ কে ফাংকাৰ’ আদি। ==অনলাইনত শুনক== *[https://www.radioindia.in/vividh-bharti বিবিধ ভাৰতী] ''(ৰেডিঅ' ইণ্ডিয়া)'' *[https://onlineradiofm.in/stations/vividh-bharati বিবিধ ভাৰতী] ''(অনলাইন ৰেডিঅ')'' ==বাহ্যিক সংযোগ== *[https://bengalxpress.in/vividh-bharati-fm/ প্ৰসাৰ ভাৰতী] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250917230151/https://bengalxpress.in/vividh-bharati-fm/ |date=2025-09-17 }} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] pfbxnaaf41uct283tca6qvm47e6bh0x 0 128314 638895 604762 2026-09-27T07:00:34Z Kandarpajit Kallol 6257 638895 wikitext text/x-wiki {{Infobox broadcasting network | name = আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় | native_name = আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় | logo = | city = [[ডিব্ৰুগড়]], [[অসম]], [[ভাৰত]] | area = পূব অসম; অৰুণাচল প্ৰদেশৰ কিছুমান অংশ; নাগালেণ্ডৰ কিছুমান অঞ্চল | airdate = ১৫ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯৬৮/১৯৬৯<ref name="toi">{{cite web|title=Stir over reassigning AIR Dibrugarh to a relay centre|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/stir-over-reassigning-air-dibrugarh-to-a-relay-centre/articleshow/79755577.cms|publisher=The Times of India|date=16 December 2020|access-date=1 August 2025}}</ref><ref name="nenow1">{{cite web|title=All India Radio Dibrugarh to celebrate yearlong Golden Jubilee|url=https://www.nenow.in/north-east-news/all-india-radio-dibrugarh-to-celebrate-yearlong-golden-jubilee.html|website=NE NOW|date=9 February 2018|access-date=1 August 2025}}</ref> | frequency = AM: 567 kHz (MW); FM: 101.3 MHz; (reported 558 kHz DRM / multiple bands in some sources).<ref name="liveradios">{{cite web|title=Akashvani Dibrugarh|url=https://liveradios.in/akashvani-dibrugarh.html|website=LiveRadios.in|access-date=1 August 2025}}</ref> | owner = [[অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ']], প্ৰসাৰ ভাৰতী | coordinates = | website = {{URL|https://akashvani.gov.in}} }} '''আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়(Akashvani Dibrugarh)''' (All India Radio, Dibrugarh) হৈছে ভাৰতৰ উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ত অৱস্থিত চৰকাৰী আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। কেন্দ্ৰটোৱে পূব অসম তথা নিকটৱৰ্তী সীমান্তীয় অঞ্চলসমূহলৈ সংবাদ, সংস্কৃতি, শিক্ষামূলক কাৰ্যসূচী আৰু লোক-সংস্কৃতি প্ৰসাৰণ কৰি আহিছে। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেৱল এটি [[অনাতাঁৰ প্ৰযুক্তি|অনাতাঁৰ]] কেন্দ্ৰই নহয়, ই উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড|নাগালেণ্ডৰ]] বহু অঞ্চলৰ লোকৰ আৱেগ আৰু সাংস্কৃতিক পৰিচয়ৰ এক অবিচ্ছেদ্য অংগ। ১৯৬৯ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত স্থাপিত হোৱা এই কেন্দ্ৰটোৱে যোৱা পাঁচটা দশকতকৈও অধিক কাল ধৰি অঞ্চলটোৰ শিক্ষা, সংস্কৃতি আৰু তথ্যৰ প্ৰসাৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰি আহিছে।<ref name="nenow1" /> ==ইতিহাস == ===পটভূমি আৰু স্থাপনা=== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ স্থাপনাৰ আঁৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ঐতিহাসিক তথা সুৰক্ষাজনিত কাৰণ আছিল। ১৯৬২ চনৰ ভাৰত-চীন যুদ্ধৰ পাছত সীমান্তৱৰ্তী অঞ্চলসমূহত ভাৰতীয় চিন্তা-ধাৰা আৰু খবৰ-বাতৰিৰ সঠিক প্ৰসাৰৰ বাবে এটা শক্তিশালী অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰৰ প্ৰয়োজনীয়তা অনুভৱ কৰা হৈছিল। বিশেষকৈ বিদেশী উচ্চ-ফ্ৰিকুৱেঞ্চীৰ (High-frequency) প্ৰভাৱ প্ৰতিহত কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড়ত এই কেন্দ্ৰটো স্থাপন কৰাৰ সিদ্ধান্ত লোৱা হয়।<ref name="toi" /> বিভিন্ন স্থানীয় আৰু জাতীয় প্ৰতিৱেদন অনুসৰি কেন্দ্ৰটোৰ আনুষ্ঠানিক উদ্বোধনৰ দিনটো '''১৫ ফেব্ৰুৱাৰী''' বুলি উল্লেখ আছে, অৱশ্যে কিছুমান উৎসত ১৯৬৮ চন বুলি উল্লেখ থকাৰ বিপৰীতে আন কিছুমান উৎসত ১৯৬৯ চন বুলি উল্লেখ আছে।<ref name="assamtribune">{{cite web|title=All India Radio Dibrugarh set for golden jubilee celebrations|url=https://assamtribune.com/all-india-radio-dibrugarh-set-for-golden-jubilee-celebrations|website=The Assam Tribune|date=10 February 2010|access-date=1 August 2025}}</ref><ref name="nenow1" /> ===প্ৰাথমিক কাৰ্য্য আৰু উদ্দেশ্য=== প্ৰাথমিকভাবে আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ক সীমান্তবৰ্তী অঞ্চলসমূহত ভাৰতীয় দৃষ্টিভংগী প্ৰসাৰণ আৰু বিদেশী (বিশেষকৈ উত্তৰ-পূবৰ কাষৰুদ্ধ)-ৰেডিঅ’ ট্ৰান্সমিশ্বনসমূহৰ প্ৰতি প্ৰতিকাৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এছ.এম.এছ. আৰু স্থানীয় অনুষ্ঠানৰ যোগেদি জনগণৰ মাজত সংবাদ আৰু জনসচেতনতা বৃদ্ধি কৰা কেন্দ্ৰটোৰ মুখ্য লক্ষ্য আছিল। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ মুখ্য উদ্দেশ্য হৈছে জনসাধাৰণক সঠিক আৰু সময়োপযোগী তথ্য প্ৰদান কৰা। ইয়াৰ উপৰি শিক্ষামূলক অনুষ্ঠান, কৃষি সম্পৰ্কীয় পৰামৰ্শ, স্বাস্থ্য সচেতনতা, আৰু সাংস্কৃতিক কাৰ্যসূচী প্ৰচাৰ কৰা ইয়াৰ অন্যতম লক্ষ্য। এই কেন্দ্ৰটোৱে বিভিন্ন ভাষাত অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰে, যেনে অসমীয়া, হিন্দী আৰু কেতিয়াবা ইংৰাজী। ইয়াৰ ফলত বিভিন্ন ভাষাৰ লোকেও ইয়াৰপৰা লাভৱান হয়।<ref name="toi" /> == কভাৰেজ == প্ৰতিষ্ঠাৰপৰা কেন্দ্ৰটোৱে উজনি অসমৰ ৯খন জিলা, চুবুৰীয়া [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ বিস্তীৰ্ণ অঞ্চল কভাৰ কৰি আহিছে। প্ৰাথমিকভাৱে এছ.এম.এছ. ফ্ৰিকুৱেন্সীত সম্প্ৰচাৰ কৰা এই কেন্দ্ৰই স্থানীয় সংবাদ, জনসচেতনতা আৰু সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানৰ জৰিয়তে জনগণক সংযুক্ত কৰিছিল। দীৰ্ঘ সময়ৰ পাছত ইয়াৰ ভূমিকা অসমীয়া ভাষা-সংস্কৃতিৰ সংৰক্ষণত বৃদ্ধি পাইছিল। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে বাৰ্ষিকভাৱে বহুবিধ অনুষ্ঠান — স্থানীয় সংবাদ, সংগীত, নাট, সাহিত্য বিষয়ক অনুষ্ঠান, কৃষি-প্ৰচাৰ অনুষ্ঠান আৰু শিক্ষা-চেতনামূলক অনুষ্ঠান আদি অসমীয়াৰ লগতে বিভিন্ন আঞ্চলিক ভাষাত প্ৰসাৰণ কৰে। স্থানীয় সংবাদ আৰু সামাজিক বিষয়-বস্তুতে কেন্দ্ৰটোৰ বিশেষ মনোযোগ থাকে।<ref name="nenow2">{{cite web|title=All India Radio Dibrugarh chalks out yearlong programme ...|url=https://www.nenow.in/north-east-news/all-india-radio-dibrugarh-to-celebrate-yearlong-golden-jubilee.html|website=NE NOW|date=9 February 2018|access-date=1 August 2025}}</ref> কিছুমান সংবাদ-প্ৰতিৱেদনে কয় যে ষ্টেচনটোৱে পূব অসম আৰু নিকটৱৰ্তী সীমান্তীয় অঞ্চলত প্ৰায় এক কোটি সম্ভাৱ্য শ্ৰোতাৰ মাজত সমাদৰ লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। অৱশ্যে প্ৰসাৰ ভাৰতীৰপৰা কোনো প্ৰতিৱেদন প্ৰকাশ পোৱা নাছিল।<ref name="nenow1" /> স্থানীয় প্ৰতিৱেদনসমূহত পোৱা তথ্য অনুসৰি ষ্টেচনটোৰ কৰ্মচাৰীৰ সংখ্যা ৬০জনৰো অধিক।<ref name="nenow2" /> == প্ৰযুক্তি আৰু স্থাপন সম্বন্ধীয় তথ্য == * '''ট্ৰান্সমিছন:''' আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় AM (Medium Wave), DRM আৰু FM বেণ্ডত সম্প্ৰচাৰ কৰে; অঞ্চলীয় প্ৰতিৱেদনসমূহত 567 kHz (MW),558.KHz আৰু 101.3 MHz (FM) আদি ফ্ৰিকুৱেঞ্চীসমূহত উপলব্ধ। ইয়াৰ লগতে বৰ্তমান অনলাইনট এপ্প NewsOnAir ত উপলব্ধ।<ref name="liveradios">{{cite web|title=Akashvani Dibrugarh|url=https://liveradios.in/akashvani-dibrugarh.html|website=LiveRadios.in|access-date=1 August 2025}}</ref> * '''হাই-পাৱাৰ ট্ৰান্সমিটাৰ:''' স্থানীয় প্ৰতিৱেদনসমূহে ৩০০ kW DRM/High-power transmitter সংস্থাপন প্ৰকাশ কৰিছে, যাৰ ফলত বিস্তৃত আৱৃতি সম্ভৱ হৈছে।<ref name="nenow2" /> * '''অৱস্থান:''' ষ্টুডিঅ’/অফিচ মলাখুবাসা (Malakhubasa / Malakhubosa), [[ডিব্ৰুগড়]]ত অৱস্থিত; ট্ৰান্সমিটাৰ টাৱাৰ/ট্ৰান্সমিচন ইউনিট লেপেটকাটা (Lepetkata) অঞ্চলত অৱস্থিত।<ref name="newsonair">{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh (state page)|url=https://www.newsonair.gov.in/as/regional-units-state/dibrugarh/|website=DD News On Air (Newsonair.gov.in)|access-date=1 August 2025}}</ref><ref name="toi" /> * '''ডিজিটেল সেৱা:''' ২০০৪ চনৰপৰাই ইয়াত হাৰ্ড ডিক্স ভিত্তিক ৰেকৰ্ডিং (HDBR) আৰম্ভ কৰা হৈছিল। == কাৰ্যসূচী আৰু অনুষ্ঠান == আকাশবাণী হৈছে ভাৰত চৰকাৰৰ অধীনত চলি থকা অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ (All India Radio) এটা অংশ। ৰেডিঅ’ হৈছে এনে এক মাধ্যম যি বিদ্যুৎ আৰু যোগাযোগ ব্যৱস্থাৰ সহায়ত শব্দৰ ৰূপত তথ্য প্ৰেৰণ কৰে। টেলিভিছন আৰু ইণ্টাৰনেটৰ আগমনৰ আগতেই ৰেডিঅ’ আছিল মানুহৰ বাবে মুখ্য সংবাদ আৰু মনোৰঞ্জনৰ উৎস। এই ক্ষেত্ৰত আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ অৱদান অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ স্থাপনা বিংশ শতিকাৰ মাজভাগত হৈছিল, যেতিয়া অসমত যোগাযোগ ব্যৱস্থাৰ উন্নয়ন আৰম্ভ হৈছিল। ডিব্ৰুগড় চহৰটো নিজেই ঐতিহাসিক আৰু সাংস্কৃতিক দিশৰপৰা গুৰুত্বপূৰ্ণ। এই অঞ্চলটো চাহ উদ্যোগ, শিক্ষা আৰু বাণিজ্যৰ বাবে জনপ্ৰিয়। এনে এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ ঠাইত বেতাৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰাটো যথেষ্ট যুক্তিযুক্ত আছিল, কিয়নো ইয়াৰ জৰিয়তে অঞ্চলটোৰ বৃহৎ জনসংখ্যাক সহজে সংযোগ কৰিব পৰা যায়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ মুখ্য উদ্দেশ্য হৈছে জনসাধাৰণক সঠিক আৰু সময়োপযোগী তথ্য প্ৰদান কৰা। ইয়াৰ উপৰি শিক্ষামূলক অনুষ্ঠান, কৃষি সম্পৰ্কীয় পৰামৰ্শ, স্বাস্থ্য সচেতনতা, আৰু সাংস্কৃতিক কাৰ্যসূচী প্ৰচাৰ কৰা ইয়াৰ অন্যতম লক্ষ্য। এই কেন্দ্ৰটোৱে বিভিন্ন ভাষাত অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰে, যেনে অসমীয়া, হিন্দী আৰু কেতিয়াবা ইংৰাজী। ইয়াৰ ফলত বিভিন্ন ভাষাৰ লোকেও ইয়াৰপৰা লাভৱান হয়। '''সংবাদ প্ৰচাৰ''' আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ। ইয়াত স্থানীয়, ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদ নিয়মীয়াকৈ প্ৰচাৰ কৰা হয়। বিশেষকৈ গ্ৰামাঞ্চলত বাস কৰা লোকসকলৰ বাবে এই সংবাদসমূহ অত্যন্ত প্ৰয়োজনীয়, কিয়নো তেওঁলোকে অন্য মাধ্যমৰপৰা সহজে তথ্য লাভ কৰিব নোৱাৰে। ৰেডিঅ’ৰ জৰিয়তে তেওঁলোকে দেশ-বিদেশৰ ঘটনাৰ সৈতে আপডেট হৈ থাকিব পাৰে। '''শিক্ষামূলক অনুষ্ঠানসমূহ''' আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ আন এক উল্লেখযোগ্য দিশ। বিদ্যালয় আৰু মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে বিভিন্ন শিক্ষামূলক প্ৰগ্ৰাম প্ৰচাৰ কৰা হয়। ইয়াৰ মাজত পাঠ্যসূচীৰ সহায়ক আলোচনা, সাধাৰণ জ্ঞান, বিজ্ঞান আৰু সাহিত্যৰ ওপৰত বিশেষ অনুষ্ঠান থাকে। এই অনুষ্ঠানসমূহে শিক্ষাৰ মান উন্নত কৰাত সহায় কৰে। '''কৃষি''' সম্পৰ্কীয় অনুষ্ঠানসমূহো এই কেন্দ্ৰটোৰ এক বিশেষ বৈশিষ্ট্য। অসম মূলতঃ কৃষিভিত্তিক ৰাজ্য, সেয়ে কৃষকসকলৰ বাবে তথ্য প্ৰদান কৰা অত্যন্ত প্ৰয়োজনীয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে কৃষকৰ বাবে নতুন প্ৰযুক্তি, বীজ, সাৰ ব্যৱহাৰ, আৰু শস্য উৎপাদনৰ কৌশল সম্পৰ্কে তথ্য প্ৰচাৰ কৰে। এইবোৰে কৃষকসকলক উন্নত কৃষি পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰাত সহায় কৰে। '''স্বাস্থ্য''' সচেতনতা বৃদ্ধি কৰাৰ ক্ষেত্ৰতো আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ ভূমিকা গুৰুত্বপূৰ্ণ। বিভিন্ন ৰোগ, চিকিৎসা পদ্ধতি, আৰু স্বাস্থ্যবিধি সম্পৰ্কে অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰা হয়। বিশেষকৈ মহামাৰী বা সংকটকালত এই অনুষ্ঠানসমূহে জনসাধাৰণক সচেতন কৰি তোলে। চিকিৎসক আৰু স্বাস্থ্য বিশেষজ্ঞসকলক আমন্ত্ৰণ জনাই আলোচনা অনুষ্ঠিত কৰা হয়। '''সাংস্কৃতিক''' দিশৰপৰা আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ মঞ্চ। ইয়াত সংগীত, নাটক, কবিতা পাঠ আৰু লোকসংস্কৃতি সম্পৰ্কীয় অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰা হয়। অসমীয়া সংগীতৰ বিকাশত এই কেন্দ্ৰটোৰ অৱদান অমূল্য। বহু শিল্পীয়ে ইয়াৰ জৰিয়তে নিজৰ প্ৰতিভা প্ৰদৰ্শন কৰাৰ সুযোগ পাইছে। লোকসংগীত, ভূপেন হাজৰিকা ধৰণৰ আধুনিক সংগীত, আৰু শাস্ত্ৰীয় সংগীতো ইয়াত প্ৰচাৰ কৰা হয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে '''স্থানীয় প্ৰতিভা'''সমূহক উৎসাহিত কৰে। নতুন শিল্পী, গায়ক, আৰু বক্তাসকলক সুযোগ প্ৰদান কৰা হয়। ইয়াৰ ফলত স্থানীয় সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰা সংৰক্ষণ আৰু বিকাশ লাভ কৰে। এইটো অসমৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য ৰক্ষা কৰাত সহায় কৰে। এই কেন্দ্ৰটোৰ কাৰ্যপদ্ধতি অত্যন্ত সংগঠিত। ইয়াত বিভিন্ন বিভাগ থাকে, যেনে '''সংবাদ বিভাগ, প্ৰগ্ৰাম প্ৰস্তুতি বিভাগ, প্ৰযুক্তিগত বিভাগ''' আদি। প্ৰতিটো বিভাগে নিজ নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰে অনুষ্ঠানসমূহৰ গুণগত মান উন্নত কৰিছে। ডিজিটেল যুগত ৰেডিঅ’ৰ প্ৰাসংগিকতা কমি গৈছে বুলি কিছুমানে ভাবে, কিন্তু আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে নিজকে সময়ৰ সৈতে মিলাই লৈছে। এতিয়া বহু অনুষ্ঠান অনলাইনত উপলব্ধ। মোবাইল এপ আৰু ইণ্টাৰনেটৰ জৰিয়তে লোকসকলে যিকোনো ঠাইৰপৰা অনুষ্ঠান শুনিব পাৰে। ইয়াৰ ফলত ইয়াৰ প্ৰসাৰ আৰু বৃদ্ধি পাইছে। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে সংকটকালত বিশেষ ভূমিকা পালন কৰে। বন্যাৰ্ত, [[ভূমিকম্প]] বা আন প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ সময়ত এই কেন্দ্ৰটোৱে জৰুৰী তথ্য প্ৰচাৰ কৰে। উদ্ধাৰ কাৰ্য, সুৰক্ষা ব্যৱস্থা আৰু চৰকাৰী ঘোষণা জনসাধাৰণলৈ তৎক্ষণাত পঠিয়াই দিয়ে। এইটো জনসাধাৰণৰ জীৱন ৰক্ষাত সহায়ক হয়। সমাজ গঢ়াৰ ক্ষেত্ৰতো আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ অৱদান আছে। ইয়াৰ অনুষ্ঠানসমূহে সমাজত ঐক্য, ভাতৃত্ববোধ আৰু নৈতিক মূল্যবোধ বৃদ্ধি কৰে। বিভিন্ন সামাজিক বিষয়, যেনে শিক্ষাৰ গুৰুত্ব, লিংগ সমতা, পৰিৱেশ সংৰক্ষণ আদি বিষয়ত আলোচনা অনুষ্ঠিত হয়। ইয়াৰ উপৰি আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে চৰকাৰী আঁচনি আৰু কাৰ্যসূচীসমূহ জনসাধাৰণলৈ আগবঢ়াই দিয়ে। কৃষি আঁচনি, স্বাস্থ্য আঁচনি, আৰু শিক্ষামূলক প্ৰকল্পসমূহৰ বিষয়ে তথ্য প্ৰচাৰ কৰা হয়। ইয়াৰ ফলত মানুহে চৰকাৰী সুবিধাসমূহ লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ অনুষ্ঠানসমূহৰ মাজত সংগীত অনুষ্ঠান বিশেষ জনপ্ৰিয়। পুৱা আৰু সন্ধিয়া সংগীত প্ৰচাৰ কৰা হয়। শ্ৰোতাসকলে নিজৰ পছন্দৰ গান শুনিবলৈ পায়। ইয়াৰ উপৰি অনুৰোধমূলক অনুষ্ঠানো থাকে, য’ত শ্ৰোতাসকলে নিজৰ পছন্দৰ গানৰ অনুৰোধ কৰিব পাৰে। নাট্য অনুষ্ঠানসমূহো ইয়াৰ এক বিশেষ অংশ। ৰেডিঅ’ নাটক এক বিশেষ শিল্প, য’ত শব্দ আৰু কণ্ঠৰ জৰিয়তে কাহিনী প্ৰকাশ কৰা হয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে বহু মানসম্পন্ন নাটক প্ৰচাৰ কৰিছে, যি শ্ৰোতাসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈছে। == সাংস্কৃতিক অৱদান আৰু অনাতাঁৰ নাটকৰ সোণালী যুগ == কেন্দ্ৰটোৱে অসমীয়া লোকসাহিত্য, [[থিয়েটাৰ]] আৰু [[সংগীত]]ৰ সংৰক্ষণত মুখ্য ভূমিকা পালন কৰিছে। স্থানীয় শিল্পী, ছাত্ৰ-সংগঠনসকলৰ অংশগ্ৰহণত নাট-নৰ্তন আৰু কবিতা পাঠৰ অনুষ্ঠানসমূহ প্ৰচাৰিত হয়। প্ৰতিষ্ঠা দিৱসৰ দৰে উপলক্ষ্য্যত সাংস্কৃতিক কাৰ্যসূচীৰ আয়োজন কৰা হয়। ২০২০-২০২১ চনত প্ৰসাৰ ভাৰতীয়ে ইয়াক পুনঃসম্প্ৰচাৰ কেন্দ্ৰলৈ পৰিণত কৰাৰ প্ৰস্তাৱ দিলে যদিও স্থানীয় জনতাৰ তীব্ৰ প্ৰতিবাদত ই অটুট আছে। এই প্ৰতিবাদই কেন্দ্ৰটোৰ স্থানীয় পৰিচয়ৰ গুৰুত্ব প্ৰমাণ কৰিছিল। সামাজিক জনচেতনা বৃদ্ধিৰ কামতো ইয়াৰ অৱদান অস্বীকাৰ্য নহয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য অৱদান হ’ল ইয়াৰ অনাতাঁৰ নাটক। আৰম্ভণিতে গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ নাটকসমূহ ৰিলে (Relay) কৰিছিল যদিও ১৯৭৫ চনৰপৰা নিজাকৈ নাটক প্ৰস্তুত আৰম্ভ কৰে। * '''প্ৰথম নাটক:''' ১৯৭১ চনত ফণী দাসৰ ৰচনাৰে "হে যুদ্ধ বিদায়" আছিল এই কেন্দ্ৰৰপৰা প্ৰচাৰিত প্ৰথম স্বতন্ত্ৰ নাটক। * '''অনাতাঁৰ নাট মহোৎসৱ:''' প্ৰতি বছৰে ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীৰপৰা এমহীয়াকৈ আয়োজিত হোৱা ৰেনডিঅ’ ড্ৰামা ফেষ্টিভেল (Radio Drama Festival) সমগ্ৰ অসমতে জনপ্ৰিয়। ইয়াত ৰাজ্যৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ অপেছাদাৰী নাট্যগোষ্ঠীসমূহে অংশগ্ৰহণ কৰে। * '''প্ৰখ্যাত শিল্পী:''' [[বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ফুকন]], [[দেৱেন শৰ্মা]], [[লুৎফুৰ ৰহমান]] আদিৰ দৰে অভিজ্ঞ ব্যক্তিসকলৰ নেতৃত্বত কেন্দ্ৰটোৱে এক শক্তিশালী ভেটি গঢ়ি তুলিছিল। == অনাতাঁৰ নাট সমাৰোহ (Radio Drama Festival) == আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেন্দ্ৰই ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাকালৰেপৰাই উত্তৰ অসমৰ সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনত বিশেষকৈ অনাতাঁৰ নাটকৰ (Radio Drama) জৰিয়তে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰি আহিছে। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে নিয়মীয়াকৈ নাট সমাৰোহৰ আয়োজন কৰে। * '''২০২৬ বৰ্ষৰ নাট সমাৰোহ:''' শেহতীয়াকৈ ২০২৬ চনত ফেব্ৰুৱাৰী আৰু মাৰ্চ মাহত অনাতাঁৰ নাট সমাৰোহ - ২০২৬ অনুষ্ঠিত হৈছে। * '''বিখ্যাত নাটকসমূহ:''' এই সমাৰোহত "প্ৰেমৰ জলপ্ৰপাত" আৰু "চৰাইদেউ" ( ঘিলামৰা নাট্যগোষ্ঠীৰদ্বাৰা প্ৰদৰ্শিত) আদি নাটক সম্প্ৰচাৰ কৰা হৈছে। * '''বিগত বৰ্ষৰ সমাৰোহ:''' ২০২৪ চনত "ব্ৰহ্মপুত্ৰ হাস্পতাল অনাতাঁৰ নাট সমাৰোহ" অনুষ্ঠিত হৈছিল, য’ত ১২টা নাট্যগোষ্ঠীয়ে ১৩খন নাটক পৰিৱেশন কৰিছিল। === উল্লেখযোগ্য নাটক আৰু পুৰস্কাৰ - === আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেন্দ্ৰৰ নাট বিভাগে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়তো সুখ্যাতি অৰ্জন কৰিছে: * '''এটা নতুন পথৰে''' (Eta Notun Pothere): এই তথ্যচিত্ৰধৰ্মী অনুষ্ঠানে প্ৰথম পুৰস্কাৰ লাভ কৰিছিল। * '''এটা চোলাৰ কাহিনী''' (Eta Cholaar Kahini): প্ৰথম পুৰস্কাৰ প্ৰাপ্ত নাটক। * '''ৰজনী বিদূৰ''' (Rojoni Bidur): দ্বিতীয় পুৰস্কাৰ প্ৰাপ্ত নাটক। * '''চুপ-এক প্ৰহসন''' (Chup-Ek Prahasan): অসীম কুমাৰ শৰ্মাৰদ্বাৰা ৰচিত এইখন এখন জনপ্ৰিয় সামাজিক ব্যংগ নাটক। == চাহবাগিছা আৰু জনগোষ্ঠীয় সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত প্ৰভাৱ == [[ডিব্ৰুগড়]]ক "ভাৰতৰ চাহ নগৰী" বুলি কোৱা হয় আৰু আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে চাহবাগিছাৰ শ্ৰমিকসকলৰ মাজত অতি জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কেন্দ্ৰটোৱে ১২টা ভাষা আৰু উপভাষাত অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰে, যিবোৰৰ ভিতৰত অসমীয়াৰ উপৰি [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]], [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], [[নিচি জনগোষ্ঠী|নিচি]] আদি অন্যতম। *[[লোক-সংগীত|লোক সংগীত]]ৰ প্ৰসাৰ: "লোক সংগীত মাধুৰী" (Lok Sangeet Madhuri) নামৰ ৰিয়েলিটী শ্ব’ৰ জৰিয়তে কেন্দ্ৰটোৱে থলুৱা লোককলাক বিশ্বদৰবাৰত চিনাকি কৰি দিছে। * জনগোষ্ঠীয় সংযোগ: [[অৰুণাচল প্ৰদেশ|অৰুণাচল]]ৰ পাছিঘাট কেন্দ্ৰই আৰম্ভণিতে ইয়াৰপৰাই বাতৰি আৰু অনুষ্ঠান ৰিলে কৰিছিল। === [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ জনগোষ্ঠীয়]]লোকৰ বাবে উল্লেখযোগ্য অনুষ্ঠানসমূহ:- === আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেন্দ্ৰই ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাকালৰেপৰাই অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠীয় লোকসকলৰ সৰ্বাংগীণ উন্নয়ন আৰু তেওঁলোকৰ সমৃদ্ধ সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা সংৰক্ষণৰ বাবে বিশেষ অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰি আহিছে। * '''চাহ মজদূৰৰ বাবে অনুষ্ঠান:''' এই কেন্দ্ৰৰ আটাইতকৈ পুৰণি আৰু জনপ্ৰিয় অনুষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম হৈছে চাহ বাগানৰ শ্ৰমিকসকলৰ বাবে নিৰ্ধাৰিত অনুষ্ঠান। ইয়াত চাহ বাগানৰ দৈনন্দিন জীৱন, স্বাস্থ্য সজাগতা আৰু কৃষি সম্পৰ্কীয় আলোচনা কৰা হয়। * '''চাহ শ্ৰমিকৰ বাবে বিশেষ কাৰ্যসূচী:''' প্ৰতিদিনে আবেলি বা সন্ধিয়াৰ ভাগত চাহ জনগোষ্ঠীয় লোকসকলৰ বাবে বিশেষ অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰা হয়, য'ত চৰকাৰী আঁচনি আৰু কল্যাণমূলক কাম-কাজৰ খবৰ দিয়া হয়। * '''অডিচন আৰু সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান:''' চাহ জনগোষ্ঠীয় আৰু জনজাতীয় সংগীতৰ উৎকৰ্ষ সাধনৰ বাবে আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে নিয়মীয়াকৈ Music Audition-ৰ আয়োজন কৰে, য'ত লোক আৰু জনজাতীয় সংগীত শিল্পীসকলে নিজৰ পাৰদৰ্শিতা দেখুৱাব পাৰে। চাহ জনগোষ্ঠীয় লোকসকলৰ স্বকীয় সাংস্কৃতিক দিশ আৰু ধৰ্মীয় পৰম্পৰা-ক গুৰুত্ব দি কেন্দ্ৰটোৱে তলত দিয়া দিশসমূহ সামৰি লয়:- * '''ঝুমুৰ আৰু লোকগীত:''' এই সম্প্ৰদায়ৰ পৰম্পৰাগত ঝুমুৰ গীত আৰু অন্যান্য লোকগীতসমূহ আকাশবাণীৰ জৰিয়তে নিয়মীয়াকৈ প্ৰচাৰ কৰা হয়। * '''উৎসৱ-পাৰ্বণ:''' কৰম পূজা আৰু অন্যান্য কৃষিভিত্তিক উৎসৱসমূহৰ সময়ত বিশেষ অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰি এই জনগোষ্ঠীটোৰ ঐতিহ্যক তুলি ধৰা হয়। চাহ বাগান অঞ্চলসমূহত বিভিন্ন সামাজিক সমস্যাৰ বিৰুদ্ধে সজাগতা সৃষ্টিৰ বাবে এই কেন্দ্ৰটোৱে কাম কৰে: * '''স্বাস্থ্য আৰু শিক্ষা:''' [https://ttwd.assam.gov.in Directorate of Tea Tribes and Adivasi Welfare]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}-ৰ বিভিন্ন আঁচনি যেনে শিক্ষাৰ বাবে বৃত্তি, স্বাস্থ্য শিবিৰ আৰু মহিলা সবলীকৰণৰ খবৰবোৰ শ্ৰোতাসকলক এই মাধ্যমৰ জৰিয়তে প্ৰদান কৰা হয়। * '''আইনী সজাগতা:''' শিশু শ্ৰমিক প্ৰতিৰোধ আৰু মানৱ সৰবৰাহৰ দৰে বিষয়ত সজাগতামূলক বাৰ্তা আৰু নাটিকা প্ৰচাৰ কৰা হয়। == সাম্প্ৰতিক ঘটনাৱলি == ২০২০–২০২১ চনত প্ৰসাৰ ভাৰতীয়ে আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ক পূৰ্ণাঙ্গ ষ্টেচনৰপৰা পুনঃসম্প্ৰচাৰ কেন্দ্ৰলৈ পুনৰসংজ্ঞায়িত কৰাৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল, আৰু ইয়াক লৈ স্থানীয় শিল্পী, ছাত্ৰ-সংগঠন আৰু সাধাৰণ জনতাৰ তীব্ৰ প্ৰতিবাদ হৈছিল। প্ৰতিবাদ আৰু আলোচনা স্থানীয় সংবাদমাধ্যমত ব্যাপকভাৱে প্ৰকাশ পাইছিল।<ref name="toi" /><ref name="aasu">{{cite web|title=AASU protests against turning AIR Dibrugarah station into relay centre|url=https://www.nenow.in/north-east-news/assam/aasu-protests-against-turning-air-dibrugarah-station-into-relay-centre.html|website=NE NOW|date=11 November 2021|access-date=1 August 2025}}</ref> ২০২৫ চনত ৫৭তম প্ৰতিষ্ঠা দিৱসত স্থানীয় শিল্পীসকলৰ অংশগ্ৰহণত অনুষ্ঠান অনুষ্ঠিত হৈছিল। [[ব'হাগ বিহু|ৰঙালী বিহু]]ৰ সময়ত প্ৰাক্তন সহকৰ্মীসকলক ফুল-গামোচাৰে সন্মান জনাইছিল। == গুৰুত্ব আৰু প্ৰভাৱ == ডিজিটেল যুগতো ঐতিহ্যবাহী [[ৰেডিঅ']]ৰ প্ৰাসংগিকতা বজাই ৰাখিবলৈ কেন্দ্ৰটোৱে অনলাইন সম্প্ৰচাৰ বৃদ্ধি কৰিছে। স্থানীয় ভাষাৰ সংৰক্ষণ আৰু যুৱপ্ৰজন্মৰ সৈতে সংযোগ গঢ়ি তোলা এইদৈৰে ইয়াৰ ভূমিকা অটুট থাকিব। প্ৰতিবাদৰ পৰৰপৰা স্থানীয় সংস্থাসকলৰ সমৰ্থন পাই ইয়াৰ স্থিতি শক্তিশালী হৈছে। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে পূব অসম তথা সীমান্তীয় অঞ্চলসমূহত ভাষা-সংস্কৃতিৰ সংৰক্ষণ, স্থানীয় শিল্পকলাৰ প্ৰচাৰ আৰু গ্ৰাম্য-জীৱন সম্পৰ্কীয় জ্ঞান বিস্তাৰৰ ক্ষেত্ৰত বহু বছৰৰ অনন্য অৱদান আগবঢ়াই আহিছে। লোকসাহিত্য, সংগীত আৰু থিয়েটাৰ আদি ক্ষেত্ৰত স্থানীয় প্ৰতিভাসমূহক ৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চলৈ অনাৰ ক্ষেত্ৰত এই কেন্দ্ৰটোৰ ভূমিকা উল্লেখযোগ্য। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ এক অমূল্য সম্পদ। ইয়াৰ জৰিয়তে জনসাধাৰণ তথ্য, শিক্ষা আৰু মনোৰঞ্জন লাভ কৰে। আধুনিক যুগতো ইয়াৰ প্ৰাসংগিকতা অটুট আছে। ইয়াৰ অৱদান আগন্তুক দিনতো অব্যাহত থাকিব বুলি আশা কৰা যায়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ উজনি অংশৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ চৰকাৰী ৰেডিঅ' কেন্দ্ৰ যিয়ে দশকৰ পাছৰ অসমীয়া সংস্কৃতি, সংবাদ আৰু শিক্ষাৰ প্ৰসাৰণত অৱিসংবাদিত ভূমিকা পালন কৰি আহিছে। এই কেন্দ্ৰটো পূৰ্ব অসমৰ জনতাৰ মাজত সংযোগৰ মাধ্যম হিচাপে কাম কৰি আহিছে, বিশেষকৈ সীমান্তবৰ্তী অঞ্চলত।<ref name="nenow1" /> আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেৱল এক সম্প্ৰচাৰ মাধ্যম নহয়, অসমৰ সাংস্কৃতিক স্মৃতিৰ জীৱন্ত দলিল। ইয়াৰ দীৰ্ঘ ইতিহাস আৰু সামাজিক অৱদানে পূৰ্ব অসমক এক সুসংহত অঞ্চললৈ পৰিণত কৰিছে। ==অনলাইনত শুনক== *[https://indiaradio.in/akashvani-guwahati-dibrugarh আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়] ===লগতে চাওক=== *[https://as.wikipedia.org/wiki/অসমৰ_ৱেবছাইটসমূহৰ_তালিকা#অনলাইন_ৰেডিঅ'_চেনেল অসমৰ সকলো ৰেডিঅ' ষ্টেচন] ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://www.newsonair.gov.in/as/regional-units-state/dibrugarh/ আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় (যোগাযোগ)] *[https://www.scribd.com/document/438196795/ALL-INDIA-RADIO-Dibrugarh-Report-Main আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় সম্পৰ্কে এক বিশেষ ৰিপ'ৰ্ট] ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰচাৰ মাধ্যম]] 14d44qf5dwfw72o87dvuu4635hr45lr 638896 638895 2026-09-27T07:01:07Z Kandarpajit Kallol 6257 638896 wikitext text/x-wiki {{Infobox broadcasting network | name = আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় | native_name = আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় | logo = | city = [[ডিব্ৰুগড়]], [[অসম]], [[ভাৰত]] | area = পূব অসম; অৰুণাচল প্ৰদেশৰ কিছুমান অংশ; নাগালেণ্ডৰ কিছুমান অঞ্চল | airdate = ১৫ ফেব্ৰুৱাৰী ১৯৬৮/১৯৬৯<ref name="toi">{{cite web|title=Stir over reassigning AIR Dibrugarh to a relay centre|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/stir-over-reassigning-air-dibrugarh-to-a-relay-centre/articleshow/79755577.cms|publisher=The Times of India|date=16 December 2020|access-date=1 August 2025}}</ref><ref name="nenow1">{{cite web|title=All India Radio Dibrugarh to celebrate yearlong Golden Jubilee|url=https://www.nenow.in/north-east-news/all-india-radio-dibrugarh-to-celebrate-yearlong-golden-jubilee.html|website=NE NOW|date=9 February 2018|access-date=1 August 2025}}</ref> | frequency = AM: 567 kHz (MW); FM: 101.3 MHz; (reported 558 kHz DRM / multiple bands in some sources).<ref name="liveradios">{{cite web|title=Akashvani Dibrugarh|url=https://liveradios.in/akashvani-dibrugarh.html|website=LiveRadios.in|access-date=1 August 2025}}</ref> | owner = [[অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ']], প্ৰসাৰ ভাৰতী | coordinates = | website = {{URL|https://akashvani.gov.in}} }} '''আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়(Akashvani Dibrugarh)''' (All India Radio, Dibrugarh) হৈছে ভাৰতৰ উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ [[অসম]] ৰাজ্যৰ [[ডিব্ৰুগড় জিলা]]ত অৱস্থিত চৰকাৰী আকাশবাণী কেন্দ্ৰ। কেন্দ্ৰটোৱে পূব অসম তথা নিকটৱৰ্তী সীমান্তীয় অঞ্চলসমূহলৈ সংবাদ, সংস্কৃতি, শিক্ষামূলক কাৰ্যসূচী আৰু লোক-সংস্কৃতি প্ৰসাৰণ কৰি আহিছে। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেৱল এটি [[অনাতাঁৰ প্ৰযুক্তি|অনাতাঁৰ]] কেন্দ্ৰই নহয়, ই উজনি অসমৰ লগতে [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড|নাগালেণ্ডৰ]] বহু অঞ্চলৰ লোকৰ আৱেগ আৰু সাংস্কৃতিক পৰিচয়ৰ এক অবিচ্ছেদ্য অংগ। ১৯৬৯ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত স্থাপিত হোৱা এই কেন্দ্ৰটোৱে যোৱা পাঁচটা দশকতকৈও অধিক কাল ধৰি অঞ্চলটোৰ শিক্ষা, সংস্কৃতি আৰু তথ্যৰ প্ৰসাৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰি আহিছে।<ref name="nenow1" /> ==ইতিহাস == ===পটভূমি আৰু স্থাপনা=== আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ স্থাপনাৰ আঁৰত এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ঐতিহাসিক তথা সুৰক্ষাজনিত কাৰণ আছিল। ১৯৬২ চনৰ ভাৰত-চীন যুদ্ধৰ পাছত সীমান্তৱৰ্তী অঞ্চলসমূহত ভাৰতীয় চিন্তা-ধাৰা আৰু খবৰ-বাতৰিৰ সঠিক প্ৰসাৰৰ বাবে এটা শক্তিশালী অনাতাঁৰ কেন্দ্ৰৰ প্ৰয়োজনীয়তা অনুভৱ কৰা হৈছিল। বিশেষকৈ বিদেশী উচ্চ-ফ্ৰিকুৱেঞ্চীৰ (High-frequency) প্ৰভাৱ প্ৰতিহত কৰিবলৈ ডিব্ৰুগড়ত এই কেন্দ্ৰটো স্থাপন কৰাৰ সিদ্ধান্ত লোৱা হয়।<ref name="toi" /> বিভিন্ন স্থানীয় আৰু জাতীয় প্ৰতিৱেদন অনুসৰি কেন্দ্ৰটোৰ আনুষ্ঠানিক উদ্বোধনৰ দিনটো '''১৫ ফেব্ৰুৱাৰী''' বুলি উল্লেখ আছে, অৱশ্যে কিছুমান উৎসত ১৯৬৮ চন বুলি উল্লেখ থকাৰ বিপৰীতে আন কিছুমান উৎসত ১৯৬৯ চন বুলি উল্লেখ আছে।<ref name="assamtribune">{{cite web|title=All India Radio Dibrugarh set for golden jubilee celebrations|url=https://assamtribune.com/all-india-radio-dibrugarh-set-for-golden-jubilee-celebrations|website=The Assam Tribune|date=10 February 2010|access-date=1 August 2025}}</ref><ref name="nenow1" /> ===প্ৰাথমিক কাৰ্য্য আৰু উদ্দেশ্য=== প্ৰাথমিকভাবে আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ক সীমান্তবৰ্তী অঞ্চলসমূহত ভাৰতীয় দৃষ্টিভংগী প্ৰসাৰণ আৰু বিদেশী (বিশেষকৈ উত্তৰ-পূবৰ কাষৰুদ্ধ)-ৰেডিঅ’ ট্ৰান্সমিশ্বনসমূহৰ প্ৰতি প্ৰতিকাৰ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এছ.এম.এছ. আৰু স্থানীয় অনুষ্ঠানৰ যোগেদি জনগণৰ মাজত সংবাদ আৰু জনসচেতনতা বৃদ্ধি কৰা কেন্দ্ৰটোৰ মুখ্য লক্ষ্য আছিল। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ মুখ্য উদ্দেশ্য হৈছে জনসাধাৰণক সঠিক আৰু সময়োপযোগী তথ্য প্ৰদান কৰা। ইয়াৰ উপৰি শিক্ষামূলক অনুষ্ঠান, কৃষি সম্পৰ্কীয় পৰামৰ্শ, স্বাস্থ্য সচেতনতা, আৰু সাংস্কৃতিক কাৰ্যসূচী প্ৰচাৰ কৰা ইয়াৰ অন্যতম লক্ষ্য। এই কেন্দ্ৰটোৱে বিভিন্ন ভাষাত অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰে, যেনে অসমীয়া, হিন্দী আৰু কেতিয়াবা ইংৰাজী। ইয়াৰ ফলত বিভিন্ন ভাষাৰ লোকেও ইয়াৰপৰা লাভৱান হয়।<ref name="toi" /> == কভাৰেজ == প্ৰতিষ্ঠাৰপৰা কেন্দ্ৰটোৱে উজনি অসমৰ ৯খন জিলা, চুবুৰীয়া [[অৰুণাচল প্ৰদেশ]] আৰু [[নাগালেণ্ড]]ৰ বিস্তীৰ্ণ অঞ্চল কভাৰ কৰি আহিছে। প্ৰাথমিকভাৱে এছ.এম.এছ. ফ্ৰিকুৱেন্সীত সম্প্ৰচাৰ কৰা এই কেন্দ্ৰই স্থানীয় সংবাদ, জনসচেতনতা আৰু সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানৰ জৰিয়তে জনগণক সংযুক্ত কৰিছিল। দীৰ্ঘ সময়ৰ পাছত ইয়াৰ ভূমিকা অসমীয়া ভাষা-সংস্কৃতিৰ সংৰক্ষণত বৃদ্ধি পাইছিল। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে বাৰ্ষিকভাৱে বহুবিধ অনুষ্ঠান — স্থানীয় সংবাদ, সংগীত, নাট, সাহিত্য বিষয়ক অনুষ্ঠান, কৃষি-প্ৰচাৰ অনুষ্ঠান আৰু শিক্ষা-চেতনামূলক অনুষ্ঠান আদি অসমীয়াৰ লগতে বিভিন্ন আঞ্চলিক ভাষাত প্ৰসাৰণ কৰে। স্থানীয় সংবাদ আৰু সামাজিক বিষয়-বস্তুতে কেন্দ্ৰটোৰ বিশেষ মনোযোগ থাকে।<ref name="nenow2">{{cite web|title=All India Radio Dibrugarh chalks out yearlong programme ...|url=https://www.nenow.in/north-east-news/all-india-radio-dibrugarh-to-celebrate-yearlong-golden-jubilee.html|website=NE NOW|date=9 February 2018|access-date=1 August 2025}}</ref> কিছুমান সংবাদ-প্ৰতিৱেদনে কয় যে ষ্টেচনটোৱে পূব অসম আৰু নিকটৱৰ্তী সীমান্তীয় অঞ্চলত প্ৰায় এক কোটি সম্ভাৱ্য শ্ৰোতাৰ মাজত সমাদৰ লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। অৱশ্যে প্ৰসাৰ ভাৰতীৰপৰা কোনো প্ৰতিৱেদন প্ৰকাশ পোৱা নাছিল।<ref name="nenow1" /> স্থানীয় প্ৰতিৱেদনসমূহত পোৱা তথ্য অনুসৰি ষ্টেচনটোৰ কৰ্মচাৰীৰ সংখ্যা ৬০জনৰো অধিক।<ref name="nenow2" /> == প্ৰযুক্তি আৰু স্থাপন সম্বন্ধীয় তথ্য == * '''ট্ৰান্সমিছন:''' আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় AM (Medium Wave), DRM আৰু FM বেণ্ডত সম্প্ৰচাৰ কৰে; অঞ্চলীয় প্ৰতিৱেদনসমূহত 567 kHz (MW),558.KHz আৰু 101.3 MHz (FM) আদি ফ্ৰিকুৱেঞ্চীসমূহত উপলব্ধ। ইয়াৰ লগতে বৰ্তমান অনলাইনট এপ্প NewsOnAir ত উপলব্ধ।<ref name="liveradios">{{cite web|title=Akashvani Dibrugarh|url=https://liveradios.in/akashvani-dibrugarh.html|website=LiveRadios.in|access-date=1 August 2025}}</ref> * '''হাই-পাৱাৰ ট্ৰান্সমিটাৰ:''' স্থানীয় প্ৰতিৱেদনসমূহে ৩০০ kW DRM/High-power transmitter সংস্থাপন প্ৰকাশ কৰিছে, যাৰ ফলত বিস্তৃত আৱৃতি সম্ভৱ হৈছে।<ref name="nenow2" /> * '''অৱস্থান:''' ষ্টুডিঅ’/অফিচ মলাখুবাসা (Malakhubasa / Malakhubosa), [[ডিব্ৰুগড়]]ত অৱস্থিত; ট্ৰান্সমিটাৰ টাৱাৰ/ট্ৰান্সমিচন ইউনিট লেপেটকাটা (Lepetkata) অঞ্চলত অৱস্থিত।<ref name="newsonair">{{cite web|title=All India Radio, Dibrugarh (state page)|url=https://www.newsonair.gov.in/as/regional-units-state/dibrugarh/|website=DD News On Air (Newsonair.gov.in)|access-date=1 August 2025}}</ref><ref name="toi" /> * '''ডিজিটেল সেৱা:''' ২০০৪ চনৰপৰাই ইয়াত হাৰ্ড ডিক্স ভিত্তিক ৰেকৰ্ডিং (HDBR) আৰম্ভ কৰা হৈছিল। == কাৰ্যসূচী আৰু অনুষ্ঠান == আকাশবাণী হৈছে ভাৰত চৰকাৰৰ অধীনত চলি থকা অল ইণ্ডিয়া ৰেডিঅ’ৰ (All India Radio) এটা অংশ। ৰেডিঅ’ হৈছে এনে এক মাধ্যম যি বিদ্যুৎ আৰু যোগাযোগ ব্যৱস্থাৰ সহায়ত শব্দৰ ৰূপত তথ্য প্ৰেৰণ কৰে। টেলিভিছন আৰু ইণ্টাৰনেটৰ আগমনৰ আগতেই ৰেডিঅ’ আছিল মানুহৰ বাবে মুখ্য সংবাদ আৰু মনোৰঞ্জনৰ উৎস। এই ক্ষেত্ৰত আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ অৱদান অত্যন্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ স্থাপনা বিংশ শতিকাৰ মাজভাগত হৈছিল, যেতিয়া অসমত যোগাযোগ ব্যৱস্থাৰ উন্নয়ন আৰম্ভ হৈছিল। ডিব্ৰুগড় চহৰটো নিজেই ঐতিহাসিক আৰু সাংস্কৃতিক দিশৰপৰা গুৰুত্বপূৰ্ণ। এই অঞ্চলটো চাহ উদ্যোগ, শিক্ষা আৰু বাণিজ্যৰ বাবে জনপ্ৰিয়। এনে এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ ঠাইত বেতাৰ কেন্দ্ৰ স্থাপন কৰাটো যথেষ্ট যুক্তিযুক্ত আছিল, কিয়নো ইয়াৰ জৰিয়তে অঞ্চলটোৰ বৃহৎ জনসংখ্যাক সহজে সংযোগ কৰিব পৰা যায়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ মুখ্য উদ্দেশ্য হৈছে জনসাধাৰণক সঠিক আৰু সময়োপযোগী তথ্য প্ৰদান কৰা। ইয়াৰ উপৰি শিক্ষামূলক অনুষ্ঠান, কৃষি সম্পৰ্কীয় পৰামৰ্শ, স্বাস্থ্য সচেতনতা, আৰু সাংস্কৃতিক কাৰ্যসূচী প্ৰচাৰ কৰা ইয়াৰ অন্যতম লক্ষ্য। এই কেন্দ্ৰটোৱে বিভিন্ন ভাষাত অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰে, যেনে অসমীয়া, হিন্দী আৰু কেতিয়াবা ইংৰাজী। ইয়াৰ ফলত বিভিন্ন ভাষাৰ লোকেও ইয়াৰপৰা লাভৱান হয়। '''সংবাদ প্ৰচাৰ''' আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ। ইয়াত স্থানীয়, ৰাষ্ট্ৰীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদ নিয়মীয়াকৈ প্ৰচাৰ কৰা হয়। বিশেষকৈ গ্ৰামাঞ্চলত বাস কৰা লোকসকলৰ বাবে এই সংবাদসমূহ অত্যন্ত প্ৰয়োজনীয়, কিয়নো তেওঁলোকে অন্য মাধ্যমৰপৰা সহজে তথ্য লাভ কৰিব নোৱাৰে। ৰেডিঅ’ৰ জৰিয়তে তেওঁলোকে দেশ-বিদেশৰ ঘটনাৰ সৈতে আপডেট হৈ থাকিব পাৰে। '''শিক্ষামূলক অনুষ্ঠানসমূহ''' আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ আন এক উল্লেখযোগ্য দিশ। বিদ্যালয় আৰু মহাবিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে বিভিন্ন শিক্ষামূলক প্ৰগ্ৰাম প্ৰচাৰ কৰা হয়। ইয়াৰ মাজত পাঠ্যসূচীৰ সহায়ক আলোচনা, সাধাৰণ জ্ঞান, বিজ্ঞান আৰু সাহিত্যৰ ওপৰত বিশেষ অনুষ্ঠান থাকে। এই অনুষ্ঠানসমূহে শিক্ষাৰ মান উন্নত কৰাত সহায় কৰে। '''কৃষি''' সম্পৰ্কীয় অনুষ্ঠানসমূহো এই কেন্দ্ৰটোৰ এক বিশেষ বৈশিষ্ট্য। অসম মূলতঃ কৃষিভিত্তিক ৰাজ্য, সেয়ে কৃষকসকলৰ বাবে তথ্য প্ৰদান কৰা অত্যন্ত প্ৰয়োজনীয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে কৃষকৰ বাবে নতুন প্ৰযুক্তি, বীজ, সাৰ ব্যৱহাৰ, আৰু শস্য উৎপাদনৰ কৌশল সম্পৰ্কে তথ্য প্ৰচাৰ কৰে। এইবোৰে কৃষকসকলক উন্নত কৃষি পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰাত সহায় কৰে। '''স্বাস্থ্য''' সচেতনতা বৃদ্ধি কৰাৰ ক্ষেত্ৰতো আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ ভূমিকা গুৰুত্বপূৰ্ণ। বিভিন্ন ৰোগ, চিকিৎসা পদ্ধতি, আৰু স্বাস্থ্যবিধি সম্পৰ্কে অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰা হয়। বিশেষকৈ মহামাৰী বা সংকটকালত এই অনুষ্ঠানসমূহে জনসাধাৰণক সচেতন কৰি তোলে। চিকিৎসক আৰু স্বাস্থ্য বিশেষজ্ঞসকলক আমন্ত্ৰণ জনাই আলোচনা অনুষ্ঠিত কৰা হয়। '''সাংস্কৃতিক''' দিশৰপৰা আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় এক গুৰুত্বপূৰ্ণ মঞ্চ। ইয়াত সংগীত, নাটক, কবিতা পাঠ আৰু লোকসংস্কৃতি সম্পৰ্কীয় অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰা হয়। অসমীয়া সংগীতৰ বিকাশত এই কেন্দ্ৰটোৰ অৱদান অমূল্য। বহু শিল্পীয়ে ইয়াৰ জৰিয়তে নিজৰ প্ৰতিভা প্ৰদৰ্শন কৰাৰ সুযোগ পাইছে। লোকসংগীত, ভূপেন হাজৰিকা ধৰণৰ আধুনিক সংগীত, আৰু শাস্ত্ৰীয় সংগীতো ইয়াত প্ৰচাৰ কৰা হয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে '''স্থানীয় প্ৰতিভা'''সমূহক উৎসাহিত কৰে। নতুন শিল্পী, গায়ক, আৰু বক্তাসকলক সুযোগ প্ৰদান কৰা হয়। ইয়াৰ ফলত স্থানীয় সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰা সংৰক্ষণ আৰু বিকাশ লাভ কৰে। এইটো অসমৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য ৰক্ষা কৰাত সহায় কৰে। এই কেন্দ্ৰটোৰ কাৰ্যপদ্ধতি অত্যন্ত সংগঠিত। ইয়াত বিভিন্ন বিভাগ থাকে, যেনে '''সংবাদ বিভাগ, প্ৰগ্ৰাম প্ৰস্তুতি বিভাগ, প্ৰযুক্তিগত বিভাগ''' আদি। প্ৰতিটো বিভাগে নিজ নিজ দায়িত্ব পালন কৰে। আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰে অনুষ্ঠানসমূহৰ গুণগত মান উন্নত কৰিছে। ডিজিটেল যুগত ৰেডিঅ’ৰ প্ৰাসংগিকতা কমি গৈছে বুলি কিছুমানে ভাবে, কিন্তু আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে নিজকে সময়ৰ সৈতে মিলাই লৈছে। এতিয়া বহু অনুষ্ঠান অনলাইনত উপলব্ধ। মোবাইল এপ আৰু ইণ্টাৰনেটৰ জৰিয়তে লোকসকলে যিকোনো ঠাইৰপৰা অনুষ্ঠান শুনিব পাৰে। ইয়াৰ ফলত ইয়াৰ প্ৰসাৰ আৰু বৃদ্ধি পাইছে। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে সংকটকালত বিশেষ ভূমিকা পালন কৰে। বন্যাৰ্ত, [[ভূমিকম্প]] বা আন প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ সময়ত এই কেন্দ্ৰটোৱে জৰুৰী তথ্য প্ৰচাৰ কৰে। উদ্ধাৰ কাৰ্য, সুৰক্ষা ব্যৱস্থা আৰু চৰকাৰী ঘোষণা জনসাধাৰণলৈ তৎক্ষণাত পঠিয়াই দিয়ে। এইটো জনসাধাৰণৰ জীৱন ৰক্ষাত সহায়ক হয়। সমাজ গঢ়াৰ ক্ষেত্ৰতো আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ অৱদান আছে। ইয়াৰ অনুষ্ঠানসমূহে সমাজত ঐক্য, ভাতৃত্ববোধ আৰু নৈতিক মূল্যবোধ বৃদ্ধি কৰে। বিভিন্ন সামাজিক বিষয়, যেনে শিক্ষাৰ গুৰুত্ব, লিংগ সমতা, পৰিৱেশ সংৰক্ষণ আদি বিষয়ত আলোচনা অনুষ্ঠিত হয়। ইয়াৰ উপৰি আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে চৰকাৰী আঁচনি আৰু কাৰ্যসূচীসমূহ জনসাধাৰণলৈ আগবঢ়াই দিয়ে। কৃষি আঁচনি, স্বাস্থ্য আঁচনি, আৰু শিক্ষামূলক প্ৰকল্পসমূহৰ বিষয়ে তথ্য প্ৰচাৰ কৰা হয়। ইয়াৰ ফলত মানুহে চৰকাৰী সুবিধাসমূহ লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ অনুষ্ঠানসমূহৰ মাজত সংগীত অনুষ্ঠান বিশেষ জনপ্ৰিয়। পুৱা আৰু সন্ধিয়া সংগীত প্ৰচাৰ কৰা হয়। শ্ৰোতাসকলে নিজৰ পছন্দৰ গান শুনিবলৈ পায়। ইয়াৰ উপৰি অনুৰোধমূলক অনুষ্ঠানো থাকে, য’ত শ্ৰোতাসকলে নিজৰ পছন্দৰ গানৰ অনুৰোধ কৰিব পাৰে। নাট্য অনুষ্ঠানসমূহো ইয়াৰ এক বিশেষ অংশ। ৰেডিঅ’ নাটক এক বিশেষ শিল্প, য’ত শব্দ আৰু কণ্ঠৰ জৰিয়তে কাহিনী প্ৰকাশ কৰা হয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে বহু মানসম্পন্ন নাটক প্ৰচাৰ কৰিছে, যি শ্ৰোতাসকলৰ মাজত জনপ্ৰিয় হৈছে। == সাংস্কৃতিক অৱদান আৰু অনাতাঁৰ নাটকৰ সোণালী যুগ == কেন্দ্ৰটোৱে অসমীয়া লোকসাহিত্য, [[থিয়েটাৰ]] আৰু [[সংগীত]]ৰ সংৰক্ষণত মুখ্য ভূমিকা পালন কৰিছে। স্থানীয় শিল্পী, ছাত্ৰ-সংগঠনসকলৰ অংশগ্ৰহণত নাট-নৰ্তন আৰু কবিতা পাঠৰ অনুষ্ঠানসমূহ প্ৰচাৰিত হয়। প্ৰতিষ্ঠা দিৱসৰ দৰে উপলক্ষ্য্যত সাংস্কৃতিক কাৰ্যসূচীৰ আয়োজন কৰা হয়। ২০২০-২০২১ চনত প্ৰসাৰ ভাৰতীয়ে ইয়াক পুনঃসম্প্ৰচাৰ কেন্দ্ৰলৈ পৰিণত কৰাৰ প্ৰস্তাৱ দিলে যদিও স্থানীয় জনতাৰ তীব্ৰ প্ৰতিবাদত ই অটুট আছে। এই প্ৰতিবাদই কেন্দ্ৰটোৰ স্থানীয় পৰিচয়ৰ গুৰুত্ব প্ৰমাণ কৰিছিল। সামাজিক জনচেতনা বৃদ্ধিৰ কামতো ইয়াৰ অৱদান অস্বীকাৰ্য নহয়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ৰ আটাইতকৈ উল্লেখযোগ্য অৱদান হ’ল ইয়াৰ অনাতাঁৰ নাটক। আৰম্ভণিতে গুৱাহাটী কেন্দ্ৰৰ নাটকসমূহ ৰিলে (Relay) কৰিছিল যদিও ১৯৭৫ চনৰপৰা নিজাকৈ নাটক প্ৰস্তুত আৰম্ভ কৰে। * '''প্ৰথম নাটক:''' ১৯৭১ চনত ফণী দাসৰ ৰচনাৰে "হে যুদ্ধ বিদায়" আছিল এই কেন্দ্ৰৰপৰা প্ৰচাৰিত প্ৰথম স্বতন্ত্ৰ নাটক। * '''অনাতাঁৰ নাট মহোৎসৱ:''' প্ৰতি বছৰে ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীৰপৰা এমহীয়াকৈ আয়োজিত হোৱা ৰেনডিঅ’ ড্ৰামা ফেষ্টিভেল (Radio Drama Festival) সমগ্ৰ অসমতে জনপ্ৰিয়। ইয়াত ৰাজ্যৰ বিভিন্ন প্ৰান্তৰ অপেছাদাৰী নাট্যগোষ্ঠীসমূহে অংশগ্ৰহণ কৰে। * '''প্ৰখ্যাত শিল্পী:''' [[বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ফুকন]], [[দেৱেন শৰ্মা]], [[লুৎফুৰ ৰহমান]] আদিৰ দৰে অভিজ্ঞ ব্যক্তিসকলৰ নেতৃত্বত কেন্দ্ৰটোৱে এক শক্তিশালী ভেটি গঢ়ি তুলিছিল। == অনাতাঁৰ নাট সমাৰোহ (Radio Drama Festival) == আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেন্দ্ৰই ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাকালৰেপৰাই উত্তৰ অসমৰ সাংস্কৃতিক ক্ষেত্ৰখনত বিশেষকৈ অনাতাঁৰ নাটকৰ (Radio Drama) জৰিয়তে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰি আহিছে। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে নিয়মীয়াকৈ নাট সমাৰোহৰ আয়োজন কৰে। * '''২০২৬ বৰ্ষৰ নাট সমাৰোহ:''' শেহতীয়াকৈ ২০২৬ চনত ফেব্ৰুৱাৰী আৰু মাৰ্চ মাহত অনাতাঁৰ নাট সমাৰোহ - ২০২৬ অনুষ্ঠিত হৈছে। * '''বিখ্যাত নাটকসমূহ:''' এই সমাৰোহত "প্ৰেমৰ জলপ্ৰপাত" আৰু "চৰাইদেউ" ( ঘিলামৰা নাট্যগোষ্ঠীৰদ্বাৰা প্ৰদৰ্শিত) আদি নাটক সম্প্ৰচাৰ কৰা হৈছে। * '''বিগত বৰ্ষৰ সমাৰোহ:''' ২০২৪ চনত "ব্ৰহ্মপুত্ৰ হাস্পতাল অনাতাঁৰ নাট সমাৰোহ" অনুষ্ঠিত হৈছিল, য’ত ১২টা নাট্যগোষ্ঠীয়ে ১৩খন নাটক পৰিৱেশন কৰিছিল। === উল্লেখযোগ্য নাটক আৰু পুৰস্কাৰ - === আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেন্দ্ৰৰ নাট বিভাগে ৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়তো সুখ্যাতি অৰ্জন কৰিছে: * '''এটা নতুন পথৰে''' (Eta Notun Pothere): এই তথ্যচিত্ৰধৰ্মী অনুষ্ঠানে প্ৰথম পুৰস্কাৰ লাভ কৰিছিল। * '''এটা চোলাৰ কাহিনী''' (Eta Cholaar Kahini): প্ৰথম পুৰস্কাৰ প্ৰাপ্ত নাটক। * '''ৰজনী বিদূৰ''' (Rojoni Bidur): দ্বিতীয় পুৰস্কাৰ প্ৰাপ্ত নাটক। * '''চুপ-এক প্ৰহসন''' (Chup-Ek Prahasan): অসীম কুমাৰ শৰ্মাৰদ্বাৰা ৰচিত এইখন এখন জনপ্ৰিয় সামাজিক ব্যংগ নাটক। == চাহবাগিছা আৰু জনগোষ্ঠীয় সম্প্ৰদায়ৰ ওপৰত প্ৰভাৱ == [[ডিব্ৰুগড়]]ক "ভাৰতৰ চাহ নগৰী" বুলি কোৱা হয় আৰু আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে চাহবাগিছাৰ শ্ৰমিকসকলৰ মাজত অতি জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিছে। কেন্দ্ৰটোৱে ১২টা ভাষা আৰু উপভাষাত অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰে, যিবোৰৰ ভিতৰত অসমীয়াৰ উপৰি [[মিচিং জনগোষ্ঠী|মিচিং]], [[দেউৰী জনগোষ্ঠী|দেউৰী]], [[নিচি জনগোষ্ঠী|নিচি]] আদি অন্যতম। *[[লোক-সংগীত|লোক সংগীত]]ৰ প্ৰসাৰ: "লোক সংগীত মাধুৰী" (Lok Sangeet Madhuri) নামৰ ৰিয়েলিটী শ্ব’ৰ জৰিয়তে কেন্দ্ৰটোৱে থলুৱা লোককলাক বিশ্বদৰবাৰত চিনাকি কৰি দিছে। * জনগোষ্ঠীয় সংযোগ: [[অৰুণাচল প্ৰদেশ|অৰুণাচল]]ৰ পাছিঘাট কেন্দ্ৰই আৰম্ভণিতে ইয়াৰপৰাই বাতৰি আৰু অনুষ্ঠান ৰিলে কৰিছিল। === [[অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠী|চাহ জনগোষ্ঠীয়]]লোকৰ বাবে উল্লেখযোগ্য অনুষ্ঠানসমূহ:- === আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেন্দ্ৰই ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠাকালৰেপৰাই অসমৰ চাহ জনগোষ্ঠীয় লোকসকলৰ সৰ্বাংগীণ উন্নয়ন আৰু তেওঁলোকৰ সমৃদ্ধ সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা সংৰক্ষণৰ বাবে বিশেষ অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰি আহিছে। * '''চাহ মজদূৰৰ বাবে অনুষ্ঠান:''' এই কেন্দ্ৰৰ আটাইতকৈ পুৰণি আৰু জনপ্ৰিয় অনুষ্ঠানসমূহৰ ভিতৰত অন্যতম হৈছে চাহ বাগানৰ শ্ৰমিকসকলৰ বাবে নিৰ্ধাৰিত অনুষ্ঠান। ইয়াত চাহ বাগানৰ দৈনন্দিন জীৱন, স্বাস্থ্য সজাগতা আৰু কৃষি সম্পৰ্কীয় আলোচনা কৰা হয়। * '''চাহ শ্ৰমিকৰ বাবে বিশেষ কাৰ্যসূচী:''' প্ৰতিদিনে আবেলি বা সন্ধিয়াৰ ভাগত চাহ জনগোষ্ঠীয় লোকসকলৰ বাবে বিশেষ অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰা হয়, য'ত চৰকাৰী আঁচনি আৰু কল্যাণমূলক কাম-কাজৰ খবৰ দিয়া হয়। * '''অডিচন আৰু সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠান:''' চাহ জনগোষ্ঠীয় আৰু জনজাতীয় সংগীতৰ উৎকৰ্ষ সাধনৰ বাবে আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে নিয়মীয়াকৈ Music Audition-ৰ আয়োজন কৰে, য'ত লোক আৰু জনজাতীয় সংগীত শিল্পীসকলে নিজৰ পাৰদৰ্শিতা দেখুৱাব পাৰে। চাহ জনগোষ্ঠীয় লোকসকলৰ স্বকীয় সাংস্কৃতিক দিশ আৰু ধৰ্মীয় পৰম্পৰা-ক গুৰুত্ব দি কেন্দ্ৰটোৱে তলত দিয়া দিশসমূহ সামৰি লয়:- * '''ঝুমুৰ আৰু লোকগীত:''' এই সম্প্ৰদায়ৰ পৰম্পৰাগত ঝুমুৰ গীত আৰু অন্যান্য লোকগীতসমূহ আকাশবাণীৰ জৰিয়তে নিয়মীয়াকৈ প্ৰচাৰ কৰা হয়। * '''উৎসৱ-পাৰ্বণ:''' কৰম পূজা আৰু অন্যান্য কৃষিভিত্তিক উৎসৱসমূহৰ সময়ত বিশেষ অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰি এই জনগোষ্ঠীটোৰ ঐতিহ্যক তুলি ধৰা হয়। চাহ বাগান অঞ্চলসমূহত বিভিন্ন সামাজিক সমস্যাৰ বিৰুদ্ধে সজাগতা সৃষ্টিৰ বাবে এই কেন্দ্ৰটোৱে কাম কৰে: * '''স্বাস্থ্য আৰু শিক্ষা:''' [https://ttwd.assam.gov.in Directorate of Tea Tribes and Adivasi Welfare]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}-ৰ বিভিন্ন আঁচনি যেনে শিক্ষাৰ বাবে বৃত্তি, স্বাস্থ্য শিবিৰ আৰু মহিলা সবলীকৰণৰ খবৰবোৰ শ্ৰোতাসকলক এই মাধ্যমৰ জৰিয়তে প্ৰদান কৰা হয়। * '''আইনী সজাগতা:''' শিশু শ্ৰমিক প্ৰতিৰোধ আৰু মানৱ সৰবৰাহৰ দৰে বিষয়ত সজাগতামূলক বাৰ্তা আৰু নাটিকা প্ৰচাৰ কৰা হয়। == সাম্প্ৰতিক ঘটনাৱলি == ২০২০–২০২১ চনত প্ৰসাৰ ভাৰতীয়ে আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ক পূৰ্ণাঙ্গ ষ্টেচনৰপৰা পুনঃসম্প্ৰচাৰ কেন্দ্ৰলৈ পুনৰসংজ্ঞায়িত কৰাৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল, আৰু ইয়াক লৈ স্থানীয় শিল্পী, ছাত্ৰ-সংগঠন আৰু সাধাৰণ জনতাৰ তীব্ৰ প্ৰতিবাদ হৈছিল। প্ৰতিবাদ আৰু আলোচনা স্থানীয় সংবাদমাধ্যমত ব্যাপকভাৱে প্ৰকাশ পাইছিল।<ref name="toi" /><ref name="aasu">{{cite web|title=AASU protests against turning AIR Dibrugarah station into relay centre|url=https://www.nenow.in/north-east-news/assam/aasu-protests-against-turning-air-dibrugarah-station-into-relay-centre.html|website=NE NOW|date=11 November 2021|access-date=1 August 2025}}</ref> ২০২৫ চনত ৫৭তম প্ৰতিষ্ঠা দিৱসত স্থানীয় শিল্পীসকলৰ অংশগ্ৰহণত অনুষ্ঠান অনুষ্ঠিত হৈছিল। [[ব'হাগ বিহু|ৰঙালী বিহু]]ৰ সময়ত প্ৰাক্তন সহকৰ্মীসকলক ফুল-গামোচাৰে সন্মান জনাইছিল। == গুৰুত্ব আৰু প্ৰভাৱ == ডিজিটেল যুগতো ঐতিহ্যবাহী [[ৰেডিঅ']]ৰ প্ৰাসংগিকতা বজাই ৰাখিবলৈ কেন্দ্ৰটোৱে অনলাইন সম্প্ৰচাৰ বৃদ্ধি কৰিছে। স্থানীয় ভাষাৰ সংৰক্ষণ আৰু যুৱপ্ৰজন্মৰ সৈতে সংযোগ গঢ়ি তোলা এইদৈৰে ইয়াৰ ভূমিকা অটুট থাকিব। প্ৰতিবাদৰ পৰৰপৰা স্থানীয় সংস্থাসকলৰ সমৰ্থন পাই ইয়াৰ স্থিতি শক্তিশালী হৈছে। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়ে পূব অসম তথা সীমান্তীয় অঞ্চলসমূহত ভাষা-সংস্কৃতিৰ সংৰক্ষণ, স্থানীয় শিল্পকলাৰ প্ৰচাৰ আৰু গ্ৰাম্য-জীৱন সম্পৰ্কীয় জ্ঞান বিস্তাৰৰ ক্ষেত্ৰত বহু বছৰৰ অনন্য অৱদান আগবঢ়াই আহিছে। লোকসাহিত্য, সংগীত আৰু থিয়েটাৰ আদি ক্ষেত্ৰত স্থানীয় প্ৰতিভাসমূহক ৰাষ্ট্ৰীয় মঞ্চলৈ অনাৰ ক্ষেত্ৰত এই কেন্দ্ৰটোৰ ভূমিকা উল্লেখযোগ্য। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ এক অমূল্য সম্পদ। ইয়াৰ জৰিয়তে জনসাধাৰণ তথ্য, শিক্ষা আৰু মনোৰঞ্জন লাভ কৰে। আধুনিক যুগতো ইয়াৰ প্ৰাসংগিকতা অটুট আছে। ইয়াৰ অৱদান আগন্তুক দিনতো অব্যাহত থাকিব বুলি আশা কৰা যায়। আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় অসমৰ উজনি অংশৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ চৰকাৰী ৰেডিঅ' কেন্দ্ৰ যিয়ে দশকৰ পাছৰ অসমীয়া সংস্কৃতি, সংবাদ আৰু শিক্ষাৰ প্ৰসাৰণত অৱিসংবাদিত ভূমিকা পালন কৰি আহিছে। এই কেন্দ্ৰটো পূৰ্ব অসমৰ জনতাৰ মাজত সংযোগৰ মাধ্যম হিচাপে কাম কৰি আহিছে, বিশেষকৈ সীমান্তবৰ্তী অঞ্চলত।<ref name="nenow1" /> আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় কেৱল এক সম্প্ৰচাৰ মাধ্যম নহয়, অসমৰ সাংস্কৃতিক স্মৃতিৰ জীৱন্ত দলিল। ইয়াৰ দীৰ্ঘ ইতিহাস আৰু সামাজিক অৱদানে পূৰ্ব অসমক এক সুসংহত অঞ্চললৈ পৰিণত কৰিছে। ==অনলাইনত শুনক== *[https://indiaradio.in/akashvani-dibrugarh আকাশবাণী ডিব্ৰুগড়] ===লগতে চাওক=== *[https://as.wikipedia.org/wiki/অসমৰ_ৱেবছাইটসমূহৰ_তালিকা#অনলাইন_ৰেডিঅ'_চেনেল অসমৰ সকলো ৰেডিঅ' ষ্টেচন] ==বাহ্যিক সংযোগ== * [https://www.newsonair.gov.in/as/regional-units-state/dibrugarh/ আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় (যোগাযোগ)] *[https://www.scribd.com/document/438196795/ALL-INDIA-RADIO-Dibrugarh-Report-Main আকাশবাণী ডিব্ৰুগড় সম্পৰ্কে এক বিশেষ ৰিপ'ৰ্ট] ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] [[শ্ৰেণী:ডিব্ৰুগড় জিলা]] [[শ্ৰেণী:অসমৰ প্ৰচাৰ মাধ্যম]] aijqe2bx4lhqp5zbt0sah0ltzd69yqb 0 128329 638902 615822 2026-09-27T07:13:54Z Kandarpajit Kallol 6257 638902 wikitext text/x-wiki '''ৰেডিঅ' নেপাল''' হৈছে [[নেপাল]]ৰ চৰকাৰী ৰেডিঅ' সম্প্ৰচাৰ সংস্থা, যিটো ১৯৫১ চনৰ ২ এপ্ৰিলত স্থাপন কৰা হয়। ৰেডিঅ' নেপালে শ্বৰ্টৱেভ, মিডিয়াম ৱেভ আৰু এফএম ফ্ৰিকুৱেন্সিত অনুষ্ঠান প্ৰচাৰ কৰে। প্ৰতিদিনে ষোল্ল ঘণ্টাকৈ নিয়মীয়া সম্প্ৰচাৰ কৰে, য’ত দুঘণ্টাৰ আঞ্চলিক সম্প্ৰচাৰো অন্তৰ্ভুক্ত। ৰাজহুৱা বন্ধৰ দিনত অতিৰিক্ত দুঘণ্টাৰ ব্যৱস্থা কৰা হয়। [[কাঠমাণ্ডু]] উপত্যকা আৰু ইয়াৰ কাষৰীয়া অঞ্চলসমূহ সামৰি লোৱা প্ৰথম এফ এম চেনেল এফ এম কাঠমাণ্ডু ১৯৯৫ চনত কাঠমাণ্ডুৰ সিংহা দৰবাৰত আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ২০১৬ চনৰ ১৯ মে’ত ৰেডিঅ’ নেপাল ষ্টুডিঅ’ত ৩৬৫ জন বিখ্যাত নেপালী গায়ক আৰু সংগীতজ্ঞই একেদিনাই এটা পৰিৱেশ সম্পৰ্কীয় গীত, মেলানকোলি ৰেকৰ্ডিং কৰে।<ref>{{Cite web|url=http://kathmandupost.ekantipur.com/news/2016-05-29/nepali-house-hold-names-go-for-the-guinness-world-records.html|title = Nepali house-hold names go for the Guinness World Records}}</ref><ref>{{Cite web |title=Most vocal solos in a song recording |url=https://www.guinnessworldrecords.com/world-records/most-vocal-solos-in-a-song-recording |access-date=2022-09-28 |website=Guinness World Records |language=en-gb}}</ref> ২০১৬ চনত ৰেডিঅ’ নেপালত ছটা মধ্যম তৰংগ ৰিলে ষ্টেচন, এটা শ্বৰ্টৱেভ ৰিলে ষ্টেচন, আৰু ২০টা এফ এম ৰিলে ষ্টেচন আছিল। সম্প্ৰচাৰ অনলাইনত উপলব্ধ। ৰেডিঅ’ নেপালে উপগ্ৰহৰপৰা ছটা ভিন্ন অনুষ্ঠান সম্প্ৰচাৰ কৰে। ২০২৫ চনত ৰেডিঅ' নেপালত ৩৫টা এফএম ৰিলে ষ্টেচন আছে। ২০২৪ চনৰপৰা ৰেডিঅ' নেপাল মধ্যম তৰংগ (MW/AM) কম্পাঙ্কত প্ৰচাৰ হয়; কম্পাঙ্কবোৰ হ'ল ৫৭৬ কিলোহাৰ্টজ, ৬৪৮ কিলোহাৰ্টজ, ১১৪৩ কিলোহাৰ্টজ, ৮১০ কিলোহাৰ্টজ, ৬৮৪ কিলোহাৰ্টজ, আৰু ৭৯২ কিলোহাৰ্টজ। মেগাৱাট ট্ৰেন্সমিটাৰৰ ট্ৰেন্সমিছন কভাৰেজ দেশৰ ৮০ আৰু ৯০% জনসংখ্যাৰ ওচৰলৈ যাবলৈ সক্ষম হৈছে। ১৯৫১ চনত তৰিণী প্ৰসাদ কইৰালেই ৰেডিঅ' প্ৰজাতন্ত্ৰক কাঠমাণ্ডুলৈ স্থানান্তৰিত কৰে আৰু তাতেই ৰেডিঅ' নেপাল নাম লৈ ১৯৫১ চনৰ ২ এপ্ৰিলত নিয়মীয়াকৈ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰে। ২৫০ ৱাটৰ চুটি তৰংগ ট্ৰেন্সমিটাৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। প্ৰথম অৱস্থাত দৈনিক সংক্ৰমণ ৪ ঘণ্টা ৩০ মিনিট ধৰি চলিছিল। ১৯৯৪ চনৰ ২ এপ্ৰিলত আঞ্চলিক কেন্দ্ৰসমূহে আঞ্চলিক সম্প্ৰচাৰ সেৱা আৰম্ভ কৰে। ২০১৪ চনত ৰেডিঅ’ নেপাল সম্প্ৰচাৰ আইন প্ৰণয়ন কৰা হৈছিল। ৰেডিঅ’ নেপালে স্থাপন কালৰপৰাই নেপালত ব্যৱহৃত বিভিন্ন ভাষাৰ বিভিন্ন শৈলীৰ গান আৰু সংগীত জাতীয় একতা, নেপালী শিল্প-সংস্কৃতিৰ উৎকৰ্শ আৰু সংহতিক লক্ষ্য ৰাখি সৃষ্টি আৰু প্ৰচাৰ কৰি আহিছে। শ্ৰোতাসকলৰ বিচৰা গানসমূহ প্ৰচাৰ কৰিবলৈ, ৰেডিঅ’ নেপালে ১৯৬৫ চনৰপৰা আধুনিক গান প্ৰতিযোগিতাও আয়োজন কৰি আহিছে।<ref>{{Cite web |title=Radio Nepal organizes nation-wide open modern song competition |url=https://nepalnews.com/index.php/s/nation/radio-nepal-organises-nation-wide-open-modern-song-competition |access-date=2023-11-25 |archivedate=2023-11-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231125170505/https://nepalnews.com/index.php/s/nation/radio-nepal-organises-nation-wide-open-modern-song-competition |deadurl=yes }}</ref> নাৰায়ণ গোপাল, ভক্তৰাজ আচাৰ্য, দীপ শ্ৰেষ্ঠাৰপৰা লৈ ৰামকৃষ্ণ ঢকাল, অঞ্জু পন্ত, ডেনি নৌৰোলা, শিৱ পৰিয়ৰ আদি বহু খ্যাতনামা গায়ক-গায়িকা ৰেডিঅ’ নেপালৰ যোগেদি বিকশিত হৈছে। সেইদৰে কিৰণ খৰেল, ৰত্নশামশেৰ ঠাকুৰ, কলীপ্ৰসাদ ৰিজাল আদি পূৰ্বতন প্ৰজন্মৰ গীতিকাৰৰপৰা আৰম্ভ কৰি ৰমেশ দাহাল, মহেশ আচাৰ্য, ৰাজকুমাৰ বাগাৰ, ৰমেশ ছিতিজ, ৰমেশ পৌড়েল আদি বহুকেইজন গীতিকাৰো ৰেডিঅ’ নেপালৰ জৰিয়তে বিকশিত হৈছে।<ref>{{Cite web |title=रेडियो नेपालको आधुनिक गीत प्रतियोगितामा थापा, मण्डल र दाहाल प्रथम |url=https://www.newsofglobal.com/details/3843.html |access-date=2023-11-25 }}</ref> ৰেডিঅ’ নেপালৰ আধুনিক গান প্ৰতিযোগিতাই নেপালী সংগীত-জগতৰ কৰ্মীসকলৰ বাবে এটা বিশেষ লক্ষণীয় স্থান আৰু গুৰুত্ব বহন কৰে।<ref>{{Cite web |title=रमेशलाई रेडियो नेपालको फेरि अर्को उत्कृस्ट गीतकारको पुरस्कार |url=https://www.enepalese.com/2021/04/311598.html |access-date=2023-11-25 }}</ref> ==ইতিহাস== ১৯৫১ চনত তৰিণী প্ৰসাদ কইৰালে ৰেডিঅ' প্ৰজাতন্ত্ৰক সিংহ দৰবাৰৰ কাঠমাণ্ডুলৈ স্থানান্তৰিত কৰে আৰু তাতেই ৰেডিঅ' নেপাল নাম লৈ ১৯৫১ চনৰ ২ এপ্ৰিলত নিয়মীয়াকৈ সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ কৰে। ২৫০ ৱাটৰ চুটি তৰংগ ট্ৰেন্সমিটাৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। প্ৰথম অৱস্থাত দৈনিক সংক্ৰমণ ৪ ঘণ্টা ৩০ মিনিট ধৰি চলিছিল। ১৯৯৪ চনৰ ২ এপ্ৰিলত আঞ্চলিক কেন্দ্ৰসমূহে আঞ্চলিক সম্প্ৰচাৰ সেৱা আৰম্ভ কৰে। ২০১৪ চনত ৰেডিঅ’ নেপাল সম্প্ৰচাৰ আইন প্ৰণয়ন কৰা হৈছিল। [[Image:Radio Nepal.JPG|thumb|ৰেডিঅ' নেপালৰ প্ৰথম ট্ৰেন্সমিছন ডিভাইচ]] == ৰেডিঅ’ নেপাল আৰু নেপালী গীত-সংগীতৰ বিকাশ == ৰেডিঅ’ নেপালে ইয়াৰ প্ৰতিষ্ঠা কালৰেপৰা নেপালৰ ৰাষ্ট্ৰীয় অখণ্ডতা আৰু নেপালী কলা-সংস্কৃতিৰ উত্তৰণৰ বাবে নেপালত প্ৰচলিত বিভিন্ন ভাষাত বিভিন্ন ধাৰাৰ গীত আৰু সংগীত প্ৰস্তুত তথা পৰিৱেশন কৰি আহিছে। শ্ৰোতাসকলৰ মনোমত গীতসমূহ পৰিৱেশন কৰাৰ উদ্দেশ্যে ৰেডিঅ’ নেপালে ১৯৬৫ চনৰপৰা আধুনিক গীতৰ প্ৰতিযোগিতাও আয়োজন কৰি আহিছে।<ref>{{Cite web |title=Radio Nepal organizes nation-wide open modern song competition |url=https://nepalnews.com |access-date=2023-11-25 }}</ref> নাৰায়ণ গোপাল, ভক্তৰাজ আচাৰ্য, দীপ শ্ৰেষ্ঠৰপৰা আদি কৰি ৰাম কৃষ্ণ ঢাকাল, অঞ্জু পান্তা, ডেনী নৌৰালা, শিৱ পৰিয়াৰ আদি শিল্পীসকল ৰেডিঅ’ নেপালৰ জৰিয়তে বিকশিত হৈছে। একেদৰে পুৰণি প্ৰজন্মৰ কিৰণ খাৰেল, ৰত্নশমছেৰ থাপা আৰু কালিপ্ৰসাদ ৰিজালৰপৰা আৰম্ভ কৰি গীতিকাৰ ৰমেশ দাহাল, মহেশ আচাৰ্য, ৰাজকুমাৰ বাগৰ, ৰমেশ ক্ষিতীজ, ৰমেশ পৌডেল আদি শিল্পীসকলে ৰেডিঅ’ নেপালৰপৰাই নিজৰ যাত্ৰা আৰম্ভ কৰিছিল আৰু খ্যাতি লাভ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ৰেডিও নেপালকো আধুনিক গীত প্ৰতিযোগিতাামা থাপা, মণ্ডল ৰ দাহাল প্ৰথম |url=https://newsofglobal.com |access-date=2023-11-25 }}</ref> ৰেডিঅ’ নেপালৰ আধুনিক গীতৰ প্ৰতিযোগিতাৰ নেপালী সংগীত কৰ্মীসকলৰ বাবে এক বিশেষ গুৰুত্ব আৰু বৈশিষ্ট্য আছে।<ref>{{Cite web |title=ৰমেশলাই ৰেডিও নেপালকো ফেৰি অৰ্কো উৎকৃষ্ট গীতিকাৰকো পুৰস্কাৰ |url=https://enepalese.com/ |access-date=2023-11-25 |archivedate=2023-12-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231204201641/https://www.enepalese.com/ |deadurl=yes }}</ref> == ৰেডিঅ’ নেপালৰদ্বাৰা আয়োজিত আধুনিক গীত প্ৰতিযোগিতাৰ বিজয়ীসকল == '''২০২২''': শ্বেতা মাইনালী (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), খড়গ গন্ধৰ্ব (শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক) আৰু মমতা গুৰুং (শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=আধুনিক গীত প্ৰতিযোগিতাামা মমতা গুৰুং প্ৰথম |url=https://onlineradionepal.gov.np }}</ref> '''২০ ২০২১''': মহেশ পৌডেল (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), ৰমেশ সুবেদী (শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক) আৰু ৰাজকুমাৰ সুন্দাস (ভোজপুৰ) (শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=ৰাষ্ট্ৰব্যাপী আধুনিক গীত प्रतियोगिता: গায়ানতৰ্ফ সুন্দাস প্ৰথম |url=https://onlineradionepal.gov.np }}</ref> '''২০২০''': ৰমেশ দাহাল (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), শংকৰ স্মাইল থাপা (শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক) আৰু সুভাষ মণ্ডল (শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=ৰেডিও নেপালকো আধুনিক গীত প্ৰতিযোগিতাামা থাপা, মণ্ডল ৰ দাহাল প্ৰথম |url=https://newsofglobal.com }}</ref> '''২০১৭''': পদ্মা লিখা মগৰ (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), সন্তোষ শ্ৰেষ্ঠ (সংগীত ৰচনা), আৰু চিডি বিজয় অধিকাৰী (কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=বৰ্ষকো উৎকৃষ্ট সংগীতকাৰ |url=https://saptahik.com.np }}</ref> '''২০১৬''': প্ৰকাশ কেচি (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), চন্দন কুমাৰ শ্ৰেষ্ঠ (সংগীত ৰচনা), আৰু দুৰ্গা পৰিয়াৰ (কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=ৰেডিও নেপাল সক্ষম সংস্থা |url=https://souryaonline.com }}{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> '''২০১৫''': প্ৰকট পাংগেনী শিৱ (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), নৱৰাজ বৰাল (শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক) আৰু মেনুকা পৌডেল (শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=ৰেডিও নেপালকো ৰাষ্ট্ৰব্যাপী আধুনিক গীত প্ৰতিযোগিতাামা আমেৰিকা কী ৰবিনলে গায়ে কো গীতকো ৰচনা উৎকৃষ্ট | website=YouTube | date=3 April 2016 |url=https://dhruvascreations.com }}</ref> '''২০১৪''': যোগেন্দ্ৰ উপাধ্যায় (শ্ৰেষ্ঠ সংগীত পৰিচালক)<ref>{{Cite web |title=সংগীতকাৰ যোগেন্দ্ৰ উপাধ্যায় কা তীন বটা গীতি অ্যালবাম একসাথ বিমোচন | website=YouTube |url=https://nepalbahas.com }}</ref> '''২০১১''': মনীষা পোখৰেল (শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=সুগম সংগীত পছ্যাউণ্ডৈ মনীষা |url=https://saptahik.com.np }}</ref> '''২০০৯''': ৰমেশ দাহাল (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ),<ref>{{Cite web |title=ৰেডিও নেপালবাট দুই–দুই পটক পুৰস্কৃত গীতিকাৰ ৰমেশ |url=https://madhyanhadaily.com }}</ref> শচীন সিং, নিশা দেশৰ (শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=ৰচনা, সংগীত, তথা স্বৰকো পাঞ্চৌং শৃঙ্খলা সম্পন্ন |url=https://enepalese.com/ |access-date=2026-04-27 |archivedate=2026-01-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20260102112736/https://www.enepalese.com/ |deadurl=yes }}</ref> '''২০০৮''': শীতল কাদম্বিনী (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ) <ref>{{Cite web |title=শীতল কাদম্বিনী সীনকা ভয়েৰ বাঁচীন, পাউঁৰূ ভয়েৰ ফুটীন |date=11 June 2020 |url=https://nepalsamaya.com }}</ref> '''২০০১''': নৱ ৰাজ লামছাল (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), ধাদিং '''২০০০''': ভাবেশ ভুমাৰী (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), প্যুঠান জিলা। ডেনী নৌৰালা (সংগীত ৰচনা) <ref>{{Cite web |title=Denny Niroula |url=https://radiokantipur.com }}</ref> '''১৯৯৮''': ৰাজকুমাৰ বাগৰ (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ) <ref>{{Cite web |title=ৰাজকুমাৰ বগৰ : জো লোকদোহোৰী ৰ আধুনিক দুবৈমা চলে |url=https://onlinekhabar.com }}</ref> '''১৯৯৭''': জ্ঞানেন্দ্ৰ গদাল (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), ইলাম জিলা <ref>{{Cite web |title=নেপালী সাহিত্যকো ভবিষ্য ফৰাকিলো ছ : বৰিষ্ঠ গীতিকাৰ জ্ঞানেন্দ্ৰ গদাল থপ সামগ্ৰী |url=https://ehimalayatimes.com }}</ref> '''১৯৯৩''': ৰমেশ পৌডেল (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ) <ref>{{Cite web |title=মন্দিৰবাহিৰ ফুৰে কো গীত |url=https://nayapatrikadaily.com }}{{Dead link|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>/ৰমেশ ক্ষিতীজ '''১৯৮৭''': বুদ্ধবীৰা লামা (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), সোলুখুম্বু জিলা '''১৯৮৩''': দিনেশ অধিকাৰী (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ)<ref>{{Cite web |title=অগ্ৰজলে ম নৈ জান্নে হুং ভন্যো ভনে টাপুকো একলো ৰুখ হুঞ্ছ : দিনেশ অধিকাৰী |url=https://farakdharnews.com/ |access-date=2026-04-27 |archivedate=2024-09-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240901072514/https://farakdharnews.com/ |deadurl=yes }}</ref> '''১৯৭৮''': প্ৰকাশ শ্ৰেষ্ঠ (শ্ৰেষ্ঠ কণ্ঠশিল্পী)<ref>{{Cite web |title=গায়ক শ্ৰেষ্ঠলাই এক লাখকো পুৰস্কাৰ |url=https://nagariknetwork.com }}</ref> '''১৯৬৫''': কিৰণ খাৰেল (শ্ৰেষ্ঠ গীতিকাৰ), কাঠমাণ্ডু জিলা। ==বাহ্যিক সংযোগ== *[https://onlineradiofm.in/stations/nepal অনলাইনত ৰেডিঅ' নেপাল] *[https://www.hamropatro.com/radio/Radio-Nepal-100.0-MHz ৰেডিঅ' নেপাল] *[https://liveonlineradio.net/radio-nepal ৰেডিঅ' নেপাল, লাইভ ৰেডিঅ'] *[https://radionepalonline.com/ অনলাইনত ৰেডিঅ' নেপাল] *[https://radionepal.gov.np/ ৰেডিঅ'নেপালৰ চৰকাৰী ৱেবছাইট] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:নেপাল]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] 4cwhl8hot92kixm9fz2n3tsmrccoogt 0 128387 638775 624188 2026-09-26T16:42:56Z CommonsDelinker 118 Removing [[:c:File:Religion_in_Sulawesi.svg|Religion_in_Sulawesi.svg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Wdwd|Wdwd]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by Kobokanaeru73|]]. 638775 wikitext text/x-wiki {{Infobox islands | name = চুলাৱেছি | image_name = Sulawesi Topography.png | image_caption = চুলাৱেছিৰ ভূ-তাত্ত্বিক মানচিত্ৰ | native_name = | native_name_link = | other_names = চেলেবিছ (Celebes) | map_image = Sulawesi map.PNG | map_caption = চুলাৱেছিৰ প্ৰাদেশিক বিভাজন | location = [[ইণ্ডোনেছিয়া]] | coordinates = {{coord|02|S|121|E|type:isle_scale:5000000|display=inline,title}} | archipelago = ইণ্ডোনেছিয়ান দ্বীপপুঞ্জ ---- বৃহত্তৰ চুণ্ডা দ্বীপপুঞ্জ | area_km2 = 174,416.16 | rank = ১১তম | highest_mount = [[মাউণ্ট লাটিমোজং|লাটিমোজং]] | elevation_m = 3,478 | country = [[ইণ্ডোনেছিয়া]] | country_admin_divisions_title = প্ৰদেশসমূহ | country_admin_divisions = {{ubl|[[উত্তৰ চুলাৱেছি]]|[[গোৰোন্তালো]]|[[মধ্য চুলাৱেছি]]|[[পশ্চিম চুলাৱেছি]]|[[দক্ষিণ চুলাৱেছি]]|[[দক্ষিণ-পূব চুলাৱেছি]]}} | country_largest_city = [[মাকাছাৰ]] (জনসংখ্যা ১,৪৩২,২০০) | population = ২০,৫৬৮,৪১১ | population_as_of = ২০২৩-ৰ মাজভাগৰ অনুমাণিক হিচাপ | density_km2 = ১১০.৫ | ethnic_groups = মাকাছাৰীজ, বুগিনীজ, মাণ্ডাৰ, মিনাহাচা, গোৰোন্তালোৱান, কাইলি, তোৰাজা, মামাচা, বুটোনীজ, মুনা, তোলাকি, বাজৌ, মংগনডো, ছাংগিহে, নাপু }} '''চুলাৱেছি''' ({{lang-en|Sulawesi}}),<ref>{{cite Dictionary.com|Sulawesi}}</ref> '''চেলেবেছ''' নামেৰেও জনাজাত,<ref>{{cite Dictionary.com|Celebes}}</ref> [[ইণ্ডোনেছিয়া]]ৰ এটা দ্বীপ। চাৰিটা বৃহত্তৰ চুণ্ডা দ্বীপৰ ভিতৰত অন্যতম আৰু বিশ্বৰ ১১ নং বৃহত্তম দ্বীপটো বৰ্নিওৰ পূবে, মালুকু দ্বীপপুঞ্জৰ পশ্চিমে আৰু মিন্দানাও আৰু চুলু দ্বীপপুঞ্জৰ দক্ষিণে অৱস্থিত। ইণ্ডোনেছিয়াৰ ভিতৰত কেৱল সুমাট্ৰা, বৰ্নিও আৰু পাপুয়াৰ ভূ-খণ্ড বৃহৎ আৰু কেৱল জাভা আৰু সুমাট্ৰাহে অধিক জনবহুল। চুলাৱেছিৰ ভূ-খণ্ডত চাৰিটা উপদ্বীপ অন্তৰ্ভুক্ত: উত্তৰ মিনাহাছা উপদ্বীপ, পূব উপদ্বীপ, দক্ষিণ উপদ্বীপ আৰু দক্ষিণ-পূব উপদ্বীপ। তিনিটা উপসাগৰে এই উপদ্বীপসমূহক পৃথক কৰে: উত্তৰ মিনাহাছা আৰু পূব উপদ্বীপৰ মাজৰ টমিনি উপসাগৰ, পূব আৰু দক্ষিণ-পূব উপদ্বীপৰ মাজৰ টোলো উপসাগৰ আৰু দক্ষিণ আৰু দক্ষিণ-পূব উপদ্বীপৰ মাজৰ বনি উপসাগৰ। দ্বীপটোৰ পশ্চিম দিশৰ কাষেৰে মাকাছাৰ জলদ্বীপটোৱে দ্বীপটোক বৰ্নিওৰপৰা পৃথক কৰে। ==ব্যুৎপত্তিবিজ্ঞান== চুলাৱেচি নামটো সম্ভৱতঃ চুলা ("দ্বীপ") আৰু বেচি ("লোহা") শব্দৰপৰা আহিছে আৰু ই হয়তো মাটানো হ্ৰদৰ চহকী লোহাৰ আৱৰ্জনাৰপৰা লোহাৰ ঐতিহাসিক ৰপ্তানিৰ কথা বুজাব পাৰে।<ref>Watuseke, F. S. 1974. On the name Celebes. Sixth International Conference on Asian History, International Association of Historians of Asia, Yogyakarta, 26–30 August. Unpublished.</ref> [[ইণ্ডোনেছিয়া]]ৰ স্বাধীনতাৰ পিছত ইংৰাজী ভাষাত এই নামটো সাধাৰণ ব্যৱহাৰলৈ আহে। প্ৰথমে পৰ্তুগীজ অভিযাত্ৰীসকলে এই দ্বীপটোক চেলেবেছ নাম দিছিল। ইয়াৰ প্ৰত্যক্ষ অনুবাদ স্পষ্ট নহ'লেও ইয়াক স্থানীয় নাম "চুলাৱেছি"ৰ পৰ্তুগীজ অনুবাদ বুলি গণ্য কৰা হ'ব পাৰে।<ref>{{Cite book|title=The concise dictionary of world place-names|last=Everett-Heath|first=John|publisher=Oxford University Press|year=2018|isbn=978-0-19-186632-6|edition= Fourth|location=[Oxford]|pages=1131|oclc=1053905476}}</ref> ==ভূগোল== চুলাৱেছি বিশ্বৰ একাদশ বৃহত্তম দ্বীপ,<ref>{{cite book| url=https://books.google.com/books?id=vZhECgAAQBAJ&pg=PA8| page=8| title=The Spectral Tarsier |first=Sharon L. |last=Gursky| publisher=[[Routledge]]|year= 2015 |isbn=978-1-317-34397-4}}</ref> ইয়াৰ আয়তন ১৮৬,২১৬.১৬ কিলোমিটাৰ (৭১,৮৯৮ বৰ্গমাইল) (চুলাৱেছিৰ অংশ হিচাপে প্ৰশাসন কৰা সৰু দ্বীপসমূহকে ধৰি)। দ্বীপটোৰ কেন্দ্ৰীয় অংশটো ঠেককৈ পাহাৰীয়া, যেনেকৈ দ্বীপটোৰ উপদ্বীপসমূহ পৰম্পৰাগতভাৱে ইটোৱে সিটোৰপৰা দূৰৈত আছিল, পথতকৈ সাগৰৰ যোগেদি ভাল সংযোগ আছে। চুলাৱেছিৰ উপদ্বীপসমূহক বিভাজিত কৰা তিনিটা উপসাগৰ হৈছে উত্তৰৰপৰা দক্ষিণলৈ টমিনি, টলো আৰু বনি।{{refn|group=n|Technically, Tomini{{sfnp|IHO|1953|loc=§48 (d)}} and Boni{{sfnp|IHO|1953|loc=§48 (k)}} are defined as gulfs by the [[International Hydrographic Organization]], while Tolo is considered a bay of the [[Molucca Sea]].{{sfnp|IHO|1953|loc=§48 (c)}}}} এইবোৰে মিনাহাছা বা উত্তৰ উপদ্বীপ, পূব উপদ্বীপ, দক্ষিণ-পূব উপদ্বীপ আৰু দক্ষিণ উপদ্বীপক পৃথক কৰে। দ্বীপটোৰ পশ্চিম দিশত মাকাছাৰ জলদ্বীপ চলি আছে।<ref>{{cite web |url=https://www.britannica.com/place/Makassar-Strait |title=Makassar Strait |author=<!--Not stated--> |website=Encyclopedia Britannica |publisher=Encyclopedia Britannica, Inc. |access-date=23 August 2017 }}</ref> এই দ্বীপটোৰ পশ্চিমে বৰ্নিও, উত্তৰে ফিলিপাইনছ, পূবে মালুকু আৰু দক্ষিণে ফ্ল'ৰেছ আৰু টিমৰ। ==ভূতত্ত্ব== [[File:Tangkoko National Park, North Sulawesi, Indonesia.jpg|thumb|মাউণ্ট টংকোকো উত্তৰ চুলাৱেছিৰ এটা আগ্নেয়গিৰি। ]] দ্বীপটোক আগুৰি থকা গভীৰ সাগৰৰপৰা ওখ, বেছিভাগেই আগ্নেয়গিৰিবিহীন, পাহাৰীয়া অভ্যন্তৰীণ অংশলৈ এই দ্বীপটো ওপৰলৈ উঠিছে। উত্তৰ দিশত ছাংগিহে দ্বীপলৈকে বিস্তৃত উত্তৰ মিনাহাছা উপদ্বীপত সক্ৰিয় আগ্নেয়গিৰি পোৱা যায়। উত্তৰ উপদ্বীপত মাউণ্ট লোকন, মাউণ্ট আউ, ছ’পুটান, কাৰাংগেটাংকে ধৰি কেইবাটাও সক্ৰিয় আগ্নেয়গিৰি আছে। প্লেট পুনৰ্গঠনৰ মতে এছিয়ান প্লেট (পশ্চিম আৰু দক্ষিণ-পশ্চিম গঠন কৰা) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়ান প্লেট (দক্ষিণ-পূব আৰু বাংগাই গঠন কৰা)ৰপৰা ভূ-খণ্ডৰ সংঘৰ্ষৰ ফলত এই দ্বীপটো গঠন হোৱা বুলি বিশ্বাস কৰা হয় আৰু পূৰ্বৰটো প্ৰশান্ত মহাসাগৰীয় দ্বীপ চাপ (উত্তৰ আৰু পূব উপদ্বীপ গঠন কৰা)।<ref>{{cite web|url=http://www.anu.edu.au/news/all-news/researchers-find-biggest-exposed-fault-on-earth|title=Researchers find biggest exposed fault on Earth|work=ANU |date=28 November 2016}}</ref> ইয়াৰ একাধিক টেকটনিক উৎপত্তিৰ বাবে বিভিন্ন ফল্টে ভূমিৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যায় আৰু ফলস্বৰূপে দ্বীপটোত ২০১৮ আৰু ২০২১ চনত মাৰাত্মক ভূমিকম্পকে ধৰি ভূমিকম্পৰ প্ৰৱণতা থাকে। চুলাৱেচীৰ পূব উপকূলত অৱস্থিত উত্তৰ বান্দা সাগৰৰ সৃষ্টি হৈছিল আৰম্ভণিৰ মায়’চিন যুগত ছাবডাকচন ৰ’লবেকৰ ফলত। এই ভূ-তাত্ত্বিক ঘটনাটোৰ প্ৰমাণ পোৱা যায় অঞ্চলটোত থকা বিস্তৃত আৰু আন্তঃসংযোগিত ফল্ট নেটৱৰ্ক, এটা আগ্নেয়গিৰিযুক্ত ছিমাউণ্ট আৰু ইয়াৰ চাৰিওফালৰ ৰিজ, আৰু এটা এক্ৰিচনেৰী ৱেজৰ উপস্থিতিৰপৰা। পূব চুলাৱেচী আৰু বাংগাইৰ উপকূলত শেহতীয়া মায়’চিন যুগৰ কাৰ্বনেট শিলাৰ এটা সঞ্চয় দেখা যায়। এই কাৰ্বনেটবোৰ সম্ভৱতঃ পিনাকল ৰিফ আৰু এই কাৰ্বনেট প্লেটফৰ্মখনৰ মুঠ ডাঠ প্ৰায় ১৮০–৭৭০ মিটাৰ। ৱালেচিয়াৰ জৈৱ-ভৌগোলিক অঞ্চলৰ অন্যান্য বেছিভাগ দ্বীপৰ তুলনাত চুলাৱেচী প্ৰকৃততে সম্পূৰ্ণ সাগৰীয় নহয়; বৰঞ্চ ই এছিয়া-অষ্ট্ৰেলিয়া সংঘৰ্ষ ক্ষেত্ৰৰ কেন্দ্ৰবিন্দুত অৱস্থিত এটা মিশ্ৰিত দ্বীপ। দ্বীপটোৰ কিছুমান অংশ পূৰ্বতে এছিয়া বা অষ্ট্ৰেলিয়াৰ মহাদেশীয় প্ৰান্তৰ সৈতে সংলগ্ন আছিল আৰু ভিকাৰিয়েণ্ট প্ৰক্ৰিয়াৰদ্বাৰা সেই অঞ্চলবোৰৰপৰা পৃথক হৈ পৰিছিল। পশ্চিম দিশত, ইঅ’চিন যুগত প্ৰায় ৪৫ নিযুত বছৰ আগতে মাকাছাৰ প্ৰণালী মুকলি হোৱাৰ ফলত পশ্চিম চুলাৱেচী চুন্দালেণ্ডৰপৰা পৃথক হৈছিল। পূব দিশত, নিউ গিনিৰপৰা খণ্ডিত হোৱা একাধিক মাইক্ৰ’-কণ্টিনেণ্টেল অংশৰ সৈতে পশ্চিম চুলাৱেচীৰ সক্ৰিয় আগ্নেয়গিৰিৰ প্ৰান্তৰ বিভিন্ন সময়ত (প্ৰায় ২০ নিযুত বছৰ আগৰ পৰা) সংঘৰ্ষ হৈছিল বুলি থকা পৰম্পৰাগত ধাৰণাটো শেহতীয়াকৈ এটা নতুন তত্ত্বৰদ্বাৰা প্ৰতিষ্থাপিত হৈছে। এই নতুন ধাৰণা অনুসৰি, চুলা স্পাৰৰ (লেট প্যালিঅ’জ’য়িক যুগৰ ভেৰিচান উৎপত্তিৰ এটা প্ৰাচীন ভাজপ্ৰাপ্ত বেল্টৰ পশ্চিম প্ৰান্ত) সৈতে পশ্চিম চুলাৱেচীৰ একক মায়’চিন সংঘৰ্ষৰ পৰিণতিত হোৱা প্ৰসাৰিত খণ্ডবিখণ্ডৰ ফলতহে এই ভৌগোলিক গঠনৰ সৃষ্টি হৈছে। === হাড়ৰ অৱবাহিকা === হাড়ৰ অৱবাহিকা চুলাৱেছিৰ দক্ষিণ-পূব আৰু দক্ষিণ বাহুৰ মাজত অৱস্থিত। শেহতীয়া অধ্যয়ন অনুসৰি প্ৰসাৰণ বলৰ বাবে অৱবাহিকাটো মুকলি কৰা হৈছে। অৱবাহিকাটোৰ প্ৰতিটো ফালে স্বাভাৱিক ফল্টৰ সীমাৰেখাৰে আবৃত আৰু অৱবাহিকাৰ প্ৰতিটো ফালে উঠা বেছমেণ্ট শিলেৰে আগুৰি আছে আৰু মাজত সৰু পলস পোৱা যায়। অতীতৰ ভূ-তাত্ত্বিক ইতিহাসে কাৰ্বনেটৰ বৃহৎ সঞ্চয়ৰ অনুমতি দিছে যাৰ ফলত তেল আৰু গেছৰ সংঘটনৰ সম্ভাৱনা অধিক হ’ব পাৰে। কিন্তু অৱবাহিকাত উপস্থিত হোৱা ফল্টবোৰে ইয়াক অতি জটিল ব্যৱস্থা কৰি তুলিছে।<ref>[https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0264817214001548#fig16 Camplin, David J.; Hall, Robert (2014). "Neogene history of Bone Gulf, Sulawesi, Indonesia"]. Marine and Petroleum Geology. 57: 88. [[:en:Bibcode_(identifier)|Bibcode]]:[https://ui.adsabs.harvard.edu/abs/2014MarPG..57...88C 2014MarPG..57...88C.] [[:en:Doi_(identifier)|doi]]:[[doi:10.1016/j.marpetgeo.2014.04.014|10.1016/j.marpetgeo.2014.04.014.]]</ref> == প্ৰাগঐতিহাসিক == [[চিত্ৰ:COLLECTIE TROPENMUSEUM Paalwoning Sulawesi TMnr 10021564.jpg|thumb|১৯০০ চনৰপৰা ১৯৪০ চনৰ ভিতৰত লোৱা এটা সাধাৰণ বাসগৃহ। ]] ইয়াৰ উপৰি চাওক: [[:en:Prehistoric_Indonesia|প্ৰাগঐতিহাসিক ইণ্ডোনেছিয়া]] চুলাৱেচীত মানুহৰ অস্তিত্বৰ আটাইতকৈ পুৰণি প্ৰমাণ হ’ল আদিম মানুহে নিৰ্মাণ কৰা শিলৰ সঁজুলি, যিবোৰ অতি কমেও ১০.৪ লাখ বছৰ পুৰণি আৰু সম্ভৱতঃ ১৪.৮ লাখ বছৰ পৰ্যন্ত পুৰণি হ’ব পাৰে। এইবোৰ দক্ষিণ-পশ্চিম চুলাৱেচীৰ চপ্পেং ৰিজেন্সিৰ লিলিৰিলাউ জিলাৰ উজুং গাঁৱৰ ওচৰৰ কেলিঅ’ ছাইটত পোৱা গৈছে। আদিম মানুহে নিৰ্মাণ কৰা আন কিছুমান শিলৰ সঁজুলি, যিবোৰ ২,০০,০০০ ৰপৰা ১,০০,০০০ বছৰতকৈও অধিক পুৰণি, সেইবোৰ চাবেংগে গাঁৱৰ ওচৰৰ তালেপু ছাইটত পোৱা গৈছে, যিটো লিিলিৰিলাউ জিলাতে অৱস্থিত। ২০১৪ চনৰ অক্টোবৰৰ আগলৈকে, মাৰোচৰ শৈলাশ্ৰয়বোৰৰপৰা প্ৰাপ্ত ৰেডিঅ’কাৰ্বন তাৰিখৰ ভিত্তিত আধুনিক মানুহৰদ্বাৰা দক্ষিণ চুলাৱেচীৰ বসতি স্থাপন প্ৰায় ৩০,০০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ বুলি ধৰা হৈছিল। সেই সময়লৈকে মানুহৰ বসতিৰ ইয়াৰতকৈ পুৰণি কোনো প্ৰমাণ পোৱা হোৱা নাছিল, কিন্তু দ্বীপটো নিশ্চিতভাৱে অতি কমেও ৪০,০০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ ভিতৰত অষ্ট্ৰেলিয়া আৰু নিউগিনিৰ বসতিৰ বাবে ব্যৱহৃত ভূমি সংযোগৰ অংশ আছিল। চুলাৱেচীত হ’মো ইৰেক্টাছ উপস্থিত হোৱাৰ কোনো প্ৰমাণ নাই; ১৯৪৭ চনত বাৰুৰ ৱালানায়ে নদীৰ সোঁপাৰত প্ৰথমবাৰৰ বাবে আৱিষ্কৃত খহটা শিলৰ সঁজুলিবোৰ, যিবোৰ মেৰুদণ্ডী জীৱৰ জীৱাশ্মৰ সৈতে সম্পৰ্ক থকাৰ বাবে প্লিষ্ট’চিন যুগৰ বুলি ভবা হৈছিল, এতিয়া সেইবোৰ সম্ভৱতঃ ৫০,০০০ খ্ৰীষ্টপূৰ্বৰ বুলি ধৰা হয়। অষ্ট্ৰোনেচিয়ান ভাষী কৃষকসকলৰ দক্ষিণমুখী প্ৰব্ৰজনৰ পিটাৰ বেলউডৰ আৰ্হি অনুসৰণ কৰি, মাৰোচৰ গুহাবোৰৰপৰা পোৱা ৰেডিঅ’কাৰ্বন তাৰিখে সূচায় যে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব দ্বিতীয় সহস্ৰাব্দৰ মাজভাগত পূব বোৰ্নিঅ’ৰপৰা এটা গোট আহিছিল যি প্ৰাক-দক্ষিণ চুলাৱেচী ভাষা কৈছিল। প্ৰাৰম্ভিক বসতি সম্ভৱতঃ উপদ্বীপৰ উত্তৰ-পশ্চিম উপকূলৰ চা'দান নদীৰ মুখৰ আশে-পাশে আছিল, যদিও দক্ষিণ উপকূলৰ কথাও কোৱা হয়। [[চিত্ৰ:Tokalalaea Megalith 2007.jpg|thumb|মধ্য চুলাৱেছিত মেগালিথ। ]] পাহাৰীয়া ভূ-খণ্ডৰ মাজেৰে পৰৱৰ্তী প্ৰব্ৰজনৰ ফলত PSS ভাষীসকলৰ ভৌগোলিক বিচ্ছিন্নতা ঘটিছিল আৰু তেওঁলোকৰ ভাষাসমূহ দক্ষিণ চুলাৱেচী ভাষা গোটৰ আঠটা পৰিয়াললৈ বিকশিত হৈছিল। যদি প্ৰতিটো গোটৰ একোখন গৃহভূমি আছে বুলি ক’ব পাৰি, তেন্তে বুগিছসকলৰ —যিসকল বৰ্তমান আটাইতকৈ বৃহৎ গোট—গৃহভূমি আছিল ৱালানায়ে অৱনমিত অঞ্চলৰ টেম্পে আৰু চিডেনৰেং হ্ৰদৰ আশে-পাশে। ইয়াত প্ৰায় ২,০০০ বছৰ ধৰি সেই ভাষিক গোটটো বাস কৰিছিল যি পিছলৈ আধুনিক বুগিছ হৈ পৰিছিল; এই গোটটোৰ প্ৰাচীন নাম আছিল উগিক (যিটো আন স্থানীয় ভাষাসমূহত সংৰক্ষিত হৈ আছে)। বৰ্তমান মাকাচাৰীসকলৰ সৈতে তেওঁলোকৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্ক থকা সত্ত্বেও, বুগিছসকলৰ আটাইতকৈ নিকটতম ভাষিক প্ৰতিবেশী হ’ল টোৰাজানসকল। ১২০০ চনৰ পূৰ্বৰ বুগিছ সমাজ সম্ভৱতঃ বিভিন্ন মুখিয়ালৰ নেতৃত্বত সৰু সৰু গোটত সংগঠিত আছিল। কিছুমান নৃবিজ্ঞানীয়ে অনুমান কৰিছে যে এই গোটবোৰে যুদ্ধত লিপ্ত হৈছিল আৰু শান্তিৰ সময়ত তেওঁলোকৰ মাজত বৈবাহিক সম্পৰ্ক স্থাপন হৈছিল। তদুপৰি, তেওঁলোকে অনুমান কৰিছে যে সেই সময়ত ব্যক্তিগত নিৰাপত্তা নগণ্য আছিল আৰু মূৰ চিকাৰ কৰাটো এটা প্ৰতিষ্ঠিত সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা আছিল। ৰাজনৈতিক অৰ্থনীতি আছিল চিকাৰ আৰু সংগ্ৰহ তথা ঝুম খেতি বা স্থানান্তৰিত কৃষিপদ্ধতিৰ মিশ্ৰণ। হ্ৰদ আৰু নদীৰ পাৰৰ দ ঠাইবোৰত সম্ভৱতঃ পৰীক্ষামূলকভাৱে শালি ধানৰ খেতি কৰা হৈছিল। মধ্য চুলাৱেচীত ৪০০তকৈও অধিক গ্ৰেনাইট পাথৰৰ মেগালিথ বা স্মৃতিশিলা (বেহোৱা উপত্যকাৰ পোকেকেয়া মেগালিথিক ছাইট, লৰে লিণ্ডু ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যানৰ অন্তৰ্গত বাডা আৰু নাপু উপত্যকা) আছে, যিবোৰ বিভিন্ন প্ৰত্নতাত্ত্বিক অধ্যয়নে খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০০-ৰপৰা ১৩০০ খ্ৰীষ্টাব্দৰ ভিতৰৰ বুলি নিৰূপণ কৰিছে। এইবোৰৰ আকাৰ কেইচেণ্টিমিটাৰমানৰপৰা প্ৰায় ৪.৫ মিটাৰ (১৫ ফুট) পৰ্যন্ত হ’ব পাৰে। এই মেগালিথবোৰৰ মূল উদ্দেশ্য এতিয়াও অজ্ঞাত। প্ৰায় ৩০টা মেগালিথত মানুহৰ আকৃতি খোদিত কৰা আছে। আন কিছুমান মেগালিথ ডাঙৰ পাত্ৰ (কালম্বা) আৰু পাথৰৰ প্লেটৰ (টুটু'না) আকৃতিৰ। ৭,০০০ বছৰ পূৰ্বৰ চিকাৰী-সংগ্ৰহকাৰী টোঁৱালিয়ান সংস্কৃতিৰ সৈতে জড়িত এগৰাকী মহিলাৰ কবৰৰপৰা ডি.এন.এ পোৱা গৈছে, যিয়ে এই অঞ্চলটোৰ মাজেৰে হোৱা প্ৰাৰম্ভিক প্ৰব্ৰজনৰ বিষয়ে এক বিৰল অন্তৰ্দৃষ্টি প্ৰদান কৰিছে। === গুহা শিল্প === [[চিত্ৰ:Hands in Pettakere Cave.jpg|thumb|মাৰোছৰ পেটাকেৰে গুহাত সোঁহাতৰ ষ্টেনচিল মানৱ শিল্পকৰ্মৰ আটাইতকৈ পুৰণি জ্ঞাত উদাহৰণৰ ভিতৰত অন্যতম]] ২০১৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহত ঘোষণা কৰা হৈছিল যে মাৰোচৰ গুহাচিত্ৰসমূহ প্ৰায় ৪০,০০০ বছৰ পুৰণি বুলি নিৰূপণ কৰা হৈছে। ইয়াৰে এখন হাতৰ ছাপ ৩৯,৯০০ বছৰ পুৰণি আছিল, যিয়ে ইয়াক বিশ্বৰ ভিতৰতে আটাইতকৈ পুৰণি হাতৰ ছাপবোৰৰ ভিতৰত স্থান দিছে। <ref>{{cite journal|author1=D. L. Hoffmann|author2=C. D. Standish|author3=M. García-Diez|author4=P. B. Pettitt|author5=J. A. Milton|author6=J. Zilhão|author7=J. J. Alcolea-González|author8=P. Cantalejo-Duarte|author9=H. Collado|author10=R. de Balbín|author11=M. Lorblanchet|author12=J. Ramos-Muñoz|author13=G.-Ch. Weniger|author14=A. W. G. Pike|year=2018|title=U-Th dating of carbonate crusts reveals Neandertal origin of Iberian cave art|url=https://archive.org/details/science_2018-02-23_359_6378/page/912|journal=Science|volume=359|issue=6378|pages=912–915|doi=10.1126/science.aap7778|doi-access=free|pmid=29472483|bibcode=2018Sci...359..912H|hdl=10498/21578|hdl-access=free}} "we present dating results for three sites in Spain that show that cave art emerged in Iberia substantially earlier than previously thought. Uranium-thorium (U-Th) dates on carbonate crusts overlying paintings provide minimum ages for a red linear motif in La Pasiega (Cantabria), a hand stencil in [[:en:Cave_of_Maltravieso|Maltravieso (Extremadura)]], and red-painted speleothems in Ardales (Andalucía). Collectively, these results show that cave art in Iberia is older than 64.8 thousand years (ka). This cave art is the earliest dated so far and predates, by at least 20 ka, the arrival of modern humans in Europe, which implies Neandertal authorship."</ref> অষ্ট্ৰেলিয়াৰ কুইন্সলেণ্ডৰ গ্ৰিফিথ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ড° মেক্সিম অবেৰ্টে কৈছিল যে মাৰোচৰ পেটাকেৰে (Pettakere) গুহাৰ এই চিত্ৰৰ বয়স আছিল অতি কমেও ৩৯,৯০০ বছৰ। তেওঁ লগতে কয়: "ইয়াৰ ঠিক কাষতে এটা গাহৰিৰ ছবি আছে যাৰ বয়স অতি কমেও ৩৫,৪০০ বছৰ, আৰু ই বিশ্বৰ অন্যতম পুৰণি—যদিহে আটাইতকৈ পুৰণি নহয়—ৰূপক চিত্ৰণ।<ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.co.uk/news/science-environment-29415716|title=Painted caves challenge art origins|publisher=[[BBC News]]|date=2014-10-08|last1=Ghosh|first1=Pallab}}</ref> [[চিত্ৰ:Leang Tedongnge rock art panel credit AA Oktaviana-01.jpg|thumb|গৱেষকসকলে ২০২১ চনত ইণ্ডোনেছিয়াৰ চুলাৱেছিৰ লিয়াং টেডংগেত গুহা শিল্প আৱিষ্কাৰ কৰিছিল, যাৰ বয়স কমেও ৪৫,৫০০ বছৰ বুলি অনুমান কৰা হৈছে, যাৰ ফলত ই বিশ্বৰ আটাইতকৈ পুৰণি পৰিচিত প্ৰতিনিধিত্বমূলক শিল্পকৰ্ম হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। ]] ২০১৯ চনৰ ১১ ডিচেম্বৰত ড° মেক্সিম অবেৰ্টৰ নেতৃত্বত এটা গৱেষক দলে 'লিয়াং বুলু চিপং ৪' (Leang Bulu' Sipong 4) নামৰ চূণশিলৰ গুহাটোত ৪৪,০০০ বছৰতকৈও অধিক পুৰণি বিশ্বৰ আটাইতকৈ পুৰণি প্ৰাগৈতিহাসিক চিকাৰৰ দৃশ্য আৱিষ্কাৰৰ কথা ঘোষণা কৰে। প্ৰত্নতাত্ত্বিকসকলে কেলচাইট 'পপকৰ্ণ' (calcite 'popcorn'), আৰু তেজস্ক্ৰিয় ইউৰেনিয়াম তথা থ’ৰিয়ামৰ ভিন্ন আইচ’ট’প মাত্ৰাৰ সহায়ত গাহৰি আৰু ম’হ চিকাৰৰ এই চিত্ৰৰ বয়স নিৰ্ণয় কৰিছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.nature.com/articles/s41586-019-1806-y|title=Earliest hunting scene in prehistoric art|journal=Nature|date=2019-12-11|last1=Ghosh|first1=Pallab}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-50754303|title=Animal painting found in cave is 44,000 years old|date=2019-12-12|publisher=[[BBC News]]|access-date=2020-04-23|language=en-GB}}</ref><ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/science/2019/12/11/oldest-story-ever-told-is-painted-this-cave-wall-archaeologists-report/|title=The oldest story ever told is painted on this cave wall, archaeologists report|first1=Ben|last1=Guarino|newspaper=The Washington Post|language=en|access-date=2020-04-23}}</ref> ২০২০ চনৰ মাৰ্চ মাহত গ্ৰিফিথ বিশ্ববিদ্যালয়ৰ প্ৰত্নতাত্ত্বিকসকলে 'লিয়াং বুলু বেটুৱে' (Leang Bulu Bettue) গুহাত দুটা সৰু শিলৰ ফলক (plaquettes) বিচাৰি পায়, যিবোৰ ২৬,০০০ ৰপৰা ১৪,০০০ বছৰৰ পুৰণি বুলি ধৰা হৈছে।<ref>{{cite journal|last1=Langley|first1=Michelle C.|last2=Hakim|first2=Budianto|last3=Oktaviana|first3=Adhi Agus|last4=Basran|first4=Burhan|last5=Sumantri|first5=Iwan|last6=Sulistyarto|first6=Priyatno Hadi|last7=Lebe|first7=Rustan|last8=McGahan|first8=David|author9-link=Adam Brumm|last9=Brumm|first9=Adam|s2cid=212732696|title=Portable art from Pleistocene Sulawesi|journal=Nature Human Behaviour|year=2020|volume=4|issue=6|pages=597–602|doi=10.1038/s41562-020-0837-6|pmid=32203323|hdl=10072/395406|hdl-access=free}}</ref> শিলৰ ফলক দুখনৰ এখনত এটা আনোয়া (একপ্ৰকাৰৰ বনৰীয়া ম’হ) আৰু এপাহ ফুল, তৰা বা চকুৰ দৰে কিবা এটা অংকিত আছিল, আনখনত জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান সম্পৰ্কীয় পোহৰৰ ৰশ্মি চিত্ৰিত কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|last=Wu|first=Katherine J.|title=Portable, Pocket-Sized Rock Art Discovered in Ice Age Indonesian Cave|url=https://www.smithsonianmag.com/smart-news/portable-pocket-sized-rock-art-discovered-ice-age-indonesian-cave-180974462/|access-date=2020-08-31|website=Smithsonian Magazine|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Rosengreen|first=Carley|title=Portable rock art 'social glue' for early humans in Ice Age|url=https://news.griffith.edu.au/2020/03/17/portable-rock-art-social-glue-for-early-humans-in-ice-age/|access-date=2020-08-31|website=news.griffith.edu.au|date=16 March 2020|language=en-EN}}</ref><ref>{{Cite web|date=2020-03-26|title=Two 20,000-Year-Old Artworks From Indonesia Prove That Europe Wasn't the Only Place Art Was Being Made During the Last Ice Age|url=https://news.artnet.com/art-world/prehistoric-art-indonesia-1816671|access-date=2020-08-31|website=artnet News|language=en-US}}</ref> ২০২১ চনৰ জানুৱাৰী মাহত পুৰাতত্ত্ববিদসকলে লিয়াং টেডংগে গুহাত কমেও ৪৫,৫০০ বছৰ পুৰণি গুহা শিল্প আৱিষ্কাৰ কৰাৰ কথা ঘোষণা কৰে। ছায়েন্স এডভান্সেছ নামৰ আলোচনীখনৰ তথ্য অনুসৰি উফি গাহৰিৰ গুহা চিত্ৰই এই অঞ্চলত মানুহৰ বসতিৰ আদিম প্ৰমাণ। ১৩৬ চে.মি. x ৫৪ চে.মি. জোখৰ এটা প্ৰাপ্তবয়স্ক মতা গাহৰি আৰু সম্ভৱতঃ চুলাৱেচি বা চেলেবেছ উফি গাহৰি মুখৰ ওপৰত শিঙৰ দৰে উফি আৰু পিছফালৰ অংশৰ ওপৰত দুটা হাতৰ ছাপ থকা চিত্ৰিত কৰা হৈছিল। সহ-লেখক এডাম ব্ৰুমৰ মতে, আন দুটা গাহৰি আছে যিবোৰ আংশিকভাৱে সংৰক্ষিত হৈ আছে আৰু দেখা গৈছে যে উফি গাহৰিটোৱে আন দুটা গাহৰিৰ মাজত কাজিয়া পৰ্যবেক্ষণ কৰি আছিল।<ref>{{Cite journal|last1=Brumm|first1=Adam|last2=Oktaviana|first2=Adhi Agus|last3=Burhan|first3=Basran|last4=Hakim|first4=Budianto|last5=Lebe|first5=Rustan|last6=Zhao|first6=Jian-xin|last7=Sulistyarto|first7=Priyatno Hadi|last8=Ririmasse|first8=Marlon|last9=Adhityatama|first9=Shinatria|last10=Sumantri|first10=Iwan|last11=Aubert|first11=Maxime|date=2021-01-01|title=Oldest cave art found in Sulawesi|journal=Science Advances|language=en|volume=7|issue=3|article-number=eabd4648|doi=10.1126/sciadv.abd4648|pmid=33523879|pmc=7806210|bibcode=2021SciA....7.4648B|issn=2375-2548|doi-access=free}}</ref><ref>{{Cite web|agency=Agence France-Presse|date=2021-01-13|title=World's oldest known cave painting found in Indonesia|url=http://www.theguardian.com/science/2021/jan/13/worlds-oldest-known-cave-painting-found-in-indonesia|access-date=2021-01-21|website=the Guardian|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Sawal|first=Ibrahim|title=World's oldest painting of animals discovered in an Indonesian cave|url=https://www.newscientist.com/article/2264793-worlds-oldest-painting-of-animals-discovered-in-an-indonesian-cave/|access-date=2021-01-21|website=New Scientist|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|date=2021-01-14|title=Indonesia: Archaeologists find world's oldest animal cave painting|language=en-GB|work=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-55657257|access-date=2021-01-21}}</ref> ২০২৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত দক্ষিণ-পশ্চিম উপদ্বীপ চুলাৱেছিৰ গুহাত নতুনকৈ আৱিষ্কৃত হাতৰ ষ্টেনচিল আৰু মানুহৰ মূৰ্তিৰ ছবি কমেও ৬৭,৮০০ বছৰ পুৰণি বুলি ধৰা হৈছিল, যাৰ ফলত এইবোৰ বিশ্বৰ ভিতৰতে শিলৰ শিল্পৰ আটাইতকৈ প্ৰাচীন প্ৰমাণ হিচাপে পৰিগণিত হৈছিল আৰু মাল্ট্ৰাভিয়েছ’ৰ গুহাত পূৰ্বৰ অভিলেখ ধাৰণকাৰী ছবিৰ তুলনাত এহাজাৰ বছৰতকৈও অধিক পূৰ্বৰ।<ref>{{cite journal|last1=Oktaviana|first1=A.A.|last2=Joannes-Boyau|first2=R.|date=2026-01-21|title=Rock art from at least 67,800 years ago in Sulawesi|url=https://www.nature.com/articles/s41586-025-09968-y|journal=Nature|volume=|issue=|publisher=|pages=|doi=|access-date=2026-01-24}}</ref> == ইতিহাস == === হিন্দু-বৌদ্ধ যুগ === ইয়াৰ উপৰি চাওক: [[দক্ষিণ-পূব এছিয়াৰ হিন্দু ধৰ্ম]], [[দক্ষিণ-পূব এছিয়াত বৌদ্ধ ধৰ্ম]], [[:en:Hinduism_in_Indonesia|ইণ্ডোনেছিয়াত হিন্দু ধৰ্ম]], ই[[:en:Buddhism_in_Indonesia|ণ্ডোনেছিয়াত বৌদ্ধ ধৰ্ম]], [[:en:Greater_India|বৃহত্তৰ ভাৰত]], আৰু [[:en:Mandala_(political_model)|মণ্ডলা (ৰাজনৈতিক আৰ্হি)]] [[চিত্ৰ:COLLECTIE TROPENMUSEUM Lokaal hoofd van de eilanden ten zuiden van Celebes TMnr 10001613.jpg|thumb|স্থানীয় প্ৰধান (১৮৭২)। ]] ১৯২১ চনত দক্ষিণ চুলাৱেচীৰ কামাৰা নদীৰ ওচৰৰ চিকেনডেঙত এটা ব্ৰঞ্জৰ অমৰাৱতী মূৰ্তি আৱিষ্কাৰ কৰা হৈছিল, যাক বচ-এ খ্ৰীষ্টীয় দ্বিতীয়ৰপৰা সপ্তম শতিকাৰ বুলি নিৰূপণ কৰিছিল। ১৯৭৫ চনত দক্ষিণ চুলাৱেচীৰ চেলিয়াৰ দ্বীপৰ বন্তোহাৰুত দশম-একাদশ শতিকাৰ থলুৱাভাৱে নিৰ্মিত কিছুমান সৰু বুদ্ধ মূৰ্তিও পোৱা গৈছিল।<ref>I. A. Caldwell, M. Nur</ref> ত্ৰয়োদশ শতিকাৰ পৰা, সন্মানীয় বাণিজ্যিক সামগ্ৰী আৰু লোহাৰ উৎসৰ সহজলভ্যতাই দীৰ্ঘদিন ধৰি চলি অহা সাংস্কৃতিক আৰ্হিবোৰ সলনি কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে আৰু অভিলাষী ব্যক্তিসকলক বৃহত্তৰ ৰাজনৈতিক গোট গঠন কৰাত সহায় কৰে। এই দুয়োটা উপাদান কিয় একেলগে দেখা দিছিল সেয়া জনা নাযায়; হয়তো এটা আনটোৰ পৰিণতি আছিল। ১৩৬৭ চনত, মাজাপাহিত যুগৰ জাভানিজ পাণ্ডুলিপি 'নাগৰকৃতিগামা'ত এই দ্বীপটোত অৱস্থিত কেইবাটাও চিনাক্তকৃত ৰাজ্যৰ উল্লেখ পোৱা গৈছিল। ইয়াৰ ১৪ নম্বৰ কেণ্টোত গোৱা, মাকাচাৰ, লুৱু আৰু বাংগাই আদিকে ধৰি বিভিন্ন ৰাজ্যৰ নাম উল্লেখ কৰা হৈছিল। যেন ধাৰণা হয় যে চতুৰ্দশ শতিকাৰ ভিতৰত দ্বীপটোৰ ৰাজ্যসমূহ পূব জাভাৰ মাজাপাহিত বন্দৰক কেন্দ্ৰ কৰি গঢ়ি উঠা এক সামুদ্ৰিক বাণিজ্যিক নেটৱৰ্কৰ সৈতে সংলগ্ন আছিল। ১৪০০ চনৰ ভিতৰত, পশ্চিম চেনৰানা উপত্যকাৰ লগতে দক্ষিণ উপকূল আৰু বৰ্তমানৰ পাৰেপাৰেৰ ওচৰৰ পশ্চিম উপকূলত কেবাখনো নতুন কৃষিভিত্তিক ৰাজ্যৰ উত্থান ঘটিছিল।<ref>Caldwell, I.A. 1988. 'South Sulawesi A.D. 1300–1600: Ten Bugis texts.' PhD thesis, The Australian National University; Bougas, W. 1998. 'Bantayan: An early Makassarese kingdom 1200 -1600 AD. ''Archipel'' 55: 83–123; Caldwell, I. and W.A. Bougas 2004. 'The early history of Binamu and Bangkala, South Sulawesi.' ''Bijdragen tot de Taal-, Land- en Volkenkunde'' 64: 456–510; Druce, S. 2005. 'The lands west of the lake: The history of Ajattappareng, South Sulawesi, AD 1200 to 1600.' PhD thesis, the University of Hull.</ref> === খ্ৰীষ্টান ঔপনিৱেশিক যুগ === দ্বীপটো দৰ্শন কৰা প্ৰথম ইউৰোপীয়সকল আছিল পৰ্তুগীজ নাৱিক চিমাও ডি আব্ৰেউ (১৫২৩ চনত) আৰু গোমেছ ডি চেকুৱেৰা (১৫২৫ চনত)। তেওঁলোকক মলুকাছৰপৰা সোণৰ সন্ধানত পঠোৱা হৈছিল, কাৰণ এই দ্বীপটো সোণ উৎপাদনৰ বাবে বিখ্যাত আছিল (অৱশ্যে দ্বীপটোৰ পাকখোৱা আকৃতিৰ বাবে তেওঁলোকে ইয়াক এটা দ্বীপপুঞ্জ বুলিহে ভাবিছিল)। ১৬ শতিকাৰ প্ৰথম দশকবোৰত মাকাচাৰত এটা পৰ্তুগীজ ঘাটি স্থাপন কৰা হৈছিল, যিটো ১৬৬৫ চনলৈকে আছিল; তাৰ পিছত ডাচসকলে ইয়াৰ দখল লয়। ডাচসকল ১৬০৫ চনত চুলাৱেচীত উপস্থিত হৈছিল আৰু তাৰ পাছতে ইংৰাজসকল আহি মাকাচাৰত এটা ফেক্টৰী স্থাপন কৰিছিল। ১৬৬০ চনৰপৰা ডাচসকলে মাকাচাৰৰ পশ্চিম উপকূলৰ প্ৰধান শক্তি গোৱাৰ সৈতে যুদ্ধত লিপ্ত হয়। ১৬৬৯ চনত এডমিৰেল স্পিলমেনে শাসক চুলতান হাছানুদ্দিনক 'বংগায়া চুক্তিত' স্বাক্ষৰ কৰিবলৈ বাধ্য কৰায়, যাৰ জৰিয়তে ব্যৱসায়-বাণিজ্যৰ নিয়ন্ত্ৰণ ডাচ ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ হাতলৈ যায়। ডাচসকলক তেওঁলোকৰ এই বিজয়ত সহায় কৰিছিল বুগিছৰ সেনাপতি তথা বোনে ৰাজ্যৰ শাসক আৰুণ পালাক্কাই। ডাচসকলে উজুং পাণ্ডাঙত এটা দুৰ্গ নিৰ্মাণ কৰে, আনহাতে আৰুণ পালাক্কা আঞ্চলিক অধিপতি হৈ পৰে আৰু বোনে আটাইতকৈ শক্তিশালী ৰাজ্য হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই স্থিতাৱস্থাৰ ফলত ৰাজনৈতিক আৰু সাংস্কৃতিক উন্নয়ন স্থবিৰ হৈ পৰা যেন ধাৰণা হয়।<ref>Crawfurd, J. 1856. ''A descriptive dictionary of the Indian islands and adjacent countries.'' London: Bradbury & Evans.</ref><ref>[http://www.persee.fr/web/revues/home/prescript/article/arch_0044-8613_1995_num_49_1_3038?_Prescripts_Search_tabs1=standard&] Luis Filipe F. R. Thomaz, ''The image of the Archipelago in Portuguese cartography of the 16th and early 17th centuries'', Persee, 1995, Volume 49 pages: 83</ref><ref>{{cite journal|last1=Bassett|first1=D. K.|year=1958|title=English trade in Celebes, 1613–67|journal=Journal of the Royal Asiatic Society|volume=31|issue=1|pages=1–39}} "and ruled a base in Makassar since the mid-16th century to the year 1665 when it was taken by the Dutch."</ref> ১৯০৫ চনত সমগ্ৰ দ্বীপটো নেদাৰলেণ্ড ইষ্ট ইণ্ডিজৰ ডাচ উপনিৱেশৰ অন্তৰ্ভুক্ত হয় আৰু দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধত জাপানী দখললৈ নোযোৱালৈকে এইদৰেই থাকে। ইণ্ডোনেছিয়াৰ ৰাষ্ট্ৰীয় বিপ্লৱৰ সময়ত, ডাচ কেপ্তেইন 'তুৰ্ক' ৱেষ্টাৰলিঙে এক অভিযান চলাইছিল য’ত দক্ষিণ চুলাৱেচী অভিযানৰ সময়ত শ শ বা সম্ভৱতঃ হাজাৰ হাজাৰ লোকৰ মৃত্যু হৈছিল। ১৯৪৯ চনৰ ডিচেম্বৰত সাৰ্বভৌমত্ব হস্তান্তৰ কৰাৰ পাছত, চুলাৱেচী যুক্তৰাষ্ট্ৰীয় 'ইউনাইটেড ষ্টেটছ অফ ইণ্ডোনেছিয়া'ৰ অংশ হয়, যিটো ১৯৫০ চনত একীভূত 'ৰিপাব্লিক অফ ইণ্ডোনেছিয়া'ৰ সৈতে চামিল হয়।<ref name="Kahin145">Kahin (1952), p. 145</ref><ref>Westerling, R. 1952. Challenge to Terror</ref> === কেইখনমান আলোকচিত্ৰ === <gallery> File:COLLECTIE TROPENMUSEUM 'Tandako' dansers en een muzikant te Pasere Maloku Celebes TMnr 10003462.jpg|চুলাৱেছিৰ পাছেৰে মালোকুত টাণ্ডাকো নৃত্যশিল্পী আৰু সংগীতজ্ঞ। File:COLLECTIE TROPENMUSEUM 'Tandako pajogé' danseressen te Pasere Maloku Celebes TMnr 10003461.jpg|চুলাৱেছিৰ পাছেৰে মালোকুত টাণ্ডাকো নৃত্যশিল্পী আৰু সংগীতজ্ঞ। File:COLLECTIE TROPENMUSEUM 'Padjogé' danseressen te Maros Celebes TMnr 10003470 Retouch.jpg|১৮৭০ চনত চুলাৱেছিৰ মাৰোছত পেডজ’জে নৃত্যশিল্পী। File:Tandako dancers and musicians in Gorontalo, North Celebes.jpg|1870 চনৰ আশে-পাশে উত্তৰ চেলেবছৰ গ'ৰ'ণ্টালোত টাণ্ডাকো পাজোগে নৃত্যশিল্পী আৰু সংগীতজ্ঞসকল। </gallery> == জনসংখ্যা == {{Pie chart |thumb = right |caption = প্ৰদেশ অনুসৰি চুলাৱেছিৰ জনসংখ্যা (২০২০ৰ লোকপিয়ল)<ref>Indonesia's Population Census 2020.</ref> |label1 = দক্ষিণ চুলাৱেছি |value1 = 45.60 |color1 = Red |label2 = মধ্য চুলাৱেছি |value2 = 15.01 |color2 = Gold |label3 = দক্ষিণ-পূব চুলাৱেছি |value3 = 13.19 |color3 = Black |label4 = উত্তৰ চুলাৱেছি |value4 = 13.18 |color4 = DarkBlue |label5 = পশ্চিম চুলাৱেছি |value5 = 7.13 |color5 = Green |label6 = গোৰণ্টালো |value6 = 5.89 |color6 = Purple }} ২০০০ চনৰ ইণ্ডোনেছিয়াৰ লোকপিয়লত চুলাৱেছি প্ৰদেশৰ জনসংখ্যা আছিল ১৪,৯৪৬,৪৮৮ জন বা দেশখনৰ মুঠ জনসংখ্যাৰ প্ৰায় ৭.২৫%। ২০১০ চনৰ লোকপিয়ল অনুসৰি মুঠ ১৭,৩৭১,৭৮২ জন আৰু ২০২০ চনৰ লোকপিয়লত মুঠ ১৯,৮৯৬,৯৫১ জন। ২০২৩ চনৰ মাজভাগৰ বাবে চৰকাৰী অনুমান আছিল ২০,৫৬৮,৪১১। চুলাৱেছিৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ চহৰখন হৈছে মাকাছাৰ।<ref>[http://www.bps.go.id/sector/population/pop2000.htm Brief Analysis – A. Total Population] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090725055302/http://www.bps.go.id/sector/population/pop2000.htm|date=25 July 2009}}</ref><ref>Badan Pusat Statistik, Jakarta, 2021.</ref><ref>Badan Pusat Statistik, Jakarta, 2024.</ref> == ধৰ্ম == {| class="wikitable" |- ! ধৰ্ম!! মুঠ<ref>{{cite web|url=https://gis.dukcapil.kemendagri.go.id/peta/|publisher=[[Ministry of Religious Affairs (Indonesia)|Ministry of Home Affairs]]|date=31 December 2023|access-date=11 March 2024|language=id|title=Visualisasi Data Kependudukan|archive-date=5 July 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220705211227/http://gis.dukcapil.kemendagri.go.id/peta/|url-status=dead|archivedate=5 July 2022|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220705211227/http://gis.dukcapil.kemendagri.go.id/peta/|deadurl=yes}}</ref> |- | [[ইছলাম|ইচলাম]]|| ১৬,৮৮৮,৭৩৬ |- | প্ৰটেষ্টেণ্ট || ৩,১২৬,৭৮৬ |- | ৰোমান কেথলিক || ৩৩১,৬৪৬ |- | [[হিন্দু ধৰ্ম|হিন্ধু]]|| ২৬৭,০৫৯ |- | [[Buddhism|বৌদ্ধ]] || ৩০,৪১২ |- | আলিৰান কেপাৰচায়ান || ১২,৫৮৪ |- | কনফুচিয়াছবাদ || ৫২৩ |- | '''সৰ্বমুঠ''' || ২০,৬৫৭,৭৪৬ |} চুলাৱেছিত ইছলাম সংখ্যাগৰিষ্ঠ ধৰ্ম। দক্ষিণ-পশ্চিম উপদ্বীপৰ (দক্ষিণ চুলাৱেছি) নিম্নভূমিৰ ইছলাম ধৰ্মান্তৰকৰণ ১৭ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে হৈছিল। হাড় উপসাগৰৰ লুউ ৰাজ্যই ১৬০৫ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত প্ৰথমে ইছলাম ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰে; আধুনিক মকাছাৰ চহৰখনক কেন্দ্ৰ কৰি গোৱা-টালকৰ মকাছাৰ ৰাজ্যয়ো ছেপ্টেম্বৰ মাহত ইয়াৰ অনুসৰণ কৰে। কিন্তু উত্তৰ উপদ্বীপৰ গোৰনটালো আৰু মংগোণ্ডো জনগোষ্ঠীয়ে বহুলাংশে ১৯ শতিকাতহে ইছলাম ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰিছিল। বেছিভাগ চুলাৱেছি মুছলমানেই চুন্নী। দ্বীপটোত খ্ৰীষ্টানসকলে যথেষ্ট সংখ্যালঘু গঠন কৰে। জনগাঁথনিবিদ টবি এলিছ ভলকমেনৰ মতে চুলাৱেছিৰ ১৭% জনসংখ্যা প্ৰটেষ্টেণ্ট আৰু ২%তকৈও কম কেথলিক। খ্ৰীষ্টানসকলে উত্তৰ উপদ্বীপৰ প্ৰান্তত মানাডো চহৰৰ চাৰিওফালে কেন্দ্ৰীভূত হৈ আছে, য'ত মিনাহাছা, প্ৰধানকৈ প্ৰটেষ্টেণ্ট জনগোষ্ঠী আৰু উত্তৰতম ছাংগিৰ আৰু তালাউড দ্বীপপুঞ্জৰ বসতি আছে। দক্ষিণ চুলাৱেছিৰ টানা টোৰাজাৰ ট’ৰাজা জনগোষ্ঠীসমূহে ইণ্ডোনেছিয়াৰ স্বাধীনতাৰ পিছৰেপৰা বহুলাংশে খ্ৰীষ্টান ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰিছে। মধ্য চুলাৱেছিৰ প’ছ’ হ্ৰদৰ আশে-পাশে, মধ্য চুলাৱেছিৰ পামোনা ভাষী জনগোষ্ঠীৰ মাজত আৰু মামাছাৰ ওচৰতো যথেষ্টসংখ্যক খ্ৰীষ্টান লোক আছে। যদিও বেছিভাগ মানুহেই নিজকে মুছলমান বা খ্ৰীষ্টান বুলি পৰিচয় দিয়ে, তথাপি তেওঁলোকে প্ৰায়ে স্থানীয় বিশ্বাস আৰু দেৱতাকো সমৰ্থন কৰে। বৌদ্ধ আৰু হিন্দূৰ সৰু সৰু সম্প্ৰদায়ো চুলাৱেছিত পোৱা যায়, সাধাৰণতে চীনা, বালি আৰু ভাৰতীয় সম্প্ৰদায়ৰ মাজত। === ভাষাসমূহ === মূল প্ৰবন্ধ: [[:en:Languages_of_Sulawesi|চুলাৱেছিৰ ভাষা]] == অৰ্থনীতি == মূল প্ৰবন্ধ: [[:en:Economy_of_Sulawesi|চুলাৱেছিৰ অৰ্থনীতি]] চুলাৱেছিৰ অৰ্থনীতি কৃষি, মাছ ধৰা, খনন, বনজ সম্পদৰ ওপৰত প্ৰচণ্ডভাৱে কেন্দ্ৰীভূত।<ref>{{Cite web|title=indahnesia.com – Sulawesi island – Economy – Clove, shrimps and tourists – Discover Indonesia Online|url=https://indahnesia.com/indonesia/SULECO/economy.php|access-date=2020-12-19|website=indahnesia.com|archivedate=2020-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201228140239/https://indahnesia.com/indonesia/SULECO/economy.php|deadurl=yes}}</ref> == প্ৰশাসন == ১৯৪৫ চনৰপৰা ১৯৬০ চনৰ ভিতৰত এই দ্বীপটো এটা প্ৰদেশ হিচাপে প্ৰশাসন কৰা হৈছিল। ১৯৬০ চনত ইয়াক দুখন প্ৰদেশত বিভক্ত কৰা হৈছিল – উত্তৰ আৰু মধ্য চুলাৱেছি, আৰু দক্ষিণ আৰু দক্ষিণ-পূব চুলাৱেছি। ১৯৬৪ চনত এই দুয়োটাকে পুনৰ বিভক্ত কৰা হয়, প্ৰথমটোক উত্তৰ চুলাৱেছি আৰু মধ্য চুলাৱেছি আৰু দ্বিতীয়টোক দক্ষিণ চুলাৱেছি আৰু দক্ষিণ-পূব চুলাৱেছি বুলি। আজি ইয়াক ছটা প্ৰদেশত বিভক্ত কৰা হৈছে: গোৰণ্টালো, পশ্চিম চুলাৱেছি, দক্ষিণ চুলাৱেছি, মধ্য চুলাৱেছি, দক্ষিণ-পূব চুলাৱেছি, আৰু উত্তৰ চুলাৱেছি। ইয়াৰ ভিতৰত নতুন প্ৰদেশসমূহ হ’ল উত্তৰ চুলাৱেছিৰ এটা অংশৰপৰা ২০০০ চনত স্থাপিত হোৱা গ’ৰ’ণ্টালো আৰু দক্ষিণ চুলাৱেছিৰ কিছু অংশৰপৰা ২০০৪ চনত স্থাপিত পশ্চিম চুলাৱেছি। দ্বীপটোৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ চহৰসমূহ হ’ল প্ৰাদেশিক ৰাজধানী মাকাছাৰ, মানাডো, পালু, কেণ্ডাৰী, আৰু গ’ৰ’ণ্টালো (পশ্চিম চুলাৱেছিৰ প্ৰাদেশিক ৰাজধানী – মামুজু চহৰ – এখন চহৰ নহয়); ইয়াৰ উপৰি আন ছখন চহৰ আছে – বিটুং, পালোপো, বাউ-বাউ, পাৰেপাৰে, কোটামোবাগু আৰু টোমোহুন। == পৰিৱেশ == [[চিত্ৰ:Bunaken01.JPG|thumb|মানাডো টুয়া দ্বীপৰপৰা দেখা বুনাকেন দ্বীপ। ]] চুলাৱেছিৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ পৰিৱেশ বিষয়টো হ’ল বনাঞ্চল ধ্বংস। ২০০৭ চনত বিজ্ঞানীসকলে লক্ষ্য কৰিছিল যে চুলাৱেছিৰ ৮০ শতাংশ অৰণ্য হেৰাই গৈছে বা অৱক্ষয় হৈছে, বিশেষকৈ নিম্নভূমি আৰু মেংগ্ৰোভক কেন্দ্ৰ কৰি।<ref>"[https://www.mongabay.com/profiles/sulawesi.html Sulawesi Profile]" – mongabay.com</ref> কাঠ কটা, বৃহৎ কৃষি প্ৰকল্প, আৰু ক্ৰমান্বয়ে নিকেল খননৰ বাবে বনাঞ্চল কাটি পেলোৱা হৈছে। বনাঞ্চল হেৰুৱাৰ ফলত চুলাৱেছিৰ বহুতো স্থানীয় প্ৰজাতি বিপন্ন হৈ পৰিছে। ইয়াৰ উপৰি চুলাৱেছিৰ ৯৯ শতাংশ জলাশয় হেৰাই গৈছে বা ক্ষতিগ্ৰস্ত হৈছে। আন পৰিৱেশৰ প্ৰতি ভাবুকিসমূহৰ ভিতৰত আছিল বুছমাংস চিকাৰ আৰু খনন।<ref name="Sulawesi Profile">"[https://www.mongabay.com/profiles/sulawesi.html Sulawesi Profile]" – mongabay.com</ref> === উদ্যান === চুলাৱেছি দ্বীপত ছখন ৰাষ্ট্ৰীয় উদ্যান আৰু ঊনৈছটা প্ৰকৃতি সংৰক্ষিত বনাঞ্চল আছে। ইয়াৰ উপৰি চুলাৱেছিত তিনিটা সামুদ্ৰিক সংৰক্ষিত অঞ্চল আছে। চুলাৱেছিৰ বহু উদ্যান কৃষিৰ বাবে কাঠ কটা, খনন আৰু বনাঞ্চল ধ্বংসৰ ফলত ভাবুকি কঢ়িয়াই আনিছে।<ref name="Sulawesi Profile" /> == লগতে চাওক == * [[:en:List_of_islands_of_Indonesia|ইণ্ডোনেছিয়াৰ দ্বীপসমূহৰ তালিকা]] * [[:en:Celebes_Sea|চেলেবিছ সাগৰ]] * [[:en:HMS_Celebes|এইচ এম এছ চেলেবেছ (১৮০৬)]] * [[:en:2009_Sulawesi_superbolide|২০০৯ চনৰ চুলাৱেছি ছুপাৰব’লাইড]] ==টোকা== {{reflist|group=n}} ==তথ্য সংগ্ৰহ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:দ্বীপ]] [[শ্ৰেণী:এছিয়া]] [[শ্ৰেণী:ইণ্ডোনেছিয়া]] mnfeglukxixsjauw46un3wv1u3hnaic 0 135092 638901 606131 2026-09-27T07:10:05Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 638901 wikitext text/x-wiki {{Infobox television | name = ক্লাব এফএম | logo = Club FM Logo.jpg | logo_size = 200px | city = [[কেৰালা]] | country = [[ভাৰত]] | area = কান্নুৰ, কোজিকোৰ, ত্ৰিচুৰ, কোচি, আলাপ্পুঝা, তিৰুৱনন্তপুৰম | frequency = ৯৪.৩ আৰু ১০৪.৮ মেগাহাৰ্টজ | translator = | repeater = | airdate = | format = সকলো ধাৰাৰ সংগীত | language = [[মালয়ালম]] | owner = মাতৃভূমি | licensee = | sister_stations = | webcast = | website = {{URL|http://clubfm.in/}}{{dead link}} }} '''ক্লাব এফএম''' ([[ইংৰাজী]]: Club FM) হৈছে [[ভাৰত]]ৰ [[কেৰালা]] ৰাজ্যৰ এটা ব্যক্তিগত এফএম ৰেডিঅ' ষ্টেচন। কেৰালাৰ মাতৃভূমি সংবাদ পত্ৰৰদ্বাৰা পৰিচালিত এই ষ্টেচনটোৱে দিনটোৰ বিভিন্ন সময়ত জনপ্ৰিয় সংগীতৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়ে। [[ৰেডিঅ']] আৰু [[টেলিভিছন]]ৰ ক্ষেত্ৰত আগবঢ়োৱা ব্যতিক্ৰমী কামৰ সন্মান জনোৱাৰ উদ্দেশ্যে ভাৰতৰ ৰেডিঅ' এণ্ড টিভি এডভাৰটাইজিং প্ৰেক্টিচিয়নাৰ্ছ এছ'চিয়েশ্যনে প্ৰতিষ্ঠা কৰা তিনিটাকৈ ৰাপা বঁটা ২০০৭ চনত এই ষ্টেচনটোৱে লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite news |url=http://www.hindu.com/2008/05/15/stories/2008051550510200.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20080529003524/http://www.hindu.com/2008/05/15/stories/2008051550510200.htm |url-status=dead |archive-date=29 May 2008 |title=Honour for Club FM 94.3 |location=Chennai, India |work=The Hindu |date=15 May 2008 |access-date=25 March 2026 |archivedate=29 May 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080529003524/http://www.hindu.com/2008/05/15/stories/2008051550510200.htm |deadurl=yes }}</ref> এই ষ্টেচনটোৱে ২৪ ঘণ্টা মনোৰঞ্জন, গীত আৰু জনসজাগতামূলক তথ্য সম্প্ৰচাৰ কৰে। তিৰুৱনন্তপুৰম, কোচি আৰু কান্নুৰ— এই তিনিখন চহৰত ষ্টেচনটোৰ কম্পনাংক হৈছে ৯৪.৩ মেগাহাৰ্টজ। আনহাতে কোজিকোৰ, ত্ৰিচুৰ আৰু আলাপ্পুঝাত ইয়াৰ কম্পনাংক ১০৪.৮ মেগাহাৰ্টজ। == তথ্য == ক্লাব এফএম হৈছে কেৰালাৰ মাতৃভূমি গোটৰ এফএম উদ্যোগ। প্ৰথমতে ত্ৰিচুৰত ক্লাব এফএম মুকলি কৰা হৈছিল।<ref>[http://www.radioduniya.in/news/news-details.asp?News=Club-FM-94.3-launched-in-Thrissur&NewsID=12999&NewsCategeory=stations%20launched Club FM launch in Thrissur] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111004211119/http://www.radioduniya.in/news/news-details.asp?News=Club-FM-94.3-launched-in-Thrissur&NewsID=12999&NewsCategeory=stations%20launched |date=4 October 2011 }}. Radio Dunia</ref> ২০০৭ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰপৰা পৰীক্ষামূলক সম্প্ৰচাৰ আৰম্ভ হোৱাৰ পাছত ২০০৮ চনৰ নৱবৰ্ষৰ দিনটোৰপৰা ইয়াৰ সেৱা আৰম্ভ হয়। ২০০৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ ভিতৰত কান্নুৰ আৰু তিৰুৱনন্তপুৰমত ই মুকলি হয়। ২০০৮ চনৰ ১৭ মে'ত কোচিত ইয়াৰ চতুৰ্থটো ষ্টেচন মুকলি কৰা হৈছিল। ২০১৮ চনৰ ৮ ফেব্ৰুৱাৰীৰপৰা ইয়াৰ কোজিকোৰ ষ্টেচনে কাৰ্যসূচী আৰম্ভ কৰে।<ref>{{Cite news|url=http://www.radioandmusic.com/biz/radio/private-fm-stations/180208-club-fm-1048-goes-on-air-kozhikode-its|title=Club FM 104.8 goes on-air in Kozhikode with its sixth station|access-date=2018-05-03|language=en}}</ref> কেৰালাত মুকলি হোৱাৰ লগে লগে ২০০৮ চনত ক্লাব এফএমে তিনিটাকৈ ৰাপা বঁটা লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হয়।<ref name="Club FM launches">{{cite web|url=http://www.radioduniya.in/news/news-details.asp?News=Club-FM's-fourth-station-goes-on-air-in-Cochin&NewsID=14251&NewsCategeory=stations%20launched|title=Club FM won awards|publisher=Radio Dunia}}{{Dead link|date=September 2019 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ২০২১ চনৰ ১৮ জানুৱাৰীত ক্লাব এফএমৰ পুনৰ নামকৰণৰ কাম কৰা হয় আৰু হালধীয়া আৰু ক’লা ৰঙক প্ৰাথমিক ৰং হিচাপে লৈ ইয়াক পুনৰ মুকলি কৰা হয়। টোভিনো থমাছক ইয়াৰ ব্ৰেণ্ড এম্বেছাদৰ হিচাপে ঘোষণা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news|url=https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/mathrubhumi-s-club-fm-relaunched-with-new-logo-1.5367495|title=Mathrubhumi's Club FM relaunched with new logo|work=|access-date=2020-01-18|language=en-US}}</ref> == ষ্টেচনৰ অৱস্থানসমূহ == বৰ্তমান ক্লাব এফএমৰ ষ্টেচনসমূহ তলত দিয়া ঠাইত আছে: * ত্ৰিচুৰ: ক্লাব এফএম ১০৪.৮, মাতৃভূমি বিল্ডিংস, ভেলিয়ান্নুৰ, ত্ৰিচুৰ * কান্নুৰ: ক্লাব এফএম ৯৪.৩, চিটি চেণ্টাৰ, ফৰ্ট ৰোড, কান্নুৰ * তিৰুৱনন্তপুৰম: ক্লাব এফএম ৯৪.৩, ভি. এম. নায়াৰ মেম'ৰিয়েল বিল্ডিং, ভাঞ্চিয়ুৰ, তিৰুৱনন্তপুৰম * কোচি: ক্লাব এফএম ৯৪.৩, দ্বিতীয় মহলা মাতৃভূমি প্ৰেছ, মাঞ্জুমেল কোচি * কোজিকোৰ: ক্লাব এফএম ১০৪.৮, চেৰুট্টি ৰোড, কোজিকোৰ * আলাপ্পুঝা: ক্লাব এফএম ১০৪.৮, চাৰ্চ ৰোড, পাল্লাথুৰুথি, আলাপ্পুঝা == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == * [http://www.clubfm.in/ অধিকাৰিক ৱেবছাইট] * [https://keralaradios.com/94-3-club-fm ক্লাব এফএম শুনক]{{Dead link|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://english.mathrubhumi.com/news/nri/club-fm-s-dubai-transmission-goes-live-english-news-1.1194544 ক্লাব এফএমৰ ডুবাই সম্প্ৰচাৰ লাইভ হৈছে] * [http://english.mathrubhumi.com/news/nri/mammootty-visits-club-fm-dubai-studio-displays-mimicking-skills-english-news-1.1200023 মাম্মুটীৰ ক্লাব এফএম ডুবাই ষ্টুডিঅ' পৰিদৰ্শন] [[শ্ৰেণী:কেৰালা]] [[শ্ৰেণী:ৰেডিঅ' ষ্টেচন]] ohimgv98hitr9vknfge82n8kts1d41k 0 136783 638987 616341 2026-09-27T11:05:24Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 638987 wikitext text/x-wiki {{short description|Policy on permits required to enter Iran}} '''ইৰানৰ ভিছা নীতি''' [[ইৰাণ]]লৈ অহা বেছিভাগ পৰ্য্যটকে ভিছা ৰেহাই পোৱা দেশ বা ই-ভিছাৰ বাবে যোগ্য নোহোৱা দেশৰ নাগৰিকৰ বাহিৰে ইৰানলৈ অহাৰ আগতে ইলেক্ট্ৰনিক ভিছা (ই-ভিছা) ল’ব লাগিব; এনে ক্ষেত্ৰত তেওঁলোকে বিশ্বজুৰি ইৰাণৰ যিকোনো কূটনৈতিক মিছনৰপৰা আগতীয়াকৈ ভিছা ল’ব লাগিব। ইৰাণলৈ যাত্ৰীসকলৰ বাবে তেওঁলোকৰ উদ্দেশ্যপ্ৰণোদিত থকাৰ বাহিৰত কমেও ৬ মাহৰ বাবে বৈধ পাছপ’ৰ্ট থাকিব লাগিব। ==অৱলোকন== ইৰাণ আৰু আন দেশ উভয়ৰে দ্বৈত নাগৰিকত্ব থকা লোকৰ ক্ষেত্ৰত ইৰাণত প্ৰৱেশ কৰাৰ সময়ত ইৰাণৰ নাগৰিক হিচাপে গণ্য কৰা হয়, আৰু সেয়েহে ইৰানত প্ৰৱেশৰ সময়ত ইৰাণৰ পাছপ’ৰ্ট ৰখাটো আৱশ্যক। ২০১১ চনৰ পিছত ইৰাণ ভ্ৰমণ কৰা ব্যক্তিসকলৰ ওপৰত [[আমেৰিকা]]ৰ নিষেধাজ্ঞাৰ প্ৰতিক্ৰিয়া স্বৰূপে ইৰাণে আৰু পাছপ'ৰ্টত ভিছা লগোৱা নাই আৰু প্ৰায়বোৰ জাতিৰ বাবে প্ৰৱেশৰ সময়ত ষ্টাম্পও নিদিয়ে।<ref>{{cite web | title=Iran Waives Visa Stamping Rules to Boost Tourism | url=https://ifpnews.com/exclusive/iran-waives-visa-stamping-rules-to-boost-tourism/ | website=IFP News | date=23 November 2018 | access-date=3 May 2026 | archivedate=26 November 2018 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20181126134839/https://ifpnews.com/exclusive/iran-waives-visa-stamping-rules-to-boost-tourism/ | deadurl=yes }}</ref> ২০১৮ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত [[ইৰাণ]]ৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য, হস্তশিল্প আৰু পৰ্যটন সংস্থাৰ (ICHTO) মুৰব্বীয়ে ঘোষণা কৰে যে ইৰাণ এৰি যোৱাৰ পাছত আন দেশলৈ যোৱাৰ বিষয়ে তেওঁলোকৰ উদ্বেগ লাঘৱ কৰাৰ উদ্দেশ্যে বিদেশী পৰ্যটকৰ (আমেৰিকা, কানাডা আৰু ব্ৰিটেইনৰ দৰ্শনাৰ্থীৰ বাহিৰে) পাছপ'ৰ্টত আৰু ষ্টাম্প বা ষ্টীকাৰ লগোৱা নহ'ব।<ref>{{cite web |date=2019-06-24 | title=No more passport stamps for foreign nationals visiting Iran | url=https://www.tehrantimes.com/news/437345/No-more-passport-stamps-for-foreign-nationals-visiting-Iran | access-date=2023-12-14 | website=Tehran Times | language=en}}</ref> ২০১৯ চনৰ জুন মাহত ইৰাণৰ ৰাষ্ট্ৰপতিয়ে স্বৰাজ মন্ত্ৰ্যালয়ক বিদেশীৰ পাছপ’ৰ্টত ষ্টাম্প নিদিয়াৰ সিদ্ধান্ত কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিছিল। ==ভিছা নীতিৰ মানচিত্ৰ== [[File:Visa Policy Of Iran.svg|none|thumb|800px|ইৰাণৰ ভিছা নীতি {{legend|#ED1C24|ইৰান}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই }} {{legend|#7BDF85|ভ্ৰমণ গোট / ই ভিছাৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই }} {{legend|#9FD5BE|ই ভিছা}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন }} {{legend|#555555|প্ৰবেষ নাকচ কৰা হৈছে (ইজৰাইল) }}]] ==ভিছা ৰেহাই== তলত উল্লেখ কৰা ন্যায়িক অধিকাৰক্ষেত্ৰসমূহৰ নাগৰিকসকলক পৰ্যটন বা ব্যাৱসায়িক উদ্দেশ্যত ইৰাণত প্ৰৱেশ কৰিবলৈ ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, তলত উল্লেখ কৰা সময়সীমাৰ বাবে (যদিহে অন্যথা উল্লেখ কৰা হোৱা নাই): {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px; " |- style="vertical-align:top; " | '''যিকোনো ১৮০ দিনৰ ভিতৰত ৯০ দিন ''' {| | *{{flag|Armenia}} |valign="top"| *{{flag|Oman}} |valign="top"| *{{flag|Syria}}¹ |valign="top"| *{{flag|Turkey}} | |} '''৪৫ দিন''' *{{flag|Georgia}} '''৩০ দিন''' {| | *{{flag|Lebanon}} |valign="top"| *{{flag|Iraq}} |valign="top"| *{{flag|Tajikistan}}² | |} '''২১ দিন''' {| | *{{flag|China}}³ |valign="top"| *{{flag|Hong Kong}}³ |valign="top"| *{{flag|Macao}}³ | |} '''২০ দিন''' *{{flag|Egypt}} '''১৫ দিন''' *{{flag|Venezuela}}⁴ '''যিকোনো ১৮০ দিনৰ ভিতৰত ১৫ দিন '''⁵ {| | | |} {| | *{{flag|Belarus}} *{{flag|Bosnia and Herzegovina}} *{{flag|Brazil}} *{{flag|Brunei}} *{{flag|Cambodia}} *{{flag|Croatia}} |valign="top"| *{{flag|Cuba}} *{{flag|Indonesia}} *{{flag|Japan}} *{{flag|Kyrgyzstan}} *{{flag|Mauritania}} *{{flag|Mauritius}} |valign="top"| *{{flag|Mexico}} *{{flag|Peru}} *{{flag|Serbia}} *{{flag|Seychelles}} *{{flag|Singapore}}<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/countries-regions/i/iran-islamic-republic-of/travel-page | title=Travel Page - Iran | website=www.mfa.gov.sg | publisher=[[Ministry of Foreign Affairs (Singapore)]]}}</ref> *{{flag|Tanzania}} |valign="top"| *{{flag|Tunisia}} *{{flag|Uzbekistan}} *{{flag|Vietnam}} *{{flag|Zimbabwe}} | |} '''১৪ দিন''' {| | *{{flag|Azerbaijan}} |valign="top"| *{{flag|Kazakhstan}} |valign="top"| *{{flag|Malaysia}} | |} | |} _{1 - ভিছা ৰেহাইৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিবলৈ বিমানযোগে ইৰাণত প্ৰৱেশ কৰিব লাগিব।}<br/> _{2 - ভিছা ৰেহাইৰ বাবে যোগ্যতা অৰ্জন কৰিবলৈ দুছানবে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰপৰা যাত্ৰা কৰি ইমাম খোমেইনি আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত উপস্থিত হ’ব লাগিব।}<br/> _{3 - পিপলছ ৰিপাব্লিক অৱ চাইনা পাছপ’ৰ্ট, হংকং বিশেষ প্ৰশাসনিক অঞ্চলৰ পাছপ’ৰ্ট বা মাকাও বিশেষ প্ৰশাসনিক অঞ্চলৰ পাছপ’ৰ্ট থকা চীনা নাগৰিকৰ বাবে।}<br /> _{4 -৯০ দিনলৈকে বৃদ্ধি কৰিব পৰাকৈ থকাৰ সময়।}<br/> _{5 - কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে।} {| | class="nowrap" style="padding:0 2em 0 0"| *{{flag|Russia}} | পৰ্য্যটন গ্ৰুপ অপাৰেটৰৰ প্ৰতিনিধিৰ সৈতে ট্যুৰ গ্ৰুপত (৫ৰপৰা ৫০জন লোকেৰে গঠিত) ভ্ৰমণ কৰা [[ৰাছিয়া]]ৰ নাগৰিকসকলেও ভিছা অবিহনে ইৰাণত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰে, যিকোনো ১৮০ দিনৰ ভিতৰত সৰ্বাধিক ৯০ দিনৰ বাবে। |} ===ইৰাণৰ মুক্ত বাণিজ্য মণ্ডল=== সকলো পৰ্যটকে কিছ দ্বীপ, কেছম দ্বীপ, বা অন্যান্য মুক্ত বাণিজ্য অঞ্চলত ভিছা অবিহনে ১৪ দিন বা তাতকৈ কম সময় থাকিব পাৰে। আমেৰিকানসকল (পুয়েৰ্টো ৰিকো, ইউ.এছ. ভাৰ্জিন দ্বীপপুঞ্জ, আৰু গুৱামৰ বাহিৰে), কানাডিয়ান আৰু ব্ৰিটিছ নাগৰিকসকলৰ ক্ষেত্ৰত আগমনৰ সময়ত তেওঁলোকৰ বাবে অপেক্ষা কৰি থকা এজন প্ৰমাণিত এস্কৰ্ট গাইড থাকিব লাগিব, আৰু আগতীয়াকৈ হোটেল বুকিং কৰিব লাগিব। ২০২২ চনত পৰ্যটকে দুসপ্তাহলৈকে ভিছা অবিহনে তলত দিয়া মুক্ত বাণিজ্য অঞ্চলত থাকিব পাৰিব: <ref>{{cite web | url=http://www.irantravelingcenter.com/no-visa-required-for-iran/ | title=No Visa required for Iran free trade zones | date=30 June 2015 | access-date=14 January 2018 | archive-date=4 August 2021 | archive-url=https://web.archive.org/web/20210804022303/https://www.irantravelingcenter.com/no-visa-required-for-iran/ | url-status=dead | archivedate=4 August 2021 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210804022303/https://www.irantravelingcenter.com/no-visa-required-for-iran/ | deadurl=yes }}</ref> *আৰভাণ্ড ফ্ৰী জ'ন * আৰাছ মুক্ত অঞ্চল * চাবাহৰ মুক্ত বাণিজ্য-ঔদ্যোগিক অঞ্চল * মাকু, ইৰাণ * কেছম দ্বীপ * কিছ দ্বীপ * আনজালি ===নন অৰ্ডিনেৰী পাছপ'ৰ্ট=== [[File:Visa policy of Iran for holders of diplomatic and service category passports.png|800px|none|thumb|কূটনৈতিক, চৰকাৰী বা সেৱাৰ পাছপ'ৰ্টধাৰীৰ বাবে ইৰাণৰ ভিছা নীতি {{legend|#ED1C24|ইৰান}} {{legend|#3F51B5|কূটনৈতিক বা সেৱা পাছপ’ৰ্টধাৰীৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই }} {{legend|#559CD1|কেৱল কূটনৈতিক পাছপ’ৰ্টৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই }}]] তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহে প্ৰদান কৰা পাছপ’ৰ্টৰ ধাৰীসকলক ভিছা অবিহনে ইৰাণত প্ৰৱেশৰ অনুমতি দিয়া হৈছে। {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px; " |- style="vertical-align:top; " | *{{flag|Afghanistan}}^{D 3} *{{flag|Albania}}^D ^S ⁷ *{{flag|Armenia}}^{D 4} *{{flag|Azerbaijan}}^D ^S ³ *{{flag|Belarus}}^D ^O ⁷ *{{flag|Benin}}^D ^S ⁷ *{{flag|Bolivia}}^D ^S ⁵ *{{flag|Bosnia and Herzegovina}}^D ^S ³ *{{flag|Brazil}}^{D 3} *{{flag|Brunei}}^D ^O ⁷ *{{flag|Bulgaria}}^D ^S ³ *{{flag|Burkina Faso}}^D ^S ³ *{{flag|Cambodia}}^D ^S ⁷ *{{flag|China}}^D ^S ³ *{{flag|Colombia}}^D ^S ³ *{{flag|Croatia}}^D ^S ³ |valign="top"| *{{flag|Cuba}}^D ^S ⁴ *{{flag|Congo}}^D ^S ¹ *{{flag|Cyprus}}^D ^S ¹ *{{flag|Ecuador}}^D ^S ⁴ *{{flag|Egypt}}^D ^S ⁸ *{{flag|Ghana}}^D ^S ⁷ *{{flag|Greece}}^D ¹ *{{flag|Guinea}}^D ^S ³ *{{flag|Guyana}}^D ^S ³ *{{flag|Hungary}}^D ³ *{{flag|India}}^D ³ *{{flag|Indonesia}}^D ^S ¹⁰ *{{flag|Iraq}}^D ^S ⁶ *{{flag|Japan}}^D ^O ¹ *{{flag|Kazakhstan}}^D ^S ⁷ *{{flag|Kenya}}^D ^S ³ |valign="top"| *{{flag|Kyrgyzstan}}^D ^S ³ *{{flag|Lebanon}}^D ^S ⁷ *{{flag|Malaysia}}^D ^S ⁹ *{{flag|Malawi}}^D ^S ³ *{{flag|Mali}}^D ^S ³ *{{flag|Moldova}}^D ^S ³ *{{flag|Montenegro}}^D ^S ⁷ *{{flag|Nicaragua}}^D ^S ² *{{flag|North Korea}}^D ⁷ *{{flag|North Macedonia}}^D ^S ³ *{{flag|Oman}}^D ^O ^S ^Sp ⁷ *{{flag|Pakistan}}^D ^O ¹ *{{flag|Philippines}}^D ^S ⁷ *{{flag|Poland}}^D ² *{{flag|Portugal}}^D ^Sp ⁴ *{{flag|Romania}}^{D 3} |valign="top"| *{{flag|Russia}}^D ^S ⁷ *{{flag|Senegal}}^D ^S ³ *{{flag|Serbia}}^D ^S ⁷ *{{flag|Sierra Leone}}^D ^S ³ *{{flag|South Korea}}^D ^S ¹ *{{flag|Switzerland}}^{D 3} *{{flag|Syria}}^D ^O ^S ^Sp ⁷ *{{flag|Tajikistan}}^D ^S ³ *{{flag|Tunisia}}^D ^S ³ *{{flag|Turkmenistan}}^D ^S ³ *{{flag|Turkey}}^D ^S ¹ *{{flag|Ukraine}}^D ^S ⁷ *{{flag|Venezuela}}^D ^S ³ *{{flag|Vietnam}}^D ^O ⁷ *{{flag|Zimbabwe}}^D ^S ⁷ | |} _{D - কূটনৈতিক পাছপ’ৰ্ট}<br/> _{O -অফিচিয়েল পাছপ'ৰ্ট}<br/> _{S - চাৰ্ভিছ (সেৱাৰ)পাছপৰ্ট}<br/> _{Sp -বিশেষ পাছপ’ৰ্ট}<br/> _{1 - ৩ মাহ}<br/> _{2 - ২ মাহ}<br/> _{3 - ১ মাহ}<br/> _{4 - ৯০ দিন}<br/> _{5 - ৬০ দিন}<br/> _{6 - ৪৫ দিন}<br/> _{7 - ৩০ দিন}<br/> _{8 - ২০ দিন}<br/> _{9 - ১৫ দিন}<br/> _{10 - ১৪ দিন} ===ভৱিষ্যতৰ পৰিৱৰ্তন=== ইৰাণে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে ভিছা ৰেহাইৰ চুক্তি স্বাক্ষৰ কৰিছে যদিও সেইবোৰ এতিয়াও বলবৎ হোৱা নাই। {| class="wikitable" |- ! দেশ ! পাছপ'ৰ্ট ! চুক্তি স্বাক্ষৰিত |- | {{flag|Qatar}}<ref>{{cite web | url=https://parstoday.com/en/news/iran-i166874-iran_qatar_sign_14_bilateral_deals_including_visa_waiver | title=Iran, Qatar sign 14 bilateral deals, including visa waiver | date=22 February 2022}}</ref> ¹ | সকলো |২১ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২২ |- |} _{1 - সাধাৰণ পাছপ’ৰ্টৰ বাবে একপক্ষীয় ৰেহাই দিয়া হৈছিল।} ==ইলেক্ট্ৰনিক ভিছা (ই-ভিছা)== আন দেশৰ নাগৰিকে ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব লাগিব, যিয়ে তেওঁলোকক আগমনৰ সময়ত সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা প্ৰদান কৰিব। ৩০ দিনৰ বাবে দুবাৰকৈ থকাৰ সময় বৃদ্ধি কৰিব পাৰি, মুঠ ৯০ দিনৰ বাবে। <ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir/en/ | title=Iran eVisa}}</ref> [[আফগানিস্তান]], [[বাংলাদেশ]], [[কানাডা]], কলম্বিয়া, জৰ্ডান, [[পাকিস্তান]], ছোমালিয়া, [[যুক্তৰাজ্য]] আৰু [[আমেৰিকা]]ৰ নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰযোজ্য নহয়। (''শ্বাহিদ ৰাজাই বন্দৰ'')দক্ষিণ হৰমোজগান প্ৰদেশৰ শ্বাহিদ ৰাজাই বন্দৰ হৈ ইৰাণত প্ৰৱেশ কৰা সামুদ্ৰিক যাত্ৰীসকলেও আহি পোৱাৰ লগে লগে ভিছা লাভ কৰিব পাৰিব। <ref>{{cite web |title = Shahid Rajaee Port Visa on Arrival |url = https://financialtribune.com/articles/people-travel/62981/10-iranian-airports-issue-visa-on-arrival |website = financialtribune.com |date = 23 April 2017 |access-date = April 24, 2017 |archivedate = 8 January 2022 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20220108181731/https://financialtribune.com/articles/people-travel/62981/10-iranian-airports-issue-visa-on-arrival |deadurl = yes }}</ref> ==আগতীয়াকৈ ভিছাৰ প্ৰয়োজন== তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ নাগৰিক ই-ভিছাৰ বাবে অযোগ্য, আৰু সেয়েহে ইৰাণৰ দূতাবাস বা কনছুলেটত আগতীয়াকৈ ভিছা লাভ কৰিব লাগিব: <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.ir/portal/helpdeskdata/5027/346/%D8%B1%D9%88%D8%A7%D8%AF%DB%8C%D8%AF-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DA%AF%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D9%88%DB%8C%D8%B2%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D9%88%D8%B1%DB%8C%D8%B3%D8%AA%DB%8C | title=Tourist visa}}</ref> {|style=" border-radius:1em; box-shadow: 0.1em 0.1em 0.5em rgba(0,0,0,0.75); background-color: white; border: 1px solid white; padding: 5px; " |- style="vertical-align:top; " | *{{flag|Afghanistan}} *{{flag|Bangladesh}} *{{flag|Canada}} |valign="top"| *{{flag|Colombia}} *{{flag|Jordan}} *{{flag|Pakistan}} |valign="top"| *{{flag|Somalia}} *{{flag|United Kingdom}} *{{flag|United States}} | |} ===পূৰ্ব অনুমোদনৰ প্ৰয়োজন=== [[আমেৰিকা]]ৰ, ব্ৰিটিছ, [[কানাডা]]ৰ, আৰু কলম্বিয়াৰ পাছপ’ৰ্টধাৰীয়েও ইৰাণ পৰ্যটন ভিছা লৈ ইৰাণলৈ যাব পাৰে। এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা প্ৰক্ৰিয়াত প্ৰায় আঠ সপ্তাহ সময় লাগে। তেওঁলোকে নিজৰ ভ্ৰমণৰ পৰিকল্পনা আৰু বুকিং কৰিবলৈ ইৰাণৰ এটা প্ৰমাণিত স্থানীয় ট্ৰেভেল এজেন্সী ব্যৱহাৰ কৰিব লাগিব। ভিছা প্ৰদানৰ পূৰ্বে সংস্থাটোৱে আবেদনকাৰীৰ ভ্ৰমণসূচী বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ত অনুমোদনৰ বাবে দাখিল কৰিব লাগিব। ইৰাণী নাগৰিকৰ আমেৰিকান আৰু কানাডাৰ পত্নীয়ে কোনো এজেন্সীৰ সহায় অবিহনে দেশখনত প্ৰৱেশ আৰু থাকিবলৈ ৯০ দিনলৈকে পৰিয়াল ভিছা লাভ কৰিব পাৰিব। উপৰ্যুক্ত নাগৰিকসকলৰ পাছপ’ৰ্টত ষ্টীকাৰ ভিছা আৰু প্ৰৱেশ ষ্টাম্পো লাভ কৰিব। ==ভিছাৰ আবেদন আৰু প্ৰয়োজনীয়তা== ইৰাণৰ পৰ্যটন ভিছা ৩০ দিন পৰ্যন্ত প্ৰদান কৰা হয় আৰু ৩০ দিনৰ বাবে দুবাৰকৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি, মুঠতে ৯০ দিন থাকিব। আগমনৰ পূৰ্বে ভিছা লাভ কৰিবলৈ হ’লে ইৰাণৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ ই-ভিছা ৱেবছাইটৰ জৰিয়তে বা ইৰাণৰ ট্ৰেভেল এজেন্সীৰ জৰিয়তে ভিছা অনুমোদন সংহিতাৰ বাবে আবেদন কৰিব লাগিব। ভিছা মাচুল আপোনাৰ জাতিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। ভিছা লাভ কৰাৰ আগতে বা ভিঅ’এ (ভিছা-অন-এৰিভাল)ৰ বাবে আবেদন কৰাৰ সময়ত ভিছাৰ মাচুল পৰিশোধ কৰা হয়। স্থানীয় ইৰাণী ট্ৰেভেল এজেন্সীয়ে অলপ বেছি মাচুলৰ বিনিময়ত উন্নত সহায়, অনুসৰণ আৰু সুবিধা প্ৰদান কৰে। এবাৰ ভিছা অনুমোদন কড লাভ কৰিলে, ইৰাণৰ যিকোনো আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত উপস্থিত হোৱাৰ আগতে বা উপস্থিত হোৱাৰ পিছত বিশ্বজুৰি ইৰাণৰ যিকোনো দূতাবাস বা কনছুলেটৰপৰা ভিছা লাভ কৰিব পাৰি। বেছিভাগ দেশৰ নাগৰিকে (আমেৰিকা, ব্ৰিটিছ, আৰু কানাডাৰ পাছপ’ৰ্টধাৰীৰ বাহিৰে) বিমানবন্দৰত উপস্থিত হোৱাৰ লগে লগে, আগতীয়াকৈ আবেদন নকৰাকৈয়ে, ‘ভিছা-অন-এৰিভাল’ (ভিঅ’এ) হিচাপে তেওঁলোকৰ পৰ্যটন ভিছা লাভ কৰিব পাৰে। এই পদ্ধতি শেষ মুহূৰ্তত ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে সুবিধাজনক হ’লেও ইয়াৰদ্বাৰা ভিছা বাতিলৰ আশংকা অধিক আৰু এয়া অধিক সময় লাগে। ==ছেপ্টেম্বৰ ২০২৫ ভিছা নীতি নবীকৰণ== ২০২৫ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত [[ইৰাণ]]ৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ে ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ ভিছা নীতি সংশোধন কৰি স্পষ্ট কৰি দিছিল যে এই নতুন নিষেধাজ্ঞাসমূহ কেৱল ইউৰোপীয় দেশ, [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]], [[আমেৰিকা]], [[যুক্তৰাজ্য]] আৰু [[কানাডা]]ৰ নাগৰিকৰ ক্ষেত্ৰতহে প্ৰযোজ্য। এই নিয়মৰ অধীনত পঞ্জীয়নভুক্ত ট্ৰেভেল এজেন্সীয়ে আয়োজন কৰা গাইড ট্যুৰৰ অংশ হিচাপে আক্ৰান্ত দেশৰ ভ্ৰমণকাৰীয়ে ইৰাণলৈ যাব লাগিব। অনুজ্ঞাপত্ৰপ্ৰাপ্ত গাইড অবিহনে স্বতন্ত্ৰ ভ্ৰমণৰ অনুমতি এতিয়া নাই। আবেদনকাৰীয়ে তেওঁলোকৰ ভ্ৰমণ ইতিহাস, শিক্ষাৰ পটভূমি, নিয়োগৰ বিৱৰণ, আৰু ছ'চিয়েল মিডিয়া একাউণ্ট অন্তৰ্ভুক্ত কৰা "ৰিজ্যুম ফাইল"ও জমা দিব লাগিব; তেওঁলোকে এটা স্বাক্ষৰিত ভ্ৰমণ চুক্তি আৰু এটা নিশ্চিত ভ্ৰমণসূচীও দাখিল কৰিব লাগিব, য'ত প্ৰি-বুকিং কৰা বাসস্থানৰ সবিশেষও থাকিব লাগিব। ভিছা প্ৰক্ৰিয়াত সপ্তাহৰ শেষৰ দিন আৰু ৰাষ্ট্ৰীয় বন্ধৰ দিন বাদ দি প্ৰায় দুসপ্তাহৰপৰা তিনি সপ্তাহ সময় লাগে। ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰপৰা ৰেহাই পোৱা দেশৰ নাগৰিকৰ ক্ষেত্ৰত এই নীতি প্ৰযোজ্য নহয়; তেওঁলোকে ভিছা অবিহনে ইৰাণত প্ৰৱেশ কৰি যাব পাৰে, যদিহে তেওঁলোকে নিৰ্ধাৰিত সময়সীমা অতিক্ৰম নকৰে আৰু কেৱল অনুজ্ঞাপত্ৰপ্ৰাপ্ত থকাৰ ব্যৱস্থাতহে থাকে। <ref>{{cite web | url=https://iranstravel.com/new-iran-visa-regulations/ | title=New Iran Visa Regulations}}</ref> ==অক্টোবৰ ২০২৫ ইৰাণ ভিছা নীতিৰ পুনৰীক্ষণ== ২০২৫ চনৰ অক্টোবৰৰপৰা ইৰাণৰ ভিছা প্ৰক্ৰিয়াই পূৰ্বৰ, অধিক নমনীয় ৰূপলৈ ঘূৰি আহিছে। প্ৰায়বোৰ ভ্ৰমণকাৰীয়ে পুনৰবাৰ ইৰাণৰ পঞ্জীয়নভুক্ত ট্ৰেভেল এজেন্সীৰ জৰিয়তে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব আৰু সমগ্ৰ দেশতে মুক্তভাৱে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব। চলিত বৰ্ষৰ আৰম্ভণিতে কাৰ্যকৰী কৰা অধিক কঠোৰ অস্থায়ী ব্যৱস্থাৰ তুলনাত এয়া এক উল্লেখযোগ্য পৰিৱৰ্তন। যদিও ভ্ৰমণকাৰীসকলে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাৰ সময়ত এতিয়াও মোটামুটি ভ্ৰমণসূচী দিব লাগিব, এতিয়া তেওঁলোকৰ আগমনৰ লগে লগে ভ্ৰমণসূচী সলনি কৰাৰ বহু বেছি স্বাধীনতা আছে। কিন্তু এতিয়াও সকলো পৰ্যটকে পঞ্জীয়নভুক্ত হোটেল বা অতিথিশালাত থাকিব লাগিব, কিয়নো বৰ্তমানৰ ইৰাণৰ ভ্ৰমণ নিয়ম অনুসৰি স্থানীয় লোকৰ সৈতে থকা বা পঞ্জীয়নবিহীন ব্যক্তিগত আতিথ্য প্ৰদানকাৰী ব্যৱহাৰ কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰা হৈছে। বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ নীতি অনুসৰি আমেৰিকা, যুক্তৰাজ্য আৰু কানাডাৰ নাগৰিকে এতিয়াও অনুমোদিত সংস্থাৰ জৰিয়তে পূৰ্ব নিৰ্ধাৰিত গাইড ট্যুৰৰ বুকিং কৰিব লাগিব। <ref>{{cite web | url=https://iranstravel.com/new-iran-visa-regulations/ | title=New Iran Visa Regulations}}</ref> ==প্ৰৱেশত থকা সীমাবদ্ধতা== ===বাধ্যতামূলক গাইড === [[কানাডা]], [[যুক্তৰাজ্য]] আৰু [[আমেৰিকা]]ৰ নাগৰিকসকলক সকলো সময়তে চৰকাৰী অনুমোদিত গাইডৰদ্বাৰা এস্কৰ্ট কৰিব লাগিব। এই দেশসমূহত ইৰাণৰ বিদেশী অভিযান বন্ধ হোৱাৰ বাবে এই নাগৰিকসকলৰ স্বতন্ত্ৰ ভ্ৰমণ নিষিদ্ধ কৰা হৈছে। <ref>{{cite web | url=http://www.iraniantours.com/us.htm | title=ESCORTED TOURS THROUGH IRAN}}</ref> ===ইজৰাইল=== ইজৰাইলৰ নাগৰিকসকলক প্ৰৱেশ আৰু ট্ৰেনজিটৰ অনুমতি দিয়া নহয়, যদিও তেওঁলোকে নামি একেখন বিমানতে আগবাঢ়ি নাযায়। ইজৰাইলী ভিছা বা ষ্টাম্প (৩৬৫ দিনতকৈ কম পুৰণি), বা ইজৰাইল ভ্ৰমণৰ ইংগিত দিয়া কোনো তথ্য, বা ইজৰাইল ৰাষ্ট্ৰৰ সৈতে কোনো সংযোগ থকা পাছপ'ৰ্ট বা ভ্ৰমণ নথি-পত্ৰৰ ধাৰীসকলকো প্ৰৱেশ আৰু ট্ৰেনজিটৰ অনুমতি দিয়া নহয়। <ref>{{cite web | url=http://www.ru.moscow.mfa.ir/index.aspx?fkeyid=&siteid=410&pageid=33932 | title=Visa information on the site of IRI Embassy in Moscow | website=mfa.ir | access-date=2018-04-14 | archive-date=2021-02-25 | archive-url=https://web.archive.org/web/20210225061536/http://www.ru.moscow.mfa.ir/index.aspx?fkeyid=&siteid=410&pageid=33932 | url-status=dead | archivedate=2021-02-25 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20210225061536/http://www.ru.moscow.mfa.ir/index.aspx?fkeyid=&siteid=410&pageid=33932 | deadurl=yes }}</ref> ==তথ্যৰ উৎস== {{Reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== <!-- ({{NoMoreLinks}}) --> <!-- DO NOT ADD MORE LINKS TO THIS ARTICLE. WIKIPEDIA IS NOT A COLLECTION OF LINKS NOR IS IT A PLACE FOR ADVERTISING (WP:ADV); it does NOT help with SEO ----- If you think that your link might be useful, instead of placing it here, put it on this article's talk page first for editor discussion. Links that are to UNOFFICIAL travel and/or visa agency websites WILL BE DELETED. IF YOU PERSIST, YOUR WEBSITE WILL BE BLACKLISTED BY WIKIPEDIA AND/OR WIKIMEDIA. --> {{Wikivoyage|Iran}} * [http://evisa.mfa.ir/en/ IR-IRAN Electronic Visa (Iran eVisa) Application System] * [https://evisatraveller.mfa.ir Electronic visa of Iran] * [https://en.mfa.gov.ir/ Ministry of Foreign Affairs of I.R.Iran] [[শ্ৰেণী:ইৰান]] [[শ্ৰেণী:ভিছা]] 83ov4vuzcz4brj3o3z4so90x3gcvt0a 0 136874 638915 611668 2026-09-27T08:02:26Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638915 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}}{{Infobox settlement | name = চাৰহ মিচিং <br/>Charoh Mising | settlement_type = গাঁও | image_skyline = Charoh Mising.jpg | pushpin_map = India Assam | pushpin_map_caption = [[অসম]]ত চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ অৱস্থান | pushpin_label_position = left | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = [[ভাৰত]] | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = জিলা | subdivision_name2 = [[গোলাঘাট জিলা]] | population_total = 1000ৰ অধিক | population_as_of = ২০১১ | postal_code = 785614 | registration_plate = AS-05 }} '''চাৰহ মিচিং ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী:]] Charoh Mising)''' [[অসম]]ৰ [[গোলাঘাট জিলা]]ৰ [[দেৰগাঁও]]ৰ অন্তৰ্গত এখন উল্লেখযোগ্য [[মিচিং]] গাঁও। ই ১০৪ নং দেৰগাঁও বিধানসভা সমষ্টি আৰু ১০ নং কাজিৰঙা লোকসভা সমষ্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত। <ref>https://nregastrep.nic.in/Netnrega/writereaddata/citizen_out/WA_0414001_0414001003_WH_9010199999.html{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == নামকৰণ == এই গাঁওখনত বাস কৰা [[মিচিং]]সকলৰ ভিতৰত ''চাৰহ'' উপাধিৰ মানুহ অধিক থকা বাবে গাঁওখনৰ নাম ''চাৰহ মিচিং'' হিচাপে নামকৰণ কৰা হয় বুলি স্থানীয় লোকে মত প্ৰকাশ কৰে। <ref>তথ্যদাতা : আনন্দ মোহন মিলি, বয়স: ৪৯</ref> == ভৌগোলিক বিৱৰণ == ইয়াৰ চাৰিসীমা― পূবে যোৰহাট জিলা; পশ্চিমে বোকাখাত; উত্তৰে ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী আৰু দক্ষিণে ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ। ই দেৰগাঁও চাৰিআলিৰপৰা ৯ কিলোমিটাৰ আৰু ৰঙামাটিৰপৰা ৬ কিলোমিটাৰ উত্তৰত অৱস্থিত। গাঁওখনৰ মাজেৰে [[দিচৈ নদী]] বৈ গৈছে।গাঁওখন দেৰগাঁও উত্তৰ উন্নয়ন খণ্ডৰ পশ্চিম ব্ৰহ্মপুত্ৰ গাঁও পঞ্চায়তৰ অন্তৰ্গত।<ref>https://nregastrep.nic.in/netnrega/asset_report_dtl.aspx?lflag=eng&state_name=ASSAM&state_code=04&district_name=GOLAGHAT&district_code=0414&block_name=DERGAON%20NORTH&block_code=&panchayat_name=PACHIM%20BRAHAMAPUTRA&panchayat_code=0414001003&fin_year=2025-2026&source=&Digest=q8WDjMftuILaZksdv/61cw{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ক্ৰমিক নং 504, আহৰণ কৰা হৈছে</ref> == যাতায়াত == <mapframe latitude="30" longitude="0" zoom="2" width="303" height="230">{ "type": "FeatureCollection", "features": [ { "type": "Feature", "properties": {}, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [ 93.89799, 26.725044 ] } } ] }</mapframe> [[দেৰগাঁও]] চহৰৰ পৰা চাৰহ মিচিং গাঁৱলৈ যাব পৰা যাতায়াত ব্যৱস্থা আছে। == সমাজ জীৱন আৰু জনগাঁথনি == গাঁওখনৰ মিচিং লোকসকলে প্ৰধানকৈ চাংঘৰ সাজি বাস কৰে। অৱশ্যে বৰ্তমান সময়ত শিল, ইটা, চিমেণ্টেৰে সজা চাংঘৰৰ লগতে মাটিৰে সজা ঘৰো দেখিবলৈ পোৱা যায়। গাঁৱখনৰ বেছিভাগ লোকেই কৃষি আৰু বেহা-বেপাৰ কৰি অৰ্থোপাৰ্জন কৰে। প্ৰত্যেক ঘৰতে হাঁহ-কুকুৰা, গাহৰি আদি পোহাৰ পৰম্পৰা আছে। দৈনন্দিন জীৱনত বিভিন্ন সকাম-নিকাম, বিয়া-সবাহ, উৎসৱ-পাৰ্ৱণ আদিৰ বাবে আৰু লগতে আলহী-অতিথিক আপ্যায়ন কৰিবৰ বাবে তেওঁলোকৰ থলুৱা পানীয় [[আপং]] (নগিন আপং আৰু প:ৰ: আপং) প্ৰস্তত কৰে। এই মিচিং গাঁওখনত মিচিংসকলৰ অন্যতম ফৈদ পাগ্‌ৰ ফৈদৰ লোকে বসবাস কৰে। গাঁওখনত মিলি, চাৰহ, পাওঁ, মৰাং এইকেইটা মিচিং উপাধিৰ মানুহ দেখিবলৈ পোৱা যায়। ঘৰুৱা জীৱনত তেওঁলোকে মাতৃভাষা হিচাপে [[মিচিং ভাষা]] ব্যৱহাৰ কৰে পাৰস্পৰিক যোগাযোগৰ ক্ষেত্ৰত [[অসমীয়া ভাষা]]ও ব্যৱহাৰ কৰে। বৰ্তমান গাঁওখনত প্ৰায় এহেজাৰৰ ওপৰত জনসংখ্যা আছে। ইয়াৰে ৯৯ শতাংশই অনুসূচীত জনজাতি (ভৈয়াম)ৰ অন্তৰ্ভুক্ত মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোক। == উৎসৱ-পাৰ্ৱণ == মিচিং জনগোষ্ঠীৰ এই গাঁওখনত কৃষিভিত্তিক উৎসৱ [[আলি আঃয়ে লৃগাং]] আৰু [[পঃৰাগ]] উৎসৱ উদ্‌যাপন কৰা দেখিবলৈ পোৱা যায়। ইয়াৰ উপৰিও দৈনন্দিন জীৱনত নানান পূজা-পাতল, যেনে [[দবুৰ পূজা]] আদি পালন কৰে। == অনুষ্ঠান-প্ৰতিষ্ঠান == চাৰহ মিচিং গাঁৱত দুটা [[নামঘৰ]] (Ríkkong  আৰু Rígdum), এটা মুৰং অকুম, এখন প্ৰথমিক বিদ্যালয়,<ref>https://schools.org.in/golaghat/18180305604/chara-mising-lps.html আহৰণ কৰা হৈছে</ref> এখন মধ্য ইংৰাজী বিদ্যালয়, এখন উচ্চ মাধ্যমিক বালিকা বিদ্যালয়, তিনিটা অংগনবাড়ি কেন্দ্ৰ আৰু এটা যুৱক সংঘ (Charoh Mising Lolat Youth Club) আছে।<ref>https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240909005359/https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf |date=2024-09-09 }} আহৰণ কৰা হৈছে। পৃ,৬০ ১৬ মে', ২০২৬</ref> == চিত্ৰ বীথিকা == <gallery> চিত্ৰ:Sunset view at Charoh Mising Village,Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ সূৰ্যাস্ত চিত্ৰ:The Girls High School located in Charoh Mising Village.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত অৱস্থিত শ্বহীদ স্মৃতি খকন্দগুৰি উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয় চিত্ৰ:Jurki, a fishing tool used in Charoh Mising Village, Assam.jpg|জুৰকি, চাৰহ মিচিং গাঁৱত ব্যৱহৃত এবিধ মাছ ধৰা সঁজুলি চিত্ৰ:A view of Ali Ayé Lígang celebrated in Charoh Mising Village.jpg|গাঁওখনত উদযাপিত আলি আ:য়ে লৃগাঙৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Taléng okum Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত এটি চাংঘৰৰ ভিতৰৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Fishing in the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ মাজেৰে বৈ যোৱা দিচৈ নদীত মাছ ধৰি থকা অৱস্থাত চিত্ৰ:View of the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত দিচৈ নদীৰ দৃশ্য চিত্ৰ:A girl in traditional Mising attire in a crop field in Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|গাঁওখনৰ এখন পথাৰত পৰম্পৰাগত সাজেৰে এগৰাকী যুৱতী চিত্ৰ:Ploughing the land in Charoh Mising, Dergaon, Assam, India.jpg|আধুনিক সৰু যন্ত্ৰৰ দ্বাৰা মাটি চহ কৰাৰ দৃশ্য </gallery> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ গাঁও]] [[শ্ৰেণী:গোলাঘাট জিলা]] q5qd53peia88pejh8nfbji0wqjb7o7x 638916 638915 2026-09-27T08:16:22Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638916 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}}{{Infobox settlement | name = চাৰহ মিচিং <br/>Charoh Mising | settlement_type = গাঁও | image_skyline = Charoh Mising.jpg | pushpin_map = India Assam | pushpin_map_caption = [[অসম]]ত চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ অৱস্থান | pushpin_label_position = left | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = [[ভাৰত]] | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = জিলা | subdivision_name2 = [[গোলাঘাট জিলা]] | population_total = 1000ৰ অধিক | population_as_of = ২০১১ | postal_code = 785614 | registration_plate = AS-05 }} '''চাৰহ মিচিং ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী:]] Charoh Mising)''' [[অসম]]ৰ [[গোলাঘাট জিলা]]ৰ [[দেৰগাঁও]]ৰ অন্তৰ্গত এখন উল্লেখযোগ্য [[মিচিং]] গাঁও। ই ১০৪ নং দেৰগাঁও বিধানসভা সমষ্টি আৰু ১০ নং কাজিৰঙা লোকসভা সমষ্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত। <ref>https://nregastrep.nic.in/Netnrega/writereaddata/citizen_out/WA_0414001_0414001003_WH_9010199999.html{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == নামকৰণ == এই গাঁওখনত বাস কৰা [[মিচিং]]সকলৰ ভিতৰত ''চাৰহ'' উপাধিৰ মানুহ অধিক থকা বাবে গাঁওখনৰ নাম ''চাৰহ মিচিং'' হিচাপে নামকৰণ কৰা হয় বুলি স্থানীয় লোকে মত প্ৰকাশ কৰে। <ref>তথ্যদাতা : আনন্দ মোহন মিলি, বয়স: ৪৯</ref> == ভৌগোলিক বিৱৰণ == ইয়াৰ চাৰিসীমা― পূবে যোৰহাট জিলা; পশ্চিমে বোকাখাত; উত্তৰে ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী আৰু দক্ষিণে ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ। ই দেৰগাঁও চাৰিআলিৰপৰা ৯ কিলোমিটাৰ আৰু ৰঙামাটিৰপৰা ৬ কিলোমিটাৰ উত্তৰত অৱস্থিত। গাঁওখনৰ মাজেৰে [[দিচৈ নদী]] বৈ গৈছে।গাঁওখন দেৰগাঁও উত্তৰ উন্নয়ন খণ্ডৰ পশ্চিম ব্ৰহ্মপুত্ৰ গাঁও পঞ্চায়তৰ অন্তৰ্গত।<ref>https://nregastrep.nic.in/netnrega/asset_report_dtl.aspx?lflag=eng&state_name=ASSAM&state_code=04&district_name=GOLAGHAT&district_code=0414&block_name=DERGAON%20NORTH&block_code=&panchayat_name=PACHIM%20BRAHAMAPUTRA&panchayat_code=0414001003&fin_year=2025-2026&source=&Digest=q8WDjMftuILaZksdv/61cw{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ক্ৰমিক নং 504, আহৰণ কৰা হৈছে</ref> == যাতায়াত == <mapframe latitude="30" longitude="0" zoom="2" width="303" height="230">{ "type": "FeatureCollection", "features": [ { "type": "Feature", "properties": {}, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [ 93.89799, 26.725044 ] } } ] }</mapframe> [[দেৰগাঁও]] চহৰৰ পৰা চাৰহ মিচিং গাঁৱলৈ যাব পৰা যাতায়াত ব্যৱস্থা আছে। == সমাজ জীৱন আৰু জনগাঁথনি == গাঁওখনৰ মিচিং লোকসকলে প্ৰধানকৈ চাংঘৰ সাজি বাস কৰে। অৱশ্যে বৰ্তমান সময়ত শিল, ইটা, চিমেণ্টেৰে সজা চাংঘৰৰ লগতে মাটিৰে সজা ঘৰো দেখিবলৈ পোৱা যায়। গাঁৱখনৰ বেছিভাগ লোকেই কৃষি আৰু বেহা-বেপাৰ কৰি অৰ্থোপাৰ্জন কৰে। প্ৰত্যেক ঘৰতে হাঁহ-কুকুৰা, গাহৰি আদি পোহাৰ পৰম্পৰা আছে। দৈনন্দিন জীৱনত বিভিন্ন সকাম-নিকাম, বিয়া-সবাহ, উৎসৱ-পাৰ্ৱণ আদিৰ বাবে আৰু লগতে আলহী-অতিথিক আপ্যায়ন কৰিবৰ বাবে তেওঁলোকৰ থলুৱা পানীয় [[আপং]] (নগিন আপং আৰু প:ৰ: আপং) প্ৰস্তত কৰে। এই মিচিং গাঁওখনত মিচিংসকলৰ অন্যতম ফৈদ পাগ্‌ৰ ফৈদৰ লোকে বসবাস কৰে। গাঁওখনত মিলি, চাৰহ, পাওঁ, মৰাং এইকেইটা মিচিং উপাধিৰ মানুহ দেখিবলৈ পোৱা যায়। ঘৰুৱা জীৱনত তেওঁলোকে মাতৃভাষা হিচাপে [[মিচিং ভাষা]] ব্যৱহাৰ কৰে পাৰস্পৰিক যোগাযোগৰ ক্ষেত্ৰত [[অসমীয়া ভাষা]]ও ব্যৱহাৰ কৰে। বৰ্তমান গাঁওখনত প্ৰায় এহেজাৰৰ ওপৰত জনসংখ্যা আছে। ইয়াৰে ৯৯ শতাংশই অনুসূচীত জনজাতি (ভৈয়াম)ৰ অন্তৰ্ভুক্ত মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোক। == উৎসৱ-পাৰ্ৱণ == মিচিং জনগোষ্ঠীৰ এই গাঁওখনত কৃষিভিত্তিক উৎসৱ [[আলি আঃয়ে লৃগাং]] আৰু [[পঃৰাগ]] উৎসৱ উদ্‌যাপন কৰা দেখিবলৈ পোৱা যায়। ইয়াৰ উপৰিও দৈনন্দিন জীৱনত নানান পূজা-পাতল, যেনে [[দবুৰ পূজা]] আদি পালন কৰে। == অনুষ্ঠান-প্ৰতিষ্ঠান == চাৰহ মিচিং গাঁৱত দুটা [[নামঘৰ]] (Ríkkong  আৰু Rígdum), এটা মুৰং অকুম, এখন প্ৰথমিক বিদ্যালয়,<ref>https://schools.org.in/golaghat/18180305604/chara-mising-lps.html আহৰণ কৰা হৈছে</ref> এখন মধ্য ইংৰাজী বিদ্যালয়, এখন উচ্চ মাধ্যমিক বালিকা বিদ্যালয়, তিনিটা অংগনবাড়ি কেন্দ্ৰ আৰু এটা যুৱক সংঘ (Charoh Mising Lolat Youth Club) আছে।<ref>https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240909005359/https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf |date=2024-09-09 }} আহৰণ কৰা হৈছে। পৃ,৬০ ১৬ মে', ২০২৬</ref> == চিত্ৰ বীথিকা == <gallery> চিত্ৰ:Sunset view at Charoh Mising Village,Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ সূৰ্যাস্ত চিত্ৰ:The Girls High School located in Charoh Mising Village.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত অৱস্থিত শ্বহীদ স্মৃতি খকন্দগুৰি উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয় চিত্ৰ:Jurki, a fishing tool used in Charoh Mising Village, Assam.jpg|জুৰকি, চাৰহ মিচিং গাঁৱত ব্যৱহৃত এবিধ মাছ ধৰা সঁজুলি চিত্ৰ:A view of Ali Ayé Lígang celebrated in Charoh Mising Village.jpg|গাঁওখনত উদযাপিত আলি আ:য়ে লৃগাঙৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Taléng okum Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত এটি চাংঘৰৰ ভিতৰৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Fishing in the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ মাজেৰে বৈ যোৱা দিচৈ নদীত মাছ ধৰি থকা অৱস্থাত চিত্ৰ:View of the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত দিচৈ নদীৰ দৃশ্য চিত্ৰ:A girl in traditional Mising attire in a crop field in Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|গাঁওখনৰ এখন পথাৰত পৰম্পৰাগত সাজেৰে এগৰাকী যুৱতী চিত্ৰ:Ploughing the land in Charoh Mising, Dergaon, Assam, India.jpg|আধুনিক সৰু যন্ত্ৰৰ দ্বাৰা মাটি চহ কৰাৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Farmers transplanting rice seedlings at Charoh Mising Village, Golaghat, Assam.jpg|পথাৰত কঠীয়া ৰুই থকাৰ দৃশ্য </gallery> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ গাঁও]] [[শ্ৰেণী:গোলাঘাট জিলা]] jkmog8curjlyl3bsdnayqf20omg82nl 638917 638916 2026-09-27T08:20:58Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638917 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}}{{Infobox settlement | name = চাৰহ মিচিং <br/>Charoh Mising | settlement_type = গাঁও | image_skyline = Charoh Mising.jpg | pushpin_map = India Assam | pushpin_map_caption = [[অসম]]ত চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ অৱস্থান | pushpin_label_position = left | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = [[ভাৰত]] | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = জিলা | subdivision_name2 = [[গোলাঘাট জিলা]] | population_total = 1000ৰ অধিক | population_as_of = ২০১১ | postal_code = 785614 | registration_plate = AS-05 }} '''চাৰহ মিচিং ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী:]] Charoh Mising)''' [[অসম]]ৰ [[গোলাঘাট জিলা]]ৰ [[দেৰগাঁও]]ৰ অন্তৰ্গত এখন উল্লেখযোগ্য [[মিচিং]] গাঁও। ই ১০৪ নং দেৰগাঁও বিধানসভা সমষ্টি আৰু ১০ নং কাজিৰঙা লোকসভা সমষ্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত। <ref>https://nregastrep.nic.in/Netnrega/writereaddata/citizen_out/WA_0414001_0414001003_WH_9010199999.html{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == নামকৰণ == এই গাঁওখনত বাস কৰা [[মিচিং]]সকলৰ ভিতৰত ''চাৰহ'' উপাধিৰ মানুহ অধিক থকা বাবে গাঁওখনৰ নাম ''চাৰহ মিচিং'' হিচাপে নামকৰণ কৰা হয় বুলি স্থানীয় লোকে মত প্ৰকাশ কৰে। <ref>তথ্যদাতা : আনন্দ মোহন মিলি, বয়স: ৪৯</ref> == ভৌগোলিক বিৱৰণ == ইয়াৰ চাৰিসীমা― পূবে যোৰহাট জিলা; পশ্চিমে বোকাখাত; উত্তৰে ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী আৰু দক্ষিণে ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ। ই দেৰগাঁও চাৰিআলিৰপৰা ৯ কিলোমিটাৰ আৰু ৰঙামাটিৰপৰা ৬ কিলোমিটাৰ উত্তৰত অৱস্থিত। গাঁওখনৰ মাজেৰে [[দিচৈ নদী]] বৈ গৈছে।গাঁওখন দেৰগাঁও উত্তৰ উন্নয়ন খণ্ডৰ পশ্চিম ব্ৰহ্মপুত্ৰ গাঁও পঞ্চায়তৰ অন্তৰ্গত।<ref>https://nregastrep.nic.in/netnrega/asset_report_dtl.aspx?lflag=eng&state_name=ASSAM&state_code=04&district_name=GOLAGHAT&district_code=0414&block_name=DERGAON%20NORTH&block_code=&panchayat_name=PACHIM%20BRAHAMAPUTRA&panchayat_code=0414001003&fin_year=2025-2026&source=&Digest=q8WDjMftuILaZksdv/61cw{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ক্ৰমিক নং 504, আহৰণ কৰা হৈছে</ref> == যাতায়াত == <mapframe latitude="30" longitude="0" zoom="2" width="303" height="230">{ "type": "FeatureCollection", "features": [ { "type": "Feature", "properties": {}, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [ 93.89799, 26.725044 ] } } ] }</mapframe> [[দেৰগাঁও]] চহৰৰ পৰা চাৰহ মিচিং গাঁৱলৈ যাব পৰা যাতায়াত ব্যৱস্থা আছে। == সমাজ জীৱন আৰু জনগাঁথনি == গাঁওখনৰ মিচিং লোকসকলে প্ৰধানকৈ চাংঘৰ সাজি বাস কৰে। অৱশ্যে বৰ্তমান সময়ত শিল, ইটা, চিমেণ্টেৰে সজা চাংঘৰৰ লগতে মাটিৰে সজা ঘৰো দেখিবলৈ পোৱা যায়। গাঁৱখনৰ বেছিভাগ লোকেই কৃষি আৰু বেহা-বেপাৰ কৰি অৰ্থোপাৰ্জন কৰে। প্ৰত্যেক ঘৰতে হাঁহ-কুকুৰা, গাহৰি আদি পোহাৰ পৰম্পৰা আছে। দৈনন্দিন জীৱনত বিভিন্ন সকাম-নিকাম, বিয়া-সবাহ, উৎসৱ-পাৰ্ৱণ আদিৰ বাবে আৰু লগতে আলহী-অতিথিক আপ্যায়ন কৰিবৰ বাবে তেওঁলোকৰ থলুৱা পানীয় [[আপং]] (নগিন আপং আৰু প:ৰ: আপং) প্ৰস্তত কৰে। এই মিচিং গাঁওখনত মিচিংসকলৰ অন্যতম ফৈদ পাগ্‌ৰ ফৈদৰ লোকে বসবাস কৰে। গাঁওখনত মিলি, চাৰহ, পাওঁ, মৰাং এইকেইটা মিচিং উপাধিৰ মানুহ দেখিবলৈ পোৱা যায়। ঘৰুৱা জীৱনত তেওঁলোকে মাতৃভাষা হিচাপে [[মিচিং ভাষা]] ব্যৱহাৰ কৰে পাৰস্পৰিক যোগাযোগৰ ক্ষেত্ৰত [[অসমীয়া ভাষা]]ও ব্যৱহাৰ কৰে। বৰ্তমান গাঁওখনত প্ৰায় এহেজাৰৰ ওপৰত জনসংখ্যা আছে। ইয়াৰে ৯৯ শতাংশই অনুসূচীত জনজাতি (ভৈয়াম)ৰ অন্তৰ্ভুক্ত মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোক। == উৎসৱ-পাৰ্ৱণ == মিচিং জনগোষ্ঠীৰ এই গাঁওখনত কৃষিভিত্তিক উৎসৱ [[আলি আঃয়ে লৃগাং]] আৰু [[পঃৰাগ]] উৎসৱ উদ্‌যাপন কৰা দেখিবলৈ পোৱা যায়। ইয়াৰ উপৰিও দৈনন্দিন জীৱনত নানান পূজা-পাতল, যেনে [[দবুৰ পূজা]] আদি পালন কৰে। == অনুষ্ঠান-প্ৰতিষ্ঠান == চাৰহ মিচিং গাঁৱত দুটা [[নামঘৰ]] (Ríkkong  আৰু Rígdum), এটা মুৰং অকুম, এখন প্ৰথমিক বিদ্যালয়,<ref>https://schools.org.in/golaghat/18180305604/chara-mising-lps.html আহৰণ কৰা হৈছে</ref> এখন মধ্য ইংৰাজী বিদ্যালয়, এখন উচ্চ মাধ্যমিক বালিকা বিদ্যালয়, তিনিটা অংগনবাড়ি কেন্দ্ৰ আৰু এটা যুৱক সংঘ (Charoh Mising Lolat Youth Club) আছে।<ref>https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240909005359/https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf |date=2024-09-09 }} আহৰণ কৰা হৈছে। পৃ,৬০ ১৬ মে', ২০২৬</ref> == চিত্ৰ বীথিকা == <gallery> চিত্ৰ:Sunset view at Charoh Mising Village,Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ সূৰ্যাস্ত চিত্ৰ:The Girls High School located in Charoh Mising Village.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত অৱস্থিত শ্বহীদ স্মৃতি খকন্দগুৰি উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয় চিত্ৰ:Jurki, a fishing tool used in Charoh Mising Village, Assam.jpg|জুৰকি, চাৰহ মিচিং গাঁৱত ব্যৱহৃত এবিধ মাছ ধৰা সঁজুলি চিত্ৰ:A view of Ali Ayé Lígang celebrated in Charoh Mising Village.jpg|গাঁওখনত উদযাপিত আলি আ:য়ে লৃগাঙৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Taléng okum Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত এটি চাংঘৰৰ ভিতৰৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Fishing in the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ মাজেৰে বৈ যোৱা দিচৈ নদীত মাছ ধৰি থকা অৱস্থাত চিত্ৰ:View of the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত দিচৈ নদীৰ দৃশ্য চিত্ৰ:A girl in traditional Mising attire in a crop field in Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|গাঁওখনৰ এখন পথাৰত পৰম্পৰাগত সাজেৰে এগৰাকী যুৱতী চিত্ৰ:Ploughing the land in Charoh Mising, Dergaon, Assam, India.jpg|আধুনিক সৰু যন্ত্ৰৰ দ্বাৰা মাটি চহ কৰাৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Farmers transplanting rice seedlings at Charoh Mising Village, Golaghat, Assam.jpg|পথাৰত কঠীয়া ৰুই থকাৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Taleng okum (Chang Ghar).jpg|গাওঁখনৰ এটি চাংঘৰৰ দৃশ্য </gallery> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ গাঁও]] [[শ্ৰেণী:গোলাঘাট জিলা]] a6fn419sh3mxp337ciql4c8w0emevh9 638918 638917 2026-09-27T08:21:56Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638918 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}}{{Infobox settlement | name = চাৰহ মিচিং <br/>Charoh Mising | settlement_type = গাঁও | image_skyline = Charoh Mising.jpg | pushpin_map = India Assam | pushpin_map_caption = [[অসম]]ত চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ অৱস্থান | pushpin_label_position = left | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = [[ভাৰত]] | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = জিলা | subdivision_name2 = [[গোলাঘাট জিলা]] | population_total = 1000ৰ অধিক | population_as_of = ২০১১ | postal_code = 785614 | registration_plate = AS-05 }} '''চাৰহ মিচিং ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী:]] Charoh Mising)''' [[অসম]]ৰ [[গোলাঘাট জিলা]]ৰ [[দেৰগাঁও]]ৰ অন্তৰ্গত এখন উল্লেখযোগ্য [[মিচিং]] গাঁও। ই ১০৪ নং দেৰগাঁও বিধানসভা সমষ্টি আৰু ১০ নং কাজিৰঙা লোকসভা সমষ্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত। <ref>https://nregastrep.nic.in/Netnrega/writereaddata/citizen_out/WA_0414001_0414001003_WH_9010199999.html{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == নামকৰণ == এই গাঁওখনত বাস কৰা [[মিচিং]]সকলৰ ভিতৰত ''চাৰহ'' উপাধিৰ মানুহ অধিক থকা বাবে গাঁওখনৰ নাম ''চাৰহ মিচিং'' হিচাপে নামকৰণ কৰা হয় বুলি স্থানীয় লোকে মত প্ৰকাশ কৰে। <ref>তথ্যদাতা : আনন্দ মোহন মিলি, বয়স: ৪৯</ref> == ভৌগোলিক বিৱৰণ == ইয়াৰ চাৰিসীমা― পূবে যোৰহাট জিলা; পশ্চিমে বোকাখাত; উত্তৰে ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী আৰু দক্ষিণে ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ। ই দেৰগাঁও চাৰিআলিৰপৰা ৯ কিলোমিটাৰ আৰু ৰঙামাটিৰপৰা ৬ কিলোমিটাৰ উত্তৰত অৱস্থিত। গাঁওখনৰ মাজেৰে [[দিচৈ নদী]] বৈ গৈছে।গাঁওখন দেৰগাঁও উত্তৰ উন্নয়ন খণ্ডৰ পশ্চিম ব্ৰহ্মপুত্ৰ গাঁও পঞ্চায়তৰ অন্তৰ্গত।<ref>https://nregastrep.nic.in/netnrega/asset_report_dtl.aspx?lflag=eng&state_name=ASSAM&state_code=04&district_name=GOLAGHAT&district_code=0414&block_name=DERGAON%20NORTH&block_code=&panchayat_name=PACHIM%20BRAHAMAPUTRA&panchayat_code=0414001003&fin_year=2025-2026&source=&Digest=q8WDjMftuILaZksdv/61cw{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ক্ৰমিক নং 504, আহৰণ কৰা হৈছে</ref> == যাতায়াত == <mapframe latitude="30" longitude="0" zoom="2" width="303" height="230">{ "type": "FeatureCollection", "features": [ { "type": "Feature", "properties": {}, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [ 93.89799, 26.725044 ] } } ] }</mapframe> [[দেৰগাঁও]] চহৰৰ পৰা চাৰহ মিচিং গাঁৱলৈ যাব পৰা যাতায়াত ব্যৱস্থা আছে। == সমাজ জীৱন আৰু জনগাঁথনি == গাঁওখনৰ মিচিং লোকসকলে প্ৰধানকৈ চাংঘৰ সাজি বাস কৰে। অৱশ্যে বৰ্তমান সময়ত শিল, ইটা, চিমেণ্টেৰে সজা চাংঘৰৰ লগতে মাটিৰে সজা ঘৰো দেখিবলৈ পোৱা যায়। গাঁৱখনৰ বেছিভাগ লোকেই কৃষি আৰু বেহা-বেপাৰ কৰি অৰ্থোপাৰ্জন কৰে। প্ৰত্যেক ঘৰতে হাঁহ-কুকুৰা, গাহৰি আদি পোহাৰ পৰম্পৰা আছে। দৈনন্দিন জীৱনত বিভিন্ন সকাম-নিকাম, বিয়া-সবাহ, উৎসৱ-পাৰ্ৱণ আদিৰ বাবে আৰু লগতে আলহী-অতিথিক আপ্যায়ন কৰিবৰ বাবে তেওঁলোকৰ থলুৱা পানীয় [[আপং]] (নগিন আপং আৰু প:ৰ: আপং) প্ৰস্তত কৰে। এই মিচিং গাঁওখনত মিচিংসকলৰ অন্যতম ফৈদ পাগ্‌ৰ ফৈদৰ লোকে বসবাস কৰে। গাঁওখনত মিলি, চাৰহ, পাওঁ, মৰাং এইকেইটা মিচিং উপাধিৰ মানুহ দেখিবলৈ পোৱা যায়। ঘৰুৱা জীৱনত তেওঁলোকে মাতৃভাষা হিচাপে [[মিচিং ভাষা]] ব্যৱহাৰ কৰে পাৰস্পৰিক যোগাযোগৰ ক্ষেত্ৰত [[অসমীয়া ভাষা]]ও ব্যৱহাৰ কৰে। বৰ্তমান গাঁওখনত প্ৰায় এহেজাৰৰ ওপৰত জনসংখ্যা আছে। ইয়াৰে ৯৯ শতাংশই অনুসূচীত জনজাতি (ভৈয়াম)ৰ অন্তৰ্ভুক্ত মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোক। == উৎসৱ-পাৰ্ৱণ == মিচিং জনগোষ্ঠীৰ এই গাঁওখনত কৃষিভিত্তিক উৎসৱ [[আলি আঃয়ে লৃগাং]] আৰু [[পঃৰাগ]] উৎসৱ উদ্‌যাপন কৰা দেখিবলৈ পোৱা যায়। ইয়াৰ উপৰিও দৈনন্দিন জীৱনত নানান পূজা-পাতল, যেনে [[দবুৰ পূজা]] আদি পালন কৰে। == অনুষ্ঠান-প্ৰতিষ্ঠান == চাৰহ মিচিং গাঁৱত দুটা [[নামঘৰ]] (Ríkkong  আৰু Rígdum), এটা মুৰং অকুম, এখন প্ৰথমিক বিদ্যালয়,<ref>https://schools.org.in/golaghat/18180305604/chara-mising-lps.html আহৰণ কৰা হৈছে</ref> এখন মধ্য ইংৰাজী বিদ্যালয়, এখন উচ্চ মাধ্যমিক বালিকা বিদ্যালয়, তিনিটা অংগনবাড়ি কেন্দ্ৰ আৰু এটা যুৱক সংঘ (Charoh Mising Lolat Youth Club) আছে।<ref>https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240909005359/https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf |date=2024-09-09 }} আহৰণ কৰা হৈছে। পৃ,৬০ ১৬ মে', ২০২৬</ref> == চিত্ৰ বীথিকা == <gallery> চিত্ৰ:Sunset view at Charoh Mising Village,Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ সূৰ্যাস্ত চিত্ৰ:The Girls High School located in Charoh Mising Village.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত অৱস্থিত শ্বহীদ স্মৃতি খকন্দগুৰি উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয় চিত্ৰ:Jurki, a fishing tool used in Charoh Mising Village, Assam.jpg|জুৰকি, চাৰহ মিচিং গাঁৱত ব্যৱহৃত এবিধ মাছ ধৰা সঁজুলি চিত্ৰ:A view of Ali Ayé Lígang celebrated in Charoh Mising Village.jpg|গাঁওখনত উদযাপিত আলি আ:য়ে লৃগাঙৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Taléng okum Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত এটি চাংঘৰৰ ভিতৰৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Fishing in the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ মাজেৰে বৈ যোৱা দিচৈ নদীত মাছ ধৰি থকা অৱস্থাত চিত্ৰ:View of the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত দিচৈ নদীৰ দৃশ্য চিত্ৰ:A girl in traditional Mising attire in a crop field in Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|গাঁওখনৰ এখন পথাৰত পৰম্পৰাগত সাজেৰে এগৰাকী যুৱতী চিত্ৰ:Ploughing the land in Charoh Mising, Dergaon, Assam, India.jpg|আধুনিক সৰু যন্ত্ৰৰ দ্বাৰা মাটি চহ কৰাৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Farmers transplanting rice seedlings at Charoh Mising Village, Golaghat, Assam.jpg|পথাৰত কঠীয়া ৰুই থকাৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Taleng okum (Chang Ghar).jpg|গাঁওখনৰ এটি চাংঘৰৰ দৃশ্য </gallery> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ গাঁও]] [[শ্ৰেণী:গোলাঘাট জিলা]] nm6jlwqukvgpga1tz0tyf6li4ejki8b 638920 638918 2026-09-27T08:31:28Z Mg. Hemchandra Mili 49582 /* চিত্ৰ বীথিকা */ 638920 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}}{{Infobox settlement | name = চাৰহ মিচিং <br/>Charoh Mising | settlement_type = গাঁও | image_skyline = Charoh Mising.jpg | pushpin_map = India Assam | pushpin_map_caption = [[অসম]]ত চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ অৱস্থান | pushpin_label_position = left | subdivision_type = দেশ | subdivision_name = [[ভাৰত]] | subdivision_type1 = ৰাজ্য | subdivision_name1 = [[অসম]] | subdivision_type2 = জিলা | subdivision_name2 = [[গোলাঘাট জিলা]] | population_total = 1000ৰ অধিক | population_as_of = ২০১১ | postal_code = 785614 | registration_plate = AS-05 }} '''চাৰহ মিচিং ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী:]] Charoh Mising)''' [[অসম]]ৰ [[গোলাঘাট জিলা]]ৰ [[দেৰগাঁও]]ৰ অন্তৰ্গত এখন উল্লেখযোগ্য [[মিচিং]] গাঁও। ই ১০৪ নং দেৰগাঁও বিধানসভা সমষ্টি আৰু ১০ নং কাজিৰঙা লোকসভা সমষ্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত। <ref>https://nregastrep.nic.in/Netnrega/writereaddata/citizen_out/WA_0414001_0414001003_WH_9010199999.html{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == নামকৰণ == এই গাঁওখনত বাস কৰা [[মিচিং]]সকলৰ ভিতৰত ''চাৰহ'' উপাধিৰ মানুহ অধিক থকা বাবে গাঁওখনৰ নাম ''চাৰহ মিচিং'' হিচাপে নামকৰণ কৰা হয় বুলি স্থানীয় লোকে মত প্ৰকাশ কৰে। <ref>তথ্যদাতা : আনন্দ মোহন মিলি, বয়স: ৪৯</ref> == ভৌগোলিক বিৱৰণ == ইয়াৰ চাৰিসীমা― পূবে যোৰহাট জিলা; পশ্চিমে বোকাখাত; উত্তৰে ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদী আৰু দক্ষিণে ৩৭ নং ৰাষ্ট্ৰীয় ঘাইপথ। ই দেৰগাঁও চাৰিআলিৰপৰা ৯ কিলোমিটাৰ আৰু ৰঙামাটিৰপৰা ৬ কিলোমিটাৰ উত্তৰত অৱস্থিত। গাঁওখনৰ মাজেৰে [[দিচৈ নদী]] বৈ গৈছে।গাঁওখন দেৰগাঁও উত্তৰ উন্নয়ন খণ্ডৰ পশ্চিম ব্ৰহ্মপুত্ৰ গাঁও পঞ্চায়তৰ অন্তৰ্গত।<ref>https://nregastrep.nic.in/netnrega/asset_report_dtl.aspx?lflag=eng&state_name=ASSAM&state_code=04&district_name=GOLAGHAT&district_code=0414&block_name=DERGAON%20NORTH&block_code=&panchayat_name=PACHIM%20BRAHAMAPUTRA&panchayat_code=0414001003&fin_year=2025-2026&source=&Digest=q8WDjMftuILaZksdv/61cw{{Dead link|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ক্ৰমিক নং 504, আহৰণ কৰা হৈছে</ref> == যাতায়াত == <mapframe latitude="30" longitude="0" zoom="2" width="303" height="230">{ "type": "FeatureCollection", "features": [ { "type": "Feature", "properties": {}, "geometry": { "type": "Point", "coordinates": [ 93.89799, 26.725044 ] } } ] }</mapframe> [[দেৰগাঁও]] চহৰৰ পৰা চাৰহ মিচিং গাঁৱলৈ যাব পৰা যাতায়াত ব্যৱস্থা আছে। == সমাজ জীৱন আৰু জনগাঁথনি == গাঁওখনৰ মিচিং লোকসকলে প্ৰধানকৈ চাংঘৰ সাজি বাস কৰে। অৱশ্যে বৰ্তমান সময়ত শিল, ইটা, চিমেণ্টেৰে সজা চাংঘৰৰ লগতে মাটিৰে সজা ঘৰো দেখিবলৈ পোৱা যায়। গাঁৱখনৰ বেছিভাগ লোকেই কৃষি আৰু বেহা-বেপাৰ কৰি অৰ্থোপাৰ্জন কৰে। প্ৰত্যেক ঘৰতে হাঁহ-কুকুৰা, গাহৰি আদি পোহাৰ পৰম্পৰা আছে। দৈনন্দিন জীৱনত বিভিন্ন সকাম-নিকাম, বিয়া-সবাহ, উৎসৱ-পাৰ্ৱণ আদিৰ বাবে আৰু লগতে আলহী-অতিথিক আপ্যায়ন কৰিবৰ বাবে তেওঁলোকৰ থলুৱা পানীয় [[আপং]] (নগিন আপং আৰু প:ৰ: আপং) প্ৰস্তত কৰে। এই মিচিং গাঁওখনত মিচিংসকলৰ অন্যতম ফৈদ পাগ্‌ৰ ফৈদৰ লোকে বসবাস কৰে। গাঁওখনত মিলি, চাৰহ, পাওঁ, মৰাং এইকেইটা মিচিং উপাধিৰ মানুহ দেখিবলৈ পোৱা যায়। ঘৰুৱা জীৱনত তেওঁলোকে মাতৃভাষা হিচাপে [[মিচিং ভাষা]] ব্যৱহাৰ কৰে পাৰস্পৰিক যোগাযোগৰ ক্ষেত্ৰত [[অসমীয়া ভাষা]]ও ব্যৱহাৰ কৰে। বৰ্তমান গাঁওখনত প্ৰায় এহেজাৰৰ ওপৰত জনসংখ্যা আছে। ইয়াৰে ৯৯ শতাংশই অনুসূচীত জনজাতি (ভৈয়াম)ৰ অন্তৰ্ভুক্ত মিচিং জনগোষ্ঠীৰ লোক। == উৎসৱ-পাৰ্ৱণ == মিচিং জনগোষ্ঠীৰ এই গাঁওখনত কৃষিভিত্তিক উৎসৱ [[আলি আঃয়ে লৃগাং]] আৰু [[পঃৰাগ]] উৎসৱ উদ্‌যাপন কৰা দেখিবলৈ পোৱা যায়। ইয়াৰ উপৰিও দৈনন্দিন জীৱনত নানান পূজা-পাতল, যেনে [[দবুৰ পূজা]] আদি পালন কৰে। == অনুষ্ঠান-প্ৰতিষ্ঠান == চাৰহ মিচিং গাঁৱত দুটা [[নামঘৰ]] (Ríkkong  আৰু Rígdum), এটা মুৰং অকুম, এখন প্ৰথমিক বিদ্যালয়,<ref>https://schools.org.in/golaghat/18180305604/chara-mising-lps.html আহৰণ কৰা হৈছে</ref> এখন মধ্য ইংৰাজী বিদ্যালয়, এখন উচ্চ মাধ্যমিক বালিকা বিদ্যালয়, তিনিটা অংগনবাড়ি কেন্দ্ৰ আৰু এটা যুৱক সংঘ (Charoh Mising Lolat Youth Club) আছে।<ref>https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240909005359/https://rfsfinance.assam.gov.in/sites/default/files/swf_utility_folder/departments/rfs_finance_uneecopscloud_com_oid_75/portlet/level_1/files/ngo_registered_for_the_year_2017-18.pdf |date=2024-09-09 }} আহৰণ কৰা হৈছে। পৃ,৬০ ১৬ মে', ২০২৬</ref> == চিত্ৰ বীথিকা == <gallery> চিত্ৰ:Sunset view at Charoh Mising Village,Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ সূৰ্যাস্ত চিত্ৰ:The Girls High School located in Charoh Mising Village.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত অৱস্থিত শ্বহীদ স্মৃতি খকন্দগুৰি উচ্চ মাধ্যমিক বিদ্যালয় চিত্ৰ:Jurki, a fishing tool used in Charoh Mising Village, Assam.jpg|জুৰকি, চাৰহ মিচিং গাঁৱত ব্যৱহৃত এবিধ মাছ ধৰা সঁজুলি চিত্ৰ:A view of Ali Ayé Lígang celebrated in Charoh Mising Village.jpg|গাঁওখনত উদযাপিত আলি আ:য়ে লৃগাঙৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Taléng okum Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত এটি চাংঘৰৰ ভিতৰৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Fishing in the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱৰ মাজেৰে বৈ যোৱা দিচৈ নদীত মাছ ধৰি থকা অৱস্থাত চিত্ৰ:View of the Disoi River at Charoh Mising Village, Assam, India.jpg|চাৰহ মিচিং গাঁৱত দিচৈ নদীৰ দৃশ্য চিত্ৰ:A girl in traditional Mising attire in a crop field in Charoh Mising, Dergaon, Assam.jpg|গাঁওখনৰ এখন পথাৰত পৰম্পৰাগত সাজেৰে এগৰাকী যুৱতী চিত্ৰ:Ploughing the land in Charoh Mising, Dergaon, Assam, India.jpg|আধুনিক সৰু যন্ত্ৰৰ দ্বাৰা মাটি চহ কৰাৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Farmers transplanting rice seedlings at Charoh Mising Village, Golaghat, Assam.jpg|পথাৰত কঠীয়া ৰুই থকাৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Taleng okum (Chang Ghar).jpg|গাঁওখনৰ এটি চাংঘৰৰ দৃশ্য চিত্ৰ:Modern Mising Taléng okum, Charoh Mising (Chang Ghar).jpg| গাঁওখনৰ এটি আধুনিক চাংঘৰ </gallery> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:অসমৰ গাঁও]] [[শ্ৰেণী:গোলাঘাট জিলা]] 6sde8vvizrkueln4v3mbb6j7fig4mad 0 136890 638962 611301 2026-09-27T10:11:37Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638962 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}}{{Infobox university |name=প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয় |established=১৯৬৪ |type=ৰাজহুৱা |principal=ড° কল্যাণ দাস |city=[[গৌৰীপুৰ]], [[ধুবুৰী জিলা]] |state=[[অসম]] |country=[[ভাৰত]] |affiliations=[[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]] |website=https://pbcollege.ac.in/ |nickname=পি.বি. কলেজ|image=[[File:Pramathesh Barua College, Gauripur.jpg|thumb|Photo of the Pramathesh Barua College (PB College) gate]]}} '''প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়''' ({{Lang-en|Pramathesh Barua College}}) ১৯৬৪ চনৰ ১ জুনত প্ৰতিষ্ঠা হোৱা অসমৰ এখন আগশাৰীৰ শিক্ষানুষ্ঠান। মহাবিদ্যালয়খন [[ধুবুৰী জিলা]]ৰ [[গৌৰীপুৰ]]ত অৱস্থিত। [[প্ৰমথেশ চন্দ্ৰ বৰুৱা]], ড° [[বীৰেন্দ্ৰনাথ দত্ত]], ড° কৃষ্ণ কুমাৰ বৰা, অধ্যাপক জয়ন্ত কুমাৰ চক্ৰৱৰ্তী, অধ্যাপক গঙ্গা শংকৰ পাণ্ডে, ড° অচিত কুমাৰ দাস আদিৰ দৰে শৈক্ষিক প্ৰশাসকৰ অধীনত মহাবিদ্যালয়খনে অগ্ৰগতি লাভ কৰে। আৰম্ভণিতে মহাবিদ্যালয়খন অঞ্চলটোৰ জনসাধাৰণৰ সহযোগিতাৰ লগতে গৌৰীপুৰৰ জমিদাৰ পৰিয়ালৰ আৰ্থিক সহযোগিতাৰে আৰম্ভ হৈছিল। এই সহ-শিক্ষামূলক উচ্চ শিক্ষানুষ্ঠানখন পৰৱৰ্তী সময়ত চৰকাৰে গ্ৰহণ কৰে। ১৯৬৯ চনত ই [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ সৈতে স্থায়ী সংযোগ লাভ কৰে।<ref>https://pbcollege.ac.in/about_us.php</ref> <ref>https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_colleges_affiliated_to_the_Gauhati_University</ref> == ইতিহাস == ১৯৬৪ চনত প্ৰতিষ্ঠিত এই মহাবিদ্যালয়খন [[প্ৰমথেশ বৰুৱা]]ৰ স্মৃতিত নামাকৰণ কৰা হৈছে। == পাঠ্যক্ৰম == প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ে [[কলা]] আৰু [[বাণিজ্য]] দুয়োটা শাখাতে উচ্চতৰ মাধ্যমিক আৰু স্নাতক পাঠ্যক্ৰম প্ৰদান কৰে। তদুপৰি মহাবিদ্যালয়খনৰ বিভিন্ন বিভাগে Add on courseৰ পাঠ্যক্ৰম প্ৰদান কৰে। যেনে- #[[চিত্ৰ:Statue of Pramathesh Barua.jpg|thumb|403x403px|মহাবিদ্যালয়ত নিৰ্মিত প্ৰমথেশ বৰুৱাৰ প্ৰতিমূৰ্তি ]]Certificate Course on Terracotta Tradition (Assamese) #Certificate Course on Life Skill (Commerce) #Certificate Course on Rural Development (Economocis) #Certificate Course on Spoken English (English) #Certificate Course on Importance of Voting (Political Science) #Certificate Course on Yoga (Individual Course) #Certificate Course on Written English (Individual Course) <ref>https://ermssec.assam.gov.in/mac/download-pdf-electoral-roll-all?_token=SFRdtyWUI0bmU5uKnw0PX1NZIQRVQ7s9VwACygB4&elctn_dist=eyJpdiI6IndwdlRSR1piWGZoTnpjSThCNzBQWHc9PSIsInZhbHVlIjoielRhQVJnRk5CWnpIQ2tZYllyQWx6QT09IiwibWFjIjoiODQ4OWNiMWNkNTg2NzVhNGNmZDI3MDQ0OGZkMTllNWJkM2EyNjIwNjEyMjkwYjdmMTZlMTk4YTE3YjQ0N2Y4MCIsInRhZyI6IiJ9&ward_id=eyJpdiI6ImJtY3pKZG9wWksxNkZkZWFpVXhPaUE9PSIsInZhbHVlIjoiL2RCaXlzS3ZhRS9Dbjh5VkNkcXl5QT09IiwibWFjIjoiMDUzM2E1YzBmYzkyMjg5NDgwMGY2ZWQ2ZGVkOTFlYjFmOWIxMjEyMWEwMTkzZDFhNjdlZGY1MzU2Nzk1NjdlNCIsInRhZyI6IiJ9</ref> ==অধ্যক্ষসকলৰ তালিকা== {| class="wikitable" |+ অধ্যক্ষসকলৰ তালিকা (১৯৬৪-২০২৬) |- ! ক্ৰমিক নং !! অধ্যক্ষৰ নাম !! কাৰ্যকাল (পৰা) !! কাৰ্যকাল (লৈ) |- | ১ || ড৹ বীৰেন্দ্ৰনাথ দত্ত || ১৯৬৪ || ১৯৬৬ |- | ২ || শ্ৰী ৰুক্মিণী কান্ত ৰয় || ১৯৬৬ || ১৯৭৫ |- | ৩ || শ্ৰী কৃষ্ণ কুমাৰ বৰা || ২৯/০৫/১৯৭৫ || ১৯/১১/১৯৭৮ |- | ৪ || শ্ৰী জয়ন্ত কুমাৰ চক্ৰৱৰ্তী || ২০/১১/১৯৭৮ || ৩০/০৬/১৯৮৮ |- | ৫ || শ্ৰী গজানন প্ৰসাদ কানু || ০১/০৭/১৯৮৮ || ৩০/০৯/১৯৯৬ |- | ৬ || শ্ৰী গংগা শংকৰ পাণ্ডে || ০১/১০/১৯৯৬ || ৩১/০১/২০০১ |- | ৭ || শ্ৰীমতী স্বাতী দাসগুপ্ত (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০২/২০০১ || ৩০/১১/২০০২ |- | ৮ || এ. এম. এমডি. উমাৰ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/১২/২০০২ || ৩০/০৪/২০০৩ |- | ৯ || গুলজাৰ আলি শ্বেখ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০৫/২০০৩ || ১৭/০৪/২০০৪ |- | ১০ || শ্ৰীযুতা ৰেবা বৰুৱা (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ১৮/০৪/২০০৪ || ০২/১১/২০০৪ |- | ১১ || ড৹ কে. এন. চৌধুৰী || ০৩/১১/২০০৪ || ৩১/০১/২০১১ |- | ১২ || শ্ৰী ঘন কান্ত দাস (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০২/২০১১ || ০২/০২/২০১২ |- | ১৩ || ড৹ অচিত কুমাৰ দাস || ০৩/০২/২০১২ || ০৭/০৮/২০১৩ |- | ১৪ || শ্ৰী ঘন কান্ত দাস (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০৮/০৮/২০১৩ || ০৬/০৮/২০১৬ |- | ১৫ || ড৹ অচিত কুমাৰ দাস || ০৭/০৮/২০১৬ || ৩০/০৪/২০১৮ |- | ১৬ || ড৹ আব্দুল হানিফ তালুকদাৰ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০৫/২০১৮ || ৩১/০১/২০২১ |- | ১৭ || শ্ৰী মানচুৰ আলি সৰকাৰ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০২/২০২১ || ৩০/১১/২০২১ |- | ১৮ || মফিজুৰ ৰহমান যোদ্ধাৰ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/১২/২০২১ || ১৫/০৫/২০২৩ |- | ১৯ || ড৹ কল্যান দাস || ১৬/০৫/২০২৩ || বৰ্তমানলৈকে |} <ref>তথ্যদাতা: ড৹ কল্যান দাস, অধ্যক্ষ, প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়। তথ্যগ্ৰহণ: হেমচন্দ্ৰ মিলি, সহকাৰী অধ্যাপক, অসমীয়া বিভাগ, প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়</ref> == বিভাগ == মহাবিদ্যালয়খনত বৰ্তমান মুঠ ১৫ টা বিভাগ আছে।কলা শাখাত ১৩ টা বিভাগ আৰু বাণিজ্য শাখাত ৩ টা বিভাগ আছে।<ref>https://pbcollege.ac.in/department.php আহৰণ কৰা হৈছে</ref> === কলা শাখা === # অসমীয়া বিভাগ # ইংৰাজী বিভাগ # সংস্কৃত বিভাগ # বাংলা বিভাগ # ইতিহাস বিভাগ # ৰাজনীতি বিজ্ঞান বিভাগ # অৰ্থনীতি বিভাগ # দৰ্শন বিভাগ # শিক্ষা বিভাগ # হিন্দী বিভাগ # গণিত বিভাগ # আৰবী বিভাগ === বাণিজ্য শাখা === # বিত্তীয় বিভাগ # হিচাপ বিজ্ঞান বিভাগ # বিত্তীয় ব্যৱস্থাপনা বিভাগ == বিভাগসমূহৰ পৰিচয় == === ১। অসমীয়া: === মহাবিদ্যালয়খন প্ৰতিষ্ঠা হোৱাৰ সমান্তৰালভাৱে ১৯৬৪ চনতে অসমীয়া বিভাগ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। বিভাগটোৱে কলা (১৯৬৪) আৰু বণিজ্য (১৯৭৯) দুয়োটা শাখাত উচ্চতৰ মাধ্যমিক আৰু ডিগ্ৰী পাঠ্যক্ৰম প্ৰদান কৰে। ১৯৬৬ চনত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধীনত অসমীয়া বিষয়ত সন্মান পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ হয়। ==== প্ৰাক্তন অধ্যাপক-অধ্যাপিকা ==== *সাবিত্ৰী চৌধুৰী (১৯৬৪-৬৫) * অমল কুমাৰ চৌধুৰী (১৯৬৫-৯২) * ড° ধীৰেণ দাস (১৯৬৭-২০০০) * ড° উপেন্দ্ৰনাথ সৰকাৰ (১৯৬৯-২০০১) * ড° সুনীল কুমাৰ দত্ত (১৯৭৮-৭৯) * ড° দ্বিজেন্দ্ৰ নাথ ভকত (১৯৮১-৮২) * ঘনকান্ত দাস (১৯৮২-২০১৭) * ড° গীতা সৰকাৰ (১৯৮৮-২০১৯) * ড° ধীৰেণ চন্দ্ৰ বৰ্মন (১৯৯৫-২০২৩)। ==== বৰ্তমান কৰ্মৰত অধ্যাপক-অধ্যাপিকা ==== *ড° আখতাৰুল ইছলাম (বিভাগীয় প্ৰধান) (২০০২- ) * ড° জ্যোৎস্না দেৱী (২০২২- ) * হেমচন্দ্ৰ মিলি (২০২২- ) * নিকুমণি দাস।(২০২৪- ) <ref>https://pbcollege.ac.in/Academic-Departments.php?a=1df3902fb0519e88e2397f978e1621cc0ebbae1692c9c4dd6334286cc69f41d4304d3e9ae04ff936b02f40eea8adb427dc065d32335e8cafdda24c4d98dffd20</ref> === ২। ইংৰাজী বিভাগ === === ৩। সংস্কৃত বিভাগ === === ৪। বাংলা বিভাগ === === ৫। ইতিহাস বিভাগ === === ৬। ৰাজনীতি বিজ্ঞান বিভাগ === === ৭। অৰ্থনীতি বিভাগ === === ৮। দৰ্শন বিভাগ === === ৯। শিক্ষা বিভাগ === === ১০। হিন্দী বিভাগ === === ১১। গণিত বিভাগ === === ১২। আৰবী বিভাগ === === ১৩। বিত্তীয় বিভাগ === === ১৪। হিচাপ বিজ্ঞান বিভাগ === === ১৫। বিত্তীয় ব্যৱস্থাপনা বিভাগ === == স্বীকৃতি == ২০২৪ বৰ্ষত ''ৰাষ্ট্ৰীয় মূল্যাংকন আৰু স্বীকৃতি পৰিষদ'' (NAAC)-ৰ মূল্যায়ণত মহাবিদ্যালয়খনে ''বি+'' স্বীকৃতি লাভ কৰিছে।<ref>http://naac.gov.in/images/docs/AccreditationResults/229SC/SC_229_Cycle3.pdf</ref> == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:অসমৰ মহাবিদ্যালয়সমূহ]] d0mll8kgrebnozw321d9bjoflqkadwm 638963 638962 2026-09-27T10:12:15Z Mg. Hemchandra Mili 49582 [[Special:Contributions/Mg. Hemchandra Mili|Mg. Hemchandra Mili]] ([[User talk:Mg. Hemchandra Mili|আলোচনা]])-ই কৰা [[Special:Diff/638962|638962]] নম্বৰ সম্পাদনাটো বাতিল কৰা হৈছে 638963 wikitext text/x-wiki {{unreferenced}}{{Infobox university |name=প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয় |established=১৯৬৪ |type=ৰাজহুৱা |principal=ড° কল্যাণ দাস |city=[[গৌৰীপুৰ]], [[ধুবুৰী জিলা]] |state=[[অসম]] |country=[[ভাৰত]] |affiliations=[[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]] |website=https://pbcollege.ac.in/ |nickname=পি.বি. কলেজ|image=[[File:Pramathesh Barua College, Gauripur.jpg|thumb|Photo of the Pramathesh Barua College (PB College) gate]]}} '''প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়''' ({{Lang-en|Pramathesh Barua College}}) ১৯৬৪ চনৰ ১ জুনত প্ৰতিষ্ঠা হোৱা অসমৰ এখন আগশাৰীৰ শিক্ষানুষ্ঠান। মহাবিদ্যালয়খন [[ধুবুৰী জিলা]]ৰ [[গৌৰীপুৰ]]ত অৱস্থিত। [[প্ৰমথেশ চন্দ্ৰ বৰুৱা]], ড° [[বীৰেন্দ্ৰনাথ দত্ত]], ড° কৃষ্ণ কুমাৰ বৰা, অধ্যাপক জয়ন্ত কুমাৰ চক্ৰৱৰ্তী, অধ্যাপক গঙ্গা শংকৰ পাণ্ডে, ড° অচিত কুমাৰ দাস আদিৰ দৰে শৈক্ষিক প্ৰশাসকৰ অধীনত মহাবিদ্যালয়খনে অগ্ৰগতি লাভ কৰে। আৰম্ভণিতে মহাবিদ্যালয়খন অঞ্চলটোৰ জনসাধাৰণৰ সহযোগিতাৰ লগতে গৌৰীপুৰৰ জমিদাৰ পৰিয়ালৰ আৰ্থিক সহযোগিতাৰে আৰম্ভ হৈছিল। এই সহ-শিক্ষামূলক উচ্চ শিক্ষানুষ্ঠানখন পৰৱৰ্তী সময়ত চৰকাৰে গ্ৰহণ কৰে। ১৯৬৯ চনত ই [[গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ সৈতে স্থায়ী সংযোগ লাভ কৰে।<ref>https://pbcollege.ac.in/about_us.php</ref> <ref>https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_colleges_affiliated_to_the_Gauhati_University</ref> == ইতিহাস == ১৯৬৪ চনত প্ৰতিষ্ঠিত এই মহাবিদ্যালয়খন [[প্ৰমথেশ বৰুৱা]]ৰ স্মৃতিত নামাকৰণ কৰা হৈছে। == পাঠ্যক্ৰম == প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ে [[কলা]] আৰু [[বাণিজ্য]] দুয়োটা শাখাতে উচ্চতৰ মাধ্যমিক আৰু স্নাতক পাঠ্যক্ৰম প্ৰদান কৰে। তদুপৰি মহাবিদ্যালয়খনৰ বিভিন্ন বিভাগে Add on courseৰ পাঠ্যক্ৰম প্ৰদান কৰে। যেনে- #[[চিত্ৰ:Statue of Pramathesh Barua.jpg|thumb|403x403px|মহাবিদ্যালয়ত নিৰ্মিত প্ৰমথেশ বৰুৱাৰ প্ৰতিমূৰ্তি ]]Certificate Course on Terracotta Tradition (Assamese) #Certificate Course on Life Skill (Commerce) #Certificate Course on Rural Development (Economocis) #Certificate Course on Spoken English (English) #Certificate Course on Importance of Voting (Political Science) #Certificate Course on Yoga (Individual Course) #Certificate Course on Written English (Individual Course) <ref>https://pbcollege.ac.in/upload/notice/1755513967.pdf জাননী, প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়ৰ ৱেবচাইট</ref> ==অধ্যক্ষসকলৰ তালিকা== {| class="wikitable" |+ অধ্যক্ষসকলৰ তালিকা (১৯৬৪-২০২৬) |- ! ক্ৰমিক নং !! অধ্যক্ষৰ নাম !! কাৰ্যকাল (পৰা) !! কাৰ্যকাল (লৈ) |- | ১ || ড৹ বীৰেন্দ্ৰনাথ দত্ত || ১৯৬৪ || ১৯৬৬ |- | ২ || শ্ৰী ৰুক্মিণী কান্ত ৰয় || ১৯৬৬ || ১৯৭৫ |- | ৩ || শ্ৰী কৃষ্ণ কুমাৰ বৰা || ২৯/০৫/১৯৭৫ || ১৯/১১/১৯৭৮ |- | ৪ || শ্ৰী জয়ন্ত কুমাৰ চক্ৰৱৰ্তী || ২০/১১/১৯৭৮ || ৩০/০৬/১৯৮৮ |- | ৫ || শ্ৰী গজানন প্ৰসাদ কানু || ০১/০৭/১৯৮৮ || ৩০/০৯/১৯৯৬ |- | ৬ || শ্ৰী গংগা শংকৰ পাণ্ডে || ০১/১০/১৯৯৬ || ৩১/০১/২০০১ |- | ৭ || শ্ৰীমতী স্বাতী দাসগুপ্ত (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০২/২০০১ || ৩০/১১/২০০২ |- | ৮ || এ. এম. এমডি. উমাৰ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/১২/২০০২ || ৩০/০৪/২০০৩ |- | ৯ || গুলজাৰ আলি শ্বেখ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০৫/২০০৩ || ১৭/০৪/২০০৪ |- | ১০ || শ্ৰীযুতা ৰেবা বৰুৱা (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ১৮/০৪/২০০৪ || ০২/১১/২০০৪ |- | ১১ || ড৹ কে. এন. চৌধুৰী || ০৩/১১/২০০৪ || ৩১/০১/২০১১ |- | ১২ || শ্ৰী ঘন কান্ত দাস (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০২/২০১১ || ০২/০২/২০১২ |- | ১৩ || ড৹ অচিত কুমাৰ দাস || ০৩/০২/২০১২ || ০৭/০৮/২০১৩ |- | ১৪ || শ্ৰী ঘন কান্ত দাস (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০৮/০৮/২০১৩ || ০৬/০৮/২০১৬ |- | ১৫ || ড৹ অচিত কুমাৰ দাস || ০৭/০৮/২০১৬ || ৩০/০৪/২০১৮ |- | ১৬ || ড৹ আব্দুল হানিফ তালুকদাৰ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০৫/২০১৮ || ৩১/০১/২০২১ |- | ১৭ || শ্ৰী মানচুৰ আলি সৰকাৰ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/০২/২০২১ || ৩০/১১/২০২১ |- | ১৮ || মফিজুৰ ৰহমান যোদ্ধাৰ (ভাৰপ্ৰাপ্ত) || ০১/১২/২০২১ || ১৫/০৫/২০২৩ |- | ১৯ || ড৹ কল্যান দাস || ১৬/০৫/২০২৩ || বৰ্তমানলৈকে |} <ref>তথ্যদাতা: ড৹ কল্যান দাস, অধ্যক্ষ, প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়। তথ্যগ্ৰহণ: হেমচন্দ্ৰ মিলি, সহকাৰী অধ্যাপক, অসমীয়া বিভাগ, প্ৰমথেশ বৰুৱা মহাবিদ্যালয়</ref> == বিভাগ == মহাবিদ্যালয়খনত বৰ্তমান মুঠ ১৫ টা বিভাগ আছে।কলা শাখাত ১৩ টা বিভাগ আৰু বাণিজ্য শাখাত ৩ টা বিভাগ আছে।<ref>https://pbcollege.ac.in/department.php আহৰণ কৰা হৈছে</ref> === কলা শাখা === # অসমীয়া বিভাগ # ইংৰাজী বিভাগ # সংস্কৃত বিভাগ # বাংলা বিভাগ # ইতিহাস বিভাগ # ৰাজনীতি বিজ্ঞান বিভাগ # অৰ্থনীতি বিভাগ # দৰ্শন বিভাগ # শিক্ষা বিভাগ # হিন্দী বিভাগ # গণিত বিভাগ # আৰবী বিভাগ === বাণিজ্য শাখা === # বিত্তীয় বিভাগ # হিচাপ বিজ্ঞান বিভাগ # বিত্তীয় ব্যৱস্থাপনা বিভাগ == বিভাগসমূহৰ পৰিচয় == === ১। অসমীয়া: === মহাবিদ্যালয়খন প্ৰতিষ্ঠা হোৱাৰ সমান্তৰালভাৱে ১৯৬৪ চনতে অসমীয়া বিভাগ প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল। বিভাগটোৱে কলা (১৯৬৪) আৰু বণিজ্য (১৯৭৯) দুয়োটা শাখাত উচ্চতৰ মাধ্যমিক আৰু ডিগ্ৰী পাঠ্যক্ৰম প্ৰদান কৰে। ১৯৬৬ চনত গুৱাহাটী বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধীনত অসমীয়া বিষয়ত সন্মান পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ হয়। ==== প্ৰাক্তন অধ্যাপক-অধ্যাপিকা ==== *সাবিত্ৰী চৌধুৰী (১৯৬৪-৬৫) * অমল কুমাৰ চৌধুৰী (১৯৬৫-৯২) * ড° ধীৰেণ দাস (১৯৬৭-২০০০) * ড° উপেন্দ্ৰনাথ সৰকাৰ (১৯৬৯-২০০১) * ড° সুনীল কুমাৰ দত্ত (১৯৭৮-৭৯) * ড° দ্বিজেন্দ্ৰ নাথ ভকত (১৯৮১-৮২) * ঘনকান্ত দাস (১৯৮২-২০১৭) * ড° গীতা সৰকাৰ (১৯৮৮-২০১৯) * ড° ধীৰেণ চন্দ্ৰ বৰ্মন (১৯৯৫-২০২৩)। ==== বৰ্তমান কৰ্মৰত অধ্যাপক-অধ্যাপিকা ==== *ড° আখতাৰুল ইছলাম (বিভাগীয় প্ৰধান) (২০০২- ) * ড° জ্যোৎস্না দেৱী (২০২২- ) * হেমচন্দ্ৰ মিলি (২০২২- ) * নিকুমণি দাস।(২০২৪- ) <ref>https://pbcollege.ac.in/Academic-Departments.php?a=1df3902fb0519e88e2397f978e1621cc0ebbae1692c9c4dd6334286cc69f41d4304d3e9ae04ff936b02f40eea8adb427dc065d32335e8cafdda24c4d98dffd20</ref> === ২। ইংৰাজী বিভাগ === === ৩। সংস্কৃত বিভাগ === === ৪। বাংলা বিভাগ === === ৫। ইতিহাস বিভাগ === === ৬। ৰাজনীতি বিজ্ঞান বিভাগ === === ৭। অৰ্থনীতি বিভাগ === === ৮। দৰ্শন বিভাগ === === ৯। শিক্ষা বিভাগ === === ১০। হিন্দী বিভাগ === === ১১। গণিত বিভাগ === === ১২। আৰবী বিভাগ === === ১৩। বিত্তীয় বিভাগ === === ১৪। হিচাপ বিজ্ঞান বিভাগ === === ১৫। বিত্তীয় ব্যৱস্থাপনা বিভাগ === == স্বীকৃতি == ২০২৪ বৰ্ষত ''ৰাষ্ট্ৰীয় মূল্যাংকন আৰু স্বীকৃতি পৰিষদ'' (NAAC)-ৰ মূল্যায়ণত মহাবিদ্যালয়খনে ''বি+'' স্বীকৃতি লাভ কৰিছে।<ref>http://naac.gov.in/images/docs/AccreditationResults/229SC/SC_229_Cycle3.pdf</ref> == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:অসমৰ মহাবিদ্যালয়সমূহ]] ibwk22y0h9oome6hey8o5l16j8jvzc6 0 136912 638908 607652 2026-09-27T07:30:47Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638908 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox university|name=লাচিত বৰফুকন পুনিচ একাডেমী|image=[[File:Lachit Barphukan Police Academy.jpg|thumb|Lachit Barphukan Police Academy]]}} '''লাচিত বৰফুকন পুলিচ একাডেমী''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী: Lachit Barphukan Police Academy)]] [[গোলাঘাট জিলা]]ৰ [[দেৰগাঁও|দেৰগাঁৱ]]ত অন্তৰ্গত আৰক্ষী প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰ।<ref>{{cite web|url=https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2111498&reg=3&lang=2|title=লাচিত বৰফুকন আৰক্ষী একাডেমীৰ উদ্বোধন|website=Press Information Bureau|publisher=Government of India|access-date=2026-05-17}}</ref> পূৰ্বতে ''অসম'' ''আৰক্ষী প্ৰশিক্ষণ মহাবিদ্যালয়'' নামেৰে পৰিচিত এই প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰ অসমৰ বীৰ তথা আহোম সেনাপতি [[লাচিত বৰফুকন]]ৰ প্ৰতি সন্মান জনাই ''লাচিত বৰফুকন পুলিচ একাডেমী'' নামেৰে নামকৰণ কৰা হৈছে। ২০২৫ চনৰ ১৫ মাৰ্চ তাৰিখে ভাৰতৰ বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী [[অমিত শ্বাহ|অমিত শ্বাহে]] উদ্বোধন কৰে।<ref>{{cite web |url=https://amitshah.co.in/gallery/inaugurated-the-lachit-barphukan-police-academy-in-dergaon-assam-2025 |title=Inaugurated the Lachit Barphukan Police Academy in Dergaon, Assam |website=Amit Shah Official Website |access-date=2026-05-17}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:অসমৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] 6s17w5p2hskst8fsnp5e0n34ga26x6z 638911 638908 2026-09-27T07:42:06Z Mg. Hemchandra Mili 49582 638911 wikitext text/x-wiki {{পোখালি}}{{Infobox university|name=লাচিত বৰফুকন পুলিচ একাডেমী|image=[[File:Lachit Barphukan Police Academy.jpg|thumb|Lachit Barphukan Police Academy]]}} '''লাচিত বৰফুকন পুলিচ একাডেমী''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী: Lachit Barphukan Police Academy)]] [[গোলাঘাট জিলা]]ৰ [[দেৰগাঁও|দেৰগাঁৱ]]ত অন্তৰ্গত আৰক্ষী প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰ।<ref>{{cite web|url=https://www.pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=2111498&reg=3&lang=2|title=লাচিত বৰফুকন আৰক্ষী একাডেমীৰ উদ্বোধন|website=Press Information Bureau|publisher=Government of India|access-date=2026-05-17}}</ref> পূৰ্বতে ''অসম'' ''আৰক্ষী প্ৰশিক্ষণ মহাবিদ্যালয়'' নামেৰে পৰিচিত এই প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰ অসমৰ বীৰ তথা আহোম সেনাপতি [[লাচিত বৰফুকন]]ৰ প্ৰতি সন্মান জনাই ''লাচিত বৰফুকন পুলিচ একাডেমী'' নামেৰে নামকৰণ কৰা হৈছে। ২০২৫ চনৰ ১৫ মাৰ্চ তাৰিখে ভাৰতৰ বৰ্তমানৰ কেন্দ্ৰীয় গৃহমন্ত্ৰী [[অমিত শ্বাহ|অমিত শ্বাহে]] উদ্বোধন কৰে।<ref>{{cite web |url=https://amitshah.co.in/gallery/inaugurated-the-lachit-barphukan-police-academy-in-dergaon-assam-2025 |title=Inaugurated the Lachit Barphukan Police Academy in Dergaon, Assam |website=Amit Shah Official Website |access-date=2026-05-17}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == [[শ্ৰেণী:অসমৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] 5wndt297rs76wh95trihrnd6d69ntjv 0 137999 638752 619183 2026-09-26T15:22:58Z AjayDas 12623 added [[Category:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638752 wikitext text/x-wiki '''হৰতাল''' বহু ভাৰতীয় ভাষাত ব্যৱহাৰ কৰা ইংৰাজী ষ্ট্ৰাইক একচনৰ পৰিৱৰ্তে ব্যৱহাৰ কৰা শব্দ, যিটো ২০ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত (জাতীয়তাবাদী আন্দোলন বুলিও জনা যায়) প্ৰথম ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। হৰতাল হৈছে গণ প্ৰতিবাদ, য'ত প্ৰায়ে কৰ্মস্থলী, কাৰ্যালয়, দোকান আৰু আদালত সম্পূৰ্ণৰূপে বন্ধ কৰি দিয়া হয় আৰু শ্ৰমিক ধৰ্মঘটৰ দৰে একপ্ৰকাৰৰ নাগৰিক অবাধ্যতা জড়িত হৈ থাকে। সাধাৰণ ধৰ্মঘট হোৱাৰ উপৰি ইয়াৰ লগত স্কুল আৰু ব্যাৱসায়িক স্থান স্বেচ্ছাই বন্ধ কৰা হয়। ই কোনো অজনপ্ৰিয় বা অগ্ৰহণযোগ্য সিদ্ধান্ত পৰিহাৰ কৰিবলৈ চৰকাৰৰ সহানুভূতিৰ প্ৰতি আবেদন জনোৱাৰ এক ধৰণ।<ref>[https://archives.sundayobserver.lk/2003/08/10/fea04.html Online edition of Sunday Observer] - 10 Aug 2003</ref> হৰতাল প্ৰায়ে ৰাজনৈতিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে চৰকাৰী নীতি বা কাৰ্যৰ বিৰুদ্ধে বিৰোধী বা সামাজিক দলে কৰা প্ৰতিবাদ। এই শব্দটো গুজৰাটী (હડતાળ, haḍtāḷ, বা હડતાલ, haḍtāl)ৰপৰা আহিছে, ইয়াৰ অৰ্থ হৈছে কোনো চাহিদা পূৰণৰ লক্ষ্যৰে দোকান আৰু গুদাম বন্ধ কৰা। গুজৰাটৰপৰা অহা [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এই শব্দটো তেওঁৰ স্বাধীনতা সমৰ্থক সাধাৰণ ধৰ্মঘটসমূহক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিছিল, যাৰ ফলত এই শব্দটোক ফলপ্ৰসূভাৱে প্ৰতিষ্ঠানিকৰণ কৰা হৈছিল। জিন শ্বাৰ্পৰ ১৯৮টা অহিংস কাৰ্য পদ্ধতিৰ ১১৮ নং স্তৰত হৰতাল।<ref name="Sharp198">{{cite web |last1=Sharp |first1=Gene |title=198 Methods of Nonviolent Action |url=https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |website=Albert Einstein Institution |access-date=1 March 2021 |archive-date=4 July 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200704094543/https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |url-status=dead |archivedate=4 July 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200704094543/https://www.aeinstein.org/nonviolentaction/198-methods-of-nonviolent-action/ |deadurl=yes }}</ref> ==ইতিহাস== এই ধৰণৰ জনপ্ৰতিবাদৰ উৎপত্তি ভাৰতীয় ইতিহাসৰ ঔপনিৱেশিক যুগৰপৰাই আৰম্ভ হৈছে। বিশেষকৈ ঔপনিৱেশিক কৰ্তৃপক্ষ আৰু ৰাজকীয় ৰাষ্ট্ৰৰ কৰ আদায়ৰ ক্ষেত্ৰত অজনপ্ৰিয় নীতিয়ে প্ৰায়ে এনে স্থানীয় ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদৰ সূচনা কৰিছিল, যেনে বেনাৰস (বৰ্তমানৰ বাৰাণসী) আৰু বৰদলিৰ প্ৰতিবাদ।<ref name="Gross99">{{cite book |last=Gross|first=David M.|year=2014|title=99 Tactics of Successful Tax Resistance Campaigns|publisher=Picket Line Press|isbn=978-1490572741|page=144}}</ref> ===দক্ষিণ এছিয়াত=== [[ভাৰত]], [[পাকিস্তান]], [[বাংলাদেশ]] আৰু [[শ্ৰীলংকা]]ৰ কিছু অংশত এতিয়াও হৰতাল প্ৰচলিত, য'ত এই শব্দটো প্ৰায়ে ১৯৫৩ চনৰ চিল’নীয়া হৰতালক বিশেষভাৱে বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ===বাংলাদেশ=== *মূল প্ৰবন্ধঃ [[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] বাংলাদেশৰ হৰতাল কেতিয়াবা ২০০ দিনতকৈও অধিক সময় ধৰি কৰা হয়। বাংলাদেশৰ আইনত উল্লেখ আছে যে হিংসাৰপৰা হাত সাৰি থকালৈকে হৰতাল বৈধ। এই আইনখন প্ৰণয়ন কৰা হৈছিল খোণ্ডকেৰ মোদাৰেশ এলাহি বনাম বাংলাদেশ চৰকাৰ (২০০১) নামৰ উল্লেখযোগ্য গোচৰৰ বাবে।<ref>{{Cite web |title=A case against hartal |url=https://www.dhakatribune.com/bangladesh/laws-rights/42811/a-case-against-hartal |access-date=2026-06-06 |website=Dhaka Tribune |language=en}}</ref> ===দক্ষিণ-পূব এছিয়াত=== ১৯৪০, ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ চনৰ বিভিন্ন সাধাৰণ ধৰ্মঘট যেনে ১৯৪৭ চনৰ সৰ্বমলয়া হৰতাল আৰু [[১৯৬৭ চনৰ পেনাং হৰতাল দাঙ্গা]]ক বুজাবলৈ এই শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref name="Gross99" /> আধুনিক মালয়েছিয়াত এই শব্দটো পুনৰ সজীৱ হৈ উঠে হাৰ্টাল ডাক্টৰ কণ্ট্ৰাকলৈ, যিটো ২০২১ চনৰ জুলাই মাহত ক'ভিড-১৯ মহামাৰীৰ সময়ত চিকিৎসকসকলে তেওঁলোকৰ বাবে প্ৰদান কৰা স্থায়ী নিয়োগৰ সুযোগৰ অভাৱৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনাই ধৰ্মঘট কৰিছিল।<ref>{{cite news|url=https://www.thestar.com.my/news/nation/2021/07/26/contract-medical-officers-walk-out-nationwide-in-support-of-hartal-call-for-immediate-reform|title=Contract medical officers walk out nationwide in support of Hartal, call for immediate reform|work=[[The Star (Malaysia)|The Star]]|date=26 July 2021|access-date=28 July 2021}}</ref><ref>{{Cite web|last=Chua|first=Minxi|date=23 July 2021|title="We Are All Hartal": Malaysian Contract Doctors to Strike|url=http://newnaratif.com/we-are-all-hartal-malaysian-contract-doctors-to-strike/share/wtbyqoret/23ac5c7a4f5baf9388a7ef179f045907/|access-date=28 July 2021|website=New Naratif|language=en-GB}}</ref> ===লগতে চাওক=== *[[ঘেৰাও]] *[[ধৰ্ণা]] *[[ধৰ্মঘট]] *[[পথ বন্ধ]] *[[ৰেল বন্ধ]] *[[বাংলাদেশৰ হৰতালৰ তালিকা]] *[[কেৰালাত ৰাজনৈতিক সক্ৰিয়তা]] *[[ৰাওলাট আইন (১৯১৯)]] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:ৰাজনৈতিক পৰিভাষা]] [[শ্ৰেণী:আন্দোলন]] [[শ্ৰেণী:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] oy1cbhqueoakvsd4hlqm3yzmy5hfw9z 1 138215 638800 636654 2026-09-26T17:44:41Z KhiLanTzi 23530 /* Native name */ উত্তৰ 638800 wikitext text/x-wiki == উৎসৰ তালিকা == #"...they are an ethnic tribe of Tai Mongolian origin," Gogoi, Karabi Baruah (2020-09). "Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam" (en ভাষাত). International Journal of Creative Research Thoughts (IJCRT) খণ্ড 8 (9): 2773. ISSN 2320-2882. https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 2026-07-04. #"...Matak people are called as Phukau, which is one of the sub-groups of Tai people..."{{Cite journal |last=Hazarika |first=Dulen |title=The Identity of the Matak Community of Assam: A Socio-Cultural and Political Study |journal=Journal of Pharmaceutical Negative Results |volume=13 |issue=Special Issue 8 |pages=3976–3978 |date=2022-12-30 |doi=10.47750/pnr.2022.13.S08.499 |url=https://www.academia.edu/99538293/The_Identity_of_the_Matak_Community_of_Assam_A_Socio_Cultural_and_Political_Study |via=Academia.edu |language=en |access-date=2026-07-04 |page=}} # "..which shows that the Tais came with Siukapha acknowledged the Mataks to be Tais..."{{Cite news |title=A Note on Mataks of Assam |work=The Hills Times |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |language=en |access-date=2026-07-29}} #"...AAMS and some intellectuals today introduce the group as the ‘Ancient Tai’ people of Assam,..."{{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=Making and Unmaking ‘Matak’ and ‘Moran’ Identities in Assam: A Case Study on Ethnicity |journal=Journal of Emerging Technologies and Innovative Research |volume=7 |issue=3 |pages=1298–1305 |date=2020-03 |issn=2349-5162 |url=https://www.jetir.org/papers/JETIR2003191.pdf |language=en |access-date=2026-07-29}} # "Matak was the name given by Siu-Ka-Pha to the Phukhao or old Tais," {{Cite news |last=Gohain |first=B. K. |title=Integration and Unification of Assam During the Reign of Chaolung Siukapha |work=The Sentinel |date=2018-12-03 |url=https://www.sentinelassam.com/amp/story/more-news/editorial/integration-and-unification-of-assam-during-the-reign-of-chaolung-siukapha |language=en |access-date=2026-07-29}} # "...Motok people, old Tai people of Assam..." {{Cite book |last=Gogoi |first=Pushpa |title=Tai of North East India |publisher=Chumphra Printers and Publishers |date=1996 |url=https://books.google.co.in/books?id=EBJuAAAAMAAJ |via=Google Books |language=en |access-date=2026-07-29 |page=63}} [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:52, 29 July 2026 (ইউ.টি.চি.) == মায়ামৰা সম্প্ৰদায় আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠী == @[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপুনি উপনিৱেশ (WP:RAJ) অনুবাদিত গ্ৰন্থৰ ভিত্তিত [[মায়ামৰা সম্প্ৰদায়]] আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠীক কেৱল সৃষ্টিধৰ দত্তৰ উৎস অনুসৰি (WP:FRINGE) লিখাটো সমৰ্থন যোগ্য নহয়। মূল টাই বুৰঞ্জী আৰু আধুনিক গৱেষণাক আঁতৰাই পছন্দৰ কিছু সংখ্যালঘূ লেখকৰ মতে ৱিকিপিডিয়া লিখা নাযায়! মটক পাতৰ নিযুক্তি কৰা বুলি উল্লেখ আছিল পিছে ফুখাও সকলেই মটক আৰু টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ আছিল। 𑜉𑜢𑜤𑜰𑜫 𑜃𑜃𑜫 𑜄𑜥𑜃𑜫 𑜇𑜃𑜫 𑜉𑜃𑜫 𑜇𑜥𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜼 (মৌ নন তুন ফান মন ফু-খাও চাম ৱা মটক) (অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ:সেই সময়ত বীজ সিঁচাৰ মূলৰ ভাল মানুহ মানে ফু খাও চমৱা মটক) 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) (অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ:ফু খাও চাম ৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া) মটক পাতৰ নিযুক্তি দিছিল বুলি কৈ বুৰঞ্জীমূলক তথ্যক সংখ্যালঘু মতেৰে ভূল দেখাব খোজা ভিত্তিহীন। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 13:09, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) : টাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা “মটক” হৈছে মৰাণ। লানমাখ্ৰু এটা মৰাণ বংশ। এই বিষয়ে বিভিন্ন গৱেষকে ব্যাখ্যা কৰি থৈ গৈছে আৰু সেই কথাৰ সমৰ্থনত একাধিক উৎসো প্ৰবন্ধটোত যোগ কৰা হৈছে। “ফুকাও” শব্দয়ে “টাই” জনগোষ্ঠীক নুবুজাই। সেইটো এগৰাকী লেখিকাৰ নিজৰ interpretation। বুৰঞ্জীখনৰ পৰৱৰ্তী অংশসমূহতো “ফুকাও” শব্দটো সামগ্ৰিকভাৱে “মোৱামৰীয়া”সকলক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। এই সকলো কথা প্ৰবন্ধটোত ইতিমধ্যে উল্লেখ কৰা হৈছে। মটকসকলৰ কিছুমান আহোম অংশই ইতিহাসক বিকৃত কৰি মটকসকলক টাই বুলি দাবী কৰিবলৈ চেষ্টা কৰি আছে। এই বিষয়টোও প্ৰবন্ধটোত উৎসৰ জৰিয়তে সঠিকভাৱে উপস্থাপন কৰা হৈছে, মটক জাতীয়তাবাদৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা এটা উপযুক্ত গৱেষণামূলক প্ৰবন্ধ তাৰ বাবে উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। কেৱল এজন লেখিকা কৰবী বৰুৱাই আগবঢ়োৱা এটা প্ৰান্তীয় মতবাদক প্ৰাধান্য দিবলৈ চেষ্টা কৰাটো—বিশেষকৈ যেতিয়া তেওঁ নিজেই এই নৱ-মটক মতাদৰ্শৰ সৈতে জড়িত—WP:FRINGE-ৰ একেবাৰে পাঠ্যপুথিসদৃশ উদাহৰণ। আপুনি এটা মাত্ৰ অবিশ্বস্ত উৎস ব্যৱহাৰ কৰি মটকসকলৰ মূল সংজ্ঞা আৰু পৰিচয়ক সলনি বা বিকৃত কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে, যদিও এই বিষয়টো ইতিমধ্যে একাধিক লেখকে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে। সৃষ্টিধৰ দত্ত ইয়াত ব্যৱহৃত একমাত্ৰ উৎস নহয়। প্ৰবন্ধটোত একাধিক উৎস যোগ কৰা হৈছে। প্ৰয়োজন হ’লে মই আৰু বহুতো উৎস যোগ কৰিব পাৰোঁ। উইকিপিডিয়াত আপোনাৰ এই প্ৰান্তীয় মতবাদসমূহ জোৰকৈ আগবঢ়োৱা বন্ধ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:50, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :{{ping|KhiLanTzi}} 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও): :এই বাক্য মটক/মৰাণ পাতৰক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। চুকাফাৰ দিনত বহু কেইজন লোক মাওলুং দেশৰ পৰা চুতীয়া, নগা, মৰাণ, ইত্যাদিৰ পৰা কৰ সংগ্ৰহ কৰিবলৈ আহিছিল, তাৰে এজনক মটক বা মৰাণ পাতৰ নাম দি চুকাফাই লগত ৰাখিছিল। "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থত একেই জনকে মৰাণ পাতৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱাৰ আহোমৰ দিনটো উল্লেখ কৰা হৈছে। এইবোৰ সকলো তথ্য উল্লেখ কৰা হৈছে। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ English অনুবাদতো একেই কথা উল্লেখ কৰা হৈছে। :পুৰণি অসম বুৰঞ্জীত আছে, "পাচে ৰাজা বেয়াকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুগ্ধ পাত্ৰ, এতিয়া ও নমাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ।" [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:30, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}} মোৰ edit টোত Khilantzi য়ে দিয়া উৎস টো যোগ কৰাই আছে। কিন্তু সেইটো Khilanziয়াই প্ৰধান উৎস বনাবলৈ চাইছে। প্ৰায় সকলো গৱেষকে মটক ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি উল্লেখ কৰে। এই নতুন বিকৃত উৎস কেৱল এগৰাকী মটক লেখিকা কৰবি বৰুৱাই আগ বঢ়াইছে যিটো Wikipediaৰ নিয়মৰ অনুসৰি WP:FRINGE হয়। গতিকে এইটো উৎস জনগোষ্ঠী টোক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰি। ::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] #ওপৰত থকা উল্লেখ থকা লেখকৰ তালিকাই প্ৰমাণ যে এইয়া ফ্ৰিঞ্জ নহয়। বহু কেইজন লেখকেই সহমত। ওলোটা আপুনিহে অধিকাংশ দত্তৰ উৎস ব্যৱহাৰ কৰি আছে। # ফুখাও শব্দটোৱে স্পষ্টকৈ টাই জনগোষ্ঠীৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। মটক পাতৰ কথা পিছৰ অংশত আছে। # মটক আৰু মৰানৰ বিষয়ে মূল টাই বুৰঞ্জীত পৃথক উল্লেখ আছে। ঔপনিৱেশিক পুথি সমূহে ভুল বুৰঞ্জীৰ নাম লৈ অনুবাদ কৰাটো কোনো নতুন কথা নহয়। WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERS অনুসৰি এই সমূহ উৎসক স্পষ্টকৈ অনিৰ্ভৰযোগ্য বুলি কব পাৰি। # 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) ইয়াত আপোনাৰ গৱেষণাৰ প্ৰয়োজন নাই। ওপৰৰ উৎসত লিখা আছে ফু খাও চামৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া। ফুখাও বা মটক এটা জনগোষ্ঠী হয়। মটক পাতৰ এটা পদবী। বাক্যটোত স্পষ্টকৈ জনগোষ্ঠীটোৰ কথা লিখা হৈছে।[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:49, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :{{ping|KhiLanTzi}} :#গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাই সেই একেই শাৰীৰ অনুবাদ কৰা আছে: "The king got a Tai family and named him Matak Patar." একেই শাৰী পুৰণি অসম বুৰঞ্জীত আছে: পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাত্ৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। তাৰ আগৰ অংশত চুতীয়া, মটক/মৰাণ, কছাৰী, ইত্যাদিৰ পৰা মাওলুঙৰ মানুহে কৰ লোৱাৰ কথা আছে। গতিকে এই শাৰী মটক/মৰাণ পাতৰৰ বিষয়ে আছে। :#FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :#"ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।‌‌ গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"।‌ গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :#মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :#সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:04, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@Ananya Taye আৰু @KhiLanTzi দুয়োপক্ষৰ মতক ইয়াত ৰখা উচিত। ই প্ৰবন্ধটোক অধিক তথ্যসমৃদ্ধ কৰিছে। বুৰঞ্জীৰ কথাবোৰত সদায়েই !? থাকে। গতিকে পাঠকে নিশ্চয়কৈ দুয়োপক্ষৰ মতক গুৰুত্ব দি এক সিদ্ধান্তত উপনিত হ'ব পাৰিব। মাত্ৰ এইটোৱেই সত্য, আনটো অসত্য ধৰণৰ মত লিখাৰ পৰা বিৰত থাকক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:41, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ::#ওপৰত থকা উল্লেখ থকা লেখকৰ তালিকাই প্ৰমাণ যে এইয়া ফ্ৰিঞ্জ নহয়। বহু কেইজন লেখকেই সহমত। ওলোটা আপুনিহে অধিকাংশ দত্তৰ উৎস ব্যৱহাৰ কৰি আছে। ::# ফুখাও শব্দটোৱে স্পষ্টকৈ টাই জনগোষ্ঠীৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। মটক পাতৰ কথা পিছৰ অংশত আছে। ::# মটক আৰু মৰানৰ বিষয়ে মূল টাই বুৰঞ্জীত পৃথক উল্লেখ আছে। ঔপনিৱেশিক পুথি সমূহে ভুল বুৰঞ্জীৰ নাম লৈ অনুবাদ কৰাটো কোনো নতুন কথা নহয়। WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERS অনুসৰি এই সমূহ উৎসক স্পষ্টকৈ অনিৰ্ভৰযোগ্য বুলি কব পাৰি। ::# 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) ইয়াত আপোনাৰ গৱেষণাৰ প্ৰয়োজন নাই। ওপৰৰ উৎসত লিখা আছে ফু খাও চামৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া। ফুখাও বা মটক এটা জনগোষ্ঠী হয়। মটক পাতৰ এটা পদবী। বাক্যটোত স্পষ্টকৈ জনগোষ্ঠীটোৰ কথা লিখা হৈছে।[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:49, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::# FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :::# "ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।‌‌ গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"।‌ গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :::# মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :::# সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। :::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 18:45, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] WP:DUE অনুসৰি অধিক যোগ্য তথ্যক উচিত গুৰুত্ব দিয়া উচিত। এয়া স্পষ্ট যে তেখেতে মাত্ৰ দত্তৰ উৎসত অযথা ভৰ (undue weight) দি আছে। তাৰোপৰি নতুন গৱেষণাত ইতিমধ্যে প্ৰমাণ হৈছে যে মায়ামৰা সত্ৰৰ আৰম্ভনিৰ বহু আগৰে পৰাই বুৰঞ্জীত মটক সকলৰ কথা স্পষ্টকৈ আছেই। তেনে ক্ষেত্ৰত কেৱল দত্তৰ উৎসক লৈ অযথা ভৰ দিয়টো অনুচিত। মই মোৰ সম্পাদনাত দত্তৰ উৎসৰো নিয়ম অনুসৰি উল্লেখ কৰিছোঁ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:54, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]] আপোনাৰ তথ্যখিনিও সংযোগ কৰা উচিত। যিহেতু দুয়োপক্ষৰ মতবিৰোধ আছে। গতিকে বাক্যবোৰ এনেকৈ নিলিখিব যে আপোনাৰখিনিহে সত্য, আন জনৰ খিনি সত্য নহয়। এইদৰে লিখিলে দুয়োপক্ষৰ মতৰ মাজত এক সমতা বৰ্তি থাকে। ইয়াৰ পিছতো যদি মাত্ৰ নিৰ্দিষ্ট এজনেহে নিজৰ মতত অটল থাকে, তেন্তে নিশ্চয়কৈ বিহিত ব্যৱস্থা লোৱা হ'ব। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:09, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::মোৰ editত দুয়োটা মত প্ৰকাশ কৰা হৈছে। কিন্তু Khilanziয়াৰ মতটো গৱেষণক সন্মত নহয়। Khilanziয়াই নিজৰ Fringe POV আগ বঢ়াবলৈ যিবোৰ উৎস যোগ কৰিব বিচাৰিছে, সেইবোৰ নাইবা মটক সংগঠনৰ মত নাইবা টাই জাতীয়তাবাদী লেখা। নিৰপেক্ষ ইতিহাসবিদ সকলে মটকটো ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰি আহিছে। বাকী চুকাফাৰ দিনত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিছিল বুলি বিভিন্ন বুৰঞ্জীবিদে লিখি থৈ গৈছে, যিবোৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। অসমীয়া ভাষাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফা"ৰ দিনৰ মটকক মৰাণ বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:15, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::কোন কেইটা উৎস? কৰবী বৰুৱাক বাদ দি প্ৰায় বোৰ নাইবা টাই লেখক দুজনমানৰ জাতীয়তাবাদী লেখনী বা websiteৰ লেখনী বা পৃথক বিষয়বস্তুৰ ওপৰত লিখা লেখনী। এইবোৰ reliable sourceত নপৰে। যি দুখন উৎসত মটক সংগঠনৰ মত উল্লেখ কৰা আছে, সেইবোৰ মই আতৰোৱা নাই। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:10, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] 𑜈𑜈𑜫 𑜋𑜂𑜫 𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫 𑜼 (বাও চাং খাও চাম ৱা মটক পাতৰ) ::::এই বাক্য শাৰীত ডেকা এজন মটক পাতৰ হোৱাৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াত 𑜈𑜈𑜫 (বাও) ডেকা জন 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫 (মটক পাতৰ) হিচাপে নিযুক্ত হৈছে। আৰু এইবোৰ প্ৰমাণৰ পাছতো Ananya Taye ৰ মতে মটক সকলক মোৱমৰীয়া সম্প্ৰদায়ৰ সৈতে একেই সজাব চেষ্টা চলাই আছে। এইবোৰ পঢ়িয়েই ওপৰৰ কৰবী বৰুৱা, দুলেন হাজৰিকা, চুন গগৈ, বি কে গোহাঁই আৰু পুষ্পগগৈৰ দৰে বিশিষ্ট লেখক সকলে নিজৰ মতত টাই মূলীয় বুলি লিখিছে। আৰু সেয়া আপোনাৰমতে fringetheory? আপুনি বুজি পাইনে fringethoery কি বস্তু? Propaganda কি বস্তু বুজি পাইনে? যদি পাই তেন্তে বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ লিখিত আৰু কেইবাজনো বিশিষ্ট গৱেষকৰ দ্বাৰা পৰীক্ষিত তথ্যক কিছু অসম্ভব কথাৰে সলনি কৰিব চেষ্টা নকৰিব। ১২২৮ ৰ ওচৰৰ সময়ত চুকাফাৰ দিনৰ উৎসত লিখি থৈ যোৱা মটক সকলক কেইবা শতিকাৰ পাছত গঠন হোৱা মায়ামৰা সম্প্ৰদায় আৰু কেতিয়াবা মৰাণ জনগোষ্ঠী বুলি লিখি দিলেও সত্য বুৰঞ্জীত লিখা আছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:33, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::# FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :::::# "ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে। গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"। গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :::::# মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :::::# সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। :::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 18:46, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::#𑜈𑜈𑜫 𑜋𑜂𑜫 𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫: প্ৰথম কথা হ'ল 𑜈𑜈𑜫 মানে বাব হে বাও নহয়, বাও মানে হে ডেকা। 𑜈𑜈𑜫 (বাব) বুলি শব্দ অভিধানত নাই কিন্তু "বাপ" আছে, "প" আৰু "ব" আখৰ দুটা প্ৰায় একেই দেখাত। যদি "প" হয়, তেন্তে "বাপ" মানে "বস কৰা" বুজাই। "𑜋𑜂𑜫" মানে "আৰু/তাৰ পাছত", "𑜁𑜧" মানে "মন/ইচ্ছা কৰা", "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানে "আৰু" বা "হোৱা" বা "নাম দিয়া"। এই বাক্যৰ অৰ্থ হৈছে: তাৰ পাছত বস কৰিবলৈ মন কৰি মটক পাতৰ হ'ল। গতিকে এই বাক্য ওপৰৰ "টাই-মাও" উল্লেখ থকা বাক্যৰ লগত জড়িত। এই কথা গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ ইংৰাজী অনুবাদে হওক বা পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ উল্লেখ। দুয়োখনতে একেই আছে। দুয়োটা বাক্যৰ একেলগে অৰ্থ হৈছে: সেই পুৰুষ সকল টাই-মাও ঘৰৰ আৰু পাছলৈ বস কৰিবলৈ মন কৰি "মটক পাতৰ" নাম দিলে‌ ("The king got a Tai family and named him Matak Patar", Ahom Buranji (GC Barua, p.38)।‌ বিমুন পাতৰে হওক, বা অন্য টাই-মাও এজন, এইজনকে মটক বা মৰাণ পাতৰ নাম দিছিল বুলি বুজিব পৰা যায়। মুঠতে দফাটোৱে মাওলুং দেশৰ পৰা মটক, চুতীয়া, কছাৰী, ইত্যাদিৰ খুত তুলিবলৈ অহা লোকৰ কথা বৰ্ণনা কৰা হৈছে। :::::# আপোনাৰ নিজা বিকৃত মূলক অনুবাদে interpretationয়ে বুৰঞ্জী সলনি কৰিব নোৱাৰে। এইবোৰ WP:ORৰ লগতে WP:SYNTH ত ও‌ পৰিব। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ অনুবাদ‌ আৰু পুৰণি অসম বুৰঞ্জী published কৰা গ্ৰন্থ হয়। বাকী যিবোৰ উৎস বুলি দিছে সকলো মটক সংগঠন বা টাই জাতীয়তাবাদী লেখকৰ লেখনী। এইবোৰ আপোনালোক আহোম whatsapp Universityৰ গ্ৰুপ বোৰত প্ৰচাৰ কৰিব। Wikipediaত গ্ৰহণযোগ্য reliable source আৰু প্ৰতিষ্ঠিত উৎস হে যোগ কৰা হয়। :::::# মোৱামৰীয়া দিনত সকলোকে একেলগে "ফুকাও" আৰু "মটক" বুলি উল্লেখ কৰা আছে, গতিকে ভালদৰে ধৰিব পাৰি যে প্ৰথমতে মৰাণ সকলৰ‌ কাৰণে ব্যৱহাৰ কৰা শব্দ পাছলৈ সকলো মোৱামৰীয়া সকলৰ কাৰণে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ লোৱা হৈছিল। :::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:23, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] বাপ? আপোনাৰ টাই আহোম ভাষাৰ অলপো জ্ঞান আছেনে? এয়া মোৰ WP:OR নহয় ৬ টা উৎসত টাই মূলীয় বুলি লিখা আছে। প্ৰথম বাক্যত ফু খাও সকলক টাই মাও ঘৰীয়া বুলি উল্লেখ আছে। আহোম ভাষাত 𑜰 𑜈 দুইটাই /w/ বা /b/ বুজোৱা হয়। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ অনুবাদ যথেষ্ট ভুল আছিল। বিজে টেৰৱিয়েল আৰু ভাষাবিদ সকলে ইয়াক Pseudo Ahom বুলি কৈছিল যিটো আপুনি ওপৰত কৰিছে অভিধানৰ পৰা এটা এটা শব্দ চাই কৰা অনুবাদ। টাই ভাষাবিদ, গৱেষক পুষ্প গগৈকে ধৰি অন্য টাই ভাষাবিদ সকলে লিখি থৈছে ইয়াৰ অৰ্থ অনুসৰি প্ৰবন্ধ। আপোনাৰ মোৰ অনুবাদৰ প্ৰয়োজন নাই। মাত্ৰ আপোনাৰ অযুক্তিকৰ, পুৰণি আৰু অবাস্তৱ দাবীবোৰৰ বাবেহে মূল টাই বুৰঞ্জীৰ শাৰীবোৰ আনিব লগা হৈছে। ::::::মোৱামৰীয়া দিনত সকলোকে একেলগে "ফুকাও" আৰু "মটক" বুলি উল্লেখ কৰা আছে: মোৱামৰীয়া সম্প্ৰদায়ৰ অধিক জনসংখ্যা ফুখাও বা মটক জনগোষ্ঠীৰে আছিল সেয়া ইতিমধ্যে আধুনিক গৱেষক সকলে কৈছে। আৰু সেয়ে ফুখাও শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিছে যিটো চুকাফাৰ দিনৰ পৰাই কৰি অহা হৈছে। ই মটক সকলেই মৰাণ বুলি কত প্ৰমাণ কৰে? কোনো সত্য প্ৰতিষ্ঠিত তথ্য আপোনাৰ পছন্দৰ নহল বুলিয়ে মিছা হৈ নাযায়। ::::::[[WP:AGEMATTERS]]: অনুসৰি টাই মূলিয় বুলি উল্লেখ হোৱা শুদ্ধ গৱেষণাক প্ৰাধান্য দিয়া হৈছে। ::::::[[WP:DUE]] অনুসৰি সৃষ্টিধৰ দত্তৰ উৎসক অযথা ভৰ (UNDUE WEIGHT) হোৱা নাই। ::::::[[WP:OR]] মোৰ লেখা WP:OR নহয় কাৰণ ৬টা উৎসত টাই মূলৰ বুলি লিখা আছে এয় মোৰ নিজৰ গৱেষণা নহয়। ::::::[[WP:SYNTH]] হব নোৱাৰে কাৰণ টাই মূলৰ বুলি প্ৰতিটো উৎসতে নিজস্ব ভাৱে উল্লেখ আছে কেইবাটাও উৎস মিলি টাইমূলীয় বুলি বুজাব চেষ্টা কৰা হোৱা নাই। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:36, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::অনুবাদ বোৰ WP:OR নহয় যদি কি? উৎস ৫টা হওক ১০০ টা হওক। কথা নাই। Narrative আৰু POVৰ কথা টো আহে যিটো WP:FRINGE, WP:SYNTH, WP:OR, ইত্যাদি কেইবাটাও পলিচি উলঙ্ঘন কৰিছে। মটক বা আহোম জাতীয়তাবাদী লেখা প্ৰচাৰ কৰিবলৈ Wikipedia প্ৰয়োগ নকৰিব। WP:PROMO কি হয়, পঢ়ি চাওক। প্ৰায় সকলো আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক মায়ামৰীয়া ধৰ্মৰ আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠীৰ পৰা উৎপত্তি হোৱা গোষ্ঠী বুলি কয়। এই mainstream narrativeৰ বিপৰিতে যাবলৈ আগতে reliable sourceৰ উৎস গোটাওক। পাৰিলে নিজে গ্ৰন্থ লিখি Universityৰ পৰা পাব্লিচ কৰাওক। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখনী এক মাত্ৰ published research paper আৰু সেইবাবে লেখনীৰ ৰখা হৈছে। ইয়াত website, জাতীয় সংগঠনৰ লেখা উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ দিয়া নহ'ব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:59, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::লগতে আৰু এটা কথা বুজি ল'ব। ইয়াত WP:RAJ WP: AGEMATTERS এইবোৰৰ কথা নাহে। মই যোগ কৰা উৎস বোৰ বিশিষ্ট ইতিহাসবিদ আৰু বিদেশী গৱেষকে লিখা লেখনী। কৰবী বৰুৱাৰ লেখনী কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য Journalত নাই। IJCRT Journalখন [https://www.researchgate.net/post/Is-INTERNATIONAL-JOURNAL-OF-CREATIVE-RESEARCH-THOUGHTS-IJCRT-a-genuine-journal Predatory journal] হয় আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ বাবে Reliable source নহয়। :::::::বাকী WP:UNDUE হোৱাৰ প্ৰশ্নয়ে নাহে কাৰণ সেইটো মত FRINGE হয়। FRINGE হোৱাৰ পাছতো মতটো লেখনীত ৰখাটোৱে বহুত, মূল মত বনাবলৈ যোৱাটো [[WP:PROMO]] [[WP:NPOV]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 04:10, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] প্ৰথমে WP:OR আৰু WP:SYNTH পৃষ্ঠা দুটা ভালদৰে পঢ়ি আহকচোন এবাৰ তাৰ পাছত কথা পাতিম। চালে বেৰে কোবাই সকলো কথাকে WP:OR আৰু WP:SYNTH কলেই হব জানো? ::::::::WP:OR মোৰ লেখা WP:OR নহয় কাৰণ ৬টা উৎসত টাই মূলৰ বুলি লিখা আছে এয় মোৰ নিজৰ গৱেষণা নহয়। ইয়াৰ অৰ্থ মই নতুনকৈ কিবা আৱিষ্কাৰ কৰা নাই উৎসত ইয়াৰ উল্লেখ আছে। ::::::::WP:SYNTH হব নোৱাৰে কাৰণ টাই মূলৰ বুলি প্ৰতিটো উৎসতে নিজস্ব ভাৱে উল্লেখ আছে কেইবাটাও উৎস মিলি টাইমূলীয় বুলি বুজাব চেষ্টা কৰা হোৱা নাই। অৰ্থাৎ মই অৰ তৰ পৰা জোৰা টাপলি মৰা নাই। উৎস সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ আছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:22, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::প্ৰতিস্তিত অনুবাদৰ বিপৰীতে গৈ নিজা অনুবাদ উলিওৱা টো WP:ORৰ লগতে WP:SYNTH ও হয়। পুৰণি অসম বুৰঞ্জী খন আহোম ৰাজপৰিয়ালৰ ঘৰৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা বুৰঞ্জী। তাতো একেই অনুবাদ কৰা আছে। এই সকলোবোৰ বুৰঞ্জী ভূল বুলি ক'বলৈ mainstream গৱেষকৰ সহমত লাগিব। নাথাকিলে WP:FRINGE হ'ব। প্ৰতিস্থিত মতটো আগতে ৰখা হৈছে। নিজৰ একপক্ষীয় Fringe :::::::::মতটো আগত ৰখাটো policyৰ বিৰুদ্ধে যোৱা বুজাই। :::::::::মই দিয়া উৎস সমূহ আগতে পঢ়ি চাওক। চুকাফাৰ দিনৰ মৰাণক টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত মটক কৈছিল। গৱেষক Ramirezৰ লেখনী পঢ়ক। ফুখাও, মৰাণ, মটক ইত্যাদি সকলো শব্দ গভীৰ ভাবে বিশ্লেষণ কৰা আছে। কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জী পঢ়ক। চুকাফাৰ দিনৰ মটকক মৰাণ বুলি স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। লানমাখ্ৰু মৰাণ বুলি প্ৰায় সকলো অসমীয়া বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে। অসমীয়া বুৰঞ্জী বোৰ প্ৰাথমিক উৎস হয়। ইয়াত WP:AGEMATTERS, WP:RAJ এইবোৰ কৰ পৰা আহিব? IJCRT Journalবোৰ ইনেও Wikipediaত স্থান নাই। ভাল জনা শুনা admin থাকিলে সেইখনো যোগ কৰিবলৈ নিদিলে হয়। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 04:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::{{ping|KhiLanTzi}} :::::::::কৰবী গগৈয়ে নিজৰ লেখনীত কি লিখিছে পঢ়ি চাওক: :::::::::Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King. This information is found in the book written in the Tai Language --- “Phukhao cham wa ryun Tai mbaw bao changkhao cham wa Matak Patar”. :::::::::কৰবী গগৈয়ে মটক পাতৰ আৰু টাই লোক জন একেই জনে বুলি উল্লেখ কৰিছে। গতিকে আপুনি যোগ কৰা উৎস আপুনি কোৱা কথাৰ বিপৰীতে হে গৈছে। বাকী বাও হওক বাপ হওক, বাক্য কেইটাৰ মূল অৰ্থ সলনি নহয়। মূল কথাটো হৈছে দুয়োটা বাক্যয়ে একেইজন লোক আৰু একেটা পদবীৰ কথা উল্লেখ কৰিছে, যিদৰে দুয়োখন বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে। বাকী শব্দ বা বাক্যৰ অৰ্থ উলিয়াবলৈ যোৱাটো WP:OR হয়, গতিকে চেষ্টাও নকৰিব। :::::::::আৰু এটা কথা। মায়ামৰা বিদ্ৰোহৰ দিনত মটক মানে ধাৰ্মিক গোষ্ঠীটোকে বুজাইছিল। সকলোৱে জানে মটকত কলিতা, কছাৰী, চুতীয়া, আহোম, ইত্যাদি ধেৰ জনগোষ্ঠীৰ লোক সোমাই আছে বুলি। এইটো প্ৰতিষ্ঠিত সত্য। মৰাণক কিছু ক্ষেত্ৰত মটকত ধৰা হৈছিল আৰু কিছু ক্ষেত্ৰত পৃথককৈ ধৰা হৈছিল। ভৰত সিংহ, ৰাঘব, ৰূক্মিনী, ইত্যাদি চৰিত্ৰক মৰাণ আৰু মটক দুয়োটা পৰিচয় দিয়া হৈছিল। মৰাণৰ ধৰ্ম মটক ধৰ্ম। ফুখাও মানে মোৱামৰীয়া ধৰ্ম পালন কৰা মটক ধৰ্ম গোষ্ঠী। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 05:02, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::::::{{ping|Ananya Taye}} {{ping|KhiLanTzi}} {{ping|Nayan j Nath}} ::::::::::মোৰ মতে এই আলোচনাটোত আমি প্ৰথমে এটা কথা মনত ৰখা উচিত যে [[WP:NPOV|নিৰপেক্ষ দৃষ্টিভংগী (NPOV)]] মানে কোনো এটা পক্ষৰ ঐতিহাসিক ব্যাখ্যাক সম্পাদকসকলে নিজে “সত্য” বুলি নিৰ্ধাৰণ কৰা নহয়। যদি কোনো বিষয়ত নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসসমূহৰ মাজত মতভেদ আছে, তেন্তে সেই মতভেদটো উৎস অনুসৰি, উপযুক্ত attribution-সহ পাঠকক জনোৱাটোৱেই অধিক নিৰপেক্ষ পদ্ধতি। ::::::::::উদাহৰণস্বৰূপে, যদি এটা নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসত “X” বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে, আনহাতে আন এটা নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসত “Y” বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে, তেন্তে প্ৰবন্ধত— :::::::::::; “{{cite|...}} অনুসৰি X ...” :::::::::::; “আনহাতে, {{cite|...}} অনুসৰি Y ...” ::::::::::—এই ধৰণে দুয়োটা মত উপস্থাপন কৰিব পাৰি। ইয়াত সম্পাদকৰ নিজৰ interpretation যোগ কৰি কোনটো “সঠিক” সেই সিদ্ধান্ত উলিয়াব নালাগে। [[WP:V|Verifiability]], [[WP:RS|Reliable sources]] আৰু [[WP:NPOV|NPOV]]-ৰ মূল উদ্দেশ্যও এইটোৱেই—আমি কি বিশ্বাস কৰোঁ সেয়া নহয়, নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত কি কোৱা হৈছে সেইটো উপস্থাপন কৰা। ::::::::::একেদৰে, কোনো প্ৰাথমিক উৎসৰ ভাষা, বিশেষকৈ প্ৰাচীন টাই/আহোম ভাষাৰ কোনো বাক্যৰ অৰ্থ সম্পাদকজনে নিজে শব্দে-শব্দে বিশ্লেষণ কৰি নতুন historical interpretation উলিয়ালে [[WP:OR|No original research]] বা [[WP:SYNTH|synthesis]]-ৰ সমস্যা হ'ব পাৰে। সেই ব্যাখ্যা যদি কোনো যোগ্য গৱেষক/বিশ্বাসযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত ইতিমধ্যে দিয়া আছে, তেন্তে সেই উৎসৰ attribution-সহ উল্লেখ কৰাটোহে অধিক উপযুক্ত। কেৱল উৎসত থকা তথ্যসমূহ কেইবাটাও ঠাইৰ পৰা জোৰা লগাই সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তত উপনীত হোৱা উচিত নহয়। ::::::::::একেদৰে, কোনো এটা মতক [[WP:FRINGE|fringe]] বা [[WP:UNDUE|undue]] বুলি গণ্য কৰা উচিত নে নহয়, সেইটোও কেৱল সম্পাদকৰ ব্যক্তিগত মূল্যায়নৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰা উচিত নহয়। উৎসৰ মান, বিষয়টোৰ ওপৰত সেই উৎসৰ প্ৰাসংগিকতা, আৰু বিষয়টোৰ ওপৰত নিৰ্ভৰযোগ্য secondary sources-ত মতটোৰ স্থান—এইবোৰ বিবেচনা কৰা উচিত। যদি কোনো মত সঁচাকৈয়ে অতি সংখ্যালঘু বা fringe হয়, তেন্তে তাক মূল মতৰ সমান weight দিয়াৰ প্ৰয়োজন নাই; কিন্তু যদি দুয়োটা interpretation-ই উল্লেখযোগ্য আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত আলোচনা কৰা হৈছে, তেন্তে উপযুক্ত weight আৰু attribution-সহ দুয়োটাকে উল্লেখ কৰিব পাৰি। ::::::::::সেইবাবে এই মুহূৰ্তত “এইটোহে সত্য, আনটো ভুল” বুলি সম্পাদকসকলে নিজে সিদ্ধান্ত লোৱাৰ পৰিৱৰ্তে দুয়োপক্ষই নিজৰ নিজৰ সৰ্বাধিক নিৰ্ভৰযোগ্য আৰু বিষয়টোৰ সৈতে প্ৰত্যক্ষভাৱে সম্পৰ্কিত উৎস আগবঢ়োৱাটো ভাল হ'ব। তাৰ পিছত প্ৰবন্ধত: ::::::::::* According to [Source A], ... ::::::::::* However, [Source B] interprets this as ... ::::::::::* Another study/source states ... ::::::::::এই ধৰণৰ attribution-এ পাঠকক তথ্যসমূহৰ মাজৰ মতভেদটো বুজিবলৈ সহায় কৰিব আৰু পাঠকে নিজে উৎসসমূহ মূল্যায়ন কৰিব পাৰিব। ::::::::::আন এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ কথা হ'ল [[WP:BATTLEGROUND|Wikipedia is not a battleground]]। ব্যক্তিগত মন্তব্য, “আপুনি propaganda কৰিছে”, “আপুনি নিজে গৱেষণা কৰক”, “এই মতবাদ Wikipediaত প্ৰচাৰ নকৰিব” আদি অভিযোগে সমস্যাটো সমাধান নকৰে। আমি সম্পাদকক নহয়, উৎস আৰু content-টোক আলোচনা কৰা উচিত। একেদৰে [[WP:EW|edit warring]] এৰাই চলি content dispute-টো talk page-ত সমাধান কৰিবলৈ চেষ্টা কৰাটো উচিত। ::::::::::বৰ্তমান একেটা বিষয়ক লৈ বাৰে বাৰে edit/revert আৰু ব্যক্তিগতভাৱে interpretation লৈ বিতৰ্ক চলি থকা দেখা গৈছে। সেয়ে এজন [[Wikipedia:Administrators|administrator]]-ক অনুৰোধ কৰিম যে বিতৰ্কটো সমাধান নোহোৱালৈকে প্ৰবন্ধটো temporary protection-ত ৰাখক, যাতে কোনো পক্ষই নিজৰ version জোৰকৈ স্থাপন কৰিব নোৱাৰে। Protection-ৰ উদ্দেশ্য কোনো পক্ষক সমৰ্থন কৰা নহয়; ই কেৱল content dispute-টো আলোচনাৰ মাধ্যমে সমাধান কৰিবলৈ সময় দিয়ে। ::::::::::Protection চলি থকা সময়ত দুয়োপক্ষৰ উল্লেখযোগ্য আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহ আলোচনা কৰি, প্ৰয়োজন অনুসৰি দুয়োটা interpretation-কে উপযুক্ত attribution আৰু weight-সহ প্ৰবন্ধত ৰখাৰ এটা consensus version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰি। ::::::::::শেষত, Wikipedia-ৰ কাম ইতিহাসৰ বিতৰ্কৰ “বিচাৰ” কৰা নহয়। আমাৰ কাম হ'ল নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে কি কৈছে সেইটো সঠিক, নিৰ্ভৰযোগ্য, নিৰপেক্ষ আৰু proportionate ৰূপত পাঠকৰ সন্মুখত দাঙি ধৰা। য'ত উৎসসমূহৰ মাজত মতভেদ আছে, সেই মতভেদটো লুকুৱাই এটাক একমাত্ৰ সত্য হিচাপে উপস্থাপন কৰাতকৈ “According to X…” আৰু “According to Y…” বুলি উৎসভিত্তিকভাৱে উপস্থাপন কৰাটোৱেই অধিক encyclopedic পদ্ধতি।- [[সদস্য:AjayDas|AjayDas]] ([[সদস্য বাৰ্তা:AjayDas|বাৰ্তা]]) 05:45, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::::{{ping|AjayDas}} {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 14:53, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::::{{ping|AjayDas}} আপোনাৰ পৰামৰ্শৰ সৈতে একমত। বিশেষকৈ কোনো এটা interpretation-ক সম্পাদকীয়ভাৱে “সত্য” বুলি নিৰ্ধাৰণ নকৰি নিৰ্ভৰযোগ্য secondary source অনুসৰি attribution-সহ উপস্থাপন কৰা উচিত। সেই অনুসৰি মই তলত এটা সংশোধিত draft আগবঢ়াইছোঁ। ইয়াত টাই-মূলৰ ব্যাখ্যাটো সম্পূৰ্ণ বাদ দিয়া হোৱা নাই; বৰং তাৰ সমৰ্থক উৎসসমূহ attribution-সহ ৰখা হৈছে, আৰু দত্ত, Ramirez আদি গৱেষকৰ পৃথক ব্যাখ্যাও উপযুক্ত weight-সহ দিয়া হৈছে। লগতে primary Tai Buranji-ৰ editor-generated translation/interpretation বাদ দিয়া হৈছে।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:18, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) == প্ৰস্তাৱিত সংশোধন আৰু উৎসসমূহ == {{ping|AjayDas}} {{ping|Nayan j Nath}} পৃষ্ঠাখন সুৰক্ষিত হোৱা বাবে বিতৰ্কিত অংশসমূহৰ বাবে তলত উৎস-ভিত্তিক সংশোধন প্ৰস্তাৱ দিছোঁ। মোৰ প্ৰস্তাৱ কোনো এটা মত সম্পূৰ্ণৰূপে আঁতৰোৱা নহয়; বৰং মতভেদ থকা বিষয়সমূহ attribution-সহ উপস্থাপন কৰি Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত কোনো বিতৰ্কিত মতক প্ৰতিষ্ঠিত সত্য হিচাপে নৰখা। '''১. পাতনিত “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” দাবীটো factual voice-ত নৰখা''' বৰ্তমানৰ পাতনিত মটকসকলক “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী”, “টাই মূলীয় ফু-খাও পৰিয়াল” আৰু আহোমসকলৰ আগৰ টাই জনগোষ্ঠী হিচাপে Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত উপস্থাপন কৰা হৈছে। কিন্তু ব্যৱহৃত মূল বুৰঞ্জী-উদ্ধৃতিত আছে: :''“The king got a Téi family and named it Matak Patar.”'' অৰ্থাৎ এজন/এটা টাই পৰিয়ালক ''Matak Patar'' নাম বা পদ দিয়াৰ কথা কোৱা হৈছে। ইয়াৰ পৰা ''Matak'' নিজেই এটা টাই ethnicity আছিল বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে প্ৰতিষ্ঠা নহয়। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ নিজৰ লেখনীতও আছে: :''“Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King.”'' তাৰ পিছত তেওঁ ''“it may be surmised”'' বুলি মটকসকল টাই গোটৰ বুলি নিজা inference আগবঢ়াইছে। সেয়ে এইটো বুৰঞ্জীৰ স্পষ্ট বক্তব্য নহয়, লেখকৰ ব্যাখ্যা। ইয়াত আৰু এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পাৰ্থক্য আছে। ''Matak Patar''-ৰ প্ৰসংগত উদ্ধৃত বুৰঞ্জী-বাক্যটোৱে এটা টাই পৰিয়ালক পাছত ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত/নামকৰণ কৰাৰ কথা কয়। অৰ্থাৎ উৎসটোৱে সেই বিশেষ ''Patar'' পৰিয়ালটোৰ টাই মূল দেখুৱাব পাৰে; কিন্তু তাৰ পৰা ''Matak'' নামৰ এটা সম্পূৰ্ণ জনগোষ্ঠী চুকাফাৰ আগৰে পৰা টাই আছিল বুলি সিদ্ধান্ত কৰিব নোৱাৰি। এটা বিশেষ পৰিয়াল বা পদৰ উৎপত্তিক সমগ্ৰ জনগোষ্ঠীৰ জাতিগত উৎপত্তিৰ প্ৰমাণ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ স্বতন্ত্ৰ নিৰ্ভৰযোগ্য secondary scholarship প্ৰয়োজন। তদুপৰি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখাত মটকসকলক “Assam's oldest Tai ethnic group” বুলি কোৱা হোৱা নাই। তেওঁ মটকসকলক “Tai Mongolian origin”ৰ বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে আৰু আহোমসকলৰ আগতেই অসমত থকা বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে; আন ঠাইত “one of the oldest ethnic groups of Assam” বুলিও উল্লেখ কৰিছে। এই পৃথক বক্তব্যসমূহ জোৰা লগাই “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” বুলি Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখাটো উৎসটোৱে কৰা দাবীতকৈ অধিক শক্তিশালী synthesis। এই মতটো সম্পূৰ্ণ আঁতৰোৱাৰ প্ৰয়োজন নাই; এনেদৰে attribution-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি: :'''“মটকসকলৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মত আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে তেওঁলোকক টাই-মংগোলীয় মূলৰ জনগোষ্ঠী বুলি ব্যাখ্যা কৰি বুৰঞ্জীৰ ''Phukhao'' আৰু ''Matak Patar'' উল্লেখৰ সৈতে এই মত সংযোগ কৰিছে। আনহাতে শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই ঐতিহাসিক মটক পৰিচয়ক প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত মায়ামৰা শিষ্যসমাজৰ আন জনগোষ্ঠীলৈ সম্প্ৰসাৰিত হোৱা এক বৃহত্তৰ সামাজিক পৰিচয় হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।”''' এইদৰে দুয়োটা interpretation ৰখা যায়, কিন্তু এটাক Wikipedia-ৰ factual voice-ত “established fact” কৰা নহয়। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] '''২. সম্পাদকৰ নিজা টাই-বাক্যৰ “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা''' বৰ্তমান “নামসমূহ” অংশত টাই বুৰঞ্জীৰ দুটা বাক্যৰ পাছত “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” বুলি নিজা অনুবাদ দিয়া হৈছে আৰু সেই অনুবাদৰ ওপৰত ''Phukhao = ancient Tai Matak ethnicity'' সিদ্ধান্ত গঢ়া হৈছে। বিতৰ্কিত প্ৰাচীন ভাষাৰ শব্দৰ অৰ্থ, ethnonym আৰু historical referent Wikipedia editor-এ নিজে নিৰ্ণয় কৰা উচিত নহয়। কোনো প্ৰকাশিত ভাষাবিদ বা ইতিহাসবিদে সেই নিৰ্দিষ্ট বাক্যৰ সেই অনুবাদ/ব্যাখ্যা দিলে সেই secondary source-ৰ attribution-সহ যোগ কৰিব পাৰি। অন্যথা এই অংশ [[WP:PRIMARY]], [[WP:OR]] আৰু [[WP:SYNTH]] অনুসৰি আঁতৰোৱা হওক। '''৩. দত্ত “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীতে গৈছে” দাবীটো আঁতৰোৱা''' বৰ্তমানৰ লেখাত আছে যে শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ” মটক-মৰাণ সম্পৰ্কৰ ব্যাখ্যা আগবঢ়াইছে। দত্তৰ উদ্ধৃত উৎসই এই “অধিকাংশ গৱেষক” দাবীটো সমৰ্থন নকৰে। তাৰ বিপৰীতে দত্তই স্পষ্টকৈ লিখিছে যে কাশীনাথ তামুলী ফুকন আৰু হৰকান্ত শৰ্মা বৰুৱাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত Matak-সকলক Moran বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে দত্তৰ মতটো এনেদৰে attribution-সহ উপস্থাপন কৰা হওক, “majority বনাম minority” বুলি সম্পাদকীয় মন্তব্য নকৰাকৈ। '''৪. Lanmakhru-ৰ পৰিচয়''' বৰ্তমানৰ সংস্কৰণে কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি লানমাখ্ৰু-কে “মটক মুখিয়াল” বুলি উপস্থাপন কৰিছে। আনহাতে Yasmin Saikia-ৰ ''In the Meadows of Gold'' আৰু Medhi–Zaman-ৰ অধ্যয়নত লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক Moran হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে এটা বিতৰ্কিত interpretation-ক factual voice-ত নৰখি, প্ৰয়োজন হ'লে দুয়োটা identification attribution-সহ উল্লেখ কৰা হওক। '''৪(ক). Lanmakhru–Phukhao–Matak Patar সংযোগৰ সমস্যা''' বৰ্তমানৰ reconstruction-টোৱে লানমাখ্ৰুৰ সৈতে থকা ''ফুখেও''-ধৰণৰ উল্লেখক পিছৰ ''মটক পাতৰ'' প্ৰসংগত থকা ''ফুখাও'' উল্লেখৰ সৈতে একে বুলি ধৰি লৈছে; তাৰ পিছত সেই ''মটক‌ পাতৰ'' পৰিয়ালটো টাই হোৱাৰ ভিত্তিত লানমাখ্ৰু আৰু তাৰ পৰা সমগ্ৰ প্ৰাচীন "মটক" জনগোষ্ঠীক টাই বুলি সিদ্ধান্ত কৰা হৈছে। এই যুক্তিৰ শৃংখলটো মোটামুটি এনেধৰণৰ: :''লানমাখ্ৰু → ফুখেও → ফুখাও → মটক পাতৰ → টাই পৰিয়াল → সকলো প্ৰাচীন মটক = টাই'' কিন্তু প্ৰতিটো সংযোগ পৃথকভাৱে প্ৰতিষ্ঠা কৰিব লাগিব। বিশেষকৈ লানমাখ্ৰু/পৰৱৰ্তী মায়ামৰীয়া প্ৰসংগত পোৱা "ফুখেও"‌ form আৰু ''মটক পাতৰ'' প্ৰসংগত পোৱা ''ফুখাও'' form একেই শব্দ নে, একেই lineage/বংশ বুজায় নে—সেই কথা কোনো qualified Tai-Ahom linguistic secondary source-এ দেখুওৱা প্ৰয়োজন। কেৱল একেধৰণৰ romanisation বা শব্দৰ সাদৃশ্যৰ ওপৰত এই সমীকৰণ কৰিব নোৱাৰি। আনকি দুয়োটা form একেই বুলি ধৰি ল'লেও, এটা টাই পৰিয়ালক ''মটক পাতৰ'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ তথ্যৰ পৰা সমগ্ৰ ''মটক'' জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি সিদ্ধান্ত নাহে। সেইটোৱে সৰ্বাধিক সেই বিশেষ পাতৰ বংশৰ টাই মূল বা টাই সংযোগহে প্ৰতিষ্ঠা কৰিব পাৰে। ইয়াৰ বিপৰীতে পৰষ্পৰ অসমীয়া বুৰঞ্জী আৰু secondary scholarship-ত লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। লগতে চুকাফাৰ ঘটনাৰ বৰ্ণনাত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে একেলগে তালিকাভুক্ত হোৱা দেখা নাযায়; Tai বুৰঞ্জীৰ ''মটক''-ৰ ঠাইত সমান্তৰাল অসমীয়া বিৱৰণত ''মৰাণ'' ব্যৱহৃত হৈছে। সেয়ে এই পুৰণি ''মটক'' ব্যৱহাৰ এটা পৃথক pre-Ahom Tai ethnicity আছিল বুলি ধৰি লোৱা নিজেই interpretation, established fact নহয়। এই সম্পূৰ্ণ historical identification কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য secondary source-এ স্পষ্টকৈ প্ৰতিষ্ঠা নকৰিলে পৃথক primary-source উল্লেখ জোৰা লগাই এই conclusion কৰা [[WP:SYNTH]] আৰু [[WP:OR]]-ৰ সমস্যা। '''৫. “প্ৰাগৈতিহাসিক সৌমাৰ মটক ৰাজ্য” দাবী''' বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক। '''৬. Mayamara–Matak বিকাশ''' শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ dedicated monograph-ত মটক সমাজক Moran, Chutia, Kachari, Barahi, Ahom, Kaivarta আৰু caste-Hindu Mayamara disciples-ৰ বৃহত্তৰ community হিচাপে আলোচনা কৰা হৈছে। Philippe Ramirez-এও Mayamara বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao''-ক rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহাৰৰ কথা উল্লেখ কৰিছে। সেয়ে মায়ামৰা সমাজ আৰু পৰৱৰ্তী composite Matak identity-ৰ ইতিহাস পাতনিত আৰু মূল ইতিহাস অংশত যথোচিত weight পোৱা উচিত। '''প্ৰস্তাৱ''' সাম্প্ৰতিক disputed version অথবা মোৰ আগৰ version-ৰ যিকোনো এটা সম্পূৰ্ণৰূপে গ্ৰহণ কৰাৰ সলনি ওপৰৰ ভিত্তিত এটা neutral version ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। Tai-origin interpretation-টো attribution-সহ থাকিব পাৰে; কিন্তু “oldest Tai ethnic group”, editor-supplied Tai translations, ancient Matak/Saumar kingdom, আৰু disputed identifications consensus নোহোৱাকৈ Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা উচিত নহয়। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:RS]] [[WP:PRIMARY]] [[WP:OR]] [[WP:SYNTH]] [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:18, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) === উৎসৰ মান আৰু প্ৰস্তাৱিত consensus draft === {{ping|Nayan j Nath}} {{ping|AjayDas}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি কোনো এটা interpretation-ক সম্পাদকীয়ভাৱে একমাত্ৰ “সত্য” বুলি উপস্থাপন কৰাৰ সলনি তলত উৎস-ভিত্তিক আৰু attribution-সহ এটা নতুন consensus draft আগবঢ়াইছোঁ। এইটো মোৰ আগৰ সংস্কৰণৰ হুবহু পুনঃস্থাপন নহয়। আগৰ draft-ত থকা কেইটামান সম্পাদকীয় inference-ও বাদ দিয়া হৈছে। উৎসৰ মানৰ ক্ষেত্ৰতো এটা সমস্যা আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ২০২০ চনৰ লেখাটো ''International Journal of Creative Research Thoughts'' (IJCRT)-ত প্ৰকাশিত। এই journal-খন সম্ভাব্য predatory journal-ৰ Beall-list archive-ত অন্তৰ্ভুক্ত, আৰু journal-খনৰ নিজৰ website-এ ১–২ দিনৰ ভিতৰত review result আৰু ১–২ দিনৰ ভিতৰত publication-ৰ বিজ্ঞাপন দিয়ে। সেয়ে এটা বিতৰ্কিত historical/ethnological দাবী—যেনে “মটক অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী”—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ এই উৎসক উচ্চমানৰ specialist scholarship হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটো [[WP:RS]] আৰু [[WP:EXCEPTIONAL]] অনুসৰি সমস্যাজনক। অৱশ্যে লেখিকাৰ নিজা মত হিচাপে attribution-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি। ইয়াত source fidelity-ৰ সমস্যাও আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখাটোৱে নিজেই “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” বুলি দাবী নকৰে। “Tai Mongolian origin”, আহোমসকলৰ আগতে অসমত উপস্থিতি, আৰু “one of the oldest ethnic groups” আদি পৃথক বক্তব্য একেলগ কৰি “oldest Tai ethnic group” বনোৱাটো citation-টোৱে প্ৰত্যক্ষভাৱে সমৰ্থন নকৰে। [[WP:V]] আৰু [[WP:SYNTH]] অনুসৰি citation-এ যিমানখিনি দাবী কৰে তাতকৈ অধিক শক্তিশালী বক্তব্য Wikipedia-ৰ voice-ত দিয়া উচিত নহয়। একেদৰে Ishani Senapoti-ৰ লেখাটো ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত, যাৰ ঘোষিত মূল scope agriculture আৰু plant science। সেই লেখাত থকা pre-Ahom “Saumar/Matak kingdom” সম্পৰ্কীয় দাবী মূল journal-খনৰ specialist ক্ষেত্ৰৰ বাহিৰৰ। সেয়ে এনে বৃহৎ territorial-historical দাবী সেই এটা উৎসৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখাৰ সলনি attribution-সহ উপস্থাপন কৰা উচিত। বৰ্তমানৰ সংস্কৰণত সমস্যাটো কোনো মত উল্লেখ কৰাত নহয়; disputed মতক attribution নোহোৱাকৈ established fact কৰা, primary Tai text-ৰ editor-generated অনুবাদ/ব্যাখ্যা যোগ কৰা, আৰু পৃথক পৃথক উৎস জোৰা লগাই broader historical conclusion কৰা। এইবোৰে [[WP:NPOV]], [[WP:DUE]], [[WP:RS]], [[WP:PRIMARY]], [[WP:OR]] আৰু [[WP:SYNTH]]-ৰ সমস্যা সৃষ্টি কৰে। == প্ৰস্তাৱিত consensus draft == '''মটক''' হৈছে অসমৰ এটা ঐতিহাসিক সামাজিক-ধাৰ্মিক আৰু ৰাজনৈতিক জনগোষ্ঠী, যাৰ বিকাশ [[মায়ামৰা সত্ৰ]] আৰু ইয়াৰ শিষ্যসমাজৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত।<ref>"disciples of the Mayamara Satra, formed a greater community—the Matak community. ... their sectarian unity ... was later reinvigorated by a political purpose"{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref> ইতিহাসবিদ শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে, মৰাণ, চুতীয়া, কছাৰী, বৰাহী, আহোম, কৈৱৰ্ত আদি জনগোষ্ঠীৰ লগতে ব্ৰাহ্মণ, কায়স্থ, কলিতা আৰু বিভিন্ন বৃত্তিজীৱী গোটৰ মায়ামৰা শিষ্যসকলক লৈ বৃহত্তৰ মটক সমাজ গঢ় লৈছিল।<ref name="Dutta1985">{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and Their Kingdom: Castes and Tribes of Assam |publisher=Chugh Publications |location=Allahabad |year=1985 |pages=11-12 |quote=The Moamarias were all disciples of one Satra ... but they belonged to separate tribes and communities, Morans, Chutiyas, Kacharis, Barahis, Ahoms, Kaivartas and Brittials; and many caste Hindus, Brahmans, Kayasthas and Kalitas were found among the Moamarias. |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf }}</ref> ডাম্বৰু ধৰ নাথেও মটকক একে সময়তে ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় আৰু ইয়াৰ শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে।<ref name="Nath2008">{{citation |last=Nath |first=Dambarudhar |title=The Mataks and their Revolt against the State in 18th Century Assam: Searching for Ethno-Religious Roots |editor1-last=Ray |editor1-first=Jayanta Kumar |editor2-last=Roy |editor2-first=Arpita Basu |book-title=Political Roles of Religious Communities in India |year=2008 |pages=107–124 |publisher=Institute for Security and Development Policy |url=https://www.isdp.eu/wp-content/uploads/publications/2008_ray-roy_political-roles-of-religious-communities-in-india.pdf }}</ref> ঐতিহাসিক উৎসসমূহত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' নামসমূহৰ ব্যৱহাৰ আৰু পাৰস্পৰিক সম্পৰ্ক একে ধৰণে দেখা নাযায় আৰু মটকসকলৰ প্ৰাচীন উৎপত্তি সম্পৰ্কেও বিভিন্ন ব্যাখ্যা দেখা যায়। দত্তই মটক পৰিচয়ৰ বিকাশক প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত বৃহত্তৰ মায়ামৰা শিষ্যসমাজলৈ সম্প্ৰসাৰিত হোৱা পৰিচয় হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।<ref name="Dutta1985Identity">"The word ‘Matak’ was no longer confined to the Moran people alone, but was extended to include the other tribal members as well."{{harvcol|Dutta|1985|page=11}}</ref> ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মত মৰাণসকল এই শিষ্যসমাজৰ আটাইতকৈ বৃহৎ একক জনগোষ্ঠীসমূহৰ অন্যতম আছিল আৰু ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা বিভিন্ন ঐতিহাসিক প্ৰসংগত সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> আনহাতে কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে মটকসকলৰ এটা প্ৰাচীন টাই-মূলীয় ব্যাখ্যা আগবঢ়াই তেওঁলোকক ''ফু-খাও'' আৰু বুৰঞ্জীৰ ''মটক পাতৰ'' উল্লেখৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে।<ref name="KBG2020">{{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |year=2020 |pages=2772–2776 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf }}</ref> অৱশ্যে বুৰঞ্জী সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ আছে যে চুকাফাই লগ পোৱা "মটক" সকল প্ৰকৃততে মৰাণ জনগোষ্ঠীৰ লোক আছিল।<ref name="DuttaMatakMoranSukapha">"The chronicles, like those of Kasinath Tamuli Phukan and Harakanta Sarma Barua, have clearly mentioned that the Mataks referred to in connection with Sukapha's encounter with the local tribes, were the Morans."{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref><ref>Tamuli Phukan, Kasinath, "Assam Buranji",p.11, "আৰু পুৰ্বে ১১৬৪ শকত মটকৰ বদৌচা ৰজা ও বৰাহিৰ থাকুমথা ৰজা এই দুই ৰজাৰে মিত্ৰ কৰি মিলেৰে বস কৰি, পৰে ১১৭৩ সঁকত মটকক খৰিভাৰি বাৰিচোৱা এনে ল'লে। এই মটককে মৰাণ বোলে।"</ref> [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত মটক পৰিচয়ে এটা বৃহত্তৰ ৰাজনৈতিক ৰূপ লাভ কৰে। বিদ্ৰোহৰ পৰিণতিত ১৮০৫ চনত সৰ্বানন্দ সিংহৰ নেতৃত্বত বেংমৰাক কেন্দ্ৰ কৰি স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজ্য গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{harvcol|Dutta|1985|pp=187-232}}</ref><ref name="Baburam2021">{{cite journal |last=Saikia |first=Baburam |title=Marginalisation, Revolt and Adaptation: On Changing the Mayamara Tradition |journal=Journal of Ethnology and Folkloristics |volume=15 |issue=1 |year=2021 |pages=85–102 |doi=10.2478/jef-2021-0006 }}</ref> ==নাম আৰু পৰিচয়ৰ বিকাশ== ''মটক'' শব্দৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন ব্যাখ্যা প্ৰচলিত আছে। ''মত-এক'', টাই ভাষাৰ ''মা-তক'' অথবা আন শব্দৰ পৰা নামটো উদ্ভৱ হোৱা বুলি বিভিন্ন লেখকে মত প্ৰকাশ কৰিছে। শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই এই ব্যুৎপত্তিসমূহক নিশ্চিত বুলি গ্ৰহণ কৰা নাই আৰু বিভিন্ন বুৰঞ্জীত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' নামৰ ব্যৱহাৰত পাৰ্থক্য লক্ষ্য কৰিছে।<ref name="DuttaTerms">{{harvcol|Dutta|1985|pp=4-20}}</ref> ===বুৰঞ্জীত মটক শব্দ ব্যৱহাৰ=== বুৰঞ্জীসমূহত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' শব্দসমূহৰ ব্যৱহাৰত একৰূপতা দেখা নাযায়। ''দেওধাই অসম বুৰঞ্জী''ত মূলতঃ ''মৰাণ'' শব্দ ব্যৱহৃত হৈছে; ''সাতসৰী অসম বুৰঞ্জী''ৰ কিছুমান বিৱৰণত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' শব্দ দুটা একেটা জনগোষ্ঠীৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ''তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী''ত সাধাৰণতে ''মৰাণ'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' শব্দ ব্যৱহৃত হোৱাৰ বিপৰীতে ''মটক'' শব্দ অতি সীমিতভাৱে দেখা যায়। কিছুমান পৰৱৰ্তী অসমীয়া বুৰঞ্জীত আহোম চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰা মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামূহিকভাৱে ''মটক'' বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="DuttaTerms"/> চুকাফাৰ সময়ৰ ঘটনাৰ বৰ্ণনাত কিছুমান বুৰঞ্জীয়ে ''মটক'' শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিলেও সমান্তৰাল বিৱৰণসমূহে সেই লোকসকলক ''মৰাণ'' বুলি চিনাক্ত কৰে।<ref name="DuttaTerms"/> ফিলিপ ৰামিৰেজে টাই-আহোম বুৰঞ্জীত ব্যৱহৃত জনগোষ্ঠীসূচক নামসমূহ আলোচনা কৰি ''Rangyeu'', ''Tiwra'', ''Tumisa'' আৰু ''Môtuk''ক সমভূমিৰ লোকসকলৰ বাবে ব্যৱহৃত তুলনামূলকভাৱে নিৰ্দিষ্ট নামসমূহৰ ভিতৰত ৰাখিছে। তেওঁ ''Tumisa''ক ডিমাছা/কছাৰী পৰিসৰৰ সৈতে আৰু ''Tiwra''ক চুতীয়াসকলৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কৰিছে।<ref name="Ramirez2014">{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=2014 |pages=121–122 |url=https://hal.science/hal-01446144 }}</ref> আনহাতে কাশীনাথ তামুলী ফুকন আৰু হৰকান্ত শৰ্মা বৰুৱাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত ''মটক''সকলক মৰাণ বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে।<ref name="DuttaMatakMoranSukapha">"The chronicles, like those of Kasinath Tamuli Phukan and Harakanta Sarma Barua, have clearly mentioned that the Mataks referred to in connection with Sukapha's encounter with the local tribes, were the Morans."{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref> কাশীনাথ তামুলী ফুকনৰ ''অসম বুৰঞ্জী''ত এই প্ৰসংগত “এই মটককে মৰাণ বোলে” বুলি উল্লেখ আছে।<ref>Tamuli Phukan, Kasinath, ''Assam Buranji'', p.11, "আৰু পুৰ্বে ১১৬৪ শকত মটকৰ বদৌচা ৰজা ও বৰাহিৰ থাকুমথা ৰজা এই দুই ৰজাৰে মিত্ৰ কৰি মিলেৰে বস কৰি, পৰে ১১৭৩ সঁকত মটকক খৰিভাৰি বাৰিচোৱা এনে ল'লে। এই মটককে মৰাণ বোলে।"</ref> ===টাই-মূলৰ ব্যাখ্যা=== কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে মটকসকলক “Tai Mongolian origin”ৰ জনগোষ্ঠী বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে।<ref>"...they are an ethnic tribe of Tai Mongolian origin," {{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |date=2020-09 |publisher=IJCRT |issn=2320-2882 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf |language=en |access-date=2026-07-04 |page=2773}}</ref> এই ব্যাখ্যাৰ সমৰ্থনত তেওঁ টাই-আহোম বুৰঞ্জীৰ ''ফু-খাও'',<ref>"...'Phu' - means "Esteemed Person" or "Owner" and "Khao" means 'white..." {{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |date=2020-09 |publisher=IJCRT |issn=2320-2882 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf |language=en |access-date=2026-07-04 |page=}}</ref> ''মটক পাতৰ'' আৰু আন কিছুমান উল্লেখ ব্যৱহাৰ কৰিছে। বিশেষকৈ তেওঁ এটা টাই পৰিয়ালক ৰজাই ''মটক পাতৰ'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা উল্লেখ কৰি এই তথ্যৰ পৰা মটকসকল টাই গোটৰ আছিল বুলি অনুমান কৰিছে।<ref name="KBG2020"/> গগৈয়ে চুকাফাই টিপামত লগ পোৱা আৰু পিছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম পোৱা ব্যক্তিজনক এটা মটক পৰিয়ালৰ মুখিয়াল হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="KBG2020"/> ইয়াৰ বিপৰীতে অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত ''লানমাখ্ৰু'' বংশটো মৰাণৰ বংশ বুলি উল্লেখ কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 }}</ref><ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 }}</ref> বুৰঞ্জী সমূহৰ আন এক বিবৰণৰ মতে চুকাফাই অসমত থাকিবলৈ লওতে নৰা ৰজাই অসমৰ ৰাজ্য‌, যেনে কছাৰী, মটক/মৰাণ, চুতীয়া, কমতা, বৰাহী, আৰু‌ নগা বোৰৰ পৰা খুত তুলিবলৈ মানুহ কেইজনমান পঠিয়াইছিল; চুকাফাই তাৰে এজনক ''মটক পাতৰ'' বা ''মৰাণ পাতৰ '' নাম দিছিল।<ref>Goswami, Hemchandra, "Purani Assam Buranji", p.25,"আৰু পুৰ্বে নড়া ৰজাই চুতীয়া, কছাৰী, মৰাণ, নগা, বৰাহী কমতেশ্বৰ এই বোৰৰ খুত তুলিছিল। পাচে ইয়াৰে খুত তুলিবলৈ তিনিটা মানুহ পঠাই দিলে। কমতেশ্বৰ লৈকে বৰাহীলৈকে এটা, চুতীয়া লৈকে মৰাণ লৈকে এটা, কছাৰী লৈকে নগা লৈকে এটা। পাচে বিমুন নামেৰে এইটো আহি কছাৰী নগাৰ খুত তুলি চুকাফা মহাৰজাৰ লগ ললেহি। পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়াও নড়াৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ।"</ref> ''ফু-খাও'' শব্দটোৰ ঐতিহাসিক ব্যৱহাৰো একাধিক প্ৰসংগত দেখা যায়। মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ টাই-আহোম বুৰঞ্জী-বিৱৰণ আলোচনা কৰি ৰামিৰেজে উল্লেখ কৰিছে যে ''ফু-খাও-আন-খাও'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ বাবে এটা সামূহিক বা generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ বাবে ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Ramirez2022">{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2022 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 }}</ref> ৰাজনীতি-বিজ্ঞানী সুন গগৈৰ মতে, "সদৌ অসম মটক সন্মিলন" আৰু সংশ্লিষ্ট কিছুমান বুদ্ধিজীৱীয়ে মটকসকলৰ উৎপত্তি দক্ষিণ-পূব এছিয়াৰ সৈতে সংযোগ কৰি তেওঁলোকক আহোমসকলৰ আগতেই অসমলৈ অহা “প্ৰাচীন টাই” জনগোষ্ঠী হিচাপে উপস্থাপন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে। গগৈৰ মতে, এই প্ৰচেষ্টাৰ উদ্দেশ্য মটকসকলক ধৰ্মীয়-যৌগিক সমাজৰ সলনি এটা পৃথক জনজাতীয় জনগোষ্ঠী হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰা। তেওঁ এই পুনৰ্ব্যাখ্যাক সমসাময়িক “ৰাজনৈতিক জনজাতিকৰণ”ৰ আকাংক্ষাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কৰিছে।<ref name="SunGogoi2020">{{cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=Ethnicity and Its Political Management: The Case of Matak-Moran Binary in Assam |journal=International Journal of Management |volume=11 |issue=2 |year=2020 |pages=287–295 |page=293 |issn=0976-6510 |url=https://iaeme.com/MasterAdmin/Journal_uploads/IJM/VOLUME_11_ISSUE_2/IJM_11_02_030.pdf |access-date=1 August 2026 |quote=The academic efforts of AAMS to appropriate the ethnographic history of the group is still obsessed with the objective to substantiate that the "Matak" is a 'tribe", and not a "religious community" as portrayed by the dominant discourse of history. The recent quest of the mouth-piece organizations among the group for tracing back Mataks' ethnic origin to the South-East Asia is not without political significance, as it is aimed at establishing conformity of the group with the Tai-speaking people of Assam. AAMS and some intellectuals today introduce the group as the "Ancient Tai" people of Assam, who had migrated to the region even before the Tai-Ahoms. These assertions reflect the aspiration of the group for "political tribalization" similar to that of the several other non-tribal ethnic groups of Assam.}}</ref> শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই মটক পৰিচয়ক মায়ামৰা সত্ৰৰ বিভিন্ন জাতি আৰু জনগোষ্ঠীৰ শিষ্যক সামৰি লোৱা এক যৌগিক সমাজ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে। তেওঁৰ মতে, প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত ''মটক'' নামটো পৰৱৰ্তী সময়ত আন জনজাতীয় আৰু সামাজিক গোটসমূহলৈও সম্প্ৰসাৰিত হৈছিল।<ref name="Dutta1985Identity">"The word ‘Matak’ was no longer confined to the Moran people alone, but was extended to include the other tribal members as well."{{harvcol|Dutta|1985|page=11}}</ref> ==মায়ামৰা ধৰ্ম আৰু যৌগিক মটক সমাজ== [[অনিৰুদ্ধদেৱ]]ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা মায়ামৰা ধৰ্মীয় পৰম্পৰাই বিভিন্ন জনগোষ্ঠী আৰু সামাজিক স্তৰৰ লোকক শৰণ দিছিল। ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে মৰাণ, আহোম, চুতীয়া, কছাৰী, কৈৱৰ্ত আৰু আন জনগোষ্ঠীৰ লোক এই সমাজত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> মৰাণসকল এই শিষ্যসমাজৰ আটাইতকৈ বৃহৎ একক জনগোষ্ঠীসমূহৰ অন্যতম আছিল আৰু ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা বিভিন্ন ঐতিহাসিক প্ৰসংগত সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> দত্তৰ মতে মটক নামটো প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে বিশেষভাৱে জড়িত থাকিলেও পৰৱৰ্তী সময়ত আন জনজাতীয় শিষ্যসকলকো সামৰি ল'বলৈ ধৰে।<ref name="Dutta1985Identity"/> নাথেও মটক/মায়ামৰা সমাজৰ ভিতৰত পৃথক জাতিগত পৰিচয় বজাই থকা ''আহোম মটক'', ''চুতীয়া মটক'', ''কলিতা মটক'', ''মৰাণ মটক'' আৰু ''কৈৱৰ্ত মটক'' আদি সামাজিক গোটৰ উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Nath2008"/> ==মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ আৰু ৰাজনৈতিক পৰিচয়== অষ্টাদশ শতিকাৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ প্ৰথম পৰ্যায়ত মৰাণসকলে মুখ্য ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিছিল। নাথৰ মতে পিছলৈ বিদ্ৰোহটো বিস্তৃত হৈ বিভিন্ন জনগোষ্ঠী আৰু সামাজিক গোটক সামৰি লোৱা গৃহযুদ্ধৰ ৰূপ লয়।<ref name="Nath2008"/> এই বৃহত্তৰ মায়ামৰা/মটক সমাজৰ ভিতৰত চুতীয়া, আহোম, কৈৱৰ্ত আৰু আন জনগোষ্ঠীসমূহো অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref name="Nath2008"/> বিদ্ৰোহৰ পৰিণতিত সৰ্বানন্দ সিংহৰ নেতৃত্বত বেংমৰাক কেন্দ্ৰ কৰি এটা স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজনৈতিক একক গঢ় লৈ উঠে। ১৮০৫ চনত আহোম চৰকাৰৰ সৈতে হোৱা বন্দোবস্তৰ পাছত এই অঞ্চলৰ স্বায়ত্তশাসিত মৰ্যাদা স্বীকৃত হয়।<ref>{{harvcol|Dutta|1985|pp=187-232}}</ref> আধুনিক নৃতাত্ত্বিক-ঐতিহাসিক গৱেষণাতো ১৮০৫ চনত মায়ামৰা অনুসাৰীসকলে সৰ্বানন্দ সিংহৰ অধীনত স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজ্য গঠন কৰাৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="Baburam2021"/> ==মৰাণ-মটক পৃথকীকৰণ== ফিলিপ ৰামিৰেজৰ নৃতাত্ত্বিক অধ্যয়নত মৰাণ আৰু মটকক উজনি অসমৰ ওচৰ-চুবুৰীয়া আৰু সাংস্কৃতিকভাৱে ঘনিষ্ঠ দুটা সমাজ হিচাপে আলোচনা কৰা হৈছে। তেওঁৰ মতে, দুয়োটা সমাজৰ মাজত বৰ্তমান দেখা পোৱা পৃথকীকৰণৰ বিকাশত তেওঁলোকৰ উমৈহতীয়া মায়ামৰা বৈষ্ণৱ পৰম্পৰাৰ আভ্যন্তৰীণ বিভাজন আৰু segmentary dynamics-এ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে।<ref name="Ramirez2022"/> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:21, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) == Native name == @[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] আপুনি পূৰ্বৰ সংষ্কৰণত থকাৰ দৰে <nowiki>{{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}}</nowiki> বুলি মটক জনগোষ্ঠীৰ পাছত লিখি দিবচোন। এইটো ঐতিহাসিক নাম যিটো প্ৰথম চুকাফাৰ দিনৰ বুৰঞ্জীত আহোম ভাষাত লিখা হৈছিল সেয়ে ৰচনা শৈলী অনুসৰি native name টো লিখিব লাগে আৰম্ভনিতে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 13:26, 21 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]], ইয়াৰ বাবে এটা সৱল উৎস দিয়ক। পতিয়ন যাব পাৰিলে লিখি দিম। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:33, 21 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] https://archive.org/details/dli.csl.7850/page/n42 মূল টাই বুৰঞ্জী অংশত সেই পৃষ্ঠাটোতে ৫ বাৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 06:15, 22 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] অন্যান্য উৎস সমূহ: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> চুন গগৈ ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined}}<ref>“In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined.” {{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater „Matak‟ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |pages=31–36 |date=2018 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |page=31 |issn=2348-0084 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref>সৃষ্টিধৰ দত্তই নিজৰ পুথিৰ ১৯৬৮ চনত অনুষ্ঠিত সদৌ অসম মটক সন্মিলন, তিনিচুকীয়া অধিৱেশনৰ সভাপতিৰ ভাষণৰ লগতে বি. দাসে “বুৰঞ্জী মটক মৰাণ”ত লিখা তথ্য , জে. তালুকদাৰে ১৯৭৬ চনত “মটক শব্দৰ উৎপত্তি ও তাৎপৰ্য”ত লিখা তথ্যৰ উধৃতি দি উল্লেখ কৰিছে {{Quote|In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man}}<ref>“In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man.” {{Cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=Mataks and Their Kingdom |date=2024 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up |publisher=Internet Archive |page=6 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:44, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) pxhzsxiute7nt5rpeicijqmfidy02cc 638808 638800 2026-09-26T18:06:01Z Nayan j Nath 15159 /* Native name */ উত্তৰ 638808 wikitext text/x-wiki == উৎসৰ তালিকা == #"...they are an ethnic tribe of Tai Mongolian origin," Gogoi, Karabi Baruah (2020-09). "Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam" (en ভাষাত). International Journal of Creative Research Thoughts (IJCRT) খণ্ড 8 (9): 2773. ISSN 2320-2882. https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 2026-07-04. #"...Matak people are called as Phukau, which is one of the sub-groups of Tai people..."{{Cite journal |last=Hazarika |first=Dulen |title=The Identity of the Matak Community of Assam: A Socio-Cultural and Political Study |journal=Journal of Pharmaceutical Negative Results |volume=13 |issue=Special Issue 8 |pages=3976–3978 |date=2022-12-30 |doi=10.47750/pnr.2022.13.S08.499 |url=https://www.academia.edu/99538293/The_Identity_of_the_Matak_Community_of_Assam_A_Socio_Cultural_and_Political_Study |via=Academia.edu |language=en |access-date=2026-07-04 |page=}} # "..which shows that the Tais came with Siukapha acknowledged the Mataks to be Tais..."{{Cite news |title=A Note on Mataks of Assam |work=The Hills Times |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |language=en |access-date=2026-07-29}} #"...AAMS and some intellectuals today introduce the group as the ‘Ancient Tai’ people of Assam,..."{{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=Making and Unmaking ‘Matak’ and ‘Moran’ Identities in Assam: A Case Study on Ethnicity |journal=Journal of Emerging Technologies and Innovative Research |volume=7 |issue=3 |pages=1298–1305 |date=2020-03 |issn=2349-5162 |url=https://www.jetir.org/papers/JETIR2003191.pdf |language=en |access-date=2026-07-29}} # "Matak was the name given by Siu-Ka-Pha to the Phukhao or old Tais," {{Cite news |last=Gohain |first=B. K. |title=Integration and Unification of Assam During the Reign of Chaolung Siukapha |work=The Sentinel |date=2018-12-03 |url=https://www.sentinelassam.com/amp/story/more-news/editorial/integration-and-unification-of-assam-during-the-reign-of-chaolung-siukapha |language=en |access-date=2026-07-29}} # "...Motok people, old Tai people of Assam..." {{Cite book |last=Gogoi |first=Pushpa |title=Tai of North East India |publisher=Chumphra Printers and Publishers |date=1996 |url=https://books.google.co.in/books?id=EBJuAAAAMAAJ |via=Google Books |language=en |access-date=2026-07-29 |page=63}} [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:52, 29 July 2026 (ইউ.টি.চি.) == মায়ামৰা সম্প্ৰদায় আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠী == @[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপুনি উপনিৱেশ (WP:RAJ) অনুবাদিত গ্ৰন্থৰ ভিত্তিত [[মায়ামৰা সম্প্ৰদায়]] আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠীক কেৱল সৃষ্টিধৰ দত্তৰ উৎস অনুসৰি (WP:FRINGE) লিখাটো সমৰ্থন যোগ্য নহয়। মূল টাই বুৰঞ্জী আৰু আধুনিক গৱেষণাক আঁতৰাই পছন্দৰ কিছু সংখ্যালঘূ লেখকৰ মতে ৱিকিপিডিয়া লিখা নাযায়! মটক পাতৰ নিযুক্তি কৰা বুলি উল্লেখ আছিল পিছে ফুখাও সকলেই মটক আৰু টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ আছিল। 𑜉𑜢𑜤𑜰𑜫 𑜃𑜃𑜫 𑜄𑜥𑜃𑜫 𑜇𑜃𑜫 𑜉𑜃𑜫 𑜇𑜥𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜼 (মৌ নন তুন ফান মন ফু-খাও চাম ৱা মটক) (অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ:সেই সময়ত বীজ সিঁচাৰ মূলৰ ভাল মানুহ মানে ফু খাও চমৱা মটক) 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) (অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ:ফু খাও চাম ৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া) মটক পাতৰ নিযুক্তি দিছিল বুলি কৈ বুৰঞ্জীমূলক তথ্যক সংখ্যালঘু মতেৰে ভূল দেখাব খোজা ভিত্তিহীন। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 13:09, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) : টাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা “মটক” হৈছে মৰাণ। লানমাখ্ৰু এটা মৰাণ বংশ। এই বিষয়ে বিভিন্ন গৱেষকে ব্যাখ্যা কৰি থৈ গৈছে আৰু সেই কথাৰ সমৰ্থনত একাধিক উৎসো প্ৰবন্ধটোত যোগ কৰা হৈছে। “ফুকাও” শব্দয়ে “টাই” জনগোষ্ঠীক নুবুজাই। সেইটো এগৰাকী লেখিকাৰ নিজৰ interpretation। বুৰঞ্জীখনৰ পৰৱৰ্তী অংশসমূহতো “ফুকাও” শব্দটো সামগ্ৰিকভাৱে “মোৱামৰীয়া”সকলক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। এই সকলো কথা প্ৰবন্ধটোত ইতিমধ্যে উল্লেখ কৰা হৈছে। মটকসকলৰ কিছুমান আহোম অংশই ইতিহাসক বিকৃত কৰি মটকসকলক টাই বুলি দাবী কৰিবলৈ চেষ্টা কৰি আছে। এই বিষয়টোও প্ৰবন্ধটোত উৎসৰ জৰিয়তে সঠিকভাৱে উপস্থাপন কৰা হৈছে, মটক জাতীয়তাবাদৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা এটা উপযুক্ত গৱেষণামূলক প্ৰবন্ধ তাৰ বাবে উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। কেৱল এজন লেখিকা কৰবী বৰুৱাই আগবঢ়োৱা এটা প্ৰান্তীয় মতবাদক প্ৰাধান্য দিবলৈ চেষ্টা কৰাটো—বিশেষকৈ যেতিয়া তেওঁ নিজেই এই নৱ-মটক মতাদৰ্শৰ সৈতে জড়িত—WP:FRINGE-ৰ একেবাৰে পাঠ্যপুথিসদৃশ উদাহৰণ। আপুনি এটা মাত্ৰ অবিশ্বস্ত উৎস ব্যৱহাৰ কৰি মটকসকলৰ মূল সংজ্ঞা আৰু পৰিচয়ক সলনি বা বিকৃত কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে, যদিও এই বিষয়টো ইতিমধ্যে একাধিক লেখকে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে। সৃষ্টিধৰ দত্ত ইয়াত ব্যৱহৃত একমাত্ৰ উৎস নহয়। প্ৰবন্ধটোত একাধিক উৎস যোগ কৰা হৈছে। প্ৰয়োজন হ’লে মই আৰু বহুতো উৎস যোগ কৰিব পাৰোঁ। উইকিপিডিয়াত আপোনাৰ এই প্ৰান্তীয় মতবাদসমূহ জোৰকৈ আগবঢ়োৱা বন্ধ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:50, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :{{ping|KhiLanTzi}} 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও): :এই বাক্য মটক/মৰাণ পাতৰক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। চুকাফাৰ দিনত বহু কেইজন লোক মাওলুং দেশৰ পৰা চুতীয়া, নগা, মৰাণ, ইত্যাদিৰ পৰা কৰ সংগ্ৰহ কৰিবলৈ আহিছিল, তাৰে এজনক মটক বা মৰাণ পাতৰ নাম দি চুকাফাই লগত ৰাখিছিল। "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থত একেই জনকে মৰাণ পাতৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱাৰ আহোমৰ দিনটো উল্লেখ কৰা হৈছে। এইবোৰ সকলো তথ্য উল্লেখ কৰা হৈছে। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ English অনুবাদতো একেই কথা উল্লেখ কৰা হৈছে। :পুৰণি অসম বুৰঞ্জীত আছে, "পাচে ৰাজা বেয়াকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুগ্ধ পাত্ৰ, এতিয়া ও নমাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ।" [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:30, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}} মোৰ edit টোত Khilantzi য়ে দিয়া উৎস টো যোগ কৰাই আছে। কিন্তু সেইটো Khilanziয়াই প্ৰধান উৎস বনাবলৈ চাইছে। প্ৰায় সকলো গৱেষকে মটক ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি উল্লেখ কৰে। এই নতুন বিকৃত উৎস কেৱল এগৰাকী মটক লেখিকা কৰবি বৰুৱাই আগ বঢ়াইছে যিটো Wikipediaৰ নিয়মৰ অনুসৰি WP:FRINGE হয়। গতিকে এইটো উৎস জনগোষ্ঠী টোক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰি। ::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] #ওপৰত থকা উল্লেখ থকা লেখকৰ তালিকাই প্ৰমাণ যে এইয়া ফ্ৰিঞ্জ নহয়। বহু কেইজন লেখকেই সহমত। ওলোটা আপুনিহে অধিকাংশ দত্তৰ উৎস ব্যৱহাৰ কৰি আছে। # ফুখাও শব্দটোৱে স্পষ্টকৈ টাই জনগোষ্ঠীৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। মটক পাতৰ কথা পিছৰ অংশত আছে। # মটক আৰু মৰানৰ বিষয়ে মূল টাই বুৰঞ্জীত পৃথক উল্লেখ আছে। ঔপনিৱেশিক পুথি সমূহে ভুল বুৰঞ্জীৰ নাম লৈ অনুবাদ কৰাটো কোনো নতুন কথা নহয়। WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERS অনুসৰি এই সমূহ উৎসক স্পষ্টকৈ অনিৰ্ভৰযোগ্য বুলি কব পাৰি। # 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) ইয়াত আপোনাৰ গৱেষণাৰ প্ৰয়োজন নাই। ওপৰৰ উৎসত লিখা আছে ফু খাও চামৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া। ফুখাও বা মটক এটা জনগোষ্ঠী হয়। মটক পাতৰ এটা পদবী। বাক্যটোত স্পষ্টকৈ জনগোষ্ঠীটোৰ কথা লিখা হৈছে।[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:49, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :{{ping|KhiLanTzi}} :#গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাই সেই একেই শাৰীৰ অনুবাদ কৰা আছে: "The king got a Tai family and named him Matak Patar." একেই শাৰী পুৰণি অসম বুৰঞ্জীত আছে: পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাত্ৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। তাৰ আগৰ অংশত চুতীয়া, মটক/মৰাণ, কছাৰী, ইত্যাদিৰ পৰা মাওলুঙৰ মানুহে কৰ লোৱাৰ কথা আছে। গতিকে এই শাৰী মটক/মৰাণ পাতৰৰ বিষয়ে আছে। :#FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :#"ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।‌‌ গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"।‌ গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :#মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :#সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:04, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@Ananya Taye আৰু @KhiLanTzi দুয়োপক্ষৰ মতক ইয়াত ৰখা উচিত। ই প্ৰবন্ধটোক অধিক তথ্যসমৃদ্ধ কৰিছে। বুৰঞ্জীৰ কথাবোৰত সদায়েই !? থাকে। গতিকে পাঠকে নিশ্চয়কৈ দুয়োপক্ষৰ মতক গুৰুত্ব দি এক সিদ্ধান্তত উপনিত হ'ব পাৰিব। মাত্ৰ এইটোৱেই সত্য, আনটো অসত্য ধৰণৰ মত লিখাৰ পৰা বিৰত থাকক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:41, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ::#ওপৰত থকা উল্লেখ থকা লেখকৰ তালিকাই প্ৰমাণ যে এইয়া ফ্ৰিঞ্জ নহয়। বহু কেইজন লেখকেই সহমত। ওলোটা আপুনিহে অধিকাংশ দত্তৰ উৎস ব্যৱহাৰ কৰি আছে। ::# ফুখাও শব্দটোৱে স্পষ্টকৈ টাই জনগোষ্ঠীৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। মটক পাতৰ কথা পিছৰ অংশত আছে। ::# মটক আৰু মৰানৰ বিষয়ে মূল টাই বুৰঞ্জীত পৃথক উল্লেখ আছে। ঔপনিৱেশিক পুথি সমূহে ভুল বুৰঞ্জীৰ নাম লৈ অনুবাদ কৰাটো কোনো নতুন কথা নহয়। WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERS অনুসৰি এই সমূহ উৎসক স্পষ্টকৈ অনিৰ্ভৰযোগ্য বুলি কব পাৰি। ::# 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) ইয়াত আপোনাৰ গৱেষণাৰ প্ৰয়োজন নাই। ওপৰৰ উৎসত লিখা আছে ফু খাও চামৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া। ফুখাও বা মটক এটা জনগোষ্ঠী হয়। মটক পাতৰ এটা পদবী। বাক্যটোত স্পষ্টকৈ জনগোষ্ঠীটোৰ কথা লিখা হৈছে।[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:49, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::# FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :::# "ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।‌‌ গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"।‌ গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :::# মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :::# সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। :::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 18:45, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] WP:DUE অনুসৰি অধিক যোগ্য তথ্যক উচিত গুৰুত্ব দিয়া উচিত। এয়া স্পষ্ট যে তেখেতে মাত্ৰ দত্তৰ উৎসত অযথা ভৰ (undue weight) দি আছে। তাৰোপৰি নতুন গৱেষণাত ইতিমধ্যে প্ৰমাণ হৈছে যে মায়ামৰা সত্ৰৰ আৰম্ভনিৰ বহু আগৰে পৰাই বুৰঞ্জীত মটক সকলৰ কথা স্পষ্টকৈ আছেই। তেনে ক্ষেত্ৰত কেৱল দত্তৰ উৎসক লৈ অযথা ভৰ দিয়টো অনুচিত। মই মোৰ সম্পাদনাত দত্তৰ উৎসৰো নিয়ম অনুসৰি উল্লেখ কৰিছোঁ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:54, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]] আপোনাৰ তথ্যখিনিও সংযোগ কৰা উচিত। যিহেতু দুয়োপক্ষৰ মতবিৰোধ আছে। গতিকে বাক্যবোৰ এনেকৈ নিলিখিব যে আপোনাৰখিনিহে সত্য, আন জনৰ খিনি সত্য নহয়। এইদৰে লিখিলে দুয়োপক্ষৰ মতৰ মাজত এক সমতা বৰ্তি থাকে। ইয়াৰ পিছতো যদি মাত্ৰ নিৰ্দিষ্ট এজনেহে নিজৰ মতত অটল থাকে, তেন্তে নিশ্চয়কৈ বিহিত ব্যৱস্থা লোৱা হ'ব। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:09, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::মোৰ editত দুয়োটা মত প্ৰকাশ কৰা হৈছে। কিন্তু Khilanziয়াৰ মতটো গৱেষণক সন্মত নহয়। Khilanziয়াই নিজৰ Fringe POV আগ বঢ়াবলৈ যিবোৰ উৎস যোগ কৰিব বিচাৰিছে, সেইবোৰ নাইবা মটক সংগঠনৰ মত নাইবা টাই জাতীয়তাবাদী লেখা। নিৰপেক্ষ ইতিহাসবিদ সকলে মটকটো ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰি আহিছে। বাকী চুকাফাৰ দিনত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিছিল বুলি বিভিন্ন বুৰঞ্জীবিদে লিখি থৈ গৈছে, যিবোৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। অসমীয়া ভাষাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফা"ৰ দিনৰ মটকক মৰাণ বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:15, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::কোন কেইটা উৎস? কৰবী বৰুৱাক বাদ দি প্ৰায় বোৰ নাইবা টাই লেখক দুজনমানৰ জাতীয়তাবাদী লেখনী বা websiteৰ লেখনী বা পৃথক বিষয়বস্তুৰ ওপৰত লিখা লেখনী। এইবোৰ reliable sourceত নপৰে। যি দুখন উৎসত মটক সংগঠনৰ মত উল্লেখ কৰা আছে, সেইবোৰ মই আতৰোৱা নাই। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:10, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] 𑜈𑜈𑜫 𑜋𑜂𑜫 𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫 𑜼 (বাও চাং খাও চাম ৱা মটক পাতৰ) ::::এই বাক্য শাৰীত ডেকা এজন মটক পাতৰ হোৱাৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াত 𑜈𑜈𑜫 (বাও) ডেকা জন 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫 (মটক পাতৰ) হিচাপে নিযুক্ত হৈছে। আৰু এইবোৰ প্ৰমাণৰ পাছতো Ananya Taye ৰ মতে মটক সকলক মোৱমৰীয়া সম্প্ৰদায়ৰ সৈতে একেই সজাব চেষ্টা চলাই আছে। এইবোৰ পঢ়িয়েই ওপৰৰ কৰবী বৰুৱা, দুলেন হাজৰিকা, চুন গগৈ, বি কে গোহাঁই আৰু পুষ্পগগৈৰ দৰে বিশিষ্ট লেখক সকলে নিজৰ মতত টাই মূলীয় বুলি লিখিছে। আৰু সেয়া আপোনাৰমতে fringetheory? আপুনি বুজি পাইনে fringethoery কি বস্তু? Propaganda কি বস্তু বুজি পাইনে? যদি পাই তেন্তে বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ লিখিত আৰু কেইবাজনো বিশিষ্ট গৱেষকৰ দ্বাৰা পৰীক্ষিত তথ্যক কিছু অসম্ভব কথাৰে সলনি কৰিব চেষ্টা নকৰিব। ১২২৮ ৰ ওচৰৰ সময়ত চুকাফাৰ দিনৰ উৎসত লিখি থৈ যোৱা মটক সকলক কেইবা শতিকাৰ পাছত গঠন হোৱা মায়ামৰা সম্প্ৰদায় আৰু কেতিয়াবা মৰাণ জনগোষ্ঠী বুলি লিখি দিলেও সত্য বুৰঞ্জীত লিখা আছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:33, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::# FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :::::# "ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে। গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"। গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :::::# মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :::::# সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। :::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 18:46, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::#𑜈𑜈𑜫 𑜋𑜂𑜫 𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫: প্ৰথম কথা হ'ল 𑜈𑜈𑜫 মানে বাব হে বাও নহয়, বাও মানে হে ডেকা। 𑜈𑜈𑜫 (বাব) বুলি শব্দ অভিধানত নাই কিন্তু "বাপ" আছে, "প" আৰু "ব" আখৰ দুটা প্ৰায় একেই দেখাত। যদি "প" হয়, তেন্তে "বাপ" মানে "বস কৰা" বুজাই। "𑜋𑜂𑜫" মানে "আৰু/তাৰ পাছত", "𑜁𑜧" মানে "মন/ইচ্ছা কৰা", "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানে "আৰু" বা "হোৱা" বা "নাম দিয়া"। এই বাক্যৰ অৰ্থ হৈছে: তাৰ পাছত বস কৰিবলৈ মন কৰি মটক পাতৰ হ'ল। গতিকে এই বাক্য ওপৰৰ "টাই-মাও" উল্লেখ থকা বাক্যৰ লগত জড়িত। এই কথা গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ ইংৰাজী অনুবাদে হওক বা পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ উল্লেখ। দুয়োখনতে একেই আছে। দুয়োটা বাক্যৰ একেলগে অৰ্থ হৈছে: সেই পুৰুষ সকল টাই-মাও ঘৰৰ আৰু পাছলৈ বস কৰিবলৈ মন কৰি "মটক পাতৰ" নাম দিলে‌ ("The king got a Tai family and named him Matak Patar", Ahom Buranji (GC Barua, p.38)।‌ বিমুন পাতৰে হওক, বা অন্য টাই-মাও এজন, এইজনকে মটক বা মৰাণ পাতৰ নাম দিছিল বুলি বুজিব পৰা যায়। মুঠতে দফাটোৱে মাওলুং দেশৰ পৰা মটক, চুতীয়া, কছাৰী, ইত্যাদিৰ খুত তুলিবলৈ অহা লোকৰ কথা বৰ্ণনা কৰা হৈছে। :::::# আপোনাৰ নিজা বিকৃত মূলক অনুবাদে interpretationয়ে বুৰঞ্জী সলনি কৰিব নোৱাৰে। এইবোৰ WP:ORৰ লগতে WP:SYNTH ত ও‌ পৰিব। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ অনুবাদ‌ আৰু পুৰণি অসম বুৰঞ্জী published কৰা গ্ৰন্থ হয়। বাকী যিবোৰ উৎস বুলি দিছে সকলো মটক সংগঠন বা টাই জাতীয়তাবাদী লেখকৰ লেখনী। এইবোৰ আপোনালোক আহোম whatsapp Universityৰ গ্ৰুপ বোৰত প্ৰচাৰ কৰিব। Wikipediaত গ্ৰহণযোগ্য reliable source আৰু প্ৰতিষ্ঠিত উৎস হে যোগ কৰা হয়। :::::# মোৱামৰীয়া দিনত সকলোকে একেলগে "ফুকাও" আৰু "মটক" বুলি উল্লেখ কৰা আছে, গতিকে ভালদৰে ধৰিব পাৰি যে প্ৰথমতে মৰাণ সকলৰ‌ কাৰণে ব্যৱহাৰ কৰা শব্দ পাছলৈ সকলো মোৱামৰীয়া সকলৰ কাৰণে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ লোৱা হৈছিল। :::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:23, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] বাপ? আপোনাৰ টাই আহোম ভাষাৰ অলপো জ্ঞান আছেনে? এয়া মোৰ WP:OR নহয় ৬ টা উৎসত টাই মূলীয় বুলি লিখা আছে। প্ৰথম বাক্যত ফু খাও সকলক টাই মাও ঘৰীয়া বুলি উল্লেখ আছে। আহোম ভাষাত 𑜰 𑜈 দুইটাই /w/ বা /b/ বুজোৱা হয়। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ অনুবাদ যথেষ্ট ভুল আছিল। বিজে টেৰৱিয়েল আৰু ভাষাবিদ সকলে ইয়াক Pseudo Ahom বুলি কৈছিল যিটো আপুনি ওপৰত কৰিছে অভিধানৰ পৰা এটা এটা শব্দ চাই কৰা অনুবাদ। টাই ভাষাবিদ, গৱেষক পুষ্প গগৈকে ধৰি অন্য টাই ভাষাবিদ সকলে লিখি থৈছে ইয়াৰ অৰ্থ অনুসৰি প্ৰবন্ধ। আপোনাৰ মোৰ অনুবাদৰ প্ৰয়োজন নাই। মাত্ৰ আপোনাৰ অযুক্তিকৰ, পুৰণি আৰু অবাস্তৱ দাবীবোৰৰ বাবেহে মূল টাই বুৰঞ্জীৰ শাৰীবোৰ আনিব লগা হৈছে। ::::::মোৱামৰীয়া দিনত সকলোকে একেলগে "ফুকাও" আৰু "মটক" বুলি উল্লেখ কৰা আছে: মোৱামৰীয়া সম্প্ৰদায়ৰ অধিক জনসংখ্যা ফুখাও বা মটক জনগোষ্ঠীৰে আছিল সেয়া ইতিমধ্যে আধুনিক গৱেষক সকলে কৈছে। আৰু সেয়ে ফুখাও শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিছে যিটো চুকাফাৰ দিনৰ পৰাই কৰি অহা হৈছে। ই মটক সকলেই মৰাণ বুলি কত প্ৰমাণ কৰে? কোনো সত্য প্ৰতিষ্ঠিত তথ্য আপোনাৰ পছন্দৰ নহল বুলিয়ে মিছা হৈ নাযায়। ::::::[[WP:AGEMATTERS]]: অনুসৰি টাই মূলিয় বুলি উল্লেখ হোৱা শুদ্ধ গৱেষণাক প্ৰাধান্য দিয়া হৈছে। ::::::[[WP:DUE]] অনুসৰি সৃষ্টিধৰ দত্তৰ উৎসক অযথা ভৰ (UNDUE WEIGHT) হোৱা নাই। ::::::[[WP:OR]] মোৰ লেখা WP:OR নহয় কাৰণ ৬টা উৎসত টাই মূলৰ বুলি লিখা আছে এয় মোৰ নিজৰ গৱেষণা নহয়। ::::::[[WP:SYNTH]] হব নোৱাৰে কাৰণ টাই মূলৰ বুলি প্ৰতিটো উৎসতে নিজস্ব ভাৱে উল্লেখ আছে কেইবাটাও উৎস মিলি টাইমূলীয় বুলি বুজাব চেষ্টা কৰা হোৱা নাই। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:36, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::অনুবাদ বোৰ WP:OR নহয় যদি কি? উৎস ৫টা হওক ১০০ টা হওক। কথা নাই। Narrative আৰু POVৰ কথা টো আহে যিটো WP:FRINGE, WP:SYNTH, WP:OR, ইত্যাদি কেইবাটাও পলিচি উলঙ্ঘন কৰিছে। মটক বা আহোম জাতীয়তাবাদী লেখা প্ৰচাৰ কৰিবলৈ Wikipedia প্ৰয়োগ নকৰিব। WP:PROMO কি হয়, পঢ়ি চাওক। প্ৰায় সকলো আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক মায়ামৰীয়া ধৰ্মৰ আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠীৰ পৰা উৎপত্তি হোৱা গোষ্ঠী বুলি কয়। এই mainstream narrativeৰ বিপৰিতে যাবলৈ আগতে reliable sourceৰ উৎস গোটাওক। পাৰিলে নিজে গ্ৰন্থ লিখি Universityৰ পৰা পাব্লিচ কৰাওক। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখনী এক মাত্ৰ published research paper আৰু সেইবাবে লেখনীৰ ৰখা হৈছে। ইয়াত website, জাতীয় সংগঠনৰ লেখা উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ দিয়া নহ'ব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:59, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::লগতে আৰু এটা কথা বুজি ল'ব। ইয়াত WP:RAJ WP: AGEMATTERS এইবোৰৰ কথা নাহে। মই যোগ কৰা উৎস বোৰ বিশিষ্ট ইতিহাসবিদ আৰু বিদেশী গৱেষকে লিখা লেখনী। কৰবী বৰুৱাৰ লেখনী কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য Journalত নাই। IJCRT Journalখন [https://www.researchgate.net/post/Is-INTERNATIONAL-JOURNAL-OF-CREATIVE-RESEARCH-THOUGHTS-IJCRT-a-genuine-journal Predatory journal] হয় আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ বাবে Reliable source নহয়। :::::::বাকী WP:UNDUE হোৱাৰ প্ৰশ্নয়ে নাহে কাৰণ সেইটো মত FRINGE হয়। FRINGE হোৱাৰ পাছতো মতটো লেখনীত ৰখাটোৱে বহুত, মূল মত বনাবলৈ যোৱাটো [[WP:PROMO]] [[WP:NPOV]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 04:10, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] প্ৰথমে WP:OR আৰু WP:SYNTH পৃষ্ঠা দুটা ভালদৰে পঢ়ি আহকচোন এবাৰ তাৰ পাছত কথা পাতিম। চালে বেৰে কোবাই সকলো কথাকে WP:OR আৰু WP:SYNTH কলেই হব জানো? ::::::::WP:OR মোৰ লেখা WP:OR নহয় কাৰণ ৬টা উৎসত টাই মূলৰ বুলি লিখা আছে এয় মোৰ নিজৰ গৱেষণা নহয়। ইয়াৰ অৰ্থ মই নতুনকৈ কিবা আৱিষ্কাৰ কৰা নাই উৎসত ইয়াৰ উল্লেখ আছে। ::::::::WP:SYNTH হব নোৱাৰে কাৰণ টাই মূলৰ বুলি প্ৰতিটো উৎসতে নিজস্ব ভাৱে উল্লেখ আছে কেইবাটাও উৎস মিলি টাইমূলীয় বুলি বুজাব চেষ্টা কৰা হোৱা নাই। অৰ্থাৎ মই অৰ তৰ পৰা জোৰা টাপলি মৰা নাই। উৎস সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ আছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:22, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::প্ৰতিস্তিত অনুবাদৰ বিপৰীতে গৈ নিজা অনুবাদ উলিওৱা টো WP:ORৰ লগতে WP:SYNTH ও হয়। পুৰণি অসম বুৰঞ্জী খন আহোম ৰাজপৰিয়ালৰ ঘৰৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা বুৰঞ্জী। তাতো একেই অনুবাদ কৰা আছে। এই সকলোবোৰ বুৰঞ্জী ভূল বুলি ক'বলৈ mainstream গৱেষকৰ সহমত লাগিব। নাথাকিলে WP:FRINGE হ'ব। প্ৰতিস্থিত মতটো আগতে ৰখা হৈছে। নিজৰ একপক্ষীয় Fringe :::::::::মতটো আগত ৰখাটো policyৰ বিৰুদ্ধে যোৱা বুজাই। :::::::::মই দিয়া উৎস সমূহ আগতে পঢ়ি চাওক। চুকাফাৰ দিনৰ মৰাণক টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত মটক কৈছিল। গৱেষক Ramirezৰ লেখনী পঢ়ক। ফুখাও, মৰাণ, মটক ইত্যাদি সকলো শব্দ গভীৰ ভাবে বিশ্লেষণ কৰা আছে। কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জী পঢ়ক। চুকাফাৰ দিনৰ মটকক মৰাণ বুলি স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। লানমাখ্ৰু মৰাণ বুলি প্ৰায় সকলো অসমীয়া বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে। অসমীয়া বুৰঞ্জী বোৰ প্ৰাথমিক উৎস হয়। ইয়াত WP:AGEMATTERS, WP:RAJ এইবোৰ কৰ পৰা আহিব? IJCRT Journalবোৰ ইনেও Wikipediaত স্থান নাই। ভাল জনা শুনা admin থাকিলে সেইখনো যোগ কৰিবলৈ নিদিলে হয়। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 04:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::{{ping|KhiLanTzi}} :::::::::কৰবী গগৈয়ে নিজৰ লেখনীত কি লিখিছে পঢ়ি চাওক: :::::::::Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King. This information is found in the book written in the Tai Language --- “Phukhao cham wa ryun Tai mbaw bao changkhao cham wa Matak Patar”. :::::::::কৰবী গগৈয়ে মটক পাতৰ আৰু টাই লোক জন একেই জনে বুলি উল্লেখ কৰিছে। গতিকে আপুনি যোগ কৰা উৎস আপুনি কোৱা কথাৰ বিপৰীতে হে গৈছে। বাকী বাও হওক বাপ হওক, বাক্য কেইটাৰ মূল অৰ্থ সলনি নহয়। মূল কথাটো হৈছে দুয়োটা বাক্যয়ে একেইজন লোক আৰু একেটা পদবীৰ কথা উল্লেখ কৰিছে, যিদৰে দুয়োখন বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে। বাকী শব্দ বা বাক্যৰ অৰ্থ উলিয়াবলৈ যোৱাটো WP:OR হয়, গতিকে চেষ্টাও নকৰিব। :::::::::আৰু এটা কথা। মায়ামৰা বিদ্ৰোহৰ দিনত মটক মানে ধাৰ্মিক গোষ্ঠীটোকে বুজাইছিল। সকলোৱে জানে মটকত কলিতা, কছাৰী, চুতীয়া, আহোম, ইত্যাদি ধেৰ জনগোষ্ঠীৰ লোক সোমাই আছে বুলি। এইটো প্ৰতিষ্ঠিত সত্য। মৰাণক কিছু ক্ষেত্ৰত মটকত ধৰা হৈছিল আৰু কিছু ক্ষেত্ৰত পৃথককৈ ধৰা হৈছিল। ভৰত সিংহ, ৰাঘব, ৰূক্মিনী, ইত্যাদি চৰিত্ৰক মৰাণ আৰু মটক দুয়োটা পৰিচয় দিয়া হৈছিল। মৰাণৰ ধৰ্ম মটক ধৰ্ম। ফুখাও মানে মোৱামৰীয়া ধৰ্ম পালন কৰা মটক ধৰ্ম গোষ্ঠী। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 05:02, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::::::{{ping|Ananya Taye}} {{ping|KhiLanTzi}} {{ping|Nayan j Nath}} ::::::::::মোৰ মতে এই আলোচনাটোত আমি প্ৰথমে এটা কথা মনত ৰখা উচিত যে [[WP:NPOV|নিৰপেক্ষ দৃষ্টিভংগী (NPOV)]] মানে কোনো এটা পক্ষৰ ঐতিহাসিক ব্যাখ্যাক সম্পাদকসকলে নিজে “সত্য” বুলি নিৰ্ধাৰণ কৰা নহয়। যদি কোনো বিষয়ত নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসসমূহৰ মাজত মতভেদ আছে, তেন্তে সেই মতভেদটো উৎস অনুসৰি, উপযুক্ত attribution-সহ পাঠকক জনোৱাটোৱেই অধিক নিৰপেক্ষ পদ্ধতি। ::::::::::উদাহৰণস্বৰূপে, যদি এটা নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসত “X” বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে, আনহাতে আন এটা নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসত “Y” বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে, তেন্তে প্ৰবন্ধত— :::::::::::; “{{cite|...}} অনুসৰি X ...” :::::::::::; “আনহাতে, {{cite|...}} অনুসৰি Y ...” ::::::::::—এই ধৰণে দুয়োটা মত উপস্থাপন কৰিব পাৰি। ইয়াত সম্পাদকৰ নিজৰ interpretation যোগ কৰি কোনটো “সঠিক” সেই সিদ্ধান্ত উলিয়াব নালাগে। [[WP:V|Verifiability]], [[WP:RS|Reliable sources]] আৰু [[WP:NPOV|NPOV]]-ৰ মূল উদ্দেশ্যও এইটোৱেই—আমি কি বিশ্বাস কৰোঁ সেয়া নহয়, নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত কি কোৱা হৈছে সেইটো উপস্থাপন কৰা। ::::::::::একেদৰে, কোনো প্ৰাথমিক উৎসৰ ভাষা, বিশেষকৈ প্ৰাচীন টাই/আহোম ভাষাৰ কোনো বাক্যৰ অৰ্থ সম্পাদকজনে নিজে শব্দে-শব্দে বিশ্লেষণ কৰি নতুন historical interpretation উলিয়ালে [[WP:OR|No original research]] বা [[WP:SYNTH|synthesis]]-ৰ সমস্যা হ'ব পাৰে। সেই ব্যাখ্যা যদি কোনো যোগ্য গৱেষক/বিশ্বাসযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত ইতিমধ্যে দিয়া আছে, তেন্তে সেই উৎসৰ attribution-সহ উল্লেখ কৰাটোহে অধিক উপযুক্ত। কেৱল উৎসত থকা তথ্যসমূহ কেইবাটাও ঠাইৰ পৰা জোৰা লগাই সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তত উপনীত হোৱা উচিত নহয়। ::::::::::একেদৰে, কোনো এটা মতক [[WP:FRINGE|fringe]] বা [[WP:UNDUE|undue]] বুলি গণ্য কৰা উচিত নে নহয়, সেইটোও কেৱল সম্পাদকৰ ব্যক্তিগত মূল্যায়নৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰা উচিত নহয়। উৎসৰ মান, বিষয়টোৰ ওপৰত সেই উৎসৰ প্ৰাসংগিকতা, আৰু বিষয়টোৰ ওপৰত নিৰ্ভৰযোগ্য secondary sources-ত মতটোৰ স্থান—এইবোৰ বিবেচনা কৰা উচিত। যদি কোনো মত সঁচাকৈয়ে অতি সংখ্যালঘু বা fringe হয়, তেন্তে তাক মূল মতৰ সমান weight দিয়াৰ প্ৰয়োজন নাই; কিন্তু যদি দুয়োটা interpretation-ই উল্লেখযোগ্য আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত আলোচনা কৰা হৈছে, তেন্তে উপযুক্ত weight আৰু attribution-সহ দুয়োটাকে উল্লেখ কৰিব পাৰি। ::::::::::সেইবাবে এই মুহূৰ্তত “এইটোহে সত্য, আনটো ভুল” বুলি সম্পাদকসকলে নিজে সিদ্ধান্ত লোৱাৰ পৰিৱৰ্তে দুয়োপক্ষই নিজৰ নিজৰ সৰ্বাধিক নিৰ্ভৰযোগ্য আৰু বিষয়টোৰ সৈতে প্ৰত্যক্ষভাৱে সম্পৰ্কিত উৎস আগবঢ়োৱাটো ভাল হ'ব। তাৰ পিছত প্ৰবন্ধত: ::::::::::* According to [Source A], ... ::::::::::* However, [Source B] interprets this as ... ::::::::::* Another study/source states ... ::::::::::এই ধৰণৰ attribution-এ পাঠকক তথ্যসমূহৰ মাজৰ মতভেদটো বুজিবলৈ সহায় কৰিব আৰু পাঠকে নিজে উৎসসমূহ মূল্যায়ন কৰিব পাৰিব। ::::::::::আন এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ কথা হ'ল [[WP:BATTLEGROUND|Wikipedia is not a battleground]]। ব্যক্তিগত মন্তব্য, “আপুনি propaganda কৰিছে”, “আপুনি নিজে গৱেষণা কৰক”, “এই মতবাদ Wikipediaত প্ৰচাৰ নকৰিব” আদি অভিযোগে সমস্যাটো সমাধান নকৰে। আমি সম্পাদকক নহয়, উৎস আৰু content-টোক আলোচনা কৰা উচিত। একেদৰে [[WP:EW|edit warring]] এৰাই চলি content dispute-টো talk page-ত সমাধান কৰিবলৈ চেষ্টা কৰাটো উচিত। ::::::::::বৰ্তমান একেটা বিষয়ক লৈ বাৰে বাৰে edit/revert আৰু ব্যক্তিগতভাৱে interpretation লৈ বিতৰ্ক চলি থকা দেখা গৈছে। সেয়ে এজন [[Wikipedia:Administrators|administrator]]-ক অনুৰোধ কৰিম যে বিতৰ্কটো সমাধান নোহোৱালৈকে প্ৰবন্ধটো temporary protection-ত ৰাখক, যাতে কোনো পক্ষই নিজৰ version জোৰকৈ স্থাপন কৰিব নোৱাৰে। Protection-ৰ উদ্দেশ্য কোনো পক্ষক সমৰ্থন কৰা নহয়; ই কেৱল content dispute-টো আলোচনাৰ মাধ্যমে সমাধান কৰিবলৈ সময় দিয়ে। ::::::::::Protection চলি থকা সময়ত দুয়োপক্ষৰ উল্লেখযোগ্য আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহ আলোচনা কৰি, প্ৰয়োজন অনুসৰি দুয়োটা interpretation-কে উপযুক্ত attribution আৰু weight-সহ প্ৰবন্ধত ৰখাৰ এটা consensus version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰি। ::::::::::শেষত, Wikipedia-ৰ কাম ইতিহাসৰ বিতৰ্কৰ “বিচাৰ” কৰা নহয়। আমাৰ কাম হ'ল নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে কি কৈছে সেইটো সঠিক, নিৰ্ভৰযোগ্য, নিৰপেক্ষ আৰু proportionate ৰূপত পাঠকৰ সন্মুখত দাঙি ধৰা। য'ত উৎসসমূহৰ মাজত মতভেদ আছে, সেই মতভেদটো লুকুৱাই এটাক একমাত্ৰ সত্য হিচাপে উপস্থাপন কৰাতকৈ “According to X…” আৰু “According to Y…” বুলি উৎসভিত্তিকভাৱে উপস্থাপন কৰাটোৱেই অধিক encyclopedic পদ্ধতি।- [[সদস্য:AjayDas|AjayDas]] ([[সদস্য বাৰ্তা:AjayDas|বাৰ্তা]]) 05:45, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::::{{ping|AjayDas}} {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 14:53, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::::{{ping|AjayDas}} আপোনাৰ পৰামৰ্শৰ সৈতে একমত। বিশেষকৈ কোনো এটা interpretation-ক সম্পাদকীয়ভাৱে “সত্য” বুলি নিৰ্ধাৰণ নকৰি নিৰ্ভৰযোগ্য secondary source অনুসৰি attribution-সহ উপস্থাপন কৰা উচিত। সেই অনুসৰি মই তলত এটা সংশোধিত draft আগবঢ়াইছোঁ। ইয়াত টাই-মূলৰ ব্যাখ্যাটো সম্পূৰ্ণ বাদ দিয়া হোৱা নাই; বৰং তাৰ সমৰ্থক উৎসসমূহ attribution-সহ ৰখা হৈছে, আৰু দত্ত, Ramirez আদি গৱেষকৰ পৃথক ব্যাখ্যাও উপযুক্ত weight-সহ দিয়া হৈছে। লগতে primary Tai Buranji-ৰ editor-generated translation/interpretation বাদ দিয়া হৈছে।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:18, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) == প্ৰস্তাৱিত সংশোধন আৰু উৎসসমূহ == {{ping|AjayDas}} {{ping|Nayan j Nath}} পৃষ্ঠাখন সুৰক্ষিত হোৱা বাবে বিতৰ্কিত অংশসমূহৰ বাবে তলত উৎস-ভিত্তিক সংশোধন প্ৰস্তাৱ দিছোঁ। মোৰ প্ৰস্তাৱ কোনো এটা মত সম্পূৰ্ণৰূপে আঁতৰোৱা নহয়; বৰং মতভেদ থকা বিষয়সমূহ attribution-সহ উপস্থাপন কৰি Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত কোনো বিতৰ্কিত মতক প্ৰতিষ্ঠিত সত্য হিচাপে নৰখা। '''১. পাতনিত “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” দাবীটো factual voice-ত নৰখা''' বৰ্তমানৰ পাতনিত মটকসকলক “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী”, “টাই মূলীয় ফু-খাও পৰিয়াল” আৰু আহোমসকলৰ আগৰ টাই জনগোষ্ঠী হিচাপে Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত উপস্থাপন কৰা হৈছে। কিন্তু ব্যৱহৃত মূল বুৰঞ্জী-উদ্ধৃতিত আছে: :''“The king got a Téi family and named it Matak Patar.”'' অৰ্থাৎ এজন/এটা টাই পৰিয়ালক ''Matak Patar'' নাম বা পদ দিয়াৰ কথা কোৱা হৈছে। ইয়াৰ পৰা ''Matak'' নিজেই এটা টাই ethnicity আছিল বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে প্ৰতিষ্ঠা নহয়। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ নিজৰ লেখনীতও আছে: :''“Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King.”'' তাৰ পিছত তেওঁ ''“it may be surmised”'' বুলি মটকসকল টাই গোটৰ বুলি নিজা inference আগবঢ়াইছে। সেয়ে এইটো বুৰঞ্জীৰ স্পষ্ট বক্তব্য নহয়, লেখকৰ ব্যাখ্যা। ইয়াত আৰু এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পাৰ্থক্য আছে। ''Matak Patar''-ৰ প্ৰসংগত উদ্ধৃত বুৰঞ্জী-বাক্যটোৱে এটা টাই পৰিয়ালক পাছত ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত/নামকৰণ কৰাৰ কথা কয়। অৰ্থাৎ উৎসটোৱে সেই বিশেষ ''Patar'' পৰিয়ালটোৰ টাই মূল দেখুৱাব পাৰে; কিন্তু তাৰ পৰা ''Matak'' নামৰ এটা সম্পূৰ্ণ জনগোষ্ঠী চুকাফাৰ আগৰে পৰা টাই আছিল বুলি সিদ্ধান্ত কৰিব নোৱাৰি। এটা বিশেষ পৰিয়াল বা পদৰ উৎপত্তিক সমগ্ৰ জনগোষ্ঠীৰ জাতিগত উৎপত্তিৰ প্ৰমাণ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ স্বতন্ত্ৰ নিৰ্ভৰযোগ্য secondary scholarship প্ৰয়োজন। তদুপৰি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখাত মটকসকলক “Assam's oldest Tai ethnic group” বুলি কোৱা হোৱা নাই। তেওঁ মটকসকলক “Tai Mongolian origin”ৰ বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে আৰু আহোমসকলৰ আগতেই অসমত থকা বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে; আন ঠাইত “one of the oldest ethnic groups of Assam” বুলিও উল্লেখ কৰিছে। এই পৃথক বক্তব্যসমূহ জোৰা লগাই “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” বুলি Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখাটো উৎসটোৱে কৰা দাবীতকৈ অধিক শক্তিশালী synthesis। এই মতটো সম্পূৰ্ণ আঁতৰোৱাৰ প্ৰয়োজন নাই; এনেদৰে attribution-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি: :'''“মটকসকলৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মত আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে তেওঁলোকক টাই-মংগোলীয় মূলৰ জনগোষ্ঠী বুলি ব্যাখ্যা কৰি বুৰঞ্জীৰ ''Phukhao'' আৰু ''Matak Patar'' উল্লেখৰ সৈতে এই মত সংযোগ কৰিছে। আনহাতে শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই ঐতিহাসিক মটক পৰিচয়ক প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত মায়ামৰা শিষ্যসমাজৰ আন জনগোষ্ঠীলৈ সম্প্ৰসাৰিত হোৱা এক বৃহত্তৰ সামাজিক পৰিচয় হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।”''' এইদৰে দুয়োটা interpretation ৰখা যায়, কিন্তু এটাক Wikipedia-ৰ factual voice-ত “established fact” কৰা নহয়। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] '''২. সম্পাদকৰ নিজা টাই-বাক্যৰ “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা''' বৰ্তমান “নামসমূহ” অংশত টাই বুৰঞ্জীৰ দুটা বাক্যৰ পাছত “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” বুলি নিজা অনুবাদ দিয়া হৈছে আৰু সেই অনুবাদৰ ওপৰত ''Phukhao = ancient Tai Matak ethnicity'' সিদ্ধান্ত গঢ়া হৈছে। বিতৰ্কিত প্ৰাচীন ভাষাৰ শব্দৰ অৰ্থ, ethnonym আৰু historical referent Wikipedia editor-এ নিজে নিৰ্ণয় কৰা উচিত নহয়। কোনো প্ৰকাশিত ভাষাবিদ বা ইতিহাসবিদে সেই নিৰ্দিষ্ট বাক্যৰ সেই অনুবাদ/ব্যাখ্যা দিলে সেই secondary source-ৰ attribution-সহ যোগ কৰিব পাৰি। অন্যথা এই অংশ [[WP:PRIMARY]], [[WP:OR]] আৰু [[WP:SYNTH]] অনুসৰি আঁতৰোৱা হওক। '''৩. দত্ত “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীতে গৈছে” দাবীটো আঁতৰোৱা''' বৰ্তমানৰ লেখাত আছে যে শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ” মটক-মৰাণ সম্পৰ্কৰ ব্যাখ্যা আগবঢ়াইছে। দত্তৰ উদ্ধৃত উৎসই এই “অধিকাংশ গৱেষক” দাবীটো সমৰ্থন নকৰে। তাৰ বিপৰীতে দত্তই স্পষ্টকৈ লিখিছে যে কাশীনাথ তামুলী ফুকন আৰু হৰকান্ত শৰ্মা বৰুৱাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত Matak-সকলক Moran বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে দত্তৰ মতটো এনেদৰে attribution-সহ উপস্থাপন কৰা হওক, “majority বনাম minority” বুলি সম্পাদকীয় মন্তব্য নকৰাকৈ। '''৪. Lanmakhru-ৰ পৰিচয়''' বৰ্তমানৰ সংস্কৰণে কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি লানমাখ্ৰু-কে “মটক মুখিয়াল” বুলি উপস্থাপন কৰিছে। আনহাতে Yasmin Saikia-ৰ ''In the Meadows of Gold'' আৰু Medhi–Zaman-ৰ অধ্যয়নত লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক Moran হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে এটা বিতৰ্কিত interpretation-ক factual voice-ত নৰখি, প্ৰয়োজন হ'লে দুয়োটা identification attribution-সহ উল্লেখ কৰা হওক। '''৪(ক). Lanmakhru–Phukhao–Matak Patar সংযোগৰ সমস্যা''' বৰ্তমানৰ reconstruction-টোৱে লানমাখ্ৰুৰ সৈতে থকা ''ফুখেও''-ধৰণৰ উল্লেখক পিছৰ ''মটক পাতৰ'' প্ৰসংগত থকা ''ফুখাও'' উল্লেখৰ সৈতে একে বুলি ধৰি লৈছে; তাৰ পিছত সেই ''মটক‌ পাতৰ'' পৰিয়ালটো টাই হোৱাৰ ভিত্তিত লানমাখ্ৰু আৰু তাৰ পৰা সমগ্ৰ প্ৰাচীন "মটক" জনগোষ্ঠীক টাই বুলি সিদ্ধান্ত কৰা হৈছে। এই যুক্তিৰ শৃংখলটো মোটামুটি এনেধৰণৰ: :''লানমাখ্ৰু → ফুখেও → ফুখাও → মটক পাতৰ → টাই পৰিয়াল → সকলো প্ৰাচীন মটক = টাই'' কিন্তু প্ৰতিটো সংযোগ পৃথকভাৱে প্ৰতিষ্ঠা কৰিব লাগিব। বিশেষকৈ লানমাখ্ৰু/পৰৱৰ্তী মায়ামৰীয়া প্ৰসংগত পোৱা "ফুখেও"‌ form আৰু ''মটক পাতৰ'' প্ৰসংগত পোৱা ''ফুখাও'' form একেই শব্দ নে, একেই lineage/বংশ বুজায় নে—সেই কথা কোনো qualified Tai-Ahom linguistic secondary source-এ দেখুওৱা প্ৰয়োজন। কেৱল একেধৰণৰ romanisation বা শব্দৰ সাদৃশ্যৰ ওপৰত এই সমীকৰণ কৰিব নোৱাৰি। আনকি দুয়োটা form একেই বুলি ধৰি ল'লেও, এটা টাই পৰিয়ালক ''মটক পাতৰ'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ তথ্যৰ পৰা সমগ্ৰ ''মটক'' জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি সিদ্ধান্ত নাহে। সেইটোৱে সৰ্বাধিক সেই বিশেষ পাতৰ বংশৰ টাই মূল বা টাই সংযোগহে প্ৰতিষ্ঠা কৰিব পাৰে। ইয়াৰ বিপৰীতে পৰষ্পৰ অসমীয়া বুৰঞ্জী আৰু secondary scholarship-ত লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। লগতে চুকাফাৰ ঘটনাৰ বৰ্ণনাত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে একেলগে তালিকাভুক্ত হোৱা দেখা নাযায়; Tai বুৰঞ্জীৰ ''মটক''-ৰ ঠাইত সমান্তৰাল অসমীয়া বিৱৰণত ''মৰাণ'' ব্যৱহৃত হৈছে। সেয়ে এই পুৰণি ''মটক'' ব্যৱহাৰ এটা পৃথক pre-Ahom Tai ethnicity আছিল বুলি ধৰি লোৱা নিজেই interpretation, established fact নহয়। এই সম্পূৰ্ণ historical identification কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য secondary source-এ স্পষ্টকৈ প্ৰতিষ্ঠা নকৰিলে পৃথক primary-source উল্লেখ জোৰা লগাই এই conclusion কৰা [[WP:SYNTH]] আৰু [[WP:OR]]-ৰ সমস্যা। '''৫. “প্ৰাগৈতিহাসিক সৌমাৰ মটক ৰাজ্য” দাবী''' বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক। '''৬. Mayamara–Matak বিকাশ''' শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ dedicated monograph-ত মটক সমাজক Moran, Chutia, Kachari, Barahi, Ahom, Kaivarta আৰু caste-Hindu Mayamara disciples-ৰ বৃহত্তৰ community হিচাপে আলোচনা কৰা হৈছে। Philippe Ramirez-এও Mayamara বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao''-ক rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহাৰৰ কথা উল্লেখ কৰিছে। সেয়ে মায়ামৰা সমাজ আৰু পৰৱৰ্তী composite Matak identity-ৰ ইতিহাস পাতনিত আৰু মূল ইতিহাস অংশত যথোচিত weight পোৱা উচিত। '''প্ৰস্তাৱ''' সাম্প্ৰতিক disputed version অথবা মোৰ আগৰ version-ৰ যিকোনো এটা সম্পূৰ্ণৰূপে গ্ৰহণ কৰাৰ সলনি ওপৰৰ ভিত্তিত এটা neutral version ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। Tai-origin interpretation-টো attribution-সহ থাকিব পাৰে; কিন্তু “oldest Tai ethnic group”, editor-supplied Tai translations, ancient Matak/Saumar kingdom, আৰু disputed identifications consensus নোহোৱাকৈ Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা উচিত নহয়। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:RS]] [[WP:PRIMARY]] [[WP:OR]] [[WP:SYNTH]] [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:18, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) === উৎসৰ মান আৰু প্ৰস্তাৱিত consensus draft === {{ping|Nayan j Nath}} {{ping|AjayDas}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি কোনো এটা interpretation-ক সম্পাদকীয়ভাৱে একমাত্ৰ “সত্য” বুলি উপস্থাপন কৰাৰ সলনি তলত উৎস-ভিত্তিক আৰু attribution-সহ এটা নতুন consensus draft আগবঢ়াইছোঁ। এইটো মোৰ আগৰ সংস্কৰণৰ হুবহু পুনঃস্থাপন নহয়। আগৰ draft-ত থকা কেইটামান সম্পাদকীয় inference-ও বাদ দিয়া হৈছে। উৎসৰ মানৰ ক্ষেত্ৰতো এটা সমস্যা আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ২০২০ চনৰ লেখাটো ''International Journal of Creative Research Thoughts'' (IJCRT)-ত প্ৰকাশিত। এই journal-খন সম্ভাব্য predatory journal-ৰ Beall-list archive-ত অন্তৰ্ভুক্ত, আৰু journal-খনৰ নিজৰ website-এ ১–২ দিনৰ ভিতৰত review result আৰু ১–২ দিনৰ ভিতৰত publication-ৰ বিজ্ঞাপন দিয়ে। সেয়ে এটা বিতৰ্কিত historical/ethnological দাবী—যেনে “মটক অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী”—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ এই উৎসক উচ্চমানৰ specialist scholarship হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটো [[WP:RS]] আৰু [[WP:EXCEPTIONAL]] অনুসৰি সমস্যাজনক। অৱশ্যে লেখিকাৰ নিজা মত হিচাপে attribution-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি। ইয়াত source fidelity-ৰ সমস্যাও আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখাটোৱে নিজেই “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” বুলি দাবী নকৰে। “Tai Mongolian origin”, আহোমসকলৰ আগতে অসমত উপস্থিতি, আৰু “one of the oldest ethnic groups” আদি পৃথক বক্তব্য একেলগ কৰি “oldest Tai ethnic group” বনোৱাটো citation-টোৱে প্ৰত্যক্ষভাৱে সমৰ্থন নকৰে। [[WP:V]] আৰু [[WP:SYNTH]] অনুসৰি citation-এ যিমানখিনি দাবী কৰে তাতকৈ অধিক শক্তিশালী বক্তব্য Wikipedia-ৰ voice-ত দিয়া উচিত নহয়। একেদৰে Ishani Senapoti-ৰ লেখাটো ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত, যাৰ ঘোষিত মূল scope agriculture আৰু plant science। সেই লেখাত থকা pre-Ahom “Saumar/Matak kingdom” সম্পৰ্কীয় দাবী মূল journal-খনৰ specialist ক্ষেত্ৰৰ বাহিৰৰ। সেয়ে এনে বৃহৎ territorial-historical দাবী সেই এটা উৎসৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখাৰ সলনি attribution-সহ উপস্থাপন কৰা উচিত। বৰ্তমানৰ সংস্কৰণত সমস্যাটো কোনো মত উল্লেখ কৰাত নহয়; disputed মতক attribution নোহোৱাকৈ established fact কৰা, primary Tai text-ৰ editor-generated অনুবাদ/ব্যাখ্যা যোগ কৰা, আৰু পৃথক পৃথক উৎস জোৰা লগাই broader historical conclusion কৰা। এইবোৰে [[WP:NPOV]], [[WP:DUE]], [[WP:RS]], [[WP:PRIMARY]], [[WP:OR]] আৰু [[WP:SYNTH]]-ৰ সমস্যা সৃষ্টি কৰে। == প্ৰস্তাৱিত consensus draft == '''মটক''' হৈছে অসমৰ এটা ঐতিহাসিক সামাজিক-ধাৰ্মিক আৰু ৰাজনৈতিক জনগোষ্ঠী, যাৰ বিকাশ [[মায়ামৰা সত্ৰ]] আৰু ইয়াৰ শিষ্যসমাজৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত।<ref>"disciples of the Mayamara Satra, formed a greater community—the Matak community. ... their sectarian unity ... was later reinvigorated by a political purpose"{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref> ইতিহাসবিদ শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে, মৰাণ, চুতীয়া, কছাৰী, বৰাহী, আহোম, কৈৱৰ্ত আদি জনগোষ্ঠীৰ লগতে ব্ৰাহ্মণ, কায়স্থ, কলিতা আৰু বিভিন্ন বৃত্তিজীৱী গোটৰ মায়ামৰা শিষ্যসকলক লৈ বৃহত্তৰ মটক সমাজ গঢ় লৈছিল।<ref name="Dutta1985">{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and Their Kingdom: Castes and Tribes of Assam |publisher=Chugh Publications |location=Allahabad |year=1985 |pages=11-12 |quote=The Moamarias were all disciples of one Satra ... but they belonged to separate tribes and communities, Morans, Chutiyas, Kacharis, Barahis, Ahoms, Kaivartas and Brittials; and many caste Hindus, Brahmans, Kayasthas and Kalitas were found among the Moamarias. |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf }}</ref> ডাম্বৰু ধৰ নাথেও মটকক একে সময়তে ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় আৰু ইয়াৰ শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে।<ref name="Nath2008">{{citation |last=Nath |first=Dambarudhar |title=The Mataks and their Revolt against the State in 18th Century Assam: Searching for Ethno-Religious Roots |editor1-last=Ray |editor1-first=Jayanta Kumar |editor2-last=Roy |editor2-first=Arpita Basu |book-title=Political Roles of Religious Communities in India |year=2008 |pages=107–124 |publisher=Institute for Security and Development Policy |url=https://www.isdp.eu/wp-content/uploads/publications/2008_ray-roy_political-roles-of-religious-communities-in-india.pdf }}</ref> ঐতিহাসিক উৎসসমূহত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' নামসমূহৰ ব্যৱহাৰ আৰু পাৰস্পৰিক সম্পৰ্ক একে ধৰণে দেখা নাযায় আৰু মটকসকলৰ প্ৰাচীন উৎপত্তি সম্পৰ্কেও বিভিন্ন ব্যাখ্যা দেখা যায়। দত্তই মটক পৰিচয়ৰ বিকাশক প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত বৃহত্তৰ মায়ামৰা শিষ্যসমাজলৈ সম্প্ৰসাৰিত হোৱা পৰিচয় হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।<ref name="Dutta1985Identity">"The word ‘Matak’ was no longer confined to the Moran people alone, but was extended to include the other tribal members as well."{{harvcol|Dutta|1985|page=11}}</ref> ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মত মৰাণসকল এই শিষ্যসমাজৰ আটাইতকৈ বৃহৎ একক জনগোষ্ঠীসমূহৰ অন্যতম আছিল আৰু ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা বিভিন্ন ঐতিহাসিক প্ৰসংগত সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> আনহাতে কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে মটকসকলৰ এটা প্ৰাচীন টাই-মূলীয় ব্যাখ্যা আগবঢ়াই তেওঁলোকক ''ফু-খাও'' আৰু বুৰঞ্জীৰ ''মটক পাতৰ'' উল্লেখৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে।<ref name="KBG2020">{{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |year=2020 |pages=2772–2776 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf }}</ref> অৱশ্যে বুৰঞ্জী সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ আছে যে চুকাফাই লগ পোৱা "মটক" সকল প্ৰকৃততে মৰাণ জনগোষ্ঠীৰ লোক আছিল।<ref name="DuttaMatakMoranSukapha">"The chronicles, like those of Kasinath Tamuli Phukan and Harakanta Sarma Barua, have clearly mentioned that the Mataks referred to in connection with Sukapha's encounter with the local tribes, were the Morans."{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref><ref>Tamuli Phukan, Kasinath, "Assam Buranji",p.11, "আৰু পুৰ্বে ১১৬৪ শকত মটকৰ বদৌচা ৰজা ও বৰাহিৰ থাকুমথা ৰজা এই দুই ৰজাৰে মিত্ৰ কৰি মিলেৰে বস কৰি, পৰে ১১৭৩ সঁকত মটকক খৰিভাৰি বাৰিচোৱা এনে ল'লে। এই মটককে মৰাণ বোলে।"</ref> [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত মটক পৰিচয়ে এটা বৃহত্তৰ ৰাজনৈতিক ৰূপ লাভ কৰে। বিদ্ৰোহৰ পৰিণতিত ১৮০৫ চনত সৰ্বানন্দ সিংহৰ নেতৃত্বত বেংমৰাক কেন্দ্ৰ কৰি স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজ্য গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{harvcol|Dutta|1985|pp=187-232}}</ref><ref name="Baburam2021">{{cite journal |last=Saikia |first=Baburam |title=Marginalisation, Revolt and Adaptation: On Changing the Mayamara Tradition |journal=Journal of Ethnology and Folkloristics |volume=15 |issue=1 |year=2021 |pages=85–102 |doi=10.2478/jef-2021-0006 }}</ref> ==নাম আৰু পৰিচয়ৰ বিকাশ== ''মটক'' শব্দৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন ব্যাখ্যা প্ৰচলিত আছে। ''মত-এক'', টাই ভাষাৰ ''মা-তক'' অথবা আন শব্দৰ পৰা নামটো উদ্ভৱ হোৱা বুলি বিভিন্ন লেখকে মত প্ৰকাশ কৰিছে। শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই এই ব্যুৎপত্তিসমূহক নিশ্চিত বুলি গ্ৰহণ কৰা নাই আৰু বিভিন্ন বুৰঞ্জীত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' নামৰ ব্যৱহাৰত পাৰ্থক্য লক্ষ্য কৰিছে।<ref name="DuttaTerms">{{harvcol|Dutta|1985|pp=4-20}}</ref> ===বুৰঞ্জীত মটক শব্দ ব্যৱহাৰ=== বুৰঞ্জীসমূহত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' শব্দসমূহৰ ব্যৱহাৰত একৰূপতা দেখা নাযায়। ''দেওধাই অসম বুৰঞ্জী''ত মূলতঃ ''মৰাণ'' শব্দ ব্যৱহৃত হৈছে; ''সাতসৰী অসম বুৰঞ্জী''ৰ কিছুমান বিৱৰণত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' শব্দ দুটা একেটা জনগোষ্ঠীৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ''তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী''ত সাধাৰণতে ''মৰাণ'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' শব্দ ব্যৱহৃত হোৱাৰ বিপৰীতে ''মটক'' শব্দ অতি সীমিতভাৱে দেখা যায়। কিছুমান পৰৱৰ্তী অসমীয়া বুৰঞ্জীত আহোম চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰা মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামূহিকভাৱে ''মটক'' বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="DuttaTerms"/> চুকাফাৰ সময়ৰ ঘটনাৰ বৰ্ণনাত কিছুমান বুৰঞ্জীয়ে ''মটক'' শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিলেও সমান্তৰাল বিৱৰণসমূহে সেই লোকসকলক ''মৰাণ'' বুলি চিনাক্ত কৰে।<ref name="DuttaTerms"/> ফিলিপ ৰামিৰেজে টাই-আহোম বুৰঞ্জীত ব্যৱহৃত জনগোষ্ঠীসূচক নামসমূহ আলোচনা কৰি ''Rangyeu'', ''Tiwra'', ''Tumisa'' আৰু ''Môtuk''ক সমভূমিৰ লোকসকলৰ বাবে ব্যৱহৃত তুলনামূলকভাৱে নিৰ্দিষ্ট নামসমূহৰ ভিতৰত ৰাখিছে। তেওঁ ''Tumisa''ক ডিমাছা/কছাৰী পৰিসৰৰ সৈতে আৰু ''Tiwra''ক চুতীয়াসকলৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কৰিছে।<ref name="Ramirez2014">{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=2014 |pages=121–122 |url=https://hal.science/hal-01446144 }}</ref> আনহাতে কাশীনাথ তামুলী ফুকন আৰু হৰকান্ত শৰ্মা বৰুৱাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত ''মটক''সকলক মৰাণ বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে।<ref name="DuttaMatakMoranSukapha">"The chronicles, like those of Kasinath Tamuli Phukan and Harakanta Sarma Barua, have clearly mentioned that the Mataks referred to in connection with Sukapha's encounter with the local tribes, were the Morans."{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref> কাশীনাথ তামুলী ফুকনৰ ''অসম বুৰঞ্জী''ত এই প্ৰসংগত “এই মটককে মৰাণ বোলে” বুলি উল্লেখ আছে।<ref>Tamuli Phukan, Kasinath, ''Assam Buranji'', p.11, "আৰু পুৰ্বে ১১৬৪ শকত মটকৰ বদৌচা ৰজা ও বৰাহিৰ থাকুমথা ৰজা এই দুই ৰজাৰে মিত্ৰ কৰি মিলেৰে বস কৰি, পৰে ১১৭৩ সঁকত মটকক খৰিভাৰি বাৰিচোৱা এনে ল'লে। এই মটককে মৰাণ বোলে।"</ref> ===টাই-মূলৰ ব্যাখ্যা=== কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে মটকসকলক “Tai Mongolian origin”ৰ জনগোষ্ঠী বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে।<ref>"...they are an ethnic tribe of Tai Mongolian origin," {{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |date=2020-09 |publisher=IJCRT |issn=2320-2882 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf |language=en |access-date=2026-07-04 |page=2773}}</ref> এই ব্যাখ্যাৰ সমৰ্থনত তেওঁ টাই-আহোম বুৰঞ্জীৰ ''ফু-খাও'',<ref>"...'Phu' - means "Esteemed Person" or "Owner" and "Khao" means 'white..." {{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |date=2020-09 |publisher=IJCRT |issn=2320-2882 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf |language=en |access-date=2026-07-04 |page=}}</ref> ''মটক পাতৰ'' আৰু আন কিছুমান উল্লেখ ব্যৱহাৰ কৰিছে। বিশেষকৈ তেওঁ এটা টাই পৰিয়ালক ৰজাই ''মটক পাতৰ'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা উল্লেখ কৰি এই তথ্যৰ পৰা মটকসকল টাই গোটৰ আছিল বুলি অনুমান কৰিছে।<ref name="KBG2020"/> গগৈয়ে চুকাফাই টিপামত লগ পোৱা আৰু পিছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম পোৱা ব্যক্তিজনক এটা মটক পৰিয়ালৰ মুখিয়াল হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="KBG2020"/> ইয়াৰ বিপৰীতে অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত ''লানমাখ্ৰু'' বংশটো মৰাণৰ বংশ বুলি উল্লেখ কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 }}</ref><ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 }}</ref> বুৰঞ্জী সমূহৰ আন এক বিবৰণৰ মতে চুকাফাই অসমত থাকিবলৈ লওতে নৰা ৰজাই অসমৰ ৰাজ্য‌, যেনে কছাৰী, মটক/মৰাণ, চুতীয়া, কমতা, বৰাহী, আৰু‌ নগা বোৰৰ পৰা খুত তুলিবলৈ মানুহ কেইজনমান পঠিয়াইছিল; চুকাফাই তাৰে এজনক ''মটক পাতৰ'' বা ''মৰাণ পাতৰ '' নাম দিছিল।<ref>Goswami, Hemchandra, "Purani Assam Buranji", p.25,"আৰু পুৰ্বে নড়া ৰজাই চুতীয়া, কছাৰী, মৰাণ, নগা, বৰাহী কমতেশ্বৰ এই বোৰৰ খুত তুলিছিল। পাচে ইয়াৰে খুত তুলিবলৈ তিনিটা মানুহ পঠাই দিলে। কমতেশ্বৰ লৈকে বৰাহীলৈকে এটা, চুতীয়া লৈকে মৰাণ লৈকে এটা, কছাৰী লৈকে নগা লৈকে এটা। পাচে বিমুন নামেৰে এইটো আহি কছাৰী নগাৰ খুত তুলি চুকাফা মহাৰজাৰ লগ ললেহি। পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়াও নড়াৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ।"</ref> ''ফু-খাও'' শব্দটোৰ ঐতিহাসিক ব্যৱহাৰো একাধিক প্ৰসংগত দেখা যায়। মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ টাই-আহোম বুৰঞ্জী-বিৱৰণ আলোচনা কৰি ৰামিৰেজে উল্লেখ কৰিছে যে ''ফু-খাও-আন-খাও'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ বাবে এটা সামূহিক বা generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ বাবে ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Ramirez2022">{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2022 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 }}</ref> ৰাজনীতি-বিজ্ঞানী সুন গগৈৰ মতে, "সদৌ অসম মটক সন্মিলন" আৰু সংশ্লিষ্ট কিছুমান বুদ্ধিজীৱীয়ে মটকসকলৰ উৎপত্তি দক্ষিণ-পূব এছিয়াৰ সৈতে সংযোগ কৰি তেওঁলোকক আহোমসকলৰ আগতেই অসমলৈ অহা “প্ৰাচীন টাই” জনগোষ্ঠী হিচাপে উপস্থাপন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে। গগৈৰ মতে, এই প্ৰচেষ্টাৰ উদ্দেশ্য মটকসকলক ধৰ্মীয়-যৌগিক সমাজৰ সলনি এটা পৃথক জনজাতীয় জনগোষ্ঠী হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰা। তেওঁ এই পুনৰ্ব্যাখ্যাক সমসাময়িক “ৰাজনৈতিক জনজাতিকৰণ”ৰ আকাংক্ষাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কৰিছে।<ref name="SunGogoi2020">{{cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=Ethnicity and Its Political Management: The Case of Matak-Moran Binary in Assam |journal=International Journal of Management |volume=11 |issue=2 |year=2020 |pages=287–295 |page=293 |issn=0976-6510 |url=https://iaeme.com/MasterAdmin/Journal_uploads/IJM/VOLUME_11_ISSUE_2/IJM_11_02_030.pdf |access-date=1 August 2026 |quote=The academic efforts of AAMS to appropriate the ethnographic history of the group is still obsessed with the objective to substantiate that the "Matak" is a 'tribe", and not a "religious community" as portrayed by the dominant discourse of history. The recent quest of the mouth-piece organizations among the group for tracing back Mataks' ethnic origin to the South-East Asia is not without political significance, as it is aimed at establishing conformity of the group with the Tai-speaking people of Assam. AAMS and some intellectuals today introduce the group as the "Ancient Tai" people of Assam, who had migrated to the region even before the Tai-Ahoms. These assertions reflect the aspiration of the group for "political tribalization" similar to that of the several other non-tribal ethnic groups of Assam.}}</ref> শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই মটক পৰিচয়ক মায়ামৰা সত্ৰৰ বিভিন্ন জাতি আৰু জনগোষ্ঠীৰ শিষ্যক সামৰি লোৱা এক যৌগিক সমাজ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে। তেওঁৰ মতে, প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত ''মটক'' নামটো পৰৱৰ্তী সময়ত আন জনজাতীয় আৰু সামাজিক গোটসমূহলৈও সম্প্ৰসাৰিত হৈছিল।<ref name="Dutta1985Identity">"The word ‘Matak’ was no longer confined to the Moran people alone, but was extended to include the other tribal members as well."{{harvcol|Dutta|1985|page=11}}</ref> ==মায়ামৰা ধৰ্ম আৰু যৌগিক মটক সমাজ== [[অনিৰুদ্ধদেৱ]]ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা মায়ামৰা ধৰ্মীয় পৰম্পৰাই বিভিন্ন জনগোষ্ঠী আৰু সামাজিক স্তৰৰ লোকক শৰণ দিছিল। ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে মৰাণ, আহোম, চুতীয়া, কছাৰী, কৈৱৰ্ত আৰু আন জনগোষ্ঠীৰ লোক এই সমাজত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> মৰাণসকল এই শিষ্যসমাজৰ আটাইতকৈ বৃহৎ একক জনগোষ্ঠীসমূহৰ অন্যতম আছিল আৰু ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা বিভিন্ন ঐতিহাসিক প্ৰসংগত সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> দত্তৰ মতে মটক নামটো প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে বিশেষভাৱে জড়িত থাকিলেও পৰৱৰ্তী সময়ত আন জনজাতীয় শিষ্যসকলকো সামৰি ল'বলৈ ধৰে।<ref name="Dutta1985Identity"/> নাথেও মটক/মায়ামৰা সমাজৰ ভিতৰত পৃথক জাতিগত পৰিচয় বজাই থকা ''আহোম মটক'', ''চুতীয়া মটক'', ''কলিতা মটক'', ''মৰাণ মটক'' আৰু ''কৈৱৰ্ত মটক'' আদি সামাজিক গোটৰ উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Nath2008"/> ==মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ আৰু ৰাজনৈতিক পৰিচয়== অষ্টাদশ শতিকাৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ প্ৰথম পৰ্যায়ত মৰাণসকলে মুখ্য ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিছিল। নাথৰ মতে পিছলৈ বিদ্ৰোহটো বিস্তৃত হৈ বিভিন্ন জনগোষ্ঠী আৰু সামাজিক গোটক সামৰি লোৱা গৃহযুদ্ধৰ ৰূপ লয়।<ref name="Nath2008"/> এই বৃহত্তৰ মায়ামৰা/মটক সমাজৰ ভিতৰত চুতীয়া, আহোম, কৈৱৰ্ত আৰু আন জনগোষ্ঠীসমূহো অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref name="Nath2008"/> বিদ্ৰোহৰ পৰিণতিত সৰ্বানন্দ সিংহৰ নেতৃত্বত বেংমৰাক কেন্দ্ৰ কৰি এটা স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজনৈতিক একক গঢ় লৈ উঠে। ১৮০৫ চনত আহোম চৰকাৰৰ সৈতে হোৱা বন্দোবস্তৰ পাছত এই অঞ্চলৰ স্বায়ত্তশাসিত মৰ্যাদা স্বীকৃত হয়।<ref>{{harvcol|Dutta|1985|pp=187-232}}</ref> আধুনিক নৃতাত্ত্বিক-ঐতিহাসিক গৱেষণাতো ১৮০৫ চনত মায়ামৰা অনুসাৰীসকলে সৰ্বানন্দ সিংহৰ অধীনত স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজ্য গঠন কৰাৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="Baburam2021"/> ==মৰাণ-মটক পৃথকীকৰণ== ফিলিপ ৰামিৰেজৰ নৃতাত্ত্বিক অধ্যয়নত মৰাণ আৰু মটকক উজনি অসমৰ ওচৰ-চুবুৰীয়া আৰু সাংস্কৃতিকভাৱে ঘনিষ্ঠ দুটা সমাজ হিচাপে আলোচনা কৰা হৈছে। তেওঁৰ মতে, দুয়োটা সমাজৰ মাজত বৰ্তমান দেখা পোৱা পৃথকীকৰণৰ বিকাশত তেওঁলোকৰ উমৈহতীয়া মায়ামৰা বৈষ্ণৱ পৰম্পৰাৰ আভ্যন্তৰীণ বিভাজন আৰু segmentary dynamics-এ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে।<ref name="Ramirez2022"/> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:21, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) == Native name == @[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] আপুনি পূৰ্বৰ সংষ্কৰণত থকাৰ দৰে <nowiki>{{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}}</nowiki> বুলি মটক জনগোষ্ঠীৰ পাছত লিখি দিবচোন। এইটো ঐতিহাসিক নাম যিটো প্ৰথম চুকাফাৰ দিনৰ বুৰঞ্জীত আহোম ভাষাত লিখা হৈছিল সেয়ে ৰচনা শৈলী অনুসৰি native name টো লিখিব লাগে আৰম্ভনিতে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 13:26, 21 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]], ইয়াৰ বাবে এটা সৱল উৎস দিয়ক। পতিয়ন যাব পাৰিলে লিখি দিম। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:33, 21 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] https://archive.org/details/dli.csl.7850/page/n42 মূল টাই বুৰঞ্জী অংশত সেই পৃষ্ঠাটোতে ৫ বাৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 06:15, 22 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] অন্যান্য উৎস সমূহ: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> চুন গগৈ ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined}}<ref>“In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined.” {{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater „Matak‟ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |pages=31–36 |date=2018 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |page=31 |issn=2348-0084 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref>সৃষ্টিধৰ দত্তই নিজৰ পুথিৰ ১৯৬৮ চনত অনুষ্ঠিত সদৌ অসম মটক সন্মিলন, তিনিচুকীয়া অধিৱেশনৰ সভাপতিৰ ভাষণৰ লগতে বি. দাসে “বুৰঞ্জী মটক মৰাণ”ত লিখা তথ্য , জে. তালুকদাৰে ১৯৭৬ চনত “মটক শব্দৰ উৎপত্তি ও তাৎপৰ্য”ত লিখা তথ্যৰ উধৃতি দি উল্লেখ কৰিছে {{Quote|In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man}}<ref>“In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man.” {{Cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=Mataks and Their Kingdom |date=2024 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up |publisher=Internet Archive |page=6 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:44, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]] এইটো নেটিভ নেম বুলি তথ্য দিয়ক। মই টাই-আহোম ভাষাত বানানটো কি বুলি লিখা হ'ব সেই বিষয়ে তথ্য বিচৰা নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:06, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) dbijt7syrnonzzgorbpnt5wgk53klmf 638815 638808 2026-09-26T18:20:01Z KhiLanTzi 23530 /* Native name */ উত্তৰ 638815 wikitext text/x-wiki == উৎসৰ তালিকা == #"...they are an ethnic tribe of Tai Mongolian origin," Gogoi, Karabi Baruah (2020-09). "Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam" (en ভাষাত). International Journal of Creative Research Thoughts (IJCRT) খণ্ড 8 (9): 2773. ISSN 2320-2882. https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf। আহৰণ কৰা হৈছে: 2026-07-04. #"...Matak people are called as Phukau, which is one of the sub-groups of Tai people..."{{Cite journal |last=Hazarika |first=Dulen |title=The Identity of the Matak Community of Assam: A Socio-Cultural and Political Study |journal=Journal of Pharmaceutical Negative Results |volume=13 |issue=Special Issue 8 |pages=3976–3978 |date=2022-12-30 |doi=10.47750/pnr.2022.13.S08.499 |url=https://www.academia.edu/99538293/The_Identity_of_the_Matak_Community_of_Assam_A_Socio_Cultural_and_Political_Study |via=Academia.edu |language=en |access-date=2026-07-04 |page=}} # "..which shows that the Tais came with Siukapha acknowledged the Mataks to be Tais..."{{Cite news |title=A Note on Mataks of Assam |work=The Hills Times |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |language=en |access-date=2026-07-29}} #"...AAMS and some intellectuals today introduce the group as the ‘Ancient Tai’ people of Assam,..."{{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=Making and Unmaking ‘Matak’ and ‘Moran’ Identities in Assam: A Case Study on Ethnicity |journal=Journal of Emerging Technologies and Innovative Research |volume=7 |issue=3 |pages=1298–1305 |date=2020-03 |issn=2349-5162 |url=https://www.jetir.org/papers/JETIR2003191.pdf |language=en |access-date=2026-07-29}} # "Matak was the name given by Siu-Ka-Pha to the Phukhao or old Tais," {{Cite news |last=Gohain |first=B. K. |title=Integration and Unification of Assam During the Reign of Chaolung Siukapha |work=The Sentinel |date=2018-12-03 |url=https://www.sentinelassam.com/amp/story/more-news/editorial/integration-and-unification-of-assam-during-the-reign-of-chaolung-siukapha |language=en |access-date=2026-07-29}} # "...Motok people, old Tai people of Assam..." {{Cite book |last=Gogoi |first=Pushpa |title=Tai of North East India |publisher=Chumphra Printers and Publishers |date=1996 |url=https://books.google.co.in/books?id=EBJuAAAAMAAJ |via=Google Books |language=en |access-date=2026-07-29 |page=63}} [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:52, 29 July 2026 (ইউ.টি.চি.) == মায়ামৰা সম্প্ৰদায় আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠী == @[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] আপুনি উপনিৱেশ (WP:RAJ) অনুবাদিত গ্ৰন্থৰ ভিত্তিত [[মায়ামৰা সম্প্ৰদায়]] আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠীক কেৱল সৃষ্টিধৰ দত্তৰ উৎস অনুসৰি (WP:FRINGE) লিখাটো সমৰ্থন যোগ্য নহয়। মূল টাই বুৰঞ্জী আৰু আধুনিক গৱেষণাক আঁতৰাই পছন্দৰ কিছু সংখ্যালঘূ লেখকৰ মতে ৱিকিপিডিয়া লিখা নাযায়! মটক পাতৰ নিযুক্তি কৰা বুলি উল্লেখ আছিল পিছে ফুখাও সকলেই মটক আৰু টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ আছিল। 𑜉𑜢𑜤𑜰𑜫 𑜃𑜃𑜫 𑜄𑜥𑜃𑜫 𑜇𑜃𑜫 𑜉𑜃𑜫 𑜇𑜥𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜼 (মৌ নন তুন ফান মন ফু-খাও চাম ৱা মটক) (অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ:সেই সময়ত বীজ সিঁচাৰ মূলৰ ভাল মানুহ মানে ফু খাও চমৱা মটক) 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) (অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ:ফু খাও চাম ৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া) মটক পাতৰ নিযুক্তি দিছিল বুলি কৈ বুৰঞ্জীমূলক তথ্যক সংখ্যালঘু মতেৰে ভূল দেখাব খোজা ভিত্তিহীন। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 13:09, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) : টাই বুৰঞ্জীত উল্লেখ কৰা “মটক” হৈছে মৰাণ। লানমাখ্ৰু এটা মৰাণ বংশ। এই বিষয়ে বিভিন্ন গৱেষকে ব্যাখ্যা কৰি থৈ গৈছে আৰু সেই কথাৰ সমৰ্থনত একাধিক উৎসো প্ৰবন্ধটোত যোগ কৰা হৈছে। “ফুকাও” শব্দয়ে “টাই” জনগোষ্ঠীক নুবুজাই। সেইটো এগৰাকী লেখিকাৰ নিজৰ interpretation। বুৰঞ্জীখনৰ পৰৱৰ্তী অংশসমূহতো “ফুকাও” শব্দটো সামগ্ৰিকভাৱে “মোৱামৰীয়া”সকলক বুজাবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। এই সকলো কথা প্ৰবন্ধটোত ইতিমধ্যে উল্লেখ কৰা হৈছে। মটকসকলৰ কিছুমান আহোম অংশই ইতিহাসক বিকৃত কৰি মটকসকলক টাই বুলি দাবী কৰিবলৈ চেষ্টা কৰি আছে। এই বিষয়টোও প্ৰবন্ধটোত উৎসৰ জৰিয়তে সঠিকভাৱে উপস্থাপন কৰা হৈছে, মটক জাতীয়তাবাদৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা এটা উপযুক্ত গৱেষণামূলক প্ৰবন্ধ তাৰ বাবে উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। কেৱল এজন লেখিকা কৰবী বৰুৱাই আগবঢ়োৱা এটা প্ৰান্তীয় মতবাদক প্ৰাধান্য দিবলৈ চেষ্টা কৰাটো—বিশেষকৈ যেতিয়া তেওঁ নিজেই এই নৱ-মটক মতাদৰ্শৰ সৈতে জড়িত—WP:FRINGE-ৰ একেবাৰে পাঠ্যপুথিসদৃশ উদাহৰণ। আপুনি এটা মাত্ৰ অবিশ্বস্ত উৎস ব্যৱহাৰ কৰি মটকসকলৰ মূল সংজ্ঞা আৰু পৰিচয়ক সলনি বা বিকৃত কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে, যদিও এই বিষয়টো ইতিমধ্যে একাধিক লেখকে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে। সৃষ্টিধৰ দত্ত ইয়াত ব্যৱহৃত একমাত্ৰ উৎস নহয়। প্ৰবন্ধটোত একাধিক উৎস যোগ কৰা হৈছে। প্ৰয়োজন হ’লে মই আৰু বহুতো উৎস যোগ কৰিব পাৰোঁ। উইকিপিডিয়াত আপোনাৰ এই প্ৰান্তীয় মতবাদসমূহ জোৰকৈ আগবঢ়োৱা বন্ধ কৰক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 15:50, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :{{ping|KhiLanTzi}} 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও): :এই বাক্য মটক/মৰাণ পাতৰক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। চুকাফাৰ দিনত বহু কেইজন লোক মাওলুং দেশৰ পৰা চুতীয়া, নগা, মৰাণ, ইত্যাদিৰ পৰা কৰ সংগ্ৰহ কৰিবলৈ আহিছিল, তাৰে এজনক মটক বা মৰাণ পাতৰ নাম দি চুকাফাই লগত ৰাখিছিল। "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" গ্ৰন্থত একেই জনকে মৰাণ পাতৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱাৰ আহোমৰ দিনটো উল্লেখ কৰা হৈছে। এইবোৰ সকলো তথ্য উল্লেখ কৰা হৈছে। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ English অনুবাদতো একেই কথা উল্লেখ কৰা হৈছে। :পুৰণি অসম বুৰঞ্জীত আছে, "পাচে ৰাজা বেয়াকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুগ্ধ পাত্ৰ, এতিয়া ও নমাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ।" [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:30, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::{{ping|Nayan j Nath}} মোৰ edit টোত Khilantzi য়ে দিয়া উৎস টো যোগ কৰাই আছে। কিন্তু সেইটো Khilanziয়াই প্ৰধান উৎস বনাবলৈ চাইছে। প্ৰায় সকলো গৱেষকে মটক ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি উল্লেখ কৰে। এই নতুন বিকৃত উৎস কেৱল এগৰাকী মটক লেখিকা কৰবি বৰুৱাই আগ বঢ়াইছে যিটো Wikipediaৰ নিয়মৰ অনুসৰি WP:FRINGE হয়। গতিকে এইটো উৎস জনগোষ্ঠী টোক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰিব নোৱাৰি। ::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] #ওপৰত থকা উল্লেখ থকা লেখকৰ তালিকাই প্ৰমাণ যে এইয়া ফ্ৰিঞ্জ নহয়। বহু কেইজন লেখকেই সহমত। ওলোটা আপুনিহে অধিকাংশ দত্তৰ উৎস ব্যৱহাৰ কৰি আছে। # ফুখাও শব্দটোৱে স্পষ্টকৈ টাই জনগোষ্ঠীৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। মটক পাতৰ কথা পিছৰ অংশত আছে। # মটক আৰু মৰানৰ বিষয়ে মূল টাই বুৰঞ্জীত পৃথক উল্লেখ আছে। ঔপনিৱেশিক পুথি সমূহে ভুল বুৰঞ্জীৰ নাম লৈ অনুবাদ কৰাটো কোনো নতুন কথা নহয়। WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERS অনুসৰি এই সমূহ উৎসক স্পষ্টকৈ অনিৰ্ভৰযোগ্য বুলি কব পাৰি। # 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) ইয়াত আপোনাৰ গৱেষণাৰ প্ৰয়োজন নাই। ওপৰৰ উৎসত লিখা আছে ফু খাও চামৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া। ফুখাও বা মটক এটা জনগোষ্ঠী হয়। মটক পাতৰ এটা পদবী। বাক্যটোত স্পষ্টকৈ জনগোষ্ঠীটোৰ কথা লিখা হৈছে।[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:49, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :{{ping|KhiLanTzi}} :#গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাই সেই একেই শাৰীৰ অনুবাদ কৰা আছে: "The king got a Tai family and named him Matak Patar." একেই শাৰী পুৰণি অসম বুৰঞ্জীত আছে: পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাত্ৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। তাৰ আগৰ অংশত চুতীয়া, মটক/মৰাণ, কছাৰী, ইত্যাদিৰ পৰা মাওলুঙৰ মানুহে কৰ লোৱাৰ কথা আছে। গতিকে এই শাৰী মটক/মৰাণ পাতৰৰ বিষয়ে আছে। :#FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :#"ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।‌‌ গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"।‌ গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :#মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :#সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:04, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@Ananya Taye আৰু @KhiLanTzi দুয়োপক্ষৰ মতক ইয়াত ৰখা উচিত। ই প্ৰবন্ধটোক অধিক তথ্যসমৃদ্ধ কৰিছে। বুৰঞ্জীৰ কথাবোৰত সদায়েই !? থাকে। গতিকে পাঠকে নিশ্চয়কৈ দুয়োপক্ষৰ মতক গুৰুত্ব দি এক সিদ্ধান্তত উপনিত হ'ব পাৰিব। মাত্ৰ এইটোৱেই সত্য, আনটো অসত্য ধৰণৰ মত লিখাৰ পৰা বিৰত থাকক।-[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 16:41, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ::#ওপৰত থকা উল্লেখ থকা লেখকৰ তালিকাই প্ৰমাণ যে এইয়া ফ্ৰিঞ্জ নহয়। বহু কেইজন লেখকেই সহমত। ওলোটা আপুনিহে অধিকাংশ দত্তৰ উৎস ব্যৱহাৰ কৰি আছে। ::# ফুখাও শব্দটোৱে স্পষ্টকৈ টাই জনগোষ্ঠীৰ বুলি উল্লেখ কৰিছে। মটক পাতৰ কথা পিছৰ অংশত আছে। ::# মটক আৰু মৰানৰ বিষয়ে মূল টাই বুৰঞ্জীত পৃথক উল্লেখ আছে। ঔপনিৱেশিক পুথি সমূহে ভুল বুৰঞ্জীৰ নাম লৈ অনুবাদ কৰাটো কোনো নতুন কথা নহয়। WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERS অনুসৰি এই সমূহ উৎসক স্পষ্টকৈ অনিৰ্ভৰযোগ্য বুলি কব পাৰি। ::# 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨𑜼 (ফু খাও চাম ৱা ৰুণ নাই টাই মাও) ইয়াত আপোনাৰ গৱেষণাৰ প্ৰয়োজন নাই। ওপৰৰ উৎসত লিখা আছে ফু খাও চামৱা সকল টাই মাও ঘৰীয়া। ফুখাও বা মটক এটা জনগোষ্ঠী হয়। মটক পাতৰ এটা পদবী। বাক্যটোত স্পষ্টকৈ জনগোষ্ঠীটোৰ কথা লিখা হৈছে।[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:49, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::# FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :::# "ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে।‌‌ গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"।‌ গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :::# মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :::# সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। :::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 18:45, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] WP:DUE অনুসৰি অধিক যোগ্য তথ্যক উচিত গুৰুত্ব দিয়া উচিত। এয়া স্পষ্ট যে তেখেতে মাত্ৰ দত্তৰ উৎসত অযথা ভৰ (undue weight) দি আছে। তাৰোপৰি নতুন গৱেষণাত ইতিমধ্যে প্ৰমাণ হৈছে যে মায়ামৰা সত্ৰৰ আৰম্ভনিৰ বহু আগৰে পৰাই বুৰঞ্জীত মটক সকলৰ কথা স্পষ্টকৈ আছেই। তেনে ক্ষেত্ৰত কেৱল দত্তৰ উৎসক লৈ অযথা ভৰ দিয়টো অনুচিত। মই মোৰ সম্পাদনাত দত্তৰ উৎসৰো নিয়ম অনুসৰি উল্লেখ কৰিছোঁ। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 16:54, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]] আপোনাৰ তথ্যখিনিও সংযোগ কৰা উচিত। যিহেতু দুয়োপক্ষৰ মতবিৰোধ আছে। গতিকে বাক্যবোৰ এনেকৈ নিলিখিব যে আপোনাৰখিনিহে সত্য, আন জনৰ খিনি সত্য নহয়। এইদৰে লিখিলে দুয়োপক্ষৰ মতৰ মাজত এক সমতা বৰ্তি থাকে। ইয়াৰ পিছতো যদি মাত্ৰ নিৰ্দিষ্ট এজনেহে নিজৰ মতত অটল থাকে, তেন্তে নিশ্চয়কৈ বিহিত ব্যৱস্থা লোৱা হ'ব। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 17:09, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::মোৰ editত দুয়োটা মত প্ৰকাশ কৰা হৈছে। কিন্তু Khilanziয়াৰ মতটো গৱেষণক সন্মত নহয়। Khilanziয়াই নিজৰ Fringe POV আগ বঢ়াবলৈ যিবোৰ উৎস যোগ কৰিব বিচাৰিছে, সেইবোৰ নাইবা মটক সংগঠনৰ মত নাইবা টাই জাতীয়তাবাদী লেখা। নিৰপেক্ষ ইতিহাসবিদ সকলে মটকটো ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰি আহিছে। বাকী চুকাফাৰ দিনত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিছিল বুলি বিভিন্ন বুৰঞ্জীবিদে লিখি থৈ গৈছে, যিবোৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। অসমীয়া ভাষাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফা"ৰ দিনৰ মটকক মৰাণ বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:15, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::কোন কেইটা উৎস? কৰবী বৰুৱাক বাদ দি প্ৰায় বোৰ নাইবা টাই লেখক দুজনমানৰ জাতীয়তাবাদী লেখনী বা websiteৰ লেখনী বা পৃথক বিষয়বস্তুৰ ওপৰত লিখা লেখনী। এইবোৰ reliable sourceত নপৰে। যি দুখন উৎসত মটক সংগঠনৰ মত উল্লেখ কৰা আছে, সেইবোৰ মই আতৰোৱা নাই। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 17:10, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] 𑜈𑜈𑜫 𑜋𑜂𑜫 𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫 𑜼 (বাও চাং খাও চাম ৱা মটক পাতৰ) ::::এই বাক্য শাৰীত ডেকা এজন মটক পাতৰ হোৱাৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াত 𑜈𑜈𑜫 (বাও) ডেকা জন 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫 (মটক পাতৰ) হিচাপে নিযুক্ত হৈছে। আৰু এইবোৰ প্ৰমাণৰ পাছতো Ananya Taye ৰ মতে মটক সকলক মোৱমৰীয়া সম্প্ৰদায়ৰ সৈতে একেই সজাব চেষ্টা চলাই আছে। এইবোৰ পঢ়িয়েই ওপৰৰ কৰবী বৰুৱা, দুলেন হাজৰিকা, চুন গগৈ, বি কে গোহাঁই আৰু পুষ্পগগৈৰ দৰে বিশিষ্ট লেখক সকলে নিজৰ মতত টাই মূলীয় বুলি লিখিছে। আৰু সেয়া আপোনাৰমতে fringetheory? আপুনি বুজি পাইনে fringethoery কি বস্তু? Propaganda কি বস্তু বুজি পাইনে? যদি পাই তেন্তে বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ লিখিত আৰু কেইবাজনো বিশিষ্ট গৱেষকৰ দ্বাৰা পৰীক্ষিত তথ্যক কিছু অসম্ভব কথাৰে সলনি কৰিব চেষ্টা নকৰিব। ১২২৮ ৰ ওচৰৰ সময়ত চুকাফাৰ দিনৰ উৎসত লিখি থৈ যোৱা মটক সকলক কেইবা শতিকাৰ পাছত গঠন হোৱা মায়ামৰা সম্প্ৰদায় আৰু কেতিয়াবা মৰাণ জনগোষ্ঠী বুলি লিখি দিলেও সত্য বুৰঞ্জীত লিখা আছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:33, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::# FRINGE নহ'বলৈ মূলসুঁতিৰ গৱেষকে গ্ৰহণ কৰা হ'ব লাগিব। দুজনমান মটক আৰু আহোম জাতীয়তাবাদী লেখকে লিখা লেখনীয়ে এইটো প্ৰতিষ্ঠা নকৰে। এইটো কোনো সৰু বিষয় নহয় যে এনেকৈ যধেমধে যিতি উৎস লগাই দিব। নিৰ্ভৰযোগ্য উৎস হ'বলৈ হ'লে সেই বিষয়ে সুকীয়াকৈ গৱেষণা কৰা লেখনী হব লাগিব। এইবোৰৰ ভিতৰত অকল কবৰী বৰুৱাৰ লেখনী এই বিষয় বস্তুৰ ওপৰত লিখা হৈছে। কিন্তু যিহেতু এইখন একমাত্ৰ লেখনী, গতিকে WP:FRINGE ত পৰে। :::::# "ফুখাও" শব্দৰ অৰ্থত টাই মূলীয় বুলি উল্লেখ নাই। সেই শাৰী দুটাই মটক পাতত বংশলতা ব্যাখ্যা কৰিছে। সেই বাবে ইংৰাজী অনুবাদত আছে "The king got a Tai family and named him Matak Patar" । তদুপৰি সেই শাৰীত "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨" হে আছে। লানমাখ্ৰু উল্লেখ কৰা শাৰীকে ধৰি পাছৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহী সকলৰ কাৰণেও "𑜇𑜤𑜁𑜧" শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। আহোম বুৰঞ্জীৰ পৃষ্ঠা ৩৮, ৩৫৩, ৩৫৫ চাব। "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানেও আহোম ভাষাত "আৰু" বুজাই। বুৰঞ্জী খনৰ বিভিন্ন অংশত এই শব্দ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। 𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌ মানে "সেই সকল পুৰুষ" বুজাই। 𑜇𑜤‌ মানে "পুৰুষ" আৰু 𑜁𑜧𑜨 মানে "সকল"। 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 মানে "ঘৰ" আৰু 𑜃𑜩 মানে "এতিয়া/সেই নিমিত্তে"। গতিকে "𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫 𑜃𑜩 𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨" ৰ অৰ্থ হ'ব : "সেই সকল পুৰুষ (𑜇𑜤𑜁𑜧𑜨‌) আৰু (𑜋𑜪 𑜈𑜡) ঘৰ (𑜍𑜢𑜤𑜃𑜫) সেই নিমিত্তে (𑜃𑜩) টাই-মাও (𑜄𑜩 𑜉𑜧𑜨)" হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে। গতিকে এই শাৰীটোৱে আগৰ শাৰীৰ বিমুন পাতৰৰ কথা ব্যাখ্যা কৰিছে যেন বোধ হয়। সেই বাবে হয়টো "পুৰণি অসম বুৰঞ্জী" ত এই বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে: "পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়া ও নডাৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ"। "টাই-মাও" অৰ্থাত "নডা"। গতিকে পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ অনুবাদ ১০০% শুদ্ধ। যিহে নহওক এইবোৰৰ অৰ্থ বিচাৰিবলৈ যোৱাটো ইনেও WP:OR ত পৰিব। :::::# মটক আৰু মৰাণক পৃথককৈ উল্লেখ কৰা নাই। প্ৰথমভাগত "মটক" শব্দটোৱে মৰাণ সকলক ব্যাখ্যা কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। এই কথা আহোম ৰজাৰ আদেশত লিখা কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জীত স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। তদুপৰি WP:RAJ আৰু WP:AGEMATTERSৰ কথায়ে নাহে, কাৰণ মই ব্যৱহাৰ কৰা উৎস বোৰ সকলো নতুন যুগৰ research paper বা history textbook পৰা লোৱা হৈছে। :::::# সেই টাই ভাষাৰ শাৰীটোৰ অনুবাদ কৰিবলৈ যোৱাটো WP:OR হ'ব, আৰু ইয়াৰ অৰ্থ চাবলৈ গ'লে ওপৰত কোৱাৰ দৰে "সেই সকল পুৰুষ আৰু ঘৰ সেই নিমিত্তে টাই-মাও" হ'ব পাৰে। :::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 18:46, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::#𑜈𑜈𑜫 𑜋𑜂𑜫 𑜁𑜧 𑜋𑜪 𑜈𑜡 𑜉𑜦𑜡 𑜄𑜨𑜀𑜫 𑜆𑜡𑜄𑜨𑜍𑜫: প্ৰথম কথা হ'ল 𑜈𑜈𑜫 মানে বাব হে বাও নহয়, বাও মানে হে ডেকা। 𑜈𑜈𑜫 (বাব) বুলি শব্দ অভিধানত নাই কিন্তু "বাপ" আছে, "প" আৰু "ব" আখৰ দুটা প্ৰায় একেই দেখাত। যদি "প" হয়, তেন্তে "বাপ" মানে "বস কৰা" বুজাই। "𑜋𑜂𑜫" মানে "আৰু/তাৰ পাছত", "𑜁𑜧" মানে "মন/ইচ্ছা কৰা", "𑜋𑜪 𑜈𑜡" মানে "আৰু" বা "হোৱা" বা "নাম দিয়া"। এই বাক্যৰ অৰ্থ হৈছে: তাৰ পাছত বস কৰিবলৈ মন কৰি মটক পাতৰ হ'ল। গতিকে এই বাক্য ওপৰৰ "টাই-মাও" উল্লেখ থকা বাক্যৰ লগত জড়িত। এই কথা গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ ইংৰাজী অনুবাদে হওক বা পুৰণি অসম বুৰঞ্জীৰ উল্লেখ। দুয়োখনতে একেই আছে। দুয়োটা বাক্যৰ একেলগে অৰ্থ হৈছে: সেই পুৰুষ সকল টাই-মাও ঘৰৰ আৰু পাছলৈ বস কৰিবলৈ মন কৰি "মটক পাতৰ" নাম দিলে‌ ("The king got a Tai family and named him Matak Patar", Ahom Buranji (GC Barua, p.38)।‌ বিমুন পাতৰে হওক, বা অন্য টাই-মাও এজন, এইজনকে মটক বা মৰাণ পাতৰ নাম দিছিল বুলি বুজিব পৰা যায়। মুঠতে দফাটোৱে মাওলুং দেশৰ পৰা মটক, চুতীয়া, কছাৰী, ইত্যাদিৰ খুত তুলিবলৈ অহা লোকৰ কথা বৰ্ণনা কৰা হৈছে। :::::# আপোনাৰ নিজা বিকৃত মূলক অনুবাদে interpretationয়ে বুৰঞ্জী সলনি কৰিব নোৱাৰে। এইবোৰ WP:ORৰ লগতে WP:SYNTH ত ও‌ পৰিব। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ অনুবাদ‌ আৰু পুৰণি অসম বুৰঞ্জী published কৰা গ্ৰন্থ হয়। বাকী যিবোৰ উৎস বুলি দিছে সকলো মটক সংগঠন বা টাই জাতীয়তাবাদী লেখকৰ লেখনী। এইবোৰ আপোনালোক আহোম whatsapp Universityৰ গ্ৰুপ বোৰত প্ৰচাৰ কৰিব। Wikipediaত গ্ৰহণযোগ্য reliable source আৰু প্ৰতিষ্ঠিত উৎস হে যোগ কৰা হয়। :::::# মোৱামৰীয়া দিনত সকলোকে একেলগে "ফুকাও" আৰু "মটক" বুলি উল্লেখ কৰা আছে, গতিকে ভালদৰে ধৰিব পাৰি যে প্ৰথমতে মৰাণ সকলৰ‌ কাৰণে ব্যৱহাৰ কৰা শব্দ পাছলৈ সকলো মোৱামৰীয়া সকলৰ কাৰণে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ লোৱা হৈছিল। :::::[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 19:23, 12 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] বাপ? আপোনাৰ টাই আহোম ভাষাৰ অলপো জ্ঞান আছেনে? এয়া মোৰ WP:OR নহয় ৬ টা উৎসত টাই মূলীয় বুলি লিখা আছে। প্ৰথম বাক্যত ফু খাও সকলক টাই মাও ঘৰীয়া বুলি উল্লেখ আছে। আহোম ভাষাত 𑜰 𑜈 দুইটাই /w/ বা /b/ বুজোৱা হয়। গোলাপ চন্দ্ৰ বৰুৱাৰ অনুবাদ যথেষ্ট ভুল আছিল। বিজে টেৰৱিয়েল আৰু ভাষাবিদ সকলে ইয়াক Pseudo Ahom বুলি কৈছিল যিটো আপুনি ওপৰত কৰিছে অভিধানৰ পৰা এটা এটা শব্দ চাই কৰা অনুবাদ। টাই ভাষাবিদ, গৱেষক পুষ্প গগৈকে ধৰি অন্য টাই ভাষাবিদ সকলে লিখি থৈছে ইয়াৰ অৰ্থ অনুসৰি প্ৰবন্ধ। আপোনাৰ মোৰ অনুবাদৰ প্ৰয়োজন নাই। মাত্ৰ আপোনাৰ অযুক্তিকৰ, পুৰণি আৰু অবাস্তৱ দাবীবোৰৰ বাবেহে মূল টাই বুৰঞ্জীৰ শাৰীবোৰ আনিব লগা হৈছে। ::::::মোৱামৰীয়া দিনত সকলোকে একেলগে "ফুকাও" আৰু "মটক" বুলি উল্লেখ কৰা আছে: মোৱামৰীয়া সম্প্ৰদায়ৰ অধিক জনসংখ্যা ফুখাও বা মটক জনগোষ্ঠীৰে আছিল সেয়া ইতিমধ্যে আধুনিক গৱেষক সকলে কৈছে। আৰু সেয়ে ফুখাও শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিছে যিটো চুকাফাৰ দিনৰ পৰাই কৰি অহা হৈছে। ই মটক সকলেই মৰাণ বুলি কত প্ৰমাণ কৰে? কোনো সত্য প্ৰতিষ্ঠিত তথ্য আপোনাৰ পছন্দৰ নহল বুলিয়ে মিছা হৈ নাযায়। ::::::[[WP:AGEMATTERS]]: অনুসৰি টাই মূলিয় বুলি উল্লেখ হোৱা শুদ্ধ গৱেষণাক প্ৰাধান্য দিয়া হৈছে। ::::::[[WP:DUE]] অনুসৰি সৃষ্টিধৰ দত্তৰ উৎসক অযথা ভৰ (UNDUE WEIGHT) হোৱা নাই। ::::::[[WP:OR]] মোৰ লেখা WP:OR নহয় কাৰণ ৬টা উৎসত টাই মূলৰ বুলি লিখা আছে এয় মোৰ নিজৰ গৱেষণা নহয়। ::::::[[WP:SYNTH]] হব নোৱাৰে কাৰণ টাই মূলৰ বুলি প্ৰতিটো উৎসতে নিজস্ব ভাৱে উল্লেখ আছে কেইবাটাও উৎস মিলি টাইমূলীয় বুলি বুজাব চেষ্টা কৰা হোৱা নাই। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 03:36, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::অনুবাদ বোৰ WP:OR নহয় যদি কি? উৎস ৫টা হওক ১০০ টা হওক। কথা নাই। Narrative আৰু POVৰ কথা টো আহে যিটো WP:FRINGE, WP:SYNTH, WP:OR, ইত্যাদি কেইবাটাও পলিচি উলঙ্ঘন কৰিছে। মটক বা আহোম জাতীয়তাবাদী লেখা প্ৰচাৰ কৰিবলৈ Wikipedia প্ৰয়োগ নকৰিব। WP:PROMO কি হয়, পঢ়ি চাওক। প্ৰায় সকলো আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক মায়ামৰীয়া ধৰ্মৰ আৰু মৰাণ জনগোষ্ঠীৰ পৰা উৎপত্তি হোৱা গোষ্ঠী বুলি কয়। এই mainstream narrativeৰ বিপৰিতে যাবলৈ আগতে reliable sourceৰ উৎস গোটাওক। পাৰিলে নিজে গ্ৰন্থ লিখি Universityৰ পৰা পাব্লিচ কৰাওক। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখনী এক মাত্ৰ published research paper আৰু সেইবাবে লেখনীৰ ৰখা হৈছে। ইয়াত website, জাতীয় সংগঠনৰ লেখা উৎস হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ দিয়া নহ'ব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 03:59, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::লগতে আৰু এটা কথা বুজি ল'ব। ইয়াত WP:RAJ WP: AGEMATTERS এইবোৰৰ কথা নাহে। মই যোগ কৰা উৎস বোৰ বিশিষ্ট ইতিহাসবিদ আৰু বিদেশী গৱেষকে লিখা লেখনী। কৰবী বৰুৱাৰ লেখনী কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য Journalত নাই। IJCRT Journalখন [https://www.researchgate.net/post/Is-INTERNATIONAL-JOURNAL-OF-CREATIVE-RESEARCH-THOUGHTS-IJCRT-a-genuine-journal Predatory journal] হয় আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ বাবে Reliable source নহয়। :::::::বাকী WP:UNDUE হোৱাৰ প্ৰশ্নয়ে নাহে কাৰণ সেইটো মত FRINGE হয়। FRINGE হোৱাৰ পাছতো মতটো লেখনীত ৰখাটোৱে বহুত, মূল মত বনাবলৈ যোৱাটো [[WP:PROMO]] [[WP:NPOV]] ৰ উলঙ্ঘন কৰা হ'ব। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 04:10, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::::@[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] প্ৰথমে WP:OR আৰু WP:SYNTH পৃষ্ঠা দুটা ভালদৰে পঢ়ি আহকচোন এবাৰ তাৰ পাছত কথা পাতিম। চালে বেৰে কোবাই সকলো কথাকে WP:OR আৰু WP:SYNTH কলেই হব জানো? ::::::::WP:OR মোৰ লেখা WP:OR নহয় কাৰণ ৬টা উৎসত টাই মূলৰ বুলি লিখা আছে এয় মোৰ নিজৰ গৱেষণা নহয়। ইয়াৰ অৰ্থ মই নতুনকৈ কিবা আৱিষ্কাৰ কৰা নাই উৎসত ইয়াৰ উল্লেখ আছে। ::::::::WP:SYNTH হব নোৱাৰে কাৰণ টাই মূলৰ বুলি প্ৰতিটো উৎসতে নিজস্ব ভাৱে উল্লেখ আছে কেইবাটাও উৎস মিলি টাইমূলীয় বুলি বুজাব চেষ্টা কৰা হোৱা নাই। অৰ্থাৎ মই অৰ তৰ পৰা জোৰা টাপলি মৰা নাই। উৎস সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ আছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 04:22, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::প্ৰতিস্তিত অনুবাদৰ বিপৰীতে গৈ নিজা অনুবাদ উলিওৱা টো WP:ORৰ লগতে WP:SYNTH ও হয়। পুৰণি অসম বুৰঞ্জী খন আহোম ৰাজপৰিয়ালৰ ঘৰৰ পৰা সংগ্ৰহ কৰা বুৰঞ্জী। তাতো একেই অনুবাদ কৰা আছে। এই সকলোবোৰ বুৰঞ্জী ভূল বুলি ক'বলৈ mainstream গৱেষকৰ সহমত লাগিব। নাথাকিলে WP:FRINGE হ'ব। প্ৰতিস্থিত মতটো আগতে ৰখা হৈছে। নিজৰ একপক্ষীয় Fringe :::::::::মতটো আগত ৰখাটো policyৰ বিৰুদ্ধে যোৱা বুজাই। :::::::::মই দিয়া উৎস সমূহ আগতে পঢ়ি চাওক। চুকাফাৰ দিনৰ মৰাণক টাই ভাষাৰ বুৰঞ্জীত মটক কৈছিল। গৱেষক Ramirezৰ লেখনী পঢ়ক। ফুখাও, মৰাণ, মটক ইত্যাদি সকলো শব্দ গভীৰ ভাবে বিশ্লেষণ কৰা আছে। কাশিনাথ তামূলী ফুকনৰ বুৰঞ্জী পঢ়ক। চুকাফাৰ দিনৰ মটকক মৰাণ বুলি স্পষ্টকৈ উল্লেখ কৰা আছে। লানমাখ্ৰু মৰাণ বুলি প্ৰায় সকলো অসমীয়া বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে। অসমীয়া বুৰঞ্জী বোৰ প্ৰাথমিক উৎস হয়। ইয়াত WP:AGEMATTERS, WP:RAJ এইবোৰ কৰ পৰা আহিব? IJCRT Journalবোৰ ইনেও Wikipediaত স্থান নাই। ভাল জনা শুনা admin থাকিলে সেইখনো যোগ কৰিবলৈ নিদিলে হয়। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 04:35, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::{{ping|KhiLanTzi}} :::::::::কৰবী গগৈয়ে নিজৰ লেখনীত কি লিখিছে পঢ়ি চাওক: :::::::::Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King. This information is found in the book written in the Tai Language --- “Phukhao cham wa ryun Tai mbaw bao changkhao cham wa Matak Patar”. :::::::::কৰবী গগৈয়ে মটক পাতৰ আৰু টাই লোক জন একেই জনে বুলি উল্লেখ কৰিছে। গতিকে আপুনি যোগ কৰা উৎস আপুনি কোৱা কথাৰ বিপৰীতে হে গৈছে। বাকী বাও হওক বাপ হওক, বাক্য কেইটাৰ মূল অৰ্থ সলনি নহয়। মূল কথাটো হৈছে দুয়োটা বাক্যয়ে একেইজন লোক আৰু একেটা পদবীৰ কথা উল্লেখ কৰিছে, যিদৰে দুয়োখন বুৰঞ্জীত উল্লেখ আছে। বাকী শব্দ বা বাক্যৰ অৰ্থ উলিয়াবলৈ যোৱাটো WP:OR হয়, গতিকে চেষ্টাও নকৰিব। :::::::::আৰু এটা কথা। মায়ামৰা বিদ্ৰোহৰ দিনত মটক মানে ধাৰ্মিক গোষ্ঠীটোকে বুজাইছিল। সকলোৱে জানে মটকত কলিতা, কছাৰী, চুতীয়া, আহোম, ইত্যাদি ধেৰ জনগোষ্ঠীৰ লোক সোমাই আছে বুলি। এইটো প্ৰতিষ্ঠিত সত্য। মৰাণক কিছু ক্ষেত্ৰত মটকত ধৰা হৈছিল আৰু কিছু ক্ষেত্ৰত পৃথককৈ ধৰা হৈছিল। ভৰত সিংহ, ৰাঘব, ৰূক্মিনী, ইত্যাদি চৰিত্ৰক মৰাণ আৰু মটক দুয়োটা পৰিচয় দিয়া হৈছিল। মৰাণৰ ধৰ্ম মটক ধৰ্ম। ফুখাও মানে মোৱামৰীয়া ধৰ্ম পালন কৰা মটক ধৰ্ম গোষ্ঠী। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 05:02, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::::::::{{ping|Ananya Taye}} {{ping|KhiLanTzi}} {{ping|Nayan j Nath}} ::::::::::মোৰ মতে এই আলোচনাটোত আমি প্ৰথমে এটা কথা মনত ৰখা উচিত যে [[WP:NPOV|নিৰপেক্ষ দৃষ্টিভংগী (NPOV)]] মানে কোনো এটা পক্ষৰ ঐতিহাসিক ব্যাখ্যাক সম্পাদকসকলে নিজে “সত্য” বুলি নিৰ্ধাৰণ কৰা নহয়। যদি কোনো বিষয়ত নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসসমূহৰ মাজত মতভেদ আছে, তেন্তে সেই মতভেদটো উৎস অনুসৰি, উপযুক্ত attribution-সহ পাঠকক জনোৱাটোৱেই অধিক নিৰপেক্ষ পদ্ধতি। ::::::::::উদাহৰণস্বৰূপে, যদি এটা নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসত “X” বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে, আনহাতে আন এটা নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসত “Y” বুলি ব্যাখ্যা কৰা হৈছে, তেন্তে প্ৰবন্ধত— :::::::::::; “{{cite|...}} অনুসৰি X ...” :::::::::::; “আনহাতে, {{cite|...}} অনুসৰি Y ...” ::::::::::—এই ধৰণে দুয়োটা মত উপস্থাপন কৰিব পাৰি। ইয়াত সম্পাদকৰ নিজৰ interpretation যোগ কৰি কোনটো “সঠিক” সেই সিদ্ধান্ত উলিয়াব নালাগে। [[WP:V|Verifiability]], [[WP:RS|Reliable sources]] আৰু [[WP:NPOV|NPOV]]-ৰ মূল উদ্দেশ্যও এইটোৱেই—আমি কি বিশ্বাস কৰোঁ সেয়া নহয়, নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত কি কোৱা হৈছে সেইটো উপস্থাপন কৰা। ::::::::::একেদৰে, কোনো প্ৰাথমিক উৎসৰ ভাষা, বিশেষকৈ প্ৰাচীন টাই/আহোম ভাষাৰ কোনো বাক্যৰ অৰ্থ সম্পাদকজনে নিজে শব্দে-শব্দে বিশ্লেষণ কৰি নতুন historical interpretation উলিয়ালে [[WP:OR|No original research]] বা [[WP:SYNTH|synthesis]]-ৰ সমস্যা হ'ব পাৰে। সেই ব্যাখ্যা যদি কোনো যোগ্য গৱেষক/বিশ্বাসযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত ইতিমধ্যে দিয়া আছে, তেন্তে সেই উৎসৰ attribution-সহ উল্লেখ কৰাটোহে অধিক উপযুক্ত। কেৱল উৎসত থকা তথ্যসমূহ কেইবাটাও ঠাইৰ পৰা জোৰা লগাই সম্পাদকীয় সিদ্ধান্তত উপনীত হোৱা উচিত নহয়। ::::::::::একেদৰে, কোনো এটা মতক [[WP:FRINGE|fringe]] বা [[WP:UNDUE|undue]] বুলি গণ্য কৰা উচিত নে নহয়, সেইটোও কেৱল সম্পাদকৰ ব্যক্তিগত মূল্যায়নৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰা উচিত নহয়। উৎসৰ মান, বিষয়টোৰ ওপৰত সেই উৎসৰ প্ৰাসংগিকতা, আৰু বিষয়টোৰ ওপৰত নিৰ্ভৰযোগ্য secondary sources-ত মতটোৰ স্থান—এইবোৰ বিবেচনা কৰা উচিত। যদি কোনো মত সঁচাকৈয়ে অতি সংখ্যালঘু বা fringe হয়, তেন্তে তাক মূল মতৰ সমান weight দিয়াৰ প্ৰয়োজন নাই; কিন্তু যদি দুয়োটা interpretation-ই উল্লেখযোগ্য আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য প্ৰকাশিত উৎসত আলোচনা কৰা হৈছে, তেন্তে উপযুক্ত weight আৰু attribution-সহ দুয়োটাকে উল্লেখ কৰিব পাৰি। ::::::::::সেইবাবে এই মুহূৰ্তত “এইটোহে সত্য, আনটো ভুল” বুলি সম্পাদকসকলে নিজে সিদ্ধান্ত লোৱাৰ পৰিৱৰ্তে দুয়োপক্ষই নিজৰ নিজৰ সৰ্বাধিক নিৰ্ভৰযোগ্য আৰু বিষয়টোৰ সৈতে প্ৰত্যক্ষভাৱে সম্পৰ্কিত উৎস আগবঢ়োৱাটো ভাল হ'ব। তাৰ পিছত প্ৰবন্ধত: ::::::::::* According to [Source A], ... ::::::::::* However, [Source B] interprets this as ... ::::::::::* Another study/source states ... ::::::::::এই ধৰণৰ attribution-এ পাঠকক তথ্যসমূহৰ মাজৰ মতভেদটো বুজিবলৈ সহায় কৰিব আৰু পাঠকে নিজে উৎসসমূহ মূল্যায়ন কৰিব পাৰিব। ::::::::::আন এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ কথা হ'ল [[WP:BATTLEGROUND|Wikipedia is not a battleground]]। ব্যক্তিগত মন্তব্য, “আপুনি propaganda কৰিছে”, “আপুনি নিজে গৱেষণা কৰক”, “এই মতবাদ Wikipediaত প্ৰচাৰ নকৰিব” আদি অভিযোগে সমস্যাটো সমাধান নকৰে। আমি সম্পাদকক নহয়, উৎস আৰু content-টোক আলোচনা কৰা উচিত। একেদৰে [[WP:EW|edit warring]] এৰাই চলি content dispute-টো talk page-ত সমাধান কৰিবলৈ চেষ্টা কৰাটো উচিত। ::::::::::বৰ্তমান একেটা বিষয়ক লৈ বাৰে বাৰে edit/revert আৰু ব্যক্তিগতভাৱে interpretation লৈ বিতৰ্ক চলি থকা দেখা গৈছে। সেয়ে এজন [[Wikipedia:Administrators|administrator]]-ক অনুৰোধ কৰিম যে বিতৰ্কটো সমাধান নোহোৱালৈকে প্ৰবন্ধটো temporary protection-ত ৰাখক, যাতে কোনো পক্ষই নিজৰ version জোৰকৈ স্থাপন কৰিব নোৱাৰে। Protection-ৰ উদ্দেশ্য কোনো পক্ষক সমৰ্থন কৰা নহয়; ই কেৱল content dispute-টো আলোচনাৰ মাধ্যমে সমাধান কৰিবলৈ সময় দিয়ে। ::::::::::Protection চলি থকা সময়ত দুয়োপক্ষৰ উল্লেখযোগ্য আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহ আলোচনা কৰি, প্ৰয়োজন অনুসৰি দুয়োটা interpretation-কে উপযুক্ত attribution আৰু weight-সহ প্ৰবন্ধত ৰখাৰ এটা consensus version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰি। ::::::::::শেষত, Wikipedia-ৰ কাম ইতিহাসৰ বিতৰ্কৰ “বিচাৰ” কৰা নহয়। আমাৰ কাম হ'ল নিৰ্ভৰযোগ্য উৎসসমূহে কি কৈছে সেইটো সঠিক, নিৰ্ভৰযোগ্য, নিৰপেক্ষ আৰু proportionate ৰূপত পাঠকৰ সন্মুখত দাঙি ধৰা। য'ত উৎসসমূহৰ মাজত মতভেদ আছে, সেই মতভেদটো লুকুৱাই এটাক একমাত্ৰ সত্য হিচাপে উপস্থাপন কৰাতকৈ “According to X…” আৰু “According to Y…” বুলি উৎসভিত্তিকভাৱে উপস্থাপন কৰাটোৱেই অধিক encyclopedic পদ্ধতি।- [[সদস্য:AjayDas|AjayDas]] ([[সদস্য বাৰ্তা:AjayDas|বাৰ্তা]]) 05:45, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::::{{ping|AjayDas}} {{ping|Nayan j Nath}} অনুগ্ৰহ কৰি মটক জনগোষ্ঠীৰ পৃষ্ঠা টোৰ lock টো খুলি দিয়ক। কাৰ edit নিৰপেক্ষ হৈছে, নিজে পঢ়ি চাওক। মোৰ edit দুয়োটা মত ৰখা হৈছিল। বৰ্তমান editত মটক টো টাই মূলীয় জনগোষ্ঠী বুলি লিখা হৈছে। X অনুসৰি Y অনুসৰি প্ৰয়োগ হোৱা নাই। আপুনি পৃষ্ঠা টো খুলি দিয়ক। মই অন্তৰ্ভুক্ত কৰিম। তাৰ পাছত নিজে পঢ়ি চাব। এনেকৈ পঢ়ি নোচোৱাকৈ lock কৰি‌ নিদিব। অসমৰ ৰাইজক আমি নিশ্চয় দুয়োটা মত আগবঢ়াব লাগিব আৰু গৰিষ্ঠ সংখ্যক ইতিহাসবিদৰ মত আগত ৰাখিব লাগিব। দুজনমান জাতীয়তাবাদী লেখকৰ বাহিৰে প্ৰায় বোৰ আগশাৰীৰ গৱেষকে মটক এটা ধৰ্মীয় গোষ্ঠী বুলি মত প্ৰকাশ কৰে। টাই মূলীয় বুলি ক'বলৈ যোৱাটো আহোম লেখক দুজনমানেহে আগ বঢ়োৱা মত। KhiLanTzi বোলা জনে যি উৎস হিচাপে আগ বঢ়াইছে, সেয়া মাত্ৰ এখন journalত বহলাই লিখা হৈছে, কিন্তু সেইখন IJCRT Journal Wikipediaৰ কাৰণে Reliable source নহয়। মই দিয়া উৎস সমূহ University professor আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় গৱেষকে আগ বঢ়োৱা মত। গতিকে নিৰপেক্ষ ভাৱে দুয়ো মত আগ বঢ়াবলৈ পৃষ্ঠা টো Edit কৰিবলৈ আছে। অনুগ্ৰহ কৰি‌ lockটো‌ খুলি দিয়ক। [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 14:53, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::::::::{{ping|AjayDas}} আপোনাৰ পৰামৰ্শৰ সৈতে একমত। বিশেষকৈ কোনো এটা interpretation-ক সম্পাদকীয়ভাৱে “সত্য” বুলি নিৰ্ধাৰণ নকৰি নিৰ্ভৰযোগ্য secondary source অনুসৰি attribution-সহ উপস্থাপন কৰা উচিত। সেই অনুসৰি মই তলত এটা সংশোধিত draft আগবঢ়াইছোঁ। ইয়াত টাই-মূলৰ ব্যাখ্যাটো সম্পূৰ্ণ বাদ দিয়া হোৱা নাই; বৰং তাৰ সমৰ্থক উৎসসমূহ attribution-সহ ৰখা হৈছে, আৰু দত্ত, Ramirez আদি গৱেষকৰ পৃথক ব্যাখ্যাও উপযুক্ত weight-সহ দিয়া হৈছে। লগতে primary Tai Buranji-ৰ editor-generated translation/interpretation বাদ দিয়া হৈছে।[[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:18, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) == প্ৰস্তাৱিত সংশোধন আৰু উৎসসমূহ == {{ping|AjayDas}} {{ping|Nayan j Nath}} পৃষ্ঠাখন সুৰক্ষিত হোৱা বাবে বিতৰ্কিত অংশসমূহৰ বাবে তলত উৎস-ভিত্তিক সংশোধন প্ৰস্তাৱ দিছোঁ। মোৰ প্ৰস্তাৱ কোনো এটা মত সম্পূৰ্ণৰূপে আঁতৰোৱা নহয়; বৰং মতভেদ থকা বিষয়সমূহ attribution-সহ উপস্থাপন কৰি Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত কোনো বিতৰ্কিত মতক প্ৰতিষ্ঠিত সত্য হিচাপে নৰখা। '''১. পাতনিত “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” দাবীটো factual voice-ত নৰখা''' বৰ্তমানৰ পাতনিত মটকসকলক “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী”, “টাই মূলীয় ফু-খাও পৰিয়াল” আৰু আহোমসকলৰ আগৰ টাই জনগোষ্ঠী হিচাপে Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত উপস্থাপন কৰা হৈছে। কিন্তু ব্যৱহৃত মূল বুৰঞ্জী-উদ্ধৃতিত আছে: :''“The king got a Téi family and named it Matak Patar.”'' অৰ্থাৎ এজন/এটা টাই পৰিয়ালক ''Matak Patar'' নাম বা পদ দিয়াৰ কথা কোৱা হৈছে। ইয়াৰ পৰা ''Matak'' নিজেই এটা টাই ethnicity আছিল বুলি স্বয়ংক্ৰিয়ভাৱে প্ৰতিষ্ঠা নহয়। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ নিজৰ লেখনীতও আছে: :''“Another Tai family was also designated as Matak Patar by the King.”'' তাৰ পিছত তেওঁ ''“it may be surmised”'' বুলি মটকসকল টাই গোটৰ বুলি নিজা inference আগবঢ়াইছে। সেয়ে এইটো বুৰঞ্জীৰ স্পষ্ট বক্তব্য নহয়, লেখকৰ ব্যাখ্যা। ইয়াত আৰু এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পাৰ্থক্য আছে। ''Matak Patar''-ৰ প্ৰসংগত উদ্ধৃত বুৰঞ্জী-বাক্যটোৱে এটা টাই পৰিয়ালক পাছত ''Matak Patar'' হিচাপে নিযুক্ত/নামকৰণ কৰাৰ কথা কয়। অৰ্থাৎ উৎসটোৱে সেই বিশেষ ''Patar'' পৰিয়ালটোৰ টাই মূল দেখুৱাব পাৰে; কিন্তু তাৰ পৰা ''Matak'' নামৰ এটা সম্পূৰ্ণ জনগোষ্ঠী চুকাফাৰ আগৰে পৰা টাই আছিল বুলি সিদ্ধান্ত কৰিব নোৱাৰি। এটা বিশেষ পৰিয়াল বা পদৰ উৎপত্তিক সমগ্ৰ জনগোষ্ঠীৰ জাতিগত উৎপত্তিৰ প্ৰমাণ হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ স্বতন্ত্ৰ নিৰ্ভৰযোগ্য secondary scholarship প্ৰয়োজন। তদুপৰি কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখাত মটকসকলক “Assam's oldest Tai ethnic group” বুলি কোৱা হোৱা নাই। তেওঁ মটকসকলক “Tai Mongolian origin”ৰ বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে আৰু আহোমসকলৰ আগতেই অসমত থকা বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে; আন ঠাইত “one of the oldest ethnic groups of Assam” বুলিও উল্লেখ কৰিছে। এই পৃথক বক্তব্যসমূহ জোৰা লগাই “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” বুলি Wikipedia-ৰ নিজৰ ভাষাত লিখাটো উৎসটোৱে কৰা দাবীতকৈ অধিক শক্তিশালী synthesis। এই মতটো সম্পূৰ্ণ আঁতৰোৱাৰ প্ৰয়োজন নাই; এনেদৰে attribution-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি: :'''“মটকসকলৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন মত আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে তেওঁলোকক টাই-মংগোলীয় মূলৰ জনগোষ্ঠী বুলি ব্যাখ্যা কৰি বুৰঞ্জীৰ ''Phukhao'' আৰু ''Matak Patar'' উল্লেখৰ সৈতে এই মত সংযোগ কৰিছে। আনহাতে শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই ঐতিহাসিক মটক পৰিচয়ক প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত মায়ামৰা শিষ্যসমাজৰ আন জনগোষ্ঠীলৈ সম্প্ৰসাৰিত হোৱা এক বৃহত্তৰ সামাজিক পৰিচয় হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।”''' এইদৰে দুয়োটা interpretation ৰখা যায়, কিন্তু এটাক Wikipedia-ৰ factual voice-ত “established fact” কৰা নহয়। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] '''২. সম্পাদকৰ নিজা টাই-বাক্যৰ “মোটামুটি অনুবাদ” আঁতৰোৱা''' বৰ্তমান “নামসমূহ” অংশত টাই বুৰঞ্জীৰ দুটা বাক্যৰ পাছত “অসমীয়াত মোটামুটি অনুবাদ” বুলি নিজা অনুবাদ দিয়া হৈছে আৰু সেই অনুবাদৰ ওপৰত ''Phukhao = ancient Tai Matak ethnicity'' সিদ্ধান্ত গঢ়া হৈছে। বিতৰ্কিত প্ৰাচীন ভাষাৰ শব্দৰ অৰ্থ, ethnonym আৰু historical referent Wikipedia editor-এ নিজে নিৰ্ণয় কৰা উচিত নহয়। কোনো প্ৰকাশিত ভাষাবিদ বা ইতিহাসবিদে সেই নিৰ্দিষ্ট বাক্যৰ সেই অনুবাদ/ব্যাখ্যা দিলে সেই secondary source-ৰ attribution-সহ যোগ কৰিব পাৰি। অন্যথা এই অংশ [[WP:PRIMARY]], [[WP:OR]] আৰু [[WP:SYNTH]] অনুসৰি আঁতৰোৱা হওক। '''৩. দত্ত “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিপৰীতে গৈছে” দাবীটো আঁতৰোৱা''' বৰ্তমানৰ লেখাত আছে যে শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই “অধিকাংশ গৱেষকৰ বিৰুদ্ধে গৈ” মটক-মৰাণ সম্পৰ্কৰ ব্যাখ্যা আগবঢ়াইছে। দত্তৰ উদ্ধৃত উৎসই এই “অধিকাংশ গৱেষক” দাবীটো সমৰ্থন নকৰে। তাৰ বিপৰীতে দত্তই স্পষ্টকৈ লিখিছে যে কাশীনাথ তামুলী ফুকন আৰু হৰকান্ত শৰ্মা বৰুৱাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত Matak-সকলক Moran বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে দত্তৰ মতটো এনেদৰে attribution-সহ উপস্থাপন কৰা হওক, “majority বনাম minority” বুলি সম্পাদকীয় মন্তব্য নকৰাকৈ। '''৪. Lanmakhru-ৰ পৰিচয়''' বৰ্তমানৰ সংস্কৰণে কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি লানমাখ্ৰু-কে “মটক মুখিয়াল” বুলি উপস্থাপন কৰিছে। আনহাতে Yasmin Saikia-ৰ ''In the Meadows of Gold'' আৰু Medhi–Zaman-ৰ অধ্যয়নত লানমাখ্ৰু বংশৰ প্ৰতিষ্ঠাতাক Moran হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। সেয়ে এটা বিতৰ্কিত interpretation-ক factual voice-ত নৰখি, প্ৰয়োজন হ'লে দুয়োটা identification attribution-সহ উল্লেখ কৰা হওক। '''৪(ক). Lanmakhru–Phukhao–Matak Patar সংযোগৰ সমস্যা''' বৰ্তমানৰ reconstruction-টোৱে লানমাখ্ৰুৰ সৈতে থকা ''ফুখেও''-ধৰণৰ উল্লেখক পিছৰ ''মটক পাতৰ'' প্ৰসংগত থকা ''ফুখাও'' উল্লেখৰ সৈতে একে বুলি ধৰি লৈছে; তাৰ পিছত সেই ''মটক‌ পাতৰ'' পৰিয়ালটো টাই হোৱাৰ ভিত্তিত লানমাখ্ৰু আৰু তাৰ পৰা সমগ্ৰ প্ৰাচীন "মটক" জনগোষ্ঠীক টাই বুলি সিদ্ধান্ত কৰা হৈছে। এই যুক্তিৰ শৃংখলটো মোটামুটি এনেধৰণৰ: :''লানমাখ্ৰু → ফুখেও → ফুখাও → মটক পাতৰ → টাই পৰিয়াল → সকলো প্ৰাচীন মটক = টাই'' কিন্তু প্ৰতিটো সংযোগ পৃথকভাৱে প্ৰতিষ্ঠা কৰিব লাগিব। বিশেষকৈ লানমাখ্ৰু/পৰৱৰ্তী মায়ামৰীয়া প্ৰসংগত পোৱা "ফুখেও"‌ form আৰু ''মটক পাতৰ'' প্ৰসংগত পোৱা ''ফুখাও'' form একেই শব্দ নে, একেই lineage/বংশ বুজায় নে—সেই কথা কোনো qualified Tai-Ahom linguistic secondary source-এ দেখুওৱা প্ৰয়োজন। কেৱল একেধৰণৰ romanisation বা শব্দৰ সাদৃশ্যৰ ওপৰত এই সমীকৰণ কৰিব নোৱাৰি। আনকি দুয়োটা form একেই বুলি ধৰি ল'লেও, এটা টাই পৰিয়ালক ''মটক পাতৰ'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ তথ্যৰ পৰা সমগ্ৰ ''মটক'' জনগোষ্ঠী টাই আছিল বুলি সিদ্ধান্ত নাহে। সেইটোৱে সৰ্বাধিক সেই বিশেষ পাতৰ বংশৰ টাই মূল বা টাই সংযোগহে প্ৰতিষ্ঠা কৰিব পাৰে। ইয়াৰ বিপৰীতে পৰষ্পৰ অসমীয়া বুৰঞ্জী আৰু secondary scholarship-ত লানমাখ্ৰুক মৰাণ হিচাপে চিনাক্ত কৰা হৈছে। লগতে চুকাফাৰ ঘটনাৰ বৰ্ণনাত মৰাণ আৰু মটক দুটা পৃথক জনগোষ্ঠী হিচাপে একেলগে তালিকাভুক্ত হোৱা দেখা নাযায়; Tai বুৰঞ্জীৰ ''মটক''-ৰ ঠাইত সমান্তৰাল অসমীয়া বিৱৰণত ''মৰাণ'' ব্যৱহৃত হৈছে। সেয়ে এই পুৰণি ''মটক'' ব্যৱহাৰ এটা পৃথক pre-Ahom Tai ethnicity আছিল বুলি ধৰি লোৱা নিজেই interpretation, established fact নহয়। এই সম্পূৰ্ণ historical identification কোনো নিৰ্ভৰযোগ্য secondary source-এ স্পষ্টকৈ প্ৰতিষ্ঠা নকৰিলে পৃথক primary-source উল্লেখ জোৰা লগাই এই conclusion কৰা [[WP:SYNTH]] আৰু [[WP:OR]]-ৰ সমস্যা। '''৫. “প্ৰাগৈতিহাসিক সৌমাৰ মটক ৰাজ্য” দাবী''' বৰ্তমানৰ লেখাত সমগ্ৰ ডিব্ৰুগড়–তিনিচুকীয়া অঞ্চল সামৰি “প্ৰাচীন কালৰ মটক ৰাজ্য” আৰু বেংমৰাক ইয়াৰ ৰাজধানী বুলি factual voice-ত উল্লেখ কৰা হৈছে। ইয়াৰ একমাত্ৰ citation হৈছে কৃষিজীৱিকা বিষয়ক ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত Ishani Senapoti-ৰ এটা প্ৰবন্ধ। ইমান বৃহৎ territorial-political দাবী—এখন pre-Ahom kingdom, ইয়াৰ সীমা আৰু ৰাজধানী—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ specialist historical scholarship প্ৰয়োজন। একমাত্ৰ secondary/tertiary assertion-ৰ ওপৰত এইটো established history হিচাপে লিখা [[WP:DUE]] অনুসৰি উচিত নহয়। শক্তিশালী স্বাধীন historical source নোপোৱালৈকে দাবীটো আঁতৰোৱা বা স্পষ্ট attribution-সহ “Senapoti claims...” হিচাপে উল্লেখ কৰা হওক। '''৬. Mayamara–Matak বিকাশ''' শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ dedicated monograph-ত মটক সমাজক Moran, Chutia, Kachari, Barahi, Ahom, Kaivarta আৰু caste-Hindu Mayamara disciples-ৰ বৃহত্তৰ community হিচাপে আলোচনা কৰা হৈছে। Philippe Ramirez-এও Mayamara বিদ্ৰোহৰ বিৱৰণত ''phū khau an kao''-ক rebels-ৰ generic designation হিচাপে ব্যৱহাৰৰ কথা উল্লেখ কৰিছে। সেয়ে মায়ামৰা সমাজ আৰু পৰৱৰ্তী composite Matak identity-ৰ ইতিহাস পাতনিত আৰু মূল ইতিহাস অংশত যথোচিত weight পোৱা উচিত। '''প্ৰস্তাৱ''' সাম্প্ৰতিক disputed version অথবা মোৰ আগৰ version-ৰ যিকোনো এটা সম্পূৰ্ণৰূপে গ্ৰহণ কৰাৰ সলনি ওপৰৰ ভিত্তিত এটা neutral version ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছোঁ। Tai-origin interpretation-টো attribution-সহ থাকিব পাৰে; কিন্তু “oldest Tai ethnic group”, editor-supplied Tai translations, ancient Matak/Saumar kingdom, আৰু disputed identifications consensus নোহোৱাকৈ Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখা উচিত নহয়। [[WP:NPOV]] [[WP:DUE]] [[WP:RS]] [[WP:PRIMARY]] [[WP:OR]] [[WP:SYNTH]] [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:18, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) === উৎসৰ মান আৰু প্ৰস্তাৱিত consensus draft === {{ping|Nayan j Nath}} {{ping|AjayDas}}: আপোনাৰ পৰামৰ্শ অনুসৰি কোনো এটা interpretation-ক সম্পাদকীয়ভাৱে একমাত্ৰ “সত্য” বুলি উপস্থাপন কৰাৰ সলনি তলত উৎস-ভিত্তিক আৰু attribution-সহ এটা নতুন consensus draft আগবঢ়াইছোঁ। এইটো মোৰ আগৰ সংস্কৰণৰ হুবহু পুনঃস্থাপন নহয়। আগৰ draft-ত থকা কেইটামান সম্পাদকীয় inference-ও বাদ দিয়া হৈছে। উৎসৰ মানৰ ক্ষেত্ৰতো এটা সমস্যা আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ ২০২০ চনৰ লেখাটো ''International Journal of Creative Research Thoughts'' (IJCRT)-ত প্ৰকাশিত। এই journal-খন সম্ভাব্য predatory journal-ৰ Beall-list archive-ত অন্তৰ্ভুক্ত, আৰু journal-খনৰ নিজৰ website-এ ১–২ দিনৰ ভিতৰত review result আৰু ১–২ দিনৰ ভিতৰত publication-ৰ বিজ্ঞাপন দিয়ে। সেয়ে এটা বিতৰ্কিত historical/ethnological দাবী—যেনে “মটক অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী”—প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ এই উৎসক উচ্চমানৰ specialist scholarship হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰাটো [[WP:RS]] আৰু [[WP:EXCEPTIONAL]] অনুসৰি সমস্যাজনক। অৱশ্যে লেখিকাৰ নিজা মত হিচাপে attribution-সহ উল্লেখ কৰিব পাৰি। ইয়াত source fidelity-ৰ সমস্যাও আছে। কৰবী বৰুৱা গগৈৰ লেখাটোৱে নিজেই “অসমৰ আটাইতকৈ পুৰণি টাই জনগোষ্ঠী” বুলি দাবী নকৰে। “Tai Mongolian origin”, আহোমসকলৰ আগতে অসমত উপস্থিতি, আৰু “one of the oldest ethnic groups” আদি পৃথক বক্তব্য একেলগ কৰি “oldest Tai ethnic group” বনোৱাটো citation-টোৱে প্ৰত্যক্ষভাৱে সমৰ্থন নকৰে। [[WP:V]] আৰু [[WP:SYNTH]] অনুসৰি citation-এ যিমানখিনি দাবী কৰে তাতকৈ অধিক শক্তিশালী বক্তব্য Wikipedia-ৰ voice-ত দিয়া উচিত নহয়। একেদৰে Ishani Senapoti-ৰ লেখাটো ''International Journal of Modern Agriculture''-ত প্ৰকাশিত, যাৰ ঘোষিত মূল scope agriculture আৰু plant science। সেই লেখাত থকা pre-Ahom “Saumar/Matak kingdom” সম্পৰ্কীয় দাবী মূল journal-খনৰ specialist ক্ষেত্ৰৰ বাহিৰৰ। সেয়ে এনে বৃহৎ territorial-historical দাবী সেই এটা উৎসৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি Wikipedia-ৰ factual voice-ত ৰখাৰ সলনি attribution-সহ উপস্থাপন কৰা উচিত। বৰ্তমানৰ সংস্কৰণত সমস্যাটো কোনো মত উল্লেখ কৰাত নহয়; disputed মতক attribution নোহোৱাকৈ established fact কৰা, primary Tai text-ৰ editor-generated অনুবাদ/ব্যাখ্যা যোগ কৰা, আৰু পৃথক পৃথক উৎস জোৰা লগাই broader historical conclusion কৰা। এইবোৰে [[WP:NPOV]], [[WP:DUE]], [[WP:RS]], [[WP:PRIMARY]], [[WP:OR]] আৰু [[WP:SYNTH]]-ৰ সমস্যা সৃষ্টি কৰে। == প্ৰস্তাৱিত consensus draft == '''মটক''' হৈছে অসমৰ এটা ঐতিহাসিক সামাজিক-ধাৰ্মিক আৰু ৰাজনৈতিক জনগোষ্ঠী, যাৰ বিকাশ [[মায়ামৰা সত্ৰ]] আৰু ইয়াৰ শিষ্যসমাজৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত।<ref>"disciples of the Mayamara Satra, formed a greater community—the Matak community. ... their sectarian unity ... was later reinvigorated by a political purpose"{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref> ইতিহাসবিদ শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তৰ মতে, মৰাণ, চুতীয়া, কছাৰী, বৰাহী, আহোম, কৈৱৰ্ত আদি জনগোষ্ঠীৰ লগতে ব্ৰাহ্মণ, কায়স্থ, কলিতা আৰু বিভিন্ন বৃত্তিজীৱী গোটৰ মায়ামৰা শিষ্যসকলক লৈ বৃহত্তৰ মটক সমাজ গঢ় লৈছিল।<ref name="Dutta1985">{{cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=The Mataks and Their Kingdom: Castes and Tribes of Assam |publisher=Chugh Publications |location=Allahabad |year=1985 |pages=11-12 |quote=The Moamarias were all disciples of one Satra ... but they belonged to separate tribes and communities, Morans, Chutiyas, Kacharis, Barahis, Ahoms, Kaivartas and Brittials; and many caste Hindus, Brahmans, Kayasthas and Kalitas were found among the Moamarias. |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/72269.pdf }}</ref> ডাম্বৰু ধৰ নাথেও মটকক একে সময়তে ধৰ্মীয় সম্প্ৰদায় আৰু ইয়াৰ শিষ্যসকলক সামৰি লোৱা সামাজিক সম্প্ৰদায় হিচাপে আলোচনা কৰিছে।<ref name="Nath2008">{{citation |last=Nath |first=Dambarudhar |title=The Mataks and their Revolt against the State in 18th Century Assam: Searching for Ethno-Religious Roots |editor1-last=Ray |editor1-first=Jayanta Kumar |editor2-last=Roy |editor2-first=Arpita Basu |book-title=Political Roles of Religious Communities in India |year=2008 |pages=107–124 |publisher=Institute for Security and Development Policy |url=https://www.isdp.eu/wp-content/uploads/publications/2008_ray-roy_political-roles-of-religious-communities-in-india.pdf }}</ref> ঐতিহাসিক উৎসসমূহত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' নামসমূহৰ ব্যৱহাৰ আৰু পাৰস্পৰিক সম্পৰ্ক একে ধৰণে দেখা নাযায় আৰু মটকসকলৰ প্ৰাচীন উৎপত্তি সম্পৰ্কেও বিভিন্ন ব্যাখ্যা দেখা যায়। দত্তই মটক পৰিচয়ৰ বিকাশক প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত বৃহত্তৰ মায়ামৰা শিষ্যসমাজলৈ সম্প্ৰসাৰিত হোৱা পৰিচয় হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।<ref name="Dutta1985Identity">"The word ‘Matak’ was no longer confined to the Moran people alone, but was extended to include the other tribal members as well."{{harvcol|Dutta|1985|page=11}}</ref> ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মত মৰাণসকল এই শিষ্যসমাজৰ আটাইতকৈ বৃহৎ একক জনগোষ্ঠীসমূহৰ অন্যতম আছিল আৰু ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা বিভিন্ন ঐতিহাসিক প্ৰসংগত সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> আনহাতে কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে মটকসকলৰ এটা প্ৰাচীন টাই-মূলীয় ব্যাখ্যা আগবঢ়াই তেওঁলোকক ''ফু-খাও'' আৰু বুৰঞ্জীৰ ''মটক পাতৰ'' উল্লেখৰ সৈতে সংযোগ কৰিছে।<ref name="KBG2020">{{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |year=2020 |pages=2772–2776 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf }}</ref> অৱশ্যে বুৰঞ্জী সমূহত স্পষ্টকৈ উল্লেখ আছে যে চুকাফাই লগ পোৱা "মটক" সকল প্ৰকৃততে মৰাণ জনগোষ্ঠীৰ লোক আছিল।<ref name="DuttaMatakMoranSukapha">"The chronicles, like those of Kasinath Tamuli Phukan and Harakanta Sarma Barua, have clearly mentioned that the Mataks referred to in connection with Sukapha's encounter with the local tribes, were the Morans."{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref><ref>Tamuli Phukan, Kasinath, "Assam Buranji",p.11, "আৰু পুৰ্বে ১১৬৪ শকত মটকৰ বদৌচা ৰজা ও বৰাহিৰ থাকুমথা ৰজা এই দুই ৰজাৰে মিত্ৰ কৰি মিলেৰে বস কৰি, পৰে ১১৭৩ সঁকত মটকক খৰিভাৰি বাৰিচোৱা এনে ল'লে। এই মটককে মৰাণ বোলে।"</ref> [[মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ]]ৰ সময়ত মটক পৰিচয়ে এটা বৃহত্তৰ ৰাজনৈতিক ৰূপ লাভ কৰে। বিদ্ৰোহৰ পৰিণতিত ১৮০৫ চনত সৰ্বানন্দ সিংহৰ নেতৃত্বত বেংমৰাক কেন্দ্ৰ কৰি স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজ্য গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{harvcol|Dutta|1985|pp=187-232}}</ref><ref name="Baburam2021">{{cite journal |last=Saikia |first=Baburam |title=Marginalisation, Revolt and Adaptation: On Changing the Mayamara Tradition |journal=Journal of Ethnology and Folkloristics |volume=15 |issue=1 |year=2021 |pages=85–102 |doi=10.2478/jef-2021-0006 }}</ref> ==নাম আৰু পৰিচয়ৰ বিকাশ== ''মটক'' শব্দৰ উৎপত্তি সম্পৰ্কে বিভিন্ন ব্যাখ্যা প্ৰচলিত আছে। ''মত-এক'', টাই ভাষাৰ ''মা-তক'' অথবা আন শব্দৰ পৰা নামটো উদ্ভৱ হোৱা বুলি বিভিন্ন লেখকে মত প্ৰকাশ কৰিছে। শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই এই ব্যুৎপত্তিসমূহক নিশ্চিত বুলি গ্ৰহণ কৰা নাই আৰু বিভিন্ন বুৰঞ্জীত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' নামৰ ব্যৱহাৰত পাৰ্থক্য লক্ষ্য কৰিছে।<ref name="DuttaTerms">{{harvcol|Dutta|1985|pp=4-20}}</ref> ===বুৰঞ্জীত মটক শব্দ ব্যৱহাৰ=== বুৰঞ্জীসমূহত ''মৰাণ'', ''মটক'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' শব্দসমূহৰ ব্যৱহাৰত একৰূপতা দেখা নাযায়। ''দেওধাই অসম বুৰঞ্জী''ত মূলতঃ ''মৰাণ'' শব্দ ব্যৱহৃত হৈছে; ''সাতসৰী অসম বুৰঞ্জী''ৰ কিছুমান বিৱৰণত ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' শব্দ দুটা একেটা জনগোষ্ঠীৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ''তুংখুঙীয়া বুৰঞ্জী''ত সাধাৰণতে ''মৰাণ'' আৰু ''মোৱামৰীয়া'' শব্দ ব্যৱহৃত হোৱাৰ বিপৰীতে ''মটক'' শব্দ অতি সীমিতভাৱে দেখা যায়। কিছুমান পৰৱৰ্তী অসমীয়া বুৰঞ্জীত আহোম চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে বিদ্ৰোহ কৰা মায়ামৰা শিষ্যসকলক সামূহিকভাৱে ''মটক'' বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="DuttaTerms"/> চুকাফাৰ সময়ৰ ঘটনাৰ বৰ্ণনাত কিছুমান বুৰঞ্জীয়ে ''মটক'' শব্দ ব্যৱহাৰ কৰিলেও সমান্তৰাল বিৱৰণসমূহে সেই লোকসকলক ''মৰাণ'' বুলি চিনাক্ত কৰে।<ref name="DuttaTerms"/> ফিলিপ ৰামিৰেজে টাই-আহোম বুৰঞ্জীত ব্যৱহৃত জনগোষ্ঠীসূচক নামসমূহ আলোচনা কৰি ''Rangyeu'', ''Tiwra'', ''Tumisa'' আৰু ''Môtuk''ক সমভূমিৰ লোকসকলৰ বাবে ব্যৱহৃত তুলনামূলকভাৱে নিৰ্দিষ্ট নামসমূহৰ ভিতৰত ৰাখিছে। তেওঁ ''Tumisa''ক ডিমাছা/কছাৰী পৰিসৰৰ সৈতে আৰু ''Tiwra''ক চুতীয়াসকলৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কৰিছে।<ref name="Ramirez2014">{{cite book |last=Ramirez |first=Philippe |title=People of the Margins: Across Ethnic Boundaries in North-East India |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=2014 |pages=121–122 |url=https://hal.science/hal-01446144 }}</ref> আনহাতে কাশীনাথ তামুলী ফুকন আৰু হৰকান্ত শৰ্মা বৰুৱাৰ বুৰঞ্জীত চুকাফাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত ''মটক''সকলক মৰাণ বুলি চিনাক্ত কৰা হৈছে।<ref name="DuttaMatakMoranSukapha">"The chronicles, like those of Kasinath Tamuli Phukan and Harakanta Sarma Barua, have clearly mentioned that the Mataks referred to in connection with Sukapha's encounter with the local tribes, were the Morans."{{harvcol|Dutta|1985|page=42}}</ref> কাশীনাথ তামুলী ফুকনৰ ''অসম বুৰঞ্জী''ত এই প্ৰসংগত “এই মটককে মৰাণ বোলে” বুলি উল্লেখ আছে।<ref>Tamuli Phukan, Kasinath, ''Assam Buranji'', p.11, "আৰু পুৰ্বে ১১৬৪ শকত মটকৰ বদৌচা ৰজা ও বৰাহিৰ থাকুমথা ৰজা এই দুই ৰজাৰে মিত্ৰ কৰি মিলেৰে বস কৰি, পৰে ১১৭৩ সঁকত মটকক খৰিভাৰি বাৰিচোৱা এনে ল'লে। এই মটককে মৰাণ বোলে।"</ref> ===টাই-মূলৰ ব্যাখ্যা=== কৰবী বৰুৱা গগৈয়ে মটকসকলক “Tai Mongolian origin”ৰ জনগোষ্ঠী বুলি ব্যাখ্যা কৰিছে।<ref>"...they are an ethnic tribe of Tai Mongolian origin," {{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |date=2020-09 |publisher=IJCRT |issn=2320-2882 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf |language=en |access-date=2026-07-04 |page=2773}}</ref> এই ব্যাখ্যাৰ সমৰ্থনত তেওঁ টাই-আহোম বুৰঞ্জীৰ ''ফু-খাও'',<ref>"...'Phu' - means "Esteemed Person" or "Owner" and "Khao" means 'white..." {{Cite journal |last=Gogoi |first=Karabi Baruah |title=Assamese Language and Ethno Dialect Variety as Spoken by the Matak Community of Assam |journal=International Journal of Creative Research Thoughts |volume=8 |issue=9 |date=2020-09 |publisher=IJCRT |issn=2320-2882 |url=https://ijcrt.org/papers/IJCRT2009351.pdf |language=en |access-date=2026-07-04 |page=}}</ref> ''মটক পাতৰ'' আৰু আন কিছুমান উল্লেখ ব্যৱহাৰ কৰিছে। বিশেষকৈ তেওঁ এটা টাই পৰিয়ালক ৰজাই ''মটক পাতৰ'' হিচাপে নিযুক্ত কৰাৰ কথা উল্লেখ কৰি এই তথ্যৰ পৰা মটকসকল টাই গোটৰ আছিল বুলি অনুমান কৰিছে।<ref name="KBG2020"/> গগৈয়ে চুকাফাই টিপামত লগ পোৱা আৰু পিছত ''লানমাখ্ৰু'' নাম পোৱা ব্যক্তিজনক এটা মটক পৰিয়ালৰ মুখিয়াল হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="KBG2020"/> ইয়াৰ বিপৰীতে অসমীয়া বুৰঞ্জী সমূহত ''লানমাখ্ৰু'' বংশটো মৰাণৰ বংশ বুলি উল্লেখ কৰিছে।<ref>{{cite book |last=Saikia |first=Yasmin |title=In the Meadows of Gold: Telling Tales of the Swargadeos at the Crossroads of Assam |publisher=Spectrum Publications |location=Guwahati |year=1997 |page=91 |isbn=81-85319-61-8 }}</ref><ref>{{cite conference |last1=Medhi |first1=Birinchi |last2=Zaman |first2=Aref |title=The Morans of Assam, India: Struggle for Survival |conference=IUAES2013 World Congress |location=Manchester |year=2013 |url=https://nomadit.co.uk/conference/iuaes2013/paper/14106 }}</ref> বুৰঞ্জী সমূহৰ আন এক বিবৰণৰ মতে চুকাফাই অসমত থাকিবলৈ লওতে নৰা ৰজাই অসমৰ ৰাজ্য‌, যেনে কছাৰী, মটক/মৰাণ, চুতীয়া, কমতা, বৰাহী, আৰু‌ নগা বোৰৰ পৰা খুত তুলিবলৈ মানুহ কেইজনমান পঠিয়াইছিল; চুকাফাই তাৰে এজনক ''মটক পাতৰ'' বা ''মৰাণ পাতৰ '' নাম দিছিল।<ref>Goswami, Hemchandra, "Purani Assam Buranji", p.25,"আৰু পুৰ্বে নড়া ৰজাই চুতীয়া, কছাৰী, মৰাণ, নগা, বৰাহী কমতেশ্বৰ এই বোৰৰ খুত তুলিছিল। পাচে ইয়াৰে খুত তুলিবলৈ তিনিটা মানুহ পঠাই দিলে। কমতেশ্বৰ লৈকে বৰাহীলৈকে এটা, চুতীয়া লৈকে মৰাণ লৈকে এটা, কছাৰী লৈকে নগা লৈকে এটা। পাচে বিমুন নামেৰে এইটো আহি কছাৰী নগাৰ খুত তুলি চুকাফা মহাৰজাৰ লগ ললেহি। পাচে ৰাজা বেথাকৈ তাৰ নাম দিলে বিমুন পাতৰ, এতিয়াও নড়াৰ পৰা অহা এই ঘৰকেহে বোলে মৰাণ পাতৰ।"</ref> ''ফু-খাও'' শব্দটোৰ ঐতিহাসিক ব্যৱহাৰো একাধিক প্ৰসংগত দেখা যায়। মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ টাই-আহোম বুৰঞ্জী-বিৱৰণ আলোচনা কৰি ৰামিৰেজে উল্লেখ কৰিছে যে ''ফু-খাও-আন-খাও'' শব্দটো বিদ্ৰোহীসকলৰ বাবে এটা সামূহিক বা generic designation হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল, আনহাতে ''Mayamara'' শব্দটো সত্ৰীয় নেতৃত্বৰ বাবে ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Ramirez2022">{{cite journal |last=Ramirez |first=Philippe |title=De la secte à la tribu : les Moran et Matak du Haut-Assam |journal=Moussons |volume=40 |year=2022 |pages=119–150 |doi=10.4000/moussons.9908 }}</ref> ৰাজনীতি-বিজ্ঞানী সুন গগৈৰ মতে, "সদৌ অসম মটক সন্মিলন" আৰু সংশ্লিষ্ট কিছুমান বুদ্ধিজীৱীয়ে মটকসকলৰ উৎপত্তি দক্ষিণ-পূব এছিয়াৰ সৈতে সংযোগ কৰি তেওঁলোকক আহোমসকলৰ আগতেই অসমলৈ অহা “প্ৰাচীন টাই” জনগোষ্ঠী হিচাপে উপস্থাপন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিছে। গগৈৰ মতে, এই প্ৰচেষ্টাৰ উদ্দেশ্য মটকসকলক ধৰ্মীয়-যৌগিক সমাজৰ সলনি এটা পৃথক জনজাতীয় জনগোষ্ঠী হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰা। তেওঁ এই পুনৰ্ব্যাখ্যাক সমসাময়িক “ৰাজনৈতিক জনজাতিকৰণ”ৰ আকাংক্ষাৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কৰিছে।<ref name="SunGogoi2020">{{cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=Ethnicity and Its Political Management: The Case of Matak-Moran Binary in Assam |journal=International Journal of Management |volume=11 |issue=2 |year=2020 |pages=287–295 |page=293 |issn=0976-6510 |url=https://iaeme.com/MasterAdmin/Journal_uploads/IJM/VOLUME_11_ISSUE_2/IJM_11_02_030.pdf |access-date=1 August 2026 |quote=The academic efforts of AAMS to appropriate the ethnographic history of the group is still obsessed with the objective to substantiate that the "Matak" is a 'tribe", and not a "religious community" as portrayed by the dominant discourse of history. The recent quest of the mouth-piece organizations among the group for tracing back Mataks' ethnic origin to the South-East Asia is not without political significance, as it is aimed at establishing conformity of the group with the Tai-speaking people of Assam. AAMS and some intellectuals today introduce the group as the "Ancient Tai" people of Assam, who had migrated to the region even before the Tai-Ahoms. These assertions reflect the aspiration of the group for "political tribalization" similar to that of the several other non-tribal ethnic groups of Assam.}}</ref> শ্ৰীষ্টিধৰ দত্তই মটক পৰিচয়ক মায়ামৰা সত্ৰৰ বিভিন্ন জাতি আৰু জনগোষ্ঠীৰ শিষ্যক সামৰি লোৱা এক যৌগিক সমাজ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে। তেওঁৰ মতে, প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত ''মটক'' নামটো পৰৱৰ্তী সময়ত আন জনজাতীয় আৰু সামাজিক গোটসমূহলৈও সম্প্ৰসাৰিত হৈছিল।<ref name="Dutta1985Identity">"The word ‘Matak’ was no longer confined to the Moran people alone, but was extended to include the other tribal members as well."{{harvcol|Dutta|1985|page=11}}</ref> ==মায়ামৰা ধৰ্ম আৰু যৌগিক মটক সমাজ== [[অনিৰুদ্ধদেৱ]]ে প্ৰতিষ্ঠা কৰা মায়ামৰা ধৰ্মীয় পৰম্পৰাই বিভিন্ন জনগোষ্ঠী আৰু সামাজিক স্তৰৰ লোকক শৰণ দিছিল। ডাম্বৰু ধৰ নাথৰ মতে মৰাণ, আহোম, চুতীয়া, কছাৰী, কৈৱৰ্ত আৰু আন জনগোষ্ঠীৰ লোক এই সমাজত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> মৰাণসকল এই শিষ্যসমাজৰ আটাইতকৈ বৃহৎ একক জনগোষ্ঠীসমূহৰ অন্যতম আছিল আৰু ''মৰাণ'' আৰু ''মটক'' নাম দুটা বিভিন্ন ঐতিহাসিক প্ৰসংগত সমাৰ্থকভাৱেও ব্যৱহৃত হৈছিল।<ref name="Nath2008"/> দত্তৰ মতে মটক নামটো প্ৰথমে মৰাণসকলৰ সৈতে বিশেষভাৱে জড়িত থাকিলেও পৰৱৰ্তী সময়ত আন জনজাতীয় শিষ্যসকলকো সামৰি ল'বলৈ ধৰে।<ref name="Dutta1985Identity"/> নাথেও মটক/মায়ামৰা সমাজৰ ভিতৰত পৃথক জাতিগত পৰিচয় বজাই থকা ''আহোম মটক'', ''চুতীয়া মটক'', ''কলিতা মটক'', ''মৰাণ মটক'' আৰু ''কৈৱৰ্ত মটক'' আদি সামাজিক গোটৰ উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Nath2008"/> ==মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ আৰু ৰাজনৈতিক পৰিচয়== অষ্টাদশ শতিকাৰ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ প্ৰথম পৰ্যায়ত মৰাণসকলে মুখ্য ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিছিল। নাথৰ মতে পিছলৈ বিদ্ৰোহটো বিস্তৃত হৈ বিভিন্ন জনগোষ্ঠী আৰু সামাজিক গোটক সামৰি লোৱা গৃহযুদ্ধৰ ৰূপ লয়।<ref name="Nath2008"/> এই বৃহত্তৰ মায়ামৰা/মটক সমাজৰ ভিতৰত চুতীয়া, আহোম, কৈৱৰ্ত আৰু আন জনগোষ্ঠীসমূহো অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref name="Nath2008"/> বিদ্ৰোহৰ পৰিণতিত সৰ্বানন্দ সিংহৰ নেতৃত্বত বেংমৰাক কেন্দ্ৰ কৰি এটা স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজনৈতিক একক গঢ় লৈ উঠে। ১৮০৫ চনত আহোম চৰকাৰৰ সৈতে হোৱা বন্দোবস্তৰ পাছত এই অঞ্চলৰ স্বায়ত্তশাসিত মৰ্যাদা স্বীকৃত হয়।<ref>{{harvcol|Dutta|1985|pp=187-232}}</ref> আধুনিক নৃতাত্ত্বিক-ঐতিহাসিক গৱেষণাতো ১৮০৫ চনত মায়ামৰা অনুসাৰীসকলে সৰ্বানন্দ সিংহৰ অধীনত স্বায়ত্তশাসিত মটক ৰাজ্য গঠন কৰাৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="Baburam2021"/> ==মৰাণ-মটক পৃথকীকৰণ== ফিলিপ ৰামিৰেজৰ নৃতাত্ত্বিক অধ্যয়নত মৰাণ আৰু মটকক উজনি অসমৰ ওচৰ-চুবুৰীয়া আৰু সাংস্কৃতিকভাৱে ঘনিষ্ঠ দুটা সমাজ হিচাপে আলোচনা কৰা হৈছে। তেওঁৰ মতে, দুয়োটা সমাজৰ মাজত বৰ্তমান দেখা পোৱা পৃথকীকৰণৰ বিকাশত তেওঁলোকৰ উমৈহতীয়া মায়ামৰা বৈষ্ণৱ পৰম্পৰাৰ আভ্যন্তৰীণ বিভাজন আৰু segmentary dynamics-এ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে।<ref name="Ramirez2022"/> ==তথ্য উৎস== {{reflist}} [[সদস্য:Ananya Taye|Ananya Taye]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Ananya Taye|বাৰ্তা]]) 16:21, 13 September 2026 (ইউ.টি.চি.) == Native name == @[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] আপুনি পূৰ্বৰ সংষ্কৰণত থকাৰ দৰে <nowiki>{{lang-aho|𑜉𑜦𑜡𑜄𑜨𑜀𑜫}}</nowiki> বুলি মটক জনগোষ্ঠীৰ পাছত লিখি দিবচোন। এইটো ঐতিহাসিক নাম যিটো প্ৰথম চুকাফাৰ দিনৰ বুৰঞ্জীত আহোম ভাষাত লিখা হৈছিল সেয়ে ৰচনা শৈলী অনুসৰি native name টো লিখিব লাগে আৰম্ভনিতে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 13:26, 21 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :@[[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]], ইয়াৰ বাবে এটা সৱল উৎস দিয়ক। পতিয়ন যাব পাৰিলে লিখি দিম। -[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:33, 21 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] https://archive.org/details/dli.csl.7850/page/n42 মূল টাই বুৰঞ্জী অংশত সেই পৃষ্ঠাটোতে ৫ বাৰ উল্লেখ কৰা হৈছে। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 06:15, 22 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] অন্যান্য উৎস সমূহ: ড: ননি ৰূপা চেতিয়া ডাঙৰীয়ানীয়ে নিজৰ গৱেষণাত লিখিছে {{quote|Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man}}<ref>“Because in Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or tested; i. e. the tested powerful man.” {{Cite journal |last=Chetia |first=Noni Rupa |title=The Formation of Matak: Caste or Community: A Study in Its Historical Perspective |journal=Journal of Research in Humanities and Social Science |volume=9 |issue=12 |pages=66–68 |date=2021 |url=https://www.scribd.com/document/938026214/The-Formation-of-Matak-Caste-or-Community-A-Study-in-Its-Historical-Perspective |page=67 |issn=2321-9467 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> আৰু ড: বি.কে. গোহাঁই ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In fact, Matak is a Tai word, 'Mo' meaning' learned' and 'tak' meaning 'tested or powerful'.}} <ref>{{Citation |last=Gohain |first=B.K. |title=A note on Mataks of Assam |date=2018-04-12 |url=https://thehillstimes.in/featured/a-note-on-mataks-of-assam |work=The Hills Times |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> চুন গগৈ ডাঙৰীয়াই লিখিছে: {{quote|In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined}}<ref>“In the Ahom language 'Ma' means powerful and 'Tak' means tested or examined.” {{Cite journal |last=Gogoi |first=Sun |title=An Introduction to the Colonial Identity of the Greater „Matak‟ Community of Assam: Religion, Community, Ethnicity and State (1760’s–1900’s) |journal=Indian Journal of Social and Political Studies |volume=5 |issue=1 |pages=31–36 |date=2018 |url=https://ijsp.in/admin/mvc/upload/50108%20AN%20INTRODUCTION%20TO%20THE%20COLONIAL%20IDENTITY%20OF%20THE.pdf |page=31 |issn=2348-0084 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref>সৃষ্টিধৰ দত্তই নিজৰ পুথিৰ ১৯৬৮ চনত অনুষ্ঠিত সদৌ অসম মটক সন্মিলন, তিনিচুকীয়া অধিৱেশনৰ সভাপতিৰ ভাষণৰ লগতে বি. দাসে “বুৰঞ্জী মটক মৰাণ”ত লিখা তথ্য , জে. তালুকদাৰে ১৯৭৬ চনত “মটক শব্দৰ উৎপত্তি ও তাৎপৰ্য”ত লিখা তথ্যৰ উধৃতি দি উল্লেখ কৰিছে {{Quote|In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man}}<ref>“In the Ahom language Ma means powerful (scholar) and Tak means weighed or examined, i.e., a tested powerful man.” {{Cite book |last=Dutta |first=Sristidhar |title=Mataks and Their Kingdom |date=2024 |url=https://archive.org/details/mataks-and-their-kingdom/page/5/mode/1up |publisher=Internet Archive |page=6 |language=en |access-date=2026-09-26}}</ref> [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 17:44, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ::::@[[সদস্য:KhiLanTzi|KhiLanTzi]] এইটো নেটিভ নেম বুলি তথ্য দিয়ক। মই টাই-আহোম ভাষাত বানানটো কি বুলি লিখা হ'ব সেই বিষয়ে তথ্য বিচৰা নাই। [[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ([[সদস্য বাৰ্তা:Nayan j Nath|বাৰ্তা]]) 18:06, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) :::::@[[সদস্য:Nayan j Nath|Nayan j Nath]] ওপৰৰ সকলো উৎসই উল্লেখ কৰিছে যে ই আহোম ভাষাৰ পৰা আহিছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে ই Native Name। [[সদস্য:KhiLanTzi|KHI-LAN-TZI]] 18:20, 26 September 2026 (ইউ.টি.চি.) ris6uzif2myea4wq30jfd7c6owz6bu6 0 138443 638730 624840 2026-09-26T14:41:39Z JyotiPN 22102 added [[Category:পখিলা]] using [[WP:HC|HotCat]] 638730 wikitext text/x-wiki {{Speciesbox |image=Close wing position of Hidari Bhawani - Veined Palmer (DSC 5601).jpg |image_caption=দিহিং-পাটকাই অঞ্চলত দেখা পোৱা এটা হিদাৰী ভৱানী |genus=Hidari |species=bhawani |authority=([[Lionel de Nicéville|de Nicéville]], [1889]) |synonyms=}} '''''হিদাৰী ভৱানী''''', হৈছে হেছপেৰিডে পৰিয়ালৰ এটা [[পখিলা]]। ইয়াক ভেইনড পামাৰ বুলিও জনা যায়। ১৮৮৯ চনত লিওনেল ডি নিচভিলে প্ৰথমবাৰৰ বাবে এই প্ৰজাতিটোৰ বিষয়ে বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref name="Smetacek">{{Cite book|url=https://www.researchgate.net/publication/287980260|title=A Synoptic Catalogue of the Butterflies of India|last=Varshney|first1=R. K.|last2=Smetacek|first2=Peter|publisher=Butterfly Research Centre, Bhimtal & Indinov Publishing|year=2015|isbn=978-81-929826-4-9|place=New Delhi|page=55|doi=10.13140/RG.2.1.3966.2164}}</ref><ref name="IFB">{{Cite web|title=''Hidari bhawani'' de Nicéville, [1889] – Veined Palmer|url=https://www.ifoundbutterflies.org/#! /sp/2788/Hidari-bhawani|work=Butterflies of India|publisher=Indian Foundation for Butterflies|accessdate=20 August 2020}}</ref><ref name="COL">{{Cite web|url=http://www.catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/details/species/id/1005812|title=Accepted scientific name: ''Hidari bhawani'' De Nicéville 1888 (accepted name)|work=Catalogue of Life|last=Bisby, F. A.|last2=Roskov, Y. R.|last3=Orrell, T. M.|last4=Nicolson, D.|last5=Paglinawan, L. E.|last6=Bailly, N.|last7=Kirk, P. M.|last8=Bourgoin, T.|last9=Baillargeon, G.|year=2011|publisher=Species 2000: Reading, UK|accessdate=20 August 2020}}</ref> ই ''হিদাৰী ইৰাভাৰ'' দৰে, কিন্তু ইয়াৰ পাখিৰ পিছফালে তলৰফালে অসংখ্য মটিয়া বাদামী ট্ৰেন্সভাৰ্চ ষ্ট্ৰিয়াই আছে, যাৰদ্বাৰা ইয়াৰ চিনাক্তকৰণ কৰা হয়। কোষ্টা আৰু মলদ্বাৰৰ মধ্যাংশত ই এটা বাদামী ৰশ্মি প্ৰদৰ্শন কৰে। বাৰ্মাৰ আৰাকান উপকূল আৰু ভিয়েটনামৰপৰা ইয়াৰ প্ৰব্ৰজন হৈছে বুলি ধৰা হয়। ==তথ্যসূত্ৰ== {{ৰেফলিষ্ট}} [[শ্ৰেণী:পখিলা]] gn04iopf9dzbsn5bnwm3yzonuorrsbz 1728 139051 638729 638397 2026-09-26T14:38:13Z JyotiPN 22102 /* এই সম্পাদনামেলাত সৃষ্টি কৰা প্ৰৱন্ধসমূহ */ 638729 wikitext text/x-wiki [[File:转动的太阳神鸟金饰 Spinning Golden Sun Bird.gif|frameless|150px|center]] [[File:Wikipedia-logo-v2-zh.svg|155px|right]] [[File:Wikipedia-logo-v2-as.svg|150px|left]] '''[[:m:Chinese Cultural Heritage Edit-a-thon 2026|চীনা সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য সম্পাদনা মেলা ২০২৬]]'''ৰ জৰিয়তে চীনা ৱিকি সম্প্ৰদায়ে চীনৰ ঐতিহ্য আৰু সংস্কৃতি প্ৰচাৰ আৰু প্ৰসাৰৰ মানসেৰে ৱিকিমিডিয়াত অহা ১৫ আগষ্টৰপৰা ১৫ অক্টোবৰলৈ এখন সম্পাদনা মেলা আয়োজন কৰিছে। এই বিষয় অৱগত কৰি তেওঁলোকে আগবঢ়োৱা সহ-আয়োজকৰ প্ৰস্তাৱ সমৰ্থন কৰি অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াতো অহা ২৫ আগষ্টৰপৰা ২৫ অক্টোবৰলৈ অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত অহা ২৫ আগষ্টৰপৰা ২৫ অক্টোবৰলৈ [[:m:Chinese Cultural Heritage Edit-a-thon 2026|চীনা সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য সম্পাদনা মেলা ২০২৬]] আয়োজন কৰা হৈছে। == সময়সীমা == '''আৰম্ভণি:''' ২৫ আগষ্ট ২০২৬ '''সমাপ্তি:''' ২৫ অক্টোবৰ ২০২৬ অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ সম্পাদকসকলে এই সম্পূৰ্ণ সময়ছোৱাৰ ভিতৰত নিজৰ অৱদান আগবঢ়াব পাৰিব। ==আয়োজক== # [[:m:User:JyotiPN|প্ৰাণজ্যোতি নাথ]] # [[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|নৰুনা বৰুৱা]] ==নিৰীক্ষক== # [[সদস্য:AjayDas|অজয় দাস]] == কেনেকৈ অংশগ্ৰহণ কৰিব == # অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াত নিজৰ ৱিকিপিডিয়া একাউণ্টেৰে লগ ইন কৰক। # চীনা সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য সম্পৰ্কীয় এটা উপযুক্ত বিষয় নিৰ্বাচন কৰক। # নতুন প্ৰবন্ধ সৃষ্টি কৰক অথবা ইতিমধ্যে থকা প্ৰবন্ধ উন্নত কৰক। # প্ৰবন্ধত নিৰ্ভৰযোগ্য আৰু প্ৰকাশিত উৎসৰ উল্লেখ কৰক। # তথ্যসমূহ নিৰপেক্ষ আৰু বিশ্বকোষীয় শৈলীত লিখক। # অনুবাদ কৰিলে মূল উৎসৰ তথ্য পৰীক্ষা কৰি অসমীয়াত স্বাভাৱিক ভাষাৰে লিখক। # প্ৰবন্ধত উপযুক্ত আন্তঃৱিকি সংযোগ, শ্ৰেণী আৰু তথ্যপেৰা সংযোজন কৰক। == বিষয়-বস্তুৰ পৰিসৰ == এই সম্পাদনা মেলাত তলত উল্লেখ কৰা বিষয়সমূহৰ ওপৰত প্ৰবন্ধ সৃষ্টি বা উন্নত কৰিব পাৰিব। # চীনৰ ঐতিহাসিক আৰু সাংস্কৃতিক স্থান # প্ৰাচীন চীনা স্থাপত্য # চীনা ঐতিহাসিক স্মাৰক আৰু প্ৰত্নতাত্ত্বিক স্থান # চীনা লোকসংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰা # চীনা শিল্প আৰু হস্তশিল্প # চীনা সাহিত্য আৰু ভাষা # চীনৰ পৰম্পৰাগত উৎসৱ # চীনা সংগীত, নৃত্য আৰু নাট্যকলাৰ পৰম্পৰা # চীনা দাৰ্শনিক আৰু সাংস্কৃতিক পৰম্পৰা # চীনৰ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ সৈতে জড়িত ব্যক্তি আৰু প্ৰতিষ্ঠান #চীনৰ বাহিৰত চীনা সংস্কৃতিৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য ==কৰ্মতালিকা== তলৰ লিংকত থকা চীন বিষয়ক ইংৰাজী প্ৰৱন্ধবোৰ অসমীয়ালৈ অনুবাদ কৰিব পাৰিব। এই লিংকত নথকা চীনা সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য বিষয়ক অন্য যিকোনো প্ৰৱন্ধও অনুবাদ বা সৃষ্টি কৰিব পাৰিব। #https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Cultural_heritage_of_China (চীনৰ সংস্কৃতি বিষয়ক) # https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_festivals_in_China (চীনৰ উংসৱ বিষয়ক) #https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Chinese_cuisine ( চীনৰ খাদ্যবিষয়ক) #https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Chinese_traditional_music (চীনৰ পৰম্পৰাগত সংগীত বিষয়ক) #https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Dance_in_China ( চীনৰ নৃত্য বিষয়ক) #https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Chinese_musical_instruments ( চীনৰ লোকবাদ্য বিষয়ক) #https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Chinese_folk_art (চীনৰ লোক কলা বিষয়ক) #https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Chinese_philosophers (চীনৰ দাৰ্শনিকসকলৰ বিষয়ক) == অংশগ্ৰহণৰ নিয়মাৱলী == * কেৱল চীনা সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ সৈতে সম্পৰ্কিত বিষয়ত অৱদান আগবঢ়াব লাগে। * বিষয়-বস্তু ৱিকিপিডিয়াৰ নিৰপেক্ষ দৃষ্টিভংগী আৰু ৱিকিপিডিয়াৰ যথাযোগ্য নীতি অনুসৰি হ'ব লাগে। * সম্ভৱ হ'লে নিৰ্ভৰযোগ্য দ্বিতীয়ক বা তৃতীয়ক উৎস ব্যৱহাৰ কৰিব লাগে। * কপিৰাইট উলংঘা কৰা লেখা হুবহু কপি কৰিব নালাগে। * যিকোনো অনুবাদ প্ৰকাশ কৰাৰ আগতে তথ্য আৰু উৎস পৰীক্ষা কৰিব লাগে। * জমা দিয়া প্ৰৱন্ধত ৩০০ শব্দ আৰু ৩০০০ বাইট থাকিব লাগিব। * কেৱল শব্দৰ সংখ্যা বৃদ্ধি কৰাৰ পৰিৱৰ্তে তথ্যৰ মান আৰু উৎসৰ গুণগত মানক গুৰুত্ব দিব লাগে। * অসমীয়া ৱিকিপিডিয়াৰ সাধাৰণ নীতি আৰু নিৰ্দেশনা প্ৰযোজ্য হ'ব। ==এই সম্পাদনামেলাত সৃষ্টি কৰা প্ৰৱন্ধসমূহ== {| class="wikitable" ! User !! Created Article !! Wikidata !! Total Number of Articles |- |rowspan="1"|[[সদস্য:Dipankar Das|Dipankar Das]] | [[লাবা উৎসৱ]] | [[:d:Q2086945|Q2086945]] | 1 |- |rowspan="3"|[[:m:User:JyotiPN|JyotiPN]] | [[লামো]] | [[:d:Q615455|Q615455]] | 2 |- | [[শিক্ষিন মন্দিৰ]] | [[:d:Q2279878|Q2279878]] | 3 |- | [[চিৱান বাচন]] | [[:d:Q7499444 |Q7499444]] | 4 |- |rowspan="4"|[[সদস্য:Poli Borah24|Poli Borah24]] | [[কনফুচিয়াছৰ শিষ্য]] | [[:d:Q831180|Q831180]] | 5 |- | [[য়ান হুই (জিইউয়ান)]] | [[:d:Q1155960|Q1155960]] | 6 |- | [[ম'জি]] | [[:d:Q272411|Q272411]] | 7 |- | [[শুনজি]] | [[:d:Q21072863|Q21072863]] | 8 |- |rowspan="3"|[[সদস্য:নৰুনা বৰুৱা|Naruna Baruah]] |[[বান্দৰ ৰজা উৎসৱ]] | [[:d:Q6900764|Q6900764]] | 9 |- |[[বেইজিং ডান্স একাডেমী]] | [[:d:Q3373875|Q3373875]] | 10 |- |[[ডং ঝংছু]] | [[:d:Q445626|Q445626]] | 11 |- |rowspan="4"|[[সদস্য:কুমুদ ঘোষ|Kumud Gosh]] | [[ডা হে ডিং]] | [[:d:Q10883650|Q10883650]] | 12 |- | [[এলান কে. এল. চান]] | [[:d:Q98094184|Q98094184]] | 13 |- | [[লিয়াও জিয়াওই]] | [[:d:Q6540122|Q6540122]] | 14 |- | [[ঝৌ গুওপিং]] | [[:d:Q8463687|Q8463687]] | 15 |- |rowspan="8"|[[সদস্য:দিম্পল দাস|Dimpal Das]] | [[মোগাও গুহা]] | [[:d:Q43286|Q43286]] | 16 |- | [[বেজেক্লিক হাজাৰ বুদ্ধ গুহা]] | [[:d:Q980774|Q980774]] | 17 |- | [[চেংডে মাউণ্টেন ৰিজৰ্ট]] | [[:d:Q1046818|Q1046818]] | 18 |- | [[ৱুডাং পৰ্বতমালা]] | [[:d:Q4034|Q4034]] | 19 |- | [[পোতালা পেলেচ]] | [[:d:Q71229|Q71229]] | 20 |- | [[চেনিৰ চিত্ৰকলা]] | [[:d:Q17023137|Q17023137]] | 21 |- | [[ষ্ট্ৰ’ পেইণ্টিং]] | [[:d:Q7622385|Q7622385]] | 22 |- | [[ইয়াংগে]] | [[:d:Q3268872|Q3268872]] | 23 |- |rowspan="9"|[[সদস্য:AjayDas|Ajay Das]] | [[চীন সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য একাডেমী]] | [[:d:Q30262609|Q30262609]] | 24 |- | [[আনডিংছি গুহাসমূহ]] | [[:d:Q111944615|Q111944615]] | 25 |- | [[চীনদেশীয় ইছলামী স্থাপত্য]] | [[:d:Q79592379|Q79592379]] | 26 |- | [[পৰম্পৰাগত চীনা বিবাহ]] | [[:d:Q2505911|Q2505911]] | 27 |- | [[নব্য কনফুচিয়াছবাদ]] | [[:d:Q825754|Q825754]] | 28 |- | [[চেনপি]] | [[:d:Q73988|Q73988]] | 29 |- | [[লণ্ঠন উৎসৱ]] | [[:d:Q718636|Q718636]] | 30 |- | [[মধ্য-শৰৎ উৎসৱ]] | [[:d:Q379519|Q379519]] | 31 |- | [[পৰম্পৰাগত চীনা আখৰ]] | [[:d:Q178528|Q178528]] | 32 |- |rowspan="28"|[[সদস্য:Kandarpajit Kallol|Kandarpajit Kallol]] | [[চীনা লোক-কলা]] | [[:d:Q5100787|Q5100787]] | 33 |- | [[পিব’]] | [[:d:Q74941899|Q74941899]] | 34 |- | [[ছিৱাৱা]] | [[:d:Q116687053|Q116687053]] | 35 |- | [[নানপিয়ে]] | [[:d:Q104859364|Q104859364]] | 36 |- | [[মেনমা]] | [[:d:Q704315|Q704315]] | 37 |- | [[ইউয়ানশিয়াও]] | [[:d:Q3573091|Q3573091]] | 38 |- | [[মাও টোফু]] | [[:d:Q131150995|Q131150995]] | 39 |- | [[ডৌপি]] | [[:d:Q5302283|Q5302283]] | 40 |- | [[হাঁহৰ তেজ আৰু ভাৰ্মিকেলি চুপ]] | [[:d:Q30262609|Q30262609]] | 41 |- | [[গাহৰিৰ তেজৰ দৈ]] | [[:d:Q16926253|Q16926253]] | 42 |- | [[বাবি হং]] | [[:d:Q106034445|Q106034445]] | 43 |- | [[চীনা আঠালেতীয়া ভাত]] | [[:d:Q11142724|Q11142724]] | 44 |- | [[চাংঝৌ তিলৰ কেক]] | [[:d:Q5072170|Q5072170]] | 45 |- | [[এবেকাছ ছীডছ]] | [[:d:Q116745127|Q116745127]] | 46 |- | [[আনফু হেম]] | [[:d:Q18020974|Q18020974]] | 47 |- | [[ছানাম (নৃত্য)]] | [[:d:Q2797513|Q2797513]] | 48 |- | [[চীনৰ থলুৱা চিত্ৰকলা]] | [[:d:Q55637059|Q55637059]] | 49 |- | [[ছিয়ান গুৱয়ে]] | [[:d:Q2598050|Q2598050]] | 50 |- | [[চীনা পৰম্পৰাগত সংগীত]] | [[:d:Q51446080|Q51446080]] | 51 |- | [[বেইজিং পপ উৎসৱ]] | [[:d:Q4881178|Q4881178]] | 52 |- | [[ছিংদাও আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিয়েৰ উৎসৱ]] | [[:d:Q5358393|Q5358393]] | 53 |- | [[চন্দ্ৰ নৱবৰ্ষ মেলা]] | [[:d:Q863301|Q863301]] | 54 |- | [[পানী ছটিওৱা উৎসৱ]] | [[:d:Q7973217|Q7973217]] | 55 |- | [[চীনৰ উৎসৱৰ তালিকা]] | [[:d:Q24904678|Q24904678]] | 56 |- | [[হাৰ্বিন কনফুচিয়াছ মন্দিৰ]] | [[:d:Q10922002|Q10922002]] | 57 |- | [[লিটাং ঘোঁৰা উৎসৱ]] | [[:d:Q6647397|Q6647397]] | 58 |- | [[মিডি সংগীত উৎসৱ]] | [[:d:Q750126|Q750126]] | 59 |- | [[নাদুন]] | [[:d:Q6957988|Q6957988]] | 60 |- |rowspan="2"|[[সদস্য:যদুমণি|Jadumoni]] | [[ছিয়াংয়ুন সূতা]] | | 61 |- | [[ডালিয়ানৰ ঝংছান চৌহদত আধুনিক অট্টালিকা]] | [[:d:Q6135800|Q6135800]] | 62 |- |rowspan="1"|[[সদস্য:Sameer Kalita14|Sameer Kalita14]] | [[ফুজিয়ান তুলৌ]] | [[:d:Q718001|Q718001]] | 63 |} ==পুৰস্কাৰ আৰু স্বীকৃতি== অভিযানটো সফলভাৱে সম্পূৰ্ণ কৰা অংশগ্ৰহণকাৰীসকলে আয়োজক দলৰ দ্বাৰা প্ৰদান কৰা এটা ডিজিটেল বাৰ্নষ্টাৰ আৰু এখনকৈ অনলাইন চাৰ্টিফিকেট লাভ কৰিব। [[শ্ৰেণী:ৱিকিপিডিয়া সম্পাদনা মেলা]] qvbourtr7urf9s4d3p8dghh4rw1m6eu 0 139463 638738 634187 2026-09-26T14:59:24Z JyotiPN 22102 /* তথ্যসূত্ৰ */ 638738 wikitext text/x-wiki {{Infobox food | name = নানমি (নান পিয়ে, ᥢᥣᥢᥙᥥ) | image = 绿叶宴01.jpg | caption = নানপিয়েৰ বাতিৰ সৈতে পৰম্পৰাগত দাই আহাৰ | type = চাটনি/ডিপ | country = [[চীন]] ([[ইউন্নান]]), [[ম্যানমাৰ]] | region = দক্ষিণ-পশ্চিম ইউন্নান (দেহং অঞ্চল), উত্তৰ-পূব ম্যানমাৰ | creator = [[দাই জনগোষ্ঠী|দাই লোকসকল]] | course = মুখ্য (লাহে লাহে খোৱা আনুষংগিক পদ) }} {{contains special characters}} '''নানমি''' বা '''নানপিয়ে''' ({{zh|c={{linktext|喃撇}}|p=nan piě}}; তাই নুয়া: TaiLe / ᥢᥣᥢᥙᥥ) হৈছে বিভিন্ন সতেজ উপাদান, বনৌষধি আৰু মচলাৰে প্ৰস্তুত কৰা [[দাই জনগোষ্ঠী]]ৰ এবিধ পৰম্পৰাগত চাটনি সদৃশ আনুষংগিক খাদ্য পদ।<ref>{{cite web|url=http://english.yunnan.cn/html/2020/flavor_0708/20573.html|title=Nanm: A classic dipping sauce in Dai cuisine|author=Zhuang Lin|date=2020-07-08}}</ref><ref>{{cite web|url=http://chinadailyglobal.com/a/201909/05/WS5d706f9aa310cf3e35569de5.html|author=China Daily|title=''Flavorful Origins'' trailer: ''Nanpie''|access-date=2020-09-27}}</ref> বিভিন্ন উপাদানসমূহ খুন্দনা বা উৰালত পিহি এক তীব্ৰ গোন্ধযুক্ত লেহন (পেষ্ট) প্ৰস্তুত কৰি 'নান পিয়ে' তৈয়াৰ কৰা হয়, যাৰ সোৱাদ ভাত বা অন্যান্য ব্যঞ্জনৰ সৈতে লোৱা হয়। ইয়াক চাটনি বা ডিপ হিচাপেও ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰি। নানমিৰ কিছুমান জনপ্ৰিয় প্ৰকাৰ হৈছে টামাতিল’ নানপিয়ে, গ’বি নানপিয়ে আৰু ক’লা নাইটশ্বেড (পাকঘৰীয়া তিতা ভেকুৰী) নানপিয়ে। নানপিয়েত সচৰাচৰ ব্যৱহৃত বনৌষধি আৰু মচলাসমূহ হৈছে— [[ধনিয়া]], [[জলকীয়া]], [[মান ধনিয়া]], [[নহৰু]], [[আদা]] আৰু [[তুলসী]]। পৰম্পৰাগত দাই ভোজ বা বেংকুৱেটসমূহৰ নানপিয়ে হৈছে এক অপৰিহাৰ্য পদ; কোৱা হয় যে মেজত যিমানেই বেছি নানপিয়েৰ বাতি থাকে, আহাৰখন সিমানেই সুস্বাদু আৰু গুৰুত্বপূৰ্ণ বুলি গণ্য কৰা হয়।<ref>{{Cite web |url=http://english.yunnan.cn/html/2020/flavor_0708/20573.html |title=Nanm: A classic dipping sauce in Dai cuisine |author=Zhuang Lin |access-date=2020-09-27}}</ref> ইউন্নানৰ ৰন্ধন পৰম্পৰাক প্ৰদৰ্শন কৰা [[নেটফ্লিক্স]]ৰ খাদ্যভিত্তিক তথ্যচিত্ৰ শৃংখলা ''ফ্লেভাৰফুল অৰিজিন্স''ৰ দ্বিতীয় বৰ্ষৰ দ্বিতীয় খণ্ডত নানপিয়েক বিশেষভাৱে দেখুওৱা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=https://www.netflix.com/title/80991060 |author=Netflix |title=Flavorful Origins: Nan Piě -S2 Ep.2- |website=[[Netflix]] |access-date=2020-09-27}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:চীনা ৰন্ধনপ্ৰণালী]] 3te1cnhh5judsc0lmjtjrin8l1yr5zd 0 139465 638733 634242 2026-09-26T14:53:03Z JyotiPN 22102 /* পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প */ 638733 wikitext text/x-wiki [[চিত্র:DogYearPaperCutting.jpg|thumb|300px|[[কাগজ]] কাটি প্ৰস্তুত কৰা কুকুৰৰ বছৰ উদ্‌যাপনৰ এক কলাকৃতি।]] '''চীনা লোক-কলা''' ([[ইংৰাজী]]: Chinese folk art) বা '''চীনা হস্তশিল্প''' হৈছে [[চীন]]ৰ কোনো আঞ্চলিক বা জনগোষ্ঠীয় সমাজৰ পৰা উত্তৰাধিকাৰ সূত্ৰে লাভ কৰা বিভিন্ন শৈল্পিক ৰূপ। সাধাৰণতে চীনৰ বিভিন্ন প্ৰদেশসমূহৰ মাজত এই [[কলা]]ৰ কিছু তাৰতম্য বা প্ৰভেদ দেখা যায়। প্ৰতিটো সুকীয়া [[লোক-কলা]]ৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আছে আৰু ইয়াৰে বহুতো পৰম্পৰা আজিও পালন কৰি থকা হৈছে। লোক-কলাৰ সাধাৰণ সংজ্ঞা অনুসৰি, যিবোৰ চীনা কলাক ''চীনা চাৰুকলা''ৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা নহয়, সেই সকলোবোৰক চীনা লোক-কলাৰ পৰিসৰত ধৰা হয়। চীনা লোক-কলা হৈছে চীন দেশত উৎপত্তি হোৱা প্ৰাচীনতম কলাত্মক ৰূপসমূহৰ সমষ্টি। এই প্ৰাচীন কলাসমূহৰ ভিতৰত জেন বা জেন পাথৰৰ খোদিত শিল্প, প্ৰদৰ্শনমূলক কলা যেনে পৰম্পৰাগত সংগীত আৰু ইয়াৰ সৈতে জড়িত বাদ্যযন্ত্ৰসমূহ, বস্ত্ৰশিল্প যেনে পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প, কাগজৰ কলা আৰু পৰম্পৰাগত পোচাক-পৰিচ্ছদ আদি অন্যতম। == ভাস্কৰ্য == === জেইড খোদিত শিল্প === '''জেইড''' হৈছে এবিধ আংশিকভাৱে বিৰল সেউজীয়া খনিজ পদাৰ্থ, যাৰ ব্যৱহাৰ প্ৰাগৈতিহাসিক কালৰ পৰাই চীনা কলাত প্ৰধানকৈ দেখা পোৱা গৈছে। জেইড পাথৰ ব্যৱহাৰ কৰি কৰা খোদিত কাৰুকাৰ্যসমূহ চীনৰ এক উচ্চস্তৰৰ সচৰাচৰ লোক-কলা হিচাপে পৰিগণিত হৈ আহিছে। মুখাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বিভিন্ন পশু-পক্ষীৰ আকৃতি প্ৰস্তুত কৰালৈকে— জেইড পাথৰৰ লগতে তুলনামূলকভাৱে কম মূল্যৰ কাঠ আৰু বাঁহো বহুতো কলাকৃতি নিৰ্মাণত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। কোনো কোনো সময়ত, আটাইতকৈ উচ্চ মানদণ্ডৰ জেইডক সোণ, হীৰা বা মুতাতকৈও অধিক মূল্যৱান বুলি গণ্য কৰা হৈছিল। জেইড পাথৰ অতি কঠিন হোৱাৰ বাবে, এনে বিশ্বাস কৰা হয় যে প্ৰথম অৱস্থাত চীনা জেইড খোদিত শিল্পসমূহ তৰোৱালৰ দৰে অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ নিৰ্মাণত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল; অৱশ্যে এই তৰোৱালসমূহ কোনো ধৰ্মীয় বা আনুষ্ঠানিক উদ্দেশ্যত নে ব্যৱহাৰিক কামত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, সেইয়া স্পষ্ট নহয়। সময়ৰ লগে লগে, জেইড পাথৰ কাটি বিভিন্ন আকৃতি আৰু ৰূপ দিয়া হ’ল। জেইড খোদিত শিল্পৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰাৰম্ভিক উদাহৰণ আছিল ঘূৰণীয়া ডিস্ক বা থাল সদৃশ আকৃতি, যাক 'বি' (bi) বুলি জনা যায়; ইয়াক সাধাৰণতে কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে স্বৰ্গ বা আকাশৰ প্ৰতিনিধিত্বমূলক ৰূপ বুলি বুজা গৈছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০০ চনৰ ভিতৰত জেইডক ''য়ু'' ({{lang|zh|玉}}) বুলি অভিহিত কৰা হৈছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২০৬ চনৰ ভিতৰত, [[হান ৰাজবংশ|হান ৰাজবংশৰ]] অধীনৰ এজন চীনা পণ্ডিত জু শ্বেন-এ জেইডৰ পাঁচটা গুণ তালিকাভুক্ত কৰিছিল, সেইকেইটা হৈছে— উদাৰতা, সততা, প্ৰজ্ঞা, সততা বা নিষ্ঠা আৰু সাহস। ই ইয়াৰ উপৰিও প্ৰেম, শক্তি, পবিত্ৰতা, ভাগ্য আৰু নম্ৰতাকো প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। জেইড পাথৰ ফেং চুইতো ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যাৰ ফলত ই নিজৰ চৌপাশৰ পৰিৱেশত এক সম্প্ৰীতি আৰু ভাৰসাম্য আনি দিয়ে বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। === ফলৰ গুটিৰ খোদিত শিল্প === [[চিত্র:橄榄核雕 跳山羊.jpg|thumb|হাংঝৌ কলা আৰু হস্তশিল্প সংগ্ৰহালয়ত সংৰক্ষিত এটা কাৰুকাৰ্যখচিত চীনা জলফাইৰ গুটি (Olive pit)।]] '''ফলৰ গুটিৰ খোদিত শিল্প''' হৈছে চীনৰ এবিধ ক্ষুদ্ৰাকৃতিৰ পৰম্পৰাগত লোক-হস্তশিল্প। এই শিল্পত সাধাৰণতে পেলাই দিয়া বা ব্যৱহাৰ নোহোৱা ক’লা জলফাই, অমিতা, পিচ, খুবানি (apricot), আখৰোট (walnut) আদি ফলৰ টান গুটি বা কোঁহসমূহ ব্যৱহাৰ কৰি অত্যন্ত নিখুঁত আৰু জটিল কাৰুকাৰ্যৰে কলাকৃতি বা অলংকাৰসমূহ তৈয়াৰ কৰা হয়। এই শিল্পৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আছে আৰু ইয়াৰ আটাইতকৈ পুৰণি লিখিত তথ্য চোং ৰাজবংশৰ সময়ত পোৱা যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত [[মিং ৰাজবংশ|মিং]] আৰু প্ৰাৰম্ভিক [[চিং ৰাজবংশ|চিং ৰাজবংশৰ]] শাসনকালত এই ক্ষুদ্ৰ খোদিত শিল্পই চৰম বিকাশ লাভ কৰে আৰু উচ্চপদস্থ ৰাজকীয় বিষয়া তথা অভিজাত শ্ৰেণীৰ মাজত ইয়াক অলংকাৰ হিচাপে সংৰক্ষণ কৰাৰ বাবে বিশেষ সমাদৰ লাভ কৰে। এই কলাৰ জৰিয়তে সৰু সৰু ফলৰ গুটিৰ বুকুত বিভিন্ন কবিতাৰ দৃশ্য, ধৰ্মীয় আখ্যান, প্ৰকৃতিৰ দৃশ্য বা মানুহ আৰু নাও আদিৰ অবয়ব অতি সূক্ষ্মভাৱে ফুটাই তোলা হয়। বৰ্তমান সময়ত ইয়াক চীনৰ এক 'ৰাষ্ট্ৰীয় অমূৰ্ত সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য' (National Intangible Cultural Heritage) হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছে। == পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প == [[File:Baskets in Haikou 03.jpg|left|thumb|150px|[[চীন]]ৰ হাইনান প্ৰদেশৰ হাইকৌ চহৰত বিক্ৰীৰ বাবে ৰখা পাচি-খৰাহীসমূহ।]] পাচি-খৰাহী বা পাচি-ডলা আদি প্ৰধানকৈ বাঁহ বা উদ্ভিদৰ কাণ্ড ব্যৱহাৰ কৰি বোৱা বা গুনা হয়। == চীনা চিলা == [[চীন]] হৈছে চিলাৰ জন্মভূমি, আৰু ৱেইফাং হৈছে চীনা চিলাৰ উৎপত্তি হোৱা অন্যতম প্ৰধান স্থান। ৱেইফাঙত চোং ৰাজবংশৰ (৯৬০–১২৭৯) ৰাজত্বকালত চিলা উৰুওৱাৰ প্ৰথা ব্যাপকভাৱে প্ৰচলিত হৈ পৰিছিল। [[মিং ৰাজবংশ]]ৰ (১৩৬৮–১৬৪৪) সময়লৈকে চিলা উৰুওৱাটো অধিক জনপ্ৰিয় হৈ পৰে আৰু বেশ ডাঙৰ পৰিসৰত চিলাৰ মেলা অনুষ্ঠিত হ’বলৈ ধৰে। চিলা কেৱল শ্বানদঙতে নহয়, বৰঞ্চ জিয়াংসু, ফুঝিয়ান, আনহুই আৰু অন্যান্য স্থানলৈকো বিক্ৰীৰ বাবে পঠোৱা হৈছিল। প্ৰখ্যাত ইংৰাজ পণ্ডিত জোচেফ নীধামে তেওঁৰ History of Science and Technology in China ''(চীনৰ বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ ইতিহাস)'' নামৰ গ্ৰন্থখনত চিলাক চীনে [[ইউৰোপ]]লৈ আগবঢ়োৱা বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰিছে। <gallery> File:Kite museum weifang 2010 06 06.jpg|চীনৰ শ্বানদং প্ৰদেশৰ ৱেইফাঙত অৱস্থিত চিলা সংগ্ৰহালয়ৰ প্ৰৱেশদ্বাৰৰ আলোকচিত্ৰ। </gallery> == খাদ্য শিল্প == === চেনিৰ শিল্প === [[চিত্র:Chinese sugar painting 01.jpg|thumb|চেনিৰ চিত্ৰশিল্প (Sugar painting)]] '''চেনিৰ চিত্ৰশিল্প''' (Sugar painting) ({{lang|zh|糖画}}, ''tánghuà'') হৈছে এবিধ পৰম্পৰাগত চীনা লোক-কলা, য’ত গৰম, জুলীয়া চেনি ব্যৱহাৰ কৰি মাৰ্বল বা ধাতুৰ পৃষ্ঠত দ্বিমাত্ৰিক বস্তু বা আকৃতি প্ৰস্তুত কৰা হয়। '''চেনিৰ মানুহ''' (Sugar people) ({{lang|zh|糖人}}) হৈছে গৰম, জুলীয়া চেনি ব্যৱহাৰ কৰি ত্ৰিমাত্ৰিক পুতলা বা আকৃতি নিৰ্মাণ কৰা চীনৰ আন এবিধ পৰম্পৰাগত লোক-কলা। <gallery> File:Chinese candies.jpg|চেনিৰে নিৰ্মিত ত্ৰিমাত্ৰিক পুতলা বা আকৃতিসমূহ </gallery> === ময়দাৰ পুতলা === '''মিয়ান ৰেন''' বা '''ময়দাৰ পুতলা''' (Flour Figure) বিভিন্ন ৰঙীন ময়দা ব্যৱহাৰ কৰি প্ৰস্তুত কৰা হয়। অতীতত শিল্পীসকলে নিজৰ সা-সঁজুলিসমূহ লৈ গাঁৱে-ভূঞে আৰু চহৰে-নগৰে ঘূৰি ফুৰিছিল আৰু এক অতি সাধাৰণ উপাৰ্জনৰ বাবে এই ময়দাৰ পুতলাবোৰ বনাই বিক্ৰী কৰিছিল। আজিকালি কোনো কোনো বিশেষ খাদ্য পদত পাচলিৰ খোদাই কাৰুকাৰ্যৰ সৈতেও এই ময়দাৰ পুতলাসমূহ সজ্জাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। == কাগজৰ কলা == [[চিত্র:Chinese paper cuttings.jpg|thumb|কাগজ কাটি কৰা কাৰুকাৰ্য বা পেপাৰ কাটিং]] [[চিত্র:Chinesepaperfoldteal.jpg|thumb|পৰম্পৰাগত কাগজ ভাঁজ কৰা শিল্প বা পেপাৰ ফ’ল্ডিং]] কাগজৰ কলাৰ প্ৰথম দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰূপ— ''চীনা কাগজ কটা'' আৰু ''চীনা কাগজ ভাঁজ কৰা''ৰ প্ৰচলন হান ৰাজবংশৰ সময়ৰ পৰাই আৰম্ভ হৈছিল। ইয়াৰ সৈতে হাত-বিচনী আৰু ফিৰফিৰি বা ঘূৰ্ণীবতাহ পুতলা নিৰ্মাণৰ কলাকো ধৰা হয়। '''চীনা কাগজ কটা শিল্প''' ({{lang|zh|剪纸}}, ''jianzhi'') হৈছে এবিধ বিশেষ লোক-কলা, যাৰ শিপা ষষ্ঠ শতিকাৰ চীন দেশত পোৱা যায় আৰু ইয়াৰ আৱিষ্কাৰৰ কৃতিত্ব [[হান ৰাজবংশ|হান ৰাজবংশৰ]] সময়ৰ চাই লুনক দিয়া হয়। কাগজৰ ভিতৰৰ খালী অংশ বা নেগেটিভ স্পেচ ব্যৱহাৰ কৰি কৰা এই জটিল কাৰুকাৰ্য অতি সূক্ষ্ম বুলি জনাজাত। কাগজ কটা এই শিল্প মূলতঃ বিভিন্ন আলংকাৰিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে— দাপোন, চাকি বা লেণ্ঠন, দেৱাল আদিত ইয়াক সজাই থোৱা দেখা যায়। চীনৰ বেছিভাগ চহৰ আৰু বিশ্বৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত থকা চাইনাটাউনসমূহৰ ৰাস্তাৰ চুক, ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানৰ সমুখভাগ আৰু অট্টালিকাসমূহৰ ভিতৰভাগ সুশোভিত কৰিবলৈ এই কাগজৰ কলা ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। == প্ৰদৰ্শনমূলক কলা == === পুতলা নাচ === চীনৰ লোক-কলাৰ আটাইতকৈ পুৰণি ৰূপসমূহৰ ভিতৰত '''[[পুতলা নাচ]]''' অন্যতম। পুতলা নাচৰ শিল্পীসকলে সূঁতা-পুতলা, হাতমোজা-পুতলা, কাঠী-পুতলা, কাপোৰৰ পুতলা আৰু তাঁৰৰ পুতলা আদি বিভিন্ন ধৰণৰ পুতলা ব্যৱহাৰ কৰে। এই প্ৰদৰ্শনসমূহত কিছুমান চুটি সংলাপৰ লগতে লোকগীত আৰু নৃত্যৰ সংমিশ্ৰণ ঘটোৱা হয়। পুতলা নাচৰ বিষয়বস্তুসমূহ মূলতঃ শিশুৰ সাধুকথা আৰু নীতিকথাবিলাকৰ পৰা লোৱা হয়। <gallery> File:Taiwan-Puppet-Monkey-god2.jpg </gallery> === ছাঁয়া নাটক === '''ছাঁয়া নাটক''' (Shadow play বা ছাঁয়া পুতলা নাচ) হৈছে পুতলা নাচৰে এক বিশেষ ৰূপ, যাৰ প্ৰদৰ্শনৰ বাবে পশুৰ ছাল বা ডাঠ কাগজেৰে সজা আকৃতি বা পুতলাবোৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এই পুতলাবোৰ লেম্প বা চাকিৰ পোহৰ পৰা এখন পৰ্দাৰ পিছফালে লৰচৰ কৰি এই নাটক প্ৰদৰ্শন কৰা হয়। ছাঁয়া নাটকৰ বিষয়বস্তু আৰু গায়কী শৈলীৰ সৈতে চীনা [[অপেৰা]]ৰ ওচৰ সম্পৰ্ক আছে; পাৰ্থক্য কেৱল ইয়াতেই যে ইয়াত কোনো জীৱন্ত অভিনেতা বা অভিনেত্ৰীয়ে অভিনয় নকৰে। এই কলাশৈলীটো শেহতীয়াকৈ ওস্তাদ বা গুৰুৰ পৰা শিষ্যলৈ মৌখিক আৰু ব্যৱহাৰিকভাৱে প্ৰসাৰিত হৈ আহিছিল। এই দলবোৰত সাধাৰণতে এজন পুতলা চালক, এজন গায়ক আৰু এদল বাদ্যযন্ত্ৰী থাকে। ১৯৬৬ চনৰ [[সাংস্কৃতিক বিপ্লৱ]]ৰ সময়ত [[চীন গণৰাজ্য|চীন চৰকাৰে]] ছাঁয়া পুতলা নাচ নিষিদ্ধ কৰিছিল, কিন্তু ১৯৭০ চনৰ শেষৰ ফালে ইয়াক পুনৰ প্ৰদৰ্শনৰ অনুমতি দিয়া হয়। <gallery> File:OFB-Qianlongsatz03-Krieger.JPG|চীনা ছাঁয়া নাটকৰ পুতলা, দুজন যোদ্ধা; কিয়ানলং যুগৰ ছেট; প্ৰায় ১৭৮০ চন, জাৰ্মান চামৰা সংগ্ৰহালয়, অফেনবাখ, [[জাৰ্মানী]] </gallery> == বস্ত্ৰশিল্প == === চীনা গাঁথনি শিল্প === [[চিত্র:Chinese knot.JPG|thumb|চীনা গাঁথনি বা চাইনীজ নট]] '''চীনা গাঁথনি শিল্প''' বা '''চাইনীজ নটীয়িং''' ({{lang|zh|中國結}}) হৈছে এবিধ আলংকাৰিক হস্তশিল্প, যাৰ আৰম্ভণি টাং আৰু চোং ৰাজবংশৰ (খ্ৰীষ্টাব্দ ৯৬০–১২৭৯) সময়ত চীনৰ এক লোক-কলা হিচাপে হৈছিল।<ref name="Asian Art Museum">{{cite web |title=Science in the Tang (618–906) and Song (960–1279) Dynasties |url=https://education.asianart.org/resources/science-in-the-tang-618-906-and-song-960-1279-dynasties/ |website=Asian Art Museum |access-date=29 October 2024}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত মিং ৰাজবংশৰ শাসনকালত ই ব্যাপক জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰে। এই কলাক 'চীনা পৰম্পৰাগত আলংকাৰিক গাঁথনি' বুলিও জনা যায়।{{sfnp|Chang & al.|2006}} ইয়াৰ জৰিয়তে ৰছী বা সূতাৰে বিভিন্ন আলংকাৰিক নক্সা বা গাঁথনি প্ৰস্তুত কৰা হয়। চীনৰ সাংস্কৃতিক বিপ্লৱৰ সময়ত এই কলাৰ চৰ্চা বন্ধ হৈ পৰিছিল,<ref name="Britannica">{{cite web |last1=Lieberthal |first1=Kenneth G |title=Cultural Revolution |url=https://www.britannica.com/event/Cultural-Revolution |website=Britannica |access-date=29 October 2024}}</ref> কিন্তু বৰ্তমান সময়ত ই পুনৰ অতি জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে। <gallery> File:Chinese knot and lanterns at Temple of Heaven Lunar New Year Celebration.jpg File:Chinese Knot P4R.jpg|ক্ৰছ নটৰ সৈতে ৪-শাৰীৰ এটা 'পানচাং' গাঁথনি File:Eight chinese knots.jpg File:Chinese Butterfly Knot.jpg </gallery> === বাঘ-মূৰীয়া জোতা === '''বাঘ-মূৰীয়া জোতা''' (Tiger-head shoes) ({{lang|zh|虎头鞋}}) হৈছে শিশুৰ ভৰিৰ পাদুকা বা জোতা হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা চীনৰ এবিধ পৰম্পৰাগত লোক-হস্তশিল্পৰ সুন্দৰ উদাহৰণ। এই জোতাবোৰৰ সমুখৰ অংশটো দেখিবলৈ এটা বাঘৰ মূৰৰ দৰে হোৱা বাবে ইয়াক বাঘ-মূৰীয়া জোতা বুলি কোৱা হয়। == বাদ্যযন্ত্ৰ == '''বোলাং গু''' হৈছে এবিধ পৰম্পৰাগত চীনা ডম্বৰু বা গুটি-হেতা সদৃশ বাদ্যযন্ত্ৰ আৰু শিশুৰ খেলনা। <gallery> File:Bolang-gu-chinese-instrument.jpg </gallery> '''মুয়ু''' বা '''কাঠৰ মাছ''' হৈছে মাছৰ আকৃতিত কাটি বা খোদাই কৰি উলিওৱা এবিধ ঘূৰণীয়া কাঠৰ বাদ্যযন্ত্ৰ। এডাল কাঠৰ মাৰিৰে ইয়াৰ ওপৰত কোবাই ইয়াক বজোৱা হয়; বৌদ্ধ ধৰ্মীয় প্ৰাৰ্থনা বা জপ কৰাৰ সময়ত প্ৰায়ে এই বাদ্যযন্ত্ৰবিধ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। <gallery> File:Chinese Muyu QM r.jpg </gallery> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:চীনা সংস্কৃতি]] [[শ্ৰেণী:কলা]] [[শ্ৰেণী:হস্তশিল্প]] e23sa6wxo2rl3wazxu00a6ewiwtd6f5 638735 638733 2026-09-26T14:54:19Z JyotiPN 22102 /* চীনা চিলা */ 638735 wikitext text/x-wiki [[চিত্র:DogYearPaperCutting.jpg|thumb|300px|[[কাগজ]] কাটি প্ৰস্তুত কৰা কুকুৰৰ বছৰ উদ্‌যাপনৰ এক কলাকৃতি।]] '''চীনা লোক-কলা''' ([[ইংৰাজী]]: Chinese folk art) বা '''চীনা হস্তশিল্প''' হৈছে [[চীন]]ৰ কোনো আঞ্চলিক বা জনগোষ্ঠীয় সমাজৰ পৰা উত্তৰাধিকাৰ সূত্ৰে লাভ কৰা বিভিন্ন শৈল্পিক ৰূপ। সাধাৰণতে চীনৰ বিভিন্ন প্ৰদেশসমূহৰ মাজত এই [[কলা]]ৰ কিছু তাৰতম্য বা প্ৰভেদ দেখা যায়। প্ৰতিটো সুকীয়া [[লোক-কলা]]ৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আছে আৰু ইয়াৰে বহুতো পৰম্পৰা আজিও পালন কৰি থকা হৈছে। লোক-কলাৰ সাধাৰণ সংজ্ঞা অনুসৰি, যিবোৰ চীনা কলাক ''চীনা চাৰুকলা''ৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা নহয়, সেই সকলোবোৰক চীনা লোক-কলাৰ পৰিসৰত ধৰা হয়। চীনা লোক-কলা হৈছে চীন দেশত উৎপত্তি হোৱা প্ৰাচীনতম কলাত্মক ৰূপসমূহৰ সমষ্টি। এই প্ৰাচীন কলাসমূহৰ ভিতৰত জেন বা জেন পাথৰৰ খোদিত শিল্প, প্ৰদৰ্শনমূলক কলা যেনে পৰম্পৰাগত সংগীত আৰু ইয়াৰ সৈতে জড়িত বাদ্যযন্ত্ৰসমূহ, বস্ত্ৰশিল্প যেনে পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প, কাগজৰ কলা আৰু পৰম্পৰাগত পোচাক-পৰিচ্ছদ আদি অন্যতম। == ভাস্কৰ্য == === জেইড খোদিত শিল্প === '''জেইড''' হৈছে এবিধ আংশিকভাৱে বিৰল সেউজীয়া খনিজ পদাৰ্থ, যাৰ ব্যৱহাৰ প্ৰাগৈতিহাসিক কালৰ পৰাই চীনা কলাত প্ৰধানকৈ দেখা পোৱা গৈছে। জেইড পাথৰ ব্যৱহাৰ কৰি কৰা খোদিত কাৰুকাৰ্যসমূহ চীনৰ এক উচ্চস্তৰৰ সচৰাচৰ লোক-কলা হিচাপে পৰিগণিত হৈ আহিছে। মুখাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বিভিন্ন পশু-পক্ষীৰ আকৃতি প্ৰস্তুত কৰালৈকে— জেইড পাথৰৰ লগতে তুলনামূলকভাৱে কম মূল্যৰ কাঠ আৰু বাঁহো বহুতো কলাকৃতি নিৰ্মাণত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। কোনো কোনো সময়ত, আটাইতকৈ উচ্চ মানদণ্ডৰ জেইডক সোণ, হীৰা বা মুতাতকৈও অধিক মূল্যৱান বুলি গণ্য কৰা হৈছিল। জেইড পাথৰ অতি কঠিন হোৱাৰ বাবে, এনে বিশ্বাস কৰা হয় যে প্ৰথম অৱস্থাত চীনা জেইড খোদিত শিল্পসমূহ তৰোৱালৰ দৰে অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ নিৰ্মাণত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল; অৱশ্যে এই তৰোৱালসমূহ কোনো ধৰ্মীয় বা আনুষ্ঠানিক উদ্দেশ্যত নে ব্যৱহাৰিক কামত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, সেইয়া স্পষ্ট নহয়। সময়ৰ লগে লগে, জেইড পাথৰ কাটি বিভিন্ন আকৃতি আৰু ৰূপ দিয়া হ’ল। জেইড খোদিত শিল্পৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰাৰম্ভিক উদাহৰণ আছিল ঘূৰণীয়া ডিস্ক বা থাল সদৃশ আকৃতি, যাক 'বি' (bi) বুলি জনা যায়; ইয়াক সাধাৰণতে কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে স্বৰ্গ বা আকাশৰ প্ৰতিনিধিত্বমূলক ৰূপ বুলি বুজা গৈছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০০ চনৰ ভিতৰত জেইডক ''য়ু'' ({{lang|zh|玉}}) বুলি অভিহিত কৰা হৈছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২০৬ চনৰ ভিতৰত, [[হান ৰাজবংশ|হান ৰাজবংশৰ]] অধীনৰ এজন চীনা পণ্ডিত জু শ্বেন-এ জেইডৰ পাঁচটা গুণ তালিকাভুক্ত কৰিছিল, সেইকেইটা হৈছে— উদাৰতা, সততা, প্ৰজ্ঞা, সততা বা নিষ্ঠা আৰু সাহস। ই ইয়াৰ উপৰিও প্ৰেম, শক্তি, পবিত্ৰতা, ভাগ্য আৰু নম্ৰতাকো প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। জেইড পাথৰ ফেং চুইতো ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যাৰ ফলত ই নিজৰ চৌপাশৰ পৰিৱেশত এক সম্প্ৰীতি আৰু ভাৰসাম্য আনি দিয়ে বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। === ফলৰ গুটিৰ খোদিত শিল্প === [[চিত্র:橄榄核雕 跳山羊.jpg|thumb|হাংঝৌ কলা আৰু হস্তশিল্প সংগ্ৰহালয়ত সংৰক্ষিত এটা কাৰুকাৰ্যখচিত চীনা জলফাইৰ গুটি (Olive pit)।]] '''ফলৰ গুটিৰ খোদিত শিল্প''' হৈছে চীনৰ এবিধ ক্ষুদ্ৰাকৃতিৰ পৰম্পৰাগত লোক-হস্তশিল্প। এই শিল্পত সাধাৰণতে পেলাই দিয়া বা ব্যৱহাৰ নোহোৱা ক’লা জলফাই, অমিতা, পিচ, খুবানি (apricot), আখৰোট (walnut) আদি ফলৰ টান গুটি বা কোঁহসমূহ ব্যৱহাৰ কৰি অত্যন্ত নিখুঁত আৰু জটিল কাৰুকাৰ্যৰে কলাকৃতি বা অলংকাৰসমূহ তৈয়াৰ কৰা হয়। এই শিল্পৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আছে আৰু ইয়াৰ আটাইতকৈ পুৰণি লিখিত তথ্য চোং ৰাজবংশৰ সময়ত পোৱা যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত [[মিং ৰাজবংশ|মিং]] আৰু প্ৰাৰম্ভিক [[চিং ৰাজবংশ|চিং ৰাজবংশৰ]] শাসনকালত এই ক্ষুদ্ৰ খোদিত শিল্পই চৰম বিকাশ লাভ কৰে আৰু উচ্চপদস্থ ৰাজকীয় বিষয়া তথা অভিজাত শ্ৰেণীৰ মাজত ইয়াক অলংকাৰ হিচাপে সংৰক্ষণ কৰাৰ বাবে বিশেষ সমাদৰ লাভ কৰে। এই কলাৰ জৰিয়তে সৰু সৰু ফলৰ গুটিৰ বুকুত বিভিন্ন কবিতাৰ দৃশ্য, ধৰ্মীয় আখ্যান, প্ৰকৃতিৰ দৃশ্য বা মানুহ আৰু নাও আদিৰ অবয়ব অতি সূক্ষ্মভাৱে ফুটাই তোলা হয়। বৰ্তমান সময়ত ইয়াক চীনৰ এক 'ৰাষ্ট্ৰীয় অমূৰ্ত সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য' (National Intangible Cultural Heritage) হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছে। == পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প == [[File:Baskets in Haikou 03.jpg|left|thumb|150px|[[চীন]]ৰ হাইনান প্ৰদেশৰ হাইকৌ চহৰত বিক্ৰীৰ বাবে ৰখা পাচি-খৰাহীসমূহ।]] পাচি-খৰাহী বা পাচি-ডলা আদি প্ৰধানকৈ বাঁহ বা উদ্ভিদৰ কাণ্ড ব্যৱহাৰ কৰি বোৱা বা গুনা হয়। == চীনা চিলা == [[চীন]] হৈছে চিলাৰ জন্মভূমি, আৰু ৱেইফাং হৈছে চীনা চিলাৰ উৎপত্তি হোৱা অন্যতম প্ৰধান স্থান। ৱেইফাঙত চোং ৰাজবংশৰ (৯৬০–১২৭৯) ৰাজত্বকালত চিলা উৰুওৱাৰ প্ৰথা ব্যাপকভাৱে প্ৰচলিত হৈ পৰিছিল। [[মিং ৰাজবংশ]]ৰ (১৩৬৮–১৬৪৪) সময়লৈকে চিলা উৰুওৱাটো অধিক জনপ্ৰিয় হৈ পৰে আৰু বেশ ডাঙৰ পৰিসৰত চিলাৰ মেলা অনুষ্ঠিত হ’বলৈ ধৰে। চিলা কেৱল শ্বানদঙতে নহয়, বৰঞ্চ জিয়াংসু, ফুঝিয়ান, আনহুই আৰু অন্যান্য স্থানলৈকো বিক্ৰীৰ বাবে পঠোৱা হৈছিল। প্ৰখ্যাত ইংৰাজ পণ্ডিত জোচেফ নীধামে তেওঁৰ History of Science and Technology in China ''(চীনৰ বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ ইতিহাস)'' নামৰ গ্ৰন্থখনত চিলাক চীনে [[ইউৰোপ]]লৈ আগবঢ়োৱা বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰিছে। [[File:Kite museum weifang 2010 06 06.jpg|right|150px|thumb|চীনৰ শ্বানদং প্ৰদেশৰ ৱেইফাঙত অৱস্থিত চিলা সংগ্ৰহালয়ৰ প্ৰৱেশদ্বাৰৰ আলোকচিত্ৰ।]] == খাদ্য শিল্প == === চেনিৰ শিল্প === [[চিত্র:Chinese sugar painting 01.jpg|thumb|চেনিৰ চিত্ৰশিল্প (Sugar painting)]] '''চেনিৰ চিত্ৰশিল্প''' (Sugar painting) ({{lang|zh|糖画}}, ''tánghuà'') হৈছে এবিধ পৰম্পৰাগত চীনা লোক-কলা, য’ত গৰম, জুলীয়া চেনি ব্যৱহাৰ কৰি মাৰ্বল বা ধাতুৰ পৃষ্ঠত দ্বিমাত্ৰিক বস্তু বা আকৃতি প্ৰস্তুত কৰা হয়। '''চেনিৰ মানুহ''' (Sugar people) ({{lang|zh|糖人}}) হৈছে গৰম, জুলীয়া চেনি ব্যৱহাৰ কৰি ত্ৰিমাত্ৰিক পুতলা বা আকৃতি নিৰ্মাণ কৰা চীনৰ আন এবিধ পৰম্পৰাগত লোক-কলা। <gallery> File:Chinese candies.jpg|চেনিৰে নিৰ্মিত ত্ৰিমাত্ৰিক পুতলা বা আকৃতিসমূহ </gallery> === ময়দাৰ পুতলা === '''মিয়ান ৰেন''' বা '''ময়দাৰ পুতলা''' (Flour Figure) বিভিন্ন ৰঙীন ময়দা ব্যৱহাৰ কৰি প্ৰস্তুত কৰা হয়। অতীতত শিল্পীসকলে নিজৰ সা-সঁজুলিসমূহ লৈ গাঁৱে-ভূঞে আৰু চহৰে-নগৰে ঘূৰি ফুৰিছিল আৰু এক অতি সাধাৰণ উপাৰ্জনৰ বাবে এই ময়দাৰ পুতলাবোৰ বনাই বিক্ৰী কৰিছিল। আজিকালি কোনো কোনো বিশেষ খাদ্য পদত পাচলিৰ খোদাই কাৰুকাৰ্যৰ সৈতেও এই ময়দাৰ পুতলাসমূহ সজ্জাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। == কাগজৰ কলা == [[চিত্র:Chinese paper cuttings.jpg|thumb|কাগজ কাটি কৰা কাৰুকাৰ্য বা পেপাৰ কাটিং]] [[চিত্র:Chinesepaperfoldteal.jpg|thumb|পৰম্পৰাগত কাগজ ভাঁজ কৰা শিল্প বা পেপাৰ ফ’ল্ডিং]] কাগজৰ কলাৰ প্ৰথম দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰূপ— ''চীনা কাগজ কটা'' আৰু ''চীনা কাগজ ভাঁজ কৰা''ৰ প্ৰচলন হান ৰাজবংশৰ সময়ৰ পৰাই আৰম্ভ হৈছিল। ইয়াৰ সৈতে হাত-বিচনী আৰু ফিৰফিৰি বা ঘূৰ্ণীবতাহ পুতলা নিৰ্মাণৰ কলাকো ধৰা হয়। '''চীনা কাগজ কটা শিল্প''' ({{lang|zh|剪纸}}, ''jianzhi'') হৈছে এবিধ বিশেষ লোক-কলা, যাৰ শিপা ষষ্ঠ শতিকাৰ চীন দেশত পোৱা যায় আৰু ইয়াৰ আৱিষ্কাৰৰ কৃতিত্ব [[হান ৰাজবংশ|হান ৰাজবংশৰ]] সময়ৰ চাই লুনক দিয়া হয়। কাগজৰ ভিতৰৰ খালী অংশ বা নেগেটিভ স্পেচ ব্যৱহাৰ কৰি কৰা এই জটিল কাৰুকাৰ্য অতি সূক্ষ্ম বুলি জনাজাত। কাগজ কটা এই শিল্প মূলতঃ বিভিন্ন আলংকাৰিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে— দাপোন, চাকি বা লেণ্ঠন, দেৱাল আদিত ইয়াক সজাই থোৱা দেখা যায়। চীনৰ বেছিভাগ চহৰ আৰু বিশ্বৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত থকা চাইনাটাউনসমূহৰ ৰাস্তাৰ চুক, ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানৰ সমুখভাগ আৰু অট্টালিকাসমূহৰ ভিতৰভাগ সুশোভিত কৰিবলৈ এই কাগজৰ কলা ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। == প্ৰদৰ্শনমূলক কলা == === পুতলা নাচ === চীনৰ লোক-কলাৰ আটাইতকৈ পুৰণি ৰূপসমূহৰ ভিতৰত '''[[পুতলা নাচ]]''' অন্যতম। পুতলা নাচৰ শিল্পীসকলে সূঁতা-পুতলা, হাতমোজা-পুতলা, কাঠী-পুতলা, কাপোৰৰ পুতলা আৰু তাঁৰৰ পুতলা আদি বিভিন্ন ধৰণৰ পুতলা ব্যৱহাৰ কৰে। এই প্ৰদৰ্শনসমূহত কিছুমান চুটি সংলাপৰ লগতে লোকগীত আৰু নৃত্যৰ সংমিশ্ৰণ ঘটোৱা হয়। পুতলা নাচৰ বিষয়বস্তুসমূহ মূলতঃ শিশুৰ সাধুকথা আৰু নীতিকথাবিলাকৰ পৰা লোৱা হয়। <gallery> File:Taiwan-Puppet-Monkey-god2.jpg </gallery> === ছাঁয়া নাটক === '''ছাঁয়া নাটক''' (Shadow play বা ছাঁয়া পুতলা নাচ) হৈছে পুতলা নাচৰে এক বিশেষ ৰূপ, যাৰ প্ৰদৰ্শনৰ বাবে পশুৰ ছাল বা ডাঠ কাগজেৰে সজা আকৃতি বা পুতলাবোৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এই পুতলাবোৰ লেম্প বা চাকিৰ পোহৰ পৰা এখন পৰ্দাৰ পিছফালে লৰচৰ কৰি এই নাটক প্ৰদৰ্শন কৰা হয়। ছাঁয়া নাটকৰ বিষয়বস্তু আৰু গায়কী শৈলীৰ সৈতে চীনা [[অপেৰা]]ৰ ওচৰ সম্পৰ্ক আছে; পাৰ্থক্য কেৱল ইয়াতেই যে ইয়াত কোনো জীৱন্ত অভিনেতা বা অভিনেত্ৰীয়ে অভিনয় নকৰে। এই কলাশৈলীটো শেহতীয়াকৈ ওস্তাদ বা গুৰুৰ পৰা শিষ্যলৈ মৌখিক আৰু ব্যৱহাৰিকভাৱে প্ৰসাৰিত হৈ আহিছিল। এই দলবোৰত সাধাৰণতে এজন পুতলা চালক, এজন গায়ক আৰু এদল বাদ্যযন্ত্ৰী থাকে। ১৯৬৬ চনৰ [[সাংস্কৃতিক বিপ্লৱ]]ৰ সময়ত [[চীন গণৰাজ্য|চীন চৰকাৰে]] ছাঁয়া পুতলা নাচ নিষিদ্ধ কৰিছিল, কিন্তু ১৯৭০ চনৰ শেষৰ ফালে ইয়াক পুনৰ প্ৰদৰ্শনৰ অনুমতি দিয়া হয়। <gallery> File:OFB-Qianlongsatz03-Krieger.JPG|চীনা ছাঁয়া নাটকৰ পুতলা, দুজন যোদ্ধা; কিয়ানলং যুগৰ ছেট; প্ৰায় ১৭৮০ চন, জাৰ্মান চামৰা সংগ্ৰহালয়, অফেনবাখ, [[জাৰ্মানী]] </gallery> == বস্ত্ৰশিল্প == === চীনা গাঁথনি শিল্প === [[চিত্র:Chinese knot.JPG|thumb|চীনা গাঁথনি বা চাইনীজ নট]] '''চীনা গাঁথনি শিল্প''' বা '''চাইনীজ নটীয়িং''' ({{lang|zh|中國結}}) হৈছে এবিধ আলংকাৰিক হস্তশিল্প, যাৰ আৰম্ভণি টাং আৰু চোং ৰাজবংশৰ (খ্ৰীষ্টাব্দ ৯৬০–১২৭৯) সময়ত চীনৰ এক লোক-কলা হিচাপে হৈছিল।<ref name="Asian Art Museum">{{cite web |title=Science in the Tang (618–906) and Song (960–1279) Dynasties |url=https://education.asianart.org/resources/science-in-the-tang-618-906-and-song-960-1279-dynasties/ |website=Asian Art Museum |access-date=29 October 2024}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত মিং ৰাজবংশৰ শাসনকালত ই ব্যাপক জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰে। এই কলাক 'চীনা পৰম্পৰাগত আলংকাৰিক গাঁথনি' বুলিও জনা যায়।{{sfnp|Chang & al.|2006}} ইয়াৰ জৰিয়তে ৰছী বা সূতাৰে বিভিন্ন আলংকাৰিক নক্সা বা গাঁথনি প্ৰস্তুত কৰা হয়। চীনৰ সাংস্কৃতিক বিপ্লৱৰ সময়ত এই কলাৰ চৰ্চা বন্ধ হৈ পৰিছিল,<ref name="Britannica">{{cite web |last1=Lieberthal |first1=Kenneth G |title=Cultural Revolution |url=https://www.britannica.com/event/Cultural-Revolution |website=Britannica |access-date=29 October 2024}}</ref> কিন্তু বৰ্তমান সময়ত ই পুনৰ অতি জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে। <gallery> File:Chinese knot and lanterns at Temple of Heaven Lunar New Year Celebration.jpg File:Chinese Knot P4R.jpg|ক্ৰছ নটৰ সৈতে ৪-শাৰীৰ এটা 'পানচাং' গাঁথনি File:Eight chinese knots.jpg File:Chinese Butterfly Knot.jpg </gallery> === বাঘ-মূৰীয়া জোতা === '''বাঘ-মূৰীয়া জোতা''' (Tiger-head shoes) ({{lang|zh|虎头鞋}}) হৈছে শিশুৰ ভৰিৰ পাদুকা বা জোতা হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা চীনৰ এবিধ পৰম্পৰাগত লোক-হস্তশিল্পৰ সুন্দৰ উদাহৰণ। এই জোতাবোৰৰ সমুখৰ অংশটো দেখিবলৈ এটা বাঘৰ মূৰৰ দৰে হোৱা বাবে ইয়াক বাঘ-মূৰীয়া জোতা বুলি কোৱা হয়। == বাদ্যযন্ত্ৰ == '''বোলাং গু''' হৈছে এবিধ পৰম্পৰাগত চীনা ডম্বৰু বা গুটি-হেতা সদৃশ বাদ্যযন্ত্ৰ আৰু শিশুৰ খেলনা। <gallery> File:Bolang-gu-chinese-instrument.jpg </gallery> '''মুয়ু''' বা '''কাঠৰ মাছ''' হৈছে মাছৰ আকৃতিত কাটি বা খোদাই কৰি উলিওৱা এবিধ ঘূৰণীয়া কাঠৰ বাদ্যযন্ত্ৰ। এডাল কাঠৰ মাৰিৰে ইয়াৰ ওপৰত কোবাই ইয়াক বজোৱা হয়; বৌদ্ধ ধৰ্মীয় প্ৰাৰ্থনা বা জপ কৰাৰ সময়ত প্ৰায়ে এই বাদ্যযন্ত্ৰবিধ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। <gallery> File:Chinese Muyu QM r.jpg </gallery> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:চীনা সংস্কৃতি]] [[শ্ৰেণী:কলা]] [[শ্ৰেণী:হস্তশিল্প]] tsf72dmyuqggme27990pvcjlqy99t79 638736 638735 2026-09-26T14:54:46Z JyotiPN 22102 /* চীনা চিলা */ 638736 wikitext text/x-wiki [[চিত্র:DogYearPaperCutting.jpg|thumb|300px|[[কাগজ]] কাটি প্ৰস্তুত কৰা কুকুৰৰ বছৰ উদ্‌যাপনৰ এক কলাকৃতি।]] '''চীনা লোক-কলা''' ([[ইংৰাজী]]: Chinese folk art) বা '''চীনা হস্তশিল্প''' হৈছে [[চীন]]ৰ কোনো আঞ্চলিক বা জনগোষ্ঠীয় সমাজৰ পৰা উত্তৰাধিকাৰ সূত্ৰে লাভ কৰা বিভিন্ন শৈল্পিক ৰূপ। সাধাৰণতে চীনৰ বিভিন্ন প্ৰদেশসমূহৰ মাজত এই [[কলা]]ৰ কিছু তাৰতম্য বা প্ৰভেদ দেখা যায়। প্ৰতিটো সুকীয়া [[লোক-কলা]]ৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আছে আৰু ইয়াৰে বহুতো পৰম্পৰা আজিও পালন কৰি থকা হৈছে। লোক-কলাৰ সাধাৰণ সংজ্ঞা অনুসৰি, যিবোৰ চীনা কলাক ''চীনা চাৰুকলা''ৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা নহয়, সেই সকলোবোৰক চীনা লোক-কলাৰ পৰিসৰত ধৰা হয়। চীনা লোক-কলা হৈছে চীন দেশত উৎপত্তি হোৱা প্ৰাচীনতম কলাত্মক ৰূপসমূহৰ সমষ্টি। এই প্ৰাচীন কলাসমূহৰ ভিতৰত জেন বা জেন পাথৰৰ খোদিত শিল্প, প্ৰদৰ্শনমূলক কলা যেনে পৰম্পৰাগত সংগীত আৰু ইয়াৰ সৈতে জড়িত বাদ্যযন্ত্ৰসমূহ, বস্ত্ৰশিল্প যেনে পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প, কাগজৰ কলা আৰু পৰম্পৰাগত পোচাক-পৰিচ্ছদ আদি অন্যতম। == ভাস্কৰ্য == === জেইড খোদিত শিল্প === '''জেইড''' হৈছে এবিধ আংশিকভাৱে বিৰল সেউজীয়া খনিজ পদাৰ্থ, যাৰ ব্যৱহাৰ প্ৰাগৈতিহাসিক কালৰ পৰাই চীনা কলাত প্ৰধানকৈ দেখা পোৱা গৈছে। জেইড পাথৰ ব্যৱহাৰ কৰি কৰা খোদিত কাৰুকাৰ্যসমূহ চীনৰ এক উচ্চস্তৰৰ সচৰাচৰ লোক-কলা হিচাপে পৰিগণিত হৈ আহিছে। মুখাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বিভিন্ন পশু-পক্ষীৰ আকৃতি প্ৰস্তুত কৰালৈকে— জেইড পাথৰৰ লগতে তুলনামূলকভাৱে কম মূল্যৰ কাঠ আৰু বাঁহো বহুতো কলাকৃতি নিৰ্মাণত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। কোনো কোনো সময়ত, আটাইতকৈ উচ্চ মানদণ্ডৰ জেইডক সোণ, হীৰা বা মুতাতকৈও অধিক মূল্যৱান বুলি গণ্য কৰা হৈছিল। জেইড পাথৰ অতি কঠিন হোৱাৰ বাবে, এনে বিশ্বাস কৰা হয় যে প্ৰথম অৱস্থাত চীনা জেইড খোদিত শিল্পসমূহ তৰোৱালৰ দৰে অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ নিৰ্মাণত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল; অৱশ্যে এই তৰোৱালসমূহ কোনো ধৰ্মীয় বা আনুষ্ঠানিক উদ্দেশ্যত নে ব্যৱহাৰিক কামত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, সেইয়া স্পষ্ট নহয়। সময়ৰ লগে লগে, জেইড পাথৰ কাটি বিভিন্ন আকৃতি আৰু ৰূপ দিয়া হ’ল। জেইড খোদিত শিল্পৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰাৰম্ভিক উদাহৰণ আছিল ঘূৰণীয়া ডিস্ক বা থাল সদৃশ আকৃতি, যাক 'বি' (bi) বুলি জনা যায়; ইয়াক সাধাৰণতে কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে স্বৰ্গ বা আকাশৰ প্ৰতিনিধিত্বমূলক ৰূপ বুলি বুজা গৈছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০০ চনৰ ভিতৰত জেইডক ''য়ু'' ({{lang|zh|玉}}) বুলি অভিহিত কৰা হৈছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২০৬ চনৰ ভিতৰত, [[হান ৰাজবংশ|হান ৰাজবংশৰ]] অধীনৰ এজন চীনা পণ্ডিত জু শ্বেন-এ জেইডৰ পাঁচটা গুণ তালিকাভুক্ত কৰিছিল, সেইকেইটা হৈছে— উদাৰতা, সততা, প্ৰজ্ঞা, সততা বা নিষ্ঠা আৰু সাহস। ই ইয়াৰ উপৰিও প্ৰেম, শক্তি, পবিত্ৰতা, ভাগ্য আৰু নম্ৰতাকো প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। জেইড পাথৰ ফেং চুইতো ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যাৰ ফলত ই নিজৰ চৌপাশৰ পৰিৱেশত এক সম্প্ৰীতি আৰু ভাৰসাম্য আনি দিয়ে বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। === ফলৰ গুটিৰ খোদিত শিল্প === [[চিত্র:橄榄核雕 跳山羊.jpg|thumb|হাংঝৌ কলা আৰু হস্তশিল্প সংগ্ৰহালয়ত সংৰক্ষিত এটা কাৰুকাৰ্যখচিত চীনা জলফাইৰ গুটি (Olive pit)।]] '''ফলৰ গুটিৰ খোদিত শিল্প''' হৈছে চীনৰ এবিধ ক্ষুদ্ৰাকৃতিৰ পৰম্পৰাগত লোক-হস্তশিল্প। এই শিল্পত সাধাৰণতে পেলাই দিয়া বা ব্যৱহাৰ নোহোৱা ক’লা জলফাই, অমিতা, পিচ, খুবানি (apricot), আখৰোট (walnut) আদি ফলৰ টান গুটি বা কোঁহসমূহ ব্যৱহাৰ কৰি অত্যন্ত নিখুঁত আৰু জটিল কাৰুকাৰ্যৰে কলাকৃতি বা অলংকাৰসমূহ তৈয়াৰ কৰা হয়। এই শিল্পৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আছে আৰু ইয়াৰ আটাইতকৈ পুৰণি লিখিত তথ্য চোং ৰাজবংশৰ সময়ত পোৱা যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত [[মিং ৰাজবংশ|মিং]] আৰু প্ৰাৰম্ভিক [[চিং ৰাজবংশ|চিং ৰাজবংশৰ]] শাসনকালত এই ক্ষুদ্ৰ খোদিত শিল্পই চৰম বিকাশ লাভ কৰে আৰু উচ্চপদস্থ ৰাজকীয় বিষয়া তথা অভিজাত শ্ৰেণীৰ মাজত ইয়াক অলংকাৰ হিচাপে সংৰক্ষণ কৰাৰ বাবে বিশেষ সমাদৰ লাভ কৰে। এই কলাৰ জৰিয়তে সৰু সৰু ফলৰ গুটিৰ বুকুত বিভিন্ন কবিতাৰ দৃশ্য, ধৰ্মীয় আখ্যান, প্ৰকৃতিৰ দৃশ্য বা মানুহ আৰু নাও আদিৰ অবয়ব অতি সূক্ষ্মভাৱে ফুটাই তোলা হয়। বৰ্তমান সময়ত ইয়াক চীনৰ এক 'ৰাষ্ট্ৰীয় অমূৰ্ত সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য' (National Intangible Cultural Heritage) হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছে। == পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প == [[File:Baskets in Haikou 03.jpg|left|thumb|150px|[[চীন]]ৰ হাইনান প্ৰদেশৰ হাইকৌ চহৰত বিক্ৰীৰ বাবে ৰখা পাচি-খৰাহীসমূহ।]] পাচি-খৰাহী বা পাচি-ডলা আদি প্ৰধানকৈ বাঁহ বা উদ্ভিদৰ কাণ্ড ব্যৱহাৰ কৰি বোৱা বা গুনা হয়। == চীনা চিলা == [[File:Kite museum weifang 2010 06 06.jpg|right|150px|thumb|চীনৰ শ্বানদং প্ৰদেশৰ ৱেইফাঙত অৱস্থিত চিলা সংগ্ৰহালয়ৰ প্ৰৱেশদ্বাৰৰ আলোকচিত্ৰ।]] [[চীন]] হৈছে চিলাৰ জন্মভূমি, আৰু ৱেইফাং হৈছে চীনা চিলাৰ উৎপত্তি হোৱা অন্যতম প্ৰধান স্থান। ৱেইফাঙত চোং ৰাজবংশৰ (৯৬০–১২৭৯) ৰাজত্বকালত চিলা উৰুওৱাৰ প্ৰথা ব্যাপকভাৱে প্ৰচলিত হৈ পৰিছিল। [[মিং ৰাজবংশ]]ৰ (১৩৬৮–১৬৪৪) সময়লৈকে চিলা উৰুওৱাটো অধিক জনপ্ৰিয় হৈ পৰে আৰু বেশ ডাঙৰ পৰিসৰত চিলাৰ মেলা অনুষ্ঠিত হ’বলৈ ধৰে। চিলা কেৱল শ্বানদঙতে নহয়, বৰঞ্চ জিয়াংসু, ফুঝিয়ান, আনহুই আৰু অন্যান্য স্থানলৈকো বিক্ৰীৰ বাবে পঠোৱা হৈছিল। প্ৰখ্যাত ইংৰাজ পণ্ডিত জোচেফ নীধামে তেওঁৰ History of Science and Technology in China ''(চীনৰ বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ ইতিহাস)'' নামৰ গ্ৰন্থখনত চিলাক চীনে [[ইউৰোপ]]লৈ আগবঢ়োৱা বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰিছে। == খাদ্য শিল্প == === চেনিৰ শিল্প === [[চিত্র:Chinese sugar painting 01.jpg|thumb|চেনিৰ চিত্ৰশিল্প (Sugar painting)]] '''চেনিৰ চিত্ৰশিল্প''' (Sugar painting) ({{lang|zh|糖画}}, ''tánghuà'') হৈছে এবিধ পৰম্পৰাগত চীনা লোক-কলা, য’ত গৰম, জুলীয়া চেনি ব্যৱহাৰ কৰি মাৰ্বল বা ধাতুৰ পৃষ্ঠত দ্বিমাত্ৰিক বস্তু বা আকৃতি প্ৰস্তুত কৰা হয়। '''চেনিৰ মানুহ''' (Sugar people) ({{lang|zh|糖人}}) হৈছে গৰম, জুলীয়া চেনি ব্যৱহাৰ কৰি ত্ৰিমাত্ৰিক পুতলা বা আকৃতি নিৰ্মাণ কৰা চীনৰ আন এবিধ পৰম্পৰাগত লোক-কলা। <gallery> File:Chinese candies.jpg|চেনিৰে নিৰ্মিত ত্ৰিমাত্ৰিক পুতলা বা আকৃতিসমূহ </gallery> === ময়দাৰ পুতলা === '''মিয়ান ৰেন''' বা '''ময়দাৰ পুতলা''' (Flour Figure) বিভিন্ন ৰঙীন ময়দা ব্যৱহাৰ কৰি প্ৰস্তুত কৰা হয়। অতীতত শিল্পীসকলে নিজৰ সা-সঁজুলিসমূহ লৈ গাঁৱে-ভূঞে আৰু চহৰে-নগৰে ঘূৰি ফুৰিছিল আৰু এক অতি সাধাৰণ উপাৰ্জনৰ বাবে এই ময়দাৰ পুতলাবোৰ বনাই বিক্ৰী কৰিছিল। আজিকালি কোনো কোনো বিশেষ খাদ্য পদত পাচলিৰ খোদাই কাৰুকাৰ্যৰ সৈতেও এই ময়দাৰ পুতলাসমূহ সজ্জাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। == কাগজৰ কলা == [[চিত্র:Chinese paper cuttings.jpg|thumb|কাগজ কাটি কৰা কাৰুকাৰ্য বা পেপাৰ কাটিং]] [[চিত্র:Chinesepaperfoldteal.jpg|thumb|পৰম্পৰাগত কাগজ ভাঁজ কৰা শিল্প বা পেপাৰ ফ’ল্ডিং]] কাগজৰ কলাৰ প্ৰথম দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰূপ— ''চীনা কাগজ কটা'' আৰু ''চীনা কাগজ ভাঁজ কৰা''ৰ প্ৰচলন হান ৰাজবংশৰ সময়ৰ পৰাই আৰম্ভ হৈছিল। ইয়াৰ সৈতে হাত-বিচনী আৰু ফিৰফিৰি বা ঘূৰ্ণীবতাহ পুতলা নিৰ্মাণৰ কলাকো ধৰা হয়। '''চীনা কাগজ কটা শিল্প''' ({{lang|zh|剪纸}}, ''jianzhi'') হৈছে এবিধ বিশেষ লোক-কলা, যাৰ শিপা ষষ্ঠ শতিকাৰ চীন দেশত পোৱা যায় আৰু ইয়াৰ আৱিষ্কাৰৰ কৃতিত্ব [[হান ৰাজবংশ|হান ৰাজবংশৰ]] সময়ৰ চাই লুনক দিয়া হয়। কাগজৰ ভিতৰৰ খালী অংশ বা নেগেটিভ স্পেচ ব্যৱহাৰ কৰি কৰা এই জটিল কাৰুকাৰ্য অতি সূক্ষ্ম বুলি জনাজাত। কাগজ কটা এই শিল্প মূলতঃ বিভিন্ন আলংকাৰিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে— দাপোন, চাকি বা লেণ্ঠন, দেৱাল আদিত ইয়াক সজাই থোৱা দেখা যায়। চীনৰ বেছিভাগ চহৰ আৰু বিশ্বৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত থকা চাইনাটাউনসমূহৰ ৰাস্তাৰ চুক, ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানৰ সমুখভাগ আৰু অট্টালিকাসমূহৰ ভিতৰভাগ সুশোভিত কৰিবলৈ এই কাগজৰ কলা ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। == প্ৰদৰ্শনমূলক কলা == === পুতলা নাচ === চীনৰ লোক-কলাৰ আটাইতকৈ পুৰণি ৰূপসমূহৰ ভিতৰত '''[[পুতলা নাচ]]''' অন্যতম। পুতলা নাচৰ শিল্পীসকলে সূঁতা-পুতলা, হাতমোজা-পুতলা, কাঠী-পুতলা, কাপোৰৰ পুতলা আৰু তাঁৰৰ পুতলা আদি বিভিন্ন ধৰণৰ পুতলা ব্যৱহাৰ কৰে। এই প্ৰদৰ্শনসমূহত কিছুমান চুটি সংলাপৰ লগতে লোকগীত আৰু নৃত্যৰ সংমিশ্ৰণ ঘটোৱা হয়। পুতলা নাচৰ বিষয়বস্তুসমূহ মূলতঃ শিশুৰ সাধুকথা আৰু নীতিকথাবিলাকৰ পৰা লোৱা হয়। <gallery> File:Taiwan-Puppet-Monkey-god2.jpg </gallery> === ছাঁয়া নাটক === '''ছাঁয়া নাটক''' (Shadow play বা ছাঁয়া পুতলা নাচ) হৈছে পুতলা নাচৰে এক বিশেষ ৰূপ, যাৰ প্ৰদৰ্শনৰ বাবে পশুৰ ছাল বা ডাঠ কাগজেৰে সজা আকৃতি বা পুতলাবোৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এই পুতলাবোৰ লেম্প বা চাকিৰ পোহৰ পৰা এখন পৰ্দাৰ পিছফালে লৰচৰ কৰি এই নাটক প্ৰদৰ্শন কৰা হয়। ছাঁয়া নাটকৰ বিষয়বস্তু আৰু গায়কী শৈলীৰ সৈতে চীনা [[অপেৰা]]ৰ ওচৰ সম্পৰ্ক আছে; পাৰ্থক্য কেৱল ইয়াতেই যে ইয়াত কোনো জীৱন্ত অভিনেতা বা অভিনেত্ৰীয়ে অভিনয় নকৰে। এই কলাশৈলীটো শেহতীয়াকৈ ওস্তাদ বা গুৰুৰ পৰা শিষ্যলৈ মৌখিক আৰু ব্যৱহাৰিকভাৱে প্ৰসাৰিত হৈ আহিছিল। এই দলবোৰত সাধাৰণতে এজন পুতলা চালক, এজন গায়ক আৰু এদল বাদ্যযন্ত্ৰী থাকে। ১৯৬৬ চনৰ [[সাংস্কৃতিক বিপ্লৱ]]ৰ সময়ত [[চীন গণৰাজ্য|চীন চৰকাৰে]] ছাঁয়া পুতলা নাচ নিষিদ্ধ কৰিছিল, কিন্তু ১৯৭০ চনৰ শেষৰ ফালে ইয়াক পুনৰ প্ৰদৰ্শনৰ অনুমতি দিয়া হয়। <gallery> File:OFB-Qianlongsatz03-Krieger.JPG|চীনা ছাঁয়া নাটকৰ পুতলা, দুজন যোদ্ধা; কিয়ানলং যুগৰ ছেট; প্ৰায় ১৭৮০ চন, জাৰ্মান চামৰা সংগ্ৰহালয়, অফেনবাখ, [[জাৰ্মানী]] </gallery> == বস্ত্ৰশিল্প == === চীনা গাঁথনি শিল্প === [[চিত্র:Chinese knot.JPG|thumb|চীনা গাঁথনি বা চাইনীজ নট]] '''চীনা গাঁথনি শিল্প''' বা '''চাইনীজ নটীয়িং''' ({{lang|zh|中國結}}) হৈছে এবিধ আলংকাৰিক হস্তশিল্প, যাৰ আৰম্ভণি টাং আৰু চোং ৰাজবংশৰ (খ্ৰীষ্টাব্দ ৯৬০–১২৭৯) সময়ত চীনৰ এক লোক-কলা হিচাপে হৈছিল।<ref name="Asian Art Museum">{{cite web |title=Science in the Tang (618–906) and Song (960–1279) Dynasties |url=https://education.asianart.org/resources/science-in-the-tang-618-906-and-song-960-1279-dynasties/ |website=Asian Art Museum |access-date=29 October 2024}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত মিং ৰাজবংশৰ শাসনকালত ই ব্যাপক জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰে। এই কলাক 'চীনা পৰম্পৰাগত আলংকাৰিক গাঁথনি' বুলিও জনা যায়।{{sfnp|Chang & al.|2006}} ইয়াৰ জৰিয়তে ৰছী বা সূতাৰে বিভিন্ন আলংকাৰিক নক্সা বা গাঁথনি প্ৰস্তুত কৰা হয়। চীনৰ সাংস্কৃতিক বিপ্লৱৰ সময়ত এই কলাৰ চৰ্চা বন্ধ হৈ পৰিছিল,<ref name="Britannica">{{cite web |last1=Lieberthal |first1=Kenneth G |title=Cultural Revolution |url=https://www.britannica.com/event/Cultural-Revolution |website=Britannica |access-date=29 October 2024}}</ref> কিন্তু বৰ্তমান সময়ত ই পুনৰ অতি জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে। <gallery> File:Chinese knot and lanterns at Temple of Heaven Lunar New Year Celebration.jpg File:Chinese Knot P4R.jpg|ক্ৰছ নটৰ সৈতে ৪-শাৰীৰ এটা 'পানচাং' গাঁথনি File:Eight chinese knots.jpg File:Chinese Butterfly Knot.jpg </gallery> === বাঘ-মূৰীয়া জোতা === '''বাঘ-মূৰীয়া জোতা''' (Tiger-head shoes) ({{lang|zh|虎头鞋}}) হৈছে শিশুৰ ভৰিৰ পাদুকা বা জোতা হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা চীনৰ এবিধ পৰম্পৰাগত লোক-হস্তশিল্পৰ সুন্দৰ উদাহৰণ। এই জোতাবোৰৰ সমুখৰ অংশটো দেখিবলৈ এটা বাঘৰ মূৰৰ দৰে হোৱা বাবে ইয়াক বাঘ-মূৰীয়া জোতা বুলি কোৱা হয়। == বাদ্যযন্ত্ৰ == '''বোলাং গু''' হৈছে এবিধ পৰম্পৰাগত চীনা ডম্বৰু বা গুটি-হেতা সদৃশ বাদ্যযন্ত্ৰ আৰু শিশুৰ খেলনা। <gallery> File:Bolang-gu-chinese-instrument.jpg </gallery> '''মুয়ু''' বা '''কাঠৰ মাছ''' হৈছে মাছৰ আকৃতিত কাটি বা খোদাই কৰি উলিওৱা এবিধ ঘূৰণীয়া কাঠৰ বাদ্যযন্ত্ৰ। এডাল কাঠৰ মাৰিৰে ইয়াৰ ওপৰত কোবাই ইয়াক বজোৱা হয়; বৌদ্ধ ধৰ্মীয় প্ৰাৰ্থনা বা জপ কৰাৰ সময়ত প্ৰায়ে এই বাদ্যযন্ত্ৰবিধ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। <gallery> File:Chinese Muyu QM r.jpg </gallery> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:চীনা সংস্কৃতি]] [[শ্ৰেণী:কলা]] [[শ্ৰেণী:হস্তশিল্প]] 2idv56kbzgvgo4tyhxv6xa7qflxm8f7 638737 638736 2026-09-26T14:58:18Z JyotiPN 22102 /* প্ৰদৰ্শনমূলক কলা */ 638737 wikitext text/x-wiki [[চিত্র:DogYearPaperCutting.jpg|thumb|300px|[[কাগজ]] কাটি প্ৰস্তুত কৰা কুকুৰৰ বছৰ উদ্‌যাপনৰ এক কলাকৃতি।]] '''চীনা লোক-কলা''' ([[ইংৰাজী]]: Chinese folk art) বা '''চীনা হস্তশিল্প''' হৈছে [[চীন]]ৰ কোনো আঞ্চলিক বা জনগোষ্ঠীয় সমাজৰ পৰা উত্তৰাধিকাৰ সূত্ৰে লাভ কৰা বিভিন্ন শৈল্পিক ৰূপ। সাধাৰণতে চীনৰ বিভিন্ন প্ৰদেশসমূহৰ মাজত এই [[কলা]]ৰ কিছু তাৰতম্য বা প্ৰভেদ দেখা যায়। প্ৰতিটো সুকীয়া [[লোক-কলা]]ৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আছে আৰু ইয়াৰে বহুতো পৰম্পৰা আজিও পালন কৰি থকা হৈছে। লোক-কলাৰ সাধাৰণ সংজ্ঞা অনুসৰি, যিবোৰ চীনা কলাক ''চীনা চাৰুকলা''ৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা নহয়, সেই সকলোবোৰক চীনা লোক-কলাৰ পৰিসৰত ধৰা হয়। চীনা লোক-কলা হৈছে চীন দেশত উৎপত্তি হোৱা প্ৰাচীনতম কলাত্মক ৰূপসমূহৰ সমষ্টি। এই প্ৰাচীন কলাসমূহৰ ভিতৰত জেন বা জেন পাথৰৰ খোদিত শিল্প, প্ৰদৰ্শনমূলক কলা যেনে পৰম্পৰাগত সংগীত আৰু ইয়াৰ সৈতে জড়িত বাদ্যযন্ত্ৰসমূহ, বস্ত্ৰশিল্প যেনে পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প, কাগজৰ কলা আৰু পৰম্পৰাগত পোচাক-পৰিচ্ছদ আদি অন্যতম। == ভাস্কৰ্য == === জেইড খোদিত শিল্প === '''জেইড''' হৈছে এবিধ আংশিকভাৱে বিৰল সেউজীয়া খনিজ পদাৰ্থ, যাৰ ব্যৱহাৰ প্ৰাগৈতিহাসিক কালৰ পৰাই চীনা কলাত প্ৰধানকৈ দেখা পোৱা গৈছে। জেইড পাথৰ ব্যৱহাৰ কৰি কৰা খোদিত কাৰুকাৰ্যসমূহ চীনৰ এক উচ্চস্তৰৰ সচৰাচৰ লোক-কলা হিচাপে পৰিগণিত হৈ আহিছে। মুখাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি বিভিন্ন পশু-পক্ষীৰ আকৃতি প্ৰস্তুত কৰালৈকে— জেইড পাথৰৰ লগতে তুলনামূলকভাৱে কম মূল্যৰ কাঠ আৰু বাঁহো বহুতো কলাকৃতি নিৰ্মাণত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। কোনো কোনো সময়ত, আটাইতকৈ উচ্চ মানদণ্ডৰ জেইডক সোণ, হীৰা বা মুতাতকৈও অধিক মূল্যৱান বুলি গণ্য কৰা হৈছিল। জেইড পাথৰ অতি কঠিন হোৱাৰ বাবে, এনে বিশ্বাস কৰা হয় যে প্ৰথম অৱস্থাত চীনা জেইড খোদিত শিল্পসমূহ তৰোৱালৰ দৰে অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ নিৰ্মাণত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল; অৱশ্যে এই তৰোৱালসমূহ কোনো ধৰ্মীয় বা আনুষ্ঠানিক উদ্দেশ্যত নে ব্যৱহাৰিক কামত ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল, সেইয়া স্পষ্ট নহয়। সময়ৰ লগে লগে, জেইড পাথৰ কাটি বিভিন্ন আকৃতি আৰু ৰূপ দিয়া হ’ল। জেইড খোদিত শিল্পৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰাৰম্ভিক উদাহৰণ আছিল ঘূৰণীয়া ডিস্ক বা থাল সদৃশ আকৃতি, যাক 'বি' (bi) বুলি জনা যায়; ইয়াক সাধাৰণতে কোনোবা নহয় কোনোবা প্ৰকাৰে স্বৰ্গ বা আকাশৰ প্ৰতিনিধিত্বমূলক ৰূপ বুলি বুজা গৈছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ৩০০০ চনৰ ভিতৰত জেইডক ''য়ু'' ({{lang|zh|玉}}) বুলি অভিহিত কৰা হৈছিল। খ্ৰীষ্টপূৰ্ব ২০৬ চনৰ ভিতৰত, [[হান ৰাজবংশ|হান ৰাজবংশৰ]] অধীনৰ এজন চীনা পণ্ডিত জু শ্বেন-এ জেইডৰ পাঁচটা গুণ তালিকাভুক্ত কৰিছিল, সেইকেইটা হৈছে— উদাৰতা, সততা, প্ৰজ্ঞা, সততা বা নিষ্ঠা আৰু সাহস। ই ইয়াৰ উপৰিও প্ৰেম, শক্তি, পবিত্ৰতা, ভাগ্য আৰু নম্ৰতাকো প্ৰতিনিধিত্ব কৰে। জেইড পাথৰ ফেং চুইতো ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যাৰ ফলত ই নিজৰ চৌপাশৰ পৰিৱেশত এক সম্প্ৰীতি আৰু ভাৰসাম্য আনি দিয়ে বুলি বিশ্বাস কৰা হয়। === ফলৰ গুটিৰ খোদিত শিল্প === [[চিত্র:橄榄核雕 跳山羊.jpg|thumb|হাংঝৌ কলা আৰু হস্তশিল্প সংগ্ৰহালয়ত সংৰক্ষিত এটা কাৰুকাৰ্যখচিত চীনা জলফাইৰ গুটি (Olive pit)।]] '''ফলৰ গুটিৰ খোদিত শিল্প''' হৈছে চীনৰ এবিধ ক্ষুদ্ৰাকৃতিৰ পৰম্পৰাগত লোক-হস্তশিল্প। এই শিল্পত সাধাৰণতে পেলাই দিয়া বা ব্যৱহাৰ নোহোৱা ক’লা জলফাই, অমিতা, পিচ, খুবানি (apricot), আখৰোট (walnut) আদি ফলৰ টান গুটি বা কোঁহসমূহ ব্যৱহাৰ কৰি অত্যন্ত নিখুঁত আৰু জটিল কাৰুকাৰ্যৰে কলাকৃতি বা অলংকাৰসমূহ তৈয়াৰ কৰা হয়। এই শিল্পৰ এক দীঘলীয়া ইতিহাস আছে আৰু ইয়াৰ আটাইতকৈ পুৰণি লিখিত তথ্য চোং ৰাজবংশৰ সময়ত পোৱা যায়। পৰৱৰ্তী সময়ত [[মিং ৰাজবংশ|মিং]] আৰু প্ৰাৰম্ভিক [[চিং ৰাজবংশ|চিং ৰাজবংশৰ]] শাসনকালত এই ক্ষুদ্ৰ খোদিত শিল্পই চৰম বিকাশ লাভ কৰে আৰু উচ্চপদস্থ ৰাজকীয় বিষয়া তথা অভিজাত শ্ৰেণীৰ মাজত ইয়াক অলংকাৰ হিচাপে সংৰক্ষণ কৰাৰ বাবে বিশেষ সমাদৰ লাভ কৰে। এই কলাৰ জৰিয়তে সৰু সৰু ফলৰ গুটিৰ বুকুত বিভিন্ন কবিতাৰ দৃশ্য, ধৰ্মীয় আখ্যান, প্ৰকৃতিৰ দৃশ্য বা মানুহ আৰু নাও আদিৰ অবয়ব অতি সূক্ষ্মভাৱে ফুটাই তোলা হয়। বৰ্তমান সময়ত ইয়াক চীনৰ এক 'ৰাষ্ট্ৰীয় অমূৰ্ত সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য' (National Intangible Cultural Heritage) হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হৈছে। == পাচি-খৰাহী গুনা শিল্প == [[File:Baskets in Haikou 03.jpg|left|thumb|150px|[[চীন]]ৰ হাইনান প্ৰদেশৰ হাইকৌ চহৰত বিক্ৰীৰ বাবে ৰখা পাচি-খৰাহীসমূহ।]] পাচি-খৰাহী বা পাচি-ডলা আদি প্ৰধানকৈ বাঁহ বা উদ্ভিদৰ কাণ্ড ব্যৱহাৰ কৰি বোৱা বা গুনা হয়। == চীনা চিলা == [[File:Kite museum weifang 2010 06 06.jpg|right|150px|thumb|চীনৰ শ্বানদং প্ৰদেশৰ ৱেইফাঙত অৱস্থিত চিলা সংগ্ৰহালয়ৰ প্ৰৱেশদ্বাৰৰ আলোকচিত্ৰ।]] [[চীন]] হৈছে চিলাৰ জন্মভূমি, আৰু ৱেইফাং হৈছে চীনা চিলাৰ উৎপত্তি হোৱা অন্যতম প্ৰধান স্থান। ৱেইফাঙত চোং ৰাজবংশৰ (৯৬০–১২৭৯) ৰাজত্বকালত চিলা উৰুওৱাৰ প্ৰথা ব্যাপকভাৱে প্ৰচলিত হৈ পৰিছিল। [[মিং ৰাজবংশ]]ৰ (১৩৬৮–১৬৪৪) সময়লৈকে চিলা উৰুওৱাটো অধিক জনপ্ৰিয় হৈ পৰে আৰু বেশ ডাঙৰ পৰিসৰত চিলাৰ মেলা অনুষ্ঠিত হ’বলৈ ধৰে। চিলা কেৱল শ্বানদঙতে নহয়, বৰঞ্চ জিয়াংসু, ফুঝিয়ান, আনহুই আৰু অন্যান্য স্থানলৈকো বিক্ৰীৰ বাবে পঠোৱা হৈছিল। প্ৰখ্যাত ইংৰাজ পণ্ডিত জোচেফ নীধামে তেওঁৰ History of Science and Technology in China ''(চীনৰ বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ ইতিহাস)'' নামৰ গ্ৰন্থখনত চিলাক চীনে [[ইউৰোপ]]লৈ আগবঢ়োৱা বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান হিচাপে তালিকাভুক্ত কৰিছে। == খাদ্য শিল্প == === চেনিৰ শিল্প === [[চিত্র:Chinese sugar painting 01.jpg|thumb|চেনিৰ চিত্ৰশিল্প (Sugar painting)]] '''চেনিৰ চিত্ৰশিল্প''' (Sugar painting) ({{lang|zh|糖画}}, ''tánghuà'') হৈছে এবিধ পৰম্পৰাগত চীনা লোক-কলা, য’ত গৰম, জুলীয়া চেনি ব্যৱহাৰ কৰি মাৰ্বল বা ধাতুৰ পৃষ্ঠত দ্বিমাত্ৰিক বস্তু বা আকৃতি প্ৰস্তুত কৰা হয়। '''চেনিৰ মানুহ''' (Sugar people) ({{lang|zh|糖人}}) হৈছে গৰম, জুলীয়া চেনি ব্যৱহাৰ কৰি ত্ৰিমাত্ৰিক পুতলা বা আকৃতি নিৰ্মাণ কৰা চীনৰ আন এবিধ পৰম্পৰাগত লোক-কলা। <gallery> File:Chinese candies.jpg|চেনিৰে নিৰ্মিত ত্ৰিমাত্ৰিক পুতলা বা আকৃতিসমূহ </gallery> === ময়দাৰ পুতলা === '''মিয়ান ৰেন''' বা '''ময়দাৰ পুতলা''' (Flour Figure) বিভিন্ন ৰঙীন ময়দা ব্যৱহাৰ কৰি প্ৰস্তুত কৰা হয়। অতীতত শিল্পীসকলে নিজৰ সা-সঁজুলিসমূহ লৈ গাঁৱে-ভূঞে আৰু চহৰে-নগৰে ঘূৰি ফুৰিছিল আৰু এক অতি সাধাৰণ উপাৰ্জনৰ বাবে এই ময়দাৰ পুতলাবোৰ বনাই বিক্ৰী কৰিছিল। আজিকালি কোনো কোনো বিশেষ খাদ্য পদত পাচলিৰ খোদাই কাৰুকাৰ্যৰ সৈতেও এই ময়দাৰ পুতলাসমূহ সজ্জাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। == কাগজৰ কলা == [[চিত্র:Chinese paper cuttings.jpg|thumb|কাগজ কাটি কৰা কাৰুকাৰ্য বা পেপাৰ কাটিং]] [[চিত্র:Chinesepaperfoldteal.jpg|thumb|পৰম্পৰাগত কাগজ ভাঁজ কৰা শিল্প বা পেপাৰ ফ’ল্ডিং]] কাগজৰ কলাৰ প্ৰথম দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ ৰূপ— ''চীনা কাগজ কটা'' আৰু ''চীনা কাগজ ভাঁজ কৰা''ৰ প্ৰচলন হান ৰাজবংশৰ সময়ৰ পৰাই আৰম্ভ হৈছিল। ইয়াৰ সৈতে হাত-বিচনী আৰু ফিৰফিৰি বা ঘূৰ্ণীবতাহ পুতলা নিৰ্মাণৰ কলাকো ধৰা হয়। '''চীনা কাগজ কটা শিল্প''' ({{lang|zh|剪纸}}, ''jianzhi'') হৈছে এবিধ বিশেষ লোক-কলা, যাৰ শিপা ষষ্ঠ শতিকাৰ চীন দেশত পোৱা যায় আৰু ইয়াৰ আৱিষ্কাৰৰ কৃতিত্ব [[হান ৰাজবংশ|হান ৰাজবংশৰ]] সময়ৰ চাই লুনক দিয়া হয়। কাগজৰ ভিতৰৰ খালী অংশ বা নেগেটিভ স্পেচ ব্যৱহাৰ কৰি কৰা এই জটিল কাৰুকাৰ্য অতি সূক্ষ্ম বুলি জনাজাত। কাগজ কটা এই শিল্প মূলতঃ বিভিন্ন আলংকাৰিক কাৰণত ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যেনে— দাপোন, চাকি বা লেণ্ঠন, দেৱাল আদিত ইয়াক সজাই থোৱা দেখা যায়। চীনৰ বেছিভাগ চহৰ আৰু বিশ্বৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত থকা চাইনাটাউনসমূহৰ ৰাস্তাৰ চুক, ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানৰ সমুখভাগ আৰু অট্টালিকাসমূহৰ ভিতৰভাগ সুশোভিত কৰিবলৈ এই কাগজৰ কলা ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰা হয়। == প্ৰদৰ্শনমূলক কলা == === পুতলা নাচ === [[File:Taiwan-Puppet-Monkey-god2.jpg|left|150px|thumb|টাইৱান তলা বান্দৰ]] চীনৰ লোক-কলাৰ আটাইতকৈ পুৰণি ৰূপসমূহৰ ভিতৰত '''[[পুতলা নাচ]]''' অন্যতম। পুতলা নাচৰ শিল্পীসকলে সূঁতা-পুতলা, হাতমোজা-পুতলা, কাঠী-পুতলা, কাপোৰৰ পুতলা আৰু তাঁৰৰ পুতলা আদি বিভিন্ন ধৰণৰ পুতলা ব্যৱহাৰ কৰে। এই প্ৰদৰ্শনসমূহত কিছুমান চুটি সংলাপৰ লগতে লোকগীত আৰু নৃত্যৰ সংমিশ্ৰণ ঘটোৱা হয়। পুতলা নাচৰ বিষয়বস্তুসমূহ মূলতঃ শিশুৰ সাধুকথা আৰু নীতিকথাবিলাকৰ পৰা লোৱা হয়। === ছাঁয়া নাটক === [[File:OFB-Qianlongsatz03-Krieger.JPG|right|150px|thumb|চীনা ছাঁয়া নাটকৰ পুতলা, দুজন যোদ্ধা; কিয়ানলং যুগৰ ছেট; প্ৰায় ১৭৮০ চন, জাৰ্মান চামৰা সংগ্ৰহালয়, অফেনবাখ, [[জাৰ্মানী]]]] '''ছাঁয়া নাটক''' (Shadow play বা ছাঁয়া পুতলা নাচ) হৈছে পুতলা নাচৰে এক বিশেষ ৰূপ, যাৰ প্ৰদৰ্শনৰ বাবে পশুৰ ছাল বা ডাঠ কাগজেৰে সজা আকৃতি বা পুতলাবোৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। এই পুতলাবোৰ লেম্প বা চাকিৰ পোহৰ পৰা এখন পৰ্দাৰ পিছফালে লৰচৰ কৰি এই নাটক প্ৰদৰ্শন কৰা হয়। ছাঁয়া নাটকৰ বিষয়বস্তু আৰু গায়কী শৈলীৰ সৈতে চীনা [[অপেৰা]]ৰ ওচৰ সম্পৰ্ক আছে; পাৰ্থক্য কেৱল ইয়াতেই যে ইয়াত কোনো জীৱন্ত অভিনেতা বা অভিনেত্ৰীয়ে অভিনয় নকৰে। এই কলাশৈলীটো শেহতীয়াকৈ ওস্তাদ বা গুৰুৰ পৰা শিষ্যলৈ মৌখিক আৰু ব্যৱহাৰিকভাৱে প্ৰসাৰিত হৈ আহিছিল। এই দলবোৰত সাধাৰণতে এজন পুতলা চালক, এজন গায়ক আৰু এদল বাদ্যযন্ত্ৰী থাকে। ১৯৬৬ চনৰ [[সাংস্কৃতিক বিপ্লৱ]]ৰ সময়ত [[চীন গণৰাজ্য|চীন চৰকাৰে]] ছাঁয়া পুতলা নাচ নিষিদ্ধ কৰিছিল, কিন্তু ১৯৭০ চনৰ শেষৰ ফালে ইয়াক পুনৰ প্ৰদৰ্শনৰ অনুমতি দিয়া হয়। == বস্ত্ৰশিল্প == === চীনা গাঁথনি শিল্প === [[চিত্র:Chinese knot.JPG|thumb|চীনা গাঁথনি বা চাইনীজ নট]] '''চীনা গাঁথনি শিল্প''' বা '''চাইনীজ নটীয়িং''' ({{lang|zh|中國結}}) হৈছে এবিধ আলংকাৰিক হস্তশিল্প, যাৰ আৰম্ভণি টাং আৰু চোং ৰাজবংশৰ (খ্ৰীষ্টাব্দ ৯৬০–১২৭৯) সময়ত চীনৰ এক লোক-কলা হিচাপে হৈছিল।<ref name="Asian Art Museum">{{cite web |title=Science in the Tang (618–906) and Song (960–1279) Dynasties |url=https://education.asianart.org/resources/science-in-the-tang-618-906-and-song-960-1279-dynasties/ |website=Asian Art Museum |access-date=29 October 2024}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত মিং ৰাজবংশৰ শাসনকালত ই ব্যাপক জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰে। এই কলাক 'চীনা পৰম্পৰাগত আলংকাৰিক গাঁথনি' বুলিও জনা যায়।{{sfnp|Chang & al.|2006}} ইয়াৰ জৰিয়তে ৰছী বা সূতাৰে বিভিন্ন আলংকাৰিক নক্সা বা গাঁথনি প্ৰস্তুত কৰা হয়। চীনৰ সাংস্কৃতিক বিপ্লৱৰ সময়ত এই কলাৰ চৰ্চা বন্ধ হৈ পৰিছিল,<ref name="Britannica">{{cite web |last1=Lieberthal |first1=Kenneth G |title=Cultural Revolution |url=https://www.britannica.com/event/Cultural-Revolution |website=Britannica |access-date=29 October 2024}}</ref> কিন্তু বৰ্তমান সময়ত ই পুনৰ অতি জনপ্ৰিয় হৈ পৰিছে। <gallery> File:Chinese knot and lanterns at Temple of Heaven Lunar New Year Celebration.jpg File:Chinese Knot P4R.jpg|ক্ৰছ নটৰ সৈতে ৪-শাৰীৰ এটা 'পানচাং' গাঁথনি File:Eight chinese knots.jpg File:Chinese Butterfly Knot.jpg </gallery> === বাঘ-মূৰীয়া জোতা === '''বাঘ-মূৰীয়া জোতা''' (Tiger-head shoes) ({{lang|zh|虎头鞋}}) হৈছে শিশুৰ ভৰিৰ পাদুকা বা জোতা হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰা চীনৰ এবিধ পৰম্পৰাগত লোক-হস্তশিল্পৰ সুন্দৰ উদাহৰণ। এই জোতাবোৰৰ সমুখৰ অংশটো দেখিবলৈ এটা বাঘৰ মূৰৰ দৰে হোৱা বাবে ইয়াক বাঘ-মূৰীয়া জোতা বুলি কোৱা হয়। == বাদ্যযন্ত্ৰ == '''বোলাং গু''' হৈছে এবিধ পৰম্পৰাগত চীনা ডম্বৰু বা গুটি-হেতা সদৃশ বাদ্যযন্ত্ৰ আৰু শিশুৰ খেলনা। <gallery> File:Bolang-gu-chinese-instrument.jpg </gallery> '''মুয়ু''' বা '''কাঠৰ মাছ''' হৈছে মাছৰ আকৃতিত কাটি বা খোদাই কৰি উলিওৱা এবিধ ঘূৰণীয়া কাঠৰ বাদ্যযন্ত্ৰ। এডাল কাঠৰ মাৰিৰে ইয়াৰ ওপৰত কোবাই ইয়াক বজোৱা হয়; বৌদ্ধ ধৰ্মীয় প্ৰাৰ্থনা বা জপ কৰাৰ সময়ত প্ৰায়ে এই বাদ্যযন্ত্ৰবিধ ব্যৱহাৰ কৰা হয়। <gallery> File:Chinese Muyu QM r.jpg </gallery> ==তথ্যসূত্ৰ== {{Reflist}} [[শ্ৰেণী:চীনা সংস্কৃতি]] [[শ্ৰেণী:কলা]] [[শ্ৰেণী:হস্তশিল্প]] o9i4k9fh4lgnxn3hbsdubcpudup5dj5 0 139593 638929 637966 2026-09-27T09:12:07Z AjayDas 12623 added [[Category:ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]] using [[WP:HC|HotCat]] 638929 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় | image = National Institute of Technology, Meghalaya logo.png | image_size = 200 | motto = | motto_eng = | established = {{start date and age|2010}} | type = [[ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠান]] [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইন, ২০০৭|২০০৭ চনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইন]]ৰ অধীনত, [[ৰাজহুৱা বিশ্ববিদ্যালয়|ৰাজহুৱা]] | endowment = | chairperson = সুনীল আলাঘ | director = পিনাকেশ্বৰ মহন্ত (এইচ এ জি; [[আই আই টি গুৱাহাটী]]ৰ পৰা প্ৰতিনিধিত্বমূলক নিয়োগ) | undergrad = | postgrad = | city = [[চোহৰা]] | state = [[মেঘালয়]] | country = [[ভাৰত]] | campus = | free_label = | free = | website = {{URL|http://nitm.ac.in}} | alumni = | faculty = }} [[File:Dam 2025 inside campus.jpg|thumb|চৌহদৰ ভিতৰৰ বান্ধ]] '''ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়''' {{en|National Institute of Technology, Meghalaya}} চমুকৈ '''এন আই টি মেঘালয়''' [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]]সমূহৰ অন্যতম। ই [[মেঘালয়]]ৰ [[চোহৰা]]ত অৱস্থিত। প্ৰতিষ্ঠানটোৱে ২০১০ চনত চৰ্দাৰ বল্লভভাই ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, চুৰটত পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="nitm.ac.in">{{cite web|url=http://nitm.ac.in/|title=NIT Meghalaya|access-date=27 August 2015}}</ref><ref>ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান</ref> ==ইতিহাস== এই প্ৰতিষ্ঠানটো ভাৰতৰ ৩১টা ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠানৰ ভিতৰত এটা। এই প্ৰতিষ্ঠানসমূহ ভাৰত চৰকাৰৰ মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ৰ পুঁজিৰে ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠান হিচাপে স্থাপন কৰা হৈছিল। মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ে ২০১০ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইনৰ অধীনত এই প্ৰতিষ্ঠানটো স্থাপন কৰে। চোহৰা (চেৰাপুঞ্জী)ত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ আধাৰশিলা ২০১২ চনৰ অক্টোবৰত তেতিয়াৰ কেন্দ্ৰীয় তথ্যপ্ৰযুক্তি আৰু মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰী কপিল ছিবালে স্থাপন কৰে।<ref name="alienleafstudio">{{cite web|url=http://www.theshillongtimes.com/2012/10/10/sibal-to-lay-nit-campus-base-at-sohra-on-oct-12/|title=Sibal to lay NIT campus base at Sohra on Oct 12|author=Alienleaf Studio|work=The Shillong Times |date=9 October 2012 |access-date=27 August 2015}}</ref> ==চৌহদ== প্ৰতিষ্ঠানটোৱে বৰ্তমান উত্তৰ-পূব পাৰ্বত্য বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শ্বিলঙৰ লাইটুমখ্ৰাহস্থিত বিজনী কমপ্লেক্সৰ অস্থায়ী চৌহদৰ পৰা কাৰ্য পৰিচালনা কৰে। মেঘালয়ৰ পূব খাছি পাহাৰ জিলাৰ চোহৰা (চেৰাপুঞ্জী)ত ২৫° ১৫' ২২.০০" উত্তৰ অক্ষাংশ আৰু ৯১° ৪৪' ৪০.০০" পূব দ্ৰাঘিমাংশত স্থায়ী চৌহদ নিৰ্মাণৰ বাবে প্ৰতিষ্ঠানটোক প্ৰায় ৩০০ একৰ মাটি আবণ্টন কৰা হৈছে। ইয়াৰ সৈতে আৰু ৭৩ একৰ মাটি সংযোজন কৰাৰ পৰিকল্পনা আছে। প্ৰতিষ্ঠানটোৱে আধুনিক আৰু উন্নত সুবিধাযুক্ত এটা চৌহদ নিৰ্মাণৰ প্ৰস্তাৱ কৰিছে, যাতে সকলো প্ৰয়োজন পূৰণ কৰাৰ লগতে যাতায়াত আৰু অন্যান্য ব্যৱস্থাপনাৰ প্ৰয়োজন কম হয় আৰু নিৰ্মিত গাঁথনিসমূহে চৌহদৰ প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশৰ সৈতে সামঞ্জস্য ৰাখে।<ref name="alienleafstudio"/><ref name="nitmeghalaya.org">{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.org/Documents/tender/TenderPMC30.7.2013.pdf |title=Archived copy |access-date=2013-10-20 |archive-date=2017-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630165453/http://nitmeghalaya.org/Documents/tender/TenderPMC30.7.2013.pdf |url-status=dead }}</ref> কেন্দ্ৰীয় মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ে স্থায়ী চৌহদ নিৰ্মাণৰ কাম কেন্দ্ৰীয় লোকনিৰ্মাণ বিভাগক প্ৰদান কৰে। চোহৰা চৌহদৰ প্ৰথম পৰ্যায়ৰ নিৰ্মাণ ২০২১ চনৰ ভিতৰত সম্পূৰ্ণ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছিল। ইয়াত তলত দিয়া সুবিধাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ কথা আছিল। ===ভৱন=== * শৈক্ষিক আৰু প্ৰশাসনিক ভৱনৰ বাবে ২৫,০০০ বৰ্গমিটাৰ স্থান * ১,৫০০জন ছাত্ৰৰ বাবে ছাত্ৰাবাস * ৪০০জন ছাত্ৰীৰ বাবে ছাত্ৰীাবাস * বিভিন্ন শ্ৰেণীৰ ১২০টা আৱাস * ১৫০টা কোঠাযুক্ত অতিথিশালা * স্বাস্থ্যকেন্দ্ৰ * ১,৫০০জনৰ আসনক্ষমতাৰ প্ৰেক্ষাগৃহ * আভ্যন্তৰীণ ক্ৰীড়া ষ্টেডিয়াম ===আৱশ্যকীয় সুবিধা=== * বিদ্যুৎ উপকেন্দ্ৰ * বৰষুণৰ পানী সংৰক্ষণৰ বাবে জলাধাৰ * পানী যোগান ব্যৱস্থা * পথ আৰু নলা * প্ৰাথমিক ভূমিসজ্জা প্ৰথম পৰ্যায়ৰ আনুমানিক ব্যয় প্ৰায় ৩০০ কোটি টকা।<ref name="nitmeghalaya.org"/><ref>{{cite web|url=http://www.docstoc.com/docs/124922632/tenderarchitect |title=Data |publisher=www.docstoc.com |date= |accessdate=2021-03-16}}</ref> ==শিক্ষা== প্ৰতিষ্ঠানটোৱে ২০১০ চনৰ জুলাই মাহত বি.টেক. শিক্ষাৰ্থীৰ প্ৰথমটো গোটত নামভৰ্তি কৰে। প্ৰথম দুটা গোটে ২০১২ চনৰ ডিচেম্বৰলৈকে ইয়াৰ পথপ্ৰদৰ্শক প্ৰতিষ্ঠান এছ ভি এন আই টি ছুৰাটত অধ্যয়ন কৰে। মেঘালয়ত প্ৰতিষ্ঠানটোৰ শৈক্ষিক কাৰ্যকলাপ ২০১২ চনৰ জুলাই মাহত তৃতীয়টো গোটৰ নামভৰ্তিৰ সৈতে শ্বিলঙৰ বিজনী কমপ্লেক্সত আৰম্ভ হয়। বি.টেক. পাঠ্যক্ৰমত নামভৰ্তি [[জে ই ই মেইন]] পৰীক্ষাৰ ফলাফলৰ ভিত্তিত কৰা হয়। এই পৰীক্ষা ৰাষ্ট্ৰীয় পৰীক্ষা সংস্থাই অনুষ্ঠিত কৰে। আসন আবণ্টন কেন্দ্ৰীয় আসন আবণ্টন ব'ৰ্ডে কৰা পৰামৰ্শ প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে কৰা হয়। এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম ২০১৪ চনৰ শিক্ষাবৰ্ষৰ পৰা আৰম্ভ কৰা হয়। দৰ্শনশাস্ত্ৰৰ ডক্টৰেট অৰ্থাৎ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম ২০১৩ চনৰ আগষ্ট মাহত আৰম্ভ কৰা হয়। গণিত, ৰসায়ন বিজ্ঞান আৰু পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ স্নাতকোত্তৰ পাঠ্যক্ৰম ২০১৫ চনত আৰম্ভ কৰা হয়। এই পাঠ্যক্ৰমসমূহত নামভৰ্তি জে এ এমৰ জৰিয়তে কৰা হয়। ২০২৪ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠানিক ৰেংকিং কাঠামোই ভাৰতৰ অভিযান্ত্ৰিক মহাবিদ্যালয়সমূহৰ ভিতৰত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ক ৬৮সংখ্যক স্থানত ৰাখিছিল।<ref>{{Cite web |title=NIRF Ranking 2024 |url=https://www.nirfindia.org/nirfpdfcdn/2024/pdf/Report/IR2024_Report.pdf}}</ref> ===কেন্দ্ৰীয় গ্ৰন্থাগাৰ=== কেন্দ্ৰীয় গ্ৰন্থাগাৰত অভিযান্ত্ৰিক, প্ৰযুক্তিবিদ্যা, বিজ্ঞান, মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান তথা ব্যৱস্থাপনাৰ বিভিন্ন গ্ৰন্থ আছে। ইয়াত প্ৰায় ১৩,০০০খন পাঠ্য আৰু তথ্যসূচক গ্ৰন্থ আৰু বৈদ্যুতিন সম্পদৰ সংগ্ৰহ আছে। ইয়াৰ উপৰি গ্ৰন্থাগাৰে এ চি এম, আই ই ই ই আৰু এ এছ এম ইৰ ডিজিটেল গ্ৰন্থাগাৰত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |title=Central Library&#124;National Institute of Technology Meghalaya &#124;An Institute of National Importance |access-date=2018-01-22 |archive-date=2018-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181214042200/http://www.nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |url-status=dead |archivedate=2018-12-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181214042200/http://www.nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |deadurl=yes }}</ref> ==বিভাগসমূহ== ===অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে ২০১২ চনৰ জুলাই মাহৰ পৰা পাঠদান আৰম্ভ কৰে। বিভাগটোৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা ৩০জন শিক্ষাৰ্থী। বিভাগটোৱে অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত চাৰি বছৰীয়া অৰ্থাৎ আঠটা ষাণ্মাসিকৰ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/civil_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219050252/http://www.nitm.ac.in/civil_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219050252/http://www.nitm.ac.in/civil_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ২০১৪ চনৰ পৰা অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে পৰিৱেশ আৰু গাঁথনিগত অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য হৈছে পৰিৱেশ সুৰক্ষা আৰু ভূমিকম্প, খৰাং আৰু বানপানী আদি প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ পৰিৱৰ্তিত পৰিস্থিতিৰ সৈতে সামঞ্জস্য ৰাখি নিৰাপদ আৰু সুৰক্ষিত নিৰ্মাণ সম্পৰ্কে শিক্ষাৰ্থীসকলক জ্ঞান প্ৰদান কৰা। ইয়াৰ উপৰি বিভাগটোৱে ভৱিষ্যতে এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল।{{when|date=January 2018}} বৰ্তমান বিভাগটোৱে প্ৰথম বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে অভিযান্ত্ৰিক অংকন আৰু পৰিৱেশ বিজ্ঞানৰ সাধাৰণ পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। ===কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত বি.টেক. ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। এই পাঠ্যক্ৰমটো প্ৰতিষ্ঠানটোৰ জনপ্ৰিয় পাঠ্যক্ৰমসমূহৰ অন্যতম আৰু প্ৰতি বছৰে সৰ্বাধিক ৩০জন শিক্ষাৰ্থী নামভৰ্তি কৰে। বিভাগটো গৱেষণা কাৰ্যকলাপৰ সৈতে সক্ৰিয়ভাৱে জড়িত।<ref name="http://nitm.ac.in/cse_dept.html">{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/cse_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233505/http://www.nitm.ac.in/cse_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233505/http://nitm.ac.in/cse_dept.html |deadurl=yes }}</ref> বিভাগটোৱে ২০১৪ চনৰ পৰা এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। আৰম্ভণিতে ইয়াৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা আছিল ২০জন। ইয়াত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আছে আৰু বছৰত দুবাৰ গৱেষণা শিক্ষাৰ্থী নামভৰ্তি কৰা হয়।<ref name="http://nitm.ac.in/cse_dept.html"/> ===বৈদ্যুতিক আৰু ইলেকট্ৰনিকছ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== বৈদ্যুতিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগটো ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় স্থাপনৰ সময়ৰ পৰাই কাৰ্যক্ষম হৈ আছে। বিভাগটোৱে বি.টেক., এম.টেক. আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম ২০১০ চনত ৩০জন শিক্ষাৰ্থীৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতাৰে আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ২০১৪ চনৰ পৰা ২০জন শিক্ষাৰ্থীৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতাৰে শক্তি আৰু শক্তি ব্যৱস্থা বিষয়ত বিশেষীকৰণসহ এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰা হয়। বিভাগটোৰ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰমত পূৰ্ণকালীন আৰু অংশকালীন গৱেষণা শিক্ষাৰ্থী আছে। বিভাগটোৰ উদ্দেশ্য হৈছে শিক্ষা প্ৰদান কৰাৰ লগতে মৌলিক আৰু উদ্যোগমুখী গৱেষণা সম্পন্ন কৰা। শিক্ষকসকলৰ গৱেষণাৰ ক্ষেত্ৰসমূহৰ ভিতৰত নিয়ন্ত্ৰণমুক্ত শক্তি ব্যৱস্থা, শক্তি ব্যৱস্থা নিয়ন্ত্ৰণত কোমল গণনাৰ প্ৰয়োগ, নিয়ন্ত্ৰণমুক্ত পৰিৱেশত ভল্টেজ স্থিৰতা উন্নত কৰা, শক্তি ইলেকট্ৰনিকছ আৰু চালনা, নিয়ন্ত্ৰণ ব্যৱস্থা আৰু যন্ত্ৰপাতি, মেকাট্ৰনিক্স, সংলগ্ন ব্যৱস্থা, অগতানুগতিক শক্তি ব্যৱস্থা, উচ্চ ভল্টেজ অভিযান্ত্ৰিক আদি অন্তৰ্ভুক্ত। বিভাগটোত শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে ইলেক্ট্ৰ'-টেকনিক প্ৰয়োগশালা, বৈদ্যুতিক যন্ত্ৰ প্ৰয়োগশালা, নেটৱৰ্ক আৰু ব্যৱস্থা প্ৰয়োগশালা, ডিজিটেল ইলেকট্ৰনিকছ প্ৰয়োগশালা, শক্তি ব্যৱস্থা অনুকৰণ প্ৰয়োগশালা, নিয়ন্ত্ৰণ আৰু যন্ত্ৰপাতি প্ৰয়োগশালা, শক্তি ইলেকট্ৰনিকছ আৰু চালনা প্ৰয়োগশালা, মাইক্ৰ'প্ৰচেছৰ প্ৰয়োগশালা, মাইক্ৰ'কণ্ট্ৰ'লাৰ আৰু সংলগ্ন ব্যৱস্থা প্ৰয়োগশালা আদি আছে। শিক্ষাৰ্থীসকলৰ গণনামূলক দক্ষতা বৃদ্ধি আৰু গৱেষণাৰ বাবে পাৱাৰ ফেক্টৰী ১৪.১, পিএছআইএম আৰু পিএছএছ@ইৰ দৰে বিশেষ অনুকৰণ ছফ্টৱেৰ উপলব্ধ।<ref>{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |title=NIT Meghalaya |access-date=2016-07-11 |archive-date=2016-08-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817002350/http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |url-status=dead |archivedate=2016-08-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160817002350/http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |deadurl=yes }}</ref> ===ইলেকট্ৰনিকছ আৰু যোগাযোগ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ইলেকট্ৰনিকছ আৰু যোগাযোগ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে সংহত ইলেকট্ৰনিকছ আৰু বৰ্তনী, দূৰসংযোগ আৰু কম্পিউটাৰ প্ৰযুক্তি আদি ইলেকট্ৰনিকছ অভিযান্ত্ৰিকৰ বিভিন্ন ক্ষেত্ৰ সামৰি লয়। বিভাগটোত শিক্ষাৰ্থীসকলৰ মৌলিক প্ৰশিক্ষণ আৰু গৱেষণাৰ প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণ কৰিব পৰা বিভিন্ন প্ৰয়োগশালা আছে। বিভাগটোৱে প্ৰযুক্তিৰ স্নাতক অৰ্থাৎ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায় আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/ece_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219035014/http://www.nitm.ac.in/ece_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219035014/http://www.nitm.ac.in/ece_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগটো ২০১৩ চনৰ জুলাই মাহত আৰম্ভ হয়। বিভাগটোৱে যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত চাৰি বছৰীয়া অৰ্থাৎ আঠটা ষাণ্মাসিকৰ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। আৰম্ভণিতে ইয়াৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা আছিল ৩০জন। ২০১৪ চনৰ পৰা বিভাগটোৱে যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিকৰ নক্সা আৰু নিৰ্মাণ, যন্ত্ৰ প্ৰক্ৰিয়াকৰণত কোমল গণনাৰ প্ৰয়োগ, গণনামূলক তৰল গতিবিদ্যা, অশান্তি আৰ্হিকৰণ, তৰল যান্ত্ৰিক আদি ক্ষেত্ৰত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। বিভাগটোৱে ভৱিষ্যতে এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল। প্ৰথম বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে বিভাগটোৱে অভিযান্ত্ৰিক বলবিদ্যা, মৌলিক তাপগতিবিদ্যা আৰু কৰ্মশালা অনুশীলনৰ সাধাৰণ পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। বিভাগটোৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে উন্নত প্ৰয়োগশালা আৰু কৰ্মশালাৰ সহায়ত শিক্ষাৰ্থীসকলক শ্ৰেণীকোঠাৰ পাঠদান আৰু ব্যৱহাৰিক প্ৰশিক্ষণ প্ৰদান কৰা।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/me_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219040337/http://www.nitm.ac.in/me_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219040337/http://www.nitm.ac.in/me_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান বিভাগ=== মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান বিভাগত ইংৰাজী ভাষা আৰু সাহিত্য, অনুবাদত ইউৰোপীয় সাহিত্য, ধ্ৰুপদী গ্ৰীক সাহিত্য, অস্বাভাৱিক মনোবিজ্ঞান, সাধাৰণ ব্যৱস্থাপনা, বিপণন ব্যৱস্থাপনা, বিত্তীয় ব্যৱস্থাপনা, মানৱ সম্পদ ব্যৱস্থাপনা আৰু কাৰ্যপৰিচালনা ব্যৱস্থাপনা আদি বিষয় অন্তৰ্ভুক্ত আছে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/humanities_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233415/http://www.nitm.ac.in/humanities_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233415/http://nitm.ac.in/humanities_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===পদাৰ্থ বিজ্ঞান বিভাগ=== পদাৰ্থ বিজ্ঞান বিভাগটো ২০১০ চনত স্থাপন কৰা হয়। বিভাগটোৱে বি.টেক.ৰ প্ৰথম আৰু দ্বিতীয় বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলক পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ তাত্ত্বিক বিষয়সমূহৰ লগতে সংশ্লিষ্ট ব্যৱহাৰিক পৰীক্ষাৰ জৰিয়তে শিক্ষা প্ৰদান কৰি আহিছে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য হৈছে বিষয়সমূহৰ বিষয়ে শিক্ষাৰ্থীসকলৰ অধিক বুজাবুজি গঢ়ি তোলা আৰু তেওঁলোকক উন্নত অভিযন্তা হিচাপে গঢ়ি তোলা। বিভাগটোৰ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ ক্ষেত্ৰত চলি আছে। ইয়াত তৰল স্ফটিক, ধাতু অক্সাইড অৰ্ধপৰিবাহী, অৰ্ধপৰিবাহী নেন'গাঁথনি আৰু যন্ত্ৰ তথা সংবেদকৰ ওপৰত বিশেষ গুৰুত্ব দিয়া হয়। ২০১৫–২০১৬ শিক্ষাবৰ্ষৰ পৰা বিভাগটোৱে পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ প্ৰয়োগমুখী দিশত বিশেষ গুৰুত্ব দি এম.এছ.চি. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/physics_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233358/http://www.nitm.ac.in/physics_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233358/http://nitm.ac.in/physics_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===ৰসায়ন বিজ্ঞান বিভাগ=== ৰসায়ন বিজ্ঞান বিভাগটো ২০১২ চনত আৰম্ভ হয়। বি.টেক. ৰসায়ন বিজ্ঞান পাঠ্যক্ৰমৰ উপৰি বিভাগটোৱে ২০১৫ চনৰ পৰা অজৈৱ ৰসায়ন, জৈৱ ৰসায়ন, ভৌতিক ৰসায়ন আৰু কোৱান্টাম ৰসায়নকে ধৰি ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ প্ৰধান ক্ষেত্ৰসমূহত এম.এছ.চি. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়াই আহিছে। বিভাগটোৱে জৈৱ ৰসায়ন, অজৈৱ ৰসায়ন, জৈৱ-ভৌতিক ৰসায়ন, পদাৰ্থ ৰসায়ন আৰু গণনামূলক ৰসায়ন আদি ৰাসায়নিক বিজ্ঞানৰ বিস্তৃত ক্ষেত্ৰত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/chemistry_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219050833/http://www.nitm.ac.in/chemistry_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219050833/http://www.nitm.ac.in/chemistry_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===গণিত বিভাগ=== গণিত বিভাগটো ২০১২ চনৰ জুন মাহত আৰম্ভ হয়। বৰ্তমান বিভাগটোৱে দুবছৰীয়া এম.এছ.চি. আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। ইয়াৰ উপৰি বিভাগটোৱে প্ৰতিষ্ঠানটোৰ বি.টেক. আৰু এম.টেক. পাঠ্যক্ৰমৰ সহায়ক বিভাগ হিচাপে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/mathematics_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233414/http://www.nitm.ac.in/mathematics_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233414/http://nitm.ac.in/mathematics_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ==শিক্ষাৰ্থী জীৱন== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ে এটা শিক্ষাবৰ্ষত দুটা প্ৰধান মহাবিদ্যালয় উৎসৱ আয়োজন কৰে—প্ৰযুক্তিবিষয়ক উৎসৱ '''কগনিটিয়া''' আৰু সাংস্কৃতিক উৎসৱ '''শিশিৰ'''। ইয়াৰ উপৰি মহাবিদ্যালয়খনে ক্ৰীড়া উৎসৱো আয়োজন কৰে। শিক্ষাৰ্থীসকলৰ দ্বাৰা প্ৰতি বছৰে ভোটদানৰ জৰিয়তে নিৰ্বাচিত হোৱা এটা শিক্ষাৰ্থী পৰিষদে শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বিষয়সমূহ পৰিচালনা কৰে। ===ছাত্ৰাবাস=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ে আন ঠাইৰ পৰা অহা বহু শিক্ষাৰ্থীৰ বাবে ছাত্ৰ আৰু ছাত্ৰীৰ পৃথক ছাত্ৰাবাসৰ ব্যৱস্থা কৰে। ছাত্ৰাবাসসমূহত মৌলিক সুবিধা উপলব্ধ। ছাত্ৰাবাসসমূহত ইণ্টাৰনেটৰ সুবিধাও আছে। ছাত্ৰাবাসত থকা শিক্ষাৰ্থীসকলৰ যাতায়াতৰ বাবে পৰ্যাপ্ত বাছ সেৱা আগবঢ়োৱা হৈছে। ==লগতে চাওক== * [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, শিলচৰ]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} {{coord|25.5738|91.8942|type:edu_region:IN-ML|display=title}} [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]] l66an9lxpw1hih0fk7kokcpgcqzierb 638935 638929 2026-09-27T09:17:19Z AjayDas 12623 added [[Category:মেঘালয়ৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] using [[WP:HC|HotCat]] 638935 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় | image = National Institute of Technology, Meghalaya logo.png | image_size = 200 | motto = | motto_eng = | established = {{start date and age|2010}} | type = [[ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠান]] [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইন, ২০০৭|২০০৭ চনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইন]]ৰ অধীনত, [[ৰাজহুৱা বিশ্ববিদ্যালয়|ৰাজহুৱা]] | endowment = | chairperson = সুনীল আলাঘ | director = পিনাকেশ্বৰ মহন্ত (এইচ এ জি; [[আই আই টি গুৱাহাটী]]ৰ পৰা প্ৰতিনিধিত্বমূলক নিয়োগ) | undergrad = | postgrad = | city = [[চোহৰা]] | state = [[মেঘালয়]] | country = [[ভাৰত]] | campus = | free_label = | free = | website = {{URL|http://nitm.ac.in}} | alumni = | faculty = }} [[File:Dam 2025 inside campus.jpg|thumb|চৌহদৰ ভিতৰৰ বান্ধ]] '''ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়''' {{en|National Institute of Technology, Meghalaya}} চমুকৈ '''এন আই টি মেঘালয়''' [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]]সমূহৰ অন্যতম। ই [[মেঘালয়]]ৰ [[চোহৰা]]ত অৱস্থিত। প্ৰতিষ্ঠানটোৱে ২০১০ চনত চৰ্দাৰ বল্লভভাই ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, চুৰটত পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="nitm.ac.in">{{cite web|url=http://nitm.ac.in/|title=NIT Meghalaya|access-date=27 August 2015}}</ref><ref>ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান</ref> ==ইতিহাস== এই প্ৰতিষ্ঠানটো ভাৰতৰ ৩১টা ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠানৰ ভিতৰত এটা। এই প্ৰতিষ্ঠানসমূহ ভাৰত চৰকাৰৰ মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ৰ পুঁজিৰে ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠান হিচাপে স্থাপন কৰা হৈছিল। মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ে ২০১০ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইনৰ অধীনত এই প্ৰতিষ্ঠানটো স্থাপন কৰে। চোহৰা (চেৰাপুঞ্জী)ত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ আধাৰশিলা ২০১২ চনৰ অক্টোবৰত তেতিয়াৰ কেন্দ্ৰীয় তথ্যপ্ৰযুক্তি আৰু মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰী কপিল ছিবালে স্থাপন কৰে।<ref name="alienleafstudio">{{cite web|url=http://www.theshillongtimes.com/2012/10/10/sibal-to-lay-nit-campus-base-at-sohra-on-oct-12/|title=Sibal to lay NIT campus base at Sohra on Oct 12|author=Alienleaf Studio|work=The Shillong Times |date=9 October 2012 |access-date=27 August 2015}}</ref> ==চৌহদ== প্ৰতিষ্ঠানটোৱে বৰ্তমান উত্তৰ-পূব পাৰ্বত্য বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শ্বিলঙৰ লাইটুমখ্ৰাহস্থিত বিজনী কমপ্লেক্সৰ অস্থায়ী চৌহদৰ পৰা কাৰ্য পৰিচালনা কৰে। মেঘালয়ৰ পূব খাছি পাহাৰ জিলাৰ চোহৰা (চেৰাপুঞ্জী)ত ২৫° ১৫' ২২.০০" উত্তৰ অক্ষাংশ আৰু ৯১° ৪৪' ৪০.০০" পূব দ্ৰাঘিমাংশত স্থায়ী চৌহদ নিৰ্মাণৰ বাবে প্ৰতিষ্ঠানটোক প্ৰায় ৩০০ একৰ মাটি আবণ্টন কৰা হৈছে। ইয়াৰ সৈতে আৰু ৭৩ একৰ মাটি সংযোজন কৰাৰ পৰিকল্পনা আছে। প্ৰতিষ্ঠানটোৱে আধুনিক আৰু উন্নত সুবিধাযুক্ত এটা চৌহদ নিৰ্মাণৰ প্ৰস্তাৱ কৰিছে, যাতে সকলো প্ৰয়োজন পূৰণ কৰাৰ লগতে যাতায়াত আৰু অন্যান্য ব্যৱস্থাপনাৰ প্ৰয়োজন কম হয় আৰু নিৰ্মিত গাঁথনিসমূহে চৌহদৰ প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশৰ সৈতে সামঞ্জস্য ৰাখে।<ref name="alienleafstudio"/><ref name="nitmeghalaya.org">{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.org/Documents/tender/TenderPMC30.7.2013.pdf |title=Archived copy |access-date=2013-10-20 |archive-date=2017-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630165453/http://nitmeghalaya.org/Documents/tender/TenderPMC30.7.2013.pdf |url-status=dead }}</ref> কেন্দ্ৰীয় মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ে স্থায়ী চৌহদ নিৰ্মাণৰ কাম কেন্দ্ৰীয় লোকনিৰ্মাণ বিভাগক প্ৰদান কৰে। চোহৰা চৌহদৰ প্ৰথম পৰ্যায়ৰ নিৰ্মাণ ২০২১ চনৰ ভিতৰত সম্পূৰ্ণ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছিল। ইয়াত তলত দিয়া সুবিধাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ কথা আছিল। ===ভৱন=== * শৈক্ষিক আৰু প্ৰশাসনিক ভৱনৰ বাবে ২৫,০০০ বৰ্গমিটাৰ স্থান * ১,৫০০জন ছাত্ৰৰ বাবে ছাত্ৰাবাস * ৪০০জন ছাত্ৰীৰ বাবে ছাত্ৰীাবাস * বিভিন্ন শ্ৰেণীৰ ১২০টা আৱাস * ১৫০টা কোঠাযুক্ত অতিথিশালা * স্বাস্থ্যকেন্দ্ৰ * ১,৫০০জনৰ আসনক্ষমতাৰ প্ৰেক্ষাগৃহ * আভ্যন্তৰীণ ক্ৰীড়া ষ্টেডিয়াম ===আৱশ্যকীয় সুবিধা=== * বিদ্যুৎ উপকেন্দ্ৰ * বৰষুণৰ পানী সংৰক্ষণৰ বাবে জলাধাৰ * পানী যোগান ব্যৱস্থা * পথ আৰু নলা * প্ৰাথমিক ভূমিসজ্জা প্ৰথম পৰ্যায়ৰ আনুমানিক ব্যয় প্ৰায় ৩০০ কোটি টকা।<ref name="nitmeghalaya.org"/><ref>{{cite web|url=http://www.docstoc.com/docs/124922632/tenderarchitect |title=Data |publisher=www.docstoc.com |date= |accessdate=2021-03-16}}</ref> ==শিক্ষা== প্ৰতিষ্ঠানটোৱে ২০১০ চনৰ জুলাই মাহত বি.টেক. শিক্ষাৰ্থীৰ প্ৰথমটো গোটত নামভৰ্তি কৰে। প্ৰথম দুটা গোটে ২০১২ চনৰ ডিচেম্বৰলৈকে ইয়াৰ পথপ্ৰদৰ্শক প্ৰতিষ্ঠান এছ ভি এন আই টি ছুৰাটত অধ্যয়ন কৰে। মেঘালয়ত প্ৰতিষ্ঠানটোৰ শৈক্ষিক কাৰ্যকলাপ ২০১২ চনৰ জুলাই মাহত তৃতীয়টো গোটৰ নামভৰ্তিৰ সৈতে শ্বিলঙৰ বিজনী কমপ্লেক্সত আৰম্ভ হয়। বি.টেক. পাঠ্যক্ৰমত নামভৰ্তি [[জে ই ই মেইন]] পৰীক্ষাৰ ফলাফলৰ ভিত্তিত কৰা হয়। এই পৰীক্ষা ৰাষ্ট্ৰীয় পৰীক্ষা সংস্থাই অনুষ্ঠিত কৰে। আসন আবণ্টন কেন্দ্ৰীয় আসন আবণ্টন ব'ৰ্ডে কৰা পৰামৰ্শ প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে কৰা হয়। এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম ২০১৪ চনৰ শিক্ষাবৰ্ষৰ পৰা আৰম্ভ কৰা হয়। দৰ্শনশাস্ত্ৰৰ ডক্টৰেট অৰ্থাৎ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম ২০১৩ চনৰ আগষ্ট মাহত আৰম্ভ কৰা হয়। গণিত, ৰসায়ন বিজ্ঞান আৰু পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ স্নাতকোত্তৰ পাঠ্যক্ৰম ২০১৫ চনত আৰম্ভ কৰা হয়। এই পাঠ্যক্ৰমসমূহত নামভৰ্তি জে এ এমৰ জৰিয়তে কৰা হয়। ২০২৪ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠানিক ৰেংকিং কাঠামোই ভাৰতৰ অভিযান্ত্ৰিক মহাবিদ্যালয়সমূহৰ ভিতৰত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ক ৬৮সংখ্যক স্থানত ৰাখিছিল।<ref>{{Cite web |title=NIRF Ranking 2024 |url=https://www.nirfindia.org/nirfpdfcdn/2024/pdf/Report/IR2024_Report.pdf}}</ref> ===কেন্দ্ৰীয় গ্ৰন্থাগাৰ=== কেন্দ্ৰীয় গ্ৰন্থাগাৰত অভিযান্ত্ৰিক, প্ৰযুক্তিবিদ্যা, বিজ্ঞান, মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান তথা ব্যৱস্থাপনাৰ বিভিন্ন গ্ৰন্থ আছে। ইয়াত প্ৰায় ১৩,০০০খন পাঠ্য আৰু তথ্যসূচক গ্ৰন্থ আৰু বৈদ্যুতিন সম্পদৰ সংগ্ৰহ আছে। ইয়াৰ উপৰি গ্ৰন্থাগাৰে এ চি এম, আই ই ই ই আৰু এ এছ এম ইৰ ডিজিটেল গ্ৰন্থাগাৰত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |title=Central Library&#124;National Institute of Technology Meghalaya &#124;An Institute of National Importance |access-date=2018-01-22 |archive-date=2018-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181214042200/http://www.nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |url-status=dead |archivedate=2018-12-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181214042200/http://www.nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |deadurl=yes }}</ref> ==বিভাগসমূহ== ===অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে ২০১২ চনৰ জুলাই মাহৰ পৰা পাঠদান আৰম্ভ কৰে। বিভাগটোৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা ৩০জন শিক্ষাৰ্থী। বিভাগটোৱে অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত চাৰি বছৰীয়া অৰ্থাৎ আঠটা ষাণ্মাসিকৰ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/civil_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219050252/http://www.nitm.ac.in/civil_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219050252/http://www.nitm.ac.in/civil_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ২০১৪ চনৰ পৰা অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে পৰিৱেশ আৰু গাঁথনিগত অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য হৈছে পৰিৱেশ সুৰক্ষা আৰু ভূমিকম্প, খৰাং আৰু বানপানী আদি প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ পৰিৱৰ্তিত পৰিস্থিতিৰ সৈতে সামঞ্জস্য ৰাখি নিৰাপদ আৰু সুৰক্ষিত নিৰ্মাণ সম্পৰ্কে শিক্ষাৰ্থীসকলক জ্ঞান প্ৰদান কৰা। ইয়াৰ উপৰি বিভাগটোৱে ভৱিষ্যতে এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল।{{when|date=January 2018}} বৰ্তমান বিভাগটোৱে প্ৰথম বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে অভিযান্ত্ৰিক অংকন আৰু পৰিৱেশ বিজ্ঞানৰ সাধাৰণ পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। ===কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত বি.টেক. ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। এই পাঠ্যক্ৰমটো প্ৰতিষ্ঠানটোৰ জনপ্ৰিয় পাঠ্যক্ৰমসমূহৰ অন্যতম আৰু প্ৰতি বছৰে সৰ্বাধিক ৩০জন শিক্ষাৰ্থী নামভৰ্তি কৰে। বিভাগটো গৱেষণা কাৰ্যকলাপৰ সৈতে সক্ৰিয়ভাৱে জড়িত।<ref name="http://nitm.ac.in/cse_dept.html">{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/cse_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233505/http://www.nitm.ac.in/cse_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233505/http://nitm.ac.in/cse_dept.html |deadurl=yes }}</ref> বিভাগটোৱে ২০১৪ চনৰ পৰা এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। আৰম্ভণিতে ইয়াৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা আছিল ২০জন। ইয়াত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আছে আৰু বছৰত দুবাৰ গৱেষণা শিক্ষাৰ্থী নামভৰ্তি কৰা হয়।<ref name="http://nitm.ac.in/cse_dept.html"/> ===বৈদ্যুতিক আৰু ইলেকট্ৰনিকছ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== বৈদ্যুতিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগটো ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় স্থাপনৰ সময়ৰ পৰাই কাৰ্যক্ষম হৈ আছে। বিভাগটোৱে বি.টেক., এম.টেক. আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম ২০১০ চনত ৩০জন শিক্ষাৰ্থীৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতাৰে আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ২০১৪ চনৰ পৰা ২০জন শিক্ষাৰ্থীৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতাৰে শক্তি আৰু শক্তি ব্যৱস্থা বিষয়ত বিশেষীকৰণসহ এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰা হয়। বিভাগটোৰ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰমত পূৰ্ণকালীন আৰু অংশকালীন গৱেষণা শিক্ষাৰ্থী আছে। বিভাগটোৰ উদ্দেশ্য হৈছে শিক্ষা প্ৰদান কৰাৰ লগতে মৌলিক আৰু উদ্যোগমুখী গৱেষণা সম্পন্ন কৰা। শিক্ষকসকলৰ গৱেষণাৰ ক্ষেত্ৰসমূহৰ ভিতৰত নিয়ন্ত্ৰণমুক্ত শক্তি ব্যৱস্থা, শক্তি ব্যৱস্থা নিয়ন্ত্ৰণত কোমল গণনাৰ প্ৰয়োগ, নিয়ন্ত্ৰণমুক্ত পৰিৱেশত ভল্টেজ স্থিৰতা উন্নত কৰা, শক্তি ইলেকট্ৰনিকছ আৰু চালনা, নিয়ন্ত্ৰণ ব্যৱস্থা আৰু যন্ত্ৰপাতি, মেকাট্ৰনিক্স, সংলগ্ন ব্যৱস্থা, অগতানুগতিক শক্তি ব্যৱস্থা, উচ্চ ভল্টেজ অভিযান্ত্ৰিক আদি অন্তৰ্ভুক্ত। বিভাগটোত শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে ইলেক্ট্ৰ'-টেকনিক প্ৰয়োগশালা, বৈদ্যুতিক যন্ত্ৰ প্ৰয়োগশালা, নেটৱৰ্ক আৰু ব্যৱস্থা প্ৰয়োগশালা, ডিজিটেল ইলেকট্ৰনিকছ প্ৰয়োগশালা, শক্তি ব্যৱস্থা অনুকৰণ প্ৰয়োগশালা, নিয়ন্ত্ৰণ আৰু যন্ত্ৰপাতি প্ৰয়োগশালা, শক্তি ইলেকট্ৰনিকছ আৰু চালনা প্ৰয়োগশালা, মাইক্ৰ'প্ৰচেছৰ প্ৰয়োগশালা, মাইক্ৰ'কণ্ট্ৰ'লাৰ আৰু সংলগ্ন ব্যৱস্থা প্ৰয়োগশালা আদি আছে। শিক্ষাৰ্থীসকলৰ গণনামূলক দক্ষতা বৃদ্ধি আৰু গৱেষণাৰ বাবে পাৱাৰ ফেক্টৰী ১৪.১, পিএছআইএম আৰু পিএছএছ@ইৰ দৰে বিশেষ অনুকৰণ ছফ্টৱেৰ উপলব্ধ।<ref>{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |title=NIT Meghalaya |access-date=2016-07-11 |archive-date=2016-08-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817002350/http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |url-status=dead |archivedate=2016-08-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160817002350/http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |deadurl=yes }}</ref> ===ইলেকট্ৰনিকছ আৰু যোগাযোগ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ইলেকট্ৰনিকছ আৰু যোগাযোগ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে সংহত ইলেকট্ৰনিকছ আৰু বৰ্তনী, দূৰসংযোগ আৰু কম্পিউটাৰ প্ৰযুক্তি আদি ইলেকট্ৰনিকছ অভিযান্ত্ৰিকৰ বিভিন্ন ক্ষেত্ৰ সামৰি লয়। বিভাগটোত শিক্ষাৰ্থীসকলৰ মৌলিক প্ৰশিক্ষণ আৰু গৱেষণাৰ প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণ কৰিব পৰা বিভিন্ন প্ৰয়োগশালা আছে। বিভাগটোৱে প্ৰযুক্তিৰ স্নাতক অৰ্থাৎ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায় আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/ece_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219035014/http://www.nitm.ac.in/ece_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219035014/http://www.nitm.ac.in/ece_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগটো ২০১৩ চনৰ জুলাই মাহত আৰম্ভ হয়। বিভাগটোৱে যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত চাৰি বছৰীয়া অৰ্থাৎ আঠটা ষাণ্মাসিকৰ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। আৰম্ভণিতে ইয়াৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা আছিল ৩০জন। ২০১৪ চনৰ পৰা বিভাগটোৱে যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিকৰ নক্সা আৰু নিৰ্মাণ, যন্ত্ৰ প্ৰক্ৰিয়াকৰণত কোমল গণনাৰ প্ৰয়োগ, গণনামূলক তৰল গতিবিদ্যা, অশান্তি আৰ্হিকৰণ, তৰল যান্ত্ৰিক আদি ক্ষেত্ৰত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। বিভাগটোৱে ভৱিষ্যতে এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল। প্ৰথম বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে বিভাগটোৱে অভিযান্ত্ৰিক বলবিদ্যা, মৌলিক তাপগতিবিদ্যা আৰু কৰ্মশালা অনুশীলনৰ সাধাৰণ পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। বিভাগটোৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে উন্নত প্ৰয়োগশালা আৰু কৰ্মশালাৰ সহায়ত শিক্ষাৰ্থীসকলক শ্ৰেণীকোঠাৰ পাঠদান আৰু ব্যৱহাৰিক প্ৰশিক্ষণ প্ৰদান কৰা।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/me_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219040337/http://www.nitm.ac.in/me_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219040337/http://www.nitm.ac.in/me_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান বিভাগ=== মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান বিভাগত ইংৰাজী ভাষা আৰু সাহিত্য, অনুবাদত ইউৰোপীয় সাহিত্য, ধ্ৰুপদী গ্ৰীক সাহিত্য, অস্বাভাৱিক মনোবিজ্ঞান, সাধাৰণ ব্যৱস্থাপনা, বিপণন ব্যৱস্থাপনা, বিত্তীয় ব্যৱস্থাপনা, মানৱ সম্পদ ব্যৱস্থাপনা আৰু কাৰ্যপৰিচালনা ব্যৱস্থাপনা আদি বিষয় অন্তৰ্ভুক্ত আছে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/humanities_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233415/http://www.nitm.ac.in/humanities_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233415/http://nitm.ac.in/humanities_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===পদাৰ্থ বিজ্ঞান বিভাগ=== পদাৰ্থ বিজ্ঞান বিভাগটো ২০১০ চনত স্থাপন কৰা হয়। বিভাগটোৱে বি.টেক.ৰ প্ৰথম আৰু দ্বিতীয় বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলক পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ তাত্ত্বিক বিষয়সমূহৰ লগতে সংশ্লিষ্ট ব্যৱহাৰিক পৰীক্ষাৰ জৰিয়তে শিক্ষা প্ৰদান কৰি আহিছে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য হৈছে বিষয়সমূহৰ বিষয়ে শিক্ষাৰ্থীসকলৰ অধিক বুজাবুজি গঢ়ি তোলা আৰু তেওঁলোকক উন্নত অভিযন্তা হিচাপে গঢ়ি তোলা। বিভাগটোৰ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ ক্ষেত্ৰত চলি আছে। ইয়াত তৰল স্ফটিক, ধাতু অক্সাইড অৰ্ধপৰিবাহী, অৰ্ধপৰিবাহী নেন'গাঁথনি আৰু যন্ত্ৰ তথা সংবেদকৰ ওপৰত বিশেষ গুৰুত্ব দিয়া হয়। ২০১৫–২০১৬ শিক্ষাবৰ্ষৰ পৰা বিভাগটোৱে পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ প্ৰয়োগমুখী দিশত বিশেষ গুৰুত্ব দি এম.এছ.চি. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/physics_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233358/http://www.nitm.ac.in/physics_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233358/http://nitm.ac.in/physics_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===ৰসায়ন বিজ্ঞান বিভাগ=== ৰসায়ন বিজ্ঞান বিভাগটো ২০১২ চনত আৰম্ভ হয়। বি.টেক. ৰসায়ন বিজ্ঞান পাঠ্যক্ৰমৰ উপৰি বিভাগটোৱে ২০১৫ চনৰ পৰা অজৈৱ ৰসায়ন, জৈৱ ৰসায়ন, ভৌতিক ৰসায়ন আৰু কোৱান্টাম ৰসায়নকে ধৰি ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ প্ৰধান ক্ষেত্ৰসমূহত এম.এছ.চি. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়াই আহিছে। বিভাগটোৱে জৈৱ ৰসায়ন, অজৈৱ ৰসায়ন, জৈৱ-ভৌতিক ৰসায়ন, পদাৰ্থ ৰসায়ন আৰু গণনামূলক ৰসায়ন আদি ৰাসায়নিক বিজ্ঞানৰ বিস্তৃত ক্ষেত্ৰত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/chemistry_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219050833/http://www.nitm.ac.in/chemistry_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219050833/http://www.nitm.ac.in/chemistry_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===গণিত বিভাগ=== গণিত বিভাগটো ২০১২ চনৰ জুন মাহত আৰম্ভ হয়। বৰ্তমান বিভাগটোৱে দুবছৰীয়া এম.এছ.চি. আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। ইয়াৰ উপৰি বিভাগটোৱে প্ৰতিষ্ঠানটোৰ বি.টেক. আৰু এম.টেক. পাঠ্যক্ৰমৰ সহায়ক বিভাগ হিচাপে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/mathematics_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233414/http://www.nitm.ac.in/mathematics_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233414/http://nitm.ac.in/mathematics_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ==শিক্ষাৰ্থী জীৱন== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ে এটা শিক্ষাবৰ্ষত দুটা প্ৰধান মহাবিদ্যালয় উৎসৱ আয়োজন কৰে—প্ৰযুক্তিবিষয়ক উৎসৱ '''কগনিটিয়া''' আৰু সাংস্কৃতিক উৎসৱ '''শিশিৰ'''। ইয়াৰ উপৰি মহাবিদ্যালয়খনে ক্ৰীড়া উৎসৱো আয়োজন কৰে। শিক্ষাৰ্থীসকলৰ দ্বাৰা প্ৰতি বছৰে ভোটদানৰ জৰিয়তে নিৰ্বাচিত হোৱা এটা শিক্ষাৰ্থী পৰিষদে শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বিষয়সমূহ পৰিচালনা কৰে। ===ছাত্ৰাবাস=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ে আন ঠাইৰ পৰা অহা বহু শিক্ষাৰ্থীৰ বাবে ছাত্ৰ আৰু ছাত্ৰীৰ পৃথক ছাত্ৰাবাসৰ ব্যৱস্থা কৰে। ছাত্ৰাবাসসমূহত মৌলিক সুবিধা উপলব্ধ। ছাত্ৰাবাসসমূহত ইণ্টাৰনেটৰ সুবিধাও আছে। ছাত্ৰাবাসত থকা শিক্ষাৰ্থীসকলৰ যাতায়াতৰ বাবে পৰ্যাপ্ত বাছ সেৱা আগবঢ়োৱা হৈছে। ==লগতে চাওক== * [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, শিলচৰ]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} {{coord|25.5738|91.8942|type:edu_region:IN-ML|display=title}} [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]] [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] 1zcsh4xgce3wp0kdx9803b7i7hs2vue 638946 638935 2026-09-27T09:26:46Z AjayDas 12623 /* */ 638946 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় | image = [[চিত্ৰ:National Institute of Technology, Meghalaya logo.png|150px]] | image_size = 200 | motto = | motto_eng = | established = {{start date and age|2010}} | type = [[ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠান]] [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইন, ২০০৭|২০০৭ চনৰ ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইন]]ৰ অধীনত, [[ৰাজহুৱা বিশ্ববিদ্যালয়|ৰাজহুৱা]] | endowment = | chairperson = সুনীল আলাঘ | director = পিনাকেশ্বৰ মহন্ত (এইচ এ জি; [[আই আই টি গুৱাহাটী]]ৰ পৰা প্ৰতিনিধিত্বমূলক নিয়োগ) | undergrad = | postgrad = | city = [[চোহৰা]] | state = [[মেঘালয়]] | country = [[ভাৰত]] | campus = | free_label = | free = | website = {{URL|http://nitm.ac.in}} | alumni = | faculty = }} [[File:Dam 2025 inside campus.jpg|thumb|চৌহদৰ ভিতৰৰ বান্ধ]] '''ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়''' {{en|National Institute of Technology, Meghalaya}} চমুকৈ '''এন আই টি মেঘালয়''' [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]]সমূহৰ অন্যতম। ই [[মেঘালয়]]ৰ [[চোহৰা]]ত অৱস্থিত। প্ৰতিষ্ঠানটোৱে ২০১০ চনত চৰ্দাৰ বল্লভভাই ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, চুৰটত পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰিছিল।<ref name="nitm.ac.in">{{cite web|url=http://nitm.ac.in/|title=NIT Meghalaya|access-date=27 August 2015}}</ref><ref>ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান</ref> ==ইতিহাস== এই প্ৰতিষ্ঠানটো ভাৰতৰ ৩১টা ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠানৰ ভিতৰত এটা। এই প্ৰতিষ্ঠানসমূহ ভাৰত চৰকাৰৰ মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ৰ পুঁজিৰে ৰাষ্ট্ৰীয় গুৰুত্বৰ প্ৰতিষ্ঠান হিচাপে স্থাপন কৰা হৈছিল। মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ে ২০১০ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান আইনৰ অধীনত এই প্ৰতিষ্ঠানটো স্থাপন কৰে। চোহৰা (চেৰাপুঞ্জী)ত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ আধাৰশিলা ২০১২ চনৰ অক্টোবৰত তেতিয়াৰ কেন্দ্ৰীয় তথ্যপ্ৰযুক্তি আৰু মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰী কপিল ছিবালে স্থাপন কৰে।<ref name="alienleafstudio">{{cite web|url=http://www.theshillongtimes.com/2012/10/10/sibal-to-lay-nit-campus-base-at-sohra-on-oct-12/|title=Sibal to lay NIT campus base at Sohra on Oct 12|author=Alienleaf Studio|work=The Shillong Times |date=9 October 2012 |access-date=27 August 2015}}</ref> ==চৌহদ== প্ৰতিষ্ঠানটোৱে বৰ্তমান উত্তৰ-পূব পাৰ্বত্য বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শ্বিলঙৰ লাইটুমখ্ৰাহস্থিত বিজনী কমপ্লেক্সৰ অস্থায়ী চৌহদৰ পৰা কাৰ্য পৰিচালনা কৰে। মেঘালয়ৰ পূব খাছি পাহাৰ জিলাৰ চোহৰা (চেৰাপুঞ্জী)ত ২৫° ১৫' ২২.০০" উত্তৰ অক্ষাংশ আৰু ৯১° ৪৪' ৪০.০০" পূব দ্ৰাঘিমাংশত স্থায়ী চৌহদ নিৰ্মাণৰ বাবে প্ৰতিষ্ঠানটোক প্ৰায় ৩০০ একৰ মাটি আবণ্টন কৰা হৈছে। ইয়াৰ সৈতে আৰু ৭৩ একৰ মাটি সংযোজন কৰাৰ পৰিকল্পনা আছে। প্ৰতিষ্ঠানটোৱে আধুনিক আৰু উন্নত সুবিধাযুক্ত এটা চৌহদ নিৰ্মাণৰ প্ৰস্তাৱ কৰিছে, যাতে সকলো প্ৰয়োজন পূৰণ কৰাৰ লগতে যাতায়াত আৰু অন্যান্য ব্যৱস্থাপনাৰ প্ৰয়োজন কম হয় আৰু নিৰ্মিত গাঁথনিসমূহে চৌহদৰ প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশৰ সৈতে সামঞ্জস্য ৰাখে।<ref name="alienleafstudio"/><ref name="nitmeghalaya.org">{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.org/Documents/tender/TenderPMC30.7.2013.pdf |title=Archived copy |access-date=2013-10-20 |archive-date=2017-06-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630165453/http://nitmeghalaya.org/Documents/tender/TenderPMC30.7.2013.pdf |url-status=dead }}</ref> কেন্দ্ৰীয় মানৱ সম্পদ উন্নয়ন মন্ত্ৰালয়ে স্থায়ী চৌহদ নিৰ্মাণৰ কাম কেন্দ্ৰীয় লোকনিৰ্মাণ বিভাগক প্ৰদান কৰে। চোহৰা চৌহদৰ প্ৰথম পৰ্যায়ৰ নিৰ্মাণ ২০২১ চনৰ ভিতৰত সম্পূৰ্ণ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰা হৈছিল। ইয়াত তলত দিয়া সুবিধাসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ কথা আছিল। ===ভৱন=== * শৈক্ষিক আৰু প্ৰশাসনিক ভৱনৰ বাবে ২৫,০০০ বৰ্গমিটাৰ স্থান * ১,৫০০জন ছাত্ৰৰ বাবে ছাত্ৰাবাস * ৪০০জন ছাত্ৰীৰ বাবে ছাত্ৰীাবাস * বিভিন্ন শ্ৰেণীৰ ১২০টা আৱাস * ১৫০টা কোঠাযুক্ত অতিথিশালা * স্বাস্থ্যকেন্দ্ৰ * ১,৫০০জনৰ আসনক্ষমতাৰ প্ৰেক্ষাগৃহ * আভ্যন্তৰীণ ক্ৰীড়া ষ্টেডিয়াম ===আৱশ্যকীয় সুবিধা=== * বিদ্যুৎ উপকেন্দ্ৰ * বৰষুণৰ পানী সংৰক্ষণৰ বাবে জলাধাৰ * পানী যোগান ব্যৱস্থা * পথ আৰু নলা * প্ৰাথমিক ভূমিসজ্জা প্ৰথম পৰ্যায়ৰ আনুমানিক ব্যয় প্ৰায় ৩০০ কোটি টকা।<ref name="nitmeghalaya.org"/><ref>{{cite web|url=http://www.docstoc.com/docs/124922632/tenderarchitect |title=Data |publisher=www.docstoc.com |date= |accessdate=2021-03-16}}</ref> ==শিক্ষা== প্ৰতিষ্ঠানটোৱে ২০১০ চনৰ জুলাই মাহত বি.টেক. শিক্ষাৰ্থীৰ প্ৰথমটো গোটত নামভৰ্তি কৰে। প্ৰথম দুটা গোটে ২০১২ চনৰ ডিচেম্বৰলৈকে ইয়াৰ পথপ্ৰদৰ্শক প্ৰতিষ্ঠান এছ ভি এন আই টি ছুৰাটত অধ্যয়ন কৰে। মেঘালয়ত প্ৰতিষ্ঠানটোৰ শৈক্ষিক কাৰ্যকলাপ ২০১২ চনৰ জুলাই মাহত তৃতীয়টো গোটৰ নামভৰ্তিৰ সৈতে শ্বিলঙৰ বিজনী কমপ্লেক্সত আৰম্ভ হয়। বি.টেক. পাঠ্যক্ৰমত নামভৰ্তি [[জে ই ই মেইন]] পৰীক্ষাৰ ফলাফলৰ ভিত্তিত কৰা হয়। এই পৰীক্ষা ৰাষ্ট্ৰীয় পৰীক্ষা সংস্থাই অনুষ্ঠিত কৰে। আসন আবণ্টন কেন্দ্ৰীয় আসন আবণ্টন ব'ৰ্ডে কৰা পৰামৰ্শ প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে কৰা হয়। এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম ২০১৪ চনৰ শিক্ষাবৰ্ষৰ পৰা আৰম্ভ কৰা হয়। দৰ্শনশাস্ত্ৰৰ ডক্টৰেট অৰ্থাৎ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম ২০১৩ চনৰ আগষ্ট মাহত আৰম্ভ কৰা হয়। গণিত, ৰসায়ন বিজ্ঞান আৰু পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ স্নাতকোত্তৰ পাঠ্যক্ৰম ২০১৫ চনত আৰম্ভ কৰা হয়। এই পাঠ্যক্ৰমসমূহত নামভৰ্তি জে এ এমৰ জৰিয়তে কৰা হয়। ২০২৪ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰতিষ্ঠানিক ৰেংকিং কাঠামোই ভাৰতৰ অভিযান্ত্ৰিক মহাবিদ্যালয়সমূহৰ ভিতৰত ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ক ৬৮সংখ্যক স্থানত ৰাখিছিল।<ref>{{Cite web |title=NIRF Ranking 2024 |url=https://www.nirfindia.org/nirfpdfcdn/2024/pdf/Report/IR2024_Report.pdf}}</ref> ===কেন্দ্ৰীয় গ্ৰন্থাগাৰ=== কেন্দ্ৰীয় গ্ৰন্থাগাৰত অভিযান্ত্ৰিক, প্ৰযুক্তিবিদ্যা, বিজ্ঞান, মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান তথা ব্যৱস্থাপনাৰ বিভিন্ন গ্ৰন্থ আছে। ইয়াত প্ৰায় ১৩,০০০খন পাঠ্য আৰু তথ্যসূচক গ্ৰন্থ আৰু বৈদ্যুতিন সম্পদৰ সংগ্ৰহ আছে। ইয়াৰ উপৰি গ্ৰন্থাগাৰে এ চি এম, আই ই ই ই আৰু এ এছ এম ইৰ ডিজিটেল গ্ৰন্থাগাৰত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |title=Central Library&#124;National Institute of Technology Meghalaya &#124;An Institute of National Importance |access-date=2018-01-22 |archive-date=2018-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181214042200/http://www.nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |url-status=dead |archivedate=2018-12-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20181214042200/http://www.nitmeghalaya.in/nitm_web/fp/central_library/central_library_about.html |deadurl=yes }}</ref> ==বিভাগসমূহ== ===অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে ২০১২ চনৰ জুলাই মাহৰ পৰা পাঠদান আৰম্ভ কৰে। বিভাগটোৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা ৩০জন শিক্ষাৰ্থী। বিভাগটোৱে অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত চাৰি বছৰীয়া অৰ্থাৎ আঠটা ষাণ্মাসিকৰ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/civil_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219050252/http://www.nitm.ac.in/civil_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219050252/http://www.nitm.ac.in/civil_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ২০১৪ চনৰ পৰা অসামৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে পৰিৱেশ আৰু গাঁথনিগত অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য হৈছে পৰিৱেশ সুৰক্ষা আৰু ভূমিকম্প, খৰাং আৰু বানপানী আদি প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগৰ পৰিৱৰ্তিত পৰিস্থিতিৰ সৈতে সামঞ্জস্য ৰাখি নিৰাপদ আৰু সুৰক্ষিত নিৰ্মাণ সম্পৰ্কে শিক্ষাৰ্থীসকলক জ্ঞান প্ৰদান কৰা। ইয়াৰ উপৰি বিভাগটোৱে ভৱিষ্যতে এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল।{{when|date=January 2018}} বৰ্তমান বিভাগটোৱে প্ৰথম বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে অভিযান্ত্ৰিক অংকন আৰু পৰিৱেশ বিজ্ঞানৰ সাধাৰণ পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। ===কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ৰ কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে কম্পিউটাৰ বিজ্ঞান আৰু অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত বি.টেক. ডিগ্ৰী প্ৰদান কৰে। এই পাঠ্যক্ৰমটো প্ৰতিষ্ঠানটোৰ জনপ্ৰিয় পাঠ্যক্ৰমসমূহৰ অন্যতম আৰু প্ৰতি বছৰে সৰ্বাধিক ৩০জন শিক্ষাৰ্থী নামভৰ্তি কৰে। বিভাগটো গৱেষণা কাৰ্যকলাপৰ সৈতে সক্ৰিয়ভাৱে জড়িত।<ref name="http://nitm.ac.in/cse_dept.html">{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/cse_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233505/http://www.nitm.ac.in/cse_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233505/http://nitm.ac.in/cse_dept.html |deadurl=yes }}</ref> বিভাগটোৱে ২০১৪ চনৰ পৰা এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। আৰম্ভণিতে ইয়াৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা আছিল ২০জন। ইয়াত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আছে আৰু বছৰত দুবাৰ গৱেষণা শিক্ষাৰ্থী নামভৰ্তি কৰা হয়।<ref name="http://nitm.ac.in/cse_dept.html"/> ===বৈদ্যুতিক আৰু ইলেকট্ৰনিকছ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== বৈদ্যুতিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগটো ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় স্থাপনৰ সময়ৰ পৰাই কাৰ্যক্ষম হৈ আছে। বিভাগটোৱে বি.টেক., এম.টেক. আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম ২০১০ চনত ৩০জন শিক্ষাৰ্থীৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতাৰে আৰম্ভ কৰা হৈছিল। ২০১৪ চনৰ পৰা ২০জন শিক্ষাৰ্থীৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতাৰে শক্তি আৰু শক্তি ব্যৱস্থা বিষয়ত বিশেষীকৰণসহ এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰা হয়। বিভাগটোৰ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰমত পূৰ্ণকালীন আৰু অংশকালীন গৱেষণা শিক্ষাৰ্থী আছে। বিভাগটোৰ উদ্দেশ্য হৈছে শিক্ষা প্ৰদান কৰাৰ লগতে মৌলিক আৰু উদ্যোগমুখী গৱেষণা সম্পন্ন কৰা। শিক্ষকসকলৰ গৱেষণাৰ ক্ষেত্ৰসমূহৰ ভিতৰত নিয়ন্ত্ৰণমুক্ত শক্তি ব্যৱস্থা, শক্তি ব্যৱস্থা নিয়ন্ত্ৰণত কোমল গণনাৰ প্ৰয়োগ, নিয়ন্ত্ৰণমুক্ত পৰিৱেশত ভল্টেজ স্থিৰতা উন্নত কৰা, শক্তি ইলেকট্ৰনিকছ আৰু চালনা, নিয়ন্ত্ৰণ ব্যৱস্থা আৰু যন্ত্ৰপাতি, মেকাট্ৰনিক্স, সংলগ্ন ব্যৱস্থা, অগতানুগতিক শক্তি ব্যৱস্থা, উচ্চ ভল্টেজ অভিযান্ত্ৰিক আদি অন্তৰ্ভুক্ত। বিভাগটোত শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে ইলেক্ট্ৰ'-টেকনিক প্ৰয়োগশালা, বৈদ্যুতিক যন্ত্ৰ প্ৰয়োগশালা, নেটৱৰ্ক আৰু ব্যৱস্থা প্ৰয়োগশালা, ডিজিটেল ইলেকট্ৰনিকছ প্ৰয়োগশালা, শক্তি ব্যৱস্থা অনুকৰণ প্ৰয়োগশালা, নিয়ন্ত্ৰণ আৰু যন্ত্ৰপাতি প্ৰয়োগশালা, শক্তি ইলেকট্ৰনিকছ আৰু চালনা প্ৰয়োগশালা, মাইক্ৰ'প্ৰচেছৰ প্ৰয়োগশালা, মাইক্ৰ'কণ্ট্ৰ'লাৰ আৰু সংলগ্ন ব্যৱস্থা প্ৰয়োগশালা আদি আছে। শিক্ষাৰ্থীসকলৰ গণনামূলক দক্ষতা বৃদ্ধি আৰু গৱেষণাৰ বাবে পাৱাৰ ফেক্টৰী ১৪.১, পিএছআইএম আৰু পিএছএছ@ইৰ দৰে বিশেষ অনুকৰণ ছফ্টৱেৰ উপলব্ধ।<ref>{{Cite web |url=http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |title=NIT Meghalaya |access-date=2016-07-11 |archive-date=2016-08-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160817002350/http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |url-status=dead |archivedate=2016-08-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160817002350/http://nitmeghalaya.in/nitm_web/Tsubmenu.php?Tsubtab=4 |deadurl=yes }}</ref> ===ইলেকট্ৰনিকছ আৰু যোগাযোগ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== ইলেকট্ৰনিকছ আৰু যোগাযোগ অভিযান্ত্ৰিক বিভাগে সংহত ইলেকট্ৰনিকছ আৰু বৰ্তনী, দূৰসংযোগ আৰু কম্পিউটাৰ প্ৰযুক্তি আদি ইলেকট্ৰনিকছ অভিযান্ত্ৰিকৰ বিভিন্ন ক্ষেত্ৰ সামৰি লয়। বিভাগটোত শিক্ষাৰ্থীসকলৰ মৌলিক প্ৰশিক্ষণ আৰু গৱেষণাৰ প্ৰয়োজনীয়তা পূৰণ কৰিব পৰা বিভিন্ন প্ৰয়োগশালা আছে। বিভাগটোৱে প্ৰযুক্তিৰ স্নাতক অৰ্থাৎ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায় আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/ece_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219035014/http://www.nitm.ac.in/ece_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219035014/http://www.nitm.ac.in/ece_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগ=== যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিভাগটো ২০১৩ চনৰ জুলাই মাহত আৰম্ভ হয়। বিভাগটোৱে যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিক বিষয়ত চাৰি বছৰীয়া অৰ্থাৎ আঠটা ষাণ্মাসিকৰ বি.টেক. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। আৰম্ভণিতে ইয়াৰ নামভৰ্তিৰ ক্ষমতা আছিল ৩০জন। ২০১৪ চনৰ পৰা বিভাগটোৱে যান্ত্ৰিক অভিযান্ত্ৰিকৰ নক্সা আৰু নিৰ্মাণ, যন্ত্ৰ প্ৰক্ৰিয়াকৰণত কোমল গণনাৰ প্ৰয়োগ, গণনামূলক তৰল গতিবিদ্যা, অশান্তি আৰ্হিকৰণ, তৰল যান্ত্ৰিক আদি ক্ষেত্ৰত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে। বিভাগটোৱে ভৱিষ্যতে এম.টেক. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰাৰ পৰিকল্পনা কৰিছিল। প্ৰথম বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে বিভাগটোৱে অভিযান্ত্ৰিক বলবিদ্যা, মৌলিক তাপগতিবিদ্যা আৰু কৰ্মশালা অনুশীলনৰ সাধাৰণ পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। বিভাগটোৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে উন্নত প্ৰয়োগশালা আৰু কৰ্মশালাৰ সহায়ত শিক্ষাৰ্থীসকলক শ্ৰেণীকোঠাৰ পাঠদান আৰু ব্যৱহাৰিক প্ৰশিক্ষণ প্ৰদান কৰা।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/me_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219040337/http://www.nitm.ac.in/me_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219040337/http://www.nitm.ac.in/me_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান বিভাগ=== মানৱিকী আৰু সমাজবিজ্ঞান বিভাগত ইংৰাজী ভাষা আৰু সাহিত্য, অনুবাদত ইউৰোপীয় সাহিত্য, ধ্ৰুপদী গ্ৰীক সাহিত্য, অস্বাভাৱিক মনোবিজ্ঞান, সাধাৰণ ব্যৱস্থাপনা, বিপণন ব্যৱস্থাপনা, বিত্তীয় ব্যৱস্থাপনা, মানৱ সম্পদ ব্যৱস্থাপনা আৰু কাৰ্যপৰিচালনা ব্যৱস্থাপনা আদি বিষয় অন্তৰ্ভুক্ত আছে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/humanities_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233415/http://www.nitm.ac.in/humanities_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233415/http://nitm.ac.in/humanities_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===পদাৰ্থ বিজ্ঞান বিভাগ=== পদাৰ্থ বিজ্ঞান বিভাগটো ২০১০ চনত স্থাপন কৰা হয়। বিভাগটোৱে বি.টেক.ৰ প্ৰথম আৰু দ্বিতীয় বৰ্ষৰ শিক্ষাৰ্থীসকলক পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ তাত্ত্বিক বিষয়সমূহৰ লগতে সংশ্লিষ্ট ব্যৱহাৰিক পৰীক্ষাৰ জৰিয়তে শিক্ষা প্ৰদান কৰি আহিছে। ইয়াৰ উদ্দেশ্য হৈছে বিষয়সমূহৰ বিষয়ে শিক্ষাৰ্থীসকলৰ অধিক বুজাবুজি গঢ়ি তোলা আৰু তেওঁলোকক উন্নত অভিযন্তা হিচাপে গঢ়ি তোলা। বিভাগটোৰ পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ ক্ষেত্ৰত চলি আছে। ইয়াত তৰল স্ফটিক, ধাতু অক্সাইড অৰ্ধপৰিবাহী, অৰ্ধপৰিবাহী নেন'গাঁথনি আৰু যন্ত্ৰ তথা সংবেদকৰ ওপৰত বিশেষ গুৰুত্ব দিয়া হয়। ২০১৫–২০১৬ শিক্ষাবৰ্ষৰ পৰা বিভাগটোৱে পদাৰ্থ বিজ্ঞানৰ প্ৰয়োগমুখী দিশত বিশেষ গুৰুত্ব দি এম.এছ.চি. পাঠ্যক্ৰম আৰম্ভ কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/physics_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233358/http://www.nitm.ac.in/physics_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233358/http://nitm.ac.in/physics_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===ৰসায়ন বিজ্ঞান বিভাগ=== ৰসায়ন বিজ্ঞান বিভাগটো ২০১২ চনত আৰম্ভ হয়। বি.টেক. ৰসায়ন বিজ্ঞান পাঠ্যক্ৰমৰ উপৰি বিভাগটোৱে ২০১৫ চনৰ পৰা অজৈৱ ৰসায়ন, জৈৱ ৰসায়ন, ভৌতিক ৰসায়ন আৰু কোৱান্টাম ৰসায়নকে ধৰি ৰসায়ন বিজ্ঞানৰ প্ৰধান ক্ষেত্ৰসমূহত এম.এছ.চি. পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়াই আহিছে। বিভাগটোৱে জৈৱ ৰসায়ন, অজৈৱ ৰসায়ন, জৈৱ-ভৌতিক ৰসায়ন, পদাৰ্থ ৰসায়ন আৰু গণনামূলক ৰসায়ন আদি ৰাসায়নিক বিজ্ঞানৰ বিস্তৃত ক্ষেত্ৰত পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/chemistry_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219050833/http://www.nitm.ac.in/chemistry_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140219050833/http://www.nitm.ac.in/chemistry_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ===গণিত বিভাগ=== গণিত বিভাগটো ২০১২ চনৰ জুন মাহত আৰম্ভ হয়। বৰ্তমান বিভাগটোৱে দুবছৰীয়া এম.এছ.চি. আৰু পি এইচ ডি পাঠ্যক্ৰম আগবঢ়ায়। ইয়াৰ উপৰি বিভাগটোৱে প্ৰতিষ্ঠানটোৰ বি.টেক. আৰু এম.টেক. পাঠ্যক্ৰমৰ সহায়ক বিভাগ হিচাপে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://nitm.ac.in/mathematics_dept.html |title=NIT Meghalaya |access-date=2014-03-22 |archive-date=2014-02-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207233414/http://www.nitm.ac.in/mathematics_dept.html |url-status=dead |archivedate=2014-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140207233414/http://nitm.ac.in/mathematics_dept.html |deadurl=yes }}</ref> ==শিক্ষাৰ্থী জীৱন== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ে এটা শিক্ষাবৰ্ষত দুটা প্ৰধান মহাবিদ্যালয় উৎসৱ আয়োজন কৰে—প্ৰযুক্তিবিষয়ক উৎসৱ '''কগনিটিয়া''' আৰু সাংস্কৃতিক উৎসৱ '''শিশিৰ'''। ইয়াৰ উপৰি মহাবিদ্যালয়খনে ক্ৰীড়া উৎসৱো আয়োজন কৰে। শিক্ষাৰ্থীসকলৰ দ্বাৰা প্ৰতি বছৰে ভোটদানৰ জৰিয়তে নিৰ্বাচিত হোৱা এটা শিক্ষাৰ্থী পৰিষদে শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বিষয়সমূহ পৰিচালনা কৰে। ===ছাত্ৰাবাস=== ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয়ে আন ঠাইৰ পৰা অহা বহু শিক্ষাৰ্থীৰ বাবে ছাত্ৰ আৰু ছাত্ৰীৰ পৃথক ছাত্ৰাবাসৰ ব্যৱস্থা কৰে। ছাত্ৰাবাসসমূহত মৌলিক সুবিধা উপলব্ধ। ছাত্ৰাবাসসমূহত ইণ্টাৰনেটৰ সুবিধাও আছে। ছাত্ৰাবাসত থকা শিক্ষাৰ্থীসকলৰ যাতায়াতৰ বাবে পৰ্যাপ্ত বাছ সেৱা আগবঢ়োৱা হৈছে। ==লগতে চাওক== * [[ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, শিলচৰ]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} {{coord|25.5738|91.8942|type:edu_region:IN-ML|display=title}} [[শ্ৰেণী:ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান]] [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] rovji0xirxz8rkbl6pwzt28bbv75wrw 0 139733 638734 638511 2026-09-26T14:53:12Z AjayDas 12623 /* */ 638734 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=[http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30](http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30) May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=[[Economic and Political Weekly]] |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=[https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html](https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html) |issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত [[বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন]] গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত [[মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন]] আৰু ১৯২০ চনত [[অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ]] গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=[https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/](https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/) |journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ [[ট্ৰেড ইউনিয়ন আইন, ১৯২৬|ট্ৰেড ইউনিয়ন আইন]]ৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকাতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=[https://www.newspapers.com/image/759825061/](https://www.newspapers.com/image/759825061/) |work=[[The Richmond News Leader]] |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=[https://www.newspapers.com/image/505774191/](https://www.newspapers.com/image/505774191/) |work=[[Victoria Daily Times]] |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত [[শিল্প বিবাদ আইন]]ৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত [[ভাৰতীয় বাওঁপন্থা]] আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=[https://www.newspapers.com/image/376801019/](https://www.newspapers.com/image/376801019/) |work=[[The Baltimore Sun]] |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=[https://www.newspapers.com/image/1240909224/](https://www.newspapers.com/image/1240909224/) |work=[[San Francisco Chronicle]] |volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=[https://www.newspapers.com/image/1241761479/](https://www.newspapers.com/image/1241761479/) |work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=[https://www.newspapers.com/image/259859032/](https://www.newspapers.com/image/259859032/) |work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=[https://www.newspapers.com/image/355706728/](https://www.newspapers.com/image/355706728/) |work=[[The Austin Statesman]] |volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=[[ILR Press]] |page=[https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167] |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=[[Social Scientist]] |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ [[ভাৰতৰ ৰে'ল ধৰ্মঘট, ১৯৭৪|সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘট]]ত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=[https://www.newspapers.com/image/751136349/](https://www.newspapers.com/image/751136349/) |work=[[The Daily Telegraph]] |issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত [[নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী)|মাওবাদী]] আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=[[Routledge]] |isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত [[মধেশ আন্দোলন]] আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=[https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405](https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405) |work=[[Himalayan Times]] |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=[[Small Arms Survey]] |location=[[Geneva]], Switzerland |publisher=[[Graduate Institute of International and Development Studies]]}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত [[কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়]]ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=[https://indiankanoon.org/doc/385307/](https://indiankanoon.org/doc/385307/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত [[ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়]]ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত [[ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়]]ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=[https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf](https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf) |access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু [[সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদ]]ে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=[https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates](https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates) |access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=[https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/](https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/](https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ গেৰাও আৰু জুট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/](https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=[https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25](https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=[https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/](https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=[https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350](https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350) |access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09](https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=[https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10](https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=[https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875](https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875) |access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=[https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms](https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=[https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission](https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission) |access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত [[ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট]] আৰু [[সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁট]]ৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/](https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=[http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24](http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24) September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত [[ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা]] আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=[https://www.bbc.com/hindi/india-42540567](https://www.bbc.com/hindi/india-42540567) |access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=[https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/](https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=[https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885](https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885) |access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=[https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=[https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms) |access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == === উল্লেখ === {{Contains special characters|Indic}} {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. tsvszsaygrj1lc6ye9zj61r4dcurpnm 638739 638734 2026-09-26T15:02:10Z AjayDas 12623 /* ইতিহাস */ 638739 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=[http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30](http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30) May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=[[Economic and Political Weekly]] |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=[https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html](https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html) |issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত [[নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী)|মাওবাদী]] আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=[[Routledge]] |isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত [[মধেশ আন্দোলন]] আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=[https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405](https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405) |work=[[Himalayan Times]] |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=[[Small Arms Survey]] |location=[[Geneva]], Switzerland |publisher=[[Graduate Institute of International and Development Studies]]}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত [[কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়]]ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=[https://indiankanoon.org/doc/385307/](https://indiankanoon.org/doc/385307/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত [[ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়]]ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত [[ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়]]ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=[https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf](https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf) |access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু [[সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদ]]ে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=[https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates](https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates) |access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=[https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/](https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/](https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ গেৰাও আৰু জুট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/](https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=[https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25](https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=[https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/](https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=[https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350](https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350) |access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09](https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=[https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10](https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=[https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875](https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875) |access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=[https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms](https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=[https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission](https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission) |access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত [[ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট]] আৰু [[সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁট]]ৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/](https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=[http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24](http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24) September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত [[ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা]] আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=[https://www.bbc.com/hindi/india-42540567](https://www.bbc.com/hindi/india-42540567) |access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=[https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/](https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=[https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885](https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885) |access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=[https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=[https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms) |access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == === উল্লেখ === {{Contains special characters|Indic}} {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. kl6mt41mpzff3244ea1jke6byk9hqar 638740 638739 2026-09-26T15:03:59Z AjayDas 12623 /* নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ */ 638740 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=[http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30](http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30) May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=[[Economic and Political Weekly]] |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=[https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html](https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html) |issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত [[কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়]]ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=[https://indiankanoon.org/doc/385307/](https://indiankanoon.org/doc/385307/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত [[ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়]]ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত [[ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়]]ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=[https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf](https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf) |access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু [[সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদ]]ে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=[https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates](https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates) |access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=[https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/](https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/](https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ গেৰাও আৰু জুট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/](https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=[https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25](https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=[https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/](https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=[https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350](https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350) |access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09](https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=[https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10](https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=[https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875](https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875) |access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=[https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms](https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=[https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission](https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission) |access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত [[ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট]] আৰু [[সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁট]]ৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/](https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=[http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24](http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24) September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত [[ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা]] আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=[https://www.bbc.com/hindi/india-42540567](https://www.bbc.com/hindi/india-42540567) |access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=[https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/](https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=[https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885](https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885) |access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=[https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=[https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms) |access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == === উল্লেখ === {{Contains special characters|Indic}} {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. 5lpq9xqanqfw777fxd3qs7hf7vahj04 638741 638740 2026-09-26T15:06:23Z AjayDas 12623 /* বন্ধ আৰু আইন */ 638741 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=[http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30](http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30) May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=[[Economic and Political Weekly]] |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=[https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html](https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html) |issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু [[সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদ]]ে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=[https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates](https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates) |access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=[https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/](https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/](https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ গেৰাও আৰু জুট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/](https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=[https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25](https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=[https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/](https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=[https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350](https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350) |access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09](https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=[https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10](https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10) |access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=[https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875](https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875) |access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=[https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms](https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=[https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission](https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission) |access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত [[ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট]] আৰু [[সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁট]]ৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/](https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=[http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24](http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24) September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত [[ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা]] আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=[https://www.bbc.com/hindi/india-42540567](https://www.bbc.com/hindi/india-42540567) |access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=[https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/](https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=[https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885](https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885) |access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=[https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=[https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms) |access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == === উল্লেখ === {{Contains special characters|Indic}} {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. muiqrivugwyjgm5st08dhwdtdknfin9 638742 638741 2026-09-26T15:11:46Z AjayDas 12623 /* অসমত বন্ধ */ 638742 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=[http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30](http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30) May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=[[Economic and Political Weekly]] |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=[https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html](https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html) |issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত [[ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট]] আৰু [[সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁট]]ৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=[https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/](https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=[http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24](http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24) September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত [[ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা]] আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363](https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=[https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091](https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091) |archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=[https://www.bbc.com/hindi/india-42540567](https://www.bbc.com/hindi/india-42540567) |access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=[https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/](https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=[https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885](https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885) |access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=[https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call](https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call) |archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=[https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/](https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/) |archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms) |access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == === উল্লেখ === {{Contains special characters|Indic}} {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. h62qer11bkitjpsl51huhfurp7han0j 638743 638742 2026-09-26T15:15:15Z AjayDas 12623 /* উল্লেখযোগ্য বন্ধ */ 638743 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=[http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30](http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30) May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=[[Economic and Political Weekly]] |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=[https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html](https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html) |issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == === উল্লেখ === {{Contains special characters|Indic}} {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. 7p45a1x5z4gmtc6ck6or5yae0h3wcfy 638744 638743 2026-09-26T15:15:51Z AjayDas 12623 638744 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=[http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30](http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30) May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=[[Economic and Political Weekly]] |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=[https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html](https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html) |issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=[https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/](https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/) |access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms) |access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=[https://indiankanoon.org/doc/1663947/](https://indiankanoon.org/doc/1663947/) |access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. qgic4ktwe7hsva5yic1kvee0nysy825 638745 638744 2026-09-26T15:17:05Z AjayDas 12623 /* বন্ধৰ প্ৰভাৱ */ 638745 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=[http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30](http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30) May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=[[Economic and Political Weekly]] |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=[https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html](https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html) |issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. ac5xhqy4a836onl1fd18jjklu2ksfig 638746 638745 2026-09-26T15:17:54Z AjayDas 12623 /* */ 638746 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30 May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=Economic and Political Weekly |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html|issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC](https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC) Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. o0rd2aaztgttblefhca5chgbu8zhw4g 638747 638746 2026-09-26T15:18:32Z AjayDas 12623 /* অধিক পঢ়ক */ 638747 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30 May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=Economic and Political Weekly |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html|issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=[https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/](https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/) |work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=[https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left](https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left) |work=[[Nepali Times]] |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. r4kr9y8748segf8kmejoix7ndbiy8gh 638748 638747 2026-09-26T15:19:37Z AjayDas 12623 /* নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ */ 638748 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30 May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=Economic and Political Weekly |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html|issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/|work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left|work=Nepali Times |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=[https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/](https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/) |access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. swfk4dsdv7vhqmbnvodqokru08xma2r 638749 638748 2026-09-26T15:20:34Z AjayDas 12623 /* উল্লেখযোগ্য বন্ধ */ 638749 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30 May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=Economic and Political Weekly |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html|issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/|work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left|work=Nepali Times |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. i5lk0ebgi3otilq6ka599w2rc5hkq32 638750 638749 2026-09-26T15:21:06Z AjayDas 12623 /* লগতে চাওক */ 638750 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30 May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=Economic and Political Weekly |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html|issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/|work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left|work=Nepali Times |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[ধৰ্ণা]] * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. b8v28veviy8j3jh0za60p9kwl1p5fus 638751 638750 2026-09-26T15:22:09Z AjayDas 12623 added [[Category:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638751 wikitext text/x-wiki {{short description|দক্ষিণ এছিয়াত জনজীৱন ব্যাহত কৰি পালন কৰা সাধাৰণ ধৰ্মঘট}} [[File:GNC BANDH-8.jpg|thumb|right|২০১৩ চনত [[গোৱালপাৰা]]ত গাৰো নেচনেল কাউন্সিলৰ আহ্বানত পালন কৰা বন্ধ]] [[File:Nepali Bandh Protesters.JPG|thumb|right|ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ প্ৰতিবাদত নেপালত পালন কৰা বন্ধ]] '''বন্ধ''' দক্ষিণ এছিয়াৰ দেশসমূহত, বিশেষকৈ [[ভাৰত]] আৰু [[নেপাল]]ত, ৰাজনৈতিক বা সামাজিক প্ৰতিবাদৰ এক পদ্ধতি। বন্ধৰ সময়ত জনজীৱন আৰু দৈনন্দিন কাৰ্যকলাপ ব্যাহত কৰাৰ উদ্দেশ্যে কোনো ৰাজনৈতিক দল, সংগঠন বা সম্প্ৰদায়ে সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনায়।<ref>{{cite news|title=Will Bharat Bandh shut Mumbai down on Thursday?|url=http://www.ndtv.com/article/cities/will-bharat-bandh-shut-mumbai-down-on-thursday-216790|access-date=30 May 2012|newspaper=NDTV|date=28 May 2012}}</ref> উদাহৰণস্বৰূপে, সমগ্ৰ [[ভাৰত]]ত আহ্বান জনোৱা বন্ধক ‘ভাৰত বন্ধ’ বুলি কোৱা হয়। একেদৰে কোনো এখন ৰাজ্য, জিলা বা পৌৰ এলেকাৰ বাবেও বন্ধৰ আহ্বান জনাব পাৰি। বন্ধৰ আহ্বান জনোৱা সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে সাধাৰণ লোকক ঘৰত থাকিবলৈ আৰু কৰ্মস্থলীলৈ নাযাবলৈ আহ্বান জনায়। দোকান-পোহাৰ বন্ধ ৰখা, চৰকাৰী আৰু বেচৰকাৰী সেৱা সীমিত বা বন্ধ কৰা আৰু যান-বাহন চলাচল বন্ধ ৰখা বন্ধৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য। কেতিয়াবা ডাঙৰ চহৰ বা বিস্তৃত অঞ্চলৰ স্বাভাৱিক জনজীৱন সম্পূৰ্ণৰূপে স্তব্ধ হৈ পৰে।<ref>{{cite journal |title=Understanding the Bandh |journal=Economic and Political Weekly |date=17 July 2010 |volume=45 |issue=29 |pages=7–8 |url=https://www.epw.in/journal/2010/29/editorials/understanding-bandh.html|issn=0012-9976 |jstor=20764299}}</ref> কেতিয়াবা বন্ধ পালন নিশ্চিত কৰিবলৈ সমৰ্থকসকলে শোভাযাত্ৰা, পথ অৱৰোধ, দোকান-পোহাৰ পৰিদৰ্শন আদি কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰে। কিছুমান ক্ষেত্ৰত এনে কাৰ্যসূচীত বলপ্ৰয়োগ, ভয়-ভাবুকি বা হিংসাৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছে। বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিভিন্ন মতাদৰ্শৰ ৰাজনৈতিক দল, সামাজিক আন্দোলনৰ সংগঠন আৰু সশস্ত্ৰ সংগঠনেও কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|p=1262}} বন্ধ আৰু [[হৰতাল]]ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য সম্পৰ্কে গৱেষকসকলৰ মাজত মতভেদ আছে। ৰোমান ক্ৰ্টছ, সুব্ৰত কে. মিত্ৰ, জীৱন্তী শ্বেটলি আৰু ছিগফ্ৰিড উল্ফৰ দৰে গৱেষকে দুয়োটা শব্দক বহু ক্ষেত্ৰত সমাৰ্থক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।{{sfn|Krtsch|2021|pp=1272–1273}} আন কিছুমান গৱেষকৰ মতে বন্ধৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য হৈছে ইয়াক কাৰ্যকৰী কৰিবলৈ প্ৰয়োগ কৰা বাধ্যবাধকতা। ৰিট্টি লুকোছে বন্ধক অধিক সমন্বিত আৰু দীৰ্ঘস্থায়ী প্ৰতিবাদৰ ৰূপ হিচাপে ব্যাখ্যা কৰিছে।{{sfn|Lukose|2005|p=510}} == ইতিহাস == === ভাৰতত উৎপত্তি আৰু বিস্তাৰ === ভাৰতত সংগঠিত শ্ৰমিক আন্দোলনৰ আৰম্ভণি ঊনবিংশ শতিকাৰ শেষভাগত হয়। ১৮৯২ চনত বোম্বাই মিল-হেণ্ডছ এছ'চিয়েচন গঠন হয়। ইয়াৰ পিছত ১৯১৮ চনত মাদ্ৰাজ লেবাৰ ইউনিয়ন আৰু ১৯২০ চনত অল ইণ্ডিয়া ট্ৰেড ইউনিয়ন কংগ্ৰেছ গঠন হয়। [[ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলন]]ৰ সময়ত ১৯২০ আৰু ১৯৩০ৰ দশকত ৰে'ল আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগৰ শ্ৰমিকসকলে [[অসহযোগ আন্দোলন]] আৰু [[আইন অমান্য আন্দোলন]]ৰ সৈতে সংহতি প্ৰকাশ কৰি ধৰ্মঘট পালন কৰিছিল।<ref name="FP0">{{cite journal |last=Fahimuddin Pasha |first=S. M. |title=A Critical History of Strikes in India |url=https://labourreview.org/history-of-strikes-in-india/|journal=Asian Labour Review |date=5 December 2025 |issn=2394-5737}}</ref> এই সময়ছোৱাত ধৰ্মঘটৰ সৈতে বন্ধ, হৰতাল, জথা আৰু [[সত্যাগ্ৰহ]]ৰ দৰে প্ৰতিবাদী পদ্ধতিৰো জাতীয়তাবাদী অৰ্থ জড়িত হৈ পৰে।{{sfn|Lukose|2005|p=526}} ১৯২৬ চনৰ ট্ৰেড ইউনিয়ন আইনৰ জৰিয়তে ভাৰতত ধৰ্মঘটক আইনগত স্বীকৃতি দিয়া হৈছিল।<ref name=FP0/> কেতিয়াবা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ| ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছে]] সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনাইছিল। ১৯৩৭ চনত [[কলিকতা]]ত তেনে এটা সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ আহ্বান জনোৱা হৈছিল।<ref>{{cite news |title=General Strike in India by Constitution Foes Looms |url=https://www.newspapers.com/image/759825061/|work=The Richmond News Leader |issue=12400 |date=1 April 1937}}</ref> [[দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধ]]ৰ সময়ত [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]] ঘোষণা কৰাৰ এদিন আগতে [[মহাত্মা গান্ধী]]য়ে এটা সাক্ষাৎকাৰত সাধাৰণ ধৰ্মঘটৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ ইয়াক প্ৰয়োজন হ'লেহে ব্যৱহাৰ কৰাৰ কথা কৈছিল।<ref>{{cite news |last=Grover |first=Preston |title=Gandhi Hints at General Strike: India Asks Allied Leaders to Back Independence Plea |url=https://www.newspapers.com/image/505774191/|work=Victoria Daily Times |volume=101 |issue=32 |date=7 August 1942 |page=1 |issn=0839-427X}}</ref> ১৯৪৭ চনত ভাৰত স্বাধীন হোৱাৰ পিছত ঔদ‍্যোগিক বিবাদ আইনৰ অধীনত ১৯৫০ আৰু ১৯৬০ৰ দশকত শ্ৰমিক আৰু নিয়োগকৰ্তাৰ মাজত সামাজিক সংলাপৰ বাবে ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠে।<ref name=FP0/> ১৯৬৬ চনৰপৰা ভাৰতত সাধাৰণ ধৰ্মঘট আৰু বন্ধৰ ব্যৱহাৰ পুনৰ বৃদ্ধি পায়। এই সময়ত ভাৰতীয় বাওঁপন্থা আৰু ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে বন্ধক ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে অধিক ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নৰ সৈতে নিৰ্দিষ্ট ৰাজনৈতিক দলৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্কও গঢ় লৈ উঠে।<ref>{{cite news |last=Keat |first=James S. |title=Beyond the Indus: General Strikes Spread in India |url=https://www.newspapers.com/image/376801019/|work=The Baltimore Sun |volume=66 |issue=37 |date=11 September 1966 |page=13 |issn=1930-8965}}</ref> ১৯৬৬ চনৰ আগষ্ট মাহত বোম্বাইত অনুষ্ঠিত বন্ধক কমিউনিষ্ট আৰু সমাজবাদী সংগঠনে সমৰ্থন কৰিছিল, কিন্তু আন কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ইয়াৰ বিৰোধিতা কৰিছিল। তথাপি ৩১ আগষ্ট আৰু ১ ছেপ্টেম্বৰৰ বন্ধত ১০,০০০ৰো অধিক প্ৰতিবাদকাৰী অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Punekar |first=S. D. |title=White Collar Turns Blue |journal=Economic and Political Weekly |date=17 September 1966 |volume=1 |issue=5 |pages=207–208 |issn=0014-9976 |jstor=4356956}}</ref> ১৯৬৭ চনৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ কৰ্মচাৰীসকলেও ''কলম বন্ধ'' নামৰ এক ধৰণৰ প্ৰতিবাদত অংশ ল'বলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াত কাম-কাজ মন্থৰ কৰা হৈছিল যদিও সদায় ৰাজপথত প্ৰদৰ্শন কৰা হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |last=Menefee |first=Selden |title=How India Labor Uses the 'Gherao' |url=https://www.newspapers.com/image/1240909224/|work=San Francisco Chronicle|volume=103 |issue=161 |date=10 June 1967 |page=34 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৬৮ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় সাধাৰণ ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১০ লাখ চৰকাৰী কৰ্মচাৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। চৰকাৰে অত্যাৱশ্যকীয় সেৱা সংৰক্ষণ আইনৰ অধীনত বহু কৰ্মচাৰীৰ বিৰুদ্ধে শাস্তিমূলক ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name=FP0/> === পশ্চিমবংগত বন্ধৰ বিস্তাৰ === ১৯৬৯ চনৰ পশ্চিমবংগ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পিছত ১২টা দলৰ সংযুক্ত মিত্ৰজোঁটে পশ্চিমবংগৰ চৰকাৰ গঠন কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত কমিউনিষ্ট দলসমূহৰ প্ৰভাৱ আছিল অধিক। চৰকাৰখনৰ ভিতৰত মতভেদ বৃদ্ধি পোৱাৰ সময়ত বন্ধ ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদ্ধতি হৈ পৰে। ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত মুখ্যমন্ত্ৰী অজয় মুখাৰ্জীয়ে কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী)ৰ আহ্বান কৰা বন্ধক লৈ পদত্যাগ কৰে।<ref name="SFC12">{{cite news |title=India: Fighting Tigers |url=https://www.newspapers.com/image/1241761479/|work=San Francisco Chronicle |date=29 March 1970 |pages=12–13 |issn=1932-8672}}</ref> ১৯৭০ চনত কলকাতাত বিভিন্ন কমিউনিষ্ট দলে পৃথক পৃথক বন্ধৰ আহ্বান জনায়। সেই সময়ত নক্সালপন্থী সংগঠনেও কিছুমান বন্ধৰ সুযোগ লৈ বোমা বিস্ফোৰণ সংঘটিত কৰিছিল বুলি সংবাদ প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{cite news |last=Malhotra |first=Inder |author-link=Inder Malhotra |title=Bombs as 'bandh' grip Bengal |url=https://www.newspapers.com/image/259859032/|work=[[The Guardian]] |date=15 July 1970 |page=3 |issn=0261-3077}}</ref> ১৯৭০ চনৰ শেষলৈকে কলকাতাৰ জনজীৱনত বন্ধৰ প্ৰভাৱ আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদতো প্ৰকাশ পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite news |last=Bhatia |first=Sugan Chand |title=India Constantly Bothered By Strikes, Political Protests |url=https://www.newspapers.com/image/355706728/|work=The Austin Statesman|volume=100 |issue=108 |date=17 December 1970 |page=A18 |issn=2473-5752}}</ref> পশ্চিমবংগত বিংশ শতিকাৰ শেষভাগত ভাৰতৰ আন বহু অঞ্চলতকৈ অধিকসংখ্যক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite book |last=Teitelbaum |first=Emmaneul |title=Mobilizing Restraint: Democracy and Industrial Conflict in Postreform South Asia |url=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit |date=2011 |publisher=ILR Press |page=https://archive.org/details/mobilizingrestra0000teit/page/167 167 |isbn=978-0-8014-7705-8 |id={{Project MUSE|26179|type=book}}}}</ref> === মহাৰাষ্ট্ৰ আৰু অন্যান্য অঞ্চল === ১৯৭০ চনৰপৰাই [[শিৱসেনা]]ই মুম্বাইত বন্ধক ৰাজনৈতিক সংগঠনৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। সংগঠনটোৱে বন্ধৰ সময়ত পথত টহল দিয়াৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।<ref name=SFC12/> সমাজবিজ্ঞানী দীপংকৰ গুপ্তৰ মতে, স্থানীয় সংগঠনসমূহৰ সক্ৰিয় অংশগ্ৰহণৰ বাবে বন্ধৰ সময়ত সম্পূৰ্ণ নিৰপেক্ষ হৈ থকাটো বহু লোকৰ বাবে কঠিন হৈ পৰিছিল।<ref>{{cite journal |last=Gupta |first=Dipankar |title=The Shiv Sena Movement: Its Organization and Operation: Part Two |journal=Social Scientist |date=June 1980 |volume=8 |issue=11 |pages=32–33, 39 |doi=10.2307/3516751 |issn=0970-0293}}</ref> ১৯৭৪ চনৰ সৰ্বভাৰতীয় ৰে'ল ধৰ্মঘটত প্ৰায় ১৭ লাখ শ্ৰমিক অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়ন আৰু চৰকাৰৰ মাজৰ সম্পৰ্কত ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰভাৱ পৰে।<ref name=FP0/> বিৰোধী দল আৰু কিছুমান ট্ৰেড ইউনিয়নে ১৫ মে'ত ৰে'ল শ্ৰমিকসকলৰ সমৰ্থনত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{cite news |last=Hornsby |first=Michael |title=Unions call for All India bandh |work=[[The Times]] |issue=59089 |date=15 May 1974 |page=5 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS84900527}}}}</ref> ১৯৮০ৰ দশকত উত্তৰ-পূব ভাৰত আৰু [[পঞ্জাব]]ৰ বিভিন্ন বিদ্ৰোহী আন্দোলনৰ সময়তো বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Backlash in Punjab checked by curfew |work=The Times |issue=61831 |date=15 May 1984 |page=6 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS101945007}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Hamlyn |first=Michael |title=Delhi urges Tripura to call in Army |work=The Times |issue=61965 |date=18 October 1984 |page=7 |issn=0140-0460 |id={{Gale|CS117804882}}}}</ref><ref>{{cite news |last=Gavron |first=Jeremy |title=India faces terror campaign in fight for separatist Bodoland |url=https://www.newspapers.com/image/|work=The Daily Telegraph|issue=41615 |date=11 April 1989 |page=11 |issn=0307-1235}}</ref> ১৯৯০ৰ দশকত ভাৰতত অৰ্থনৈতিক উদাৰীকৰণৰ নীতি আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত ট্ৰেড ইউনিয়নসমূহে শ্ৰমিক-বিৰোধী বা দৰিদ্ৰ-বিৰোধী বুলি বিবেচনা কৰা নীতিৰ প্ৰতিবাদত বন্ধ ব্যৱহাৰ কৰি থাকে।<ref name=FP0/> == নেপালত বন্ধৰ গ্ৰহণ == নেপালত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ গণতন্ত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। ১৯৮০ চনৰ ২৭ মাৰ্চত বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে পঞ্চায়ত ব্যৱস্থাৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনায়। এই বন্ধক চি. পি. মাইনালীয়ে নেপালৰ প্ৰথম দেশজোৰা বন্ধ বুলি উল্লেখ কৰিছে। ইয়াৰ পিছত ২ মে'ত গণভোট অনুষ্ঠিত হয়।<ref name="B0">{{cite news |last1=Bharati |first1=Ramesh |title=Trend of Nepal bandh pressed into action as a tool of political protest |url=https://english.khabarhub.com/2019/25/28561/|work=Khabarhub |date=25 June 2019}}</ref> ১৯৯০ চনৰ গণতান্ত্ৰিক বিপ্লৱৰ পিছত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ অধিক বৃদ্ধি পায়। আৰম্ভণিতে নটা বাঁওপন্থী দলে ইয়াক অধিক ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Bandhs and the Nine Left |url=https://nepalitimes.com/bandhs-and-the-nine-left|work=Nepali Times |issue=25 |date=12–18 January 2001 |issn=1814-2613}}</ref> ২০০১ চনৰপৰা ২০০৫ চনৰ নেপালৰ গৃহ-যুদ্ধৰ সময়ত নেপাল কমিউনিষ্ট পাৰ্টি (মাওবাদী) আৰু ছাত্ৰ সংগঠনসমূহে বন্ধ ব্যাপকভাৱে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। ২০০৩ আৰু ২০০৪ চনত ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে হোৱা ছাত্ৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত বন্ধসমূহত ভাঙচুৰৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল। মাওবাদীসকলে ২০০১–২০০৫ সময়ছোৱাত ৯৫টা বন্ধ পালন কৰিছিল বুলি গৱেষণাত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref name="V0">{{cite book |last=Vüllers |first=Johannes |title=Navigating Civil Resistance: Unravelling Mobilization Dynamics, Goals, and Strategies in Nepal |date=23 December 2024 |publisher=Routledge|isbn=9781040272848}}</ref> ২০০৭ চনৰ জানুৱাৰীত মধেশ আন্দোলন আৰম্ভ হোৱাৰ পিছত নেপালত বন্ধৰ সংখ্যা দ্ৰুতগতিত বৃদ্ধি পায়। নতুন সংবিধান প্ৰণয়নৰ ক্ষেত্ৰত বিভিন্ন জাতিগত সংগঠন আৰু প্ৰান্তীয় গোটে বন্ধক চাপ সৃষ্টিৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল।<ref name=V0/> ২০০৮ চনত নেপালত বছৰৰ ২৫৪ দিনত বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ২০০৯ চনত এই সংখ্যা ২৯৮ দিনলৈ বৃদ্ধি পায়।<ref>{{cite news |last=Pokhrel |first=Rajan |title='09 bandhs outdo shutdowns in 08 |url=https://thehimalayantimes.com/ampArticle/103405|work=Himalayan Times |date=31 January 2010 |id={{ProQuest|238256690}}}}</ref> ২০১১ চনত ৮৮ দিন আৰু ২০১২ চনত ১২৫ দিন বন্ধ পালন কৰা হৈছিল।<ref>{{cite report |last=Racovita |first=Mihaele |date=2013 |title=At War's End: Armed Violence in Nepal |jstor=resrep10590 |work=Small Arms Survey|location=Geneva, Switzerland |publisher=Graduate Institute of International and Development Studies}}</ref> == বন্ধ আৰু আইন == বন্ধৰ বৈধতা আৰু বন্ধৰ সময়ত আন নাগৰিকৰ অধিকাৰ ব্যাহত কৰাৰ বিষয়টো ভাৰতীয় আদালতত আলোচনা কৰা হৈছে। ১৯৯৭ চনত কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ে কোনো সংগঠন বা ৰাজনৈতিক দলে বন্ধৰ আহ্বান জনাই নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰত বাধা সৃষ্টি কৰাটো অসাংবিধানিক আৰু বেআইনী বুলি ঘোষণা কৰে।<ref>{{Cite web |title=কেৰালা উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://indiankanoon.org/doc/385307/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> এই ৰায়ৰ বিৰুদ্ধে কৰা আপীল ১৯৯৭ চনৰ ১২ নৱেম্বৰত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে খাৰিজ কৰে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে বন্ধ আৰু সাধাৰণ ধৰ্মঘট বা হৰতালৰ মাজত পাৰ্থক্য স্বীকাৰ কৰে আৰু আন নাগৰিকৰ মৌলিক স্বাধীনতাত হস্তক্ষেপ কৰা বন্ধ আহ্বান বা বলপূৰ্বকভাৱে কাৰ্যকৰী কৰাৰ কোনো মৌলিক অধিকাৰ নাই বুলি ৰায় দিয়ে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> ২০১৮ চনত ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ে গোৰ্খা জনমুক্তি মৰ্চাৰ প্ৰতিবাদ আৰু বন্ধৰ প্ৰসংগতো ১৯৯৭ চনৰ ভাৰত কুমাৰ গোচৰৰ নীতি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |title=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ৰায় |url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2017/36370/36370_2017_Judgement_16-Mar-2018.pdf|access-date=25 September 2026 |website=ভাৰতৰ উচ্চতম ন্যায়ালয়}}</ref> == অসমত বন্ধ == অসমত বন্ধৰ ব্যৱহাৰ বিশেষকৈ বিংশ শতিকাৰ দ্বিতীয়াৰ্ধৰপৰা বিভিন্ন সামাজিক, জাতীয়, শ্ৰমিক আৰু ৰাজনৈতিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত হৈ আহিছে। ১৯৭৯–১৯৮৫ চনৰ [[অসম আন্দোলন]]ৰ সময়ত বন্ধ আন্দোলনৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্যসূচী আছিল। [[সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা]] আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে বন্ধ, হৰতাল, পথ আৰু ৰে'ল অৱৰোধ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়ত পিকেটিং আৰু অন্যান্য অসহযোগমূলক কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰিছিল। অসম আৰক্ষীৰ ঐতিহাসিক তথ্য অনুসৰি ১৯৭৯ চনৰ আন্দোলনত ব্যাপক বন্ধ আৰু হৰতালৰ লগতে ঘাইপথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধ, পৰিবহণ বন্ধ আৰু গেৰাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=অসম আৰক্ষীৰ ইতিহাসত গুৰুত্বপূৰ্ণ তাৰিখ |url=https://police.assam.gov.in/about-us/detail/important-dates|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> ১৯৭৯ চনৰ ৮ জুনত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থাই বিদেশী নাগৰিক চিনাক্তকৰণ, ভোটাধিকাৰৰপৰা বঞ্চিতকৰণ আৰু বহিষ্কাৰৰ দাবীত ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই কাৰ্যসূচীক অসম আন্দোলনৰ আৰম্ভণিৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ পৰ্যায় হিচাপে উল্লেখ কৰা হয়।<ref>{{Cite news |date=2023-12-21 |title=ছাত্ৰ আন্দোলনে ভাৰতীয় ৰাজনীতিক কেনেদৰে প্ৰভাবিত কৰিছিল |url=https://indianexpress.com/article/research/from-nav-nirman-andolan-to-anti-caa-protests-how-student-movements-have-shaped-indian-politics-9095079/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ জুন মাহত ২৪ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ ফলত বেংক, কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ কাৰ্যালয় আৰু অন্যান্য দৈনন্দিন সেৱা ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল। যান-বাহন চলাচল বন্ধ থকাৰ লগতে সেই দিনা ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাও বন্ধ আছিল বুলি সমসাময়িক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহতো সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম গণ সংগ্ৰাম পৰিষদে আহ্বান কৰা ৩৪ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ ফলত [[ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা]]ৰ প্ৰায় সমগ্ৰ অঞ্চল, লগতে কাৰ্বি আংলং আৰু উত্তৰ কাছাৰ পাৰ্বত্য জিলাৰ জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ৩০ ডিচেম্বৰ ১৯৮০: অসম অশান্ত |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-december-30-1980-assam-in-turmoil-7125397/lite/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ১৯৮০ চনৰ অক্টোবৰত অসম আন্দোলনৰ দ্বিতীয় পৰ্যায়ত ৰাজ্যজোৰা বন্ধৰ লগতে বিধায়কসকলৰ ঘেৰাও আৰু মৰাপীট, কাঠ, কুঁহিয়াৰ আৰু বাঁহৰ পৰিবহণত বাধা দিয়াৰ দৰে কাৰ্যসূচী গ্ৰহণ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে: ২৯ অক্টোবৰ ১৯৮০ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/editorials/forty-years-ago-october-29-1980/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> অসম আন্দোলন ১৯৮৫ চনৰ [[অসম চুক্তি]] স্বাক্ষৰৰ পিছত সমাপ্ত হয়। ১৫ আগষ্ট ১৯৮৫ত ভাৰত চৰকাৰ আৰু আন্দোলনৰ নেতৃবৰ্গৰ মাজত এই চুক্তি স্বাক্ষৰিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=১৯৭৯–৮৫ৰ অসম আন্দোলন |url=https://www.indiatoday.in/magazine/youth-movements/story/20220103-1979-85-assam-agitation-a-pure-agenda-1892289-2021-12-25|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> === অসমত সাম্প্ৰতিক বন্ধ === অসমত পৰৱৰ্তী দশকসমূহতো বিভিন্ন দাবী আৰু বিষয়ক কেন্দ্ৰ কৰি বন্ধ পালন কৰা হৈছে। ২০১৯ চনত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত একাধিক বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৮ জানুৱাৰী ২০১৯ত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া উত্তৰ-পূব বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। অসমত এই বন্ধৰ প্ৰভাৱ বহু অঞ্চলত দেখা গৈছিল আৰু কিছু ঠাইত পথ অৱৰোধ আৰু যান-বাহনৰ ক্ষতিসাধনৰ ঘটনাও সংঘটিত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-01-07 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূবত বন্ধৰ আহ্বান |url=https://indianexpress.com/article/north-east-india/assam/northeast-assam-bandh-citizenship-bill-neso-5527506/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে উত্তৰ-পূব বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/northeast-bandh-against-assams-citizen-list-begins-amid-heavy-security-1974350|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ডিচেম্বৰ ২০১৯ত নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত পুনৰ কেইবাটাও বন্ধ পালন কৰা হৈছিল। ৯ ডিচেম্বৰত ১৬টা সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2019-12-09 |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে ১২ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধত জনজীৱন ব্যাহত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/12-hour-assam-bandh-over-citizenship-amendment-bill-hits-normal-life-1626613-2019-12-09|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ১০ ডিচেম্বৰত সদৌ অসম ছাত্ৰ সন্থা আৰু উত্তৰ-পূব ছাত্ৰ সংগঠনৰ আহ্বানত ১১ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ সময়ত ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকাত দোকান-পোহাৰ, শিক্ষানুষ্ঠান আৰু আন প্ৰতিষ্ঠান বন্ধ আছিল আৰু ৰে'ল সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, নিৰাপত্তা বাহিনীৰ সৈতে সংঘাত |url=https://www.indiatoday.in/india/story/cab-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected-1627012-2019-12-10|access-date=25 September 2026 |work=ইণ্ডিয়া টুডে}}</ref> ২০১৯ চনৰ ৯ ডিচেম্বৰত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থাই নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়ক আৰু ছটা জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীক কেন্দ্ৰ কৰি ৪৮ ঘণ্টীয়া অসম বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। লখিমপুৰ, ধেমাজি, তিনিচুকীয়া, ডিব্ৰুগড়, শিৱসাগৰ, যোৰহাট, মাজুলী, মৰিগাঁও, বঙাইগাঁও, ওদালগুৰি, কোকৰাঝাৰ আৰু বাক্সা জিলাৰ বিভিন্ন অঞ্চলত ইয়াৰ ফলত জনজীৱন ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কৰ বিৰুদ্ধে অসমত ৪৮ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://www.ndtv.com/india-news/citizenship-amendment-bill-48-hour-shutdown-in-assam-against-bill-affects-normal-life-2145875|access-date=25 September 2026 |work=এনডিটিভি}}</ref> ২০২৪ চনৰ নৱেম্বৰ মাহত সদৌ মৰাণ ছাত্ৰ সন্থা আৰু সদৌ অসম মটক যুৱ-ছাত্ৰ সন্মিলনে মৰাণ আৰু মটক জনগোষ্ঠীৰ অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড় জিলাত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনায়। বন্ধৰ ফলত দুয়োখন জিলাত স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাপকভাৱে ব্যাহত হৈছিল।<ref>{{Cite news |date=11 November 2024 |title=অনুসূচিত জনজাতিৰ মৰ্যাদাৰ দাবীত তিনিচুকীয়া আৰু ডিব্ৰুগড়ত ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধ |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-and-dibrugarh-disrupted-by-12-hour-bandh-demanding-st-status-for-moran-and-mottock-communities/articleshow/115184021.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনে বন্ধৰ আগদিনা প্ৰতিবাদ, পিকেটিং, পথ অৱৰোধ আৰু অন্যান্য কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত নিষেধাজ্ঞা জাৰি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |date=10 November 2024 |title=বন্ধৰ আহ্বানৰ পূৰ্বে তিনিচুকীয়া জিলা প্ৰশাসনৰ প্ৰতিবাদত নিষেধাজ্ঞা |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/tinsukia-dist-admn-bans-protests-ahead-of-bandh-called-by-student-bodies/articleshow/115143316.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> ২০২৫ চনৰ মে' মাহত ডিব্ৰুগড় জিলাৰ [[দুলীয়াজান]]ত কেইবাটাও ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনে ১২ ঘণ্টীয়া বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। প্ৰতিবাদৰ বিষয়সমূহৰ ভিতৰত গোপীনাথ বৰদলৈৰ মূৰ্তি অপমান কৰাৰ ঘটনা আৰু এজন ছাত্ৰ নেতাৰ গ্ৰেপ্তাৰৰ প্ৰতিবাদ অন্তৰ্ভুক্ত আছিল।<ref>{{Cite news |date=24 May 2025 |title=অসমৰ দুলীয়াজানত ছাত্ৰ আৰু নাগৰিক সংগঠনৰ বন্ধত জনজীৱন স্তব্ধ |url=https://economictimes.indiatimes.com/articleshow/121365965.cms|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইকনমিক টাইমছ}}</ref> অসম আৰক্ষীৰ মতে প্ৰতিবাদ বা ধৰ্মঘটৰ বাবে আৰক্ষীৰ অনুমতি বিচৰাৰ ব্যৱস্থা নাগৰিক সেৱাৰ অংশ হিচাপে উপলব্ধ। সংশ্লিষ্ট আৰক্ষী থানাৰ অধীনত আবেদন দাখিল কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=ধৰ্মঘট আৰু প্ৰতিবাদৰ অনুমতি |url=https://police.assam.gov.in/information-services/detail/strikeprotest-permission|access-date=25 September 2026 |website=অসম আৰক্ষী, অসম চৰকাৰ}}</ref> == বন্ধৰ প্ৰভাৱ == বন্ধৰ প্ৰভাৱ সাধাৰণতে পৰিবহণ, বাণিজ্য, শিক্ষা, চৰকাৰী কাম-কাজ আৰু দৈনন্দিন সেৱাৰ ওপৰত পৰে। দোকান-পোহাৰ আৰু বজাৰ বন্ধ থাকিলে খুচুৰা বাণিজ্য ব্যাহত হয়। যান-বাহন বন্ধ থাকিলে যাতায়াত আৰু পণ্য পৰিবহণত বাধা সৃষ্টি হয়। শিক্ষানুষ্ঠান বন্ধ থাকিলে পৰীক্ষা আৰু পাঠদানৰ কাৰ্যসূচী সলনি কৰিবলগীয়া হ'ব পাৰে। কিছুমান বৃহৎ বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল আৰু বিমান সেৱাতো প্ৰভাৱ পৰিছে। ১৯৮০ চনৰ অসম বন্ধ আৰু ২০১৯ চনৰ নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কবিৰোধী বন্ধৰ সময়ত ৰে'ল সেৱা ব্যাহত হোৱাৰ তথ্য সংবাদ মাধ্যমত প্ৰকাশ পাইছিল।<ref>{{Cite news |title=চল্লিছ বছৰ পূৰ্বে, ২৭ জুন ১৯৮০: অসম বন্ধ |url=https://indianexpress.com/article/opinion/columns/forty-years-ago-june-27-1980-assam-bandh-6478114/|access-date=25 September 2026 |work=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref><ref>{{Cite news |title=নাগৰিকত্ব সংশোধনী বিধেয়কক লৈ অসমত বন্ধ, ৰে'ল সেৱা ব্যাহত |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/citizenship-amendment-bill-stir-bandh-agitators-clash-with-security-forces-in-assam-train-services-affected/articleshow/72453515.cms|access-date=25 September 2026 |work=টাইমছ অৱ ইণ্ডিয়া}}</ref> বন্ধৰ সমৰ্থকসকলে ইয়াক জনমত প্ৰকাশ আৰু চৰকাৰ বা কোনো প্ৰতিষ্ঠানৰ ওপৰত ৰাজনৈতিক চাপ সৃষ্টি কৰাৰ পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰে। আনহাতে, সমালোচকসকলে বন্ধৰ ফলত সাধাৰণ নাগৰিকৰ যাতায়াত, জীৱিকা, শিক্ষা আৰু ব্যৱসায়ত সৃষ্টি হোৱা বাধাৰ বিষয়টো উত্থাপন কৰে। এই দুই দৃষ্টিভংগীৰ মাজত ভাৰতীয় আদালতে নাগৰিকৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ সীমাৰ বিষয়টো পৃথকভাৱে বিবেচনা কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=কমিউনিষ্ট পাৰ্টি অৱ ইণ্ডিয়া (মাৰ্ক্সবাদী) বনাম ভাৰত কুমাৰ আৰু অন্যান্য |url=https://indiankanoon.org/doc/1663947/|access-date=25 September 2026 |website=ইণ্ডিয়ান কানুন}}</ref> == উল্লেখযোগ্য বন্ধ == বন্ধ সাধাৰণতে বিৰোধী ৰাজনৈতিক দল, ট্ৰেড ইউনিয়ন, ছাত্ৰ সংগঠন বা সামাজিক সংগঠনে আহ্বান কৰে।<ref>{{Cite web |date=2015-08-11 |title=কংগ্ৰেছে পশ্চিমবংগ বন্ধৰ সময়সূচী সলনি কৰিলে |url=https://indianexpress.com/article/india/west-bengal/congress-advances-12-hour-bengal-bandh-call-to-august-18/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১০ চনৰ ৫ জুলাইত ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মিত্ৰজোঁট আৰু সংযুক্ত প্ৰগতিশীল মিত্ৰজোঁটৰ অন্তৰ্ভুক্ত নোহোৱা ১৩টা ৰাজনৈতিক দলে ইন্ধনৰ মূল্যবৃদ্ধিৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite web |date=2010-07-05 |title=ভাৰত বন্ধত দেশজুৰি স্বাভাৱিক জনজীৱন ব্যাহত |url=https://indianexpress.com/article/india/latest-news/bharat-bandh-affects-normal-life-across-the-country/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ইণ্ডিয়ান এক্সপ্ৰেছ}}</ref> ২০১২ চনৰ ২০ ছেপ্টেম্বৰত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টি আৰু আন কেইবাটাও দলে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ বিৰুদ্ধে দেশজোৰা বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। ডিজেলৰ ৰাজসাহায্য হ্ৰাস, ৰন্ধন গেছৰ ৰাজসাহায্যৰ পৰিৱৰ্তন আৰু খুচুৰা ব্যৱসায়ত বিদেশী বিনিয়োগৰ অনুমতি এই প্ৰতিবাদৰ উল্লেখযোগ্য বিষয় আছিল।<ref name=mallet>{{cite news|last=Mallet|first=Victor|title=Indians Voice Anger at Reform Plans|url=http://www.ft.com/intl/cms/s/0/4138b80c-02cc-11e2-8cf8-00144feabdc0.html#axzz27P7cGgNI|access-date=24 September 2012|newspaper=Financial Times|date=20 September 2012}}</ref> ২০১৮ চনৰ ৩ জানুৱাৰীত প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল। এই বন্ধৰ পটভূমিত ভীমা কোৰেগাঁও হিংসা আৰু তাৰ পিছত হোৱা সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল।<ref>{{Cite news |title=প্ৰকাশ আম্বেদকৰে মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ কৰাৰ ঘোষণা কৰিলে |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727211600/https://ndtv.in/maharashtra-news/dalit-groups-bandh-in-maharashtra-called-off-1795363|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=মুম্বাইত মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধৰ প্ৰভাৱ |url=https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-url=https://web.archive.org/web/20210727222020/https://ndtv.in/maharashtra-news/live-update-mumabi-band-br-ambedkar-grandson-strike-in-maharashtratoday-pune-violence-1795091|archive-date=2021-07-27 |access-date=2026-07-05 |work=এনডিটিভি ইণ্ডিয়া}}</ref><ref>{{Cite news |title=কোৰেগাঁও হিংসা: দলিত সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ |url=https://www.bbc.com/hindi/india-42540567|access-date=2026-07-05 |work=বিবিচি নিউজ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ষ্টাফ |first=দ্য ৱায়াৰ |date=2018-01-03 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ: মুম্বাইত বাছত আক্ৰমণ, নাগপুৰ আৰু পুনেত উত্তেজনা |url=https://thewirehindi.com/30471/bhima-koregaon-violence-maharashtra-bandh/|access-date=2026-07-05 |website=দ্য ৱায়াৰ হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite web |last=ত্ৰিপাঠী |first=অৱিনাশ |last2=হিন্দী |first2=ইণ্ডিয়া টিভি |date=2018-03-27 |title=মহাৰাষ্ট্ৰ: প্ৰকাশ আম্বেদকৰে চৰকাৰক গ্ৰেপ্তাৰৰ দাবী জনালে |url=https://www.indiatv.in/india/national-prakash-ambedkar-give-ultimatum-to-maharashtra-bjp-government-arrest-sambhaji-bhide-in-eight-days-574885|access-date=2026-07-05 |website=ইণ্ডিয়া টিভি হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |title=মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰৰ ঘোষণা |url=https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-url=https://web.archive.org/web/20191223185235/https://hindi.sakshi.com/news/2018/01/03/prakash-ambedkar-withdraws-maharashtra-bandh-call|archive-date=2019-12-23 |access-date=2026-07-05 |work=সাক্ষী হিন্দী}}</ref><ref>{{Cite news |date=2018-01-03 |title=আম্বেদকাৰী সংগঠনৰ মহাৰাষ্ট্ৰ বন্ধ প্ৰত্যাহাৰ |url=https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-url=https://web.archive.org/web/20210309004338/https://www.loksatta.com/mumbai-news/live-updates-bhima-koregaon-violence-mumbai-pune-prakash-ambedkar-dalit-outfits-on-road-railway-protest-1610478/|archive-date=2021-03-09 |access-date=2026-07-05 |work=লোকসত্তা}}</ref> ২০২৪ চনৰ আগষ্ট মাহত ২১টা সংগঠনে অনুসূচিত জাতি আৰু অনুসূচিত জনজাতিৰ সংৰক্ষণৰ উপ-শ্ৰেণীবিভাজনৰ সৈতে জড়িত উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ১ আগষ্ট ২০২৪ৰ ৰায়ৰ প্ৰতিবাদত ভাৰত বন্ধৰ আহ্বান জনাইছিল।<ref>{{Cite news |date=2024-08-21 |title=Bharat Bandh: Protesters try to burn school bus with children on board - Video |url=https://timesofindia.indiatimes.com/articleshow/112688902.cms|access-date=2026-07-05 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> == লগতে চাওক == * [[ধৰ্ণা]] * [[হৰতাল]] == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist}} === গ্ৰন্থপঞ্জী === *{{cite journal |last=Chatterjee |first=Moyukh |title=Bandh politics: crowds, spectacular violence, and sovereignty in India |journal=Distinktion: Journal of Social Theory |volume=17 |issue=3 |date=2016 |pages=294–307 |doi= 10.1080/1600910X.2016.1258586 |issn=2159-9149}} *{{cite journal |last=Lukose |first=Ritty |title=Empty Citizenship: Protesting Politics in the Era of Globalization |journal=[[Cultural Anthropology (journal)|Cultural Anthropology]] |date=2005 |volume=20 |issue=4 |pages=506–533 |issn=0886-7356 |jstor=3651541}} *{{cite journal |last=Krtsch |first=Roman |title=The Tactical Use of Civil Resistance by Rebel Groups: Evidence from India’s Maoist Insurgency |journal=[[The Journal of Conflict Resolution]] |date=2021 |volume=65 |issue=7/8 |pages=1251–1277 |doi=10.1177/0022002721995547 |issn=0022-0027}} == অধিক পঢ়ক== * Johari, J. C. (1982). ''[https://books.google.com/books?id=A5tzpYUHMvYC Comparative Politics]''. Sterling Publishers Pvt. Ltd, New Delhi. {{ISBN|8120704681}}. Chapter 20: ''Techniques of Pressure Politics''. pp. 393–410. [[শ্ৰেণী:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] d0vn5es6895mo181gbeyjmebnpyfjkh 0 139743 638702 2026-09-26T11:59:26Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638702 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = পিনথৰুমখ্ৰাহ | type = SLA | constituency_no = ১৪ | map_image = Pynthorumkhrah Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ১৪-পিনথৰুমখ্ৰাহ সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ১৯৭৮ | reservation = মুক্ত (কোনো সংৰক্ষণ নাই) | mla = আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেক | party = {{Party index link|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}} | alliance = {{Party index link|ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা}} | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ৩৪,৮২৩ }} '''পিনথৰুমখ্ৰাহ বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|Pynthorumkhrah Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ ভিতৰত অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ হিচাপে চিহ্নিত। সমষ্টিটো কোনো সম্প্ৰদায়ৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় অৰ্থাৎ ই এক মুক্ত সমষ্টি। ১৯৯৮ চনৰ পৰা ধাৰাবাহিকভাৱে বিভিন্ন দলৰ হৈ জয়লাভ কৰি অহা জ্যেষ্ঠ ৰাজনীতিবিদ তথা [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]]ৰ নেতা আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেকে বৰ্তমান এই সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=পিনথৰুমখ্ৰাহ বিধানসভা সমষ্টিৰ আটাইতকৈ সফল দলসমূহ (১৯৭৮ চনৰ পৰা)|other=|value1=50.00|label1=[[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (৫ বাৰ)]]|color1={{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|value2=40.00|label2=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৪ বাৰ)]]|color2={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value3=10.00|label3=[[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (১ বাৰ)]]|color3=#DCDCDC|value4=|label4=|color4=}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == পিনথৰুমখ্ৰাহ সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ ৰাজধানী চহৰ শ্বিলঙৰ উত্তৰ-পূব অংশত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, শ্বিলং পৌৰ এলেকাৰ একাংশ ৱাৰ্ড, পিনথৰুমখ্ৰাহ নগৰ, গল্ফ লিংকছ এলেকা আৰু চহৰীয়া উপনগৰীয় অঞ্চলসমূহ সামৰি এই সমষ্টিটো গঠিত হৈছে। এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[মাওৰিঙকনেং বিধানসভা সমষ্টি|১৩-মাওৰিঙকনেং সমষ্টি]], পশ্চিম দিশত [[মাওলাই বিধানসভা সমষ্টি|১৫-মাওলাই সমষ্টি]], দক্ষিণ দিশত [[উত্তৰ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৭-উত্তৰ শ্বিলং]] আৰু [[পূব শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৬-পূব শ্বিলং সমষ্টি]] অৱস্থিত। শ্বিলং গল্ফ ক'ৰ্ছ আৰু ঘন বসতিপূৰ্ণ চহৰীয়া আৱাসিক অঞ্চল এই সমষ্টিৰ অন্যতম প্ৰধান বৈশিষ্ট্য। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1978 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | rowspan="2" | বি. কে. ৰয় | rowspan="2" style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | rowspan="2" | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1983 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৩]] |- | [[1988 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৮]] | জেমছ মাৰ্ভিন পাৰিয়াত | style="background-color: #DCDCDC" | | [[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[1993 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৩]] | জেমছ মাৰ্ভিন পাৰিয়াত | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1998 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৮]] | rowspan="3" | আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেক | rowspan="3" style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}" | | rowspan="3" | [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[2003 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৩]] |- | [[2008 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৮]] |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেক | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | rowspan="2" | আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেক | rowspan="2" style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}" | | rowspan="2" | [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|36.17}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|41.12}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|51.73}} {{bar percent|[[#২০০৮|২০০৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|66.07}} {{bar percent|[[#২০০৩|২০০৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|69.95}} {{bar percent|[[#১৯৯৮|১৯৯৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|56.87}} {{bar percent|[[#১৯৯৩|১৯৯৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|45.19}} {{bar percent|[[#১৯৮৮|১৯৮৮]]|#DCDCDC|62.66}} {{bar percent|[[#১৯৮৩|১৯৮৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|58.07}} {{bar percent|[[#১৯৭৮|১৯৭৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|53.05}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]]ৰ প্ৰাৰ্থী আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেকে ২,৫৩৮ টা ভোটৰ ব্যৱধানত ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ প্ৰাৰ্থী পিনশ্ৰীয়েংলাং চ্যিয়েমক পৰাস্ত কৰি পুনৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ndtv_2023">{{cite web |title=Pynthorumkhrah, Meghalaya Assembly Election Results 2023 Highlights: BJP's Alexander Laloo Hek defeats INC's Pynshngainlang Syiem |url=https://www.ndtv.com/elections/meghalaya-assembly-election-results-2023/pynthorumkhrah |publisher=NDTV |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পিনথৰুমখ্ৰাহ<ref name="eci_2023" /><ref name="ndtv_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেক | votes = 9,321 | percentage = 36.17 | change = -4.95 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = পিনশ্ৰীয়েংলাং চ্যিয়েম | votes = 6,783 | percentage = 26.32 | change = +14.33 }} {{Election box candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = মে'বৰ্ণ গ্ৰেচ লিংডো | votes = 5,720 | percentage = 22.20 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = ৰকি হেক | votes = 3,356 | percentage = 13.02 | change = +9.58 }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = ৰেমণ্ড বাচাইয়াওমোইট | votes = 247 | percentage = 0.96 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = চাম্বোৰলাং দিয়েংদোহ | votes = 168 | percentage = 0.65 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 337 | percentage = 1.31 | change = +0.15 }} {{Election box majority | votes = 2,538 | percentage = 9.85 | change = +4.11 }} {{Election box turnout | votes = 25,771 | percentage = 74.01 | change = -5.72 }} {{Election box registered electors | electors = 34,823 | change = +12.29 }} {{Election box hold with party link | winner = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | swing = -4.95 }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Alexander Laloo Hek winner in Pynthorumkhrah (GEN), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/pynthorumkhrah/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পিনথৰুমখ্ৰাহ<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেক | votes = 10,166 | percentage = 41.12 | change = +38.67 }} {{Election box candidate with party link | party = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | candidate = জেমছ বান বাচাইয়াওমোইট | votes = 8,748 | percentage = 35.38 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = বানলানডোৰ কাৰ্পুন | votes = 2,965 | percentage = 11.99 | change = -39.74 }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = ৱাৰলেছ খাৰমাকসেং | votes = 851 | percentage = 3.44 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = প্ৰিডিচিচৰ ৰুম্নং | votes = 778 | percentage = 3.15 | change = +0.14 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = বিৰ্থৰ্থ সাংমা | votes = 691 | percentage = 2.79 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = অনিতা চিনৰেম | votes = 238 | percentage = 0.96 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 287 | percentage = 1.16 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 1,418 | percentage = 5.74 | change = -3.79 }} {{Election box turnout | votes = 24,724 | percentage = 79.73 | change = +2.20 }} {{Election box registered electors | electors = 31,013 | change = +51.52 }} {{Election box gain with party link | winner = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = +10.61 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পিনথৰুমখ্ৰাহ<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = আলেকজেণ্ডাৰ লালু হেক | votes = 10,588 | percentage = 51.73 | change = +40.65 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = প্ৰচেছ টি. চকমিয়ে | votes = 8,637 | percentage = 42.20 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = প্ৰিডিচিচৰ ৰুম্নং | votes = 617 | percentage = 3.01 | change = +1.47 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = এণ্ডী লিংৱা | votes = 502 | percentage = 2.45 | change = -63.62 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ফিলিপ মাওৰিং | votes = 125 | percentage = 0.61 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 1,951 | percentage = 9.53 | change = -33.72 }} {{Election box turnout | votes = 20,469 | percentage = 77.53 | change = +1.11 }} {{Election box registered electors | electors = 20,468 | change = -11.90 }} {{Election box gain with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | loser = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | swing = -14.34 }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] rggai3qst817pxn337daom0mm7k38ky 0 139744 638703 2026-09-26T12:06:20Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638703 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = মাওলাই | type = SLA | constituency_no = ১৫ | map_image = Mawlai Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ১৫-মাওলাই সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ১৯৭২ | reservation = [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]] | mla = ব্ৰাইটষ্টাৰৱেল মাৰ্বানিয়াং | party = {{Party index link|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ৪৩,৯০২ }} '''মাওলাই বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|Mawlai Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। ১৯৭২ চনত মেঘালয় ৰাজ্য গঠনৰ সময়তে এই সমষ্টিটো প্ৰথমবাৰৰ বাবে সৃষ্টি কৰা হৈছিল। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পৰা [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]]ৰ ব্ৰাইটষ্টাৰৱেল মাৰ্বানিয়াঙে এই সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=মাওলাই বিধানসভা সমষ্টিৰ সৰ্বাধিক সফল দলসমূহ (১৯৭২ চনৰ পৰা)|other=|value1=36.36|label1=[[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (৪ বাৰ)]]|color1=#FF3333|value2=27.27|label2=[[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী|'''হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]]|color2=#252559|value3=18.18|label3=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (২ বাৰ)]]|color3={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value4=9.09|label4=[[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স|'''অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স''' (১ বাৰ)]]|color4=#CD853F|value5=9.09|label5=[[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color5=#752252}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == মাওলাই সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ৰাজধানী শ্বিলং মহানগৰৰ উত্তৰ-পশ্চিম প্ৰান্তত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, মাওলাই পৌৰ এলেকা, মাওতাৰি আৰু নিকটৱৰ্তী উপনগৰীয় তথা গাঁও অঞ্চলসমূহ লৈ এই সমষ্টিটো গঠিত।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত ৰি-ভোই জিলাৰ [[উমৰোই বিধানসভা সমষ্টি|১২-উমৰোই সমষ্টি]], পূব দিশত [[পিনথৰুমখ্ৰাহ বিধানসভা সমষ্টি|১৪-পিনথৰুমখ্ৰাহ সমষ্টি]], দক্ষিণ দিশত [[উত্তৰ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৭-উত্তৰ শ্বিলং]] আৰু [[পশ্চিম শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৮-পশ্চিম শ্বিলং সমষ্টি]] অৱস্থিত। উত্তৰ-পূব পাৰ্বত্য বিশ্ববিদ্যালয় (নেহু) আৰু একাধিক প্ৰধান উচ্চশিক্ষাৰ কেন্দ্ৰ এই সমষ্টিৰ অন্তৰ্গত এলেকাত অৱস্থিত। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1972 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭২]] | ষ্টেনিছলন আৰ. পাৱাহ | style="background-color: #CD853F" | | [[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স]] |- | [[1978 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | এস্কিংটন চাৰ্ন | style="background-color: #252559" | | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[1983 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | পল চ্যিয়েম | style="background-color: #252559" | | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[1988 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৮]] | পল চ্যিয়েম | style="background-color: #252559" | | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[1993 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৩]] | পল চ্যিয়েম | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1998 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৮]] | প্ৰচেছ টি. চকমিয়ে | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2003 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৩]] | প্ৰচেছ টি. চকমিয়ে | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2008 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৮]] | প্ৰচেছ টি. চকমিয়ে | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | এমব্রাইন লিংডো | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | প্ৰচেছ টি. চকমিয়ে | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | ব্ৰাইটষ্টাৰৱেল মাৰ্বানিয়াং | style="background-color: #752252" | | [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|#752252|68.79}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|#FF3333|50.70}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|42.92}} {{bar percent|[[#২০০৮|২০০৮]]|#FF3333|46.54}} {{bar percent|[[#২০০৩|২০০৩]]|#FF3333|37.89}} {{bar percent|[[#১৯৯৮|১৯৯৮]]|#FF3333|34.81}} {{bar percent|[[#১৯৯৩|১৯৯৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|49.61}} {{bar percent|[[#১৯৮৮|১৯৮৮]]|#252559|42.84}} {{bar percent|[[#১৯৮৩|১৯৮৩]]|#252559|42.42}} {{bar percent|[[#১৯৭৮|১৯৭৮]]|#252559|42.75}} {{bar percent|[[#১৯৭২|১৯৭২]]|#CD853F|45.02}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]]ৰ প্ৰাৰ্থী ব্ৰাইটষ্টাৰৱেল মাৰ্বানিয়াঙে ১৫,৬৪৮ টা ভোটৰ ব্যৱধানত নেছনেল পিপলছ পাৰ্টিৰ প্ৰাৰ্থী টিক খ্যৰিয়েমক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ndtv_2023">{{cite web |title=Brightstarwell Marbaniang, VPP Election Results LIVE |url=https://www.ndtv.com/elections/meghalaya/assembly-election-candidates-list-2023/brightstarwell-marbaniang-15015-5 |publisher=NDTV |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওলাই<ref name="eci_2023" /><ref name="ht_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ব্ৰাইটষ্টাৰৱেল মাৰ্বানিয়াং | votes = 24,262 | percentage = 68.79 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = টিক খ্যৰিয়েম | votes = 8,614 | percentage = 24.42 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = প্ৰচেছ টি. চকমিয়ে | votes = 1,324 | percentage = 3.75 | change = -46.95 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = মাৰভৰ্টি গাৰোদ | votes = 399 | percentage = 1.13 | change = -37.81 }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = স্টেপবৰভাইল ৰিম্বাই | votes = 171 | percentage = 0.48 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ক্ৰিছপিয়াং চ্যিয়েম | votes = 150 | percentage = 0.43 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 350 | percentage = 0.99 | change = -0.19 }} {{Election box majority | votes = 15,648 | percentage = 44.37 | change = +32.61 }} {{Election box turnout | votes = 35,270 | percentage = 80.34 | change = +3.49 }} {{Election box registered electors | electors = 43,902 | change = +29.74 }} {{Election box gain with party link | winner = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | loser = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | swing = +57.87 }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Process T Sawkmie winner in Mawlai (ST), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/mawlai/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওলাই<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = প্ৰচেছ টি. চকমিয়ে | votes = 13,168 | percentage = 50.70 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = মহেন্দ্ৰো ৰপ্সাং | votes = 10,111 | percentage = 38.94 | change = -3.98 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ব্ৰাইটষ্টাৰৱেল মাৰ্বানিয়াং | votes = 1,180 | percentage = 4.54 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = টেক্সবৰ কাৰ্ক্ৰাং | votes = 578 | percentage = 2.23 | change = -1.69 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = আৰ্লিন মাৰবানীয়াং | votes = 418 | percentage = 1.61 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = পেট্ৰিক চ্যিয়েম | votes = 208 | percentage = 0.80 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 307 | percentage = 1.18 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 3,057 | percentage = 11.76 | change = +0.67 }} {{Election box turnout | votes = 25,970 | percentage = 76.85 | change = -1.18 }} {{Election box registered electors | electors = 33,837 | change = +22.02 }} {{Election box gain with party link | winner = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = +27.34 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওলাই<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = এমব্রাইন লিংডো | votes = 9,307 | percentage = 42.92 | change = -2.57 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = টি. কে. চাংমা | votes = 6,903 | percentage = 31.83 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = মেট্ৰিকচি খাৰভাৱফ্লাং | votes = 3,923 | percentage = 18.09 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = টেক্সবৰ কাৰ্ক্ৰাং | votes = 851 | percentage = 3.92 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = বাখিতলাং বাচাইয়াওমোইট | votes = 702 | percentage = 3.24 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 2,404 | percentage = 11.09 | change = +10.04 }} {{Election box turnout | votes = 21,686 | percentage = 78.03 | change = -3.07 }} {{Election box registered electors | electors = 27,731 | change = -33.91 }} {{Election box gain with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | loser = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | swing = -1.81 }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] 7a1hnenq39thvjwgmly94bzhqiexxqv 0 139745 638704 2026-09-26T12:09:46Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638704 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = পূব শ্বিলং | type = SLA | constituency_no = ১৬ | map_image = East Shillong Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ১৬-পূব শ্বিলং সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ২০০৮ | reservation = [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]] | mla = ড° মজেল আম্পাৰিন লিংডো | party = {{Party index link|নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)}} | alliance = {{Party index link|ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা}} | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ২৫,৫০৪ }} '''পূব শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|East Shillong Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। ২০০৮ চনৰ সংসদীয় আৰু বিধানসভা সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণৰ জৰিয়তে এই সমষ্টিটো গঠন কৰা হয় আৰু ২০১৩ চনত সমষ্টিটোত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সাধাৰণ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হয়। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০১৩ চনৰ পৰা ধাৰাবাহিকভাৱে তিনিবাৰকৈ নিৰ্বাচিত হৈ অহা জ্যেষ্ঠ মহিলা ৰাজনীতিবিদ তথা বৰ্তমান [[নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)]]ৰ নেত্ৰী ড° মজেল আম্পাৰিন লিংডোৱে সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=পূব শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টিৰ সৰ্বাধিক সফল দলসমূহ (২০১৩ চনৰ পৰা)|other=|value1=66.67|label1=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (২ বাৰ)]]|color1={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value2=33.33|label2=[[নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)|'''নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)''' (১ বাৰ)]]|color2={{party color|নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)}}|value3=|label3=|color3=}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == পূব শ্বিলং সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ ৰাজধানী শ্বিলং মহানগৰৰ পূব আৰু কেন্দ্ৰীয় এলেকাত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, লাইতুমখ্ৰাহ (Laitumkhrah), মালকী (Malki) আৱাসিক এলেকা তথা শ্বিলং পৌৰ এলেকাৰ ১৯ নং আৰু ২২ নং ৱাৰ্ডক সামৰি এই সমষ্টিটো গঠিত হৈছে।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[পিনথৰুমখ্ৰাহ বিধানসভা সমষ্টি|১৪-পিনথৰুমখ্ৰাহ সমষ্টি]], পশ্চিম দিশত [[উত্তৰ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৭-উত্তৰ শ্বিলং]] আৰু [[দক্ষিণ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৯-দক্ষিণ শ্বিলং সমষ্টি]], দক্ষিণ আৰু পূব দিশত [[নংথিম্মাই বিধানসভা সমষ্টি|২১-নংথিম্মাই সমষ্টি]] অৱস্থিত। ঐতিহাসিক শিক্ষানুষ্ঠান, খ্ৰীষ্টান গীৰ্জা আৰু ঘন চহৰীয়া আৱাসিক পৰিৱেশেৰে এই অঞ্চলটো পৰিচিত। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | rowspan="3" | ড° মজেল আম্পাৰিন লিংডো | rowspan="2" style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | rowspan="2" | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | style="background-color: {{party color|নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)}}" | | [[নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|{{party color|নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)}}|39.56}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|58.65}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|62.94}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত)]]ৰ প্ৰাৰ্থী ড° মজেল আম্পাৰিন লিংডোৱে ১,৭১১ টা ভোটৰ ব্যৱধানত ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছৰ প্ৰাৰ্থী মেনুৱেল বাডৱাৰক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="timesnow_2023">{{cite news |title=Meghalaya Election Result: Dr Mazel Ampareen Lyngdoh of NPP wins East Shillong seat |url=https://www.timesnownews.com/elections/live-meghalaya-election-2023-east-shillong-north-shillong-west-shillong-south-shillong-mylliem-result-2023-counting-live-meghalaya-winners-list-article-98337618 |work=Times Now |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="indiatodayne_2023">{{cite news |title=Meghalaya Election Result: NPP candidate Ampareen Lyngdoh wins from East Shillong seat |url=https://www.indiatodayne.in/elections/meghalaya-assembly-elections-2023/story/meghalaya-election-result-npp-candidate-ampareen-lyngdoh-wins-from-east-shillong-seat-520829-2023-03-02 |work=India Today NE |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পূব শ্বিলং<ref name="eci_2023" /><ref name="timesnow_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = ড° মজেল আম্পাৰিন লিংডো | votes = 6,637 | percentage = 39.56 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = মেনুৱেল বাডৱাৰ | votes = 4,926 | percentage = 29.36 | change = -29.29 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = ৱানকিটবক পোহশ্না | votes = 2,643 | percentage = 15.75 | change = -8.54 }} {{Election box candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = এভনাৰ মেডন পাৰিয়াট | votes = 1,974 | percentage = 11.77 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = অজয় নংৰুম | votes = 264 | percentage = 1.57 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ৱানপিনহুন খাৰচিনটিয়েও | votes = 243 | percentage = 1.45 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 259 | percentage = 1.54 | change = -0.17 }} {{Election box majority | votes = 1,711 | percentage = 10.20 | change = -24.16 }} {{Election box turnout | votes = 16,777 | percentage = 65.78 | change = -7.19 }} {{Election box registered electors | electors = 25,504 | change = +5.26 }} {{Election box gain with party link | winner = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=East Shillong (ST) Meghalaya Assembly Election Results 2018: Ampareen Lyngdoh Wins |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/east-shillong/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পূব শ্বিলং<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ড° মজেল আম্পাৰিন লিংডো | votes = 10,368 | percentage = 58.65 | change = -4.29 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = নীল এণ্টনি ৱাৰ | votes = 4,294 | percentage = 24.29 | change = +18.50 }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = বি. এম. লেনং | votes = 2,009 | percentage = 11.36 | change = -19.91 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ৰোমিঅ' ফিৰা ৰানী | votes = 221 | percentage = 1.25 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 302 | percentage = 1.71 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 6,074 | percentage = 34.36 | change = +2.69 }} {{Election box turnout | votes = 17,679 | percentage = 72.97 | change = -1.71 }} {{Election box registered electors | electors = 24,229 | change = +12.72 }} {{Election box hold with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = -4.29 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পূব শ্বিলং<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ড° মজেল আম্পাৰিন লিংডো | votes = 10,103 | percentage = 62.94 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = বি. এম. লেনং | votes = 5,019 | percentage = 31.27 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = ৰোমিঅ' ফিৰা ৰানী | votes = 930 | percentage = 5.79 | change = }} {{Election box majority | votes = 5,084 | percentage = 31.67 | change = }} {{Election box turnout | votes = 16,052 | percentage = 74.68 | change = }} {{Election box registered electors | electors = 21,495 | change = }} {{Election box new seat win | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] 1d3is6nqxfj3c228wgt83lxg60vzly4 0 139746 638705 2026-09-26T12:12:14Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638705 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = উত্তৰ শ্বিলং | type = SLA | constituency_no = ১৭ | map_image = North Shillong Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ১৭-উত্তৰ শ্বিলং সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ২০০৮ | reservation = [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]] | mla = এডেলবাৰ্ট নংৰুম | party = {{Party index link|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ২৮,৩৩৬ }} '''উত্তৰ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|North Shillong Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। ২০০৮ চনৰ সংসদীয় আৰু বিধানসভা সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণৰ জৰিয়তে এই সমষ্টিটো গঠন কৰা হয় আৰু ২০১৩ চনত সমষ্টিটোত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সাধাৰণ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হয়। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০১৮ চনৰ পৰা বিধায়ক হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰি অহা এডেলবাৰ্ট নংৰুমে ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]]ৰ প্ৰাৰ্থী হিচাপে পুনৰ বিজয়ী হৈ সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=উত্তৰ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টিৰ সফল দলসমূহ (২০১৩ চনৰ পৰা)|other=|value1=33.33|label1=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (১ বাৰ)]]|color1={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value2=33.33|label2=[[খুন হ্যন্নিয়েউট্ৰেপ নেচনেল এৱেকেনিং মুভমেণ্ট|'''খুন হ্যন্নিয়েউট্ৰেপ নেচনেল এৱেকেনিং মুভমেণ্ট''' (১ বাৰ)]]|color2=#FF9955|value3=33.33|label3=[[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color3=#752252|value4=|label4=|color4=}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == উত্তৰ শ্বিলং সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ ৰাজধানী শ্বিলং মহানগৰৰ উত্তৰ আৰু কেন্দ্ৰীয় এলেকাত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, শ্বিলং পৌৰ এলেকাৰ ১ নং, ২ নং আৰু ৩ নং ৱাৰ্ড তথা কাষৰীয়া নগৰাঞ্চলসমূহ লৈ এই সমষ্টিটো গঠিত।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[মাওলাই বিধানসভা সমষ্টি|১৫-মাওলাই সমষ্টি]], পূব দিশত [[পূব শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৬-পূব শ্বিলং সমষ্টি]] আৰু [[পিনথৰুমখ্ৰাহ বিধানসভা সমষ্টি|১৪-পিনথৰুমখ্ৰাহ সমষ্টি]], আৰু দক্ষিণ তথা পশ্চিম দিশত [[পশ্চিম শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৮-পশ্চিম শ্বিলং সমষ্টি]] অৱস্থিত। ঐতিহাসিক ৱাৰ্ডছ লেক (Ward's Lake), ৰাজভৱন আৰু মেঘালয় বিধানসভা সচিবালয়ৰ প্ৰশাসনিক অঞ্চল এই সমষ্টিৰ চৌহদতে পৰে। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | ৰোশন ৱাৰ্ঝৰি | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | rowspan="2" | এডেলবাৰ্ট নংৰুম | style="background-color: #FF9955" | | [[খুন হ্যন্নিয়েউট্ৰেপ নেচনেল এৱেকেনিং মুভমেণ্ট]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | style="background-color: #752252" | | [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|#752252|29.75}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|#FF9955|28.84}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|47.14}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]]ৰ প্ৰাৰ্থী এডেলবাৰ্ট নংৰুমে ১,০৩৩ টা ভোটৰ ব্যৱধানত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টীৰ প্ৰাৰ্থী মাৰিয়াহম খাৰক্ৰাঙক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="shillongtimes_2023">{{cite news |title=Meghalaya Election Results 2023: Adelbert Nongrum retains North Shillong |url=https://theshillongtimes.com/2023/03/02/meghalaya-election-results-2023-adelbert-nongrum-retains-north-shillong/ |work=The Shillong Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উত্তৰ শ্বিলং<ref name="eci_2023" /><ref name="shillongtimes_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = এডেলবাৰ্ট নংৰুম | votes = 5,583 | percentage = 29.75 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = মাৰিয়াহম খাৰক্ৰাং | votes = 4,550 | percentage = 24.25 | change = -2.49 }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ড° আমন ৱাৰ | votes = 3,791 | percentage = 20.20 | change = +16.14 }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = ৰেনচম চুতঙা | votes = 1,975 | percentage = 10.52 | change = +8.24 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = জে. এণ্টনিয়াছ লিংডো | votes = 1,555 | percentage = 8.29 | change = -18.23 }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = এলগিভা গুইনেথ ৰিনজাহ | votes = 816 | percentage = 4.35 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ডেনিয়েল এন্থনি নংৰুম | votes = 106 | percentage = 0.56 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = মাইকেল ডিমেলা | votes = 101 | percentage = 0.54 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 289 | percentage = 1.54 | change = +0.54 }} {{Election box majority | votes = 1,033 | percentage = 5.50 | change = +3.40 }} {{Election box turnout | votes = 18,766 | percentage = 66.23 | change = -6.06 }} {{Election box registered electors | electors = 28,336 | change = +6.03 }} {{Election box gain with party link | winner = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | loser = খুন হ্যন্নিয়েউট্ৰেপ নেচনেল এৱেকেনিং মুভমেণ্ট | swing = +0.91 }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Adelbert Nongrum winner in North Shillong (ST), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/north-shillong/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উত্তৰ শ্বিলং<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = খুন হ্যন্নিয়েউট্ৰেপ নেচনেল এৱেকেনিং মুভমেণ্ট | candidate = এডেলবাৰ্ট নংৰুম | votes = 5,572 | percentage = 28.84 | change = -6.13 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = জে. এণ্টনিয়াছ লিংডো | votes = 5,166 | percentage = 26.74 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ডব্লিউ. হাম্ফ্ৰে ডি. চিংগন | votes = 5,124 | percentage = 26.52 | change = -20.62 }} {{Election box candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = এলেষ্টাৰ নেভিল দিয়েংদোহ | votes = 968 | percentage = 5.01 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = জোব্ৰেনচন মাৰৱেইন | votes = 785 | percentage = 4.06 | change = -10.38 }} {{Election box candidate with party link | party = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | candidate = ইনোচেণ্ট পেন্ৰোজ মাওথোহ | votes = 748 | percentage = 3.87 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = ফেলিংচন জিৰ্ৱা | votes = 440 | percentage = 2.28 | change = -1.16 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = পবিত্ৰ ৰায় ঝুনঝুনৱালা | votes = 323 | percentage = 1.67 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 193 | percentage = 1.00 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 406 | percentage = 2.10 | change = -10.07 }} {{Election box turnout | votes = 19,319 | percentage = 72.29 | change = -1.10 }} {{Election box registered electors | electors = 26,725 | change = +9.49 }} {{Election box gain with party link | winner = খুন হ্যন্নিয়েউট্ৰেপ নেচনেল এৱেকেনিং মুভমেণ্ট | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = +7.25 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: উত্তৰ শ্বিলং<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ৰোশন ৱাৰ্ঝৰি | votes = 8,445 | percentage = 47.14 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = খুন হ্যন্নিয়েউট্ৰেপ নেচনেল এৱেকেনিং মুভমেণ্ট | candidate = এডেলবাৰ্ট নংৰুম | votes = 6,265 | percentage = 34.97 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ইবাৰিলিন খাৰচাটি | votes = 2,587 | percentage = 14.44 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = ফিল'মাথ পাচা | votes = 616 | percentage = 3.44 | change = }} {{Election box majority | votes = 2,180 | percentage = 12.17 | change = }} {{Election box turnout | votes = 17,913 | percentage = 73.39 | change = }} {{Election box registered electors | electors = 24,408 | change = }} {{Election box new seat win | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] ehpphdsp29d72txzwxc1plod6ybfuhp 0 139747 638706 2026-09-26T12:16:39Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638706 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = পশ্চিম শ্বিলং | type = SLA | constituency_no = ১৮ | map_image = West Shillong Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ১৮-পশ্চিম শ্বিলং সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ২০০৮ | reservation = মুক্ত (কোনো সংৰক্ষণ নাই) | mla = পল লিংডো | party = {{Party index link|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)}} | alliance = {{Party index link|ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা}} | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ২৭,৫৫৬ }} '''পশ্চিম শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|West Shillong Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। ২০০৮ চনৰ সংসদীয় আৰু বিধানসভা সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণৰ জৰিয়তে এই সমষ্টিটো গঠন কৰা হয় আৰু ২০১৩ চনত সমষ্টিটোত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সাধাৰণ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হয়। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো কোনো সম্প্ৰদায়ৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় অৰ্থাৎ ই এক মুক্ত সমষ্টি। ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পৰা [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]]ৰ পল লিংডোৱে সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=পশ্চিম শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টিৰ সফল দলসমূহ (২০১৩ চনৰ পৰা)|other=|value1=66.67|label1=[[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (২ বাৰ)]]|color1=#FF3333|value2=33.33|label2=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (১ বাৰ)]]|color2={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value3=|label3=|color3=}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == পশ্চিম শ্বিলং সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ ৰাজধানী শ্বিলং মহানগৰৰ পশ্চিম অংশত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, শ্বিলং পৌৰ এলেকাৰ ৪ নং, ৫ নং আৰু ৬ নং ৱাৰ্ড তথা কাষৰীয়া নগৰাঞ্চলসমূহ লৈ এই সমষ্টিটো গঠিত হৈছে।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[মাওলাই বিধানসভা সমষ্টি|১৫-মাওলাই সমষ্টি]], পূব দিশত [[উত্তৰ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৭-উত্তৰ শ্বিলং সমষ্টি]] আৰু দক্ষিণ দিশত [[দক্ষিণ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৯-দক্ষিণ শ্বিলং সমষ্টি]] অৱস্থিত। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | পল লিংডো | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | মহেন্দ্ৰো ৰপ্সাং | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | পল লিংডো | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|#FF3333|42.42}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|43.86}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|#FF3333|34.34}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)]]ৰ প্ৰাৰ্থী পল লিংডোৱে ৩,৪৮৫ টা ভোটৰ ব্যৱধানত নেছনেল পিপলছ পাৰ্টিৰ প্ৰাৰ্থী মহেন্দ্ৰো ৰপ্সাংক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="shillongtimes_2023">{{cite news |title=Paul Lyngdoh wins West Shillong seat |url=https://theshillongtimes.com/2023/03/02/paul-lyngdoh-wins-west-shillong-seat/ |work=The Shillong Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পশ্চিম শ্বিলং<ref name="eci_2023" /><ref name="ht_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = পল লিংডো | votes = 9,329 | percentage = 42.42 | change = +0.11 }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = মহেন্দ্ৰো ৰপ্সাং | votes = 5,844 | percentage = 26.58 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = সেন্গজৰ দুকিয়া | votes = 3,745 | percentage = 17.03 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = এৰ্নেষ্ট মাওৰি | votes = 2,238 | percentage = 10.18 | change = -1.69 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = বাথোক নংখ্লাও | votes = 540 | percentage = 2.46 | change = -41.40 }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = ইৱানশ্ৰী লালু | votes = 128 | percentage = 0.58 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 166 | percentage = 0.76 | change = +0.07 }} {{Election box majority | votes = 3,485 | percentage = 15.84 | change = +14.29 }} {{Election box turnout | votes = 21,990 | percentage = 79.80 | change = -0.45 }} {{Election box registered electors | electors = 27,556 | change = +14.97 }} {{Election box gain with party link | winner = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = -1.44 }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Mohendro Rapsang winner in West Shillong (GEN), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/west-shillong/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পশ্চিম শ্বিলং<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = মহেন্দ্ৰো ৰপ্সাং | votes = 8,435 | percentage = 43.86 | change = +12.06 }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = পল লিংডো | votes = 8,137 | percentage = 42.31 | change = +7.97 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = এৰ্নেষ্ট মাওৰি | votes = 2,282 | percentage = 11.87 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেচনেলিষ্ট কংগ্ৰেছ পাৰ্টী | candidate = সুহাস চক্ৰৱৰ্তী | votes = 129 | percentage = 0.67 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = যোগেন্দ্ৰ ঝুনঝুনৱালা | votes = 117 | percentage = 0.61 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 133 | percentage = 0.69 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 298 | percentage = 1.55 | change = -1.00 }} {{Election box turnout | votes = 19,233 | percentage = 80.25 | change = -3.07 }} {{Election box registered electors | electors = 23,968 | change = +2.22 }} {{Election box gain with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | loser = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | swing = +2.05 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: পশ্চিম শ্বিলং<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = পল লিংডো | votes = 6,692 | percentage = 34.34 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = মহেন্দ্ৰো ৰপ্সাং | votes = 6,196 | percentage = 31.80 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = কুমাৰ লালু হেক | votes = 4,680 | percentage = 24.02 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = পিচটাৰচন কাৰ্খাং | votes = 1,029 | percentage = 5.28 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ছমাজবাদী পাৰ্টী | candidate = মহীতোষ চহ | votes = 399 | percentage = 2.05 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = শংকৰ দাস | votes = 301 | percentage = 1.54 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ফিলিপ পি. মাৰৱেইন | votes = 190 | percentage = 0.98 | change = }} {{Election box majority | votes = 496 | percentage = 2.55 | change = }} {{Election box turnout | votes = 19,487 | percentage = 83.32 | change = }} {{Election box registered electors | electors = 23,447 | change = }} {{Election box new seat win | winner = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] 5j1nr9eywztf8n233y0mqhdca4q2cd6 0 139748 638707 2026-09-26T12:21:03Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638707 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = দক্ষিণ শ্বিলং | type = SLA | constituency_no = ১৯ | map_image = South Shillong Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ১৯-দক্ষিণ শ্বিলং সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ২০০৮ | reservation = মুক্ত (কোনো সংৰক্ষণ নাই) | mla = চনবৰ চুল্লাই | party = {{Party index link|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}} | alliance = {{Party index link|ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা}} | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ৩৪,১৮৬ }} '''দক্ষিণ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|South Shillong Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। ২০০৮ চনৰ সংসদীয় আৰু বিধানসভা সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণৰ জৰিয়তে এই সমষ্টিটো গঠন কৰা হয় আৰু ২০১৩ চনত সমষ্টিটোত প্ৰথমবাৰৰ বাবে সাধাৰণ নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হয়। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো কোনো সম্প্ৰদায়ৰ বাবে সংৰক্ষিত নহয় অৰ্থাৎ ই এক মুক্ত সমষ্টি। ২০১৩ চনৰ পৰা ধাৰাবাহিকভাৱে তিনিবাৰকৈ নিৰ্বাচিত হৈ অহা জ্যেষ্ঠ ৰাজনীতিবিদ তথা বৰ্তমান [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]]ৰ নেতা চনবৰ চুল্লায়ে সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=দক্ষিণ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টিৰ সফল দলসমূহ (২০১৩ চনৰ পৰা)|other=|value1=66.67|label1=[[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী|'''ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী''' (২ বাৰ)]]|color1={{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|value2=33.33|label2=[[নেচনেলিষ্ট কংগ্ৰেছ পাৰ্টী|'''নেচনেলিষ্ট কংগ্ৰেছ পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color2=#00BFFF|value3=|label3=|color3=}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == দক্ষিণ শ্বিলং সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ ৰাজধানী শ্বিলং মহানগৰৰ দক্ষিণ আৰু কেন্দ্ৰীয় এলেকাত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, শ্বিলং পৌৰ এলেকাৰ ২২ নংৰ পৰা ২৭ নং ৱাৰ্ড তথা শ্বিলং কেণ্টনমেণ্ট (Shillong Cantonment) এলেকা সামৰি এই সমষ্টিটো গঠিত হৈছে।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[পশ্চিম শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৮-পশ্চিম শ্বিলং]] আৰু [[পূব শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৬-পূব শ্বিলং সমষ্টি]], পূব দিশত [[নংথিম্মাই বিধানসভা সমষ্টি|২১-নংথিম্মাই সমষ্টি]] আৰু দক্ষিণ তথা পশ্চিম দিশত [[মাইSystemCall বিধানসভা সমষ্টি|২০-মিলিয়াম সমষ্টি]] অৱস্থিত। শ্বিলং কেণ্টনমেণ্ট, লাবান, ৰূপা নগৰ আৰু কাষৰীয়া চহৰীয়া আৱাসিক এলেকা এই সমষ্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | rowspan="3" | চনবৰ চুল্লাই | style="background-color: #00BFFF" | | [[নেচনেলিষ্ট কংগ্ৰেছ পাৰ্টী]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | rowspan="2" style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}" | | rowspan="2" | [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|67.12}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী}}|48.88}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|#00BFFF|34.38}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী]]ৰ প্ৰাৰ্থী চনবৰ চুল্লায়ে ১১,৬০৯ টা ভোটৰ বিপুল ব্যৱধানত ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টীৰ প্ৰাৰ্থী ডেনী লাংষ্টিয়েক পৰাস্ত কৰি পুনৰ বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="wion_2023">{{cite news |title=Meghalaya Election Results 2023: CHECK full list of constituency-wise winners |url=https://www.wionews.com/india-news/meghalaya-election-results-2023-check-full-list-of-constituency-wise-winners-of-npp-bjp-and-others-567405 |work=WION |date=3 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: দক্ষিণ শ্বিলং<ref name="eci_2023" /><ref name="ht_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = চনবৰ চুল্লাই | votes = 14,213 | percentage = 67.12 | change = +18.24 }} {{Election box candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ডেনী লাংষ্টিয়ে | votes = 2,604 | percentage = 12.30 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = এঞ্জেলা ৰাংগাদ | votes = 1,714 | percentage = 8.09 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = ইয়ান এণ্ড্ৰু লিংডো নংকিংৰিহ | votes = 1,560 | percentage = 7.37 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ভেনিচিয়া পাৰ্ল মাওলোং | votes = 1,086 | percentage = 5.13 | change = -21.51 }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 444 | percentage = 2.10 | change = +0.39 }} {{Election box majority | votes = 11,609 | percentage = 54.82 | change = +32.58 }} {{Election box turnout | votes = 21,177 | percentage = 61.95 | change = -10.08 }} {{Election box registered electors | electors = 34,186 | change = +7.43 }} {{Election box hold with party link | winner = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | swing = +18.24 }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="hindu_2018">{{cite news |title=Meghalaya Assembly election results live |url=https://www.thehindu.com/elections/meghalaya-2018/meghalaya-assembly-election-results-live-updates/article22916310.ece |work=The Hindu |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Sanbor Shullai winner in South Shillong (GEN), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/south-shillong/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: দক্ষিণ শ্বিলং<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = চনবৰ চুল্লাই | votes = 11,204 | percentage = 48.88 | change = +35.52 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = মানস চৌধুৰী | votes = 6,107 | percentage = 26.64 | change = -2.26 }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = চাউণ্ডাৰ ষ্ট্ৰং কাজি | votes = 3,604 | percentage = 15.72 | change = +14.37 }} {{Election box candidate with party link | party = নেচনেলিষ্ট কংগ্ৰেছ পাৰ্টী | candidate = বিকাশ গুপ্তা | votes = 1,085 | percentage = 4.73 | change = -29.65 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = মুন লিংডো | votes = 147 | percentage = 0.64 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 393 | percentage = 1.71 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 5,097 | percentage = 22.24 | change = +16.76 }} {{Election box turnout | votes = 22,921 | percentage = 72.03 | change = -3.32 }} {{Election box registered electors | electors = 31,822 | change = +14.85 }} {{Election box gain with party link | winner = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | loser = নেচনেলিষ্ট কংগ্ৰেছ পাৰ্টী | swing = +32.59 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: দক্ষিণ শ্বিলং<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = নেচনেলিষ্ট কংগ্ৰেছ পাৰ্টী | candidate = চনবৰ চুল্লাই | votes = 7,179 | percentage = 34.38 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = মানস চৌধুৰী | votes = 6,034 | percentage = 28.90 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = চাউণ্ডাৰ ষ্ট্ৰং কাজি | votes = 3,151 | percentage = 15.09 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = অগাষ্টিন লাকিয়াং | votes = 2,789 | percentage = 13.36 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = এডৱাৰ্ড এল. খাৰৱানলাং | votes = 1,316 | percentage = 6.30 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = মেহবুব কে. লিংডো | votes = 281 | percentage = 1.35 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = সমাজবাদী পাৰ্টী | candidate = বিনোদ কুমাৰ যোশী | votes = 129 | percentage = 0.62 | change = }} {{Election box majority | votes = 1,145 | percentage = 5.48 | change = }} {{Election box turnout | votes = 20,879 | percentage = 75.35 | change = }} {{Election box registered electors | electors = 27,708 | change = }} {{Election box new seat win | winner = নেচনেলিষ্ট কংগ্ৰেছ পাৰ্টী | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] 2aewyfe33uo3coddikn7l7zmg2m3hw8 2 139749 638724 2026-09-26T14:11:53Z প্ৰণৱজ্যোতি 51878 /* */ 638724 wikitext text/x-wiki শুৱালকুছিৰ মুুগাশিল্প� � � মুগাশিল্প হৈছে অসমৰ গৌৰৱ! অসমক সোণালী সূতাৰ দেশ বুলি কোৱা হয়। অসমৰ অৰ্থনীতি আৰু লোক-সংস্কৃতিৰ এক অনন্য ঐতিহ্যমণ্ডিত সোণালী অধ্যায় হৈছে মুগাশিল্প। বিশ্বৰ ভিতৰত কেৱল অসমতে উৎপাদিত হোৱা এই সোণালী সূতাৰ অন্তৰালত এক কাহিনী আছে চকুলোঁ,ঘাম আৰু হেপাহৰ! ৰেচমৰ পৰিভাষাত মুগা,পাট,এড়ী,টছৰ সন্নিৱিষ্ট সূতাক আসাম ছিল্ক বোলা হয়।� �� � মুগা সূতা তৈয়াৰ কৰা পতংগবিধৰ বৈজ্ঞানিক নাম আনথেৰা আসামা (Anthuraca Assama)। এই পতংগৰ বাঁহ(shell)টোক মুগালেটা (Cocoon) বোলা হয়। মুগা পতংগক ৪ টা পৰ্যায়ত ভাগ কৰা হয়।� �(১)মুগাৰ বাহৰ ভিতৰত থকা লাট বা লেটা(Pupa or Chrysalid) (২) চকৰি বা পখিলা (adult moth) (৩) কণী (Egg) (৪) পলু (Larva or caterpillar) v 1bgqlwkqt3scwq9xdrd2wvt257s7t19 0 139750 638725 2026-09-26T14:15:01Z JyotiPN 22102 "[[:en:Special:Redirect/revision/1340288681|Shiwan ware]]" পৃষ্ঠাৰ অনুবাদেৰে সৃষ্টি কৰা হৈছে 638725 wikitext text/x-wiki [[File:Shiwan_bowl,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03847.JPG|thumb|১৯শ শতিকাৰ জুন-শৈলীৰ গ্লেজ পদ্ধতিত তৈয়াৰ কৰা এটা চীনা বাতি]] চিৱান ৱেৰ বা চিৱান বাচন (ইংৰাজীঃ Shiwan ware) হৈছে একপ্ৰকাৰ চীনা মৃৎশিল্প। গুৱাংডং গুৱাংঝুৰ প্ৰাদেশিক চহৰ ফছানৰ চিৱানজেন মহকুমাত অৱস্থিত ভাটিত এই মৃৎশিল্প তৈয়াৰ কৰা হয়। ই উপকূলীয় অঞ্চলৰ বৃহত্তৰ বাচন-বৰ্তন উৎপাদন গোটৰ এক অংশ, যাক সামগ্ৰিকভাৱে <nowiki>''</nowiki>কেণ্টন ষ্ট'নৱেৰচ্‌<nowiki>''</nowiki> বুলি জনা যায়। পাহাৰ আৰু জংঘলেৰে আৱৰা এই অঞ্চলটোত <nowiki>''</nowiki>ড্ৰেগন ক্লিনচ্‌<nowiki>''</nowiki> (বাচনৰ ভাটি) সমূহ পাহাৰৰ ঢালত বনাবৰ বাবে উপযুক্ত ঢাল আৰু তাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় ইন্ধনৰ ব্যৱস্থা আছিল আৰু এই অঞ্চলটো মুখ্য বন্দৰৰ কাষতে আছিল। নৱপ্ৰস্তৰ যুগৰ পৰাই এই অঞ্চলত মৃৎশিল্পৰ উৎপাদন চলি আহিছে আৰু এতিয়া ১০০ৰো অধিক ভাটিত খনন কৰা হৈছে; কিন্তু মিংগ ৰাজবংশৰ ৰাজত্বৰ সময়তহে বৃহৎ পৰিসৰত বেলেগ বেলেগ ধৰণৰ বাচনৰ উৎপাদন আৰম্ভ হৈছিল, আৰু এই উৎপাদন এতিয়ালৈকে চলি আছে। নেনফেং ভাটি প্ৰায় ৫০০ বছৰ ধৰি চলি আহিছে, আৰু এতিয়া ই পৰ্যটকৰ আকৰ্ষণৰ কেন্দ্ৰবিন্দু হৈ পৰিছে । চিৱান বাচন-বৰ্তনসমূহ বিভিন্ন শৈলীত উপলব্ধ, বিভিন্ন ব্যৱহাৰিক উদ্দেশ্যৰে বিভিন্ন বাচনৰ উৎপাদন হয়। পশ্চিমীয়া ভাষাত সেইবোৰ বেছিভাগেকেই ষ্টনৱেৰ বা শিলৰ সামগ্ৰী বোলা হয়। চিৱানৰ সৈতে ঘাইকৈ তিনি প্ৰকাৰৰ সামগ্ৰী জড়িত হৈ আছে; সেইবোৰ হ'ল ছাদৰ টাইল আৰু স্থাপত্যৰ অলংকৰণ সামগ্ৰী আৰু কিং ৰাজবংশৰ ৰাজত্বকালৰপৰা আৰম্ভ হোৱা জুন শৈলীৰ বাচন-বৰ্তনৰ অনুকৰণ আৰু বিভিন্ন ৰঙৰ লোকপ্ৰিয় মূৰ্তিসমূহ। == বাচন-বৰ্তন সামগ্ৰীসমূহ == [[File:HK_HeungHoiMingShanMemorialArchway_Shiwan_Pottery.JPG|thumb|১৯২০ৰ দশকত হংকঙৰ এটা স্মাৰক খিলানপথত চকচকে টাইল আৰু ৰিলিফ]] আগৰ সামগ্ৰীসমূহ বেছিভাগেই ডাঠ, বেছি চকচকীয়া আৰু ব্যৱহাৰিক উদ্দেশ্যৰ বাবে ডিজাইন কৰা হৈছিল, আৰু পিছলৈ নিৰ্মিত আলংকাৰিক বাচনসমূহো সেই সময়ৰ চীনা মানদণ্ড অনুসৰি তুলনামূলকভাৱে ৰুক্ষ আছিল। ভাটাবোৰ আছিল ডাঙৰ অট্টালিকাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা অলংকৃত বা সম্পূৰ্ণ ভাস্কৰ্য্যৰ উপাদানকে ধৰি ছাদৰ টাইলছৰ বৃহৎ উৎপাদনকাৰী। তেওঁলোকে মাৰ্টাবান নামৰ ডাঙৰ কিন্তু মাৰ্জিত ষ্ট’ৰেজ জাৰও উৎপাদন কৰিছিল, যিবোৰ হয়তো কেতিয়াবা খাদ্য সামগ্ৰী থকা, আৰু কেতিয়াবা খালী পাত্ৰ হিচাপে বিতৰণ কৰা হৈছিল। টাইলছ আৰু মাৰ্টাবান দুয়োটাকে চীন আৰু পূব এছিয়াৰ বাকী অংশলৈ ব্যাপকভাৱে ৰপ্তানি কৰা হৈছিল। এইবোৰৰ উৎপাদন মিং বংশৰ শেষৰ ফালে বা হয়তো কিং বংশৰ আৰম্ভণিতে আৰম্ভ হোৱা যেন লাগে। <gallery widths="200px" heights="200px" perrow="4"> File:White_glazed_censer_with_applied_interlaced_lotus_flower_disign.jpg|White glazed censer with applied interlaced lotus flowers, Ming File:Shiwan_vase,_China,_Ming-Qing_dynasty,_c._1600-1800,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03848.JPG|Qing vase, in the shape of ancient jade congs File:Shiwan_ware_BM_PDF_A75.jpg|Meiping vase with imitation Jun glaze, 19th century, British Museum File:Shiwan_water_pot,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03843.JPG|পানী ৰখা বাচন, ১৯শ শতিকা File:Shiwan_figure,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_stoneware_with_glazed_detailing_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03845.JPG|১৯শ শতিকাৰ কলাকৃতি File:Shiwan_lion,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_stoneware_with_glazed_detailing_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03841.JPG|সিংহৰ মূৰ্তি, ১৯শ শতিকা File:Wang_Zhaojun_Marrying_a_Tribal_Ruler,_by_Chen_Wei_Yan_(died_1926),_China,_Shiwan_ware_-_Hong_Kong_Museum_of_Art_-_DSC00724.JPG|''Wang Zhaojun Marrying the Xiongnu Ruler'', by Chen Wei Yan (মৃত্যু-১৯২৬) </gallery> == টোকাসমূহ == == তথ্যসূত্ৰসমূহ == == অধিক পঢ়ক == * চাংহাই পিপলছ আৰ্ট মিউজিয়াম, ছেকিৱান ইয়ো (শ্বিৱান ৱেৰেৱান চাইনীজ চিৰামিক লাইব্ৰেৰী, খণ্ড। 24, টকিঅ ', 1982। == বাহ্যিক সংযোগসমূহ == {{Commons category-inline}} [[শ্ৰেণী:চীন]] [[শ্ৰেণী:চীনৰ লোকশিল্প]] q44ltl510mbmn9zbdgnka5o4uqkzufc 638727 638725 2026-09-26T14:22:54Z JyotiPN 22102 638727 wikitext text/x-wiki [[File:Shiwan_bowl,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03847.JPG|thumb|১৯শ শতিকাৰ জুন-শৈলীৰ গ্লেজ পদ্ধতিত তৈয়াৰ কৰা এটা চীনা বাতি]] '''চিৱান ৱেৰ''' বা '''চিৱান বাচন''' ({{lang-en| Shiwan ware}}, চীনা ভাষাত:石灣窯) হৈছে একপ্ৰকাৰ চীনা মৃৎশিল্প। গুৱাংডং গুৱাংঝুৰ প্ৰাদেশিক চহৰ ফছানৰ চিৱানজেন মহকুমাত অৱস্থিত ভাটিত এই মৃৎশিল্প তৈয়াৰ কৰা হয়। ই উপকূলীয় অঞ্চলৰ বৃহত্তৰ বাচন-বৰ্তন উৎপাদন গোটৰ এক অংশ, যাক সামগ্ৰিকভাৱে ''কেণ্টন ষ্ট’নৱেৰচ্‌''<ref>Valenstein, 273</ref> বুলি জনা যায়। পাহাৰ আৰু জংঘলেৰে আৱৰা এই অঞ্চলটোত ''ড্ৰেগন ক্লিনচ্‌'' (বাচনৰ ভাটি) সমূহ পাহাৰৰ ঢালত বনাবৰ বাবে উপযুক্ত ঢাল আৰু তাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় ইন্ধনৰ ব্যৱস্থা আছিল<ref>[http://www.britishmuseum.org/research/collection_online/collection_object_details.aspx?objectId=3181046&partId=1 British Museum, meiping PDF,A.75](expand comments)</ref> আৰু এই অঞ্চলটো মুখ্য বন্দৰৰ কাষতে আছিল। নৱপ্ৰস্তৰ যুগৰ পৰাই এই অঞ্চলত মৃৎশিল্পৰ উৎপাদন চলি আহিছে আৰু এতিয়া ১০০ৰো অধিক ভাটিত খনন কৰা হৈছে; কিন্তু মিংগ ৰাজবংশৰ ৰাজত্বৰ সময়তহে বৃহৎ পৰিসৰত বেলেগ বেলেগ ধৰণৰ বাচনৰ উৎপাদন আৰম্ভ হৈছিল, আৰু এই উৎপাদন এতিয়ালৈকে চলি আছে। নেনফেং ভাটি প্ৰায় ৫০০ বছৰ ধৰি চলি আহিছে, আৰু এতিয়া ই পৰ্যটকৰ আকৰ্ষণৰ কেন্দ্ৰবিন্দু হৈ পৰিছে।<ref>[http://gotheborg.com/shiwan/shiwan.shtml "A Visit to Fushan in 2006: The old Shiwan (Shekwan) kilns near Guangzhou (Canton)"], by Jan-Erik Nilsson, gotheborg.com</ref> চিৱান বাচন-বৰ্তনসমূহ বিভিন্ন শৈলীত উপলব্ধ, বিভিন্ন ব্যৱহাৰিক উদ্দেশ্যৰে বিভিন্ন বাচনৰ উৎপাদন হয়। পশ্চিমীয়া ভাষাত সেইবোৰ বেছিভাগেকেই ষ্টনৱেৰ বা শিলৰ সামগ্ৰী বোলা হয়। চিৱানৰ সৈতে ঘাইকৈ তিনি প্ৰকাৰৰ সামগ্ৰী জড়িত হৈ আছে; সেইবোৰ হ’ল ছাদৰ টাইল আৰু স্থাপত্যৰ অলংকৰণ সামগ্ৰী আৰু কিং ৰাজবংশৰ ৰাজত্বকালৰপৰা আৰম্ভ হোৱা জুন শৈলীৰ বাচন-বৰ্তনৰ অনুকৰণ আৰু বিভিন্ন ৰঙৰ লোকপ্ৰিয় মূৰ্তিসমূহ। == বাচন-বৰ্তন সামগ্ৰীসমূহ == [[File:HK_HeungHoiMingShanMemorialArchway_Shiwan_Pottery.JPG|thumb|১৯২০ৰ দশকত হংকঙৰ এটা স্মাৰক খিলানপথত চকচকে টাইল আৰু ৰিলিফ]] আগৰ সামগ্ৰীসমূহ বেছিভাগেই ডাঠ, বেছি চকচকীয়া আৰু ব্যৱহাৰিক উদ্দেশ্যৰ বাবে ডিজাইন কৰা হৈছিল, আৰু পিছলৈ নিৰ্মিত আলংকাৰিক বাচনসমূহো সেই সময়ৰ চীনা মানদণ্ড অনুসৰি তুলনামূলকভাৱে ৰুক্ষ আছিল। ভাটাবোৰ আছিল ডাঙৰ অট্টালিকাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা অলংকৃত বা সম্পূৰ্ণ ভাস্কৰ্য্যৰ উপাদানকে ধৰি ছাদৰ টাইলছৰ বৃহৎ উৎপাদনকাৰী। তেওঁলোকে মাৰ্টাবান নামৰ ডাঙৰ কিন্তু মাৰ্জিত ষ্ট’ৰেজ জাৰও উৎপাদন কৰিছিল, যিবোৰ হয়তো কেতিয়াবা খাদ্য সামগ্ৰী থকা, আৰু কেতিয়াবা খালী পাত্ৰ হিচাপে বিতৰণ কৰা হৈছিল। টাইলছ আৰু মাৰ্টাবান দুয়োটাকে চীন আৰু পূব এছিয়াৰ বাকী অংশলৈ ব্যাপকভাৱে ৰপ্তানি কৰা হৈছিল। এইবোৰৰ উৎপাদন মিং বংশৰ শেষৰ ফালে বা হয়তো কিং বংশৰ আৰম্ভণিতে আৰম্ভ হোৱা যেন লাগে।<ref>Vainker, 146-147, 173</ref> <gallery widths="200px" heights="200px" perrow="4"> File:White_glazed_censer_with_applied_interlaced_lotus_flower_disign.jpg|White glazed censer with applied interlaced lotus flowers, Ming File:Shiwan_vase,_China,_Ming-Qing_dynasty,_c._1600-1800,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03848.JPG|Qing vase, in the shape of ancient jade congs File:Shiwan_ware_BM_PDF_A75.jpg|Meiping vase with imitation Jun glaze, 19th century, British Museum File:Shiwan_water_pot,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03843.JPG|পানী ৰখা বাচন, ১৯শ শতিকা File:Shiwan_figure,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_stoneware_with_glazed_detailing_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03845.JPG|১৯শ শতিকাৰ কলাকৃতি File:Shiwan_lion,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_stoneware_with_glazed_detailing_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03841.JPG|সিংহৰ মূৰ্তি, ১৯শ শতিকা File:Wang_Zhaojun_Marrying_a_Tribal_Ruler,_by_Chen_Wei_Yan_(died_1926),_China,_Shiwan_ware_-_Hong_Kong_Museum_of_Art_-_DSC00724.JPG|''Wang Zhaojun Marrying the Xiongnu Ruler'', by Chen Wei Yan (মৃত্যু-১৯২৬) </gallery> == টোকাসমূহ == == তথ্যসূত্ৰসমূহ == {{ৰেফলিষ্ট}} ==অধিক পঢ়ক== * চাংহাই পিপলছ আৰ্ট মিউজিয়াম, ছেকিৱান ইয়ো (চিৱান ৱেৰে) চাইনীজ চিৰামিক লাইব্ৰেৰী, খণ্ড। 24, টকিঅ’, 1982। == বাহ্যিক সংযোগসমূহ == {{Commons category-inline}} [[শ্ৰেণী:চীন]] [[শ্ৰেণী:চীনৰ লোকশিল্প]] pcs7u9s4ql91i6hqmw6z0hlfvadfgkb 638728 638727 2026-09-26T14:25:03Z JyotiPN 22102 638728 wikitext text/x-wiki [[File:Shiwan_bowl,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03847.JPG|thumb|১৯শ শতিকাৰ জুন-শৈলীৰ গ্লেজ পদ্ধতিত তৈয়াৰ কৰা এটা চীনা বাতি]] '''চিৱান ৱেৰ''' বা '''চিৱান বাচন''' ({{lang-en| Shiwan ware}}, চীনা ভাষাত:石灣窯) হৈছে একপ্ৰকাৰ চীনা মৃৎশিল্প। গুৱাংডং গুৱাংঝুৰ প্ৰাদেশিক চহৰ ফছানৰ চিৱানজেন মহকুমাত অৱস্থিত ভাটিত এই মৃৎশিল্প তৈয়াৰ কৰা হয়। ই উপকূলীয় অঞ্চলৰ বৃহত্তৰ বাচন-বৰ্তন উৎপাদন গোটৰ এক অংশ, যাক সামগ্ৰিকভাৱে ''কেণ্টন ষ্ট’নৱেৰচ্‌''<ref>Valenstein, 273</ref> বুলি জনা যায়। পাহাৰ আৰু জংঘলেৰে আৱৰা এই অঞ্চলটোত ''ড্ৰেগন ক্লিনচ্‌'' (বাচনৰ ভাটি) সমূহ পাহাৰৰ ঢালত বনাবৰ বাবে উপযুক্ত ঢাল আৰু তাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় ইন্ধনৰ ব্যৱস্থা আছিল<ref>[http://www.britishmuseum.org/research/collection_online/collection_object_details.aspx?objectId=3181046&partId=1 British Museum, meiping PDF,A.75](expand comments)</ref> আৰু এই অঞ্চলটো মুখ্য বন্দৰৰ কাষতে আছিল। নৱপ্ৰস্তৰ যুগৰ পৰাই এই অঞ্চলত মৃৎশিল্পৰ উৎপাদন চলি আহিছে আৰু এতিয়া ১০০ৰো অধিক ভাটিত খনন কৰা হৈছে; কিন্তু মিংগ ৰাজবংশৰ ৰাজত্বৰ সময়তহে বৃহৎ পৰিসৰত বেলেগ বেলেগ ধৰণৰ বাচনৰ উৎপাদন আৰম্ভ হৈছিল, আৰু এই উৎপাদন এতিয়ালৈকে চলি আছে। নেনফেং ভাটি প্ৰায় ৫০০ বছৰ ধৰি চলি আহিছে, আৰু এতিয়া ই পৰ্যটকৰ আকৰ্ষণৰ কেন্দ্ৰবিন্দু হৈ পৰিছে।<ref>[http://gotheborg.com/shiwan/shiwan.shtml "A Visit to Fushan in 2006: The old Shiwan (Shekwan) kilns near Guangzhou (Canton)"], by Jan-Erik Nilsson, gotheborg.com</ref> চিৱান বাচন-বৰ্তনসমূহ বিভিন্ন শৈলীত উপলব্ধ, বিভিন্ন ব্যৱহাৰিক উদ্দেশ্যৰে বিভিন্ন বাচনৰ উৎপাদন হয়। পশ্চিমীয়া ভাষাত সেইবোৰ বেছিভাগেকেই ষ্টনৱেৰ বা শিলৰ সামগ্ৰী বোলা হয়। চিৱানৰ সৈতে ঘাইকৈ তিনি প্ৰকাৰৰ সামগ্ৰী জড়িত হৈ আছে; সেইবোৰ হ’ল ছাদৰ টাইল আৰু স্থাপত্যৰ অলংকৰণ সামগ্ৰী আৰু কিং ৰাজবংশৰ ৰাজত্বকালৰপৰা আৰম্ভ হোৱা জুন শৈলীৰ বাচন-বৰ্তনৰ অনুকৰণ আৰু বিভিন্ন ৰঙৰ লোকপ্ৰিয় মূৰ্তিসমূহ। == বাচন-বৰ্তন সামগ্ৰীসমূহ == [[File:HK_HeungHoiMingShanMemorialArchway_Shiwan_Pottery.JPG|thumb|১৯২০ৰ দশকত হংকঙৰ এটা স্মাৰক খিলানপথত চকচকে টাইল আৰু ৰিলিফ]] আগৰ সামগ্ৰীসমূহ বেছিভাগেই ডাঠ, বেছি চকচকীয়া আৰু ব্যৱহাৰিক উদ্দেশ্যৰ বাবে ডিজাইন কৰা হৈছিল, আৰু পিছলৈ নিৰ্মিত আলংকাৰিক বাচনসমূহো সেই সময়ৰ চীনা মানদণ্ড অনুসৰি তুলনামূলকভাৱে ৰুক্ষ আছিল। ভাটাবোৰ আছিল ডাঙৰ অট্টালিকাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা অলংকৃত বা সম্পূৰ্ণ ভাস্কৰ্য্যৰ উপাদানকে ধৰি ছাদৰ টাইলছৰ বৃহৎ উৎপাদনকাৰী। তেওঁলোকে মাৰ্টাবান নামৰ ডাঙৰ কিন্তু মাৰ্জিত ষ্ট’ৰেজ জাৰও উৎপাদন কৰিছিল, যিবোৰ হয়তো কেতিয়াবা খাদ্য সামগ্ৰী থকা, আৰু কেতিয়াবা খালী পাত্ৰ হিচাপে বিতৰণ কৰা হৈছিল। টাইলছ আৰু মাৰ্টাবান দুয়োটাকে চীন আৰু পূব এছিয়াৰ বাকী অংশলৈ ব্যাপকভাৱে ৰপ্তানি কৰা হৈছিল। এইবোৰৰ উৎপাদন মিং বংশৰ শেষৰ ফালে বা হয়তো কিং বংশৰ আৰম্ভণিতে আৰম্ভ হোৱা যেন লাগে।<ref>Vainker, 146-147, 173</ref> <gallery widths="200px" heights="200px" perrow="4"> File:White_glazed_censer_with_applied_interlaced_lotus_flower_disign.jpg|White glazed censer with applied interlaced lotus flowers, Ming File:Shiwan_vase,_China,_Ming-Qing_dynasty,_c._1600-1800,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03848.JPG|Qing vase, in the shape of ancient jade congs File:Shiwan_ware_BM_PDF_A75.jpg|Meiping vase with imitation Jun glaze, 19th century, British Museum File:Shiwan_water_pot,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_glazed_stoneware_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03843.JPG|পানী ৰখা বাচন, ১৯শ শতিকা File:Shiwan_figure,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_stoneware_with_glazed_detailing_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03845.JPG|১৯শ শতিকাৰ কলাকৃতি File:Shiwan_lion,_China,_Qing_dynasty,_c._1800-1900,_stoneware_with_glazed_detailing_-_Royal_Ontario_Museum_-_DSC03841.JPG|সিংহৰ মূৰ্তি, ১৯শ শতিকা File:Wang_Zhaojun_Marrying_a_Tribal_Ruler,_by_Chen_Wei_Yan_(died_1926),_China,_Shiwan_ware_-_Hong_Kong_Museum_of_Art_-_DSC00724.JPG|''Wang Zhaojun Marrying the Xiongnu Ruler'', by Chen Wei Yan (মৃত্যু-১৯২৬) </gallery> == টোকাসমূহ == {{ৰেফলিষ্ট}} == তথ্যসূত্ৰসমূহ == *"Grove": "Shiwan", in ''The Grove Encyclopedia of Decorative Arts'', p.&nbsp;348, Volume 1, ed. Gordon Campbell, [https://books.google.com/books?id=i3Od9bcGus0C&pg=RA1-PA348 google books] *Vainker, S.J., ''Chinese Pottery and Porcelain'', 1991, British Museum Press, 9780714114705 *Valenstein, S. (1998). ''[http://libmma.contentdm.oclc.org/cdm/compoundobject/collection/p15324coll10/id/38422/rec/3 A handbook of Chinese ceramics]'' (fully available online), Metropolitan Museum of Art, New York. {{ISBN|9780870995149}} ==অধিক পঢ়ক== * চাংহাই পিপলছ আৰ্ট মিউজিয়াম, ছেকিৱান ইয়ো (চিৱান ৱেৰে) চাইনীজ চিৰামিক লাইব্ৰেৰী, খণ্ড। 24, টকিঅ’, 1982। == বাহ্যিক সংযোগসমূহ == {{Commons category-inline}} [[শ্ৰেণী:চীন]] [[শ্ৰেণী:চীনৰ লোকশিল্প]] ok8p3oue2e7xcwqeqshiaucvv5tar8x 0 139751 638731 2026-09-26T14:45:32Z AjayDas 12623 নতুন পৃষ্ঠা: File:Benjamin Cowins during a sit-in at McCrory's lunch counter in Tallahassee.jpg|thumb|upright|১৯৬১ চনত ফ্ল'ৰিডা এণ্ড এম বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ বেঞ্জামিন কাউইন্সে ফ্ল'ৰিডাৰ টালাহাছিত মেকক্ৰ'ৰীৰ আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি-প্ৰতিব... 638731 wikitext text/x-wiki [[File:Benjamin Cowins during a sit-in at McCrory's lunch counter in Tallahassee.jpg|thumb|upright|১৯৬১ চনত ফ্ল'ৰিডা এণ্ড এম বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ বেঞ্জামিন কাউইন্সে ফ্ল'ৰিডাৰ টালাহাছিত মেকক্ৰ'ৰীৰ আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি-প্ৰতিবাদৰ সময়ত]] [[File:Sitdown outside Victorian Parliament - -climatestrike Melbourne IMG 3522 (45203540215).jpg|thumb|[[অষ্ট্ৰেলিয়া]]ৰ মেলবৰ্ণত জলবায়ু কাৰ্যৰ দাবীত বহি-প্ৰতিবাদ]] '''ধৰ্ণা''' হৈছে কোনো দাবী, অধিকাৰ, ন্যায়, নীতিৰ পৰিৱৰ্তন বা সামাজিক, ৰাজনৈতিক আৰু অৰ্থনৈতিক উদ্দেশ্য সাধনৰ বাবে কোনো ব্যক্তি বা ব্যক্তিসমূহে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা এক প্ৰকাৰৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰ্য বা অহিংস প্ৰতিবাদ। ধৰ্ণাত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কোনো কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান, প্ৰতিষ্ঠান, পথ বা দাবীৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কোনো স্থানত দৃশ্যমানভাৱে সমবেত হৈ দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত স্থান ত্যাগ নকৰাৰ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। কেতিয়াবা ইয়াৰ সৈতে অনশনো জড়িত থাকে। ধৰ্ণাৰ উদ্দেশ্য সাধাৰণতে জনসাধাৰণৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা, সংশ্লিষ্ট কৰ্তৃপক্ষৰ ওপৰত নৈতিক বা সামাজিক চাপ সৃষ্টি কৰা আৰু কোনো সমস্যা বা দাবীক ৰাজহুৱা আলোচনাৰ কেন্দ্ৰলৈ অনা। এই পদ্ধতি সাধাৰণতে অহিংস হ'লেও, ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰাৰ স্থান, পথ অৱৰোধ, জনসাধাৰণৰ চলাচল আৰু আইন-শৃংখলাৰ সৈতে জড়িত বিষয়ত আইনী সীমাবদ্ধতা থাকিব পাৰে। বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ দেখা যায়। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ত ১৯৫৪–১৯৬৮ চনৰ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলৰ সময়ত আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি-প্ৰতিবাদ জাতিগত পৃথকীকৰণৰ বিৰুদ্ধে এক অহিংস পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল আৰু প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কেতিয়াবা বিৰোধী লোকৰ উপহাস আৰু হিংসাৰো সন্মুখীন হৈছিল।<ref>"Sit-Ins." The Martin Luther King Jr., Research and Education Institute, June 27, 2020, https://kinginstitute.stanford.edu/encyclopedia/sit-ins</ref> == কৌশল == ধৰ্ণা বা বহি-প্ৰতিবাদৰ মূল কৌশল হৈছে অহিংসভাৱে কোনো স্থানত উপস্থিত থাকি প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা স্পষ্ট কৰা আৰু প্ৰতিবাদৰ লক্ষ্য হোৱা প্ৰতিষ্ঠান বা কৰ্তৃপক্ষৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত শান্তিপূৰ্ণ চাপ সৃষ্টি কৰা। এই পদ্ধতিত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিজৰ দাবী প্ৰকাশ কৰিবলৈ বেনাৰ, পোষ্টাৰ, শ্লোগান, স্মাৰক-পত্ৰ, ভাষণ, অনশন বা সামূহিকভাৱে বহি থকাৰ দৰে উপায় গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় ৰাজনৈতিক আৰু সামাজিক ইতিহাসত [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ [[সত্যাগ্ৰহ]] আৰু অহিংস অসহযোগ আন্দোলনৰ সৈতে এনে ধৰণৰ প্ৰতিবাদী কৌশলৰ সম্পৰ্ক বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। [[লৱণ সত্যাগ্ৰহ]] আৰু [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]]ৰ সময়ত অহিংস প্ৰতিবাদ আৰু নাগৰিক অবাধ্যতা ব্যাপক ৰূপত ব্যৱহৃত হৈছিল। গান্ধীৰ চিন্তাধাৰাত [[লিঅ' টলষ্টয়]]ৰ লেখাৰ প্ৰভাৱ আছিল। যদিও বহি-প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ গান্ধীৰ পূৰ্বেও বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত দেখা গৈছিল, ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত অহিংস গণপ্ৰতিবাদৰ সৈতে ইয়াৰ সম্পৰ্ক অধিক সুদৃঢ় হয়।<ref>{{cite journal|url=https://www.academia.edu/78549854/Love_as_a_Practice_of_Peace_The_Political_Theologies_of_Tolstoy_Gandhi_and_King|title=Love as a Practice of Peace: The Political Theologies of Tolstoy, Gandhi and King|first=Liane|last=Hartnett|date=July 11, 2020|journal=Theology and World Politics|pages=265|via=www.academia.edu|doi=10.1007/978-3-030-37602-4_11}}</ref> ধৰ্ণা সাধাৰণতে ক্ষতি নকৰাকৈ প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা প্ৰচাৰ কৰাৰ এক উপায় হিচাপে ব্যৱহৃত হয়। সেইবাবে ই অসহযোগ আৰু অহিংস সামাজিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত এক সাধাৰণ প্ৰতিবাদী কৌশল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। == ভাৰতত ধৰ্ণা == '''ধৰ্ণা''' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক অভিধানত বিশেষভাৱে প্ৰচলিত। হিন্দী ভাষাত ইয়াক ''धरना'' আৰু উৰ্দু ভাষাত ''دھرنا'' বুলি লিখা হয়। শব্দটোৰ মূল সংস্কৃত ''ধাৰণ'' বা ''ধাৰণম''ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত বুলি উল্লেখ কৰা হয়, যাৰ অৰ্থ কোনো বিষয় বা লক্ষ্যত মন স্থিৰ কৰি ৰখা। ঐতিহাসিকভাৱে ভাৰতত ধৰ্ণা কোনো দাবী পূৰণ, ন্যায় বিচৰা, ঋণ বা পাওনা আদায় কৰা, প্ৰশাসনৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা আৰু অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল। কিছুমান ঐতিহাসিক ৰূপত দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত কোনো ব্যক্তিৰ ঘৰ বা কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত বহি থকা বা অনশন কৰাৰ প্ৰথাও ইয়াৰ সৈতে জড়িত আছিল। ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত ধৰ্ণা আৰু অন্যান্য অহিংস প্ৰতিবাদী পদ্ধতিয়ে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ সত্যাগ্ৰহৰ ধাৰণাই অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে অহিংস প্ৰতিবাদক এক সংগঠিত নৈতিক আৰু ৰাজনৈতিক পদ্ধতিলৈ ৰূপান্তৰিত কৰাত প্ৰভাৱ পেলাইছিল।<ref>{{cite book|title=Rediscovering Gandhi|url=https://books.google.com/books?id=XxJvoBWTAXoC&pg=PA38|year=2008|publisher=Concept Publishing Company|isbn=978-81-8069-480-6|pages=38–}}</ref><ref name="Guha2013">{{cite book|first=Ramachandra|last=Guha|title=Gandhi Before India|url=https://books.google.com/books?id=XS7UAAAAQBAJ&pg=1-IA34|year=2013|publisher=Penguin Books Limited|isbn=978-93-5118-322-8|pages=1–}}</ref> প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত ব্ৰিটিছ ভাৰতীয় সেনাৰ বাবে সৈনিক সংগ্ৰহৰ ক্ষেত্ৰতো পঞ্জাৱত স্থানীয় কৰ্মচাৰীসকলে ''বহি ধৰ্ণা''ৰ এক বিশেষ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰাৰ উল্লেখ পোৱা যায়। এই ক্ষেত্ৰত গাঁওখনৰ পৰা নিৰ্দিষ্ট সংখ্যক সৈনিক সংগ্ৰহ নোহোৱা পৰ্যন্ত সংগ্ৰাহকসকলে গাঁৱত উপস্থিত থাকি খাদ্য আৰু আশ্ৰয়ৰ দাবী কৰিছিল।<ref name="garrison">{{cite book |last1=Yong |first1=Tan Tai |url=https://us.sagepub.com/en-us/nam/the-garrison-state/book227930 |title=The Garrison State: the military, government and society in colonial Punjab 1849-1947 |chapter=Garrison Province at Work |editor-last=Chandra |editor-first=Bipan |editor2-last=Mukherjee |editor2-first=Mridula |editor3-last=Mukherjee |editor3-first=Aditya |series=Sage Series in Modern Indian History-VIII |location=Thousand Oaks, CA |publisher=Sage Publications |year=2005 |page=134 |accessdate=July 9, 2022}}</ref> == ভাৰতৰ আইনী পৰিপ্ৰেক্ষিত == ভাৰতৰ সংবিধানৰ ১৯ নং অনুচ্ছেদে বাক্‌স্বাধীনতা আৰু শান্তিপূৰ্ণভাৱে সমবেত হোৱাৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰে। অৱশ্যে এই অধিকাৰসমূহ নিৰপেক্ষ নহয় আৰু জনশৃংখলা, সাৰ্বভৌমত্ব, নিৰাপত্তা আৰু অন্যান্য সাংবিধানিক স্বাৰ্থৰ বাবে আইনে যুক্তিসংগত সীমাবদ্ধতা আৰোপ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰাৰ লগতে ৰাজহুৱা পথ আৰু ৰাজহুৱা স্থান অনিৰ্দিষ্টকাল ধৰি অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধতাৰ কথাও স্পষ্ট কৰিছে। [[শ্বাহীন বাগ]] প্ৰতিবাদ সম্পৰ্কীয় ২০২০ চনৰ ৰায়ত আদালতে মত প্ৰকাশ কৰে যে প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ থাকিলেও ৰাজহুৱা পথ আৰু স্থান এনেদৰে দখল কৰি ৰখা উচিত নহয় যাতে আন নাগৰিকৰ চলাচলত গুৰুতৰ অসুবিধা হয়। আদালতে প্ৰতিবাদৰ বাবে উপযুক্ত বা নিৰ্ধাৰিত স্থানৰ গুৰুত্বও উল্লেখ কৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police|url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2020/2418/2418_2020_36_1501_24294_Judgement_07-Oct-2020.pdf|publisher=Supreme Court of India|date=7 October 2020}}</ref> দিল্লী উচ্চ ন্যায়ালয়েও ২০২০ চনৰ জানুৱাৰীৰ এটা আদেশত শ্বাহীন বাগত চলি থকা প্ৰতিবাদৰ সময়ত আইন, নিয়ম, চৰকাৰী নীতি, জনস্বাৰ্থ আৰু আইন-শৃংখলা বিবেচনা কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner Of Police And Others|url=https://indiankanoon.org/doc/98947688/|date=14 January 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ভাৰতীয় আদালতসমূহে এইটোও স্পষ্ট কৰিছে যে শান্তিপূৰ্ণ সমাবেশ বা ধৰ্ণা নিজে অধিকাৰৰ অংশ হ'ব পাৰে যদিও প্ৰতিবাদ হিংসাত্মক হ'ব নালাগে আৰু ৰাজহুৱা স্থানৰ ব্যৱহাৰ আইনসন্মত নিয়মৰ অধীনত থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Bhim Army (Bharat Ekta Mission) vs State of Maharashtra|url=https://indiankanoon.org/doc/120976955/|date=21 February 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> [[গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়]]ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত এক আইনী সিদ্ধান্তত পথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধক বন্ধ বা ''বন্ধ''ৰ এক ৰূপ হিচাপে বিবেচনা কৰি ইয়াৰ আইনগত পৰিণতিৰ কথাও আলোচনা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web|title=Purulia Chamber of Trade and Industry vs The State of West Bengal|url=https://indiankanoon.org/doc/163542899/|date=19 September 2023|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ২০২৬ চনৰ ২৬ আগষ্টত গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ এটা ৰায়তো শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদ, সমাবেশ, ধৰ্ণা আৰু সমদলৰ অধিকাৰৰ সৈতে যুক্তিসংগত আইনগত সীমাবদ্ধতাৰ সম্পৰ্ক পুনৰ আলোচনা কৰা হয়। ৰায়টোত কোৱা হয় যে প্ৰতিবাদ শান্তিপূৰ্ণ হৈ থাকিব লাগিব আৰু কৰ্তৃপক্ষই আইনগত ক্ষমতা প্ৰয়োগ কৰাৰ সময়ত আইনৰ সীমাৰ ভিতৰত থাকিব লাগে।<ref>{{Cite web|title=Richard Sangyung vs The State of Assam and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/157052802/|date=26 August 2026|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == শ্বাহীন বাগৰ ধৰ্ণা == [[File:Dharna by Nirbhay Jan Manch in Virar.jpg|thumb|right|[[মহাৰাষ্ট্ৰ]]ৰ [[বিৰাৰ]]ত অনুষ্ঠিত ধৰ্ণা]] ভাৰতৰ সাম্প্ৰতিক ৰাজনৈতিক ইতিহাসত উল্লেখযোগ্য ধৰ্ণাসমূহৰ ভিতৰত [[শ্বাহীন বাগ প্ৰতিবাদ]] অন্যতম। ২০১৯ চনৰ ১১ ডিচেম্বৰত [[নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন]] সংসদৰ দুয়োখন সদনত গৃহীত হোৱাৰ পিছত আৰু [[জামিয়া মিলিয়া ইছলামিয়া]]ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষীৰ হস্তক্ষেপৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত দিল্লীৰ শ্বাহীন বাগত প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। ২০১৯ চনৰ ১৪ ডিচেম্বৰৰ পৰা মূলতঃ মহিলাসকলে অংশগ্ৰহণ কৰা প্ৰতিবাদটোৱে নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন, প্ৰস্তাৱিত [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক পঞ্জী]] আৰু [[ৰাষ্ট্ৰীয় জনসংখ্যা পঞ্জী]]ৰ সৈতে জড়িত বিষয়, আৰক্ষীৰ আচৰণ, নিবনুৱা সমস্যা, দৰিদ্ৰতা আৰু মহিলাৰ সুৰক্ষাকে ধৰি বিভিন্ন বিষয় উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নতুন দিল্লীৰ কালিন্দী কুঞ্জ–শ্বাহীন বাগ পথৰ এটা অংশত বহি প্ৰতিবাদ কৰিছিল। প্ৰতিবাদটো ২০২০ চনৰ মাৰ্চ মাহত [[কভিড-১৯]] মহামাৰীৰ পৰিস্থিতিৰ মাজত শেষ হয়। উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০২০ চনৰ ৭ অক্টোবৰৰ ৰায়ত ৰাজহুৱা পথ অনিৰ্দিষ্টকাল অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ সৈতে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ ভাৰসাম্যৰ বিষয়টো বিস্তৃতভাৱে আলোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == অসমত ধৰ্ণা == অসমত বিভিন্ন সামাজিক, শ্ৰমিক, ছাত্ৰ, কৰ্মচাৰী আৰু নাগৰিক সংগঠনে নিজৰ দাবী উত্থাপনৰ বাবে ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে। ধৰ্ণা সাধাৰণতে জিলা সদৰ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান অথবা সংশ্লিষ্ট প্ৰতিষ্ঠানৰ সন্মুখত অনুষ্ঠিত হয়। ২০২৫ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম আদিবাসী ছাত্ৰ সন্থা]]ৰ শোণিতপুৰ জিলা সমিতিয়ে [[তেজপুৰ]]ৰ ক'ৰ্ট চাৰিআলিত দুই ঘণ্টীয়া ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে অসমত আদিবাসীসকলৰ [[অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ মৰ্যাদা আৰু চাহ-বাগিচাৰ শ্ৰমিকৰ দৈনিক মজুৰি বৃদ্ধিৰ দাবী উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদৰ অন্তত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰীৰ উদ্দেশ্যে জিলা আয়ুক্তৰ জৰিয়তে স্মাৰক-পত্ৰ দাখিল কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=AASAA stages dharna in Tezpur demanding ST status and wage hike for Adivasis|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/aasaa-stages-dharna-in-tezpur-demanding-st-status-and-wage-hike-for-adivasis|date=23 July 2025|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[অসম গ্ৰামীণ বেংক]]ৰ বিষয়া আৰু কৰ্মচাৰী সংগঠনৰ সদস্যসকলে [[তেজপুৰ]]ত অসম গ্ৰামীণ বেংকৰ আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ সৰ্বভাৰতীয় বেংক সংগঠনসমূহৰ আহ্বানৰ অংশ আছিল আৰু পাঁচদিনীয়া কৰ্মসপ্তাহ আৰু শনিবাৰৰ ছুটী সম্পৰ্কীয় দাবী উত্থাপন কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=Members of Assam Gramin Bank unions stage dharna over pending demands|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/tezpur-members-of-assam-gramin-bank-unions-stage-dharna-over-pending-demands|date=28 January 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম ন্যায়িক কৰ্মচাৰী সন্থা]]ৰ সদস্যসকলে ৰাজ্যজুৰি দুইদিনীয়া প্ৰতিবাদ কাৰ্যসূচী পালন কৰে। [[গুৱাহাটী]]ত কামৰূপ মহানগৰ জিলা আদালতৰ কৰ্মচাৰীসকলেও আদালত চৌহদত ধৰ্ণা বা বহি-প্ৰতিবাদত অংশগ্ৰহণ কৰে। প্ৰতিবাদটো উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০০৯ চনৰ এটা আদেশ আৰু ন্যায়াধীশ শেট্টী আয়োগৰ পৰামৰ্শ কাৰ্যকৰী নকৰাৰ অভিযোগৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam Judicial Staff Launch Statewide Strike Over Non-Implementation of Supreme Court Order|url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-judicial-staff-launch-statewide-strike-over-non-implementation-of-supreme-court-order|date=16 July 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> == আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় উদাহৰণ == === আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ === [[File:WTO protests in Seattle November 30 1999.jpg|thumb|[[১৯৯৯ চনৰ ছিয়াটল বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থা প্ৰতিবাদ]]ৰ সময়ত বহি-প্ৰতিবাদকাৰীৰ ওপৰত জলকীয়া স্প্ৰে প্ৰয়োগ]] ==== নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলন ==== [[সমঝোতাৰ ফেল'শ্বিপ]] আৰু [[কংগ্ৰেছ অৱ ৰেচিয়েল ইকুৱেলিটি]]য়ে ১৯৪০ৰ দশকৰ পৰাই বহি-প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। আৰ্নেষ্ট কেল'ৱেইয়ে বাৰ্নিচ ফিচাৰক ৰেষ্টুৰেণ্টৰ বহি-প্ৰতিবাদ পদ্ধতিৰ "গডমাদাৰ" বুলি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>"Of Time and Sound, Requiem For A Free, Compassionate Spirit", by Ernest Galloway, published in ''Missouri Teamster'', May 12, 1966, Page 7.</ref> ১৯৩৯ চনৰ আগষ্ট মাহত আফ্ৰিকান-আমেৰিকান আইনজীৱী [[ছেমুৱেল উইলবাৰ্ট টাকাৰ]]ে তেতিয়াৰ জাতিগতভাৱে পৃথকীকৃত গ্ৰন্থাগাৰত [[এলেক্সান্দ্ৰিয়া গ্ৰন্থাগাৰ বহি-প্ৰতিবাদ]] সংগঠিত কৰিছিল।<ref>{{cite web|title=America's First Sit-Down Strike: The 1939 Alexandria Library Sit-In|url=http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|publisher=City of Alexandria|archive-url=https://web.archive.org/web/20100528015924/http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|archive-date=May 28, 2010|access-date=August 24, 2016}}</ref> ১৯৪৭ চনত [[কলম্বাছ, ওহাইঅ']]ত অনুষ্ঠিত কংগ্ৰেছ অৱ ইণ্ডাষ্ট্ৰিয়েল অৰ্গেনাইজেচনৰ অধিৱেশনতো শ্ৰমিক প্ৰতিনিধিসকলে আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত এক চমু আৰু তাৎক্ষণিক বহি-প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>(''NYT'' March 17, 1947: 16)</ref> ১৯৩৯ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ফাদাৰ ডিভাইনৰ অনুগামী আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শান্তি অভিযান আন্দোলনৰ সদস্যসকলে কেফেটেৰিয়া শ্ৰমিক সংঘৰ সৈতে মিলি নিউয়ৰ্কৰ শ্বেক ছেণ্ডউইচ শ্বপছত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক নিযুক্তি পদ্ধতিৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৯ চনৰ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ ''নিউয়ৰ্ক টাইমছ''ৰ মতে, প্ৰায় ৭৫ৰ পৰা ১০০ জন অনুগামী ৰেষ্টুৰেণ্টখনত উপস্থিত হৈ পাঁচ চেণ্টৰ কফি কিনি আসনত বহি আছিল আৰু আন গ্ৰাহকসকলে আসন লাভ কৰিব পৰা নাছিল।<ref>{{cite news|title=Divine's Followers Give Aid to Strikers: With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant|newspaper=The New York Times|date=September 23, 1939|id={{ProQuest|103043251}}}}</ref><ref>{{cite news |title=Divine's Followers Give Aid to Strikers; With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant |url=https://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=FA0A17FA3B54107A93C1AB1782D85F4D8385F9 |work=The New York Times |location=US |date=September 23, 1939 |access-date=July 20, 2010 }}</ref> ১৯৪২ চনৰ মে' মাহত [[জেমছ ফাৰ্মাৰ জুনিয়ৰ]]ে [[চিকাগো]]ৰ জেক স্প্ৰেট ডাইনাৰত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক সেৱা নীতিৰ বিৰুদ্ধে ২৭ জন লোকক লৈ বহি-প্ৰতিবাদৰ নেতৃত্ব দিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে ডাইনাৰৰ প্ৰতিটো আসন গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু কৃষ্ণাঙ্গ আৰু শ্বেতাঙ্গ লোকক একেলগে বহুৱাইছিল। আৰক্ষী অহাৰ পিছতো কোনো আইন ভংগ হোৱা নাই বুলি কোৱাৰ বাবে কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |title=Birth of the sit-in |newspaper=Chicago Tribune |date=February 24, 2014 |author=Grossman, Ron |page=17}}</ref> [[ৱাইলি কলেজ]] আৰু [[বিছপ কলেজ]]ৰ ছাত্ৰসকলে মেলভিন বি. টলছন আৰু ফাৰ্মাৰৰ উৎসাহত [[মাৰ্শাল, টেক্সাছ]]ত হেৰিছন কাউণ্টি আদালত ভৱনৰ ভিতৰত টেক্সাছৰ অন্যতম প্ৰাৰম্ভিক বহি-প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। এই আন্দোলনে পিছলৈ টেক্সাছত জাতিগত পৃথকীকৰণৰ বিৰুদ্ধে পৰিৱৰ্তনত অৰিহণা যোগায়।<ref>{{Citation |last=Schmidt |first=Christopher W. |title=The Sit-In Movement |date=2018-07-30 |encyclopedia=Oxford Research Encyclopedia of American History |url=https://oxfordre.com/americanhistory/display/10.1093/acrefore/9780199329175.001.0001/acrefore-9780199329175-e-445 |access-date=2024-07-29 |language=en |doi=10.1093/acrefore/9780199329175.013.445 |isbn=978-0-19-932917-5}}</ref> ১৯৫৫ চনত [[বাল্টিম'ৰ]]ৰ ৰিডছ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰত [[মৰ্গান ষ্টেট বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰসকলে কৰা বহি-প্ৰতিবাদৰ ফলত ৰেষ্টুৰেণ্টৰ কাউণ্টাৰত জাতিগত পৃথকীকৰণ নীতি সলনি কৰা হয় আৰু অঞ্চলটোৰ ৩৭টা আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথকীকৰণমুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite news|last=Pousson|first=Eli|title=Why the West Side Matters: Read's Drug Store and Baltimore's Civil Rights Heritage|url=http://www.baltimoreheritage.org/2011/01/why-the-west-side-matters-reads-drug-store-and-baltimores-civil-rights-heritage/|access-date=July 14, 2014|publisher=Baltimore Heritage Organization|date=January 7, 2011}}</ref><ref>{{cite news|last=Gunts|first=Edward|title=Read's drugstore flap brings Baltimore civil rights history to life|url=https://www.baltimoresun.com/2011/02/08/reads-drugstore-flap-brings-baltimore-civil-rights-history-to-life/|access-date=July 14, 2014|newspaper=Baltimore Sun|date=February 8, 2011}}</ref> ১৯৫৭ চনৰ ২৩ জুনত [[ডাৰহাম, উত্তৰ কেৰ'লিনা]]ত "ৰয়েল ছেভেন" নামেৰে পৰিচিত তিনিগৰাকী মহিলা আৰু চাৰিজন পুৰুষে ৰয়েল আইচক্ৰীম পাৰ্লাৰত জাতিগত পৃথকীকৰণৰ বিৰুদ্ধে বহি-প্ৰতিবাদ কৰিছিল। তেওঁলোকক গ্ৰেপ্তাৰ কৰি অনধিকাৰ প্ৰৱেশৰ অভিযোগ আনা হৈছিল।<ref>[http://www.crmvet.org/tim//timhis57.htm#1957royal Royal Ice Cream Sit-in — Durham, NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ জুলাইত [[উইচিটা, কানছাছ]]ৰ ডকম ড্ৰাগছত পৃথকীকৰণমুক্ত কৰাৰ দাবীত বহি-প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। আগষ্টৰ আৰম্ভণিতে দোকানখন পৃথকীকৰণমুক্ত কৰা হয় আৰু পিছলৈ কানছাছৰ আন ডকম দোকানসমূহতো একে পৰিৱৰ্তন ঘটে।<ref name=NPR>Eckels, Carla. [https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=6355095 "Kansas Sit-In Gets Its Due at Last"], National Public Radio, October 21, 2006.</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ আগষ্টত [[ক্লাৰা লুপাৰ]]ৰ নেতৃত্বত [[অকলাহোমা চিটি]]ত কাট্‌জ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰৰ আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি-প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয়। এই আন্দোলনত স্থানীয় ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলো অংশগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু ইয়াৰ ফলত দোকানখনৰ আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথকীকৰণমুক্ত হয়।<ref>{{cite web|url=http://www.c-span.org/video/?306264-1/dockum-drug-store-sitin|title=Dockum Drug Store Sit-In, May 10 2012 - Video - C-SPAN.org|website=C-SPAN.org}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.oklahoman.com/story/lifestyle/2018/07/29/african-american-history-in-oklahoma-contains-sit-ins-soldiers-entrepreneurs-and-more/60510897007/|title=African-American history in Oklahoma contains sit-ins, soldiers, entrepreneurs and more|first=Bob L.|last=Backburn|publisher=The Oklahoman|date=July 29, 2018|accessdate=April 27, 2023}}</ref> ১৯৬০ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত [[গ্ৰিনছব'ৰ']]ৰ উলৱৰ্থ দোকানত অনুষ্ঠিত বহি-প্ৰতিবাদে আমেৰিকাৰ দক্ষিণাঞ্চলত পৃথকীকৰণবিৰোধী বহি-প্ৰতিবাদৰ এক বৃহৎ ঢৌৰ সূচনা কৰে। কেইসপ্তাহমানৰ ভিতৰত বহু চহৰত উলৱৰ্থ, ক্ৰেছ আৰু অন্যান্য ৰাষ্ট্ৰীয় শৃংখলৰ দোকানসমূহক লক্ষ্য কৰি আন্দোলন আৰম্ভ হয়।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960greensboro First Southern Sit-in, Greensboro NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref><ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960sitins Sit-ins Spread Across the South] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> [[নেছভিল]]ৰ বহি-প্ৰতিবাদসমূহ বিশেষভাৱে সংগঠিত আছিল আৰু ইয়াত শ শ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত নেছভিলৰ বহু আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথকীকৰণমুক্ত হয়। [[ডায়েন নেশ]], [[জেমছ বেভেল]], [[বাৰ্নাৰ্ড লাফায়েট]] আৰু [[চি. টি. ভিভিয়ান]] আদি বহু অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে পিছলৈ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960nsm Nashville Student Movement] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৬৩ চনত [[ফ্লেগষ্টাফ, এৰিজোনা]]ত এনএএচিপিয়ে উচ্চ মাধ্যমিক আৰু মধ্য বিদ্যালয়ৰ ১০ জন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক লৈ এল চাৰ' কেফেত বহি-প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনে নিউ জাৰ্ছিৰ পৰা অহা কৃষ্ণাঙ্গ পৰ্যটকৰ এটা দলক সেৱা আগবঢ়াবলৈ অস্বীকাৰ কৰাৰ অভিযোগৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=https://azdailysun.com/news/local/integrating-flagstaff-shirley-sims-at-the-center-of-desegregation/article_0d733118-404f-11e1-9b3a-0019bb2963f4.html|title=Integrating Flagstaff: Shirley Sims: At the center of desegregation|first=Betsey Bruner|last=Sun Staff Reporter|date=January 17, 2012|website=Arizona Daily Sun}}</ref> ১৯৬১ চনত [[দ্য ফ্ৰেণ্ডশ্বিপ নাইন]] নামেৰে পৰিচিত নজন আফ্ৰিকান-আমেৰিকান পুৰুষে [[ৰক হিল, দক্ষিণ কেৰ'লিনা]]ত মেকক্ৰ'ৰীৰ পৃথকীকৃত আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি-প্ৰতিবাদ কৰি গ্ৰেপ্তাৰ হৈছিল। তেওঁলোকে "জেইল, ন' বেইল" অৰ্থাৎ জামিন নিদিয়াকৈ কাৰাদণ্ড ভোগ কৰাৰ কৌশল গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Associated Press 'Sing-In' Negroes Eat Hearty; Say 'Jail—No Bail' |agency=Associated Press |newspaper=The Spartanburg Herald |date=February 21, 1961 |url=https://news.google.com/newspapers?id=g3ssAAAAIBAJ&pg=7405,2802776&dq=rock+hill+sit-in&hl=en |access-date=December 1, 2010}}</ref><ref>{{cite web|title=Jail, No Bail|url=http://www.scetv.org/index.php/carolina_stories/show/jail_no_bail/|work=Carolina Stories|publisher=South Carolina ETV|access-date=October 21, 2011}}</ref> ১৯৬২ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[বাৰ্নি ছেণ্ডাৰ্ছ]]ে [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ হিচাপে বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৃথকীকৃত ছাত্ৰাৱাস নীতিৰ বিৰুদ্ধে অনুষ্ঠিত বহি-প্ৰতিবাদত নেতৃত্বৰ ভূমিকা পালন কৰিছিল।<ref>{{cite magazine |last=Frizell |first=Sam |url=https://time.com/3896500/bernie-sanders-vermont-campaign-radical/ |title=The Radical Education of Bernie Sanders |magazine=Time |date=May 26, 2015}}</ref><ref>{{cite news |last=Perlstein |first=Rick |url=http://mag.uchicago.edu/law-policy-society/political-education |title=A political education |work=The University of Chicago Magazine |date=January 2015}}</ref> ==== বন্দীজনৰ অধিকাৰ আন্দোলন ==== ১৯৩৫ চনৰ মে' মাহত [[নিউয়ৰ্ক চহৰ]]ত শাৰীৰিকভাৱে অক্ষম লোকসকলৰ লীগে [[ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচন]]ৰ বৈষম্যমূলক নীতিৰ বিৰুদ্ধে বহি-প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৫ চনৰ ২৯ মে'ৰ পৰা নদিন ধৰি গৃহ সাহায্য ব্যুৰ'ত আৰু পিছত ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচনৰ কাৰ্যালয়ত বহি-প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref name="longmore">{{cite journal|last1=Longmore|first1=PK|last2=Goldberger|first2=David|title=The League of the Physically Handicapped and the Great Depression: A Case Study in the New Disability History|journal=The Journal of American History|date=December 2000|volume=87|issue=3|pages=888–922|doi=10.2307/2675276}}</ref><ref name="isr">{{cite web|last1=Rosenthal|first1=Keith|title=Pioneers in the fight for disability rights The League of the Physically Handicapped|url=https://isreview.org/issue/90/pioneers-fight-disability-rights|website=International Socialist Review|access-date=April 29, 2018}}</ref> ১৯৭২ চনত [[জুডিথ হিউমেন]]ৰ নেতৃত্বত নিউয়ৰ্কত অক্ষম অধিকাৰ কৰ্মীসকলে পুনৰ্বাসন আইন সম্পৰ্কীয় প্ৰতিবাদত বহি-প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref name="SitinTimeline">{{cite web|url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm|title=Disability History Timeline|year=2002|work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management|publisher=Temple University}}</ref> ১৯৭৭ চনৰ ৫ এপ্ৰিলত আমেৰিকাৰ দহখন চহৰত একেলগে প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয় আৰু [[ছান ফ্ৰান্সিস্কো]]ত স্বাস্থ্য, শিক্ষা আৰু কল্যাণ বিভাগৰ কাৰ্যালয়ত আৰম্ভ হোৱা ৫০৪ বহি-প্ৰতিবাদ ৪ মে'লৈকে চলে। ই ২৫ দিন স্থায়ী হৈছিল আৰু ১৫০ৰো অধিক লোকে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="Short History of the 504 Sit in">{{cite web|url=https://dredf.org/504site/histover.html|title=Short History of the 504 Sit in|work=dredf.org}}</ref><ref name="Timeline">{{cite web |url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm |title=Disability History Timeline |year=2002 |work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management |publisher=Temple University}}</ref><ref name="Berkeley">{{cite web|url=http://bancroft.berkeley.edu/collections/drilm/resources/timeline.html|title=The Disability Rights and Independent Living Movement|publisher=University of California Berkeley|access-date=October 6, 2014}}</ref> == অন্যান্য সামাজিক আন্দোলন == === ভূমিৰ অধিকাৰ আৰু ক্ষতিপূৰণ === ১৯৫৫ চনৰ ১ জুনত [[ড'ৰ কাউণ্টি, উইচকনছিন]]ত ভিক্টৰ বেকাৰৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ ঘৰ আৰু ফলবাগিচাৰ কাষৰ পৰা পথ নিৰ্মাণৰ বাবে লোৱা অতিৰিক্ত মাটিৰ সম্পূৰ্ণ ক্ষতিপূৰণ নিদিয়াৰ প্ৰতিবাদত বিস্ফোৰকৰ ওপৰত বহি পথ নিৰ্মাণ বন্ধ কৰি ৰাখিছিল। প্ৰতিবাদটো ১৭ ঘণ্টা চলিছিল। পিছদিনা কাউণ্টিয়ে অতিৰিক্ত ১,৫০০ ডলাৰৰ চেক প্ৰদান কৰাৰ পিছত প্ৰতিবাদ শেষ হয়।<ref>{{cite web |url=http://pubinfo.co.door.wi.us:8080/jsp/RcWebImageViewer.jsp?doc_id=1e8fc801-90a4-4104-8e86-19a1ea0947dc/wsbd0000/20141103/00001052&pg_seq=1&search_doc=&query1_modifier=AND&query1=playing%20with%20dynamite&query1_field=CONTENT&query2_modifier=AND&query2_field=DATE_PUBLISHED_MILLIS&query2_min=-473385600000&query2_max=-441936000000 |title=Playing with Dynamite has asked result: $1,500 check |work=Door County Advocate|date=June 2, 1955}}</ref> === নাৰী অধিকাৰ আন্দোলন === ১৯৬৯ চনত [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ত নাৰী অধিকাৰ সমৰ্থক সমাজবিজ্ঞান অধ্যাপক [[মাৰ্লিন ডিক্সন]]ক চাকৰিৰ পৰা অপসাৰণ কৰাৰ বিৰুদ্ধে বহি-প্ৰতিবাদ হৈছিল। ১৯৬৯ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে আন্দোলন বন্ধ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। পিছত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শাস্তিমূলক কমিটিৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি ৪২ জন ছাত্ৰক বহিষ্কাৰ, ৮১ জনক নিলম্বন আৰু তিনিজনক পৰীক্ষামূলক শাস্তি দিয়া হৈছিল।<ref name="uchicago1">{{cite web|url=https://www.lib.uchicago.edu/e/scrc/collections/subject/activism.html|title=Special Collections Research Center|publisher=University of Chicago Library}}</ref> মাৰ্লিন ডিক্সন সম্পৰ্কীয় বহি-প্ৰতিবাদৰ এটা বিবৃতি ১৯৭০ চনত প্ৰকাশিত নাৰী মুক্তি আন্দোলনৰ সংকলন ''Sisterhood is Powerful''ত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।<ref>{{cite book|title=Sisterhood is powerful: an anthology of writings from the women's liberation movement|publisher=WorldCat.org|oclc=96157}}</ref> ১৯৬৯ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[বেটি ফ্ৰিডান]] আৰু [[নেচনেল অৰ্গেনাইজেচন ফৰ উইমেন]]ৰ আন সদস্যসকলে নিউয়ৰ্কৰ প্লাজা হোটেলৰ অক ৰূমত মহিলাৰ ওপৰত থকা সময়সীমাৰ বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে বহি-প্ৰতিবাদ আৰু পিকেটিং কৰিছিল। কেইমাহমানৰ পিছত এই লিংগভিত্তিক নিষেধাজ্ঞা আঁতৰোৱা হয়।<ref name="Times2">{{cite web|author=Curtis Gathje|date=January 16, 2005|title=What Would Eloise Say?|url=https://www.nytimes.com/2005/01/16/opinion/opinionspecial/16gathje.html|work=New York Times}}</ref><ref name="Gathje2000">{{Cite book|last=Gathje|first=Curtis|title=At the Plaza: an illustrated history of the world's most famous hotel|date=2000|pages=142|isbn=978-1-4668-6700-0}}</ref> ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত নাৰী অধিকাৰ কৰ্মীসকলে ''লেডিজ হোম জাৰ্নেল''ৰ কাৰ্যালয়ত ১১ ঘণ্টীয়া বহি-প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে ১৯৭০ চনৰ আগষ্ট মাহত আলোচনীখনৰ এটা অংশ প্ৰস্তুত কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite news|last=Gibson|first=Megan|url=https://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2088114_2087975_2087966,00.html|title=The 'Ladies' Home Journal' Sit-In - A Brief History of Women's Protests|magazine=Time|date=August 12, 2011}}</ref> === অস্ত্ৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ দাবী === ২০১৬ চনৰ ২২ জুনত আমেৰিকাৰ প্ৰতিনিধি সভাৰ ডেম'ক্ৰেট সদস্যসকলে বন্দুক-নিৰাপত্তা সম্পৰ্কীয় আইনত ভোটদানৰ দাবীত প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত বহি-প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ [[অৰ্লেণ্ডো নাইটক্লাব গুলীচালনা]]ৰ পিছত অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{cite news |url=https://www.politico.com/story/2016/06/democrats-sitin-gun-control-224687 |title=How Democrats mounted their guns sit-in |work=Politico |date=June 22, 2016}}</ref> প্ৰতিবাদকাৰীসকলৰ এটা দলে ২৩ জুনৰ দুপৰীয়ালৈকে প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত অৱস্থান কৰিছিল। দাবী কৰা কোনো ব্যৱস্থাত সেই সময়ত ভোট অনুষ্ঠিত হোৱা নাছিল।<ref name=hufpro>{{cite news |url=http://www.huffingtonpost.com/entry/house-democrats-end-their-sit-in-protest-over-gun-reform_us_576c1760e4b0aa4dc3d4b28f?section= |title=House Democrats End Their Sit-In Protest Over Gun Reform |work=The Huffington Post |date=June 24, 2016}}</ref> === এলজিবিটিকিউ+ অধিকাৰ আন্দোলন === [[File:Sit-in against homophobia Mi 20095.JPG|thumb|upright|২০০৯ চনত [[ইটালী]]ৰ [[মিলান]]ত সমকামীবিদ্বেষৰ বিৰুদ্ধে বহি-প্ৰতিবাদ]] ==== ১৯৬৫ ফিলাডেলফিয়া ==== ১৯৬৫ চনৰ ২৫ এপ্ৰিলত [[ফিলাডেলফিয়া]]ৰ ডিউইছ ৰেষ্টুৰেণ্টত এলজিবিটি অধিকাৰৰ দাবীত প্ৰথম দুটা বহি-প্ৰতিবাদৰ ভিতৰত প্ৰথমটো অনুষ্ঠিত হৈছিল। প্ৰায় ১৫০ জন সমৰ্থকৰ সৈতে তিনিজন কিশোৰে ৰেষ্টুৰেণ্টখনত প্ৰৱেশ কৰি নাগৰিক অধিকাৰৰ দাবীত স্থান ত্যাগ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনৰ "সমকামী", "পুৰুষসুলভ মহিলা", "নাৰীসুলভ পুৰুষ" বা "অগতানুগতিক পোছাক পৰিহিত" লোকক সেৱা নকৰাৰ নীতিৰ বিৰুদ্ধে এই প্ৰতিবাদ হৈছিল।<ref>{{cite web |last1=Stein |first1=Marc |title=Marc Stein: Dewey's Sit-In, Philadelphia, April 25, 1965 |url=http://outhistory.org/exhibits/show/deweys-sit-in |publisher=OutHistory |date=April 20, 2015}}</ref> ১৯৬৫ চনৰ ২ মে'ত দ্বিতীয়টো বহি-প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয় আৰু এইবাৰ কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল। তাৰ পিছতে ৰেষ্টুৰেণ্টখনে বৈষম্যমূলক নীতি বাতিল কৰে। ==== ১৯৬৬ নিউয়ৰ্ক ==== ১৯৬৬ চনৰ ২১ এপ্ৰিলত নিউয়ৰ্কৰ মেটাচিন ছ'চাইটিৰ সদস্যসকলে জুলিয়াছ বাৰত "চিপ-ইন" নামেৰে এক প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই কাৰ্যৰ লক্ষ্য আছিল সমকামী লোকসকলক অনুমোদিত মদ বিক্ৰী কৰা স্থানত সেৱা আগবঢ়োৱাৰ অধিকাৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা।<ref>{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2016/04/21/nyregion/before-the-stonewall-riots-there-was-the-sip-in.html |title=Before the Stonewall Riots There Was the Sip-In |work=The New York Times|date=April 21, 2016}}</ref> === ইজৰাইল–হামাছ যুদ্ধৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ === ২০২৪ চনৰ এপ্ৰিলত [[কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে ''ছাত্ৰসকল পেলেষ্টাইনৰ বাবে'' আৰু ''ইহুদীসকল শান্তিৰ বাবে'' সংগঠনৰ সদস্যসকলৰ সৈতে বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদত বহি-প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে [[গাজা যুদ্ধ]]ৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ইজৰাইলৰ পৰা বিনিয়োগ প্ৰত্যাহাৰৰ দাবী কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰতে আৰু বাহিৰতো আন বিশ্ববিদ্যালয়ত বহি-প্ৰতিবাদ আৰু প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |last=Barkan |first=Ross |date=2024-02-07 |title=How the Israeli-Palestinian Conflict Drove a Wedge Into the Democratic Party |url=https://www.nytimes.com/2024/02/07/magazine/israel-october-7-democrats.html |work=The New York Times}}</ref> === ইৰাণ === ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত ইৰাণৰ ৩০খনতকৈ অধিক বিশ্ববিদ্যালয়ত ছাত্ৰ-প্ৰতিবাদ আৰু পৰীক্ষা বৰ্জনৰ কাৰ্যসূচীৰ বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল। ইয়াৰ ভিতৰত চিকিৎসা বিশ্ববিদ্যালয়সমূহো আছিল। প্ৰতিবাদৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত কিছুমান শিক্ষা কাৰ্যসূচী অনলাইনলৈ স্থানান্তৰৰ কথাও প্ৰকাশিত বাতৰিত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=گسترش «تحریم امتحانات» به بیش از سی دانشگاه |url=https://iranwire.com/fa/news-1/148490-%DA%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%B4-%D8%AA%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A7%D9%85%D8%AA%D8%AD%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87/ |access-date=2026-02-04|website=IranWire|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-02-03 |title=تجمع و تحصن در دانشگاه‌های علوم پزشکی ایران |url=https://www.bbc.com/persian/articles/cew8en9n90ro|access-date=2026-02-04|website=BBC News فارسی|language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109477.html |title=تجمع اعتراضی و تحصن دانشجویان رشته دندان‌پزشکی دانشگاه تبریز |date=2026-02-04 |language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109427.html |title=تجمع اعتراضی دانشجویان دانشگاه آزاد مشهد – ۱۴ بهمن |date=2026-02-03 |language=fa}}</ref> === হাংগেৰী === ==== পৰিৱেশ আন্দোলন ==== ২০১৬ চনত [[বুদাপেষ্ট]]ৰ ভাৰোশ্লিগেট অঞ্চলত পৰিৱেশ আন্দোলনৰ প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিৰ্মাণ পৰিকল্পনাৰ বিৰুদ্ধে কেটেৰেম অঞ্চল দখল কৰি বহি-প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>{{citation needed|date=June 2018}}</ref> === পাকিস্তান === ==== ২০১৪ চনৰ চৰকাৰবিৰোধী প্ৰতিবাদ ==== [[আজাদি মাৰ্চ]] আৰু [[ইনকিলাব মাৰ্চ]] পাকিস্তানৰ উল্লেখযোগ্য দীঘলীয়া ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল। পাকিস্তান তেহৰিক-ই-ইনছাফৰ [[ইমৰান খান]]ৰ নেতৃত্বত আজাদি মাৰ্চ আৰু পাকিস্তান আৱামী তেহৰিকৰ [[মুহাম্মদ তাহিৰ-উল-কাদৰি]]ৰ নেতৃত্বত ইনকিলাব মাৰ্চ অনুষ্ঠিত হৈছিল। দুয়োটা আন্দোলনৰ দাবীৰ ভিতৰত নিৰ্বাচনত অনিয়মৰ তদন্ত, গণতান্ত্ৰিক ব্যৱস্থাৰ সংস্কাৰ আৰু ৰাজনৈতিক-সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰ দাবী আছিল।<ref>{{cite news|title=Pakistan crisis: Islamabad sees more violent protests|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-29021033|access-date=September 26, 2014|agency=BBC|publisher=BBC|date=September 1, 2014}}</ref> আজাদি মাৰ্চ ২০১৪ চনৰ ১৪ আগষ্টত আৰম্ভ হৈ ১৭ ডিচেম্বৰ ২০১৪ত শেষ হৈছিল আৰু ইয়াক পাকিস্তানৰ ইতিহাসৰ অন্যতম দীঘলীয়া ৰাজহুৱা বহি-প্ৰতিবাদ হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। পাকিস্তানত ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ১৯৫৮ চনত [[আব্দুল কাইয়ুম খান]]ে প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ফিৰোজ খান নূন]]ৰ চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে ব্যৱহাৰ কৰা বুলি উল্লেখ কৰা হয়। পিছলৈ [[নঈম ছিদ্দিকী]]য়ে ৰাজনৈতিক লক্ষ্য সাধনৰ বাবে ধৰ্ণা ৰাজনীতিৰ ব্যৱহাৰৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল আৰু ১৯৯৩ চনত [[জামাত-ই-ইছলামী পাকিস্তান]]ৰ সৈতে জড়িত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[ফজলুৰ ৰহমান]], [[নৱাজ শ্বৰীফ]], [[মৰিয়ম ছফদাৰ আৱান]] আৰু অন্যান্য ৰাজনৈতিক আৰু ধৰ্মীয় নেতাই বিভিন্ন উদ্দেশ্যত এই পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰিছে। === দক্ষিণ আফ্ৰিকা === [[বৰ্ণবৈষম্য]]ৰ সময়ত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ জাতিগত পৃথকীকৰণ নীতিৰ বিৰুদ্ধে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰস্থিত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ দূতাবাসসমূহত বহু বহি-প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/1984/11/30/us/apartheid-protest-takes-page-from-60-s-history.html|title=Apartheid Protest Takes Page from 60's History|last=Gamarekian|first=Barbara|date=November 30, 1984|work=The New York Times}}</ref> বৰ্ণবৈষম্যৰ পিছৰ দক্ষিণ আফ্ৰিকাত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধিক মাচুলৰ বিৰুদ্ধে ''ফিজ ফ'ল'' আন্দোলনৰ সময়ত আৰু বিদেশত পুনৰসংস্থাপনৰ দাবীত গ্ৰীণমাৰ্কেট স্কোৱাৰত শৰণাৰ্থীসকলৰ বহি-প্ৰতিবাদ উল্লেখযোগ্য। === ৱেলছ === [[ৱেলছ ভাষা সমাজ]]ৰ প্ৰথম ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ ১৯৬৩ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[এবাৰিষ্টুইথ]] চহৰৰ কেন্দ্ৰত অনুষ্ঠিত হৈছিল। সদস্যসকলে ডাকঘৰত পোষ্টাৰ লগাই গ্ৰেপ্তাৰ হৈ বিচাৰৰ সন্মুখীন হোৱাৰ চেষ্টা কৰিছিল। গ্ৰেপ্তাৰ নোহোৱাৰ পিছত প্ৰায় ৭০ জন সদস্য আৰু সমৰ্থকে পণ্ট ট্ৰেফেচানত বহি পথ যাতায়াত প্ৰায় আধা ঘণ্টাৰ বাবে বন্ধ কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/artanddesign/2015/oct/30/dr-tedi-millward-welsh-language-protest-aberystwyth |title=Dr Tedi Millward, at the first Welsh language protest, Aberystwyth, 2 February 1963|newspaper=The Guardian|date=October 30, 2015|last1=Booth|first1=Hannah}}</ref><ref>Dylan Philps. "history of the welsh language society" in The Welsh Language in the Twentieth Century. Ed. by G.H. Jenkins and M.W. Williams. Page 471</ref> ১৯৬৮ চনত [[বিবিচি]]ৰ কাৰ্ডিফৰ ব্ৰডৱে ষ্টুডিঅ' আৰু বাতৰি বিভাগত ৱেলছ ভাষাত অধিক সম্প্ৰচাৰৰ দাবীত বহি-প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=http://www.theguardian.com/uk-news/2016/nov/30/welsh-bbc-studios-protest-sit-in-language-1968|title=Sit-in at BBC Welsh studios – archive, 30 November 1968|author=Guardian Staff|date=November 30, 2016|website=The Guardian}}</ref> == ধৰ্ণা আৰু বহি-প্ৰতিবাদৰ পাৰ্থক্য == ধৰ্ণা আৰু বহি-প্ৰতিবাদৰ পদ্ধতিগত মিল আছে যদিও দুয়োটা শব্দৰ ব্যৱহাৰ একে নহয়। ''বহি-প্ৰতিবাদ'' সাধাৰণতে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা প্ৰতিবাদক বুজায় আৰু ই বিশেষকৈ ইংৰাজী ''sit-in'' আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। আনহাতে ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশত অধিক বহল অৰ্থত ব্যৱহৃত হয় আৰু ইয়াৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত অৱস্থান, অনশন, দাবী উত্থাপন, স্মাৰক-পত্ৰ প্ৰদান আৰু দীঘলীয়া সময় ধৰি প্ৰতিবাদী অৱস্থান আদি অন্তৰ্ভুক্ত হ'ব পাৰে। == দক্ষিণ এছিয়াত ধৰ্ণাৰ প্ৰভাৱ == ধৰ্ণা দক্ষিণ এছিয়াৰ ৰাজনৈতিক সংস্কৃতিৰ এক পৰিচিত প্ৰতিবাদী পদ্ধতি। ভাৰত আৰু পাকিস্তানত এই শব্দটো ৰাজনৈতিক দল, ছাত্ৰ সংগঠন, শ্ৰমিক সংগঠন, সামাজিক আন্দোলন আৰু বিভিন্ন নাগৰিক সংগঠনৰ প্ৰতিবাদৰ বৰ্ণনাত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ভাৰতত ধৰ্ণা সংসদীয় গণতন্ত্ৰৰ বাহিৰৰ নাগৰিক প্ৰতিবাদৰ এক দৃশ্যমান পদ্ধতি হিচাপে বিকশিত হৈছে। দাবী চৰকাৰী নীতি, শ্ৰমিক অধিকাৰ, মজুৰি, ভূমি, জাতিগত বা সামাজিক অধিকাৰ, নাগৰিকত্ব, শিক্ষা, পৰিৱেশ বা প্ৰশাসনিক সিদ্ধান্তৰ সৈতে জড়িত হ'ব পাৰে। ডিজিটেল যোগাযোগৰ বিকাশৰ ফলত আধুনিক ধৰ্ণা আন্দোলনসমূহ সামাজিক মাধ্যম, অনলাইন সংগঠন আৰু ডিজিটেল প্ৰচাৰৰ সৈতে সংযুক্ত হৈছে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শ্বাহীন বাগৰ ৰায়ত উল্লেখ কৰা মতে, ইণ্টাৰনেট আৰু ডিজিটেল মাধ্যম সামাজিক আন্দোলনক দ্ৰুতভাৱে সংগঠিত আৰু প্ৰচাৰ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে, যদিও ইয়াৰ সৈতে মেৰুকৰণ আৰু তথ্য-প্ৰচাৰৰ সমস্যাও থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner of Police|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist|30em}} == বাহ্যিক সংযোগ == {{wikiquote}} {{Commons category|Sit-ins}} * [https://web.archive.org/web/20160304002547/http://www.newsreel.org/nav/title.asp?tc=CN0170&s=feb ''ফেব্ৰুৱাৰী ৱান'' — ১৯৬০ চনৰ গ্ৰিনছব'ৰ বহি-প্ৰতিবাদৰ তথ্যচিত্ৰ] * [http://www.campusactivism.org/uploads/sit-in-tactical-analysis.pdf ''চিট-ইন: এ টেকটিকেল এনালাইছিছ'' — ছাত্ৰ বহি-প্ৰতিবাদৰ কৌশল সম্পৰ্কীয় অধ্যয়ন] * [https://web.archive.org/web/20111017122354/http://stubbornfacts.us/random/almost_forgotten_history ''এলমষ্ট ফৰ্গটেন হিষ্টৰী'' — উইচিটা ডকম বহি-প্ৰতিবাদৰ ইতিহাস] * [http://www.crmvet.org ''চিভিল ৰাইটছ মুভমেণ্ট আৰ্কাইভ'' — নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনৰ ইতিহাস, ব্যক্তিগত কাহিনী আৰু আলোকচিত্ৰ] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_atlanta_ga/ ''আটলাণ্টা, জৰ্জিয়াৰ বহি-প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_greensboro_nc/ ''গ্ৰিনছব'ৰ, উত্তৰ কেৰ'লিনাৰ বহি-প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_nashville_tn/ ''নেছভিল, টেনেছিৰ বহি-প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] dnb4s48ntpvd87mju2s3jgs1uxz6hfn 638732 638731 2026-09-26T14:47:55Z AjayDas 12623 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 638732 wikitext text/x-wiki [[File:Benjamin Cowins during a sit-in at McCrory's lunch counter in Tallahassee.jpg|thumb|upright|১৯৬১ চনত ফ্ল'ৰিডা এণ্ড এম বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ বেঞ্জামিন কাউইন্সে ফ্ল'ৰিডাৰ টালাহাছিত মেকক্ৰ'ৰীৰ আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ সময়ত]] [[File:Sitdown outside Victorian Parliament - -climatestrike Melbourne IMG 3522 (45203540215).jpg|thumb|[[অষ্ট্ৰেলিয়া]]ৰ মেলবৰ্ণত জলবায়ু কাৰ্যৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] '''ধৰ্ণা''' হৈছে কোনো দাবী, অধিকাৰ, ন্যায়, নীতিৰ পৰিৱৰ্তন বা সামাজিক, ৰাজনৈতিক আৰু অৰ্থনৈতিক উদ্দেশ্য সাধনৰ বাবে কোনো ব্যক্তি বা ব্যক্তিসমূহে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা একপ্ৰকাৰৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰ্য বা অহিংস প্ৰতিবাদ। ধৰ্ণাত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কোনো কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান, প্ৰতিষ্ঠান, পথ বা দাবীৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কোনো স্থানত দৃশ্যমানভাৱে সমবেত হৈ দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত স্থান ত্যাগ নকৰাৰ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। কেতিয়াবা ইয়াৰ সৈতে অনশনো জড়িত থাকে। ধৰ্ণাৰ উদ্দেশ্য সাধাৰণতে জনসাধাৰণৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা, সংশ্লিষ্ট কৰ্তৃপক্ষৰ ওপৰত নৈতিক বা সামাজিক চাপ সৃষ্টি কৰা আৰু কোনো সমস্যা বা দাবীক ৰাজহুৱা আলোচনাৰ কেন্দ্ৰলৈ অনা। এই পদ্ধতি সাধাৰণতে অহিংস হ'লেও, ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰাৰ স্থান, পথ অৱৰোধ, জনসাধাৰণৰ চলাচল আৰু আইন-শৃংখলাৰ সৈতে জড়িত বিষয়ত আইনী সীমাবদ্ধতা থাকিব পাৰে। বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ দেখা যায়। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ত ১৯৫৪–১৯৬৮ চনৰ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলৰ সময়ত আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদ জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে এক অহিংস পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল আৰু প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কেতিয়াবা বিৰোধী লোকৰ উপহাস আৰু হিংসাৰো সন্মুখীন হৈছিল।<ref>"Sit-Ins." The Martin Luther King Jr., Research and Education Institute, June 27, 2020, https://kinginstitute.stanford.edu/encyclopedia/sit-ins</ref> == কৌশল == ধৰ্ণা বা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ মূল কৌশল হৈছে অহিংসভাৱে কোনো স্থানত উপস্থিত থাকি প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা স্পষ্ট কৰা আৰু প্ৰতিবাদৰ লক্ষ্য হোৱা প্ৰতিষ্ঠান বা কৰ্তৃপক্ষৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত শান্তিপূৰ্ণ চাপ সৃষ্টি কৰা। এই পদ্ধতিত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিজৰ দাবী প্ৰকাশ কৰিবলৈ বেনাৰ, পোষ্টাৰ, শ্লোগান, স্মাৰক-পত্ৰ, ভাষণ, অনশন বা সামূহিকভাৱে বহি থকাৰ দৰে উপায় গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় ৰাজনৈতিক আৰু সামাজিক ইতিহাসত [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ [[সত্যাগ্ৰহ]] আৰু অহিংস অসহযোগ আন্দোলনৰ সৈতে এনে ধৰণৰ প্ৰতিবাদী কৌশলৰ সম্পৰ্ক বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। [[লৱণ সত্যাগ্ৰহ]] আৰু [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]]ৰ সময়ত অহিংস প্ৰতিবাদ আৰু নাগৰিক অবাধ্যতা ব্যাপক ৰূপত ব্যৱহৃত হৈছিল। গান্ধীৰ চিন্তাধাৰাত [[লিঅ' টলষ্টয়]]ৰ লেখাৰ প্ৰভাৱ আছিল। যদিও বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ গান্ধীৰ পূৰ্বেও বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত দেখা গৈছিল, ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত অহিংস গণপ্ৰতিবাদৰ সৈতে ইয়াৰ সম্পৰ্ক অধিক সুদৃঢ় হয়।<ref>{{cite journal|url=https://www.academia.edu/78549854/Love_as_a_Practice_of_Peace_The_Political_Theologies_of_Tolstoy_Gandhi_and_King|title=Love as a Practice of Peace: The Political Theologies of Tolstoy, Gandhi and King|first=Liane|last=Hartnett|date=July 11, 2020|journal=Theology and World Politics|pages=265|via=www.academia.edu|doi=10.1007/978-3-030-37602-4_11}}</ref> ধৰ্ণা সাধাৰণতে ক্ষতি নকৰাকৈ প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা প্ৰচাৰ কৰাৰ এক উপায় হিচাপে ব্যৱহৃত হয়। সেইবাবে ই অসহযোগ আৰু অহিংস সামাজিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত এক সাধাৰণ প্ৰতিবাদী কৌশল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। == ভাৰতত ধৰ্ণা == '''ধৰ্ণা''' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক অভিধানত বিশেষভাৱে প্ৰচলিত। হিন্দী ভাষাত ইয়াক ''धरना'' আৰু উৰ্দু ভাষাত ''دھرنا'' বুলি লিখা হয়। শব্দটোৰ মূল সংস্কৃত ''ধাৰণ'' বা ''ধাৰণম''ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত বুলি উল্লেখ কৰা হয়, যাৰ অৰ্থ কোনো বিষয় বা লক্ষ্যত মন স্থিৰ কৰি ৰখা। ঐতিহাসিকভাৱে ভাৰতত ধৰ্ণা কোনো দাবী পূৰণ, ন্যায় বিচৰা, ঋণ বা পাওনা আদায় কৰা, প্ৰশাসনৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা আৰু অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল। কিছুমান ঐতিহাসিক ৰূপত দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত কোনো ব্যক্তিৰ ঘৰ বা কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত বহি থকা বা অনশন কৰাৰ প্ৰথাও ইয়াৰ সৈতে জড়িত আছিল। ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত ধৰ্ণা আৰু অন্যান্য অহিংস প্ৰতিবাদী পদ্ধতিয়ে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ সত্যাগ্ৰহৰ ধাৰণাই অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে অহিংস প্ৰতিবাদক এক সংগঠিত নৈতিক আৰু ৰাজনৈতিক পদ্ধতিলৈ ৰূপান্তৰিত কৰাত প্ৰভাৱ পেলাইছিল।<ref>{{cite book|title=Rediscovering Gandhi|url=https://books.google.com/books?id=XxJvoBWTAXoC&pg=PA38|year=2008|publisher=Concept Publishing Company|isbn=978-81-8069-480-6|pages=38–}}</ref><ref name="Guha2013">{{cite book|first=Ramachandra|last=Guha|title=Gandhi Before India|url=https://books.google.com/books?id=XS7UAAAAQBAJ&pg=1-IA34|year=2013|publisher=Penguin Books Limited|isbn=978-93-5118-322-8|pages=1–}}</ref> প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত ব্ৰিটিছ ভাৰতীয় সেনাৰ বাবে সৈনিক সংগ্ৰহৰ ক্ষেত্ৰতো পঞ্জাৱত স্থানীয় কৰ্মচাৰীসকলে ''ধৰ্ণা''ৰ এক বিশেষ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰাৰ উল্লেখ পোৱা যায়। এই ক্ষেত্ৰত গাঁওখনৰপৰা নিৰ্দিষ্টসংখ্যক সৈনিক সংগ্ৰহ নোহোৱা পৰ্যন্ত সংগ্ৰাহকসকলে গাঁৱত উপস্থিত থাকি খাদ্য আৰু আশ্ৰয়ৰ দাবী কৰিছিল।<ref name="garrison">{{cite book |last1=Yong |first1=Tan Tai |url=https://us.sagepub.com/en-us/nam/the-garrison-state/book227930 |title=The Garrison State: the military, government and society in colonial Punjab 1849-1947 |chapter=Garrison Province at Work |editor-last=Chandra |editor-first=Bipan |editor2-last=Mukherjee |editor2-first=Mridula |editor3-last=Mukherjee |editor3-first=Aditya |series=Sage Series in Modern Indian History-VIII |location=Thousand Oaks, CA |publisher=Sage Publications |year=2005 |page=134 |accessdate=July 9, 2022}}</ref> == ভাৰতৰ আইনী পৰিপ্ৰেক্ষিত == ভাৰতৰ সংবিধানৰ ১৯ নং অনুচ্ছেদে বাক্‌স্বাধীনতা আৰু শান্তিপূৰ্ণভাৱে সমবেত হোৱাৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰে। অৱশ্যে এই অধিকাৰসমূহ নিৰপেক্ষ নহয় আৰু জনশৃংখলা, সাৰ্বভৌমত্ব, নিৰাপত্তা আৰু অন্যান্য সাংবিধানিক স্বাৰ্থৰ বাবে আইনে যুক্তিসংগত সীমাবদ্ধতা আৰোপ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰাৰ লগতে ৰাজহুৱা পথ আৰু ৰাজহুৱা স্থান অনিৰ্দিষ্টকাল ধৰি অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধতাৰ কথাও স্পষ্ট কৰিছে। [[শ্বাহীন বাগ]] প্ৰতিবাদ সম্পৰ্কীয় ২০২০ চনৰ ৰায়ত আদালতে মত প্ৰকাশ কৰে যে প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ থাকিলেও ৰাজহুৱা পথ আৰু স্থান এনেদৰে দখল কৰি ৰখা উচিত নহয় যাতে আন নাগৰিকৰ চলাচলত গুৰুতৰ অসুবিধা হয়। আদালতে প্ৰতিবাদৰ বাবে উপযুক্ত বা নিৰ্ধাৰিত স্থানৰ গুৰুত্বও উল্লেখ কৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police|url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2020/2418/2418_2020_36_1501_24294_Judgement_07-Oct-2020.pdf|publisher=Supreme Court of India|date=7 October 2020}}</ref> দিল্লী উচ্চ ন্যায়ালয়েও ২০২০ চনৰ জানুৱাৰীৰ এটা আদেশত শ্বাহীন বাগত চলি থকা প্ৰতিবাদৰ সময়ত আইন, নিয়ম, চৰকাৰী নীতি, জনস্বাৰ্থ আৰু আইন-শৃংখলা বিবেচনা কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner Of Police And Others|url=https://indiankanoon.org/doc/98947688/|date=14 January 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ভাৰতীয় আদালতসমূহে এইটোও স্পষ্ট কৰিছে যে শান্তিপূৰ্ণ সমাৱেশ বা ধৰ্ণা নিজে অধিকাৰৰ অংশ হ'ব পাৰে যদিও প্ৰতিবাদ হিংসাত্মক হ'ব নালাগে আৰু ৰাজহুৱা স্থানৰ ব্যৱহাৰ আইনসন্মত নিয়মৰ অধীনত থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Bhim Army (Bharat Ekta Mission) vs State of Maharashtra|url=https://indiankanoon.org/doc/120976955/|date=21 February 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> [[গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়]]ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত এক আইনী সিদ্ধান্তত পথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধক বন্ধ বা ''বন্ধ''ৰ এক ৰূপ হিচাপে বিবেচনা কৰি ইয়াৰ আইনগত পৰিণতিৰ কথাও আলোচনা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web|title=Purulia Chamber of Trade and Industry vs The State of West Bengal|url=https://indiankanoon.org/doc/163542899/|date=19 September 2023|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ২০২৬ চনৰ ২৬ আগষ্টত গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ এটা ৰায়তো শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদ, সমাৱেশ, ধৰ্ণা আৰু সমদলৰ অধিকাৰৰ সৈতে যুক্তিসংগত আইনগত সীমাবদ্ধতাৰ সম্পৰ্ক পুনৰ আলোচনা কৰা হয়। ৰায়টোত কোৱা হয় যে প্ৰতিবাদ শান্তিপূৰ্ণ হৈ থাকিব লাগিব আৰু কৰ্তৃপক্ষই আইনগত ক্ষমতা প্ৰয়োগ কৰাৰ সময়ত আইনৰ সীমাৰ ভিতৰত থাকিব লাগে।<ref>{{Cite web|title=Richard Sangyung vs The State of Assam and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/157052802/|date=26 August 2026|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == শ্বাহীন বাগৰ ধৰ্ণা == [[File:Dharna by Nirbhay Jan Manch in Virar.jpg|thumb|right|[[মহাৰাষ্ট্ৰ]]ৰ [[বিৰাৰ]]ত অনুষ্ঠিত ধৰ্ণা]] ভাৰতৰ সাম্প্ৰতিক ৰাজনৈতিক ইতিহাসত উল্লেখযোগ্য ধৰ্ণাসমূহৰ ভিতৰত [[শ্বাহীন বাগ প্ৰতিবাদ]] অন্যতম। ২০১৯ চনৰ ১১ ডিচেম্বৰত [[নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন]] সংসদৰ দুয়োখন সদনত গৃহীত হোৱাৰ পিছত আৰু [[জামিয়া মিলিয়া ইছলামিয়া]]ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষীৰ হস্তক্ষেপৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত দিল্লীৰ শ্বাহীন বাগত প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। ২০১৯ চনৰ ১৪ ডিচেম্বৰৰপৰা মূলতঃ মহিলাসকলে অংশগ্ৰহণ কৰা প্ৰতিবাদটোৱে নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন, প্ৰস্তাৱিত [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক পঞ্জী]] আৰু [[ৰাষ্ট্ৰীয় জনসংখ্যা পঞ্জী]]ৰ সৈতে জড়িত বিষয়, আৰক্ষীৰ আচৰণ, নিবনুৱা সমস্যা, দৰিদ্ৰতা আৰু মহিলাৰ সুৰক্ষাকে ধৰি বিভিন্ন বিষয় উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নতুন দিল্লীৰ কালিন্দী কুঞ্জ–শ্বাহীন বাগ পথৰ এটা অংশত বহি প্ৰতিবাদ কৰিছিল। প্ৰতিবাদটো ২০২০ চনৰ মাৰ্চ মাহত [[কভিড-১৯]] মহামাৰীৰ পৰিস্থিতিৰ মাজত শেষ হয়। উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০২০ চনৰ ৭ অক্টোবৰৰ ৰায়ত ৰাজহুৱা পথ অনিৰ্দিষ্টকাল অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ সৈতে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ ভৰসাম্যৰ বিষয়টো বিস্তৃতভাৱে আলোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == অসমত ধৰ্ণা == অসমত বিভিন্ন সামাজিক, শ্ৰমিক, ছাত্ৰ, কৰ্মচাৰী আৰু নাগৰিক সংগঠনে নিজৰ দাবী উত্থাপনৰ বাবে ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে। ধৰ্ণা সাধাৰণতে জিলা সদৰ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান অথবা সংশ্লিষ্ট প্ৰতিষ্ঠানৰ সন্মুখত অনুষ্ঠিত হয়। ২০২৫ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম আদিবাসী ছাত্ৰ সন্থা]]ৰ শোণিতপুৰ জিলা সমিতিয়ে [[তেজপুৰ]]ৰ ক'ৰ্ট চাৰিআলিত দুই ঘণ্টীয়া ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে অসমত আদিবাসীসকলৰ [[অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ মৰ্যাদা আৰু চাহ-বাগিছাৰ শ্ৰমিকৰ দৈনিক মজুৰি বৃদ্ধিৰ দাবী উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদৰ অন্তত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰীৰ উদ্দেশ্যে জিলা আয়ুক্তৰ জৰিয়তে স্মাৰক-পত্ৰ দাখিল কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=AASAA stages dharna in Tezpur demanding ST status and wage hike for Adivasis|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/aasaa-stages-dharna-in-tezpur-demanding-st-status-and-wage-hike-for-adivasis|date=23 July 2025|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[অসম গ্ৰামীণ বেংক]]ৰ বিষয়া আৰু কৰ্মচাৰী সংগঠনৰ সদস্যসকলে [[তেজপুৰ]]ত অসম গ্ৰামীণ বেংকৰ আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ সৰ্বভাৰতীয় বেংক সংগঠনসমূহৰ আহ্বানৰ অংশ আছিল আৰু পাঁচদিনীয়া কৰ্মসপ্তাহ আৰু শনিবাৰৰ ছুটী সম্পৰ্কীয় দাবী উত্থাপন কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=Members of Assam Gramin Bank unions stage dharna over pending demands|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/tezpur-members-of-assam-gramin-bank-unions-stage-dharna-over-pending-demands|date=28 January 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম ন্যায়িক কৰ্মচাৰী সন্থা]]ৰ সদস্যসকলে ৰাজ্যজুৰি দুইদিনীয়া প্ৰতিবাদ কাৰ্যসূচী পালন কৰে। [[গুৱাহাটী]]ত কামৰূপ মহানগৰ জিলা আদালতৰ কৰ্মচাৰীসকলেও আদালত চৌহদত ধৰ্ণা বা বহি কৰা প্ৰতিবাদত অংশগ্ৰহণ কৰে। প্ৰতিবাদটো উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০০৯ চনৰ এটা আদেশ আৰু ন্যায়াধীশ শেট্টী আয়োগৰ পৰামৰ্শ কাৰ্যকৰী নকৰাৰ অভিযোগৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam Judicial Staff Launch Statewide Strike Over Non-Implementation of Supreme Court Order|url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-judicial-staff-launch-statewide-strike-over-non-implementation-of-supreme-court-order|date=16 July 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> == আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় উদাহৰণ == === আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ === [[File:WTO protests in Seattle November 30 1999.jpg|thumb|[[১৯৯৯ চনৰ ছিয়াটল বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থা প্ৰতিবাদ]]ৰ সময়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদকাৰীৰ ওপৰত জলকীয়া স্প্ৰে প্ৰয়োগ]] ==== নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলন ==== [[সমঝোতাৰ ফেল'শ্বিপ]] আৰু [[কংগ্ৰেছ অৱ ৰেচিয়েল ইকুৱেলিটি]]য়ে ১৯৪০ৰ দশকৰপৰাই বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। আৰ্নেষ্ট কেল'ৱেয়ে বাৰ্নিচ ফিচাৰক ৰেষ্টুৰেণ্টৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ পদ্ধতিৰ "গডমাদাৰ" বুলি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>"Of Time and Sound, Requiem For A Free, Compassionate Spirit", by Ernest Galloway, published in ''Missouri Teamster'', May 12, 1966, Page 7.</ref> ১৯৩৯ চনৰ আগষ্ট মাহত আফ্ৰিকান-আমেৰিকান আইনজীৱী [[ছেমুৱেল উইলবাৰ্ট টাকাৰ]]ে তেতিয়াৰ জাতিগতভাৱে পৃথকীকৃত গ্ৰন্থাগাৰত [[এলেক্সান্দ্ৰিয়া গ্ৰন্থাগাৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] সংগঠিত কৰিছিল।<ref>{{cite web|title=America's First Sit-Down Strike: The 1939 Alexandria Library Sit-In|url=http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|publisher=City of Alexandria|archive-url=https://web.archive.org/web/20100528015924/http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|archive-date=May 28, 2010|access-date=August 24, 2016}}</ref> ১৯৪৭ চনত [[কলম্বাছ, ওহাইঅ']]ত অনুষ্ঠিত কংগ্ৰেছ অৱ ইণ্ডাষ্ট্ৰিয়েল অৰ্গেনাইজেচনৰ অধিৱেশনতো শ্ৰমিক প্ৰতিনিধিসকলে আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত এক চমু আৰু তাৎক্ষণিক বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>(''NYT'' March 17, 1947: 16)</ref> ১৯৩৯ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ফাদাৰ ডিভাইনৰ অনুগামী আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শান্তি অভিযান আন্দোলনৰ সদস্যসকলে কেফেটেৰিয়া শ্ৰমিক সংঘৰ সৈতে মিলি নিউয়ৰ্কৰ শ্বেক ছেণ্ডউইচ শ্বপছত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক নিযুক্তি পদ্ধতিৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৯ চনৰ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ ''নিউয়ৰ্ক টাইমছ''ৰ মতে, প্ৰায় ৭৫ৰপৰা ১০০ জন অনুগামী ৰেষ্টুৰেণ্টখনত উপস্থিত হৈ পাঁচ চেণ্টৰ কফি কিনি আসনত বহি আছিল আৰু আন গ্ৰাহকসকলে আসন লাভ কৰিব পৰা নাছিল।<ref>{{cite news|title=Divine's Followers Give Aid to Strikers: With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant|newspaper=The New York Times|date=September 23, 1939|id={{ProQuest|103043251}}}}</ref><ref>{{cite news |title=Divine's Followers Give Aid to Strikers; With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant |url=https://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=FA0A17FA3B54107A93C1AB1782D85F4D8385F9 |work=The New York Times |location=US |date=September 23, 1939 |access-date=July 20, 2010 }}</ref> ১৯৪২ চনৰ মে' মাহত [[জেমছ ফাৰ্মাৰ জুনিয়ৰ]]ে [[চিকাগো]]ৰ জেক স্প্ৰেট ডাইনাৰত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক সেৱা নীতিৰ বিৰুদ্ধে ২৭ জন লোকক লৈ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ নেতৃত্ব দিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে ডাইনাৰৰ প্ৰতিটো আসন গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু কৃষ্ণাঙ্গ আৰু শ্বেতাঙ্গ লোকক একেলগে বহুৱাইছিল। আৰক্ষী অহাৰ পাছতো কোনো আইন ভংগ হোৱা নাই বুলি কোৱাৰ বাবে কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |title=Birth of the sit-in |newspaper=Chicago Tribune |date=February 24, 2014 |author=Grossman, Ron |page=17}}</ref> [[ৱাইলি কলেজ]] আৰু [[বিছপ কলেজ]]ৰ ছাত্ৰসকলে মেলভিন বি. টলছন আৰু ফাৰ্মাৰৰ উৎসাহত [[মাৰ্শাল, টেক্সাছ]]ত হেৰিছন কাউণ্টি আদালত ভৱনৰ ভিতৰত টেক্সাছৰ অন্যতম প্ৰাৰম্ভিক বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। এই আন্দোলনে পিছলৈ টেক্সাছত জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে পৰিৱৰ্তনত অৰিহণা যোগায়।<ref>{{Citation |last=Schmidt |first=Christopher W. |title=The Sit-In Movement |date=2018-07-30 |encyclopedia=Oxford Research Encyclopedia of American History |url=https://oxfordre.com/americanhistory/display/10.1093/acrefore/9780199329175.001.0001/acrefore-9780199329175-e-445 |access-date=2024-07-29 |language=en |doi=10.1093/acrefore/9780199329175.013.445 |isbn=978-0-19-932917-5}}</ref> ১৯৫৫ চনত [[বাল্টিম'ৰ]]ৰ ৰিডছ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰত [[মৰ্গান ষ্টেট বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰসকলে কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ফলত ৰেষ্টুৰেণ্টৰ কাউণ্টাৰত জাতিগত পৃথক্কৰণ নীতি সলনি কৰা হয় আৰু অঞ্চলটোৰ ৩৭টা আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite news|last=Pousson|first=Eli|title=Why the West Side Matters: Read's Drug Store and Baltimore's Civil Rights Heritage|url=http://www.baltimoreheritage.org/2011/01/why-the-west-side-matters-reads-drug-store-and-baltimores-civil-rights-heritage/|access-date=July 14, 2014|publisher=Baltimore Heritage Organization|date=January 7, 2011}}</ref><ref>{{cite news|last=Gunts|first=Edward|title=Read's drugstore flap brings Baltimore civil rights history to life|url=https://www.baltimoresun.com/2011/02/08/reads-drugstore-flap-brings-baltimore-civil-rights-history-to-life/|access-date=July 14, 2014|newspaper=Baltimore Sun|date=February 8, 2011}}</ref> ১৯৫৭ চনৰ ২৩ জুনত [[ডাৰহাম, উত্তৰ কেৰ'লিনা]]ত "ৰয়েল ছেভেন" নামেৰে পৰিচিত তিনিগৰাকী মহিলা আৰু চাৰিজন পুৰুষে ৰয়েল আইচক্ৰীম পাৰ্লাৰত জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। তেওঁলোকক গ্ৰেপ্তাৰ কৰি অনধিকাৰ প্ৰৱেশৰ অভিযোগ আনা হৈছিল।<ref>[http://www.crmvet.org/tim//timhis57.htm#1957royal Royal Ice Cream Sit-in — Durham, NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ জুলাইত [[উইচিটা, কানছাছ]]ৰ ডকম ড্ৰাগছত পৃথক্কৰণমুক্ত কৰাৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। আগষ্টৰ আৰম্ভণিতে দোকানখন পৃথক্কৰণমুক্ত কৰা হয় আৰু পিছলৈ কানছাছৰ আন ডকম দোকানসমূহতো একে পৰিৱৰ্তন ঘটে।<ref name=NPR>Eckels, Carla. [https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=6355095 "Kansas Sit-In Gets Its Due at Last"], National Public Radio, October 21, 2006.</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ আগষ্টত [[ক্লাৰা লুপাৰ]]ৰ নেতৃত্বত [[অকলাহোমা চিটি]]ত কাট্‌জ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰৰ আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয়। এই আন্দোলনত স্থানীয় ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলো অংশগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু ইয়াৰ ফলত দোকানখনৰ আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত হয়।<ref>{{cite web|url=http://www.c-span.org/video/?306264-1/dockum-drug-store-sitin|title=Dockum Drug Store Sit-In, May 10 2012 - Video - C-SPAN.org|website=C-SPAN.org}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.oklahoman.com/story/lifestyle/2018/07/29/african-american-history-in-oklahoma-contains-sit-ins-soldiers-entrepreneurs-and-more/60510897007/|title=African-American history in Oklahoma contains sit-ins, soldiers, entrepreneurs and more|first=Bob L.|last=Backburn|publisher=The Oklahoman|date=July 29, 2018|accessdate=April 27, 2023}}</ref> ১৯৬০ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত [[গ্ৰিনছব'ৰ']]ৰ উলৱৰ্থ দোকানত অনুষ্ঠিত বহি কৰা প্ৰতিবাদে আমেৰিকাৰ দক্ষিণাঞ্চলত পৃথক্কৰণবিৰোধী বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ এক বৃহৎ ঢৌৰ সূচনা কৰে। কেইসপ্তাহমানৰ ভিতৰত বহু চহৰত উলৱৰ্থ, ক্ৰেছ আৰু অন্যান্য ৰাষ্ট্ৰীয় শৃংখলৰ দোকানসমূহক লক্ষ্য কৰি আন্দোলন আৰম্ভ হয়।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960greensboro First Southern Sit-in, Greensboro NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref><ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960sitins Sit-ins Spread Across the South] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> [[নেছভিল]]ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদসমূহ বিশেষভাৱে সংগঠিত আছিল আৰু ইয়াত শ শ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত নেছভিলৰ বহু আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত হয়। [[ডায়েন নেশ]], [[জেমছ বেভেল]], [[বাৰ্নাৰ্ড লাফায়েট]] আৰু [[চি. টি. ভিভিয়ান]] আদি বহু অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে পিছলৈ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960nsm Nashville Student Movement] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৬৩ চনত [[ফ্লেগষ্টাফ, এৰিজোনা]]ত এনএএচিপিয়ে উচ্চ মাধ্যমিক আৰু মধ্য বিদ্যালয়ৰ ১০ জন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক লৈ এল চাৰ' কেফেত বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনে নিউ জাৰ্ছিৰপৰা অহা কৃষ্ণাঙ্গ পৰ্যটকৰ এটা দলক সেৱা আগবঢ়াবলৈ অস্বীকাৰ কৰাৰ অভিযোগৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=https://azdailysun.com/news/local/integrating-flagstaff-shirley-sims-at-the-center-of-desegregation/article_0d733118-404f-11e1-9b3a-0019bb2963f4.html|title=Integrating Flagstaff: Shirley Sims: At the center of desegregation|first=Betsey Bruner|last=Sun Staff Reporter|date=January 17, 2012|website=Arizona Daily Sun}}</ref> ১৯৬১ চনত [[দ্য ফ্ৰেণ্ডশ্বিপ নাইন]] নামেৰে পৰিচিত নজন আফ্ৰিকান-আমেৰিকান পুৰুষে [[ৰক হিল, দক্ষিণ কেৰ'লিনা]]ত মেকক্ৰ'ৰীৰ পৃথকীকৃত আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰি গ্ৰেপ্তাৰ হৈছিল। তেওঁলোকে "জেইল, ন' বেইল" অৰ্থাৎ জামিন নিদিয়াকৈ কাৰাদণ্ড ভোগ কৰাৰ কৌশল গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Associated Press 'Sing-In' Negroes Eat Hearty; Say 'Jail—No Bail' |agency=Associated Press |newspaper=The Spartanburg Herald |date=February 21, 1961 |url=https://news.google.com/newspapers?id=g3ssAAAAIBAJ&pg=7405,2802776&dq=rock+hill+sit-in&hl=en |access-date=December 1, 2010}}</ref><ref>{{cite web|title=Jail, No Bail|url=http://www.scetv.org/index.php/carolina_stories/show/jail_no_bail/|work=Carolina Stories|publisher=South Carolina ETV|access-date=October 21, 2011}}</ref> ১৯৬২ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[বাৰ্নি ছেণ্ডাৰ্ছ]]ে [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ হিচাপে বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৃথকীকৃত ছাত্ৰাৱাস নীতিৰ বিৰুদ্ধে অনুষ্ঠিত বহি কৰা প্ৰতিবাদত নেতৃত্বৰ ভূমিকা পালন কৰিছিল।<ref>{{cite magazine |last=Frizell |first=Sam |url=https://time.com/3896500/bernie-sanders-vermont-campaign-radical/ |title=The Radical Education of Bernie Sanders |magazine=Time |date=May 26, 2015}}</ref><ref>{{cite news |last=Perlstein |first=Rick |url=http://mag.uchicago.edu/law-policy-society/political-education |title=A political education |work=The University of Chicago Magazine |date=January 2015}}</ref> ==== বন্দীজনৰ অধিকাৰ আন্দোলন ==== ১৯৩৫ চনৰ মে' মাহত [[নিউয়ৰ্ক চহৰ]]ত শাৰীৰিকভাৱে অক্ষম লোকসকলৰ লীগে [[ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচন]]ৰ বৈষম্যমূলক নীতিৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৫ চনৰ ২৯ মে'ৰপৰা নদিন ধৰি গৃহ সাহায্য ব্যুৰ'ত আৰু পিছত ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচনৰ কাৰ্যালয়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref name="longmore">{{cite journal|last1=Longmore|first1=PK|last2=Goldberger|first2=David|title=The League of the Physically Handicapped and the Great Depression: A Case Study in the New Disability History|journal=The Journal of American History|date=December 2000|volume=87|issue=3|pages=888–922|doi=10.2307/2675276}}</ref><ref name="isr">{{cite web|last1=Rosenthal|first1=Keith|title=Pioneers in the fight for disability rights The League of the Physically Handicapped|url=https://isreview.org/issue/90/pioneers-fight-disability-rights|website=International Socialist Review|access-date=April 29, 2018}}</ref> ১৯৭২ চনত [[জুডিথ হিউমেন]]ৰ নেতৃত্বত নিউয়ৰ্কত অক্ষম অধিকাৰ কৰ্মীসকলে পুনৰ্বাসন আইন সম্পৰ্কীয় প্ৰতিবাদত বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref name="SitinTimeline">{{cite web|url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm|title=Disability History Timeline|year=2002|work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management|publisher=Temple University}}</ref> ১৯৭৭ চনৰ ৫ এপ্ৰিলত আমেৰিকাৰ দহখন চহৰত একেলগে প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয় আৰু [[ছান ফ্ৰান্সিস্কো]]ত স্বাস্থ্য, শিক্ষা আৰু কল্যাণ বিভাগৰ কাৰ্যালয়ত আৰম্ভ হোৱা ৫০৪ বহি কৰা প্ৰতিবাদ ৪ মে'লৈকে চলে। ই ২৫ দিন স্থায়ী হৈছিল আৰু ১৫০ৰো অধিক লোকে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="Short History of the 504 Sit in">{{cite web|url=https://dredf.org/504site/histover.html|title=Short History of the 504 Sit in|work=dredf.org}}</ref><ref name="Timeline">{{cite web |url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm |title=Disability History Timeline |year=2002 |work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management |publisher=Temple University}}</ref><ref name="Berkeley">{{cite web|url=http://bancroft.berkeley.edu/collections/drilm/resources/timeline.html|title=The Disability Rights and Independent Living Movement|publisher=University of California Berkeley|access-date=October 6, 2014}}</ref> == অন্যান্য সামাজিক আন্দোলন == === ভূমিৰ অধিকাৰ আৰু ক্ষতিপূৰণ === ১৯৫৫ চনৰ ১ জুনত [[ড'ৰ কাউণ্টি, উইচকনছিন]]ত ভিক্টৰ বেকাৰৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ ঘৰ আৰু ফলবাগিছাৰ কাষৰপৰা পথ নিৰ্মাণৰ বাবে লোৱা অতিৰিক্ত মাটিৰ সম্পূৰ্ণ ক্ষতিপূৰণ নিদিয়াৰ প্ৰতিবাদত বিস্ফোৰকৰ ওপৰত বহি পথ নিৰ্মাণ বন্ধ কৰি ৰাখিছিল। প্ৰতিবাদটো ১৭ ঘণ্টা চলিছিল। পাছদিনা কাউণ্টিয়ে অতিৰিক্ত ১,৫০০ ডলাৰৰ চেক প্ৰদান কৰাৰ পাছত প্ৰতিবাদ শেষ হয়।<ref>{{cite web |url=http://pubinfo.co.door.wi.us:8080/jsp/RcWebImageViewer.jsp?doc_id=1e8fc801-90a4-4104-8e86-19a1ea0947dc/wsbd0000/20141103/00001052&pg_seq=1&search_doc=&query1_modifier=AND&query1=playing%20with%20dynamite&query1_field=CONTENT&query2_modifier=AND&query2_field=DATE_PUBLISHED_MILLIS&query2_min=-473385600000&query2_max=-441936000000 |title=Playing with Dynamite has asked result: $1,500 check |work=Door County Advocate|date=June 2, 1955}}</ref> === নাৰী অধিকাৰ আন্দোলন === ১৯৬৯ চনত [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ত নাৰী অধিকাৰ সমৰ্থক সমাজবিজ্ঞান অধ্যাপক [[মাৰ্লিন ডিক্সন]]ক চাকৰিৰপৰা অপসাৰণ কৰাৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ হৈছিল। ১৯৬৯ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে আন্দোলন বন্ধ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। পিছত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শাস্তিমূলক কমিটিৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি ৪২ জন ছাত্ৰক বহিষ্কাৰ, ৮১ জনক নিলম্বন আৰু তিনিজনক পৰীক্ষামূলক শাস্তি দিয়া হৈছিল।<ref name="uchicago1">{{cite web|url=https://www.lib.uchicago.edu/e/scrc/collections/subject/activism.html|title=Special Collections Research Center|publisher=University of Chicago Library}}</ref> মাৰ্লিন ডিক্সন সম্পৰ্কীয় বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ এটা বিবৃতি ১৯৭০ চনত প্ৰকাশিত নাৰী মুক্তি আন্দোলনৰ সংকলন ''Sisterhood is Powerful''ত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।<ref>{{cite book|title=Sisterhood is powerful: an anthology of writings from the women's liberation movement|publisher=WorldCat.org|oclc=96157}}</ref> ১৯৬৯ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[বেটি ফ্ৰিডান]] আৰু [[নেচনেল অৰ্গেনাইজেচন ফৰ উইমেন]]ৰ আন সদস্যসকলে নিউয়ৰ্কৰ প্লাজা হোটেলৰ অক ৰূমত মহিলাৰ ওপৰত থকা সময়সীমাৰ বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰু পিকেটিং কৰিছিল। কেইমাহমানৰ পিছত এই লিংগভিত্তিক নিষেধাজ্ঞা আঁতৰোৱা হয়।<ref name="Times2">{{cite web|author=Curtis Gathje|date=January 16, 2005|title=What Would Eloise Say?|url=https://www.nytimes.com/2005/01/16/opinion/opinionspecial/16gathje.html|work=New York Times}}</ref><ref name="Gathje2000">{{Cite book|last=Gathje|first=Curtis|title=At the Plaza: an illustrated history of the world's most famous hotel|date=2000|pages=142|isbn=978-1-4668-6700-0}}</ref> ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত নাৰী অধিকাৰ কৰ্মীসকলে ''লেডিজ হোম জাৰ্নেল''ৰ কাৰ্যালয়ত ১১ ঘণ্টীয়া বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে ১৯৭০ চনৰ আগষ্ট মাহত আলোচনীখনৰ এটা অংশ প্ৰস্তুত কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite news|last=Gibson|first=Megan|url=https://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2088114_2087975_2087966,00.html|title=The 'Ladies' Home Journal' Sit-In - A Brief History of Women's Protests|magazine=Time|date=August 12, 2011}}</ref> === অস্ত্ৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ দাবী === ২০১৬ চনৰ ২২ জুনত আমেৰিকাৰ প্ৰতিনিধি সভাৰ ডেম'ক্ৰেট সদস্যসকলে বন্দুক-নিৰাপত্তা সম্পৰ্কীয় আইনত ভোটদানৰ দাবীত প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ [[অৰ্লেণ্ডো নাইটক্লাব গুলীচালনা]]ৰ পিছত অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{cite news |url=https://www.politico.com/story/2016/06/democrats-sitin-gun-control-224687 |title=How Democrats mounted their guns sit-in |work=Politico |date=June 22, 2016}}</ref> প্ৰতিবাদকাৰীসকলৰ এটা দলে ২৩ জুনৰ দুপৰীয়ালৈকে প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত অৱস্থান কৰিছিল। দাবী কৰা কোনো ব্যৱস্থাত সেই সময়ত ভোট অনুষ্ঠিত হোৱা নাছিল।<ref name=hufpro>{{cite news |url=http://www.huffingtonpost.com/entry/house-democrats-end-their-sit-in-protest-over-gun-reform_us_576c1760e4b0aa4dc3d4b28f?section= |title=House Democrats End Their Sit-In Protest Over Gun Reform |work=The Huffington Post |date=June 24, 2016}}</ref> === এলজিবিটিকিউ+ অধিকাৰ আন্দোলন === [[File:Sit-in against homophobia Mi 20095.JPG|thumb|upright|২০০৯ চনত [[ইটালী]]ৰ [[মিলান]]ত সমকামীবিদ্বেষৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] ==== ১৯৬৫ ফিলাডেলফিয়া ==== ১৯৬৫ চনৰ ২৫ এপ্ৰিলত [[ফিলাডেলফিয়া]]ৰ ডিউইছ ৰেষ্টুৰেণ্টত এলজিবিটি অধিকাৰৰ দাবীত প্ৰথম দুটা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ভিতৰত প্ৰথমটো অনুষ্ঠিত হৈছিল। প্ৰায় ১৫০ জন সমৰ্থকৰ সৈতে তিনিজন কিশোৰে ৰেষ্টুৰেণ্টখনত প্ৰৱেশ কৰি নাগৰিক অধিকাৰৰ দাবীত স্থান ত্যাগ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনৰ "সমকামী", "পুৰুষসুলভ মহিলা", "নাৰীসুলভ পুৰুষ" বা "অগতানুগতিক পোছাক পৰিহিত" লোকক সেৱা নকৰাৰ নীতিৰ বিৰুদ্ধে এই প্ৰতিবাদ হৈছিল।<ref>{{cite web |last1=Stein |first1=Marc |title=Marc Stein: Dewey's Sit-In, Philadelphia, April 25, 1965 |url=http://outhistory.org/exhibits/show/deweys-sit-in |publisher=OutHistory |date=April 20, 2015}}</ref> ১৯৬৫ চনৰ ২ মে'ত দ্বিতীয়টো বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয় আৰু এইবাৰ কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল। তাৰ পিছতে ৰেষ্টুৰেণ্টখনে বৈষম্যমূলক নীতি বাতিল কৰে। ==== ১৯৬৬ নিউয়ৰ্ক ==== ১৯৬৬ চনৰ ২১ এপ্ৰিলত নিউয়ৰ্কৰ মেটাচিন ছ'চাইটিৰ সদস্যসকলে জুলিয়াছবাৰত "চিপ-ইন" নামেৰে এক প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই কাৰ্যৰ লক্ষ্য আছিল সমকামী লোকসকলক অনুমোদিত মদ বিক্ৰী কৰা স্থানত সেৱা আগবঢ়োৱাৰ অধিকাৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা।<ref>{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2016/04/21/nyregion/before-the-stonewall-riots-there-was-the-sip-in.html |title=Before the Stonewall Riots There Was the Sip-In |work=The New York Times|date=April 21, 2016}}</ref> === ইজৰাইল–হামাছ যুদ্ধৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ === ২০২৪ চনৰ এপ্ৰিলত [[কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে ''ছাত্ৰসকল পেলেষ্টাইনৰ বাবে'' আৰু ''ইহুদীসকল শান্তিৰ বাবে'' সংগঠনৰ সদস্যসকলৰ সৈতে বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে [[গাজা যুদ্ধ]]ৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ইজৰাইলৰপৰা বিনিয়োগ প্ৰত্যাহাৰৰ দাবী কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰতে আৰু বাহিৰতো আন বিশ্ববিদ্যালয়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰু প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |last=Barkan |first=Ross |date=2024-02-07 |title=How the Israeli-Palestinian Conflict Drove a Wedge Into the Democratic Party |url=https://www.nytimes.com/2024/02/07/magazine/israel-october-7-democrats.html |work=The New York Times}}</ref> === ইৰাণ === ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত ইৰাণৰ ৩০খনতকৈ অধিক বিশ্ববিদ্যালয়ত ছাত্ৰ-প্ৰতিবাদ আৰু পৰীক্ষা বৰ্জনৰ কাৰ্যসূচীৰ বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল। ইয়াৰ ভিতৰত চিকিৎসা বিশ্ববিদ্যালয়সমূহো আছিল। প্ৰতিবাদৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত কিছুমান শিক্ষা কাৰ্যসূচী অনলাইনলৈ স্থানান্তৰৰ কথাও প্ৰকাশিত বাতৰিত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=گسترش «تحریم امتحانات» به بیش از سی دانشگاه |url=https://iranwire.com/fa/news-1/148490-%DA%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%B4-%D8%AA%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A7%D9%85%D8%AA%D8%AD%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87/ |access-date=2026-02-04|website=IranWire|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-02-03 |title=تجمع و تحصن در دانشگاه‌های علوم پزشکی ایران |url=https://www.bbc.com/persian/articles/cew8en9n90ro|access-date=2026-02-04|website=BBC News فارسی|language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109477.html |title=تجمع اعتراضی و تحصن دانشجویان رشته دندان‌پزشکی دانشگاه تبریز |date=2026-02-04 |language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109427.html |title=تجمع اعتراضی دانشجویان دانشگاه آزاد مشهد – ۱۴ بهمن |date=2026-02-03 |language=fa}}</ref> === হাংগেৰী === ==== পৰিৱেশ আন্দোলন ==== ২০১৬ চনত [[বুদাপেষ্ট]]ৰ ভাৰোশ্লিগেট অঞ্চলত পৰিৱেশ আন্দোলনৰ প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিৰ্মাণ পৰিকল্পনাৰ বিৰুদ্ধে কেটেৰেম অঞ্চল দখল কৰি বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>{{citation needed|date=June 2018}}</ref> === পাকিস্তান === ==== ২০১৪ চনৰ চৰকাৰবিৰোধী প্ৰতিবাদ ==== [[আজাদি মাৰ্চ]] আৰু [[ইনকিলাব মাৰ্চ]] পাকিস্তানৰ উল্লেখযোগ্য দীঘলীয়া ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল। পাকিস্তান তেহৰিক-ই-ইনছাফৰ [[ইমৰান খান]]ৰ নেতৃত্বত আজাদি মাৰ্চ আৰু পাকিস্তান আৱামী তেহৰিকৰ [[মুহাম্মদ তাহিৰ-উল-কাদৰি]]ৰ নেতৃত্বত ইনকিলাব মাৰ্চ অনুষ্ঠিত হৈছিল। দুয়োটা আন্দোলনৰ দাবীৰ ভিতৰত নিৰ্বাচনত অনিয়মৰ তদন্ত, গণতান্ত্ৰিক ব্যৱস্থাৰ সংস্কাৰ আৰু ৰাজনৈতিক-সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰ দাবী আছিল।<ref>{{cite news|title=Pakistan crisis: Islamabad sees more violent protests|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-29021033|access-date=September 26, 2014|agency=BBC|publisher=BBC|date=September 1, 2014}}</ref> আজাদি মাৰ্চ ২০১৪ চনৰ ১৪ আগষ্টত আৰম্ভ হৈ ১৭ ডিচেম্বৰ ২০১৪ত শেষ হৈছিল আৰু ইয়াক পাকিস্তানৰ ইতিহাসৰ অন্যতম দীঘলীয়া ৰাজহুৱা বহি কৰা প্ৰতিবাদ হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। পাকিস্তানত ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ১৯৫৮ চনত [[আব্দুল কাইয়ুম খান]]ে প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ফিৰোজ খান নূন]]ৰ চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে ব্যৱহাৰ কৰা বুলি উল্লেখ কৰা হয়। পিছলৈ [[নঈম ছিদ্দিকী]]য়ে ৰাজনৈতিক লক্ষ্য সাধনৰ বাবে ধৰ্ণা ৰাজনীতিৰ ব্যৱহাৰৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল আৰু ১৯৯৩ চনত [[জামাত-ই-ইছলামী পাকিস্তান]]ৰ সৈতে জড়িত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[ফজলুৰ ৰহমান]], [[নৱাজ শ্বৰীফ]], [[মৰিয়ম ছফদাৰ আৱান]] আৰু অন্যান্য ৰাজনৈতিক আৰু ধৰ্মীয় নেতাই বিভিন্ন উদ্দেশ্যত এই পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰিছে। === দক্ষিণ আফ্ৰিকা === [[বৰ্ণবৈষম্য]]ৰ সময়ত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ জাতিগত পৃথক্কৰণ নীতিৰ বিৰুদ্ধে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰস্থিত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ দূতাবাসসমূহত বহু বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/1984/11/30/us/apartheid-protest-takes-page-from-60-s-history.html|title=Apartheid Protest Takes Page from 60's History|last=Gamarekian|first=Barbara|date=November 30, 1984|work=The New York Times}}</ref> বৰ্ণবৈষম্যৰ পিছৰ দক্ষিণ আফ্ৰিকাত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধিক মাচুলৰ বিৰুদ্ধে ''ফিজ ফ'ল'' আন্দোলনৰ সময়ত আৰু বিদেশত পুনৰসংস্থাপনৰ দাবীত গ্ৰীণমাৰ্কেট স্কোৱাৰত শৰণাৰ্থীসকলৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ উল্লেখযোগ্য। === ৱেলছ === [[ৱেলছ ভাষা সমাজ]]ৰ প্ৰথম ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ ১৯৬৩ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[এবাৰিষ্টুইথ]] চহৰৰ কেন্দ্ৰত অনুষ্ঠিত হৈছিল। সদস্যসকলে ডাকঘৰত পোষ্টাৰ লগাই গ্ৰেপ্তাৰ হৈ বিচাৰৰ সন্মুখীন হোৱাৰ চেষ্টা কৰিছিল। গ্ৰেপ্তাৰ নোহোৱাৰ পিছত প্ৰায় ৭০ জন সদস্য আৰু সমৰ্থকে পণ্ট ট্ৰেফেচানত বহি পথ যাতায়াত প্ৰায় আধা ঘণ্টাৰ বাবে বন্ধ কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/artanddesign/2015/oct/30/dr-tedi-millward-welsh-language-protest-aberystwyth |title=Dr Tedi Millward, at the first Welsh language protest, Aberystwyth, 2 February 1963|newspaper=The Guardian|date=October 30, 2015|last1=Booth|first1=Hannah}}</ref><ref>Dylan Philps. "history of the welsh language society" in The Welsh Language in the Twentieth Century. Ed. by G.H. Jenkins and M.W. Williams. Page 471</ref> ১৯৬৮ চনত [[বিবিচি]]ৰ কাৰ্ডিফৰ ব্ৰডৱে ষ্টুডিঅ' আৰু বাতৰি বিভাগত ৱেলছ ভাষাত অধিক সম্প্ৰচাৰৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=http://www.theguardian.com/uk-news/2016/nov/30/welsh-bbc-studios-protest-sit-in-language-1968|title=Sit-in at BBC Welsh studios – archive, 30 November 1968|author=Guardian Staff|date=November 30, 2016|website=The Guardian}}</ref> == ধৰ্ণা আৰু বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ পাৰ্থক্য == ধৰ্ণা আৰু বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ পদ্ধতিগত মিল আছে যদিও দুয়োটা শব্দৰ ব্যৱহাৰ একে নহয়। ''বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' সাধাৰণতে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা প্ৰতিবাদক বুজায় আৰু ই বিশেষকৈ ইংৰাজী ''sit-in'' আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। আনহাতে ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশত অধিক বহল অৰ্থত ব্যৱহৃত হয় আৰু ইয়াৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত অৱস্থান, অনশন, দাবী উত্থাপন, স্মাৰক-পত্ৰ প্ৰদান আৰু দীঘলীয়া সময় ধৰি প্ৰতিবাদী অৱস্থান আদি অন্তৰ্ভুক্ত হ'ব পাৰে। == দক্ষিণ এছিয়াত ধৰ্ণাৰ প্ৰভাৱ == ধৰ্ণা দক্ষিণ এছিয়াৰ ৰাজনৈতিক সংস্কৃতিৰ এক পৰিচিত প্ৰতিবাদী পদ্ধতি। ভাৰত আৰু পাকিস্তানত এই শব্দটো ৰাজনৈতিক দল, ছাত্ৰ সংগঠন, শ্ৰমিক সংগঠন, সামাজিক আন্দোলন আৰু বিভিন্ন নাগৰিক সংগঠনৰ প্ৰতিবাদৰ বৰ্ণনাত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ভাৰতত ধৰ্ণা সংসদীয় গণতন্ত্ৰৰ বাহিৰৰ নাগৰিক প্ৰতিবাদৰ এক দৃশ্যমান পদ্ধতি হিচাপে বিকশিত হৈছে। দাবী চৰকাৰী নীতি, শ্ৰমিক অধিকাৰ, মজুৰি, ভূমি, জাতিগত বা সামাজিক অধিকাৰ, নাগৰিকত্ব, শিক্ষা, পৰিৱেশ বা প্ৰশাসনিক সিদ্ধান্তৰ সৈতে জড়িত হ'ব পাৰে। ডিজিটেল যোগাযোগৰ বিকাশৰ ফলত আধুনিক ধৰ্ণা আন্দোলনসমূহ সামাজিক মাধ্যম, অনলাইন সংগঠন আৰু ডিজিটেল প্ৰচাৰৰ সৈতে সংযুক্ত হৈছে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শ্বাহীন বাগৰ ৰায়ত উল্লেখ কৰা মতে, ইণ্টাৰনেট আৰু ডিজিটেল মাধ্যম সামাজিক আন্দোলনক দ্ৰুতভাৱে সংগঠিত আৰু প্ৰচাৰ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে, যদিও ইয়াৰ সৈতে মেৰুকৰণ আৰু তথ্য-প্ৰচাৰৰ সমস্যাও থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner of Police|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist|30em}} == বাহ্যিক সংযোগ == {{wikiquote}} {{Commons category|Sit-ins}} * [https://web.archive.org/web/20160304002547/http://www.newsreel.org/nav/title.asp?tc=CN0170&s=feb ''ফেব্ৰুৱাৰী ৱান'' — ১৯৬০ চনৰ গ্ৰিনছব'ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ তথ্যচিত্ৰ] * [http://www.campusactivism.org/uploads/sit-in-tactical-analysis.pdf ''চিট-ইন: এ টেকটিকেল এনালাইছিছ'' — ছাত্ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ কৌশল সম্পৰ্কীয় অধ্যয়ন] * [https://web.archive.org/web/20111017122354/http://stubbornfacts.us/random/almost_forgotten_history ''এলমষ্ট ফৰ্গটেন হিষ্টৰী'' — উইচিটা ডকম বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ইতিহাস] * [http://www.crmvet.org ''চিভিল ৰাইটছ মুভমেণ্ট আৰ্কাইভ'' — নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনৰ ইতিহাস, ব্যক্তিগত কাহিনী আৰু আলোকচিত্ৰ] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_atlanta_ga/ ''আটলাণ্টা, জৰ্জিয়াৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_greensboro_nc/ ''গ্ৰিনছব'ৰ, উত্তৰ কেৰ'লিনাৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_nashville_tn/ ''নেছভিল, টেনেছিৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] lyzrkzkpz0t9vcr9kszk186fj23ph2n 638754 638732 2026-09-26T15:25:10Z AjayDas 12623 added [[Category:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638754 wikitext text/x-wiki [[File:Benjamin Cowins during a sit-in at McCrory's lunch counter in Tallahassee.jpg|thumb|upright|১৯৬১ চনত ফ্ল'ৰিডা এণ্ড এম বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ বেঞ্জামিন কাউইন্সে ফ্ল'ৰিডাৰ টালাহাছিত মেকক্ৰ'ৰীৰ আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ সময়ত]] [[File:Sitdown outside Victorian Parliament - -climatestrike Melbourne IMG 3522 (45203540215).jpg|thumb|[[অষ্ট্ৰেলিয়া]]ৰ মেলবৰ্ণত জলবায়ু কাৰ্যৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] '''ধৰ্ণা''' হৈছে কোনো দাবী, অধিকাৰ, ন্যায়, নীতিৰ পৰিৱৰ্তন বা সামাজিক, ৰাজনৈতিক আৰু অৰ্থনৈতিক উদ্দেশ্য সাধনৰ বাবে কোনো ব্যক্তি বা ব্যক্তিসমূহে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা একপ্ৰকাৰৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰ্য বা অহিংস প্ৰতিবাদ। ধৰ্ণাত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কোনো কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান, প্ৰতিষ্ঠান, পথ বা দাবীৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কোনো স্থানত দৃশ্যমানভাৱে সমবেত হৈ দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত স্থান ত্যাগ নকৰাৰ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। কেতিয়াবা ইয়াৰ সৈতে অনশনো জড়িত থাকে। ধৰ্ণাৰ উদ্দেশ্য সাধাৰণতে জনসাধাৰণৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা, সংশ্লিষ্ট কৰ্তৃপক্ষৰ ওপৰত নৈতিক বা সামাজিক চাপ সৃষ্টি কৰা আৰু কোনো সমস্যা বা দাবীক ৰাজহুৱা আলোচনাৰ কেন্দ্ৰলৈ অনা। এই পদ্ধতি সাধাৰণতে অহিংস হ'লেও, ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰাৰ স্থান, পথ অৱৰোধ, জনসাধাৰণৰ চলাচল আৰু আইন-শৃংখলাৰ সৈতে জড়িত বিষয়ত আইনী সীমাবদ্ধতা থাকিব পাৰে। বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ দেখা যায়। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ত ১৯৫৪–১৯৬৮ চনৰ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলৰ সময়ত আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদ জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে এক অহিংস পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল আৰু প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কেতিয়াবা বিৰোধী লোকৰ উপহাস আৰু হিংসাৰো সন্মুখীন হৈছিল।<ref>"Sit-Ins." The Martin Luther King Jr., Research and Education Institute, June 27, 2020, https://kinginstitute.stanford.edu/encyclopedia/sit-ins</ref> == কৌশল == ধৰ্ণা বা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ মূল কৌশল হৈছে অহিংসভাৱে কোনো স্থানত উপস্থিত থাকি প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা স্পষ্ট কৰা আৰু প্ৰতিবাদৰ লক্ষ্য হোৱা প্ৰতিষ্ঠান বা কৰ্তৃপক্ষৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত শান্তিপূৰ্ণ চাপ সৃষ্টি কৰা। এই পদ্ধতিত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিজৰ দাবী প্ৰকাশ কৰিবলৈ বেনাৰ, পোষ্টাৰ, শ্লোগান, স্মাৰক-পত্ৰ, ভাষণ, অনশন বা সামূহিকভাৱে বহি থকাৰ দৰে উপায় গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় ৰাজনৈতিক আৰু সামাজিক ইতিহাসত [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ [[সত্যাগ্ৰহ]] আৰু অহিংস অসহযোগ আন্দোলনৰ সৈতে এনে ধৰণৰ প্ৰতিবাদী কৌশলৰ সম্পৰ্ক বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। [[লৱণ সত্যাগ্ৰহ]] আৰু [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]]ৰ সময়ত অহিংস প্ৰতিবাদ আৰু নাগৰিক অবাধ্যতা ব্যাপক ৰূপত ব্যৱহৃত হৈছিল। গান্ধীৰ চিন্তাধাৰাত [[লিঅ' টলষ্টয়]]ৰ লেখাৰ প্ৰভাৱ আছিল। যদিও বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ গান্ধীৰ পূৰ্বেও বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত দেখা গৈছিল, ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত অহিংস গণপ্ৰতিবাদৰ সৈতে ইয়াৰ সম্পৰ্ক অধিক সুদৃঢ় হয়।<ref>{{cite journal|url=https://www.academia.edu/78549854/Love_as_a_Practice_of_Peace_The_Political_Theologies_of_Tolstoy_Gandhi_and_King|title=Love as a Practice of Peace: The Political Theologies of Tolstoy, Gandhi and King|first=Liane|last=Hartnett|date=July 11, 2020|journal=Theology and World Politics|pages=265|via=www.academia.edu|doi=10.1007/978-3-030-37602-4_11}}</ref> ধৰ্ণা সাধাৰণতে ক্ষতি নকৰাকৈ প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা প্ৰচাৰ কৰাৰ এক উপায় হিচাপে ব্যৱহৃত হয়। সেইবাবে ই অসহযোগ আৰু অহিংস সামাজিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত এক সাধাৰণ প্ৰতিবাদী কৌশল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। == ভাৰতত ধৰ্ণা == '''ধৰ্ণা''' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক অভিধানত বিশেষভাৱে প্ৰচলিত। হিন্দী ভাষাত ইয়াক ''धरना'' আৰু উৰ্দু ভাষাত ''دھرنا'' বুলি লিখা হয়। শব্দটোৰ মূল সংস্কৃত ''ধাৰণ'' বা ''ধাৰণম''ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত বুলি উল্লেখ কৰা হয়, যাৰ অৰ্থ কোনো বিষয় বা লক্ষ্যত মন স্থিৰ কৰি ৰখা। ঐতিহাসিকভাৱে ভাৰতত ধৰ্ণা কোনো দাবী পূৰণ, ন্যায় বিচৰা, ঋণ বা পাওনা আদায় কৰা, প্ৰশাসনৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা আৰু অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল। কিছুমান ঐতিহাসিক ৰূপত দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত কোনো ব্যক্তিৰ ঘৰ বা কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত বহি থকা বা অনশন কৰাৰ প্ৰথাও ইয়াৰ সৈতে জড়িত আছিল। ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত ধৰ্ণা আৰু অন্যান্য অহিংস প্ৰতিবাদী পদ্ধতিয়ে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ সত্যাগ্ৰহৰ ধাৰণাই অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে অহিংস প্ৰতিবাদক এক সংগঠিত নৈতিক আৰু ৰাজনৈতিক পদ্ধতিলৈ ৰূপান্তৰিত কৰাত প্ৰভাৱ পেলাইছিল।<ref>{{cite book|title=Rediscovering Gandhi|url=https://books.google.com/books?id=XxJvoBWTAXoC&pg=PA38|year=2008|publisher=Concept Publishing Company|isbn=978-81-8069-480-6|pages=38–}}</ref><ref name="Guha2013">{{cite book|first=Ramachandra|last=Guha|title=Gandhi Before India|url=https://books.google.com/books?id=XS7UAAAAQBAJ&pg=1-IA34|year=2013|publisher=Penguin Books Limited|isbn=978-93-5118-322-8|pages=1–}}</ref> প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত ব্ৰিটিছ ভাৰতীয় সেনাৰ বাবে সৈনিক সংগ্ৰহৰ ক্ষেত্ৰতো পঞ্জাৱত স্থানীয় কৰ্মচাৰীসকলে ''ধৰ্ণা''ৰ এক বিশেষ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰাৰ উল্লেখ পোৱা যায়। এই ক্ষেত্ৰত গাঁওখনৰপৰা নিৰ্দিষ্টসংখ্যক সৈনিক সংগ্ৰহ নোহোৱা পৰ্যন্ত সংগ্ৰাহকসকলে গাঁৱত উপস্থিত থাকি খাদ্য আৰু আশ্ৰয়ৰ দাবী কৰিছিল।<ref name="garrison">{{cite book |last1=Yong |first1=Tan Tai |url=https://us.sagepub.com/en-us/nam/the-garrison-state/book227930 |title=The Garrison State: the military, government and society in colonial Punjab 1849-1947 |chapter=Garrison Province at Work |editor-last=Chandra |editor-first=Bipan |editor2-last=Mukherjee |editor2-first=Mridula |editor3-last=Mukherjee |editor3-first=Aditya |series=Sage Series in Modern Indian History-VIII |location=Thousand Oaks, CA |publisher=Sage Publications |year=2005 |page=134 |accessdate=July 9, 2022}}</ref> == ভাৰতৰ আইনী পৰিপ্ৰেক্ষিত == ভাৰতৰ সংবিধানৰ ১৯ নং অনুচ্ছেদে বাক্‌স্বাধীনতা আৰু শান্তিপূৰ্ণভাৱে সমবেত হোৱাৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰে। অৱশ্যে এই অধিকাৰসমূহ নিৰপেক্ষ নহয় আৰু জনশৃংখলা, সাৰ্বভৌমত্ব, নিৰাপত্তা আৰু অন্যান্য সাংবিধানিক স্বাৰ্থৰ বাবে আইনে যুক্তিসংগত সীমাবদ্ধতা আৰোপ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰাৰ লগতে ৰাজহুৱা পথ আৰু ৰাজহুৱা স্থান অনিৰ্দিষ্টকাল ধৰি অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধতাৰ কথাও স্পষ্ট কৰিছে। [[শ্বাহীন বাগ]] প্ৰতিবাদ সম্পৰ্কীয় ২০২০ চনৰ ৰায়ত আদালতে মত প্ৰকাশ কৰে যে প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ থাকিলেও ৰাজহুৱা পথ আৰু স্থান এনেদৰে দখল কৰি ৰখা উচিত নহয় যাতে আন নাগৰিকৰ চলাচলত গুৰুতৰ অসুবিধা হয়। আদালতে প্ৰতিবাদৰ বাবে উপযুক্ত বা নিৰ্ধাৰিত স্থানৰ গুৰুত্বও উল্লেখ কৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police|url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2020/2418/2418_2020_36_1501_24294_Judgement_07-Oct-2020.pdf|publisher=Supreme Court of India|date=7 October 2020}}</ref> দিল্লী উচ্চ ন্যায়ালয়েও ২০২০ চনৰ জানুৱাৰীৰ এটা আদেশত শ্বাহীন বাগত চলি থকা প্ৰতিবাদৰ সময়ত আইন, নিয়ম, চৰকাৰী নীতি, জনস্বাৰ্থ আৰু আইন-শৃংখলা বিবেচনা কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner Of Police And Others|url=https://indiankanoon.org/doc/98947688/|date=14 January 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ভাৰতীয় আদালতসমূহে এইটোও স্পষ্ট কৰিছে যে শান্তিপূৰ্ণ সমাৱেশ বা ধৰ্ণা নিজে অধিকাৰৰ অংশ হ'ব পাৰে যদিও প্ৰতিবাদ হিংসাত্মক হ'ব নালাগে আৰু ৰাজহুৱা স্থানৰ ব্যৱহাৰ আইনসন্মত নিয়মৰ অধীনত থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Bhim Army (Bharat Ekta Mission) vs State of Maharashtra|url=https://indiankanoon.org/doc/120976955/|date=21 February 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> [[গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়]]ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত এক আইনী সিদ্ধান্তত পথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধক বন্ধ বা ''বন্ধ''ৰ এক ৰূপ হিচাপে বিবেচনা কৰি ইয়াৰ আইনগত পৰিণতিৰ কথাও আলোচনা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web|title=Purulia Chamber of Trade and Industry vs The State of West Bengal|url=https://indiankanoon.org/doc/163542899/|date=19 September 2023|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ২০২৬ চনৰ ২৬ আগষ্টত গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ এটা ৰায়তো শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদ, সমাৱেশ, ধৰ্ণা আৰু সমদলৰ অধিকাৰৰ সৈতে যুক্তিসংগত আইনগত সীমাবদ্ধতাৰ সম্পৰ্ক পুনৰ আলোচনা কৰা হয়। ৰায়টোত কোৱা হয় যে প্ৰতিবাদ শান্তিপূৰ্ণ হৈ থাকিব লাগিব আৰু কৰ্তৃপক্ষই আইনগত ক্ষমতা প্ৰয়োগ কৰাৰ সময়ত আইনৰ সীমাৰ ভিতৰত থাকিব লাগে।<ref>{{Cite web|title=Richard Sangyung vs The State of Assam and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/157052802/|date=26 August 2026|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == শ্বাহীন বাগৰ ধৰ্ণা == [[File:Dharna by Nirbhay Jan Manch in Virar.jpg|thumb|right|[[মহাৰাষ্ট্ৰ]]ৰ [[বিৰাৰ]]ত অনুষ্ঠিত ধৰ্ণা]] ভাৰতৰ সাম্প্ৰতিক ৰাজনৈতিক ইতিহাসত উল্লেখযোগ্য ধৰ্ণাসমূহৰ ভিতৰত [[শ্বাহীন বাগ প্ৰতিবাদ]] অন্যতম। ২০১৯ চনৰ ১১ ডিচেম্বৰত [[নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন]] সংসদৰ দুয়োখন সদনত গৃহীত হোৱাৰ পিছত আৰু [[জামিয়া মিলিয়া ইছলামিয়া]]ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষীৰ হস্তক্ষেপৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত দিল্লীৰ শ্বাহীন বাগত প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। ২০১৯ চনৰ ১৪ ডিচেম্বৰৰপৰা মূলতঃ মহিলাসকলে অংশগ্ৰহণ কৰা প্ৰতিবাদটোৱে নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন, প্ৰস্তাৱিত [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক পঞ্জী]] আৰু [[ৰাষ্ট্ৰীয় জনসংখ্যা পঞ্জী]]ৰ সৈতে জড়িত বিষয়, আৰক্ষীৰ আচৰণ, নিবনুৱা সমস্যা, দৰিদ্ৰতা আৰু মহিলাৰ সুৰক্ষাকে ধৰি বিভিন্ন বিষয় উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নতুন দিল্লীৰ কালিন্দী কুঞ্জ–শ্বাহীন বাগ পথৰ এটা অংশত বহি প্ৰতিবাদ কৰিছিল। প্ৰতিবাদটো ২০২০ চনৰ মাৰ্চ মাহত [[কভিড-১৯]] মহামাৰীৰ পৰিস্থিতিৰ মাজত শেষ হয়। উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০২০ চনৰ ৭ অক্টোবৰৰ ৰায়ত ৰাজহুৱা পথ অনিৰ্দিষ্টকাল অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ সৈতে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ ভৰসাম্যৰ বিষয়টো বিস্তৃতভাৱে আলোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == অসমত ধৰ্ণা == অসমত বিভিন্ন সামাজিক, শ্ৰমিক, ছাত্ৰ, কৰ্মচাৰী আৰু নাগৰিক সংগঠনে নিজৰ দাবী উত্থাপনৰ বাবে ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে। ধৰ্ণা সাধাৰণতে জিলা সদৰ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান অথবা সংশ্লিষ্ট প্ৰতিষ্ঠানৰ সন্মুখত অনুষ্ঠিত হয়। ২০২৫ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম আদিবাসী ছাত্ৰ সন্থা]]ৰ শোণিতপুৰ জিলা সমিতিয়ে [[তেজপুৰ]]ৰ ক'ৰ্ট চাৰিআলিত দুই ঘণ্টীয়া ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে অসমত আদিবাসীসকলৰ [[অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ মৰ্যাদা আৰু চাহ-বাগিছাৰ শ্ৰমিকৰ দৈনিক মজুৰি বৃদ্ধিৰ দাবী উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদৰ অন্তত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰীৰ উদ্দেশ্যে জিলা আয়ুক্তৰ জৰিয়তে স্মাৰক-পত্ৰ দাখিল কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=AASAA stages dharna in Tezpur demanding ST status and wage hike for Adivasis|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/aasaa-stages-dharna-in-tezpur-demanding-st-status-and-wage-hike-for-adivasis|date=23 July 2025|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[অসম গ্ৰামীণ বেংক]]ৰ বিষয়া আৰু কৰ্মচাৰী সংগঠনৰ সদস্যসকলে [[তেজপুৰ]]ত অসম গ্ৰামীণ বেংকৰ আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ সৰ্বভাৰতীয় বেংক সংগঠনসমূহৰ আহ্বানৰ অংশ আছিল আৰু পাঁচদিনীয়া কৰ্মসপ্তাহ আৰু শনিবাৰৰ ছুটী সম্পৰ্কীয় দাবী উত্থাপন কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=Members of Assam Gramin Bank unions stage dharna over pending demands|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/tezpur-members-of-assam-gramin-bank-unions-stage-dharna-over-pending-demands|date=28 January 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম ন্যায়িক কৰ্মচাৰী সন্থা]]ৰ সদস্যসকলে ৰাজ্যজুৰি দুইদিনীয়া প্ৰতিবাদ কাৰ্যসূচী পালন কৰে। [[গুৱাহাটী]]ত কামৰূপ মহানগৰ জিলা আদালতৰ কৰ্মচাৰীসকলেও আদালত চৌহদত ধৰ্ণা বা বহি কৰা প্ৰতিবাদত অংশগ্ৰহণ কৰে। প্ৰতিবাদটো উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০০৯ চনৰ এটা আদেশ আৰু ন্যায়াধীশ শেট্টী আয়োগৰ পৰামৰ্শ কাৰ্যকৰী নকৰাৰ অভিযোগৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam Judicial Staff Launch Statewide Strike Over Non-Implementation of Supreme Court Order|url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-judicial-staff-launch-statewide-strike-over-non-implementation-of-supreme-court-order|date=16 July 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> == আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় উদাহৰণ == === আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ === [[File:WTO protests in Seattle November 30 1999.jpg|thumb|[[১৯৯৯ চনৰ ছিয়াটল বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থা প্ৰতিবাদ]]ৰ সময়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদকাৰীৰ ওপৰত জলকীয়া স্প্ৰে প্ৰয়োগ]] ==== নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলন ==== [[সমঝোতাৰ ফেল'শ্বিপ]] আৰু [[কংগ্ৰেছ অৱ ৰেচিয়েল ইকুৱেলিটি]]য়ে ১৯৪০ৰ দশকৰপৰাই বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। আৰ্নেষ্ট কেল'ৱেয়ে বাৰ্নিচ ফিচাৰক ৰেষ্টুৰেণ্টৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ পদ্ধতিৰ "গডমাদাৰ" বুলি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>"Of Time and Sound, Requiem For A Free, Compassionate Spirit", by Ernest Galloway, published in ''Missouri Teamster'', May 12, 1966, Page 7.</ref> ১৯৩৯ চনৰ আগষ্ট মাহত আফ্ৰিকান-আমেৰিকান আইনজীৱী [[ছেমুৱেল উইলবাৰ্ট টাকাৰ]]ে তেতিয়াৰ জাতিগতভাৱে পৃথকীকৃত গ্ৰন্থাগাৰত [[এলেক্সান্দ্ৰিয়া গ্ৰন্থাগাৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] সংগঠিত কৰিছিল।<ref>{{cite web|title=America's First Sit-Down Strike: The 1939 Alexandria Library Sit-In|url=http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|publisher=City of Alexandria|archive-url=https://web.archive.org/web/20100528015924/http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|archive-date=May 28, 2010|access-date=August 24, 2016}}</ref> ১৯৪৭ চনত [[কলম্বাছ, ওহাইঅ']]ত অনুষ্ঠিত কংগ্ৰেছ অৱ ইণ্ডাষ্ট্ৰিয়েল অৰ্গেনাইজেচনৰ অধিৱেশনতো শ্ৰমিক প্ৰতিনিধিসকলে আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত এক চমু আৰু তাৎক্ষণিক বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>(''NYT'' March 17, 1947: 16)</ref> ১৯৩৯ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ফাদাৰ ডিভাইনৰ অনুগামী আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শান্তি অভিযান আন্দোলনৰ সদস্যসকলে কেফেটেৰিয়া শ্ৰমিক সংঘৰ সৈতে মিলি নিউয়ৰ্কৰ শ্বেক ছেণ্ডউইচ শ্বপছত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক নিযুক্তি পদ্ধতিৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৯ চনৰ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ ''নিউয়ৰ্ক টাইমছ''ৰ মতে, প্ৰায় ৭৫ৰপৰা ১০০ জন অনুগামী ৰেষ্টুৰেণ্টখনত উপস্থিত হৈ পাঁচ চেণ্টৰ কফি কিনি আসনত বহি আছিল আৰু আন গ্ৰাহকসকলে আসন লাভ কৰিব পৰা নাছিল।<ref>{{cite news|title=Divine's Followers Give Aid to Strikers: With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant|newspaper=The New York Times|date=September 23, 1939|id={{ProQuest|103043251}}}}</ref><ref>{{cite news |title=Divine's Followers Give Aid to Strikers; With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant |url=https://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=FA0A17FA3B54107A93C1AB1782D85F4D8385F9 |work=The New York Times |location=US |date=September 23, 1939 |access-date=July 20, 2010 }}</ref> ১৯৪২ চনৰ মে' মাহত [[জেমছ ফাৰ্মাৰ জুনিয়ৰ]]ে [[চিকাগো]]ৰ জেক স্প্ৰেট ডাইনাৰত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক সেৱা নীতিৰ বিৰুদ্ধে ২৭ জন লোকক লৈ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ নেতৃত্ব দিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে ডাইনাৰৰ প্ৰতিটো আসন গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু কৃষ্ণাঙ্গ আৰু শ্বেতাঙ্গ লোকক একেলগে বহুৱাইছিল। আৰক্ষী অহাৰ পাছতো কোনো আইন ভংগ হোৱা নাই বুলি কোৱাৰ বাবে কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |title=Birth of the sit-in |newspaper=Chicago Tribune |date=February 24, 2014 |author=Grossman, Ron |page=17}}</ref> [[ৱাইলি কলেজ]] আৰু [[বিছপ কলেজ]]ৰ ছাত্ৰসকলে মেলভিন বি. টলছন আৰু ফাৰ্মাৰৰ উৎসাহত [[মাৰ্শাল, টেক্সাছ]]ত হেৰিছন কাউণ্টি আদালত ভৱনৰ ভিতৰত টেক্সাছৰ অন্যতম প্ৰাৰম্ভিক বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। এই আন্দোলনে পিছলৈ টেক্সাছত জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে পৰিৱৰ্তনত অৰিহণা যোগায়।<ref>{{Citation |last=Schmidt |first=Christopher W. |title=The Sit-In Movement |date=2018-07-30 |encyclopedia=Oxford Research Encyclopedia of American History |url=https://oxfordre.com/americanhistory/display/10.1093/acrefore/9780199329175.001.0001/acrefore-9780199329175-e-445 |access-date=2024-07-29 |language=en |doi=10.1093/acrefore/9780199329175.013.445 |isbn=978-0-19-932917-5}}</ref> ১৯৫৫ চনত [[বাল্টিম'ৰ]]ৰ ৰিডছ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰত [[মৰ্গান ষ্টেট বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰসকলে কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ফলত ৰেষ্টুৰেণ্টৰ কাউণ্টাৰত জাতিগত পৃথক্কৰণ নীতি সলনি কৰা হয় আৰু অঞ্চলটোৰ ৩৭টা আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite news|last=Pousson|first=Eli|title=Why the West Side Matters: Read's Drug Store and Baltimore's Civil Rights Heritage|url=http://www.baltimoreheritage.org/2011/01/why-the-west-side-matters-reads-drug-store-and-baltimores-civil-rights-heritage/|access-date=July 14, 2014|publisher=Baltimore Heritage Organization|date=January 7, 2011}}</ref><ref>{{cite news|last=Gunts|first=Edward|title=Read's drugstore flap brings Baltimore civil rights history to life|url=https://www.baltimoresun.com/2011/02/08/reads-drugstore-flap-brings-baltimore-civil-rights-history-to-life/|access-date=July 14, 2014|newspaper=Baltimore Sun|date=February 8, 2011}}</ref> ১৯৫৭ চনৰ ২৩ জুনত [[ডাৰহাম, উত্তৰ কেৰ'লিনা]]ত "ৰয়েল ছেভেন" নামেৰে পৰিচিত তিনিগৰাকী মহিলা আৰু চাৰিজন পুৰুষে ৰয়েল আইচক্ৰীম পাৰ্লাৰত জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। তেওঁলোকক গ্ৰেপ্তাৰ কৰি অনধিকাৰ প্ৰৱেশৰ অভিযোগ আনা হৈছিল।<ref>[http://www.crmvet.org/tim//timhis57.htm#1957royal Royal Ice Cream Sit-in — Durham, NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ জুলাইত [[উইচিটা, কানছাছ]]ৰ ডকম ড্ৰাগছত পৃথক্কৰণমুক্ত কৰাৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। আগষ্টৰ আৰম্ভণিতে দোকানখন পৃথক্কৰণমুক্ত কৰা হয় আৰু পিছলৈ কানছাছৰ আন ডকম দোকানসমূহতো একে পৰিৱৰ্তন ঘটে।<ref name=NPR>Eckels, Carla. [https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=6355095 "Kansas Sit-In Gets Its Due at Last"], National Public Radio, October 21, 2006.</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ আগষ্টত [[ক্লাৰা লুপাৰ]]ৰ নেতৃত্বত [[অকলাহোমা চিটি]]ত কাট্‌জ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰৰ আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয়। এই আন্দোলনত স্থানীয় ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলো অংশগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু ইয়াৰ ফলত দোকানখনৰ আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত হয়।<ref>{{cite web|url=http://www.c-span.org/video/?306264-1/dockum-drug-store-sitin|title=Dockum Drug Store Sit-In, May 10 2012 - Video - C-SPAN.org|website=C-SPAN.org}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.oklahoman.com/story/lifestyle/2018/07/29/african-american-history-in-oklahoma-contains-sit-ins-soldiers-entrepreneurs-and-more/60510897007/|title=African-American history in Oklahoma contains sit-ins, soldiers, entrepreneurs and more|first=Bob L.|last=Backburn|publisher=The Oklahoman|date=July 29, 2018|accessdate=April 27, 2023}}</ref> ১৯৬০ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত [[গ্ৰিনছব'ৰ']]ৰ উলৱৰ্থ দোকানত অনুষ্ঠিত বহি কৰা প্ৰতিবাদে আমেৰিকাৰ দক্ষিণাঞ্চলত পৃথক্কৰণবিৰোধী বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ এক বৃহৎ ঢৌৰ সূচনা কৰে। কেইসপ্তাহমানৰ ভিতৰত বহু চহৰত উলৱৰ্থ, ক্ৰেছ আৰু অন্যান্য ৰাষ্ট্ৰীয় শৃংখলৰ দোকানসমূহক লক্ষ্য কৰি আন্দোলন আৰম্ভ হয়।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960greensboro First Southern Sit-in, Greensboro NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref><ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960sitins Sit-ins Spread Across the South] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> [[নেছভিল]]ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদসমূহ বিশেষভাৱে সংগঠিত আছিল আৰু ইয়াত শ শ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত নেছভিলৰ বহু আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত হয়। [[ডায়েন নেশ]], [[জেমছ বেভেল]], [[বাৰ্নাৰ্ড লাফায়েট]] আৰু [[চি. টি. ভিভিয়ান]] আদি বহু অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে পিছলৈ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960nsm Nashville Student Movement] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৬৩ চনত [[ফ্লেগষ্টাফ, এৰিজোনা]]ত এনএএচিপিয়ে উচ্চ মাধ্যমিক আৰু মধ্য বিদ্যালয়ৰ ১০ জন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক লৈ এল চাৰ' কেফেত বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনে নিউ জাৰ্ছিৰপৰা অহা কৃষ্ণাঙ্গ পৰ্যটকৰ এটা দলক সেৱা আগবঢ়াবলৈ অস্বীকাৰ কৰাৰ অভিযোগৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=https://azdailysun.com/news/local/integrating-flagstaff-shirley-sims-at-the-center-of-desegregation/article_0d733118-404f-11e1-9b3a-0019bb2963f4.html|title=Integrating Flagstaff: Shirley Sims: At the center of desegregation|first=Betsey Bruner|last=Sun Staff Reporter|date=January 17, 2012|website=Arizona Daily Sun}}</ref> ১৯৬১ চনত [[দ্য ফ্ৰেণ্ডশ্বিপ নাইন]] নামেৰে পৰিচিত নজন আফ্ৰিকান-আমেৰিকান পুৰুষে [[ৰক হিল, দক্ষিণ কেৰ'লিনা]]ত মেকক্ৰ'ৰীৰ পৃথকীকৃত আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰি গ্ৰেপ্তাৰ হৈছিল। তেওঁলোকে "জেইল, ন' বেইল" অৰ্থাৎ জামিন নিদিয়াকৈ কাৰাদণ্ড ভোগ কৰাৰ কৌশল গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Associated Press 'Sing-In' Negroes Eat Hearty; Say 'Jail—No Bail' |agency=Associated Press |newspaper=The Spartanburg Herald |date=February 21, 1961 |url=https://news.google.com/newspapers?id=g3ssAAAAIBAJ&pg=7405,2802776&dq=rock+hill+sit-in&hl=en |access-date=December 1, 2010}}</ref><ref>{{cite web|title=Jail, No Bail|url=http://www.scetv.org/index.php/carolina_stories/show/jail_no_bail/|work=Carolina Stories|publisher=South Carolina ETV|access-date=October 21, 2011}}</ref> ১৯৬২ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[বাৰ্নি ছেণ্ডাৰ্ছ]]ে [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ হিচাপে বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৃথকীকৃত ছাত্ৰাৱাস নীতিৰ বিৰুদ্ধে অনুষ্ঠিত বহি কৰা প্ৰতিবাদত নেতৃত্বৰ ভূমিকা পালন কৰিছিল।<ref>{{cite magazine |last=Frizell |first=Sam |url=https://time.com/3896500/bernie-sanders-vermont-campaign-radical/ |title=The Radical Education of Bernie Sanders |magazine=Time |date=May 26, 2015}}</ref><ref>{{cite news |last=Perlstein |first=Rick |url=http://mag.uchicago.edu/law-policy-society/political-education |title=A political education |work=The University of Chicago Magazine |date=January 2015}}</ref> ==== বন্দীজনৰ অধিকাৰ আন্দোলন ==== ১৯৩৫ চনৰ মে' মাহত [[নিউয়ৰ্ক চহৰ]]ত শাৰীৰিকভাৱে অক্ষম লোকসকলৰ লীগে [[ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচন]]ৰ বৈষম্যমূলক নীতিৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৫ চনৰ ২৯ মে'ৰপৰা নদিন ধৰি গৃহ সাহায্য ব্যুৰ'ত আৰু পিছত ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচনৰ কাৰ্যালয়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref name="longmore">{{cite journal|last1=Longmore|first1=PK|last2=Goldberger|first2=David|title=The League of the Physically Handicapped and the Great Depression: A Case Study in the New Disability History|journal=The Journal of American History|date=December 2000|volume=87|issue=3|pages=888–922|doi=10.2307/2675276}}</ref><ref name="isr">{{cite web|last1=Rosenthal|first1=Keith|title=Pioneers in the fight for disability rights The League of the Physically Handicapped|url=https://isreview.org/issue/90/pioneers-fight-disability-rights|website=International Socialist Review|access-date=April 29, 2018}}</ref> ১৯৭২ চনত [[জুডিথ হিউমেন]]ৰ নেতৃত্বত নিউয়ৰ্কত অক্ষম অধিকাৰ কৰ্মীসকলে পুনৰ্বাসন আইন সম্পৰ্কীয় প্ৰতিবাদত বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref name="SitinTimeline">{{cite web|url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm|title=Disability History Timeline|year=2002|work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management|publisher=Temple University}}</ref> ১৯৭৭ চনৰ ৫ এপ্ৰিলত আমেৰিকাৰ দহখন চহৰত একেলগে প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয় আৰু [[ছান ফ্ৰান্সিস্কো]]ত স্বাস্থ্য, শিক্ষা আৰু কল্যাণ বিভাগৰ কাৰ্যালয়ত আৰম্ভ হোৱা ৫০৪ বহি কৰা প্ৰতিবাদ ৪ মে'লৈকে চলে। ই ২৫ দিন স্থায়ী হৈছিল আৰু ১৫০ৰো অধিক লোকে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="Short History of the 504 Sit in">{{cite web|url=https://dredf.org/504site/histover.html|title=Short History of the 504 Sit in|work=dredf.org}}</ref><ref name="Timeline">{{cite web |url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm |title=Disability History Timeline |year=2002 |work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management |publisher=Temple University}}</ref><ref name="Berkeley">{{cite web|url=http://bancroft.berkeley.edu/collections/drilm/resources/timeline.html|title=The Disability Rights and Independent Living Movement|publisher=University of California Berkeley|access-date=October 6, 2014}}</ref> == অন্যান্য সামাজিক আন্দোলন == === ভূমিৰ অধিকাৰ আৰু ক্ষতিপূৰণ === ১৯৫৫ চনৰ ১ জুনত [[ড'ৰ কাউণ্টি, উইচকনছিন]]ত ভিক্টৰ বেকাৰৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ ঘৰ আৰু ফলবাগিছাৰ কাষৰপৰা পথ নিৰ্মাণৰ বাবে লোৱা অতিৰিক্ত মাটিৰ সম্পূৰ্ণ ক্ষতিপূৰণ নিদিয়াৰ প্ৰতিবাদত বিস্ফোৰকৰ ওপৰত বহি পথ নিৰ্মাণ বন্ধ কৰি ৰাখিছিল। প্ৰতিবাদটো ১৭ ঘণ্টা চলিছিল। পাছদিনা কাউণ্টিয়ে অতিৰিক্ত ১,৫০০ ডলাৰৰ চেক প্ৰদান কৰাৰ পাছত প্ৰতিবাদ শেষ হয়।<ref>{{cite web |url=http://pubinfo.co.door.wi.us:8080/jsp/RcWebImageViewer.jsp?doc_id=1e8fc801-90a4-4104-8e86-19a1ea0947dc/wsbd0000/20141103/00001052&pg_seq=1&search_doc=&query1_modifier=AND&query1=playing%20with%20dynamite&query1_field=CONTENT&query2_modifier=AND&query2_field=DATE_PUBLISHED_MILLIS&query2_min=-473385600000&query2_max=-441936000000 |title=Playing with Dynamite has asked result: $1,500 check |work=Door County Advocate|date=June 2, 1955}}</ref> === নাৰী অধিকাৰ আন্দোলন === ১৯৬৯ চনত [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ত নাৰী অধিকাৰ সমৰ্থক সমাজবিজ্ঞান অধ্যাপক [[মাৰ্লিন ডিক্সন]]ক চাকৰিৰপৰা অপসাৰণ কৰাৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ হৈছিল। ১৯৬৯ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে আন্দোলন বন্ধ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। পিছত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শাস্তিমূলক কমিটিৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি ৪২ জন ছাত্ৰক বহিষ্কাৰ, ৮১ জনক নিলম্বন আৰু তিনিজনক পৰীক্ষামূলক শাস্তি দিয়া হৈছিল।<ref name="uchicago1">{{cite web|url=https://www.lib.uchicago.edu/e/scrc/collections/subject/activism.html|title=Special Collections Research Center|publisher=University of Chicago Library}}</ref> মাৰ্লিন ডিক্সন সম্পৰ্কীয় বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ এটা বিবৃতি ১৯৭০ চনত প্ৰকাশিত নাৰী মুক্তি আন্দোলনৰ সংকলন ''Sisterhood is Powerful''ত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।<ref>{{cite book|title=Sisterhood is powerful: an anthology of writings from the women's liberation movement|publisher=WorldCat.org|oclc=96157}}</ref> ১৯৬৯ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[বেটি ফ্ৰিডান]] আৰু [[নেচনেল অৰ্গেনাইজেচন ফৰ উইমেন]]ৰ আন সদস্যসকলে নিউয়ৰ্কৰ প্লাজা হোটেলৰ অক ৰূমত মহিলাৰ ওপৰত থকা সময়সীমাৰ বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰু পিকেটিং কৰিছিল। কেইমাহমানৰ পিছত এই লিংগভিত্তিক নিষেধাজ্ঞা আঁতৰোৱা হয়।<ref name="Times2">{{cite web|author=Curtis Gathje|date=January 16, 2005|title=What Would Eloise Say?|url=https://www.nytimes.com/2005/01/16/opinion/opinionspecial/16gathje.html|work=New York Times}}</ref><ref name="Gathje2000">{{Cite book|last=Gathje|first=Curtis|title=At the Plaza: an illustrated history of the world's most famous hotel|date=2000|pages=142|isbn=978-1-4668-6700-0}}</ref> ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত নাৰী অধিকাৰ কৰ্মীসকলে ''লেডিজ হোম জাৰ্নেল''ৰ কাৰ্যালয়ত ১১ ঘণ্টীয়া বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে ১৯৭০ চনৰ আগষ্ট মাহত আলোচনীখনৰ এটা অংশ প্ৰস্তুত কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite news|last=Gibson|first=Megan|url=https://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2088114_2087975_2087966,00.html|title=The 'Ladies' Home Journal' Sit-In - A Brief History of Women's Protests|magazine=Time|date=August 12, 2011}}</ref> === অস্ত্ৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ দাবী === ২০১৬ চনৰ ২২ জুনত আমেৰিকাৰ প্ৰতিনিধি সভাৰ ডেম'ক্ৰেট সদস্যসকলে বন্দুক-নিৰাপত্তা সম্পৰ্কীয় আইনত ভোটদানৰ দাবীত প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ [[অৰ্লেণ্ডো নাইটক্লাব গুলীচালনা]]ৰ পিছত অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{cite news |url=https://www.politico.com/story/2016/06/democrats-sitin-gun-control-224687 |title=How Democrats mounted their guns sit-in |work=Politico |date=June 22, 2016}}</ref> প্ৰতিবাদকাৰীসকলৰ এটা দলে ২৩ জুনৰ দুপৰীয়ালৈকে প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত অৱস্থান কৰিছিল। দাবী কৰা কোনো ব্যৱস্থাত সেই সময়ত ভোট অনুষ্ঠিত হোৱা নাছিল।<ref name=hufpro>{{cite news |url=http://www.huffingtonpost.com/entry/house-democrats-end-their-sit-in-protest-over-gun-reform_us_576c1760e4b0aa4dc3d4b28f?section= |title=House Democrats End Their Sit-In Protest Over Gun Reform |work=The Huffington Post |date=June 24, 2016}}</ref> === এলজিবিটিকিউ+ অধিকাৰ আন্দোলন === [[File:Sit-in against homophobia Mi 20095.JPG|thumb|upright|২০০৯ চনত [[ইটালী]]ৰ [[মিলান]]ত সমকামীবিদ্বেষৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] ==== ১৯৬৫ ফিলাডেলফিয়া ==== ১৯৬৫ চনৰ ২৫ এপ্ৰিলত [[ফিলাডেলফিয়া]]ৰ ডিউইছ ৰেষ্টুৰেণ্টত এলজিবিটি অধিকাৰৰ দাবীত প্ৰথম দুটা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ভিতৰত প্ৰথমটো অনুষ্ঠিত হৈছিল। প্ৰায় ১৫০ জন সমৰ্থকৰ সৈতে তিনিজন কিশোৰে ৰেষ্টুৰেণ্টখনত প্ৰৱেশ কৰি নাগৰিক অধিকাৰৰ দাবীত স্থান ত্যাগ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনৰ "সমকামী", "পুৰুষসুলভ মহিলা", "নাৰীসুলভ পুৰুষ" বা "অগতানুগতিক পোছাক পৰিহিত" লোকক সেৱা নকৰাৰ নীতিৰ বিৰুদ্ধে এই প্ৰতিবাদ হৈছিল।<ref>{{cite web |last1=Stein |first1=Marc |title=Marc Stein: Dewey's Sit-In, Philadelphia, April 25, 1965 |url=http://outhistory.org/exhibits/show/deweys-sit-in |publisher=OutHistory |date=April 20, 2015}}</ref> ১৯৬৫ চনৰ ২ মে'ত দ্বিতীয়টো বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয় আৰু এইবাৰ কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল। তাৰ পিছতে ৰেষ্টুৰেণ্টখনে বৈষম্যমূলক নীতি বাতিল কৰে। ==== ১৯৬৬ নিউয়ৰ্ক ==== ১৯৬৬ চনৰ ২১ এপ্ৰিলত নিউয়ৰ্কৰ মেটাচিন ছ'চাইটিৰ সদস্যসকলে জুলিয়াছবাৰত "চিপ-ইন" নামেৰে এক প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই কাৰ্যৰ লক্ষ্য আছিল সমকামী লোকসকলক অনুমোদিত মদ বিক্ৰী কৰা স্থানত সেৱা আগবঢ়োৱাৰ অধিকাৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা।<ref>{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2016/04/21/nyregion/before-the-stonewall-riots-there-was-the-sip-in.html |title=Before the Stonewall Riots There Was the Sip-In |work=The New York Times|date=April 21, 2016}}</ref> === ইজৰাইল–হামাছ যুদ্ধৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ === ২০২৪ চনৰ এপ্ৰিলত [[কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে ''ছাত্ৰসকল পেলেষ্টাইনৰ বাবে'' আৰু ''ইহুদীসকল শান্তিৰ বাবে'' সংগঠনৰ সদস্যসকলৰ সৈতে বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে [[গাজা যুদ্ধ]]ৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ইজৰাইলৰপৰা বিনিয়োগ প্ৰত্যাহাৰৰ দাবী কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰতে আৰু বাহিৰতো আন বিশ্ববিদ্যালয়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰু প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |last=Barkan |first=Ross |date=2024-02-07 |title=How the Israeli-Palestinian Conflict Drove a Wedge Into the Democratic Party |url=https://www.nytimes.com/2024/02/07/magazine/israel-october-7-democrats.html |work=The New York Times}}</ref> === ইৰাণ === ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত ইৰাণৰ ৩০খনতকৈ অধিক বিশ্ববিদ্যালয়ত ছাত্ৰ-প্ৰতিবাদ আৰু পৰীক্ষা বৰ্জনৰ কাৰ্যসূচীৰ বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল। ইয়াৰ ভিতৰত চিকিৎসা বিশ্ববিদ্যালয়সমূহো আছিল। প্ৰতিবাদৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত কিছুমান শিক্ষা কাৰ্যসূচী অনলাইনলৈ স্থানান্তৰৰ কথাও প্ৰকাশিত বাতৰিত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=گسترش «تحریم امتحانات» به بیش از سی دانشگاه |url=https://iranwire.com/fa/news-1/148490-%DA%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%B4-%D8%AA%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A7%D9%85%D8%AA%D8%AD%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87/ |access-date=2026-02-04|website=IranWire|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-02-03 |title=تجمع و تحصن در دانشگاه‌های علوم پزشکی ایران |url=https://www.bbc.com/persian/articles/cew8en9n90ro|access-date=2026-02-04|website=BBC News فارسی|language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109477.html |title=تجمع اعتراضی و تحصن دانشجویان رشته دندان‌پزشکی دانشگاه تبریز |date=2026-02-04 |language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109427.html |title=تجمع اعتراضی دانشجویان دانشگاه آزاد مشهد – ۱۴ بهمن |date=2026-02-03 |language=fa}}</ref> === হাংগেৰী === ==== পৰিৱেশ আন্দোলন ==== ২০১৬ চনত [[বুদাপেষ্ট]]ৰ ভাৰোশ্লিগেট অঞ্চলত পৰিৱেশ আন্দোলনৰ প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিৰ্মাণ পৰিকল্পনাৰ বিৰুদ্ধে কেটেৰেম অঞ্চল দখল কৰি বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>{{citation needed|date=June 2018}}</ref> === পাকিস্তান === ==== ২০১৪ চনৰ চৰকাৰবিৰোধী প্ৰতিবাদ ==== [[আজাদি মাৰ্চ]] আৰু [[ইনকিলাব মাৰ্চ]] পাকিস্তানৰ উল্লেখযোগ্য দীঘলীয়া ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল। পাকিস্তান তেহৰিক-ই-ইনছাফৰ [[ইমৰান খান]]ৰ নেতৃত্বত আজাদি মাৰ্চ আৰু পাকিস্তান আৱামী তেহৰিকৰ [[মুহাম্মদ তাহিৰ-উল-কাদৰি]]ৰ নেতৃত্বত ইনকিলাব মাৰ্চ অনুষ্ঠিত হৈছিল। দুয়োটা আন্দোলনৰ দাবীৰ ভিতৰত নিৰ্বাচনত অনিয়মৰ তদন্ত, গণতান্ত্ৰিক ব্যৱস্থাৰ সংস্কাৰ আৰু ৰাজনৈতিক-সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰ দাবী আছিল।<ref>{{cite news|title=Pakistan crisis: Islamabad sees more violent protests|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-29021033|access-date=September 26, 2014|agency=BBC|publisher=BBC|date=September 1, 2014}}</ref> আজাদি মাৰ্চ ২০১৪ চনৰ ১৪ আগষ্টত আৰম্ভ হৈ ১৭ ডিচেম্বৰ ২০১৪ত শেষ হৈছিল আৰু ইয়াক পাকিস্তানৰ ইতিহাসৰ অন্যতম দীঘলীয়া ৰাজহুৱা বহি কৰা প্ৰতিবাদ হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। পাকিস্তানত ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ১৯৫৮ চনত [[আব্দুল কাইয়ুম খান]]ে প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ফিৰোজ খান নূন]]ৰ চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে ব্যৱহাৰ কৰা বুলি উল্লেখ কৰা হয়। পিছলৈ [[নঈম ছিদ্দিকী]]য়ে ৰাজনৈতিক লক্ষ্য সাধনৰ বাবে ধৰ্ণা ৰাজনীতিৰ ব্যৱহাৰৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল আৰু ১৯৯৩ চনত [[জামাত-ই-ইছলামী পাকিস্তান]]ৰ সৈতে জড়িত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[ফজলুৰ ৰহমান]], [[নৱাজ শ্বৰীফ]], [[মৰিয়ম ছফদাৰ আৱান]] আৰু অন্যান্য ৰাজনৈতিক আৰু ধৰ্মীয় নেতাই বিভিন্ন উদ্দেশ্যত এই পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰিছে। === দক্ষিণ আফ্ৰিকা === [[বৰ্ণবৈষম্য]]ৰ সময়ত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ জাতিগত পৃথক্কৰণ নীতিৰ বিৰুদ্ধে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰস্থিত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ দূতাবাসসমূহত বহু বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/1984/11/30/us/apartheid-protest-takes-page-from-60-s-history.html|title=Apartheid Protest Takes Page from 60's History|last=Gamarekian|first=Barbara|date=November 30, 1984|work=The New York Times}}</ref> বৰ্ণবৈষম্যৰ পিছৰ দক্ষিণ আফ্ৰিকাত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধিক মাচুলৰ বিৰুদ্ধে ''ফিজ ফ'ল'' আন্দোলনৰ সময়ত আৰু বিদেশত পুনৰসংস্থাপনৰ দাবীত গ্ৰীণমাৰ্কেট স্কোৱাৰত শৰণাৰ্থীসকলৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ উল্লেখযোগ্য। === ৱেলছ === [[ৱেলছ ভাষা সমাজ]]ৰ প্ৰথম ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ ১৯৬৩ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[এবাৰিষ্টুইথ]] চহৰৰ কেন্দ্ৰত অনুষ্ঠিত হৈছিল। সদস্যসকলে ডাকঘৰত পোষ্টাৰ লগাই গ্ৰেপ্তাৰ হৈ বিচাৰৰ সন্মুখীন হোৱাৰ চেষ্টা কৰিছিল। গ্ৰেপ্তাৰ নোহোৱাৰ পিছত প্ৰায় ৭০ জন সদস্য আৰু সমৰ্থকে পণ্ট ট্ৰেফেচানত বহি পথ যাতায়াত প্ৰায় আধা ঘণ্টাৰ বাবে বন্ধ কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/artanddesign/2015/oct/30/dr-tedi-millward-welsh-language-protest-aberystwyth |title=Dr Tedi Millward, at the first Welsh language protest, Aberystwyth, 2 February 1963|newspaper=The Guardian|date=October 30, 2015|last1=Booth|first1=Hannah}}</ref><ref>Dylan Philps. "history of the welsh language society" in The Welsh Language in the Twentieth Century. Ed. by G.H. Jenkins and M.W. Williams. Page 471</ref> ১৯৬৮ চনত [[বিবিচি]]ৰ কাৰ্ডিফৰ ব্ৰডৱে ষ্টুডিঅ' আৰু বাতৰি বিভাগত ৱেলছ ভাষাত অধিক সম্প্ৰচাৰৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=http://www.theguardian.com/uk-news/2016/nov/30/welsh-bbc-studios-protest-sit-in-language-1968|title=Sit-in at BBC Welsh studios – archive, 30 November 1968|author=Guardian Staff|date=November 30, 2016|website=The Guardian}}</ref> == ধৰ্ণা আৰু বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ পাৰ্থক্য == ধৰ্ণা আৰু বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ পদ্ধতিগত মিল আছে যদিও দুয়োটা শব্দৰ ব্যৱহাৰ একে নহয়। ''বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' সাধাৰণতে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা প্ৰতিবাদক বুজায় আৰু ই বিশেষকৈ ইংৰাজী ''sit-in'' আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। আনহাতে ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশত অধিক বহল অৰ্থত ব্যৱহৃত হয় আৰু ইয়াৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত অৱস্থান, অনশন, দাবী উত্থাপন, স্মাৰক-পত্ৰ প্ৰদান আৰু দীঘলীয়া সময় ধৰি প্ৰতিবাদী অৱস্থান আদি অন্তৰ্ভুক্ত হ'ব পাৰে। == দক্ষিণ এছিয়াত ধৰ্ণাৰ প্ৰভাৱ == ধৰ্ণা দক্ষিণ এছিয়াৰ ৰাজনৈতিক সংস্কৃতিৰ এক পৰিচিত প্ৰতিবাদী পদ্ধতি। ভাৰত আৰু পাকিস্তানত এই শব্দটো ৰাজনৈতিক দল, ছাত্ৰ সংগঠন, শ্ৰমিক সংগঠন, সামাজিক আন্দোলন আৰু বিভিন্ন নাগৰিক সংগঠনৰ প্ৰতিবাদৰ বৰ্ণনাত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ভাৰতত ধৰ্ণা সংসদীয় গণতন্ত্ৰৰ বাহিৰৰ নাগৰিক প্ৰতিবাদৰ এক দৃশ্যমান পদ্ধতি হিচাপে বিকশিত হৈছে। দাবী চৰকাৰী নীতি, শ্ৰমিক অধিকাৰ, মজুৰি, ভূমি, জাতিগত বা সামাজিক অধিকাৰ, নাগৰিকত্ব, শিক্ষা, পৰিৱেশ বা প্ৰশাসনিক সিদ্ধান্তৰ সৈতে জড়িত হ'ব পাৰে। ডিজিটেল যোগাযোগৰ বিকাশৰ ফলত আধুনিক ধৰ্ণা আন্দোলনসমূহ সামাজিক মাধ্যম, অনলাইন সংগঠন আৰু ডিজিটেল প্ৰচাৰৰ সৈতে সংযুক্ত হৈছে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শ্বাহীন বাগৰ ৰায়ত উল্লেখ কৰা মতে, ইণ্টাৰনেট আৰু ডিজিটেল মাধ্যম সামাজিক আন্দোলনক দ্ৰুতভাৱে সংগঠিত আৰু প্ৰচাৰ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে, যদিও ইয়াৰ সৈতে মেৰুকৰণ আৰু তথ্য-প্ৰচাৰৰ সমস্যাও থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner of Police|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist|30em}} == বাহ্যিক সংযোগ == {{wikiquote}} {{Commons category|Sit-ins}} * [https://web.archive.org/web/20160304002547/http://www.newsreel.org/nav/title.asp?tc=CN0170&s=feb ''ফেব্ৰুৱাৰী ৱান'' — ১৯৬০ চনৰ গ্ৰিনছব'ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ তথ্যচিত্ৰ] * [http://www.campusactivism.org/uploads/sit-in-tactical-analysis.pdf ''চিট-ইন: এ টেকটিকেল এনালাইছিছ'' — ছাত্ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ কৌশল সম্পৰ্কীয় অধ্যয়ন] * [https://web.archive.org/web/20111017122354/http://stubbornfacts.us/random/almost_forgotten_history ''এলমষ্ট ফৰ্গটেন হিষ্টৰী'' — উইচিটা ডকম বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ইতিহাস] * [http://www.crmvet.org ''চিভিল ৰাইটছ মুভমেণ্ট আৰ্কাইভ'' — নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনৰ ইতিহাস, ব্যক্তিগত কাহিনী আৰু আলোকচিত্ৰ] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_atlanta_ga/ ''আটলাণ্টা, জৰ্জিয়াৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_greensboro_nc/ ''গ্ৰিনছব'ৰ, উত্তৰ কেৰ'লিনাৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_nashville_tn/ ''নেছভিল, টেনেছিৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] [[শ্ৰেণী:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] qzvosfg80695r5nav13hejqkjcl6aft 638755 638754 2026-09-26T15:29:04Z AjayDas 12623 /* শ্বাহীন বাগৰ ধৰ্ণা */ 638755 wikitext text/x-wiki [[File:Benjamin Cowins during a sit-in at McCrory's lunch counter in Tallahassee.jpg|thumb|upright|১৯৬১ চনত ফ্ল'ৰিডা এণ্ড এম বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ বেঞ্জামিন কাউইন্সে ফ্ল'ৰিডাৰ টালাহাছিত মেকক্ৰ'ৰীৰ আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ সময়ত]] [[File:Sitdown outside Victorian Parliament - -climatestrike Melbourne IMG 3522 (45203540215).jpg|thumb|[[অষ্ট্ৰেলিয়া]]ৰ মেলবৰ্ণত জলবায়ু কাৰ্যৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] '''ধৰ্ণা''' হৈছে কোনো দাবী, অধিকাৰ, ন্যায়, নীতিৰ পৰিৱৰ্তন বা সামাজিক, ৰাজনৈতিক আৰু অৰ্থনৈতিক উদ্দেশ্য সাধনৰ বাবে কোনো ব্যক্তি বা ব্যক্তিসমূহে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা একপ্ৰকাৰৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰ্য বা অহিংস প্ৰতিবাদ। ধৰ্ণাত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কোনো কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান, প্ৰতিষ্ঠান, পথ বা দাবীৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কোনো স্থানত দৃশ্যমানভাৱে সমবেত হৈ দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত স্থান ত্যাগ নকৰাৰ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। কেতিয়াবা ইয়াৰ সৈতে অনশনো জড়িত থাকে। ধৰ্ণাৰ উদ্দেশ্য সাধাৰণতে জনসাধাৰণৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা, সংশ্লিষ্ট কৰ্তৃপক্ষৰ ওপৰত নৈতিক বা সামাজিক চাপ সৃষ্টি কৰা আৰু কোনো সমস্যা বা দাবীক ৰাজহুৱা আলোচনাৰ কেন্দ্ৰলৈ অনা। এই পদ্ধতি সাধাৰণতে অহিংস হ'লেও, ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰাৰ স্থান, পথ অৱৰোধ, জনসাধাৰণৰ চলাচল আৰু আইন-শৃংখলাৰ সৈতে জড়িত বিষয়ত আইনী সীমাবদ্ধতা থাকিব পাৰে। বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ দেখা যায়। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ত ১৯৫৪–১৯৬৮ চনৰ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলৰ সময়ত আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদ জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে এক অহিংস পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল আৰু প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কেতিয়াবা বিৰোধী লোকৰ উপহাস আৰু হিংসাৰো সন্মুখীন হৈছিল।<ref>"Sit-Ins." The Martin Luther King Jr., Research and Education Institute, June 27, 2020, https://kinginstitute.stanford.edu/encyclopedia/sit-ins</ref> == কৌশল == ধৰ্ণা বা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ মূল কৌশল হৈছে অহিংসভাৱে কোনো স্থানত উপস্থিত থাকি প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা স্পষ্ট কৰা আৰু প্ৰতিবাদৰ লক্ষ্য হোৱা প্ৰতিষ্ঠান বা কৰ্তৃপক্ষৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত শান্তিপূৰ্ণ চাপ সৃষ্টি কৰা। এই পদ্ধতিত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিজৰ দাবী প্ৰকাশ কৰিবলৈ বেনাৰ, পোষ্টাৰ, শ্লোগান, স্মাৰক-পত্ৰ, ভাষণ, অনশন বা সামূহিকভাৱে বহি থকাৰ দৰে উপায় গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় ৰাজনৈতিক আৰু সামাজিক ইতিহাসত [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ [[সত্যাগ্ৰহ]] আৰু অহিংস অসহযোগ আন্দোলনৰ সৈতে এনে ধৰণৰ প্ৰতিবাদী কৌশলৰ সম্পৰ্ক বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। [[লৱণ সত্যাগ্ৰহ]] আৰু [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]]ৰ সময়ত অহিংস প্ৰতিবাদ আৰু নাগৰিক অবাধ্যতা ব্যাপক ৰূপত ব্যৱহৃত হৈছিল। গান্ধীৰ চিন্তাধাৰাত [[লিঅ' টলষ্টয়]]ৰ লেখাৰ প্ৰভাৱ আছিল। যদিও বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ গান্ধীৰ পূৰ্বেও বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত দেখা গৈছিল, ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত অহিংস গণপ্ৰতিবাদৰ সৈতে ইয়াৰ সম্পৰ্ক অধিক সুদৃঢ় হয়।<ref>{{cite journal|url=https://www.academia.edu/78549854/Love_as_a_Practice_of_Peace_The_Political_Theologies_of_Tolstoy_Gandhi_and_King|title=Love as a Practice of Peace: The Political Theologies of Tolstoy, Gandhi and King|first=Liane|last=Hartnett|date=July 11, 2020|journal=Theology and World Politics|pages=265|via=www.academia.edu|doi=10.1007/978-3-030-37602-4_11}}</ref> ধৰ্ণা সাধাৰণতে ক্ষতি নকৰাকৈ প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা প্ৰচাৰ কৰাৰ এক উপায় হিচাপে ব্যৱহৃত হয়। সেইবাবে ই অসহযোগ আৰু অহিংস সামাজিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত এক সাধাৰণ প্ৰতিবাদী কৌশল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। == ভাৰতত ধৰ্ণা == '''ধৰ্ণা''' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক অভিধানত বিশেষভাৱে প্ৰচলিত। হিন্দী ভাষাত ইয়াক ''धरना'' আৰু উৰ্দু ভাষাত ''دھرنا'' বুলি লিখা হয়। শব্দটোৰ মূল সংস্কৃত ''ধাৰণ'' বা ''ধাৰণম''ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত বুলি উল্লেখ কৰা হয়, যাৰ অৰ্থ কোনো বিষয় বা লক্ষ্যত মন স্থিৰ কৰি ৰখা। ঐতিহাসিকভাৱে ভাৰতত ধৰ্ণা কোনো দাবী পূৰণ, ন্যায় বিচৰা, ঋণ বা পাওনা আদায় কৰা, প্ৰশাসনৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা আৰু অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল। কিছুমান ঐতিহাসিক ৰূপত দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত কোনো ব্যক্তিৰ ঘৰ বা কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত বহি থকা বা অনশন কৰাৰ প্ৰথাও ইয়াৰ সৈতে জড়িত আছিল। ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত ধৰ্ণা আৰু অন্যান্য অহিংস প্ৰতিবাদী পদ্ধতিয়ে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ সত্যাগ্ৰহৰ ধাৰণাই অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে অহিংস প্ৰতিবাদক এক সংগঠিত নৈতিক আৰু ৰাজনৈতিক পদ্ধতিলৈ ৰূপান্তৰিত কৰাত প্ৰভাৱ পেলাইছিল।<ref>{{cite book|title=Rediscovering Gandhi|url=https://books.google.com/books?id=XxJvoBWTAXoC&pg=PA38|year=2008|publisher=Concept Publishing Company|isbn=978-81-8069-480-6|pages=38–}}</ref><ref name="Guha2013">{{cite book|first=Ramachandra|last=Guha|title=Gandhi Before India|url=https://books.google.com/books?id=XS7UAAAAQBAJ&pg=1-IA34|year=2013|publisher=Penguin Books Limited|isbn=978-93-5118-322-8|pages=1–}}</ref> প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত ব্ৰিটিছ ভাৰতীয় সেনাৰ বাবে সৈনিক সংগ্ৰহৰ ক্ষেত্ৰতো পঞ্জাৱত স্থানীয় কৰ্মচাৰীসকলে ''ধৰ্ণা''ৰ এক বিশেষ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰাৰ উল্লেখ পোৱা যায়। এই ক্ষেত্ৰত গাঁওখনৰপৰা নিৰ্দিষ্টসংখ্যক সৈনিক সংগ্ৰহ নোহোৱা পৰ্যন্ত সংগ্ৰাহকসকলে গাঁৱত উপস্থিত থাকি খাদ্য আৰু আশ্ৰয়ৰ দাবী কৰিছিল।<ref name="garrison">{{cite book |last1=Yong |first1=Tan Tai |url=https://us.sagepub.com/en-us/nam/the-garrison-state/book227930 |title=The Garrison State: the military, government and society in colonial Punjab 1849-1947 |chapter=Garrison Province at Work |editor-last=Chandra |editor-first=Bipan |editor2-last=Mukherjee |editor2-first=Mridula |editor3-last=Mukherjee |editor3-first=Aditya |series=Sage Series in Modern Indian History-VIII |location=Thousand Oaks, CA |publisher=Sage Publications |year=2005 |page=134 |accessdate=July 9, 2022}}</ref> == ভাৰতৰ আইনী পৰিপ্ৰেক্ষিত == ভাৰতৰ সংবিধানৰ ১৯ নং অনুচ্ছেদে বাক্‌স্বাধীনতা আৰু শান্তিপূৰ্ণভাৱে সমবেত হোৱাৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰে। অৱশ্যে এই অধিকাৰসমূহ নিৰপেক্ষ নহয় আৰু জনশৃংখলা, সাৰ্বভৌমত্ব, নিৰাপত্তা আৰু অন্যান্য সাংবিধানিক স্বাৰ্থৰ বাবে আইনে যুক্তিসংগত সীমাবদ্ধতা আৰোপ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰাৰ লগতে ৰাজহুৱা পথ আৰু ৰাজহুৱা স্থান অনিৰ্দিষ্টকাল ধৰি অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধতাৰ কথাও স্পষ্ট কৰিছে। [[শ্বাহীন বাগ]] প্ৰতিবাদ সম্পৰ্কীয় ২০২০ চনৰ ৰায়ত আদালতে মত প্ৰকাশ কৰে যে প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ থাকিলেও ৰাজহুৱা পথ আৰু স্থান এনেদৰে দখল কৰি ৰখা উচিত নহয় যাতে আন নাগৰিকৰ চলাচলত গুৰুতৰ অসুবিধা হয়। আদালতে প্ৰতিবাদৰ বাবে উপযুক্ত বা নিৰ্ধাৰিত স্থানৰ গুৰুত্বও উল্লেখ কৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police|url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2020/2418/2418_2020_36_1501_24294_Judgement_07-Oct-2020.pdf|publisher=Supreme Court of India|date=7 October 2020}}</ref> দিল্লী উচ্চ ন্যায়ালয়েও ২০২০ চনৰ জানুৱাৰীৰ এটা আদেশত শ্বাহীন বাগত চলি থকা প্ৰতিবাদৰ সময়ত আইন, নিয়ম, চৰকাৰী নীতি, জনস্বাৰ্থ আৰু আইন-শৃংখলা বিবেচনা কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner Of Police And Others|url=https://indiankanoon.org/doc/98947688/|date=14 January 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ভাৰতীয় আদালতসমূহে এইটোও স্পষ্ট কৰিছে যে শান্তিপূৰ্ণ সমাৱেশ বা ধৰ্ণা নিজে অধিকাৰৰ অংশ হ'ব পাৰে যদিও প্ৰতিবাদ হিংসাত্মক হ'ব নালাগে আৰু ৰাজহুৱা স্থানৰ ব্যৱহাৰ আইনসন্মত নিয়মৰ অধীনত থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Bhim Army (Bharat Ekta Mission) vs State of Maharashtra|url=https://indiankanoon.org/doc/120976955/|date=21 February 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> [[গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়]]ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত এক আইনী সিদ্ধান্তত পথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধক বন্ধ বা ''বন্ধ''ৰ এক ৰূপ হিচাপে বিবেচনা কৰি ইয়াৰ আইনগত পৰিণতিৰ কথাও আলোচনা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web|title=Purulia Chamber of Trade and Industry vs The State of West Bengal|url=https://indiankanoon.org/doc/163542899/|date=19 September 2023|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ২০২৬ চনৰ ২৬ আগষ্টত গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ এটা ৰায়তো শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদ, সমাৱেশ, ধৰ্ণা আৰু সমদলৰ অধিকাৰৰ সৈতে যুক্তিসংগত আইনগত সীমাবদ্ধতাৰ সম্পৰ্ক পুনৰ আলোচনা কৰা হয়। ৰায়টোত কোৱা হয় যে প্ৰতিবাদ শান্তিপূৰ্ণ হৈ থাকিব লাগিব আৰু কৰ্তৃপক্ষই আইনগত ক্ষমতা প্ৰয়োগ কৰাৰ সময়ত আইনৰ সীমাৰ ভিতৰত থাকিব লাগে।<ref>{{Cite web|title=Richard Sangyung vs The State of Assam and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/157052802/|date=26 August 2026|publisher=Indian Kanoon}}</ref> === শ্বাহীন বাগৰ ধৰ্ণা === [[File:Dharna by Nirbhay Jan Manch in Virar.jpg|thumb|right|[[মহাৰাষ্ট্ৰ]]ৰ বিৰাৰত অনুষ্ঠিত ধৰ্ণা]] ভাৰতৰ সাম্প্ৰতিক ৰাজনৈতিক ইতিহাসত উল্লেখযোগ্য ধৰ্ণাসমূহৰ ভিতৰত শ্বাহীন বাগ প্ৰতিবাদ অন্যতম। ২০১৯ চনৰ ১১ ডিচেম্বৰত [[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন]] সংসদৰ দুয়োখন সদনত গৃহীত হোৱাৰ পিছত আৰু জামিয়া মিলিয়া ইছলামিয়াৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষীৰ হস্তক্ষেপৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত দিল্লীৰ শ্বাহীন বাগত প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। ২০১৯ চনৰ ১৪ ডিচেম্বৰৰপৰা মূলতঃ মহিলাসকলে অংশগ্ৰহণ কৰা প্ৰতিবাদটোৱে নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন, প্ৰস্তাৱিত [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক পঞ্জী]] আৰু [[ৰাষ্ট্ৰীয় জনসংখ্যা পঞ্জী]]ৰ সৈতে জড়িত বিষয়, আৰক্ষীৰ আচৰণ, নিবনুৱা সমস্যা, দৰিদ্ৰতা আৰু মহিলাৰ সুৰক্ষাকে ধৰি বিভিন্ন বিষয় উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নতুন দিল্লীৰ কালিন্দী কুঞ্জ–শ্বাহীন বাগ পথৰ এটা অংশত বহি প্ৰতিবাদ কৰিছিল। প্ৰতিবাদটো ২০২০ চনৰ মাৰ্চ মাহত [[কভিড-১৯]] মহামাৰীৰ পৰিস্থিতিৰ মাজত শেষ হয়। উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০২০ চনৰ ৭ অক্টোবৰৰ ৰায়ত ৰাজহুৱা পথ অনিৰ্দিষ্টকাল অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ সৈতে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ ভৰসাম্যৰ বিষয়টো বিস্তৃতভাৱে আলোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == অসমত ধৰ্ণা == অসমত বিভিন্ন সামাজিক, শ্ৰমিক, ছাত্ৰ, কৰ্মচাৰী আৰু নাগৰিক সংগঠনে নিজৰ দাবী উত্থাপনৰ বাবে ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে। ধৰ্ণা সাধাৰণতে জিলা সদৰ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান অথবা সংশ্লিষ্ট প্ৰতিষ্ঠানৰ সন্মুখত অনুষ্ঠিত হয়। ২০২৫ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম আদিবাসী ছাত্ৰ সন্থা]]ৰ শোণিতপুৰ জিলা সমিতিয়ে [[তেজপুৰ]]ৰ ক'ৰ্ট চাৰিআলিত দুই ঘণ্টীয়া ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে অসমত আদিবাসীসকলৰ [[অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ মৰ্যাদা আৰু চাহ-বাগিছাৰ শ্ৰমিকৰ দৈনিক মজুৰি বৃদ্ধিৰ দাবী উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদৰ অন্তত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰীৰ উদ্দেশ্যে জিলা আয়ুক্তৰ জৰিয়তে স্মাৰক-পত্ৰ দাখিল কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=AASAA stages dharna in Tezpur demanding ST status and wage hike for Adivasis|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/aasaa-stages-dharna-in-tezpur-demanding-st-status-and-wage-hike-for-adivasis|date=23 July 2025|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[অসম গ্ৰামীণ বেংক]]ৰ বিষয়া আৰু কৰ্মচাৰী সংগঠনৰ সদস্যসকলে [[তেজপুৰ]]ত অসম গ্ৰামীণ বেংকৰ আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ সৰ্বভাৰতীয় বেংক সংগঠনসমূহৰ আহ্বানৰ অংশ আছিল আৰু পাঁচদিনীয়া কৰ্মসপ্তাহ আৰু শনিবাৰৰ ছুটী সম্পৰ্কীয় দাবী উত্থাপন কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=Members of Assam Gramin Bank unions stage dharna over pending demands|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/tezpur-members-of-assam-gramin-bank-unions-stage-dharna-over-pending-demands|date=28 January 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম ন্যায়িক কৰ্মচাৰী সন্থা]]ৰ সদস্যসকলে ৰাজ্যজুৰি দুইদিনীয়া প্ৰতিবাদ কাৰ্যসূচী পালন কৰে। [[গুৱাহাটী]]ত কামৰূপ মহানগৰ জিলা আদালতৰ কৰ্মচাৰীসকলেও আদালত চৌহদত ধৰ্ণা বা বহি কৰা প্ৰতিবাদত অংশগ্ৰহণ কৰে। প্ৰতিবাদটো উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০০৯ চনৰ এটা আদেশ আৰু ন্যায়াধীশ শেট্টী আয়োগৰ পৰামৰ্শ কাৰ্যকৰী নকৰাৰ অভিযোগৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam Judicial Staff Launch Statewide Strike Over Non-Implementation of Supreme Court Order|url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-judicial-staff-launch-statewide-strike-over-non-implementation-of-supreme-court-order|date=16 July 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> == আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় উদাহৰণ == === আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ === [[File:WTO protests in Seattle November 30 1999.jpg|thumb|[[১৯৯৯ চনৰ ছিয়াটল বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থা প্ৰতিবাদ]]ৰ সময়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদকাৰীৰ ওপৰত জলকীয়া স্প্ৰে প্ৰয়োগ]] ==== নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলন ==== [[সমঝোতাৰ ফেল'শ্বিপ]] আৰু [[কংগ্ৰেছ অৱ ৰেচিয়েল ইকুৱেলিটি]]য়ে ১৯৪০ৰ দশকৰপৰাই বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। আৰ্নেষ্ট কেল'ৱেয়ে বাৰ্নিচ ফিচাৰক ৰেষ্টুৰেণ্টৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ পদ্ধতিৰ "গডমাদাৰ" বুলি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>"Of Time and Sound, Requiem For A Free, Compassionate Spirit", by Ernest Galloway, published in ''Missouri Teamster'', May 12, 1966, Page 7.</ref> ১৯৩৯ চনৰ আগষ্ট মাহত আফ্ৰিকান-আমেৰিকান আইনজীৱী [[ছেমুৱেল উইলবাৰ্ট টাকাৰ]]ে তেতিয়াৰ জাতিগতভাৱে পৃথকীকৃত গ্ৰন্থাগাৰত [[এলেক্সান্দ্ৰিয়া গ্ৰন্থাগাৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] সংগঠিত কৰিছিল।<ref>{{cite web|title=America's First Sit-Down Strike: The 1939 Alexandria Library Sit-In|url=http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|publisher=City of Alexandria|archive-url=https://web.archive.org/web/20100528015924/http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|archive-date=May 28, 2010|access-date=August 24, 2016}}</ref> ১৯৪৭ চনত [[কলম্বাছ, ওহাইঅ']]ত অনুষ্ঠিত কংগ্ৰেছ অৱ ইণ্ডাষ্ট্ৰিয়েল অৰ্গেনাইজেচনৰ অধিৱেশনতো শ্ৰমিক প্ৰতিনিধিসকলে আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত এক চমু আৰু তাৎক্ষণিক বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>(''NYT'' March 17, 1947: 16)</ref> ১৯৩৯ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ফাদাৰ ডিভাইনৰ অনুগামী আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শান্তি অভিযান আন্দোলনৰ সদস্যসকলে কেফেটেৰিয়া শ্ৰমিক সংঘৰ সৈতে মিলি নিউয়ৰ্কৰ শ্বেক ছেণ্ডউইচ শ্বপছত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক নিযুক্তি পদ্ধতিৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৯ চনৰ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ ''নিউয়ৰ্ক টাইমছ''ৰ মতে, প্ৰায় ৭৫ৰপৰা ১০০ জন অনুগামী ৰেষ্টুৰেণ্টখনত উপস্থিত হৈ পাঁচ চেণ্টৰ কফি কিনি আসনত বহি আছিল আৰু আন গ্ৰাহকসকলে আসন লাভ কৰিব পৰা নাছিল।<ref>{{cite news|title=Divine's Followers Give Aid to Strikers: With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant|newspaper=The New York Times|date=September 23, 1939|id={{ProQuest|103043251}}}}</ref><ref>{{cite news |title=Divine's Followers Give Aid to Strikers; With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant |url=https://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=FA0A17FA3B54107A93C1AB1782D85F4D8385F9 |work=The New York Times |location=US |date=September 23, 1939 |access-date=July 20, 2010 }}</ref> ১৯৪২ চনৰ মে' মাহত [[জেমছ ফাৰ্মাৰ জুনিয়ৰ]]ে [[চিকাগো]]ৰ জেক স্প্ৰেট ডাইনাৰত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক সেৱা নীতিৰ বিৰুদ্ধে ২৭ জন লোকক লৈ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ নেতৃত্ব দিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে ডাইনাৰৰ প্ৰতিটো আসন গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু কৃষ্ণাঙ্গ আৰু শ্বেতাঙ্গ লোকক একেলগে বহুৱাইছিল। আৰক্ষী অহাৰ পাছতো কোনো আইন ভংগ হোৱা নাই বুলি কোৱাৰ বাবে কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |title=Birth of the sit-in |newspaper=Chicago Tribune |date=February 24, 2014 |author=Grossman, Ron |page=17}}</ref> [[ৱাইলি কলেজ]] আৰু [[বিছপ কলেজ]]ৰ ছাত্ৰসকলে মেলভিন বি. টলছন আৰু ফাৰ্মাৰৰ উৎসাহত [[মাৰ্শাল, টেক্সাছ]]ত হেৰিছন কাউণ্টি আদালত ভৱনৰ ভিতৰত টেক্সাছৰ অন্যতম প্ৰাৰম্ভিক বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। এই আন্দোলনে পিছলৈ টেক্সাছত জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে পৰিৱৰ্তনত অৰিহণা যোগায়।<ref>{{Citation |last=Schmidt |first=Christopher W. |title=The Sit-In Movement |date=2018-07-30 |encyclopedia=Oxford Research Encyclopedia of American History |url=https://oxfordre.com/americanhistory/display/10.1093/acrefore/9780199329175.001.0001/acrefore-9780199329175-e-445 |access-date=2024-07-29 |language=en |doi=10.1093/acrefore/9780199329175.013.445 |isbn=978-0-19-932917-5}}</ref> ১৯৫৫ চনত [[বাল্টিম'ৰ]]ৰ ৰিডছ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰত [[মৰ্গান ষ্টেট বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰসকলে কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ফলত ৰেষ্টুৰেণ্টৰ কাউণ্টাৰত জাতিগত পৃথক্কৰণ নীতি সলনি কৰা হয় আৰু অঞ্চলটোৰ ৩৭টা আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite news|last=Pousson|first=Eli|title=Why the West Side Matters: Read's Drug Store and Baltimore's Civil Rights Heritage|url=http://www.baltimoreheritage.org/2011/01/why-the-west-side-matters-reads-drug-store-and-baltimores-civil-rights-heritage/|access-date=July 14, 2014|publisher=Baltimore Heritage Organization|date=January 7, 2011}}</ref><ref>{{cite news|last=Gunts|first=Edward|title=Read's drugstore flap brings Baltimore civil rights history to life|url=https://www.baltimoresun.com/2011/02/08/reads-drugstore-flap-brings-baltimore-civil-rights-history-to-life/|access-date=July 14, 2014|newspaper=Baltimore Sun|date=February 8, 2011}}</ref> ১৯৫৭ চনৰ ২৩ জুনত [[ডাৰহাম, উত্তৰ কেৰ'লিনা]]ত "ৰয়েল ছেভেন" নামেৰে পৰিচিত তিনিগৰাকী মহিলা আৰু চাৰিজন পুৰুষে ৰয়েল আইচক্ৰীম পাৰ্লাৰত জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। তেওঁলোকক গ্ৰেপ্তাৰ কৰি অনধিকাৰ প্ৰৱেশৰ অভিযোগ আনা হৈছিল।<ref>[http://www.crmvet.org/tim//timhis57.htm#1957royal Royal Ice Cream Sit-in — Durham, NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ জুলাইত [[উইচিটা, কানছাছ]]ৰ ডকম ড্ৰাগছত পৃথক্কৰণমুক্ত কৰাৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। আগষ্টৰ আৰম্ভণিতে দোকানখন পৃথক্কৰণমুক্ত কৰা হয় আৰু পিছলৈ কানছাছৰ আন ডকম দোকানসমূহতো একে পৰিৱৰ্তন ঘটে।<ref name=NPR>Eckels, Carla. [https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=6355095 "Kansas Sit-In Gets Its Due at Last"], National Public Radio, October 21, 2006.</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ আগষ্টত [[ক্লাৰা লুপাৰ]]ৰ নেতৃত্বত [[অকলাহোমা চিটি]]ত কাট্‌জ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰৰ আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয়। এই আন্দোলনত স্থানীয় ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলো অংশগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু ইয়াৰ ফলত দোকানখনৰ আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত হয়।<ref>{{cite web|url=http://www.c-span.org/video/?306264-1/dockum-drug-store-sitin|title=Dockum Drug Store Sit-In, May 10 2012 - Video - C-SPAN.org|website=C-SPAN.org}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.oklahoman.com/story/lifestyle/2018/07/29/african-american-history-in-oklahoma-contains-sit-ins-soldiers-entrepreneurs-and-more/60510897007/|title=African-American history in Oklahoma contains sit-ins, soldiers, entrepreneurs and more|first=Bob L.|last=Backburn|publisher=The Oklahoman|date=July 29, 2018|accessdate=April 27, 2023}}</ref> ১৯৬০ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত [[গ্ৰিনছব'ৰ']]ৰ উলৱৰ্থ দোকানত অনুষ্ঠিত বহি কৰা প্ৰতিবাদে আমেৰিকাৰ দক্ষিণাঞ্চলত পৃথক্কৰণবিৰোধী বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ এক বৃহৎ ঢৌৰ সূচনা কৰে। কেইসপ্তাহমানৰ ভিতৰত বহু চহৰত উলৱৰ্থ, ক্ৰেছ আৰু অন্যান্য ৰাষ্ট্ৰীয় শৃংখলৰ দোকানসমূহক লক্ষ্য কৰি আন্দোলন আৰম্ভ হয়।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960greensboro First Southern Sit-in, Greensboro NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref><ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960sitins Sit-ins Spread Across the South] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> [[নেছভিল]]ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদসমূহ বিশেষভাৱে সংগঠিত আছিল আৰু ইয়াত শ শ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত নেছভিলৰ বহু আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত হয়। [[ডায়েন নেশ]], [[জেমছ বেভেল]], [[বাৰ্নাৰ্ড লাফায়েট]] আৰু [[চি. টি. ভিভিয়ান]] আদি বহু অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে পিছলৈ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960nsm Nashville Student Movement] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৬৩ চনত [[ফ্লেগষ্টাফ, এৰিজোনা]]ত এনএএচিপিয়ে উচ্চ মাধ্যমিক আৰু মধ্য বিদ্যালয়ৰ ১০ জন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক লৈ এল চাৰ' কেফেত বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনে নিউ জাৰ্ছিৰপৰা অহা কৃষ্ণাঙ্গ পৰ্যটকৰ এটা দলক সেৱা আগবঢ়াবলৈ অস্বীকাৰ কৰাৰ অভিযোগৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=https://azdailysun.com/news/local/integrating-flagstaff-shirley-sims-at-the-center-of-desegregation/article_0d733118-404f-11e1-9b3a-0019bb2963f4.html|title=Integrating Flagstaff: Shirley Sims: At the center of desegregation|first=Betsey Bruner|last=Sun Staff Reporter|date=January 17, 2012|website=Arizona Daily Sun}}</ref> ১৯৬১ চনত [[দ্য ফ্ৰেণ্ডশ্বিপ নাইন]] নামেৰে পৰিচিত নজন আফ্ৰিকান-আমেৰিকান পুৰুষে [[ৰক হিল, দক্ষিণ কেৰ'লিনা]]ত মেকক্ৰ'ৰীৰ পৃথকীকৃত আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰি গ্ৰেপ্তাৰ হৈছিল। তেওঁলোকে "জেইল, ন' বেইল" অৰ্থাৎ জামিন নিদিয়াকৈ কাৰাদণ্ড ভোগ কৰাৰ কৌশল গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Associated Press 'Sing-In' Negroes Eat Hearty; Say 'Jail—No Bail' |agency=Associated Press |newspaper=The Spartanburg Herald |date=February 21, 1961 |url=https://news.google.com/newspapers?id=g3ssAAAAIBAJ&pg=7405,2802776&dq=rock+hill+sit-in&hl=en |access-date=December 1, 2010}}</ref><ref>{{cite web|title=Jail, No Bail|url=http://www.scetv.org/index.php/carolina_stories/show/jail_no_bail/|work=Carolina Stories|publisher=South Carolina ETV|access-date=October 21, 2011}}</ref> ১৯৬২ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[বাৰ্নি ছেণ্ডাৰ্ছ]]ে [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ হিচাপে বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৃথকীকৃত ছাত্ৰাৱাস নীতিৰ বিৰুদ্ধে অনুষ্ঠিত বহি কৰা প্ৰতিবাদত নেতৃত্বৰ ভূমিকা পালন কৰিছিল।<ref>{{cite magazine |last=Frizell |first=Sam |url=https://time.com/3896500/bernie-sanders-vermont-campaign-radical/ |title=The Radical Education of Bernie Sanders |magazine=Time |date=May 26, 2015}}</ref><ref>{{cite news |last=Perlstein |first=Rick |url=http://mag.uchicago.edu/law-policy-society/political-education |title=A political education |work=The University of Chicago Magazine |date=January 2015}}</ref> ==== বন্দীজনৰ অধিকাৰ আন্দোলন ==== ১৯৩৫ চনৰ মে' মাহত [[নিউয়ৰ্ক চহৰ]]ত শাৰীৰিকভাৱে অক্ষম লোকসকলৰ লীগে [[ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচন]]ৰ বৈষম্যমূলক নীতিৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৫ চনৰ ২৯ মে'ৰপৰা নদিন ধৰি গৃহ সাহায্য ব্যুৰ'ত আৰু পিছত ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচনৰ কাৰ্যালয়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref name="longmore">{{cite journal|last1=Longmore|first1=PK|last2=Goldberger|first2=David|title=The League of the Physically Handicapped and the Great Depression: A Case Study in the New Disability History|journal=The Journal of American History|date=December 2000|volume=87|issue=3|pages=888–922|doi=10.2307/2675276}}</ref><ref name="isr">{{cite web|last1=Rosenthal|first1=Keith|title=Pioneers in the fight for disability rights The League of the Physically Handicapped|url=https://isreview.org/issue/90/pioneers-fight-disability-rights|website=International Socialist Review|access-date=April 29, 2018}}</ref> ১৯৭২ চনত [[জুডিথ হিউমেন]]ৰ নেতৃত্বত নিউয়ৰ্কত অক্ষম অধিকাৰ কৰ্মীসকলে পুনৰ্বাসন আইন সম্পৰ্কীয় প্ৰতিবাদত বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref name="SitinTimeline">{{cite web|url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm|title=Disability History Timeline|year=2002|work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management|publisher=Temple University}}</ref> ১৯৭৭ চনৰ ৫ এপ্ৰিলত আমেৰিকাৰ দহখন চহৰত একেলগে প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয় আৰু [[ছান ফ্ৰান্সিস্কো]]ত স্বাস্থ্য, শিক্ষা আৰু কল্যাণ বিভাগৰ কাৰ্যালয়ত আৰম্ভ হোৱা ৫০৪ বহি কৰা প্ৰতিবাদ ৪ মে'লৈকে চলে। ই ২৫ দিন স্থায়ী হৈছিল আৰু ১৫০ৰো অধিক লোকে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="Short History of the 504 Sit in">{{cite web|url=https://dredf.org/504site/histover.html|title=Short History of the 504 Sit in|work=dredf.org}}</ref><ref name="Timeline">{{cite web |url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm |title=Disability History Timeline |year=2002 |work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management |publisher=Temple University}}</ref><ref name="Berkeley">{{cite web|url=http://bancroft.berkeley.edu/collections/drilm/resources/timeline.html|title=The Disability Rights and Independent Living Movement|publisher=University of California Berkeley|access-date=October 6, 2014}}</ref> == অন্যান্য সামাজিক আন্দোলন == === ভূমিৰ অধিকাৰ আৰু ক্ষতিপূৰণ === ১৯৫৫ চনৰ ১ জুনত [[ড'ৰ কাউণ্টি, উইচকনছিন]]ত ভিক্টৰ বেকাৰৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ ঘৰ আৰু ফলবাগিছাৰ কাষৰপৰা পথ নিৰ্মাণৰ বাবে লোৱা অতিৰিক্ত মাটিৰ সম্পূৰ্ণ ক্ষতিপূৰণ নিদিয়াৰ প্ৰতিবাদত বিস্ফোৰকৰ ওপৰত বহি পথ নিৰ্মাণ বন্ধ কৰি ৰাখিছিল। প্ৰতিবাদটো ১৭ ঘণ্টা চলিছিল। পাছদিনা কাউণ্টিয়ে অতিৰিক্ত ১,৫০০ ডলাৰৰ চেক প্ৰদান কৰাৰ পাছত প্ৰতিবাদ শেষ হয়।<ref>{{cite web |url=http://pubinfo.co.door.wi.us:8080/jsp/RcWebImageViewer.jsp?doc_id=1e8fc801-90a4-4104-8e86-19a1ea0947dc/wsbd0000/20141103/00001052&pg_seq=1&search_doc=&query1_modifier=AND&query1=playing%20with%20dynamite&query1_field=CONTENT&query2_modifier=AND&query2_field=DATE_PUBLISHED_MILLIS&query2_min=-473385600000&query2_max=-441936000000 |title=Playing with Dynamite has asked result: $1,500 check |work=Door County Advocate|date=June 2, 1955}}</ref> === নাৰী অধিকাৰ আন্দোলন === ১৯৬৯ চনত [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ত নাৰী অধিকাৰ সমৰ্থক সমাজবিজ্ঞান অধ্যাপক [[মাৰ্লিন ডিক্সন]]ক চাকৰিৰপৰা অপসাৰণ কৰাৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ হৈছিল। ১৯৬৯ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে আন্দোলন বন্ধ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। পিছত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শাস্তিমূলক কমিটিৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি ৪২ জন ছাত্ৰক বহিষ্কাৰ, ৮১ জনক নিলম্বন আৰু তিনিজনক পৰীক্ষামূলক শাস্তি দিয়া হৈছিল।<ref name="uchicago1">{{cite web|url=https://www.lib.uchicago.edu/e/scrc/collections/subject/activism.html|title=Special Collections Research Center|publisher=University of Chicago Library}}</ref> মাৰ্লিন ডিক্সন সম্পৰ্কীয় বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ এটা বিবৃতি ১৯৭০ চনত প্ৰকাশিত নাৰী মুক্তি আন্দোলনৰ সংকলন ''Sisterhood is Powerful''ত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।<ref>{{cite book|title=Sisterhood is powerful: an anthology of writings from the women's liberation movement|publisher=WorldCat.org|oclc=96157}}</ref> ১৯৬৯ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[বেটি ফ্ৰিডান]] আৰু [[নেচনেল অৰ্গেনাইজেচন ফৰ উইমেন]]ৰ আন সদস্যসকলে নিউয়ৰ্কৰ প্লাজা হোটেলৰ অক ৰূমত মহিলাৰ ওপৰত থকা সময়সীমাৰ বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰু পিকেটিং কৰিছিল। কেইমাহমানৰ পিছত এই লিংগভিত্তিক নিষেধাজ্ঞা আঁতৰোৱা হয়।<ref name="Times2">{{cite web|author=Curtis Gathje|date=January 16, 2005|title=What Would Eloise Say?|url=https://www.nytimes.com/2005/01/16/opinion/opinionspecial/16gathje.html|work=New York Times}}</ref><ref name="Gathje2000">{{Cite book|last=Gathje|first=Curtis|title=At the Plaza: an illustrated history of the world's most famous hotel|date=2000|pages=142|isbn=978-1-4668-6700-0}}</ref> ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত নাৰী অধিকাৰ কৰ্মীসকলে ''লেডিজ হোম জাৰ্নেল''ৰ কাৰ্যালয়ত ১১ ঘণ্টীয়া বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে ১৯৭০ চনৰ আগষ্ট মাহত আলোচনীখনৰ এটা অংশ প্ৰস্তুত কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite news|last=Gibson|first=Megan|url=https://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2088114_2087975_2087966,00.html|title=The 'Ladies' Home Journal' Sit-In - A Brief History of Women's Protests|magazine=Time|date=August 12, 2011}}</ref> === অস্ত্ৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ দাবী === ২০১৬ চনৰ ২২ জুনত আমেৰিকাৰ প্ৰতিনিধি সভাৰ ডেম'ক্ৰেট সদস্যসকলে বন্দুক-নিৰাপত্তা সম্পৰ্কীয় আইনত ভোটদানৰ দাবীত প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ [[অৰ্লেণ্ডো নাইটক্লাব গুলীচালনা]]ৰ পিছত অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{cite news |url=https://www.politico.com/story/2016/06/democrats-sitin-gun-control-224687 |title=How Democrats mounted their guns sit-in |work=Politico |date=June 22, 2016}}</ref> প্ৰতিবাদকাৰীসকলৰ এটা দলে ২৩ জুনৰ দুপৰীয়ালৈকে প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত অৱস্থান কৰিছিল। দাবী কৰা কোনো ব্যৱস্থাত সেই সময়ত ভোট অনুষ্ঠিত হোৱা নাছিল।<ref name=hufpro>{{cite news |url=http://www.huffingtonpost.com/entry/house-democrats-end-their-sit-in-protest-over-gun-reform_us_576c1760e4b0aa4dc3d4b28f?section= |title=House Democrats End Their Sit-In Protest Over Gun Reform |work=The Huffington Post |date=June 24, 2016}}</ref> === এলজিবিটিকিউ+ অধিকাৰ আন্দোলন === [[File:Sit-in against homophobia Mi 20095.JPG|thumb|upright|২০০৯ চনত [[ইটালী]]ৰ [[মিলান]]ত সমকামীবিদ্বেষৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] ==== ১৯৬৫ ফিলাডেলফিয়া ==== ১৯৬৫ চনৰ ২৫ এপ্ৰিলত [[ফিলাডেলফিয়া]]ৰ ডিউইছ ৰেষ্টুৰেণ্টত এলজিবিটি অধিকাৰৰ দাবীত প্ৰথম দুটা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ভিতৰত প্ৰথমটো অনুষ্ঠিত হৈছিল। প্ৰায় ১৫০ জন সমৰ্থকৰ সৈতে তিনিজন কিশোৰে ৰেষ্টুৰেণ্টখনত প্ৰৱেশ কৰি নাগৰিক অধিকাৰৰ দাবীত স্থান ত্যাগ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনৰ "সমকামী", "পুৰুষসুলভ মহিলা", "নাৰীসুলভ পুৰুষ" বা "অগতানুগতিক পোছাক পৰিহিত" লোকক সেৱা নকৰাৰ নীতিৰ বিৰুদ্ধে এই প্ৰতিবাদ হৈছিল।<ref>{{cite web |last1=Stein |first1=Marc |title=Marc Stein: Dewey's Sit-In, Philadelphia, April 25, 1965 |url=http://outhistory.org/exhibits/show/deweys-sit-in |publisher=OutHistory |date=April 20, 2015}}</ref> ১৯৬৫ চনৰ ২ মে'ত দ্বিতীয়টো বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয় আৰু এইবাৰ কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল। তাৰ পিছতে ৰেষ্টুৰেণ্টখনে বৈষম্যমূলক নীতি বাতিল কৰে। ==== ১৯৬৬ নিউয়ৰ্ক ==== ১৯৬৬ চনৰ ২১ এপ্ৰিলত নিউয়ৰ্কৰ মেটাচিন ছ'চাইটিৰ সদস্যসকলে জুলিয়াছবাৰত "চিপ-ইন" নামেৰে এক প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই কাৰ্যৰ লক্ষ্য আছিল সমকামী লোকসকলক অনুমোদিত মদ বিক্ৰী কৰা স্থানত সেৱা আগবঢ়োৱাৰ অধিকাৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা।<ref>{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2016/04/21/nyregion/before-the-stonewall-riots-there-was-the-sip-in.html |title=Before the Stonewall Riots There Was the Sip-In |work=The New York Times|date=April 21, 2016}}</ref> === ইজৰাইল–হামাছ যুদ্ধৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ === ২০২৪ চনৰ এপ্ৰিলত [[কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে ''ছাত্ৰসকল পেলেষ্টাইনৰ বাবে'' আৰু ''ইহুদীসকল শান্তিৰ বাবে'' সংগঠনৰ সদস্যসকলৰ সৈতে বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে [[গাজা যুদ্ধ]]ৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ইজৰাইলৰপৰা বিনিয়োগ প্ৰত্যাহাৰৰ দাবী কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰতে আৰু বাহিৰতো আন বিশ্ববিদ্যালয়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰু প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |last=Barkan |first=Ross |date=2024-02-07 |title=How the Israeli-Palestinian Conflict Drove a Wedge Into the Democratic Party |url=https://www.nytimes.com/2024/02/07/magazine/israel-october-7-democrats.html |work=The New York Times}}</ref> === ইৰাণ === ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত ইৰাণৰ ৩০খনতকৈ অধিক বিশ্ববিদ্যালয়ত ছাত্ৰ-প্ৰতিবাদ আৰু পৰীক্ষা বৰ্জনৰ কাৰ্যসূচীৰ বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল। ইয়াৰ ভিতৰত চিকিৎসা বিশ্ববিদ্যালয়সমূহো আছিল। প্ৰতিবাদৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত কিছুমান শিক্ষা কাৰ্যসূচী অনলাইনলৈ স্থানান্তৰৰ কথাও প্ৰকাশিত বাতৰিত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=گسترش «تحریم امتحانات» به بیش از سی دانشگاه |url=https://iranwire.com/fa/news-1/148490-%DA%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%B4-%D8%AA%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A7%D9%85%D8%AA%D8%AD%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87/ |access-date=2026-02-04|website=IranWire|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-02-03 |title=تجمع و تحصن در دانشگاه‌های علوم پزشکی ایران |url=https://www.bbc.com/persian/articles/cew8en9n90ro|access-date=2026-02-04|website=BBC News فارسی|language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109477.html |title=تجمع اعتراضی و تحصن دانشجویان رشته دندان‌پزشکی دانشگاه تبریز |date=2026-02-04 |language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109427.html |title=تجمع اعتراضی دانشجویان دانشگاه آزاد مشهد – ۱۴ بهمن |date=2026-02-03 |language=fa}}</ref> === হাংগেৰী === ==== পৰিৱেশ আন্দোলন ==== ২০১৬ চনত [[বুদাপেষ্ট]]ৰ ভাৰোশ্লিগেট অঞ্চলত পৰিৱেশ আন্দোলনৰ প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিৰ্মাণ পৰিকল্পনাৰ বিৰুদ্ধে কেটেৰেম অঞ্চল দখল কৰি বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>{{citation needed|date=June 2018}}</ref> === পাকিস্তান === ==== ২০১৪ চনৰ চৰকাৰবিৰোধী প্ৰতিবাদ ==== [[আজাদি মাৰ্চ]] আৰু [[ইনকিলাব মাৰ্চ]] পাকিস্তানৰ উল্লেখযোগ্য দীঘলীয়া ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল। পাকিস্তান তেহৰিক-ই-ইনছাফৰ [[ইমৰান খান]]ৰ নেতৃত্বত আজাদি মাৰ্চ আৰু পাকিস্তান আৱামী তেহৰিকৰ [[মুহাম্মদ তাহিৰ-উল-কাদৰি]]ৰ নেতৃত্বত ইনকিলাব মাৰ্চ অনুষ্ঠিত হৈছিল। দুয়োটা আন্দোলনৰ দাবীৰ ভিতৰত নিৰ্বাচনত অনিয়মৰ তদন্ত, গণতান্ত্ৰিক ব্যৱস্থাৰ সংস্কাৰ আৰু ৰাজনৈতিক-সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰ দাবী আছিল।<ref>{{cite news|title=Pakistan crisis: Islamabad sees more violent protests|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-29021033|access-date=September 26, 2014|agency=BBC|publisher=BBC|date=September 1, 2014}}</ref> আজাদি মাৰ্চ ২০১৪ চনৰ ১৪ আগষ্টত আৰম্ভ হৈ ১৭ ডিচেম্বৰ ২০১৪ত শেষ হৈছিল আৰু ইয়াক পাকিস্তানৰ ইতিহাসৰ অন্যতম দীঘলীয়া ৰাজহুৱা বহি কৰা প্ৰতিবাদ হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। পাকিস্তানত ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ১৯৫৮ চনত [[আব্দুল কাইয়ুম খান]]ে প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ফিৰোজ খান নূন]]ৰ চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে ব্যৱহাৰ কৰা বুলি উল্লেখ কৰা হয়। পিছলৈ [[নঈম ছিদ্দিকী]]য়ে ৰাজনৈতিক লক্ষ্য সাধনৰ বাবে ধৰ্ণা ৰাজনীতিৰ ব্যৱহাৰৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল আৰু ১৯৯৩ চনত [[জামাত-ই-ইছলামী পাকিস্তান]]ৰ সৈতে জড়িত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[ফজলুৰ ৰহমান]], [[নৱাজ শ্বৰীফ]], [[মৰিয়ম ছফদাৰ আৱান]] আৰু অন্যান্য ৰাজনৈতিক আৰু ধৰ্মীয় নেতাই বিভিন্ন উদ্দেশ্যত এই পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰিছে। === দক্ষিণ আফ্ৰিকা === [[বৰ্ণবৈষম্য]]ৰ সময়ত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ জাতিগত পৃথক্কৰণ নীতিৰ বিৰুদ্ধে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰস্থিত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ দূতাবাসসমূহত বহু বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/1984/11/30/us/apartheid-protest-takes-page-from-60-s-history.html|title=Apartheid Protest Takes Page from 60's History|last=Gamarekian|first=Barbara|date=November 30, 1984|work=The New York Times}}</ref> বৰ্ণবৈষম্যৰ পিছৰ দক্ষিণ আফ্ৰিকাত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধিক মাচুলৰ বিৰুদ্ধে ''ফিজ ফ'ল'' আন্দোলনৰ সময়ত আৰু বিদেশত পুনৰসংস্থাপনৰ দাবীত গ্ৰীণমাৰ্কেট স্কোৱাৰত শৰণাৰ্থীসকলৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ উল্লেখযোগ্য। === ৱেলছ === [[ৱেলছ ভাষা সমাজ]]ৰ প্ৰথম ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ ১৯৬৩ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[এবাৰিষ্টুইথ]] চহৰৰ কেন্দ্ৰত অনুষ্ঠিত হৈছিল। সদস্যসকলে ডাকঘৰত পোষ্টাৰ লগাই গ্ৰেপ্তাৰ হৈ বিচাৰৰ সন্মুখীন হোৱাৰ চেষ্টা কৰিছিল। গ্ৰেপ্তাৰ নোহোৱাৰ পিছত প্ৰায় ৭০ জন সদস্য আৰু সমৰ্থকে পণ্ট ট্ৰেফেচানত বহি পথ যাতায়াত প্ৰায় আধা ঘণ্টাৰ বাবে বন্ধ কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/artanddesign/2015/oct/30/dr-tedi-millward-welsh-language-protest-aberystwyth |title=Dr Tedi Millward, at the first Welsh language protest, Aberystwyth, 2 February 1963|newspaper=The Guardian|date=October 30, 2015|last1=Booth|first1=Hannah}}</ref><ref>Dylan Philps. "history of the welsh language society" in The Welsh Language in the Twentieth Century. Ed. by G.H. Jenkins and M.W. Williams. Page 471</ref> ১৯৬৮ চনত [[বিবিচি]]ৰ কাৰ্ডিফৰ ব্ৰডৱে ষ্টুডিঅ' আৰু বাতৰি বিভাগত ৱেলছ ভাষাত অধিক সম্প্ৰচাৰৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=http://www.theguardian.com/uk-news/2016/nov/30/welsh-bbc-studios-protest-sit-in-language-1968|title=Sit-in at BBC Welsh studios – archive, 30 November 1968|author=Guardian Staff|date=November 30, 2016|website=The Guardian}}</ref> == ধৰ্ণা আৰু বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ পাৰ্থক্য == ধৰ্ণা আৰু বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ পদ্ধতিগত মিল আছে যদিও দুয়োটা শব্দৰ ব্যৱহাৰ একে নহয়। ''বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' সাধাৰণতে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা প্ৰতিবাদক বুজায় আৰু ই বিশেষকৈ ইংৰাজী ''sit-in'' আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। আনহাতে ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশত অধিক বহল অৰ্থত ব্যৱহৃত হয় আৰু ইয়াৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত অৱস্থান, অনশন, দাবী উত্থাপন, স্মাৰক-পত্ৰ প্ৰদান আৰু দীঘলীয়া সময় ধৰি প্ৰতিবাদী অৱস্থান আদি অন্তৰ্ভুক্ত হ'ব পাৰে। == দক্ষিণ এছিয়াত ধৰ্ণাৰ প্ৰভাৱ == ধৰ্ণা দক্ষিণ এছিয়াৰ ৰাজনৈতিক সংস্কৃতিৰ এক পৰিচিত প্ৰতিবাদী পদ্ধতি। ভাৰত আৰু পাকিস্তানত এই শব্দটো ৰাজনৈতিক দল, ছাত্ৰ সংগঠন, শ্ৰমিক সংগঠন, সামাজিক আন্দোলন আৰু বিভিন্ন নাগৰিক সংগঠনৰ প্ৰতিবাদৰ বৰ্ণনাত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ভাৰতত ধৰ্ণা সংসদীয় গণতন্ত্ৰৰ বাহিৰৰ নাগৰিক প্ৰতিবাদৰ এক দৃশ্যমান পদ্ধতি হিচাপে বিকশিত হৈছে। দাবী চৰকাৰী নীতি, শ্ৰমিক অধিকাৰ, মজুৰি, ভূমি, জাতিগত বা সামাজিক অধিকাৰ, নাগৰিকত্ব, শিক্ষা, পৰিৱেশ বা প্ৰশাসনিক সিদ্ধান্তৰ সৈতে জড়িত হ'ব পাৰে। ডিজিটেল যোগাযোগৰ বিকাশৰ ফলত আধুনিক ধৰ্ণা আন্দোলনসমূহ সামাজিক মাধ্যম, অনলাইন সংগঠন আৰু ডিজিটেল প্ৰচাৰৰ সৈতে সংযুক্ত হৈছে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শ্বাহীন বাগৰ ৰায়ত উল্লেখ কৰা মতে, ইণ্টাৰনেট আৰু ডিজিটেল মাধ্যম সামাজিক আন্দোলনক দ্ৰুতভাৱে সংগঠিত আৰু প্ৰচাৰ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে, যদিও ইয়াৰ সৈতে মেৰুকৰণ আৰু তথ্য-প্ৰচাৰৰ সমস্যাও থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner of Police|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist|30em}} == বাহ্যিক সংযোগ == {{wikiquote}} {{Commons category|Sit-ins}} * [https://web.archive.org/web/20160304002547/http://www.newsreel.org/nav/title.asp?tc=CN0170&s=feb ''ফেব্ৰুৱাৰী ৱান'' — ১৯৬০ চনৰ গ্ৰিনছব'ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ তথ্যচিত্ৰ] * [http://www.campusactivism.org/uploads/sit-in-tactical-analysis.pdf ''চিট-ইন: এ টেকটিকেল এনালাইছিছ'' — ছাত্ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ কৌশল সম্পৰ্কীয় অধ্যয়ন] * [https://web.archive.org/web/20111017122354/http://stubbornfacts.us/random/almost_forgotten_history ''এলমষ্ট ফৰ্গটেন হিষ্টৰী'' — উইচিটা ডকম বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ইতিহাস] * [http://www.crmvet.org ''চিভিল ৰাইটছ মুভমেণ্ট আৰ্কাইভ'' — নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনৰ ইতিহাস, ব্যক্তিগত কাহিনী আৰু আলোকচিত্ৰ] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_atlanta_ga/ ''আটলাণ্টা, জৰ্জিয়াৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_greensboro_nc/ ''গ্ৰিনছব'ৰ, উত্তৰ কেৰ'লিনাৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_nashville_tn/ ''নেছভিল, টেনেছিৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] [[শ্ৰেণী:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] lj1n9ctk1bcdxtya7j7rpr57tts69dn 638760 638755 2026-09-26T15:39:03Z AjayDas 12623 /* আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় উদাহৰণ */ 638760 wikitext text/x-wiki [[File:Benjamin Cowins during a sit-in at McCrory's lunch counter in Tallahassee.jpg|thumb|upright|১৯৬১ চনত ফ্ল'ৰিডা এণ্ড এম বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰ বেঞ্জামিন কাউইন্সে ফ্ল'ৰিডাৰ টালাহাছিত মেকক্ৰ'ৰীৰ আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ সময়ত]] [[File:Sitdown outside Victorian Parliament - -climatestrike Melbourne IMG 3522 (45203540215).jpg|thumb|[[অষ্ট্ৰেলিয়া]]ৰ মেলবৰ্ণত জলবায়ু কাৰ্যৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] '''ধৰ্ণা''' হৈছে কোনো দাবী, অধিকাৰ, ন্যায়, নীতিৰ পৰিৱৰ্তন বা সামাজিক, ৰাজনৈতিক আৰু অৰ্থনৈতিক উদ্দেশ্য সাধনৰ বাবে কোনো ব্যক্তি বা ব্যক্তিসমূহে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা একপ্ৰকাৰৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰ্য বা অহিংস প্ৰতিবাদ। ধৰ্ণাত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কোনো কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান, প্ৰতিষ্ঠান, পথ বা দাবীৰ সৈতে সম্পৰ্কিত কোনো স্থানত দৃশ্যমানভাৱে সমবেত হৈ দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত স্থান ত্যাগ নকৰাৰ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। কেতিয়াবা ইয়াৰ সৈতে অনশনো জড়িত থাকে। ধৰ্ণাৰ উদ্দেশ্য সাধাৰণতে জনসাধাৰণৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা, সংশ্লিষ্ট কৰ্তৃপক্ষৰ ওপৰত নৈতিক বা সামাজিক চাপ সৃষ্টি কৰা আৰু কোনো সমস্যা বা দাবীক ৰাজহুৱা আলোচনাৰ কেন্দ্ৰলৈ অনা। এই পদ্ধতি সাধাৰণতে অহিংস হ'লেও, ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰাৰ স্থান, পথ অৱৰোধ, জনসাধাৰণৰ চলাচল আৰু আইন-শৃংখলাৰ সৈতে জড়িত বিষয়ত আইনী সীমাবদ্ধতা থাকিব পাৰে। বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ দেখা যায়। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ]]ত ১৯৫৪–১৯৬৮ চনৰ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলৰ সময়ত আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদ জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে এক অহিংস পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল আৰু প্ৰতিবাদকাৰীসকলে কেতিয়াবা বিৰোধী লোকৰ উপহাস আৰু হিংসাৰো সন্মুখীন হৈছিল।<ref>"Sit-Ins." The Martin Luther King Jr., Research and Education Institute, June 27, 2020, https://kinginstitute.stanford.edu/encyclopedia/sit-ins</ref> == কৌশল == ধৰ্ণা বা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ মূল কৌশল হৈছে অহিংসভাৱে কোনো স্থানত উপস্থিত থাকি প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা স্পষ্ট কৰা আৰু প্ৰতিবাদৰ লক্ষ্য হোৱা প্ৰতিষ্ঠান বা কৰ্তৃপক্ষৰ কাৰ্যকলাপৰ ওপৰত শান্তিপূৰ্ণ চাপ সৃষ্টি কৰা। এই পদ্ধতিত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিজৰ দাবী প্ৰকাশ কৰিবলৈ বেনাৰ, পোষ্টাৰ, শ্লোগান, স্মাৰক-পত্ৰ, ভাষণ, অনশন বা সামূহিকভাৱে বহি থকাৰ দৰে উপায় গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় ৰাজনৈতিক আৰু সামাজিক ইতিহাসত [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ [[সত্যাগ্ৰহ]] আৰু অহিংস অসহযোগ আন্দোলনৰ সৈতে এনে ধৰণৰ প্ৰতিবাদী কৌশলৰ সম্পৰ্ক বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। [[লৱণ সত্যাগ্ৰহ]] আৰু [[ভাৰত ত্যাগ আন্দোলন]]ৰ সময়ত অহিংস প্ৰতিবাদ আৰু নাগৰিক অবাধ্যতা ব্যাপক ৰূপত ব্যৱহৃত হৈছিল। গান্ধীৰ চিন্তাধাৰাত [[লিঅ' টলষ্টয়]]ৰ লেখাৰ প্ৰভাৱ আছিল। যদিও বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ বিভিন্ন ৰূপ গান্ধীৰ পূৰ্বেও বিশ্বৰ বিভিন্ন সমাজত দেখা গৈছিল, ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত অহিংস গণপ্ৰতিবাদৰ সৈতে ইয়াৰ সম্পৰ্ক অধিক সুদৃঢ় হয়।<ref>{{cite journal|url=https://www.academia.edu/78549854/Love_as_a_Practice_of_Peace_The_Political_Theologies_of_Tolstoy_Gandhi_and_King|title=Love as a Practice of Peace: The Political Theologies of Tolstoy, Gandhi and King|first=Liane|last=Hartnett|date=July 11, 2020|journal=Theology and World Politics|pages=265|via=www.academia.edu|doi=10.1007/978-3-030-37602-4_11}}</ref> ধৰ্ণা সাধাৰণতে ক্ষতি নকৰাকৈ প্ৰতিবাদৰ বাৰ্তা প্ৰচাৰ কৰাৰ এক উপায় হিচাপে ব্যৱহৃত হয়। সেইবাবে ই অসহযোগ আৰু অহিংস সামাজিক আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত এক সাধাৰণ প্ৰতিবাদী কৌশল হিচাপে পৰিগণিত হৈছে। == ভাৰতত ধৰ্ণা == '''ধৰ্ণা''' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশৰ সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক অভিধানত বিশেষভাৱে প্ৰচলিত। হিন্দী ভাষাত ইয়াক ''धरना'' আৰু উৰ্দু ভাষাত ''دھرنا'' বুলি লিখা হয়। শব্দটোৰ মূল সংস্কৃত ''ধাৰণ'' বা ''ধাৰণম''ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত বুলি উল্লেখ কৰা হয়, যাৰ অৰ্থ কোনো বিষয় বা লক্ষ্যত মন স্থিৰ কৰি ৰখা। ঐতিহাসিকভাৱে ভাৰতত ধৰ্ণা কোনো দাবী পূৰণ, ন্যায় বিচৰা, ঋণ বা পাওনা আদায় কৰা, প্ৰশাসনৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰা আৰু অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰাৰ এক পদ্ধতি হিচাপে ব্যৱহৃত হৈছিল। কিছুমান ঐতিহাসিক ৰূপত দাবী পূৰণ নোহোৱা পৰ্যন্ত কোনো ব্যক্তিৰ ঘৰ বা কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত বহি থকা বা অনশন কৰাৰ প্ৰথাও ইয়াৰ সৈতে জড়িত আছিল। ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত ধৰ্ণা আৰু অন্যান্য অহিংস প্ৰতিবাদী পদ্ধতিয়ে গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। [[মহাত্মা গান্ধী]]ৰ সত্যাগ্ৰহৰ ধাৰণাই অন্যায়ৰ বিৰুদ্ধে অহিংস প্ৰতিবাদক এক সংগঠিত নৈতিক আৰু ৰাজনৈতিক পদ্ধতিলৈ ৰূপান্তৰিত কৰাত প্ৰভাৱ পেলাইছিল।<ref>{{cite book|title=Rediscovering Gandhi|url=https://books.google.com/books?id=XxJvoBWTAXoC&pg=PA38|year=2008|publisher=Concept Publishing Company|isbn=978-81-8069-480-6|pages=38–}}</ref><ref name="Guha2013">{{cite book|first=Ramachandra|last=Guha|title=Gandhi Before India|url=https://books.google.com/books?id=XS7UAAAAQBAJ&pg=1-IA34|year=2013|publisher=Penguin Books Limited|isbn=978-93-5118-322-8|pages=1–}}</ref> প্ৰথম বিশ্বযুদ্ধৰ সময়ত ব্ৰিটিছ ভাৰতীয় সেনাৰ বাবে সৈনিক সংগ্ৰহৰ ক্ষেত্ৰতো পঞ্জাৱত স্থানীয় কৰ্মচাৰীসকলে ''ধৰ্ণা''ৰ এক বিশেষ পদ্ধতি গ্ৰহণ কৰাৰ উল্লেখ পোৱা যায়। এই ক্ষেত্ৰত গাঁওখনৰপৰা নিৰ্দিষ্টসংখ্যক সৈনিক সংগ্ৰহ নোহোৱা পৰ্যন্ত সংগ্ৰাহকসকলে গাঁৱত উপস্থিত থাকি খাদ্য আৰু আশ্ৰয়ৰ দাবী কৰিছিল।<ref name="garrison">{{cite book |last1=Yong |first1=Tan Tai |url=https://us.sagepub.com/en-us/nam/the-garrison-state/book227930 |title=The Garrison State: the military, government and society in colonial Punjab 1849-1947 |chapter=Garrison Province at Work |editor-last=Chandra |editor-first=Bipan |editor2-last=Mukherjee |editor2-first=Mridula |editor3-last=Mukherjee |editor3-first=Aditya |series=Sage Series in Modern Indian History-VIII |location=Thousand Oaks, CA |publisher=Sage Publications |year=2005 |page=134 |accessdate=July 9, 2022}}</ref> == ভাৰতৰ আইনী পৰিপ্ৰেক্ষিত == ভাৰতৰ সংবিধানৰ ১৯ নং অনুচ্ছেদে বাক্‌স্বাধীনতা আৰু শান্তিপূৰ্ণভাৱে সমবেত হোৱাৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰে। অৱশ্যে এই অধিকাৰসমূহ নিৰপেক্ষ নহয় আৰু জনশৃংখলা, সাৰ্বভৌমত্ব, নিৰাপত্তা আৰু অন্যান্য সাংবিধানিক স্বাৰ্থৰ বাবে আইনে যুক্তিসংগত সীমাবদ্ধতা আৰোপ কৰিব পাৰে। ভাৰতীয় উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ স্বীকাৰ কৰাৰ লগতে ৰাজহুৱা পথ আৰু ৰাজহুৱা স্থান অনিৰ্দিষ্টকাল ধৰি অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ ক্ষেত্ৰত সীমাবদ্ধতাৰ কথাও স্পষ্ট কৰিছে। [[শ্বাহীন বাগ]] প্ৰতিবাদ সম্পৰ্কীয় ২০২০ চনৰ ৰায়ত আদালতে মত প্ৰকাশ কৰে যে প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰ থাকিলেও ৰাজহুৱা পথ আৰু স্থান এনেদৰে দখল কৰি ৰখা উচিত নহয় যাতে আন নাগৰিকৰ চলাচলত গুৰুতৰ অসুবিধা হয়। আদালতে প্ৰতিবাদৰ বাবে উপযুক্ত বা নিৰ্ধাৰিত স্থানৰ গুৰুত্বও উল্লেখ কৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police|url=https://api.sci.gov.in/supremecourt/2020/2418/2418_2020_36_1501_24294_Judgement_07-Oct-2020.pdf|publisher=Supreme Court of India|date=7 October 2020}}</ref> দিল্লী উচ্চ ন্যায়ালয়েও ২০২০ চনৰ জানুৱাৰীৰ এটা আদেশত শ্বাহীন বাগত চলি থকা প্ৰতিবাদৰ সময়ত আইন, নিয়ম, চৰকাৰী নীতি, জনস্বাৰ্থ আৰু আইন-শৃংখলা বিবেচনা কৰাৰ প্ৰয়োজনীয়তা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner Of Police And Others|url=https://indiankanoon.org/doc/98947688/|date=14 January 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ভাৰতীয় আদালতসমূহে এইটোও স্পষ্ট কৰিছে যে শান্তিপূৰ্ণ সমাৱেশ বা ধৰ্ণা নিজে অধিকাৰৰ অংশ হ'ব পাৰে যদিও প্ৰতিবাদ হিংসাত্মক হ'ব নালাগে আৰু ৰাজহুৱা স্থানৰ ব্যৱহাৰ আইনসন্মত নিয়মৰ অধীনত থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Bhim Army (Bharat Ekta Mission) vs State of Maharashtra|url=https://indiankanoon.org/doc/120976955/|date=21 February 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> [[গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়]]ৰ সৈতে সম্পৰ্কিত এক আইনী সিদ্ধান্তত পথ আৰু ৰে'লপথ অৱৰোধক বন্ধ বা ''বন্ধ''ৰ এক ৰূপ হিচাপে বিবেচনা কৰি ইয়াৰ আইনগত পৰিণতিৰ কথাও আলোচনা কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web|title=Purulia Chamber of Trade and Industry vs The State of West Bengal|url=https://indiankanoon.org/doc/163542899/|date=19 September 2023|publisher=Indian Kanoon}}</ref> ২০২৬ চনৰ ২৬ আগষ্টত গুৱাহাটী উচ্চ ন্যায়ালয়ৰ এটা ৰায়তো শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদ, সমাৱেশ, ধৰ্ণা আৰু সমদলৰ অধিকাৰৰ সৈতে যুক্তিসংগত আইনগত সীমাবদ্ধতাৰ সম্পৰ্ক পুনৰ আলোচনা কৰা হয়। ৰায়টোত কোৱা হয় যে প্ৰতিবাদ শান্তিপূৰ্ণ হৈ থাকিব লাগিব আৰু কৰ্তৃপক্ষই আইনগত ক্ষমতা প্ৰয়োগ কৰাৰ সময়ত আইনৰ সীমাৰ ভিতৰত থাকিব লাগে।<ref>{{Cite web|title=Richard Sangyung vs The State of Assam and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/157052802/|date=26 August 2026|publisher=Indian Kanoon}}</ref> === শ্বাহীন বাগৰ ধৰ্ণা === [[File:Dharna by Nirbhay Jan Manch in Virar.jpg|thumb|right|[[মহাৰাষ্ট্ৰ]]ৰ বিৰাৰত অনুষ্ঠিত ধৰ্ণা]] ভাৰতৰ সাম্প্ৰতিক ৰাজনৈতিক ইতিহাসত উল্লেখযোগ্য ধৰ্ণাসমূহৰ ভিতৰত শ্বাহীন বাগ প্ৰতিবাদ অন্যতম। ২০১৯ চনৰ ১১ ডিচেম্বৰত [[নাগৰিকত্ব (সংশোধনী) আইন, ২০১৯|নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন]] সংসদৰ দুয়োখন সদনত গৃহীত হোৱাৰ পিছত আৰু জামিয়া মিলিয়া ইছলামিয়াৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ বিৰুদ্ধে আৰক্ষীৰ হস্তক্ষেপৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত দিল্লীৰ শ্বাহীন বাগত প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। ২০১৯ চনৰ ১৪ ডিচেম্বৰৰপৰা মূলতঃ মহিলাসকলে অংশগ্ৰহণ কৰা প্ৰতিবাদটোৱে নাগৰিকত্ব সংশোধনী আইন, প্ৰস্তাৱিত [[ৰাষ্ট্ৰীয় নাগৰিক পঞ্জী]] আৰু [[ৰাষ্ট্ৰীয় জনসংখ্যা পঞ্জী]]ৰ সৈতে জড়িত বিষয়, আৰক্ষীৰ আচৰণ, নিবনুৱা সমস্যা, দৰিদ্ৰতা আৰু মহিলাৰ সুৰক্ষাকে ধৰি বিভিন্ন বিষয় উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নতুন দিল্লীৰ কালিন্দী কুঞ্জ–শ্বাহীন বাগ পথৰ এটা অংশত বহি প্ৰতিবাদ কৰিছিল। প্ৰতিবাদটো ২০২০ চনৰ মাৰ্চ মাহত [[কভিড-১৯]] মহামাৰীৰ পৰিস্থিতিৰ মাজত শেষ হয়। উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০২০ চনৰ ৭ অক্টোবৰৰ ৰায়ত ৰাজহুৱা পথ অনিৰ্দিষ্টকাল অৱৰোধ কৰি ৰখাৰ সৈতে শান্তিপূৰ্ণ প্ৰতিবাদৰ অধিকাৰৰ মাজৰ ভৰসাম্যৰ বিষয়টো বিস্তৃতভাৱে আলোচনা কৰা হয়।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni v. Commissioner of Police and Others|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == অসমত ধৰ্ণা == অসমত বিভিন্ন সামাজিক, শ্ৰমিক, ছাত্ৰ, কৰ্মচাৰী আৰু নাগৰিক সংগঠনে নিজৰ দাবী উত্থাপনৰ বাবে ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰি আহিছে। ধৰ্ণা সাধাৰণতে জিলা সদৰ, চৰকাৰী কাৰ্যালয়, ৰাজহুৱা স্থান অথবা সংশ্লিষ্ট প্ৰতিষ্ঠানৰ সন্মুখত অনুষ্ঠিত হয়। ২০২৫ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম আদিবাসী ছাত্ৰ সন্থা]]ৰ শোণিতপুৰ জিলা সমিতিয়ে [[তেজপুৰ]]ৰ ক'ৰ্ট চাৰিআলিত দুই ঘণ্টীয়া ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে অসমত আদিবাসীসকলৰ [[অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ মৰ্যাদা আৰু চাহ-বাগিছাৰ শ্ৰমিকৰ দৈনিক মজুৰি বৃদ্ধিৰ দাবী উত্থাপন কৰিছিল। প্ৰতিবাদৰ অন্তত অসমৰ মুখ্যমন্ত্ৰীৰ উদ্দেশ্যে জিলা আয়ুক্তৰ জৰিয়তে স্মাৰক-পত্ৰ দাখিল কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=AASAA stages dharna in Tezpur demanding ST status and wage hike for Adivasis|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/aasaa-stages-dharna-in-tezpur-demanding-st-status-and-wage-hike-for-adivasis|date=23 July 2025|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[অসম গ্ৰামীণ বেংক]]ৰ বিষয়া আৰু কৰ্মচাৰী সংগঠনৰ সদস্যসকলে [[তেজপুৰ]]ত অসম গ্ৰামীণ বেংকৰ আঞ্চলিক কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ সৰ্বভাৰতীয় বেংক সংগঠনসমূহৰ আহ্বানৰ অংশ আছিল আৰু পাঁচদিনীয়া কৰ্মসপ্তাহ আৰু শনিবাৰৰ ছুটী সম্পৰ্কীয় দাবী উত্থাপন কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|title=Members of Assam Gramin Bank unions stage dharna over pending demands|url=https://www.sentinelassam.com/north-east-india-news/assam-news/tezpur-members-of-assam-gramin-bank-unions-stage-dharna-over-pending-demands|date=28 January 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> ২০২৬ চনৰ জুলাই মাহত [[সদৌ অসম ন্যায়িক কৰ্মচাৰী সন্থা]]ৰ সদস্যসকলে ৰাজ্যজুৰি দুইদিনীয়া প্ৰতিবাদ কাৰ্যসূচী পালন কৰে। [[গুৱাহাটী]]ত কামৰূপ মহানগৰ জিলা আদালতৰ কৰ্মচাৰীসকলেও আদালত চৌহদত ধৰ্ণা বা বহি কৰা প্ৰতিবাদত অংশগ্ৰহণ কৰে। প্ৰতিবাদটো উচ্চতম ন্যায়ালয়ৰ ২০০৯ চনৰ এটা আদেশ আৰু ন্যায়াধীশ শেট্টী আয়োগৰ পৰামৰ্শ কাৰ্যকৰী নকৰাৰ অভিযোগৰ সৈতে জড়িত আছিল।<ref>{{Cite web|title=Assam Judicial Staff Launch Statewide Strike Over Non-Implementation of Supreme Court Order|url=https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/assam-judicial-staff-launch-statewide-strike-over-non-implementation-of-supreme-court-order|date=16 July 2026|publisher=The Sentinel Assam}}</ref> == আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় উদাহৰণ == === আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ === [[File:WTO protests in Seattle November 30 1999.jpg|thumb|১৯৯৯ চনৰ ছিয়াটল বিশ্ব বাণিজ্য সংস্থা প্ৰতিবাদৰ সময়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদকাৰীৰ ওপৰত জলকীয়া স্প্ৰে প্ৰয়োগ]] ==== নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলন ==== বুজা-বুজিৰ ফেল'শ্বিপ আৰু কংগ্ৰেছ অৱ ৰেচিয়েল ইকুৱেলিটিয়ে ১৯৪০ৰ দশকৰপৰাই বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। আৰ্নেষ্ট কেল'ৱেয়ে বাৰ্নিচ ফিচাৰক ৰেষ্টুৰেণ্টৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ পদ্ধতিৰ "গডমাদাৰ" বুলি উল্লেখ কৰিছিল।<ref>"Of Time and Sound, Requiem For A Free, Compassionate Spirit", by Ernest Galloway, published in ''Missouri Teamster'', May 12, 1966, Page 7.</ref> ১৯৩৯ চনৰ আগষ্ট মাহত আফ্ৰিকান-আমেৰিকান আইনজীৱী ছেমুৱেল উইলবাৰ্ট টাকাৰে তেতিয়াৰ জাতিগতভাৱে পৃথকীকৃত গ্ৰন্থাগাৰত এলেক্সান্দ্ৰিয়া গ্ৰন্থাগাৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল।<ref>{{cite web|title=America's First Sit-Down Strike: The 1939 Alexandria Library Sit-In|url=http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|publisher=City of Alexandria|archive-url=https://web.archive.org/web/20100528015924/http://oha.alexandriava.gov/bhrc/lessons/bh-lesson2_reading2.html|archive-date=May 28, 2010|access-date=August 24, 2016}}</ref> ১৯৪৭ চনত কলম্বাছ, ওহাইঅ'ত অনুষ্ঠিত কংগ্ৰেছ অৱ ইণ্ডাষ্ট্ৰিয়েল অৰ্গেনাইজেচনৰ অধিৱেশনতো শ্ৰমিক প্ৰতিনিধিসকলে আহাৰ গ্ৰহণৰ কাউণ্টাৰত এক চমু আৰু তাৎক্ষণিক বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>(''NYT'' March 17, 1947: 16)</ref> ১৯৩৯ চনৰ ছেপ্টেম্বৰত ফাদাৰ ডিভাইনৰ অনুগামী আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শান্তি অভিযান আন্দোলনৰ সদস্যসকলে কেফেটেৰিয়া শ্ৰমিক সংঘৰ সৈতে মিলি নিউয়ৰ্কৰ শ্বেক ছেণ্ডউইচ শ্বপছত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক নিযুক্তি পদ্ধতিৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৯ চনৰ ২৩ ছেপ্টেম্বৰৰ ''নিউয়ৰ্ক টাইমছ''ৰ মতে, প্ৰায় ৭৫ৰপৰা ১০০ জন অনুগামী ৰেষ্টুৰেণ্টখনত উপস্থিত হৈ পাঁচ চেণ্টৰ কফি কিনি আসনত বহি আছিল আৰু আন গ্ৰাহকসকলে আসন লাভ কৰিব পৰা নাছিল।<ref>{{cite news|title=Divine's Followers Give Aid to Strikers: With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant|newspaper=The New York Times|date=September 23, 1939|id={{ProQuest|103043251}}}}</ref><ref>{{cite news |title=Divine's Followers Give Aid to Strikers; With Evangelist's Sanction They 'Sit Down' in Restaurant |url=https://select.nytimes.com/gst/abstract.html?res=FA0A17FA3B54107A93C1AB1782D85F4D8385F9 |work=The New York Times |location=US |date=September 23, 1939 |access-date=July 20, 2010 }}</ref> ১৯৪২ চনৰ মে' মাহত জেমছ ফাৰ্মাৰ জুনিয়ৰে চিকাগোৰ জেক স্প্ৰেট ডাইনাৰত জাতিগতভাৱে বৈষম্যমূলক সেৱা নীতিৰ বিৰুদ্ধে ২৭ জন লোকক লৈ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ নেতৃত্ব দিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে ডাইনাৰৰ প্ৰতিটো আসন গ্ৰহণ কৰিছিল আৰু কৃষ্ণাঙ্গ আৰু শ্বেতাঙ্গ লোকক একেলগে বহুৱাইছিল। আৰক্ষী অহাৰ পাছতো কোনো আইন ভংগ হোৱা নাই বুলি কোৱাৰ বাবে কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল।<ref>{{cite news |title=Birth of the sit-in |newspaper=Chicago Tribune |date=February 24, 2014 |author=Grossman, Ron |page=17}}</ref> ৱাইলি কলেজ আৰু বিছপ কলেজৰ ছাত্ৰসকলে মেলভিন বি. টলছন আৰু ফাৰ্মাৰৰ উৎসাহত মাৰ্শাল, টেক্সাছত হেৰিছন কাউণ্টি আদালত ভৱনৰ ভিতৰত টেক্সাছৰ অন্যতম প্ৰাৰম্ভিক বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। এই আন্দোলনে পিছলৈ টেক্সাছত জাতিগত পৃথক্কৰণৰ বিৰুদ্ধে পৰিৱৰ্তনত অৰিহণা যোগায়।<ref>{{Citation |last=Schmidt |first=Christopher W. |title=The Sit-In Movement |date=2018-07-30 |encyclopedia=Oxford Research Encyclopedia of American History |url=https://oxfordre.com/americanhistory/display/10.1093/acrefore/9780199329175.001.0001/acrefore-9780199329175-e-445 |access-date=2024-07-29 |language=en |doi=10.1093/acrefore/9780199329175.013.445 |isbn=978-0-19-932917-5}}</ref> ১৯৫৫ চনত বাল্টিম'ৰৰ ৰিডছ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰত মৰ্গান ষ্টেট বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ছাত্ৰসকলে কৰা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ফলত ৰেষ্টুৰেণ্টৰ কাউণ্টাৰত জাতিগত পৃথকীকৰণ নীতি সলনি কৰা হয় আৰু অঞ্চলটোৰ ৩৭টা আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথকীকৰণমুক্ত কৰা হয়।<ref>{{cite news|last=Pousson|first=Eli|title=Why the West Side Matters: Read's Drug Store and Baltimore's Civil Rights Heritage|url=http://www.baltimoreheritage.org/2011/01/why-the-west-side-matters-reads-drug-store-and-baltimores-civil-rights-heritage/|access-date=July 14, 2014|publisher=Baltimore Heritage Organization|date=January 7, 2011}}</ref><ref>{{cite news|last=Gunts|first=Edward|title=Read's drugstore flap brings Baltimore civil rights history to life|url=https://www.baltimoresun.com/2011/02/08/reads-drugstore-flap-brings-baltimore-civil-rights-history-to-life/|access-date=July 14, 2014|newspaper=Baltimore Sun|date=February 8, 2011}}</ref> ১৯৫৭ চনৰ ২৩ জুনত ডাৰহাম, উত্তৰ কেৰ'লিনাত "ৰয়েল ছেভেন" নামেৰে পৰিচিত তিনিগৰাকী মহিলা আৰু চাৰিজন পুৰুষে ৰয়েল আইচক্ৰীম পাৰ্লাৰত জাতিগত পৃথকীকৰণৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। তেওঁলোকক গ্ৰেপ্তাৰ কৰি অনধিকাৰ প্ৰৱেশৰ অভিযোগ আনা হৈছিল।<ref>[http://www.crmvet.org/tim//timhis57.htm#1957royal Royal Ice Cream Sit-in — Durham, NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ জুলাইত উইচিটা, কানছাছৰ ডকম ড্ৰাগছত পৃথকীকৰণমুক্ত কৰাৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয়। আগষ্টৰ আৰম্ভণিতে দোকানখন পৃথকীকৰণমুক্ত কৰা হয় আৰু পিছলৈ কানছাছৰ আন ডকম দোকানসমূহতো একে পৰিৱৰ্তন ঘটে।<ref name=NPR>Eckels, Carla. [https://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=6355095 "Kansas Sit-In Gets Its Due at Last"], National Public Radio, October 21, 2006.</ref> ১৯৫৮ চনৰ ১৯ আগষ্টত ক্লাৰা লুপাৰৰ নেতৃত্বত অকলাহোমা চিটিত কাট্‌জ ড্ৰাগ ষ্ট'ৰৰ আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয়। এই আন্দোলনত স্থানীয় ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলো অংশগ্ৰহণ কৰিছিল আৰু ইয়াৰ ফলত দোকানখনৰ আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথকীকৰণমুক্ত হয়।<ref>{{cite web|url=http://www.c-span.org/video/?306264-1/dockum-drug-store-sitin|title=Dockum Drug Store Sit-In, May 10 2012 - Video - C-SPAN.org|website=C-SPAN.org}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.oklahoman.com/story/lifestyle/2018/07/29/african-american-history-in-oklahoma-contains-sit-ins-soldiers-entrepreneurs-and-more/60510897007/|title=African-American history in Oklahoma contains sit-ins, soldiers, entrepreneurs and more|first=Bob L.|last=Backburn|publisher=The Oklahoman|date=July 29, 2018|accessdate=April 27, 2023}}</ref> ১৯৬০ চনৰ ১ ফেব্ৰুৱাৰীত গ্ৰিনছব'ৰ'ৰ উলৱৰ্থ দোকানত অনুষ্ঠিত বহি কৰা প্ৰতিবাদে আমেৰিকাৰ দক্ষিণাঞ্চলত পৃথকীকৰণবিৰোধী বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ এক বৃহৎ ঢৌৰ সূচনা কৰে। কেইসপ্তাহমানৰ ভিতৰত বহু চহৰত উলৱৰ্থ, ক্ৰেছ আৰু অন্যান্য ৰাষ্ট্ৰীয় শৃংখলৰ দোকানসমূহক লক্ষ্য কৰি আন্দোলন আৰম্ভ হয়।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960greensboro First Southern Sit-in, Greensboro NC] ~ Civil Rights Movement Archive</ref><ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960sitins Sit-ins Spread Across the South] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> [[নেছভিল]]ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদসমূহ বিশেষভাৱে সংগঠিত আছিল আৰু ইয়াত শ শ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত নেছভিলৰ বহু আহাৰ কাউণ্টাৰ পৃথক্কৰণমুক্ত হয়। [[ডায়েন নেশ]], [[জেমছ বেভেল]], [[বাৰ্নাৰ্ড লাফায়েট]] আৰু [[চি. টি. ভিভিয়ান]] আদি বহু অংশগ্ৰহণকাৰীয়ে পিছলৈ নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>[http://www.crmvet.org/tim/timhis60.htm#1960nsm Nashville Student Movement] ~ Civil Rights Movement Archive</ref> ১৯৬৩ চনত [[ফ্লেগষ্টাফ, এৰিজোনা]]ত এনএএচিপিয়ে উচ্চ মাধ্যমিক আৰু মধ্য বিদ্যালয়ৰ ১০ জন ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক লৈ এল চাৰ' কেফেত বহি কৰা প্ৰতিবাদ সংগঠিত কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনে নিউ জাৰ্ছিৰপৰা অহা কৃষ্ণাঙ্গ পৰ্যটকৰ এটা দলক সেৱা আগবঢ়াবলৈ অস্বীকাৰ কৰাৰ অভিযোগৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=https://azdailysun.com/news/local/integrating-flagstaff-shirley-sims-at-the-center-of-desegregation/article_0d733118-404f-11e1-9b3a-0019bb2963f4.html|title=Integrating Flagstaff: Shirley Sims: At the center of desegregation|first=Betsey Bruner|last=Sun Staff Reporter|date=January 17, 2012|website=Arizona Daily Sun}}</ref> ১৯৬১ চনত [[দ্য ফ্ৰেণ্ডশ্বিপ নাইন]] নামেৰে পৰিচিত নজন আফ্ৰিকান-আমেৰিকান পুৰুষে [[ৰক হিল, দক্ষিণ কেৰ'লিনা]]ত মেকক্ৰ'ৰীৰ পৃথকীকৃত আহাৰ কাউণ্টাৰত বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰি গ্ৰেপ্তাৰ হৈছিল। তেওঁলোকে "জেইল, ন' বেইল" অৰ্থাৎ জামিন নিদিয়াকৈ কাৰাদণ্ড ভোগ কৰাৰ কৌশল গ্ৰহণ কৰিছিল।<ref>{{cite news |title=Associated Press 'Sing-In' Negroes Eat Hearty; Say 'Jail—No Bail' |agency=Associated Press |newspaper=The Spartanburg Herald |date=February 21, 1961 |url=https://news.google.com/newspapers?id=g3ssAAAAIBAJ&pg=7405,2802776&dq=rock+hill+sit-in&hl=en |access-date=December 1, 2010}}</ref><ref>{{cite web|title=Jail, No Bail|url=http://www.scetv.org/index.php/carolina_stories/show/jail_no_bail/|work=Carolina Stories|publisher=South Carolina ETV|access-date=October 21, 2011}}</ref> ১৯৬২ চনৰ জানুৱাৰী মাহত [[বাৰ্নি ছেণ্ডাৰ্ছ]]ে [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ হিচাপে বিশ্ববিদ্যালয়ৰ পৃথকীকৃত ছাত্ৰাৱাস নীতিৰ বিৰুদ্ধে অনুষ্ঠিত বহি কৰা প্ৰতিবাদত নেতৃত্বৰ ভূমিকা পালন কৰিছিল।<ref>{{cite magazine |last=Frizell |first=Sam |url=https://time.com/3896500/bernie-sanders-vermont-campaign-radical/ |title=The Radical Education of Bernie Sanders |magazine=Time |date=May 26, 2015}}</ref><ref>{{cite news |last=Perlstein |first=Rick |url=http://mag.uchicago.edu/law-policy-society/political-education |title=A political education |work=The University of Chicago Magazine |date=January 2015}}</ref> ==== বন্দীজনৰ অধিকাৰ আন্দোলন ==== ১৯৩৫ চনৰ মে' মাহত [[নিউয়ৰ্ক চহৰ]]ত শাৰীৰিকভাৱে অক্ষম লোকসকলৰ লীগে [[ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচন]]ৰ বৈষম্যমূলক নীতিৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ১৯৩৫ চনৰ ২৯ মে'ৰপৰা নদিন ধৰি গৃহ সাহায্য ব্যুৰ'ত আৰু পিছত ৱৰ্কছ প্ৰগ্ৰেছ এডমিনিষ্ট্ৰেচনৰ কাৰ্যালয়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref name="longmore">{{cite journal|last1=Longmore|first1=PK|last2=Goldberger|first2=David|title=The League of the Physically Handicapped and the Great Depression: A Case Study in the New Disability History|journal=The Journal of American History|date=December 2000|volume=87|issue=3|pages=888–922|doi=10.2307/2675276}}</ref><ref name="isr">{{cite web|last1=Rosenthal|first1=Keith|title=Pioneers in the fight for disability rights The League of the Physically Handicapped|url=https://isreview.org/issue/90/pioneers-fight-disability-rights|website=International Socialist Review|access-date=April 29, 2018}}</ref> ১৯৭২ চনত [[জুডিথ হিউমেন]]ৰ নেতৃত্বত নিউয়ৰ্কত অক্ষম অধিকাৰ কৰ্মীসকলে পুনৰ্বাসন আইন সম্পৰ্কীয় প্ৰতিবাদত বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref name="SitinTimeline">{{cite web|url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm|title=Disability History Timeline|year=2002|work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management|publisher=Temple University}}</ref> ১৯৭৭ চনৰ ৫ এপ্ৰিলত আমেৰিকাৰ দহখন চহৰত একেলগে প্ৰতিবাদ আৰম্ভ হয় আৰু [[ছান ফ্ৰান্সিস্কো]]ত স্বাস্থ্য, শিক্ষা আৰু কল্যাণ বিভাগৰ কাৰ্যালয়ত আৰম্ভ হোৱা ৫০৪ বহি কৰা প্ৰতিবাদ ৪ মে'লৈকে চলে। ই ২৫ দিন স্থায়ী হৈছিল আৰু ১৫০ৰো অধিক লোকে অংশগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="Short History of the 504 Sit in">{{cite web|url=https://dredf.org/504site/histover.html|title=Short History of the 504 Sit in|work=dredf.org}}</ref><ref name="Timeline">{{cite web |url=http://isc.temple.edu/neighbor/ds/disabilityrightstimeline.htm |title=Disability History Timeline |year=2002 |work=Rehabilitation Research & Training Center on Independent Living Management |publisher=Temple University}}</ref><ref name="Berkeley">{{cite web|url=http://bancroft.berkeley.edu/collections/drilm/resources/timeline.html|title=The Disability Rights and Independent Living Movement|publisher=University of California Berkeley|access-date=October 6, 2014}}</ref> == অন্যান্য সামাজিক আন্দোলন == === ভূমিৰ অধিকাৰ আৰু ক্ষতিপূৰণ === ১৯৫৫ চনৰ ১ জুনত [[ড'ৰ কাউণ্টি, উইচকনছিন]]ত ভিক্টৰ বেকাৰৰ পত্নীয়ে তেওঁৰ ঘৰ আৰু ফলবাগিছাৰ কাষৰপৰা পথ নিৰ্মাণৰ বাবে লোৱা অতিৰিক্ত মাটিৰ সম্পূৰ্ণ ক্ষতিপূৰণ নিদিয়াৰ প্ৰতিবাদত বিস্ফোৰকৰ ওপৰত বহি পথ নিৰ্মাণ বন্ধ কৰি ৰাখিছিল। প্ৰতিবাদটো ১৭ ঘণ্টা চলিছিল। পাছদিনা কাউণ্টিয়ে অতিৰিক্ত ১,৫০০ ডলাৰৰ চেক প্ৰদান কৰাৰ পাছত প্ৰতিবাদ শেষ হয়।<ref>{{cite web |url=http://pubinfo.co.door.wi.us:8080/jsp/RcWebImageViewer.jsp?doc_id=1e8fc801-90a4-4104-8e86-19a1ea0947dc/wsbd0000/20141103/00001052&pg_seq=1&search_doc=&query1_modifier=AND&query1=playing%20with%20dynamite&query1_field=CONTENT&query2_modifier=AND&query2_field=DATE_PUBLISHED_MILLIS&query2_min=-473385600000&query2_max=-441936000000 |title=Playing with Dynamite has asked result: $1,500 check |work=Door County Advocate|date=June 2, 1955}}</ref> === নাৰী অধিকাৰ আন্দোলন === ১৯৬৯ চনত [[চিকাগো বিশ্ববিদ্যালয়]]ত নাৰী অধিকাৰ সমৰ্থক সমাজবিজ্ঞান অধ্যাপক [[মাৰ্লিন ডিক্সন]]ক চাকৰিৰপৰা অপসাৰণ কৰাৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ হৈছিল। ১৯৬৯ চনৰ ১৫ ফেব্ৰুৱাৰীত প্ৰতিবাদকাৰীসকলে আন্দোলন বন্ধ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লয়। পিছত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ শাস্তিমূলক কমিটিৰ সিদ্ধান্ত অনুসৰি ৪২ জন ছাত্ৰক বহিষ্কাৰ, ৮১ জনক নিলম্বন আৰু তিনিজনক পৰীক্ষামূলক শাস্তি দিয়া হৈছিল।<ref name="uchicago1">{{cite web|url=https://www.lib.uchicago.edu/e/scrc/collections/subject/activism.html|title=Special Collections Research Center|publisher=University of Chicago Library}}</ref> মাৰ্লিন ডিক্সন সম্পৰ্কীয় বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ এটা বিবৃতি ১৯৭০ চনত প্ৰকাশিত নাৰী মুক্তি আন্দোলনৰ সংকলন ''Sisterhood is Powerful''ত অন্তৰ্ভুক্ত হৈছিল।<ref>{{cite book|title=Sisterhood is powerful: an anthology of writings from the women's liberation movement|publisher=WorldCat.org|oclc=96157}}</ref> ১৯৬৯ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[বেটি ফ্ৰিডান]] আৰু [[নেচনেল অৰ্গেনাইজেচন ফৰ উইমেন]]ৰ আন সদস্যসকলে নিউয়ৰ্কৰ প্লাজা হোটেলৰ অক ৰূমত মহিলাৰ ওপৰত থকা সময়সীমাৰ বৈষম্যৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰু পিকেটিং কৰিছিল। কেইমাহমানৰ পিছত এই লিংগভিত্তিক নিষেধাজ্ঞা আঁতৰোৱা হয়।<ref name="Times2">{{cite web|author=Curtis Gathje|date=January 16, 2005|title=What Would Eloise Say?|url=https://www.nytimes.com/2005/01/16/opinion/opinionspecial/16gathje.html|work=New York Times}}</ref><ref name="Gathje2000">{{Cite book|last=Gathje|first=Curtis|title=At the Plaza: an illustrated history of the world's most famous hotel|date=2000|pages=142|isbn=978-1-4668-6700-0}}</ref> ১৯৭০ চনৰ মাৰ্চ মাহত নাৰী অধিকাৰ কৰ্মীসকলে ''লেডিজ হোম জাৰ্নেল''ৰ কাৰ্যালয়ত ১১ ঘণ্টীয়া বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে ১৯৭০ চনৰ আগষ্ট মাহত আলোচনীখনৰ এটা অংশ প্ৰস্তুত কৰাৰ সুযোগ লাভ কৰিছিল।<ref>{{cite news|last=Gibson|first=Megan|url=https://content.time.com/time/specials/packages/article/0,28804,2088114_2087975_2087966,00.html|title=The 'Ladies' Home Journal' Sit-In - A Brief History of Women's Protests|magazine=Time|date=August 12, 2011}}</ref> === অস্ত্ৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ দাবী === ২০১৬ চনৰ ২২ জুনত আমেৰিকাৰ প্ৰতিনিধি সভাৰ ডেম'ক্ৰেট সদস্যসকলে বন্দুক-নিৰাপত্তা সম্পৰ্কীয় আইনত ভোটদানৰ দাবীত প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদ [[অৰ্লেণ্ডো নাইটক্লাব গুলীচালনা]]ৰ পিছত অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{cite news |url=https://www.politico.com/story/2016/06/democrats-sitin-gun-control-224687 |title=How Democrats mounted their guns sit-in |work=Politico |date=June 22, 2016}}</ref> প্ৰতিবাদকাৰীসকলৰ এটা দলে ২৩ জুনৰ দুপৰীয়ালৈকে প্ৰতিনিধি সভাৰ মজিয়াত অৱস্থান কৰিছিল। দাবী কৰা কোনো ব্যৱস্থাত সেই সময়ত ভোট অনুষ্ঠিত হোৱা নাছিল।<ref name=hufpro>{{cite news |url=http://www.huffingtonpost.com/entry/house-democrats-end-their-sit-in-protest-over-gun-reform_us_576c1760e4b0aa4dc3d4b28f?section= |title=House Democrats End Their Sit-In Protest Over Gun Reform |work=The Huffington Post |date=June 24, 2016}}</ref> === এলজিবিটিকিউ+ অধিকাৰ আন্দোলন === [[File:Sit-in against homophobia Mi 20095.JPG|thumb|upright|২০০৯ চনত [[ইটালী]]ৰ [[মিলান]]ত সমকামীবিদ্বেষৰ বিৰুদ্ধে বহি কৰা প্ৰতিবাদ]] ==== ১৯৬৫ ফিলাডেলফিয়া ==== ১৯৬৫ চনৰ ২৫ এপ্ৰিলত [[ফিলাডেলফিয়া]]ৰ ডিউইছ ৰেষ্টুৰেণ্টত এলজিবিটি অধিকাৰৰ দাবীত প্ৰথম দুটা বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ভিতৰত প্ৰথমটো অনুষ্ঠিত হৈছিল। প্ৰায় ১৫০ জন সমৰ্থকৰ সৈতে তিনিজন কিশোৰে ৰেষ্টুৰেণ্টখনত প্ৰৱেশ কৰি নাগৰিক অধিকাৰৰ দাবীত স্থান ত্যাগ কৰিবলৈ অস্বীকাৰ কৰিছিল। ৰেষ্টুৰেণ্টখনৰ "সমকামী", "পুৰুষসুলভ মহিলা", "নাৰীসুলভ পুৰুষ" বা "অগতানুগতিক পোছাক পৰিহিত" লোকক সেৱা নকৰাৰ নীতিৰ বিৰুদ্ধে এই প্ৰতিবাদ হৈছিল।<ref>{{cite web |last1=Stein |first1=Marc |title=Marc Stein: Dewey's Sit-In, Philadelphia, April 25, 1965 |url=http://outhistory.org/exhibits/show/deweys-sit-in |publisher=OutHistory |date=April 20, 2015}}</ref> ১৯৬৫ চনৰ ২ মে'ত দ্বিতীয়টো বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হয় আৰু এইবাৰ কোনো গ্ৰেপ্তাৰ হোৱা নাছিল। তাৰ পিছতে ৰেষ্টুৰেণ্টখনে বৈষম্যমূলক নীতি বাতিল কৰে। ==== ১৯৬৬ নিউয়ৰ্ক ==== ১৯৬৬ চনৰ ২১ এপ্ৰিলত নিউয়ৰ্কৰ মেটাচিন ছ'চাইটিৰ সদস্যসকলে জুলিয়াছবাৰত "চিপ-ইন" নামেৰে এক প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত কৰিছিল। এই কাৰ্যৰ লক্ষ্য আছিল সমকামী লোকসকলক অনুমোদিত মদ বিক্ৰী কৰা স্থানত সেৱা আগবঢ়োৱাৰ অধিকাৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰা।<ref>{{cite web |url=https://www.nytimes.com/2016/04/21/nyregion/before-the-stonewall-riots-there-was-the-sip-in.html |title=Before the Stonewall Riots There Was the Sip-In |work=The New York Times|date=April 21, 2016}}</ref> === ইজৰাইল–হামাছ যুদ্ধৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ === ২০২৪ চনৰ এপ্ৰিলত [[কলম্বিয়া বিশ্ববিদ্যালয়]]ৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে ''ছাত্ৰসকল পেলেষ্টাইনৰ বাবে'' আৰু ''ইহুদীসকল শান্তিৰ বাবে'' সংগঠনৰ সদস্যসকলৰ সৈতে বিশ্ববিদ্যালয় চৌহদত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰম্ভ কৰিছিল। প্ৰতিবাদকাৰীসকলে [[গাজা যুদ্ধ]]ৰ প্ৰতিক্ৰিয়াত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ ইজৰাইলৰপৰা বিনিয়োগ প্ৰত্যাহাৰৰ দাবী কৰিছিল। এই প্ৰতিবাদে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিতৰতে আৰু বাহিৰতো আন বিশ্ববিদ্যালয়ত বহি কৰা প্ৰতিবাদ আৰু প্ৰতিবাদৰ সৃষ্টি কৰিছিল।<ref>{{Cite news |last=Barkan |first=Ross |date=2024-02-07 |title=How the Israeli-Palestinian Conflict Drove a Wedge Into the Democratic Party |url=https://www.nytimes.com/2024/02/07/magazine/israel-october-7-democrats.html |work=The New York Times}}</ref> === ইৰাণ === ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত ইৰাণৰ ৩০খনতকৈ অধিক বিশ্ববিদ্যালয়ত ছাত্ৰ-প্ৰতিবাদ আৰু পৰীক্ষা বৰ্জনৰ কাৰ্যসূচীৰ বাতৰি প্ৰকাশ পাইছিল। ইয়াৰ ভিতৰত চিকিৎসা বিশ্ববিদ্যালয়সমূহো আছিল। প্ৰতিবাদৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত কিছুমান শিক্ষা কাৰ্যসূচী অনলাইনলৈ স্থানান্তৰৰ কথাও প্ৰকাশিত বাতৰিত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |title=گسترش «تحریم امتحانات» به بیش از سی دانشگاه |url=https://iranwire.com/fa/news-1/148490-%DA%AF%D8%B3%D8%AA%D8%B1%D8%B4-%D8%AA%D8%AD%D8%B1%DB%8C%D9%85-%D8%A7%D9%85%D8%AA%D8%AD%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A8%D9%87-%D8%A8%DB%8C%D8%B4-%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%B4%DA%AF%D8%A7%D9%87/ |access-date=2026-02-04|website=IranWire|language=fa}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-02-03 |title=تجمع و تحصن در دانشگاه‌های علوم پزشکی ایران |url=https://www.bbc.com/persian/articles/cew8en9n90ro|access-date=2026-02-04|website=BBC News فارسی|language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109477.html |title=تجمع اعتراضی و تحصن دانشجویان رشته دندان‌پزشکی دانشگاه تبریز |date=2026-02-04 |language=fa}}</ref><ref>{{Cite AV media |url=https://ir.voanews.com/a/8109427.html |title=تجمع اعتراضی دانشجویان دانشگاه آزاد مشهد – ۱۴ بهمن |date=2026-02-03 |language=fa}}</ref> === হাংগেৰী === ==== পৰিৱেশ আন্দোলন ==== ২০১৬ চনত [[বুদাপেষ্ট]]ৰ ভাৰোশ্লিগেট অঞ্চলত পৰিৱেশ আন্দোলনৰ প্ৰতিবাদকাৰীসকলে নিৰ্মাণ পৰিকল্পনাৰ বিৰুদ্ধে কেটেৰেম অঞ্চল দখল কৰি বহি কৰা প্ৰতিবাদ কৰিছিল।<ref>{{citation needed|date=June 2018}}</ref> === পাকিস্তান === ==== ২০১৪ চনৰ চৰকাৰবিৰোধী প্ৰতিবাদ ==== [[আজাদি মাৰ্চ]] আৰু [[ইনকিলাব মাৰ্চ]] পাকিস্তানৰ উল্লেখযোগ্য দীঘলীয়া ৰাজনৈতিক প্ৰতিবাদ আছিল। পাকিস্তান তেহৰিক-ই-ইনছাফৰ [[ইমৰান খান]]ৰ নেতৃত্বত আজাদি মাৰ্চ আৰু পাকিস্তান আৱামী তেহৰিকৰ [[মুহাম্মদ তাহিৰ-উল-কাদৰি]]ৰ নেতৃত্বত ইনকিলাব মাৰ্চ অনুষ্ঠিত হৈছিল। দুয়োটা আন্দোলনৰ দাবীৰ ভিতৰত নিৰ্বাচনত অনিয়মৰ তদন্ত, গণতান্ত্ৰিক ব্যৱস্থাৰ সংস্কাৰ আৰু ৰাজনৈতিক-সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰ দাবী আছিল।<ref>{{cite news|title=Pakistan crisis: Islamabad sees more violent protests|url=https://www.bbc.com/news/world-asia-29021033|access-date=September 26, 2014|agency=BBC|publisher=BBC|date=September 1, 2014}}</ref> আজাদি মাৰ্চ ২০১৪ চনৰ ১৪ আগষ্টত আৰম্ভ হৈ ১৭ ডিচেম্বৰ ২০১৪ত শেষ হৈছিল আৰু ইয়াক পাকিস্তানৰ ইতিহাসৰ অন্যতম দীঘলীয়া ৰাজহুৱা বহি কৰা প্ৰতিবাদ হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। পাকিস্তানত ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ১৯৫৮ চনত [[আব্দুল কাইয়ুম খান]]ে প্ৰধানমন্ত্ৰী [[ফিৰোজ খান নূন]]ৰ চৰকাৰৰ বিৰুদ্ধে ব্যৱহাৰ কৰা বুলি উল্লেখ কৰা হয়। পিছলৈ [[নঈম ছিদ্দিকী]]য়ে ৰাজনৈতিক লক্ষ্য সাধনৰ বাবে ধৰ্ণা ৰাজনীতিৰ ব্যৱহাৰৰ প্ৰস্তাৱ আগবঢ়াইছিল আৰু ১৯৯৩ চনত [[জামাত-ই-ইছলামী পাকিস্তান]]ৰ সৈতে জড়িত ধৰ্ণা অনুষ্ঠিত হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত [[ফজলুৰ ৰহমান]], [[নৱাজ শ্বৰীফ]], [[মৰিয়ম ছফদাৰ আৱান]] আৰু অন্যান্য ৰাজনৈতিক আৰু ধৰ্মীয় নেতাই বিভিন্ন উদ্দেশ্যত এই পদ্ধতি ব্যৱহাৰ কৰিছে। === দক্ষিণ আফ্ৰিকা === [[বৰ্ণবৈষম্য]]ৰ সময়ত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ জাতিগত পৃথক্কৰণ নীতিৰ বিৰুদ্ধে আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰস্থিত দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ দূতাবাসসমূহত বহু বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite news|url=https://www.nytimes.com/1984/11/30/us/apartheid-protest-takes-page-from-60-s-history.html|title=Apartheid Protest Takes Page from 60's History|last=Gamarekian|first=Barbara|date=November 30, 1984|work=The New York Times}}</ref> বৰ্ণবৈষম্যৰ পিছৰ দক্ষিণ আফ্ৰিকাত বিশ্ববিদ্যালয়ৰ অধিক মাচুলৰ বিৰুদ্ধে ''ফিজ ফ'ল'' আন্দোলনৰ সময়ত আৰু বিদেশত পুনৰসংস্থাপনৰ দাবীত গ্ৰীণমাৰ্কেট স্কোৱাৰত শৰণাৰ্থীসকলৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ উল্লেখযোগ্য। === ৱেলছ === [[ৱেলছ ভাষা সমাজ]]ৰ প্ৰথম ৰাজহুৱা প্ৰতিবাদ ১৯৬৩ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰীত [[এবাৰিষ্টুইথ]] চহৰৰ কেন্দ্ৰত অনুষ্ঠিত হৈছিল। সদস্যসকলে ডাকঘৰত পোষ্টাৰ লগাই গ্ৰেপ্তাৰ হৈ বিচাৰৰ সন্মুখীন হোৱাৰ চেষ্টা কৰিছিল। গ্ৰেপ্তাৰ নোহোৱাৰ পিছত প্ৰায় ৭০ জন সদস্য আৰু সমৰ্থকে পণ্ট ট্ৰেফেচানত বহি পথ যাতায়াত প্ৰায় আধা ঘণ্টাৰ বাবে বন্ধ কৰি ৰাখিছিল।<ref>{{Cite news |url=https://www.theguardian.com/artanddesign/2015/oct/30/dr-tedi-millward-welsh-language-protest-aberystwyth |title=Dr Tedi Millward, at the first Welsh language protest, Aberystwyth, 2 February 1963|newspaper=The Guardian|date=October 30, 2015|last1=Booth|first1=Hannah}}</ref><ref>Dylan Philps. "history of the welsh language society" in The Welsh Language in the Twentieth Century. Ed. by G.H. Jenkins and M.W. Williams. Page 471</ref> ১৯৬৮ চনত [[বিবিচি]]ৰ কাৰ্ডিফৰ ব্ৰডৱে ষ্টুডিঅ' আৰু বাতৰি বিভাগত ৱেলছ ভাষাত অধিক সম্প্ৰচাৰৰ দাবীত বহি কৰা প্ৰতিবাদ অনুষ্ঠিত হৈছিল।<ref>{{Cite web|url=http://www.theguardian.com/uk-news/2016/nov/30/welsh-bbc-studios-protest-sit-in-language-1968|title=Sit-in at BBC Welsh studios – archive, 30 November 1968|author=Guardian Staff|date=November 30, 2016|website=The Guardian}}</ref> == ধৰ্ণা আৰু বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ পাৰ্থক্য == ধৰ্ণা আৰু বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ পদ্ধতিগত মিল আছে যদিও দুয়োটা শব্দৰ ব্যৱহাৰ একে নহয়। ''বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' সাধাৰণতে কোনো স্থানত বহি থাকি কৰা প্ৰতিবাদক বুজায় আৰু ই বিশেষকৈ ইংৰাজী ''sit-in'' আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। আনহাতে ''ধৰ্ণা'' শব্দটো ভাৰতীয় উপমহাদেশত অধিক বহল অৰ্থত ব্যৱহৃত হয় আৰু ইয়াৰ ভিতৰত কাৰ্যালয়ৰ সন্মুখত অৱস্থান, অনশন, দাবী উত্থাপন, স্মাৰক-পত্ৰ প্ৰদান আৰু দীঘলীয়া সময় ধৰি প্ৰতিবাদী অৱস্থান আদি অন্তৰ্ভুক্ত হ'ব পাৰে। == দক্ষিণ এছিয়াত ধৰ্ণাৰ প্ৰভাৱ == ধৰ্ণা দক্ষিণ এছিয়াৰ ৰাজনৈতিক সংস্কৃতিৰ এক পৰিচিত প্ৰতিবাদী পদ্ধতি। ভাৰত আৰু পাকিস্তানত এই শব্দটো ৰাজনৈতিক দল, ছাত্ৰ সংগঠন, শ্ৰমিক সংগঠন, সামাজিক আন্দোলন আৰু বিভিন্ন নাগৰিক সংগঠনৰ প্ৰতিবাদৰ বৰ্ণনাত ব্যৱহাৰ কৰা হয়। ভাৰতত ধৰ্ণা সংসদীয় গণতন্ত্ৰৰ বাহিৰৰ নাগৰিক প্ৰতিবাদৰ এক দৃশ্যমান পদ্ধতি হিচাপে বিকশিত হৈছে। দাবী চৰকাৰী নীতি, শ্ৰমিক অধিকাৰ, মজুৰি, ভূমি, জাতিগত বা সামাজিক অধিকাৰ, নাগৰিকত্ব, শিক্ষা, পৰিৱেশ বা প্ৰশাসনিক সিদ্ধান্তৰ সৈতে জড়িত হ'ব পাৰে। ডিজিটেল যোগাযোগৰ বিকাশৰ ফলত আধুনিক ধৰ্ণা আন্দোলনসমূহ সামাজিক মাধ্যম, অনলাইন সংগঠন আৰু ডিজিটেল প্ৰচাৰৰ সৈতে সংযুক্ত হৈছে। উচ্চতম ন্যায়ালয়ে শ্বাহীন বাগৰ ৰায়ত উল্লেখ কৰা মতে, ইণ্টাৰনেট আৰু ডিজিটেল মাধ্যম সামাজিক আন্দোলনক দ্ৰুতভাৱে সংগঠিত আৰু প্ৰচাৰ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে, যদিও ইয়াৰ সৈতে মেৰুকৰণ আৰু তথ্য-প্ৰচাৰৰ সমস্যাও থাকিব পাৰে।<ref>{{Cite web|title=Amit Sahni vs Commissioner of Police|url=https://indiankanoon.org/doc/145656971/|date=7 October 2020|publisher=Indian Kanoon}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == {{Reflist|30em}} == বাহ্যিক সংযোগ == {{wikiquote}} {{Commons category|Sit-ins}} * [https://web.archive.org/web/20160304002547/http://www.newsreel.org/nav/title.asp?tc=CN0170&s=feb ''ফেব্ৰুৱাৰী ৱান'' — ১৯৬০ চনৰ গ্ৰিনছব'ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ তথ্যচিত্ৰ] * [http://www.campusactivism.org/uploads/sit-in-tactical-analysis.pdf ''চিট-ইন: এ টেকটিকেল এনালাইছিছ'' — ছাত্ৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ কৌশল সম্পৰ্কীয় অধ্যয়ন] * [https://web.archive.org/web/20111017122354/http://stubbornfacts.us/random/almost_forgotten_history ''এলমষ্ট ফৰ্গটেন হিষ্টৰী'' — উইচিটা ডকম বহি কৰা প্ৰতিবাদৰ ইতিহাস] * [http://www.crmvet.org ''চিভিল ৰাইটছ মুভমেণ্ট আৰ্কাইভ'' — নাগৰিক অধিকাৰ আন্দোলনৰ ইতিহাস, ব্যক্তিগত কাহিনী আৰু আলোকচিত্ৰ] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_atlanta_ga/ ''আটলাণ্টা, জৰ্জিয়াৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_greensboro_nc/ ''গ্ৰিনছব'ৰ, উত্তৰ কেৰ'লিনাৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] * [http://crdl.usg.edu/events/sit_ins_nashville_tn/ ''নেছভিল, টেনেছিৰ বহি কৰা প্ৰতিবাদ'' — চিভিল ৰাইটছ ডিজিটেল লাইব্ৰেৰী] [[শ্ৰেণী:শ্ৰমিক অধিকাৰ]] h88qqwshthfd1giwlz0t83nxbczc2ux 0 139752 638757 2026-09-26T15:32:28Z AjayDas 12623 পৃষ্ঠা [[অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক]]ৰ পৰা [[অসম গ্ৰামীণ বেংক]]লৈ AjayDasয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 638757 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[অসম গ্ৰামীণ বেংক]] ngprdbols4itoa1pp0ti6jvyfoq40zf 1 139753 638759 2026-09-26T15:32:28Z AjayDas 12623 পৃষ্ঠা [[বাৰ্তা:অসম গ্ৰামীণ বিকাশ বেংক]]ৰ পৰা [[বাৰ্তা:অসম গ্ৰামীণ বেংক]]লৈ AjayDasয়ে স্থানান্তৰ কৰিলে 638759 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[বাৰ্তা:অসম গ্ৰামীণ বেংক]] 3foea1ek78dljotvjiz4t4qc24nwicq 0 139754 638762 2026-09-26T15:55:05Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638762 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = মিল্লিয়েম | type = SLA | constituency_no = ২০ | map_image = Mylliem Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ২০-মিল্লিয়েম সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ১৯৭২ | reservation = [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]] | mla = ৰণি ভি. লিংডো | party = {{Party index link|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}} | alliance = {{Party index link|ভাৰতীয় জাতীয় উন্নয়নমূলক অন্তৰ্ভুক্ত মৰ্চা}} | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ৩৭,৩৬৯ }} '''মিল্লিয়েম বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|Mylliem Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। মেঘালয় ৰাজ্য গঠনৰ সময়তে ১৯৭২ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পৰা [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ ৰণি ভি. লিংডোৱে এই সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=মিল্লিয়েম বিধানসভা সমষ্টিৰ সৰ্বাধিক সফল দলসমূহ (১৯৭২ চনৰ পৰা)|other=|value1=27.27|label1=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৩ বাৰ)]]|color1={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value2=27.27|label2=[[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স|'''অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স''' (৩ বাৰ)]]|color2=#FFFF00|value3=18.18|label3=[[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (২ বাৰ)]]|color3=#DCDCDC|value4=9.09|label4=[[পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়)|'''পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট''' (১ বাৰ)]]|color4=#FFDF00|value5=9.09|label5=[[হিল পিপলছ ইউনিয়ন|'''হিল পিপলছ ইউনিয়ন''' (১ বাৰ)]]|color5=#2B3856|value6=9.09|label6=[[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী|'''হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color6=#252559}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == মিল্লিয়েম সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ মধ্য-দক্ষিণ অংশত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, মিল্লিয়েম উন্নয়ন খণ্ডৰ অন্তৰ্গত মিল্লিয়েম, মাওম্লিক, উমলিৰৱাত আৰু কাষৰীয়া পাহাৰীয়া গাঁওসমূহ লৈ এই সমষ্টিটো গঠিত।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[দক্ষিণ শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৯-দক্ষিণ শ্বিলং]] আৰু [[পশ্চিম শ্বিলং বিধানসভা সমষ্টি|১৮-পশ্চিম শ্বিলং সমষ্টি]], পূব দিশত [[নংক্ৰেম বিধানসভা সমষ্টি|২২-নংক্ৰেম সমষ্টি]], পশ্চিম দিশত [[মাওফ্লাং বিধানসভা সমষ্টি|২৪-মাওফ্লাং সমষ্টি]] আৰু দক্ষিণ দিশত [[পাইনউৰ্চলা বিধানসভা সমষ্টি|২৭-পাইনউৰ্চলা সমষ্টি]] অৱস্থিত। খাচী জনগোষ্ঠীৰ ঐতিহ্যমণ্ডিত মিল্লিয়েম চিয়েমশ্বিপ (Mylliem Syiemship) আৰু পাহাৰীয়া কৃষিক্ষেত্ৰৰ বাবে এই অঞ্চলটো ইতিহাসপ্ৰসিদ্ধ। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1972 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭২]] | জৰ্মানিক চ্যিয়েম | style="background-color: #FFFF00" | | [[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স]] |- | [[1978 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | লেম্বোৰিন খাৰলুকী | style="background-color: #252559" | | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[1983 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | অৰিচ লিংডো | style="background-color: #FFFF00" | | [[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স]] |- | [[1988 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৮]] | মোহন ৰয় খাৰকংগোৰ | style="background-color: #2B3856" | | [[হিল পিপলছ ইউনিয়ন]] |- | [[1993 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৩]] | rowspan="3" | পিনশাই মানিক চ্যিয়েম | style="background-color: #FFFF00" | | [[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স]] |- | [[1998 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৮]] | rowspan="2" style="background-color: #DCDCDC" | | rowspan="2" | [[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[2003 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৩]] |- | [[2008 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৮]] | rowspan="2" | ৰণি ভি. লিংডো | rowspan="2" style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | rowspan="2" | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | হেমলেটচন দোহলিং | style="background-color: #FFDF00" | | [[পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়)|পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | ৰণি ভি. লিংডো | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|28.92}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|#FFDF00|31.99}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|38.02}} {{bar percent|[[#২০০৮|২০০৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|47.45}} {{bar percent|[[#২০০৩|২০০৩]]|#DCDCDC|39.60}} {{bar percent|[[#১৯৮৮|১৯৮৮]]|#2B3856|26.43}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]]ৰ প্ৰাৰ্থী ৰণি ভি. লিংডোৱে মাত্ৰ ৩৮ টা ভোটৰ অত্যন্ত সামান্য ব্যৱধানত ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টীৰ প্ৰাৰ্থী আইবান্দাপলিন এফ. লিংডোক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="toi_2023">{{cite news |title=Meghalaya Election Results 2023 Live Updates: Congress MLA Ronnie V Lyngdoh wins from Mylliem |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/meghalaya-election-results-2023-live-updates-bjp-congress-meghalaya-assembly-election-result-latest-news/liveblog/98346745.cms |work=The Times of India |date=3 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মিল্লিয়েম<ref name="eci_2023" /><ref name="ht_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ৰণি ভি. লিংডো | votes = 8,904 | percentage = 28.92 | change = -1.32 }} {{Election box candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = আইবান্দাপলিন এফ. লিংডো | votes = 8,866 | percentage = 28.79 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = হেমলেটচন দোহলিং | votes = 8,712 | percentage = 28.29 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = মিচেল ৱানখাৰ | votes = 2,619 | percentage = 8.51 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = পিনশাই মানিক চ্যিয়েম | votes = 614 | percentage = 1.99 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = গিলবাৰ্ট গাইডিংষ্টাৰ লালু | votes = 566 | percentage = 1.84 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = চেমুৱেল হাশ্বাহ | votes = 435 | percentage = 1.41 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 248 | percentage = 0.81 | change = -0.19 }} {{Election box majority | votes = 38 | percentage = 0.12 | change = -1.63 }} {{Election box turnout | votes = 30,791 | percentage = 82.40 | change = -0.91 }} {{Election box registered electors | electors = 37,369 | change = +17.28 }} {{Election box gain with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | loser = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | swing = +3.08 }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Hamletson Dohling winner in Mylliem (ST), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/mylliem/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মিল্লিয়েম<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | candidate = হেমলেটচন দোহলিং | votes = 8,493 | percentage = 31.99 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ৰণি ভি. লিংডো | votes = 8,028 | percentage = 30.24 | change = -7.78 }} {{Election box candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = টেলিনিয়া এছ. থাংখিউ | votes = 6,629 | percentage = 24.97 | change = +23.79 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ৰিকী চুল্লাই | votes = 1,951 | percentage = 7.35 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = খুন হ্যন্নিয়েউট্ৰেপ নেচনেল এৱেকেনিং মুভমেণ্ট | candidate = বানশ্বাইলাং মজাও | votes = 272 | percentage = 1.02 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = কেম্পবেল মানিক চ্যিয়েম | votes = 138 | percentage = 0.52 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = বম্বাৰ সিং হ্যন্নিয়েউটা | votes = 137 | percentage = 0.52 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 265 | percentage = 1.00 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 465 | percentage = 1.75 | change = -6.72 }} {{Election box turnout | votes = 26,545 | percentage = 83.31 | change = -0.33 }} {{Election box registered electors | electors = 31,862 | change = +25.52 }} {{Election box gain with party link | winner = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = +6.02 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মিল্লিয়েম<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ৰণি ভি. লিংডো | votes = 8,072 | percentage = 38.02 | change = -9.43 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = টেলিনিয়া এছ. থাংখিউ | votes = 6,274 | percentage = 29.55 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = হেমলেটচন দোহলিং | votes = 6,047 | percentage = 28.48 | change = +21.13 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ৰবাৰ্ট এফ. খাৰবুকী | votes = 590 | percentage = 2.78 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = বম্বাৰ সিং হ্যন্নিয়েউটা | votes = 250 | percentage = 1.18 | change = -1.51 }} {{Election box majority | votes = 1,798 | percentage = 8.47 | change = +1.11 }} {{Election box turnout | votes = 21,233 | percentage = 83.64 | change = -3.22 }} {{Election box registered electors | electors = 25,385 | change = +14.59 }} {{Election box hold with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = -9.43 }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] hq8qmuqrzh80d028n81h311jrjt162q 0 139755 638764 2026-09-26T15:59:23Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638764 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = নংক্ৰেম | type = SLA | constituency_no = ২২ | map_image = Nongkrem Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ২২-নংক্ৰেম সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ১৯৭২ | reservation = [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]] | mla = আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইট | party = {{Party index link|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)}} | alliance = | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ৩৬,৯৬১ }} '''নংক্ৰেম বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|Nongkrem Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। ১৯৭২ চনত মেঘালয় ৰাজ্য গঠনৰ সময়তে এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পৰা [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]]ৰ সভাপতি তথা প্ৰাক্তন মুখ্য কাৰ্যবাহী সদস্য আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইটে সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=নংক্ৰেম বিধানসভা সমষ্টিৰ সৰ্বাধিক সফল দলসমূহ (১৯৭২ চনৰ পৰা)|other=|value1=27.27|label1=[[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী|'''হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]]|color1=#252559|value2=18.18|label2=[[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স|'''অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স''' (২ বাৰ)]]|color2=#FFFF00|value3=18.18|label3=[[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (২ বাৰ)]]|color3=#FF3333|value4=9.09|label4=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (১ বাৰ)]]|color4={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value5=9.09|label5=[[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (১ বাৰ)]]|color5=#DCDCDC|value6=9.09|label6=[[হিল পিপলছ ইউনিয়ন|'''হিল পিপলছ ইউনিয়ন''' (১ বাৰ)]]|color6=#2B3856|value7=9.09|label7=[[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color7=#752252}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == নংক্ৰেম সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ মধ্য-পূব অংশত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, মাওফ্লাং আৰু স্মিট (Smit) এলেকাৰ অন্তৰ্গত বিভিন্ন ঐতিহাসিক গাঁও আৰু বসতি লৈ এই সমষ্টিটো গঠিত।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[মাওৰিঙকনেং বিধানসভা সমষ্টি|১৩-মাওৰিঙকনেং সমষ্টি]] আৰু [[নংথিম্মাই বিধানসভা সমষ্টি|২১-নংথিম্মাই সমষ্টি]], পশ্চিম দিশত [[মিল্লিয়েম বিধানসভা সমষ্টি|২০-মিল্লিয়েম সমষ্টি]], দক্ষিণ দিশত [[পাইনউৰ্চলা বিধানসভা সমষ্টি|২৭-পাইনউৰ্চলা সমষ্টি]] আৰু পূব দিশত [[মাওকিনৰেউ বিধানসভা সমষ্টি|২৯-মাওকিনৰেউ সমষ্টি]] অৱস্থিত। খিয়াম চিয়েমশ্বিপৰ ৰাজধানী তথা পৱিত্ৰ সাংস্কৃতিক স্থান ‘স্মিট’ আৰু ঐতিহাসিক ‘নংক্ৰেম নৃত্য উৎসৱ’ৰ কেন্দ্ৰস্থল এই সমষ্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1972 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭২]] | ৰাধন সিং লিংডো | style="background-color: #FFFF00" | | [[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স]] |- | [[1978 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | ডেনিষ্টন নংৰুম | style="background-color: #252559" | | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[1983 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | ডেনিষ্টন নংৰুম | style="background-color: #FFFF00" | | [[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স]] |- | [[1988 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৮]] | জুলি ডিঙদোহ | style="background-color: #2B3856" | | [[হিল পিপলছ ইউনিয়ন]] |- | [[1993 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৩]] | এইচ. এছ. চ্যিয়েম | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1998 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৮]] | এলাষ্টন ৰয় খাৰকংগোৰ | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2003 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৩]] | লম্ভোকলাং হাদেম | style="background-color: #DCDCDC" | | [[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[2008 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৮]] | আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইট | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইট | style="background-color: #252559" | | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | লেম্বোৰ মালাইংয়াং | style="background-color: #DCDCDC" | | [[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইট | style="background-color: #752252" | | [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|#752252|44.42}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|#DCDCDC|31.50}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|#252559|44.13}} {{bar percent|[[#২০০৮|২০০৮]]|#FF3333|33.72}} {{bar percent|[[#২০০৩|২০০৩]]|#DCDCDC|30.56}} {{bar percent|[[#১৯৯৮|১৯৯৮]]|#FF3333|39.87}} {{bar percent|[[#১৯৯৩|১৯৯৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|32.96}} {{bar percent|[[#১৯৮৮|১৯৮৮]]|#2B3856|41.34}} {{bar percent|[[#১৯৮৩|১৯৮৩]]|#FFFF00|43.34}} {{bar percent|[[#১৯৭৮|১৯৭৮]]|#252559|43.51}} {{bar percent|[[#১৯৭২|১৯৭২]]|#FFFF00|55.67}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়)|ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী]]ৰ প্ৰাৰ্থী আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইটে ৪,১২৭ টা ভোটৰ ব্যৱধানত ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টীৰ প্ৰাৰ্থী লেম্বোৰ মালাইংয়াংক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="theshillongtimes_2023">{{cite news |title=VPP chief Ardent Miller Basaiawmoit wins Nongkrem |url=https://theshillongtimes.com/2023/03/02/vpp-chief-ardent-miller-basaiawmoit-wins-nongkrem/ |work=The Shillong Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: নংক্ৰেম<ref name="eci_2023" /><ref name="ht_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইট | votes = 13,586 | percentage = 44.42 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = লেম্বোৰ মালাইংয়াং | votes = 9,459 | percentage = 30.93 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = দাসেফলাং ৱাৰ | votes = 5,618 | percentage = 18.37 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = চিৰিণেং চ্যিয়েম | votes = 859 | percentage = 2.81 | change = -17.84 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = ডেভিদ খামেনলাং কোদিয়া | votes = 534 | percentage = 1.75 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = জৌ বানিদে কাৰ্ল ৱানখাৰ | votes = 274 | percentage = 0.90 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 255 | percentage = 0.83 | change = +0.10 }} {{Election box majority | votes = 4,127 | percentage = 13.49 | change = +10.51 }} {{Election box turnout | votes = 30,585 | percentage = 82.75 | change = -3.07 }} {{Election box registered electors | electors = 36,961 | change = +18.82 }} {{Election box gain with party link | winner = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | loser = নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Lambor Malngiang winner in Nongkrem (ST), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/nongkrem/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: নংক্ৰেম<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = লেম্বোৰ মালাইংয়াং | votes = 8,272 | percentage = 31.50 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইট | votes = 7,492 | percentage = 28.53 | change = -15.60 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = জন খাৰশীইং | votes = 5,422 | percentage = 20.65 | change = -2.57 }} {{Election box candidate with party link | party = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | candidate = বিবাশ্ৰী খংখাং | votes = 4,683 | percentage = 17.83 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ইৱানপেহি পাছা | votes = 202 | percentage = 0.77 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 192 | percentage = 0.73 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 780 | percentage = 2.98 | change = -17.93 }} {{Election box turnout | votes = 26,263 | percentage = 85.82 | change = -1.69 }} {{Election box registered electors | electors = 31,108 | change = +22.09 }} {{Election box gain with party link | winner = নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ | loser = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: নংক্ৰেম<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = আৰ্ডেণ্ট মিলাৰ বাচাইয়াওমোইট | votes = 9,848 | percentage = 44.13 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = জন খাৰশীইং | votes = 5,180 | percentage = 23.22 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = এছ. আৰ. কাৰ্খাং | votes = 4,374 | percentage = 19.60 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = পিৰবৰ্ট কাৰখংগোৰ | votes = 2,246 | percentage = 10.07 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = মণ্ট্ৰি লিংডো | votes = 664 | percentage = 2.98 | change = }} {{Election box majority | votes = 4,668 | percentage = 20.91 | change = }} {{Election box turnout | votes = 22,312 | percentage = 87.51 | change = }} {{Election box registered electors | electors = 25,480 | change = }} {{Election box gain with party link | winner = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | loser = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] 295x4yp5qercdcu1rt5w2wnuobj0nkh 0 139756 638765 2026-09-26T16:02:08Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638765 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = চহিয়ং | type = SLA | constituency_no = ২৩ | map_image = Sohiong Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ২৩-চহিয়ং সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ১৯৭৮ | reservation = [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]] | mla = চিনশ্বাৰ লিংডো থাবাহ | party = {{Party index link|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)}} | alliance = {{Party index link|ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা}} | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ৩৪,৭৮৩ }} '''চহিয়ং বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|Sohiong Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। ১৯৭৮ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পৰা [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]]ৰ চিনশ্বাৰ লিংডো থাবাহে সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=চহিয়ং বিধানসভা সমষ্টিৰ সৰ্বাধিক সফল দলসমূহ (১৯৭৮ চনৰ পৰা)|other=|value1=36.36|label1=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৪ বাৰ)]]|color1={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value2=27.27|label2=[[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী|'''হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]]|color2=#252559|value3=27.27|label3=[[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (৩ বাৰ)]]|color3=#FF3333|value4=9.09|label4=[[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (১ বাৰ)]]|color4=#DCDCDC}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == চহিয়ং সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ পশ্চিম অংশত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, মাওফ্লাং আৰু চহিয়ং উন্নয়ন খণ্ডৰ অন্তৰ্গত চহিয়ং, মাওতাপ আৰু কাষৰীয়া পাহাৰীয়া গাঁওসমূহ লৈ এই সমষ্টিটো গঠিত হৈছে।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত ৰি-ভোই জিলাৰ [[জিৰাং বিধানসভা সমষ্টি|১০-জিৰাং সমষ্টি]], পূব দিশত [[মাওলাই বিধানসভা সমষ্টি|১৫-মাওলাই সমষ্টি]] আৰু [[মাওফ্লাং বিধানসভা সমষ্টি|২৪-মাওফ্লাং সমষ্টি]], আৰু পশ্চিম দিশত পূব পশ্চিম খাচী পাহাৰ জিলাৰ [[মাইৰাং বিধানসভা সমষ্টি|৩০-মাইৰাং সমষ্টি]] অৱস্থিত। পাইন গছৰ বননি, পাহাৰীয়া নদী আৰু সেউজ উপত্যকাৰে এই সমগ্ৰ অঞ্চলটো আবৃত। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1972 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭২]] | এডৱাৰ্ড কুৰ্বাহ | style="background-color: #DCDCDC" | | [[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | [[1978 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | মেদ্ৰাছ মিল্লিয়েম | style="background-color: #252559" | | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[1983 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | নিট শ্বাবং | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1988 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৮]] | এম. দনকুপাৰ লিংডো | rowspan="2" style="background-color: #252559" | | rowspan="2" | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[1993 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৩]] | এইচ. দনকুপাৰ আৰ. লিংডো |- | [[1998 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৮]] | ৰেইন অগাষ্টিন লিংডো | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2003 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৩]] | rowspan="3" | এইচ. দনকুপাৰ আৰ. লিংডো | rowspan="3" style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | rowspan="3" | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2008 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৮]] |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | চামলিন মালংগিয়াং | style="background-color: #252559" | | [[হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | চিনশ্বাৰ লিংডো থাবাহ | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|#FF3333|51.86}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|#252559|45.48}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|56.53}} {{bar percent|[[#২০০৮|২০০৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|38.03}} {{bar percent|[[#২০০৩|২০০৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|52.87}} {{bar percent|[[#১৯৯৮|১৯৯৮]]|#FF3333|47.52}} {{bar percent|[[#১৯৯৩|১৯৯৩]]|#252559|56.76}} {{bar percent|[[#১৯৮৮|১৯৮৮]]|#252559|48.30}} {{bar percent|[[#১৯৮৩|১৯৮৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|38.12}} {{bar percent|[[#১৯৭৮|১৯৭৮]]|#252559|37.67}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পূৰ্বে ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টীৰ প্ৰাৰ্থী এইচ. দনকুপাৰ আৰ. লিংডোৰ মৃত্যু হোৱাৰ বাবে ২৭ ফেব্ৰুৱাৰীত চহিয়ং সমষ্টিৰ নিৰ্বাচন স্থগিত ৰখা হৈছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২৩ চনৰ ১০ মে’ত সমষ্টিটোত নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হয় আৰু ১৩ মে’ত ফলাফল ঘোষণা কৰা হয়। নিৰ্বাচনত [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)]]ৰ প্ৰাৰ্থী চিনশ্বাৰ লিংডো থাবাহে ৩,৪২২ টা ভোটৰ ব্যৱধানত নেছনেল পিপলছ পাৰ্টিৰ প্ৰাৰ্থী চামলিন মালংগিয়াংক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya: UDP candidate wins Sohiong constituency by over 3,400 votes |url=https://www.hindustantimes.com/cities/others/udps-synshar-kupar-roy-lyngdoh-thabah-wins-sohiong-bypolls-in-meghalaya-by-3-422-votes-becomes-the-largest-political-party-101683963050340.html |work=Hindustan Times |date=13 May 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2023">{{cite news |title=Sohiong By-Election Result 2023: UDP Candidate Synshar Lyngdoh Wins Meghalaya Bypoll by Over 3,400 Votes |url=https://www.latestly.com/india/politics/sohiong-by-election-result-2023-udp-candidate-synshar-lyngdoh-wins-meghalaya-bypoll-by-over-3400-votes-5124745.html |work=LatestLY |date=13 May 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="timesnow_2023">{{cite news |title=Sohiong, Meghalaya Assembly Bypoll Result 2023 UPDATES: UDP's Synshar Kupar Roy Thabah Wins, Defeating NPP By Over 3,400 Votes |url=https://www.timesnownews.com/india/live-sohiong-assembly-lok-sabha-bypolls-counting-result-2023-winners-list-aap-bjp-congress-article-100184626 |work=Times Now |date=13 May 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: চহিয়ং<ref name="ht_2023" /><ref name="latestly_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = চিনশ্বাৰ লিংডো থাবাহ | votes = 16,679 | percentage = 51.86 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = চামলিন মালংগিয়াং | votes = 13,257 | percentage = 41.22 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = এছ. অছবৰ্ণ খাৰজানা | votes = 1,762 | percentage = 5.48 | change = -37.64 }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = ষ্টদিংষ্টাৰ থাবাহ | votes = 89 | percentage = 0.28 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = চান্দনদৰ ৰিন্থাথিয়াং | votes = 62 | percentage = 0.19 | change = -45.29 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = চেৰাফ এৰিক খাৰবুকী | votes = 40 | percentage = 0.12 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 272 | percentage = 0.85 | change = +0.18 }} {{Election box majority | votes = 3,422 | percentage = 10.64 | change = +8.27 }} {{Election box turnout | votes = 32,161 | percentage = 92.46 | change = +0.96 }} {{Election box registered electors | electors = 34,783 | change = +21.03 }} {{Election box gain with party link | winner = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | loser = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Samlin Malngiang winner in Sohiong (ST), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/sohiong/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: চহিয়ং<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = চামলিন মালংগিয়াং | votes = 11,960 | percentage = 45.48 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = এইচ. দনকুপাৰ আৰ. লিংডো | votes = 11,338 | percentage = 43.12 | change = -13.41 }} {{Election box candidate with party link | party = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | candidate = জুদাহ জাষ্টিন মেকডনাল্ড ৱাহলাং | votes = 2,670 | percentage = 10.15 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 175 | percentage = 0.67 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 622 | percentage = 2.37 | change = -10.68 }} {{Election box turnout | votes = 26,295 | percentage = 91.50 | change = -0.45 }} {{Election box registered electors | electors = 28,739 | change = +20.91 }} {{Election box gain with party link | winner = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = +11.04 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: চহিয়ং<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = এইচ. দনকুপাৰ আৰ. লিংডো | votes = 12,353 | percentage = 56.53 | change = +18.49 }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ব্ৰাষ্টন খাৰফুলি | votes = 9,501 | percentage = 43.47 | change = +12.93 }} {{Election box majority | votes = 2,852 | percentage = 13.05 | change = +5.56 }} {{Election box turnout | votes = 21,854 | percentage = 91.95 | change = -1.84 }} {{Election box registered electors | electors = 23,768 | change = -0.26 }} {{Election box hold with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = +2.78 }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] 8k8e79tmdesprt2cnj3zyw2klyue52x 0 139757 638767 2026-09-26T16:04:40Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638767 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = মাওফ্লাং | type = SLA | constituency_no = ২৪ | map_image = Mawphlang Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ২৪-মাওফ্লাং সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ১৯৭২ | reservation = [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]] | mla = মেথিউ বিয়ণ্ডষ্টাৰ কুৰ্বাহ | party = {{Party index link|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)}} | alliance = {{Party index link|ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা}} | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ৩৫,৪৮৪ }} '''মাওফ্লাং বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|Mawphlang Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। মেঘালয় ৰাজ্য গঠনৰ সময়তে ১৯৭২ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পৰা [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]]ৰ মেথিউ বিয়ণ্ডষ্টাৰ কুৰ্বাহে সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=মাওফ্লাং বিধানসভা সমষ্টিৰ সৰ্বাধিক সফল দলসমূহ (২০১৩ চনৰ পৰা)|other=|value1=50.00|label1=[[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (২ বাৰ)]]|color1=#FF3333|value2=25.00|label2=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (১ বাৰ)]]|color2={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value3=25.00|label3=[[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (১ বাৰ)]]|color3=#DCDCDC|value4=|label4=|color4=}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == মাওফ্লাং সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ দক্ষিণ-পশ্চিম অঞ্চলত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, মাওফ্লাং উন্নয়ন খণ্ডৰ অন্তৰ্গত মাওফ্লাং, লাবান, মাওৰু আৰু কাষৰীয়া পাহাৰীয়া গাঁওসমূহ সামৰি এই সমষ্টিটো গঠিত হৈছে।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[চহিয়ং বিধানসভা সমষ্টি|২৩-চহিয়ং সমষ্টি]], পূব দিশত [[মিল্লিয়েম বিধানসভা সমষ্টি|২০-মিল্লিয়েম সমষ্টি]], পশ্চিম দিশত দক্ষিণ পশ্চিম খাচী পাহাৰ জিলা আৰু দক্ষিণ দিশত [[মাওচিনৰাম বিধানসভা সমষ্টি|২৫-মাওচিনৰাম সমষ্টি]] অৱস্থিত। বিখ্যাত পৱিত্ৰ অৰণ্য মাওফ্লাং পৱিত্ৰ বননি (Mawphlang Sacred Grove) আৰু খাচী ঐতিহ্যবাহী ঐতিহ্য গাঁও এই সমষ্টিতে অৱস্থিত। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | কেনেডি কৰ্নেলিয়াছ খ্যৰিয়েম | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | চিনটাৰ ক্লাছ চান | style="background-color: #DCDCDC" | | [[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী]] |- | ২০২১ (উপ-নিৰ্বাচন) | ইউজিনচন লিংডো | rowspan="2" style="background-color: #FF3333" | | rowspan="2" | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | মেথিউ বিয়ণ্ডষ্টাৰ কুৰ্বাহ |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|#FF3333|21.50}} {{bar percent|[[#২০২১ (উপ-নিৰ্বাচন)|২০২১]]|#FF3333|48.71}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|#DCDCDC|42.19}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|43.14}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)]]ৰ প্ৰাৰ্থী মেথিউ বিয়ণ্ডষ্টাৰ কুৰ্বাহে মাত্ৰ ১০৪ টা ভোটৰ অত্যন্ত সামান্য ব্যৱধানত পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্টৰ প্ৰাৰ্থী অস্পিচিয়াছ লিংডো মাওফ্লাংক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="india_2023">{{cite news |title=Meghalaya Assembly Election Result: UDP Bags Mawphlang |url=https://www.india.com/news/india/live-nongthymmai-mawphlang-nongkrem-mawsynram-shella-pynursla-sohra-mawkynrew-mairang-mawthadraishan-meghalaya-election-result-2023-live-updates-round-wise-counting-of-votes-list-of-winners-5921481/ |work=India.com |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওফ্লাং<ref name="eci_2023" /><ref name="india_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = মেথিউ বিয়ণ্ডষ্টাৰ কুৰ্বাহ | votes = 6,690 | percentage = 21.50 | change = -27.21 }} {{Election box candidate with party link | party = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | candidate = অস্পিচিয়াছ লিংডো মাওফ্লাং | votes = 6,586 | percentage = 21.17 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = ডেনিচন কুৰ্বাহ | votes = 5,594 | percentage = 17.98 | change = +14.60 }} {{Election box candidate with party link | party = ভয়েচ অৱ দ্য পিপল পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ডৰিষ্টোৰ মাৰ্বানিয়াং | votes = 4,811 | percentage = 15.46 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = কেনেডি কৰ্নেলিয়াছ খ্যৰিয়েম | votes = 4,733 | percentage = 15.21 | change = -3.50 }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = মাওকৰদৰ ৰিনজাহ | votes = 1,507 | percentage = 4.84 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = ওছাৰয় ৰানী | votes = 1,196 | percentage = 3.84 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 142 | percentage = 0.46 | change = -0.28 }} {{Election box majority | votes = 104 | percentage = 0.33 | change = -15.80 }} {{Election box turnout | votes = 31,117 | percentage = 87.69 | change = +12.08 }} {{Election box registered electors | electors = 35,484 | change = +29.82 }} {{Election box hold with party link | winner = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | swing = -27.21 }} {{Election box end}} === ২০২১ চনৰ উপ-নিৰ্বাচন === বিধায়ক চিনটাৰ ক্লাছ চানৰ ক’ভিড-১৯ মহামাৰীৰ ফলত আকস্মিক মৃত্যু হোৱাৰ বাবে ২০২১ চনৰ ৩০ অক্টোবৰত এই সমষ্টিত উপ-নিৰ্বাচন অনুষ্ঠিত হয়। নিৰ্বাচনত তেওঁৰ পুত্ৰ তথা ভাৰতীয় ফুটবল দলৰ প্ৰাক্তন খেলুৱৈ ইউজিনচন লিংডোৱে [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)]]-ৰ প্ৰাৰ্থী হিচাপে ৪,৪০১ টা ভোটৰ ব্যৱধানত জয়লাভ কৰে।<ref name="bypoll_eci_2021">{{cite web |title=Bye Elections 2021 (Parliamentary and Assemblies) |url=https://eci.gov.in/files/file/13840-bye-elections-2021/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="eastmojo_2021">{{cite news |title=Meghalaya bypolls: NPP wins Rajabala, Mawryngkneng, UDP gets Mawphlang |url=https://www.eastmojo.com/meghalaya/2021/11/02/meghalaya-bypolls-npp-wins-rajabala-mawryngkneng-udp-gets-mawphlang/ |work=EastMojo |date=2 November 2021 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="theshillongtimes_2021">{{cite news |title=Eugeneson Lyngdoh wins Mawphlang seat by over 4,400 votes |url=https://theshillongtimes.com/2021/11/02/eugeneson-lyngdoh-wins-mawphlang-seat-by-over-4400-votes/ |work=The Shillong Times |date=2 November 2021 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২১ৰ মেঘালয় বিধানসভা উপ-নিৰ্বাচন]]: মাওফ্লাং<ref name="bypoll_eci_2021" /><ref name="eastmojo_2021" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ইউজিনচন লিংডো | votes = 13,285 | percentage = 48.71 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = কেনেডি কৰ্নেলিয়াছ খ্যৰিয়েম | votes = 8,884 | percentage = 32.58 | change = -6.90 }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = লামফ্ৰাং ব্লা | votes = 5,103 | percentage = 18.71 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 203 | percentage = 0.74 | change = +0.10 }} {{Election box majority | votes = 4,401 | percentage = 16.13 | change = +13.42 }} {{Election box turnout | votes = 27,272 | percentage = 75.61 | change = -11.45 }} {{Election box registered electors | electors = 36,071 | change = +36.35 }} {{Election box gain with party link | winner = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | loser = নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Syntar Klas Sunn winner in Mawphlang (ST), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/mawphlang/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওফ্লাং<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = চিনটাৰ ক্লাছ চান | votes = 11,162 | percentage = 42.19 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = কেনেডি কৰ্নেলিয়াছ খ্যৰিয়েম | votes = 10,444 | percentage = 39.48 | change = -3.66 }} {{Election box candidate with party link | party = হিল ষ্টেট পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী | candidate = পিনশাই মানিক চ্যিয়েম | votes = 3,940 | percentage = 14.89 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | candidate = মেথিউ বিয়ণ্ডষ্টাৰ কুৰ্বাহ | votes = 735 | percentage = 2.78 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 170 | percentage = 0.64 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 718 | percentage = 2.71 | change = -2.57 }} {{Election box turnout | votes = 26,451 | percentage = 87.06 | change = -2.85 }} {{Election box registered electors | electors = 26,455 | change = +29.13 }} {{Election box gain with party link | winner = নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওফ্লাং<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = কেনেডি কৰ্নেলিয়াছ খ্যৰিয়েম | votes = 8,822 | percentage = 43.14 | change = }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = জে. এণ্টনিয়াছ লিংডো | votes = 7,743 | percentage = 37.86 | change = }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = পিনশাই মানিক চ্যিয়েম | votes = 3,887 | percentage = 19.00 | change = }} {{Election box majority | votes = 1,079 | percentage = 5.28 | change = }} {{Election box turnout | votes = 20,452 | percentage = 89.91 | change = }} {{Election box registered electors | electors = 20,487 | change = }} {{Election box new seat win | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] t9vc5x4iszpro7w02ob9oaqsicd59bv 0 139758 638769 2026-09-26T16:07:06Z ManjurKhan 18997 নতুন পৃষ্ঠা 638769 wikitext text/x-wiki {{Infobox Indian constituency | name = মাওচিনৰাম | type = SLA | constituency_no = ২৫ | map_image = Mawsynram Assembly constituency map.svg | map_caption = পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ অন্তৰ্গত ২৫-মাওচিনৰাম সমষ্টি | state = [[মেঘালয়]] | division = | loksabha_cons = [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি|শ্বিলং]] | district = [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা|পূব খাচী পাহাৰ]] | established = ১৯৭২ | reservation = [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]] | mla = ওলান সিং চুইন | party = {{Party index link|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)}} | alliance = {{Party index link|ৰাষ্ট্ৰীয় গণতান্ত্ৰিক মৰ্চা}} | latest_election_year = [[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন|২০২৩]] | electors = ৩৭,১৮৮ }} '''মাওচিনৰাম বিধানসভা সমষ্টি''' ({{lang-en|Mawsynram Assembly constituency}}) হৈছে উত্তৰ-পূব ভাৰতৰ [[মেঘালয়]] ৰাজ্যৰ ৬০ টা বিধানসভা সমষ্টিৰ অন্যতম। মেঘালয় ৰাজ্য গঠনৰ সময়তে ১৯৭২ চনত এই সমষ্টিটো পোনপ্ৰথমবাৰৰ বাবে গঠন কৰা হৈছিল। এই সমষ্টিটো [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]]ৰ অন্তৰ্গত আৰু ই [[শ্বিলং লোকসভা সমষ্টি]]ৰ এক অংশ। সমষ্টিটো [[অনুসূচীত জাতি আৰু অনুসূচীত জনজাতি|অনুসূচিত জনজাতি]]ৰ প্ৰাৰ্থীৰ বাবে সংৰক্ষিত। ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ পৰা [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]]ৰ ওলান সিং চুইনে সমষ্টিটোক প্ৰতিনিধিত্ব কৰি আছে। {{Pie chart|caption=মাওচিনৰাম বিধানসভা সমষ্টিৰ সৰ্বাধিক সফল দলসমূহ (১৯৭২ চনৰ পৰা)|other=|value1=36.36|label1=[[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ|'''ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ''' (৪ বাৰ)]]|color1={{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|value2=18.18|label2=[[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স|'''অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স''' (২ বাৰ)]]|color2=#FFFF00|value3=18.18|label3=[[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|'''ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (২ বাৰ)]]|color3=#FF3333|value4=9.09|label4=[[মেঘালয় ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী|'''মেঘালয় ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী''' (১ বাৰ)]]|color4=#000080|value5=9.09|label5=[[হিল পিপলছ ইউনিয়ন|'''হিল পিপলছ ইউনিয়ন''' (১ বাৰ)]]|color5=#2B3856|value6=9.09|label6=[[নিৰ্দলীয় ৰাজনীতিবিদ|'''স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী''' (১ বাৰ)]]|color6=#DCDCDC}} == ভৌগোলিক অৱস্থান আৰু সীমা == মাওচিনৰাম সমষ্টিটো মেঘালয়ৰ পূব খাচী পাহাৰ জিলাৰ দক্ষিণ সীমান্তত অৱস্থিত। ভাৰতীয় নিৰ্বাচন আয়োগৰ সমষ্টি পুনৰ নিৰ্ধাৰণ আদেশ (২০০৮) অনুসৰি, মাওচিনৰাম উন্নয়ন খণ্ডৰ অন্তৰ্গত মাওচিনৰাম, ডিংলাং, ডাংকাৰ আৰু কাষৰীয়া পাহাৰীয়া গাঁওসমূহ লৈ এই সমষ্টিটো গঠিত হৈছে।<ref>{{cite web |title=Delimitation of Parliamentary and Assembly Constituencies Order, 2008 |url=https://www.eci.gov.in/Documents/Delimitation/DelimitationofParliamentaryAssemblyConstituenciesOrder-2008(English).pdf |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026 |pages=294–301}}</ref> এই সমষ্টিৰ উত্তৰ দিশত [[মাওফ্লাং বিধানসভা সমষ্টি|২৪-মাওফ্লাং সমষ্টি]], পূব দিশত [[শ্বোহৰা বিধানসভা সমষ্টি|২৬-শ্বোহৰা সমষ্টি]], পশ্চিম দিশত দক্ষিণ পশ্চিম খাচী পাহাৰ জিলাৰ [[ৰাণীকোৰ বিধানসভা সমষ্টি|৩৫-ৰাণীকোৰ সমষ্টি]] আৰু দক্ষিণ দিশত [[বাংলাদেশ]]ৰ আন্তৰ্জাতিক সীমান্ত অৱস্থিত। পৃথিৱীৰ ভিতৰতে সৰ্বাধিক বৰষুণ হোৱা স্থান হিচাপে খ্যাত মাওচিনৰাম আৰু প্ৰাকৃতিক গুহা ‘মাওজিম্বুইন’ এই সমষ্টিৰ অন্তৰ্ভুক্ত। == বিধানসভাৰ সদস্যসকল == {| class="wikitable sortable" ! চন ! বিজয়ী সদস্য ! colspan="2" | ৰাজনৈতিক দল |- | [[1972 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭২]] | কে. মাৰাক | style="background-color: #FFFF00" | | [[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স]] |- | [[1978 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৭৮]] | কাৰ্দেন সিং | style="background-color: #FFFF00" | | [[অল পাৰ্টী হিল লিডাৰ্ছ কনফাৰেন্স]] |- | [[1983 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৩]] | মেষ্টনাথ খাৰচান্দী | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1988 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৮৮]] | মেষ্টনাথ খাৰচান্দী | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1993 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৩]] | মেষ্টনাথ খাৰচান্দী | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[1998 Meghalaya Legislative Assembly election|১৯৯৮]] | ডি. প্লাচলেণ্ডিং ইয়াংজুহ | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2003 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৩]] | ডি. প্লাচলেণ্ডিং ইয়াংজুহ | style="background-color: #000080" | | [[মেঘালয় ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |- | [[2008 Meghalaya Legislative Assembly election|২০০৮]] | পিনশ্ৰীয়েংলাং চ্যিয়েম | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2013 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৩]] | পিনশ্ৰীয়েংলাং চ্যিয়েম | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2018 Meghalaya Legislative Assembly election|২০১৮]] | হিমালয় মুক্তান ছাংপ্লিয়াং | style="background-color: {{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}" | | [[ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ]] |- | [[2023 Meghalaya Legislative Assembly election|২০২৩]] | ওলান সিং চুইন | style="background-color: #FF3333" | | [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)|ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী]] |} == নিৰ্বাচনী ফলাফল == {{bar box |float=right |title=বিজয়ী প্ৰাৰ্থীৰ প্ৰাপ্ত ভোটৰ হাৰ |titlebar=#ddd |width=300px |barwidth=275px |bars= {{bar percent|[[#২০২৩|২০২৩]]|#FF3333|33.42}} {{bar percent|[[#২০১৮|২০১৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|31.19}} {{bar percent|[[#২০১৩|২০১৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|35.48}} {{bar percent|[[#২০০৮|২০০৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|30.37}} {{bar percent|[[#২০০৩|২০০৩]]|#000080|41.17}} {{bar percent|[[#১৯৯৮|১৯৯৮]]|#FF3333|35.79}} {{bar percent|[[#১৯৯৩|১৯৯৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|34.35}} {{bar percent|[[#১৯৮৮|১৯৮৮]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|40.29}} {{bar percent|[[#১৯৮৩|১৯৮৩]]|{{party color|ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ}}|38.81}} {{bar percent|[[#১৯৭৮|১৯৭৮]]|#FFFF00|42.34}} {{bar percent|[[#১৯৭২|১৯৭২]]|#FFFF00|54.02}}}} === ২০২৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০২৩ চনৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচনত [[ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়)]]ৰ প্ৰাৰ্থী ওলান সিং চুইনে ৯৫৫ টা ভোটৰ ব্যৱধানত ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টীৰ প্ৰাৰ্থী হিমালয় মুক্তান ছাংপ্লিয়াংক পৰাস্ত কৰি বিধায়ক হিচাপে নিৰ্বাচিত হয়।<ref name="eci_2023">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2023 |url=https://eci.gov.in/files/file/14847-meghalaya-general-legislative-election-2023/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="ht_2023">{{cite news |title=Meghalaya election result 2023: Full list of winners constituency-wise |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/meghalaya-election-winner-list-2023-npp-bjp-tmc-congress-candidate-list-for-meghalaya-assembly-election-2023-leading-trailing-candidates-parties-101677727601523.html |work=Hindustan Times |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="timesnow_2023">{{cite news |title=Nongthymmai, Nongkrem, Mawphlang, Mawsynram, Shella Assembly Election Result 2023: UDP wins two seats |url=https://www.timesnownews.com/elections/live-meghalaya-election-2023-nongthymmai-nongkrem-mawphlang-mawsynram-shella-result-2023-counting-live-meghalaya-winners-list-article-98337770 |work=Times Now |date=2 March 2023 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০২৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওচিনৰাম<ref name="eci_2023" /><ref name="ht_2023" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ওলান সিং চুইন | votes = 10,987 | percentage = 33.42 | change = +14.86 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = হিমালয় মুক্তান ছাংপ্লিয়াং | votes = 10,032 | percentage = 30.52 | change = +16.29 }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = আলভিন খ্যৰিয়েম চকমিয়ে | votes = 10,002 | percentage = 30.43 | change = +26.76 }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = গোপাল ষ্টোন হ্যন্নিয়েউটা | votes = 1,056 | percentage = 3.21 | change = -27.98 }} {{Election box candidate with party link | party = সৰ্বভাৰতীয় তৃণমূল কংগ্ৰেছ | candidate = ভিনচেণ্ট টি. চাংমা | votes = 689 | percentage = 2.10 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 191 | percentage = 0.58 | change = +0.01 }} {{Election box majority | votes = 955 | percentage = 2.90 | change = +0.15 }} {{Election box turnout | votes = 32,871 | percentage = 88.39 | change = +2.27 }} {{Election box registered electors | electors = 37,188 | change = +17.04 }} {{Election box gain with party link | winner = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | loser = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = +2.24 }} {{Election box end}} === ২০১৮ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৮ চনৰ সাধাৰণ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল তলত উল্লেখ কৰা হ’ল:<ref name="eci_2018">{{cite web |title=Meghalaya General Legislative Election 2018 |url=https://eci.gov.in/files/file/3572-meghalaya-general-legislative-election-2018/ |publisher=Election Commission of India |accessdate=26 September 2026}}</ref><ref name="latestly_2018">{{cite news |title=Himalaya Muktan Shangpliang winner in Mawsynram (ST), Meghalaya Assembly Elections 2018 |url=https://www.latestly.com/elections/assembly-elections/meghalaya/2018/constituencies/mawsynram/ |work=LatestLY |date=3 March 2018 |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০১৮ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওচিনৰাম<ref name="eci_2018" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = হিমালয় মুক্তান ছাংপ্লিয়াং | votes = 8,984 | percentage = 31.19 | change = -4.29 }} {{Election box candidate | party = পিপলছ ডেম’ক্ৰেটিক ফ্ৰণ্ট (মেঘালয়) | candidate = পিনশ্ৰীয়েংলাং চ্যিয়েম | votes = 8,194 | percentage = 28.45 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ইউনাইটেড ডেম’ক্ৰেটিক পাৰ্টী (মেঘালয়) | candidate = ওলান সিং চুইন | votes = 5,346 | percentage = 18.56 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = ভাৰতীয় জনতা পাৰ্টী | candidate = খোমাইতি সিং মাৰবানীয়াং | votes = 4,098 | percentage = 14.23 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate with party link | party = নেছনেল পিপলছ পাৰ্টি (ভাৰত) | candidate = মেষ্টনাথ খাৰচান্দী | votes = 1,058 | percentage = 3.67 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ৱেলবৰ্ন ৱানিইয়াং | votes = 664 | percentage = 2.31 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ৱালিয়েম্বৰলাং লিন্টুং | votes = 283 | percentage = 0.98 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = ওপৰৰ এটাও নহয় ([[Nota (politics)|নটা]]) | candidate = নটা | votes = 164 | percentage = 0.57 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 790 | percentage = 2.74 | change = -0.49 }} {{Election box turnout | votes = 28,804 | percentage = 86.12 | change = -2.57 }} {{Election box registered electors | electors = 31,773 | change = +22.09 }} {{Election box hold with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = -4.29 }} {{Election box end}} === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচন === ২০১৩ চনৰ বিধানসভা নিৰ্বাচনৰ ফলাফল আছিল এনেধৰণৰ:<ref name="ceo_2013">{{cite web |title=Election Commission of India- State Election, 2013 to the Legislative Assembly of Meghalaya |url=http://ceomeghalaya.nic.in/ |publisher=Chief Electoral Officer, Meghalaya |accessdate=26 September 2026}}</ref> {{Election box begin | title=[[২০ ২০১৩ৰ মেঘালয় বিধানসভা নিৰ্বাচন]]: মাওচিনৰাম<ref name="ceo_2013" />}} {{Election box winning candidate with party link | party = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | candidate = পিনশ্ৰীয়েংলাং চ্যিয়েম | votes = 8,188 | percentage = 35.48 | change = +5.11 }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = খোমাইতি সিং মাৰবানীয়াং | votes = 7,442 | percentage = 32.25 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = ডি. প্লাচলেণ্ডিং ইয়াংজুহ | votes = 7,204 | percentage = 31.22 | change = ''নতুন'' }} {{Election box candidate | party = স্বতন্ত্ৰ প্ৰাৰ্থী | candidate = মাৰ্ভিন ডেভিদ ছাংমা | votes = 243 | percentage = 1.05 | change = ''নতুন'' }} {{Election box majority | votes = 746 | percentage = 3.23 | change = +1.62 }} {{Election box turnout | votes = 23,077 | percentage = 88.69 | change = -2.48 }} {{Election box registered electors | electors = 26,024 | change = +48.30 }} {{Election box hold with party link | winner = ভাৰতীয় জাতীয় কংগ্ৰেছ | swing = +5.11 }} {{Election box end}} == লগতে চাওক == * [[পূব খাচী পাহাৰ জিলা]] == তথ্যসূত্ৰ == {{reflist}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ বিধানসভা সমষ্টি]] 346a6efbgx7d1b6hzr9sgrvenb3tkrn 0 139759 638784 2026-09-26T17:26:16Z Pranamikaadhikary 27435 নতুন পৃষ্ঠা: '''পুষ্যা''' (সংস্কৃত: पुष्य), অৰ্থাৎ "পুষ্টিকৰ" ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ অষ্টম নক্ষত্ৰ ([[চন্দ্ৰাবাস]])। কিছুমান গ্ৰন্থত ইয়াক তীশ্য বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে "চোৱা"। ইয়া... 638784 wikitext text/x-wiki '''পুষ্যা''' (সংস্কৃত: पुष्य), অৰ্থাৎ "পুষ্টিকৰ" ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ অষ্টম নক্ষত্ৰ ([[চন্দ্ৰাবাস]])। কিছুমান গ্ৰন্থত ইয়াক তীশ্য বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে "চোৱা"। ইয়াৰ মৌচাক থুপক আগুৰি থকাৰ দৰে কৰ্কট নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ γ, δ আৰু θ কৰ্কট তৰাবোৰৰ সৈতে মিল আছে (Praesepe, M44)। ভাৰতীয় তৰাৰ তালিকাত ইয়াৰ আৱিৰ্ভাৱক মেঘভট "মেঘাচ্ছন্ন" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, ইয়াৰ দ্বাৰা তৰাৰ থুপটো বুজোৱা হয়।[1] পুষ্যাক তেলেগু ভাষাত পুষ্যামি (పుష్యమి), তামিল ভাষাত পূছাম (பூசம்) আৰু মালয়ালমত পূয়াম (പൂയം) বুলি জনা যায়।{{cn}} lzrhvpna4064dfb7mtnv3g22756zou8 638785 638784 2026-09-26T17:26:42Z Pranamikaadhikary 27435 638785 wikitext text/x-wiki '''পুষ্যা''' (সংস্কৃত: पुष्य), অৰ্থাৎ "পুষ্টিকৰ" ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ অষ্টম নক্ষত্ৰ ([[চন্দ্ৰাবাস]])। কিছুমান গ্ৰন্থত ইয়াক তীশ্য বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে "চোৱা"। ইয়াৰ মৌচাক থুপক আগুৰি থকাৰ দৰে কৰ্কট নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ γ, δ আৰু θ কৰ্কট তৰাবোৰৰ সৈতে মিল আছে (Praesepe, M44)। ভাৰতীয় তৰাৰ তালিকাত ইয়াৰ আৱিৰ্ভাৱক মেঘভট "মেঘাচ্ছন্ন" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, ইয়াৰ দ্বাৰা তৰাৰ থুপটো বুজোৱা হয়।[1] পুষ্যাক তেলেগু ভাষাত পুষ্যামি (పుష్యమి), তামিল ভাষাত পূছাম (பூசம்) আৰু মালয়ালমত পূয়াম (പൂയം) বুলি জনা যায়।{{cn}} ==তথ্যসূত্ৰ== qwyal3e4jfpefuwyyct9fanwi6kwo8x 638786 638785 2026-09-26T17:27:10Z Pranamikaadhikary 27435 638786 wikitext text/x-wiki '''পুষ্যা''' (সংস্কৃত: पुष्य), অৰ্থাৎ "পুষ্টিকৰ" ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ অষ্টম নক্ষত্ৰ ([[চন্দ্ৰাবাস]])। কিছুমান গ্ৰন্থত ইয়াক তীশ্য বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে "চোৱা"। ইয়াৰ মৌচাক থুপক আগুৰি থকাৰ দৰে কৰ্কট নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ γ, δ আৰু θ কৰ্কট তৰাবোৰৰ সৈতে মিল আছে (Praesepe, M44)। ভাৰতীয় তৰাৰ তালিকাত ইয়াৰ আৱিৰ্ভাৱক মেঘভট "মেঘাচ্ছন্ন" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, ইয়াৰ দ্বাৰা তৰাৰ থুপটো বুজোৱা হয়।<ref name=ASE>{{cite web |title=Puṣya (पुष्य) |url=https://ase.exopla.net/index.php/Pushya |website=All Skies Encyclopaedia |publisher=[[IAU Working Group on Star Names]] |access-date=18 December 2025}}</ref> পুষ্যাক তেলেগু ভাষাত পুষ্যামি (పుష్యమి), তামিল ভাষাত পূছাম (பூசம்) আৰু মালয়ালমত পূয়াম (പൂയം) বুলি জনা যায়।{{cn}} ==তথ্যসূত্ৰ== 5y27jlca2iwbepeblwsk4ysf6dsuodo 638787 638786 2026-09-26T17:28:10Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638787 wikitext text/x-wiki '''পুষ্যা''' (সংস্কৃত: पुष्य), অৰ্থাৎ "পুষ্টিকৰ" ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞানৰ অষ্টম নক্ষত্ৰ ([[চন্দ্ৰাবাস]])। কিছুমান গ্ৰন্থত ইয়াক তীশ্য বুলি উল্লেখ কৰা হৈছে, যাৰ অৰ্থ হৈছে "চোৱা"। ইয়াৰ মৌচাক থুপক আগুৰি থকাৰ দৰে কৰ্কট নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ γ, δ আৰু θ কৰ্কট তৰাবোৰৰ সৈতে মিল আছে (Praesepe, M44)। ভাৰতীয় তৰাৰ তালিকাত ইয়াৰ আৱিৰ্ভাৱক মেঘভট "মেঘাচ্ছন্ন" বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে, ইয়াৰ দ্বাৰা তৰাৰ থুপটো বুজোৱা হয়।<ref name=ASE>{{cite web |title=Puṣya (पुष्य) |url=https://ase.exopla.net/index.php/Pushya |website=All Skies Encyclopaedia |publisher=[[IAU Working Group on Star Names]] |access-date=18 December 2025}}</ref> পুষ্যাক তেলেগু ভাষাত পুষ্যামি (పుష్యమి), তামিল ভাষাত পূছাম (பூசம்) আৰু মালয়ালমত পূয়াম (പൂയം) বুলি জনা যায়।{{cn}} ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] i3tfpb7et66o55ss8kb6dqln54eaafd 14 139760 638789 2026-09-26T17:29:30Z Pranamikaadhikary 27435 Created blank page 638789 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 638790 638789 2026-09-26T17:29:48Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] using [[WP:HC|HotCat]] 638790 wikitext text/x-wiki [[শ্ৰেণী:জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান]] t7nzlr4mfxdrjook4yggmci9nz1tpnw 0 139761 638798 2026-09-26T17:38:14Z Pranamikaadhikary 27435 নতুন পৃষ্ঠা: '''অশ্লেষা''' ({{leng-sa| आश्लेषा বা Āśleṣā; তিব্বতী: སྐར་མ་སྐག}}), অৰ্থাৎ "আলিংগন", ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান আৰু জ্যোতিষৰ ২৭টা নক্ষত্ৰ (চন্দ্ৰ অট্টালিকা)ৰ ভিতৰত ৯ম। ই হাইড্ৰা নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ... 638798 wikitext text/x-wiki '''অশ্লেষা''' ({{leng-sa| आश्लेषा বা Āśleṣā; তিব্বতী: སྐར་མ་སྐག}}), অৰ্থাৎ "আলিংগন", ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান আৰু জ্যোতিষৰ ২৭টা নক্ষত্ৰ (চন্দ্ৰ অট্টালিকা)ৰ ভিতৰত ৯ম। ই হাইড্ৰা নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ এটা তৰাৰ গোটৰ সৈতে মিল খায়: δ, ε, η, ρ, আৰু σ হাইড্ৰা। মূল তৰা (যোগাতাৰা) হৈছে ε Hydrae, যাৰ আধুনিক নাম আশ্ৰেশা নক্ষত্ৰৰ নামেৰে।[1] ইয়াক তামিল আৰু মালয়ালম ভাষাত আয়লিয়াম বুলিও কোৱা হয় (তামিল: ஆயில்யம், মালয়ালম: ആയില്യം, Āyilyaṃ)। অশ্বলেছাক ক্লিংগিং ষ্টাৰ বা নাগা বুলিও জনা যায়।[2][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন] কেন্সাৰত ই ১৬:৪০ৰ পৰা ৩০:০০ বজালৈকে বিস্তৃত হয়।[3][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন]। নক্ষত্ৰৰ প্ৰতীক হৈছে এটা কুণ্ডলী সৰ্প। ই তৃষ্ণা বা তিন চকুৰ। ইয়াৰ প্ৰাণী প্ৰতীক হৈছে মতা মেকুৰী, গণ সুৰক্ষা, দোষ (কফা)।[4] kgdfkv7g4mjj9n26rw1gzxk14h9yc3j 638801 638798 2026-09-26T17:46:56Z Pranamikaadhikary 27435 638801 wikitext text/x-wiki '''অশ্লেষা''' ({{lang-sa| आश्लेषा বা Āśleṣā; তিব্বতী: སྐར་མ་སྐག}}), অৰ্থাৎ "আলিংগন", ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান আৰু জ্যোতিষৰ ২৭টা নক্ষত্ৰ (চন্দ্ৰ ভৱন)ৰ ভিতৰত ৯ম। ই হাইড্ৰা নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ এটা তৰাৰ গোটৰ সৈতে মিলে: δ, ε, η, ρ, আৰু σ হাইড্ৰা। মূল তৰা (যোগতাৰা) হৈছে ε Hydrae, যাৰ আধুনিক নাম আশ্লেষা নক্ষত্ৰৰ নামেৰে।[1] ইয়াক তামিল আৰু মালয়ালম ভাষাত আয়লিয়াম বুলিও কোৱা হয় (তামিল: ஆயில்யம், মালয়ালম: ആയില്യം, Āyilyaṃ)। অশ্লেষাক ক্লিংগিং ষ্টাৰ বা [[নাগ (কিংবদন্তি)|নাগ]] বুলিও জনা যায়।[2][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন] কৰ্কটত ই ১৬:৪০ৰ পৰা ৩০:০০ বজালৈকে বিস্তৃত হয়।[3][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন]। নক্ষত্ৰৰ প্ৰতীক হৈছে এটা কুণ্ডলী মেৰাই থকা [[সাপ]]। ই তৃনয়ন বা তিনিটা চকুৰ। ইয়াৰ প্ৰাণী প্ৰতীক হৈছে মতা [[মেকুৰী]], [[ৰাক্ষস]], দোষ (কফ)।[4] lfepn6pdkvs08p2t0ptqcxe57zowbm1 638802 638801 2026-09-26T17:47:07Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638802 wikitext text/x-wiki '''অশ্লেষা''' ({{lang-sa| आश्लेषा বা Āśleṣā; তিব্বতী: སྐར་མ་སྐག}}), অৰ্থাৎ "আলিংগন", ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান আৰু জ্যোতিষৰ ২৭টা নক্ষত্ৰ (চন্দ্ৰ ভৱন)ৰ ভিতৰত ৯ম। ই হাইড্ৰা নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ এটা তৰাৰ গোটৰ সৈতে মিলে: δ, ε, η, ρ, আৰু σ হাইড্ৰা। মূল তৰা (যোগতাৰা) হৈছে ε Hydrae, যাৰ আধুনিক নাম আশ্লেষা নক্ষত্ৰৰ নামেৰে।[1] ইয়াক তামিল আৰু মালয়ালম ভাষাত আয়লিয়াম বুলিও কোৱা হয় (তামিল: ஆயில்யம், মালয়ালম: ആയില്യം, Āyilyaṃ)। অশ্লেষাক ক্লিংগিং ষ্টাৰ বা [[নাগ (কিংবদন্তি)|নাগ]] বুলিও জনা যায়।[2][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন] কৰ্কটত ই ১৬:৪০ৰ পৰা ৩০:০০ বজালৈকে বিস্তৃত হয়।[3][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন]। নক্ষত্ৰৰ প্ৰতীক হৈছে এটা কুণ্ডলী মেৰাই থকা [[সাপ]]। ই তৃনয়ন বা তিনিটা চকুৰ। ইয়াৰ প্ৰাণী প্ৰতীক হৈছে মতা [[মেকুৰী]], [[ৰাক্ষস]], দোষ (কফ)।[4] [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] dd3ttrexlnb09a7uctykwsq7kk8l4o6 638803 638802 2026-09-26T17:47:21Z Pranamikaadhikary 27435 638803 wikitext text/x-wiki '''অশ্লেষা''' ({{lang-sa| आश्लेषा বা Āśleṣā; তিব্বতী: སྐར་མ་སྐག}}), অৰ্থাৎ "আলিংগন", ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান আৰু জ্যোতিষৰ ২৭টা নক্ষত্ৰ (চন্দ্ৰ ভৱন)ৰ ভিতৰত ৯ম। ই হাইড্ৰা নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ এটা তৰাৰ গোটৰ সৈতে মিলে: δ, ε, η, ρ, আৰু σ হাইড্ৰা। মূল তৰা (যোগতাৰা) হৈছে ε Hydrae, যাৰ আধুনিক নাম আশ্লেষা নক্ষত্ৰৰ নামেৰে।[1] ইয়াক তামিল আৰু মালয়ালম ভাষাত আয়লিয়াম বুলিও কোৱা হয় (তামিল: ஆயில்யம், মালয়ালম: ആയില്യം, Āyilyaṃ)। অশ্লেষাক ক্লিংগিং ষ্টাৰ বা [[নাগ (কিংবদন্তি)|নাগ]] বুলিও জনা যায়।[2][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন] কৰ্কটত ই ১৬:৪০ৰ পৰা ৩০:০০ বজালৈকে বিস্তৃত হয়।[3][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন]। নক্ষত্ৰৰ প্ৰতীক হৈছে এটা কুণ্ডলী মেৰাই থকা [[সাপ]]। ই তৃনয়ন বা তিনিটা চকুৰ। ইয়াৰ প্ৰাণী প্ৰতীক হৈছে মতা [[মেকুৰী]], [[ৰাক্ষস]], দোষ (কফ)।[4] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] q9ihwaimdblbdwqtpu2wysavwgmb9a0 638804 638803 2026-09-26T17:47:56Z Pranamikaadhikary 27435 638804 wikitext text/x-wiki '''অশ্লেষা''' ({{lang-sa| आश्लेषा বা Āśleṣā; তিব্বতী: སྐར་མ་སྐག}}), অৰ্থাৎ "আলিংগন", ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান আৰু জ্যোতিষৰ ২৭টা নক্ষত্ৰ (চন্দ্ৰ ভৱন)ৰ ভিতৰত ৯ম। ই হাইড্ৰা নক্ষত্ৰমণ্ডলৰ এটা তৰাৰ গোটৰ সৈতে মিলে: δ, ε, η, ρ, আৰু σ হাইড্ৰা। মূল তৰা (যোগতাৰা) হৈছে ε Hydrae, যাৰ আধুনিক নাম আশ্লেষা নক্ষত্ৰৰ নামেৰে।<ref>{{cite web |title=Ashlesha |url=https://ase.exopla.net/index.php/Ashlesha |website=All Skies Encyclopaedia |publisher=[[IAU Working Group on Star Names]] |access-date=18 December 2025}}</ref> ইয়াক তামিল আৰু মালয়ালম ভাষাত আয়লিয়াম বুলিও কোৱা হয় (তামিল: ஆயில்யம், মালয়ালম: ആയില്യം, Āyilyaṃ)। অশ্লেষাক ক্লিংগিং ষ্টাৰ বা [[নাগ (কিংবদন্তি)|নাগ]] বুলিও জনা যায়।[2][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন] কৰ্কটত ই ১৬:৪০ৰ পৰা ৩০:০০ বজালৈকে বিস্তৃত হয়।[3][উন্নত উৎসৰ প্ৰয়োজন]। নক্ষত্ৰৰ প্ৰতীক হৈছে এটা কুণ্ডলী মেৰাই থকা [[সাপ]]। ই তৃনয়ন বা তিনিটা চকুৰ। ইয়াৰ প্ৰাণী প্ৰতীক হৈছে মতা [[মেকুৰী]], [[ৰাক্ষস]], দোষ (কফ)।[4] ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] o1e6iexvjwd3odo64h5euwolvh3g30g 638805 638804 2026-09-26T17:53:23Z Pranamikaadhikary 27435 638805 wikitext text/x-wiki '''অশ্লেষা''' ({{lang-sa| आश्लेषा বা Āśleṣā; তিব্বতী: སྐར་མ་སྐག}}), অৰ্থাৎ "আলিংগন", ভাৰতীয় জ্যোতিৰ্বিজ্ঞান আৰু জ্যোতিষৰ ২৭টা নক্ষত্ৰ ([[চন্দ্ৰ ভৱন]])ৰ ভিতৰত ৯ম নক্ষত্ৰ। ই [[হাইড্ৰা নক্ষত্ৰমণ্ডল]]ৰ এটা তৰাৰ গোটৰ সৈতে মিলে: [[ডেল্টা হাইড্ৰা|δ]], [[এপচিলন হাইড্ৰা|ε]], [[এটা হাইড্ৰা |η]], [[ৰো হাইড্ৰা|ρ]], আৰু [[ছিগমা হাইড্ৰা|σ হাইড্ৰা]]। মূল তৰা (যোগতাৰা) হৈছে ε Hydrae, যাৰ আধুনিক নাম আশ্লেষা নক্ষত্ৰৰ নামেৰে।<ref>{{cite web |title=Ashlesha |url=https://ase.exopla.net/index.php/Ashlesha |website=All Skies Encyclopaedia |publisher=[[IAU Working Group on Star Names]] |access-date=18 December 2025}}</ref> ইয়াক তামিল আৰু মালয়ালম ভাষাত আয়লিয়াম বুলিও কোৱা হয় (তামিল: ஆயில்யம், মালয়ালম: ആയില്യം, Āyilyaṃ)। অশ্লেষাক ক্লিংগিং ষ্টাৰ বা [[নাগ (কিংবদন্তি)|নাগ]] বুলিও জনা যায়।<ref>{{Cite web |url=http://astrobix.com/astroblog/post/ashlesha-nakshatra-chacertistics-ashlesha-nakshatra-career.aspx |title=Ashlesha Nakshatra &#124; Ashlesha Nakshatra Chacertistics (Ashlesha Nakshatra Career) |access-date=17 October 2012 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120908011058/http://astrobix.com/astroblog/post/ashlesha-nakshatra-chacertistics-ashlesha-nakshatra-career.aspx |archive-date=8 September 2012 |url-status=dead }}</ref>{{better source needed|date=December 2025}} [[কৰ্কট নক্ষত্ৰমণ্ডল| কৰ্কট]]ত ই ১৬:৪০ৰ পৰা ৩০:০০ বজালৈকে বিস্তৃত হয়।<ref>{{cite web | url=http://www.astrojyoti.com/ashlesha.htm | title=Ashlesha nakshatra | date=19 December 2009 }}</ref>{{better source needed|date=December 2025}} নক্ষত্ৰৰ প্ৰতীক হৈছে এটা কুণ্ডলী মেৰাই থকা [[সাপ]]। ই তৃনয়ন বা তিনিটা চকুৰ। ইয়াৰ প্ৰাণী প্ৰতীক হৈছে মতা [[মেকুৰী]], [[ৰাক্ষস]], দোষ (কফ)।<ref>{{cite web|url=https://www.selfrealisation.net/UK/VedicAstrology/ashlesha.htm|title=ashlesha|publisher=|accessdate=6 November 2016}}</ref> ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] anjg2ggoik3cc4deoem0wrm41gz80bg 0 139762 638813 2026-09-26T18:18:30Z Pranamikaadhikary 27435 নতুন পৃষ্ঠা: '''অভিজিৎ''' এক অনন্য নক্ষত্ৰ আৰু ভাৰতীয় জ্যোতিষশাস্ত্ৰত ২৮টা নক্ষত্ৰৰ ২২ সংখ্যক নক্ষত্ৰ, ইয়াৰে ২৭টা পৰম্পৰাগত নক্ষত্ৰ আৰু এইটো এটা আন্তঃকেলাৰী নক্ষত্ৰ। ই চাইডেৰিয়েল মকৰ ৰ... 638813 wikitext text/x-wiki '''অভিজিৎ''' এক অনন্য নক্ষত্ৰ আৰু ভাৰতীয় জ্যোতিষশাস্ত্ৰত ২৮টা নক্ষত্ৰৰ ২২ সংখ্যক নক্ষত্ৰ, ইয়াৰে ২৭টা পৰম্পৰাগত নক্ষত্ৰ আৰু এইটো এটা আন্তঃকেলাৰী নক্ষত্ৰ। ই চাইডেৰিয়েল মকৰ ৰাশিত (গ্রীষ্মমণ্ডলীয় কুম্ভ ৰাশিৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ সৈতে মিল থকা) অৱস্থিত, উত্তৰ অশ্বধ চতুর্থ পদৰ পৰা শ্ৰৱণৰ প্ৰথম পদলৈকে বিস্তৃত। অভিজিৎ হৈছে উত্তৰ দিশৰ [[লাইৰা নক্ষত্ৰমণ্ডল]]ৰ আটাইতকৈ উজ্জ্বল নক্ষত্ৰ [[ভেগা]]ৰ সংস্কৃত নাম। অভিজিৎ নামটোৰ অৰ্থ সংস্কৃতত "বিজয়ীজন"। ==ইতিহাস== ভাগৱত পুৰাণত কৃষ্ণৰ অৱতাৰৰূপী বিষ্ণুৱে উদ্ধৱক কয় যে নক্ষত্ৰৰ ভিতৰত, তেওঁ অভিজিৎ, এই নক্ষত্ৰৰ শুভ্ৰতাক উজ্জ্বল কৰি তুলিছে।[1] অভিজিতৰ দ্ৰাঘিমাংশ মকৰ নক্ষত্ৰমণ্ডলত ০৬° ৪০'ৰ পৰা ১০° ৫৩' ২০"লৈকে বিস্তৃত হৈ উত্তৰ অশ্বধৰ শেষৰ চতুৰ্থাংশৰ পৰা শ্ৰৱণৰ প্ৰথম চতুৰ্থাংশলৈকে বিস্তৃত। ফলত অভিজিৎ নক্ষত্ৰ চাৰিটা পদ থকা নিয়মীয়া নক্ষত্ৰ নহয় বৰঞ্চ আন্তঃকালাৰী নক্ষত্ৰহে। হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনীত আন নক্ষত্ৰবাদৰ দৰে ইয়াৰ উল্লেখ সঘনাই পোৱা নাযায়। চন্দ্ৰ দেৱতা চন্দ্ৰৰ ২৭ গৰাকী পত্নী আছে যি ২৭ গৰাকী নক্ষত্ৰ দেৱী, যাৰ লগত তেওঁ নাশিক চন্দ্ৰ মাহত এদিন থাকে। ২৭টা নক্ষত্ৰৰ প্ৰতিটোৱেই নাৰীসুলভ আৰু তেওঁলোক ভগ্নী, অভিজিৎ একমাত্ৰ পুংলিঙ্গ নক্ষত্ৰ আৰু তেওঁলোকৰ ভাতৃ এজন নক্ষত্ৰ দেৱতা হিচাপে অভিজিৎ নক্ষত্ৰক হিন্দু পঞ্জিকাত শুভ নক্ষত্ৰ বুলি গণ্য কৰা হয়। av28swchnfvlfgrayatd7dgl16xsd3e 638814 638813 2026-09-26T18:18:49Z Pranamikaadhikary 27435 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 638814 wikitext text/x-wiki '''অভিজিৎ''' এক অনন্য নক্ষত্ৰ আৰু ভাৰতীয় জ্যোতিষশাস্ত্ৰত ২৮টা নক্ষত্ৰৰ ২২সংখ্যক নক্ষত্ৰ, ইয়াৰে ২৭টা পৰম্পৰাগত নক্ষত্ৰ আৰু এইটো এটা আন্তঃকেলাৰী নক্ষত্ৰ। ই চাইডেৰিয়েল মকৰ ৰাশিত (গ্ৰীষ্মমণ্ডলীয় কুম্ভ ৰাশিৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ সৈতে মিল থকা) অৱস্থিত, উত্তৰ অশ্বধ চতুৰ্থ পদৰপৰা শ্ৰৱণৰ প্ৰথম পদলৈকে বিস্তৃত। অভিজিৎ হৈছে উত্তৰ দিশৰ [[লাইৰা নক্ষত্ৰমণ্ডল]]ৰ আটাইতকৈ উজ্জ্বল নক্ষত্ৰ [[ভেগা]]ৰ সংস্কৃত নাম। অভিজিৎ নামটোৰ অৰ্থ সংস্কৃতত "বিজয়ীজন।" ==ইতিহাস== ভাগৱত পুৰাণত কৃষ্ণৰ অৱতাৰৰূপী বিষ্ণুৱে উদ্ধৱক কয় যে নক্ষত্ৰৰ ভিতৰত, তেওঁ অভিজিৎ, এই নক্ষত্ৰৰ শুভ্ৰতাক উজ্জ্বল কৰি তুলিছে।[1] অভিজিতৰ দ্ৰাঘিমাংশ মকৰ নক্ষত্ৰমণ্ডলত ০৬° ৪০'ৰপৰা ১০° ৫৩' ২০"লৈকে বিস্তৃত হৈ উত্তৰ অশ্বধৰ শেষৰ চতুৰ্থাংশৰপৰা শ্ৰৱণৰ প্ৰথম চতুৰ্থাংশলৈকে বিস্তৃত। ফলত অভিজিৎ নক্ষত্ৰ চাৰিটা পদ থকা নিয়মীয়া নক্ষত্ৰ নহয় বৰঞ্চ আন্তঃকালাৰী নক্ষত্ৰহে। হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনীত আন নক্ষত্ৰবাদৰ দৰে ইয়াৰ উল্লেখ সঘনাই পোৱা নাযায়। চন্দ্ৰ দেৱতা চন্দ্ৰৰ ২৭ গৰাকী পত্নী আছে যি ২৭ গৰাকী নক্ষত্ৰ দেৱী, যাৰ লগত তেওঁ নাশিক চন্দ্ৰ মাহত এদিন থাকে। ২৭টা নক্ষত্ৰৰ প্ৰতিটোৱেই নাৰীসুলভ আৰু তেওঁলোক ভগ্নী, অভিজিৎ একমাত্ৰ পুংলিঙ্গ নক্ষত্ৰ আৰু তেওঁলোকৰ ভাতৃ এজন নক্ষত্ৰ দেৱতা হিচাপে অভিজিৎ নক্ষত্ৰক হিন্দু পঞ্জিকাত শুভ নক্ষত্ৰ বুলি গণ্য কৰা হয়। ==তথ্যসূত্ৰ== 8wimegph5o43r2nkugysxia8m4ege6v 638816 638814 2026-09-26T18:20:05Z Pranamikaadhikary 27435 638816 wikitext text/x-wiki '''অভিজিৎ''' এক অনন্য নক্ষত্ৰ আৰু ভাৰতীয় জ্যোতিষশাস্ত্ৰত ২৮টা নক্ষত্ৰৰ ২২সংখ্যক নক্ষত্ৰ, ইয়াৰে ২৭টা পৰম্পৰাগত নক্ষত্ৰ আৰু এইটো এটা আন্তঃকেলাৰী নক্ষত্ৰ। ই চাইডেৰিয়েল মকৰ ৰাশিত (গ্ৰীষ্মমণ্ডলীয় কুম্ভ ৰাশিৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ সৈতে মিল থকা) অৱস্থিত, উত্তৰ অশ্বধ চতুৰ্থ পদৰপৰা শ্ৰৱণৰ প্ৰথম পদলৈকে বিস্তৃত। অভিজিৎ হৈছে উত্তৰ দিশৰ [[লাইৰা নক্ষত্ৰমণ্ডল]]ৰ আটাইতকৈ উজ্জ্বল নক্ষত্ৰ [[ভেগা]]ৰ সংস্কৃত নাম। অভিজিৎ নামটোৰ অৰ্থ সংস্কৃতত "বিজয়ীজন।" [[File:Vega in lyra.svg|239px|right]] ==ইতিহাস== ভাগৱত পুৰাণত কৃষ্ণৰ অৱতাৰৰূপী বিষ্ণুৱে উদ্ধৱক কয় যে নক্ষত্ৰৰ ভিতৰত, তেওঁ অভিজিৎ, এই নক্ষত্ৰৰ শুভ্ৰতাক উজ্জ্বল কৰি তুলিছে।<ref>Srimad Bhagavatam, Canto 11, Chapter 16, Text/Verse 27</ref> অভিজিতৰ দ্ৰাঘিমাংশ মকৰ নক্ষত্ৰমণ্ডলত ০৬° ৪০'ৰপৰা ১০° ৫৩' ২০"লৈকে বিস্তৃত হৈ উত্তৰ অশ্বধৰ শেষৰ চতুৰ্থাংশৰপৰা শ্ৰৱণৰ প্ৰথম চতুৰ্থাংশলৈকে বিস্তৃত। ফলত অভিজিৎ নক্ষত্ৰ চাৰিটা পদ থকা নিয়মীয়া নক্ষত্ৰ নহয় বৰঞ্চ আন্তঃকালাৰী নক্ষত্ৰহে। হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনীত আন নক্ষত্ৰবাদৰ দৰে ইয়াৰ উল্লেখ সঘনাই পোৱা নাযায়। চন্দ্ৰ দেৱতা চন্দ্ৰৰ ২৭ গৰাকী পত্নী আছে যি ২৭ গৰাকী নক্ষত্ৰ দেৱী, যাৰ লগত তেওঁ নাশিক চন্দ্ৰ মাহত এদিন থাকে। ২৭টা নক্ষত্ৰৰ প্ৰতিটোৱেই নাৰীসুলভ আৰু তেওঁলোক ভগ্নী, অভিজিৎ একমাত্ৰ পুংলিঙ্গ নক্ষত্ৰ আৰু তেওঁলোকৰ ভাতৃ এজন নক্ষত্ৰ দেৱতা হিচাপে অভিজিৎ নক্ষত্ৰক হিন্দু পঞ্জিকাত শুভ নক্ষত্ৰ বুলি গণ্য কৰা হয়। ==তথ্যসূত্ৰ== bzmtf6ictigtz83gvpw291md2h9bbba 638817 638816 2026-09-26T18:20:15Z Pranamikaadhikary 27435 added [[Category:নক্ষত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638817 wikitext text/x-wiki '''অভিজিৎ''' এক অনন্য নক্ষত্ৰ আৰু ভাৰতীয় জ্যোতিষশাস্ত্ৰত ২৮টা নক্ষত্ৰৰ ২২সংখ্যক নক্ষত্ৰ, ইয়াৰে ২৭টা পৰম্পৰাগত নক্ষত্ৰ আৰু এইটো এটা আন্তঃকেলাৰী নক্ষত্ৰ। ই চাইডেৰিয়েল মকৰ ৰাশিত (গ্ৰীষ্মমণ্ডলীয় কুম্ভ ৰাশিৰ আৰম্ভণিৰ অংশৰ সৈতে মিল থকা) অৱস্থিত, উত্তৰ অশ্বধ চতুৰ্থ পদৰপৰা শ্ৰৱণৰ প্ৰথম পদলৈকে বিস্তৃত। অভিজিৎ হৈছে উত্তৰ দিশৰ [[লাইৰা নক্ষত্ৰমণ্ডল]]ৰ আটাইতকৈ উজ্জ্বল নক্ষত্ৰ [[ভেগা]]ৰ সংস্কৃত নাম। অভিজিৎ নামটোৰ অৰ্থ সংস্কৃতত "বিজয়ীজন।" [[File:Vega in lyra.svg|239px|right]] ==ইতিহাস== ভাগৱত পুৰাণত কৃষ্ণৰ অৱতাৰৰূপী বিষ্ণুৱে উদ্ধৱক কয় যে নক্ষত্ৰৰ ভিতৰত, তেওঁ অভিজিৎ, এই নক্ষত্ৰৰ শুভ্ৰতাক উজ্জ্বল কৰি তুলিছে।<ref>Srimad Bhagavatam, Canto 11, Chapter 16, Text/Verse 27</ref> অভিজিতৰ দ্ৰাঘিমাংশ মকৰ নক্ষত্ৰমণ্ডলত ০৬° ৪০'ৰপৰা ১০° ৫৩' ২০"লৈকে বিস্তৃত হৈ উত্তৰ অশ্বধৰ শেষৰ চতুৰ্থাংশৰপৰা শ্ৰৱণৰ প্ৰথম চতুৰ্থাংশলৈকে বিস্তৃত। ফলত অভিজিৎ নক্ষত্ৰ চাৰিটা পদ থকা নিয়মীয়া নক্ষত্ৰ নহয় বৰঞ্চ আন্তঃকালাৰী নক্ষত্ৰহে। হিন্দু পৌৰাণিক কাহিনীত আন নক্ষত্ৰবাদৰ দৰে ইয়াৰ উল্লেখ সঘনাই পোৱা নাযায়। চন্দ্ৰ দেৱতা চন্দ্ৰৰ ২৭ গৰাকী পত্নী আছে যি ২৭ গৰাকী নক্ষত্ৰ দেৱী, যাৰ লগত তেওঁ নাশিক চন্দ্ৰ মাহত এদিন থাকে। ২৭টা নক্ষত্ৰৰ প্ৰতিটোৱেই নাৰীসুলভ আৰু তেওঁলোক ভগ্নী, অভিজিৎ একমাত্ৰ পুংলিঙ্গ নক্ষত্ৰ আৰু তেওঁলোকৰ ভাতৃ এজন নক্ষত্ৰ দেৱতা হিচাপে অভিজিৎ নক্ষত্ৰক হিন্দু পঞ্জিকাত শুভ নক্ষত্ৰ বুলি গণ্য কৰা হয়। ==তথ্যসূত্ৰ== [[শ্ৰেণী:নক্ষত্ৰ]] jllo6et12dpwbfm7b9i95ij4df0zms0 0 139763 638837 2026-09-27T03:10:07Z যদুমণি 32127 গুলুন কুং ফু 638837 wikitext text/x-wiki {{Infobox martial art | name = গুলুন কুং ফু | native_name = {{lang|zh|古轮拳法}} | native_name_lang = zh | image = | caption = | aka = গুলুন কোৱানফা, শ্বাওলিন ৱুগুলুন | focus = [[Internal martial arts|অভ্যন্তৰীণ]] [[শ্বাওলিন কুং ফু]] | country = {{flag|China}} | creator = ৱু গুলুন ({{lang|zh|吴古轮}}, ১৮৩১–১৯১৪) | parenthood = [[শ্বাওলিন কুং ফু]]; য়ংহুয়া হল ({{lang|zh|永化堂}}) উপ-বংশ | famous_pract = ৱু গুলুন, ৱু নানফাংগ | descendant_arts = }}গুলুন কুং ফু ([[চীনা ভাষা|চীনা]]: 古轮拳法; পিনয়িন: Gǔlún quánfǎ) হৈছে [[চীন]]ৰ হেনান প্ৰদেশৰ ৱু পৰিয়ালৰ মাজত সংৰক্ষিত শ্বাওলিন কুং ফুৰ এক ঐতিহ্যমণ্ডিত অভ্যন্তৰীণ শৈলী।<ref name="zzrb-2025">{{cite news|last1=Wang|first1=Yongsen|last2=Liu|first2=Dehua|last3=Liu|first3=Shuoshen|title=古轮拳：少林心意把的民间传承|trans-title=Gulun Quan: Folk Inheritance of Shaolin's Xinyiba|work=Zhengzhou Daily|publisher=Zhengzhou Daily Group|date=2025-04-11|url=https://www.sohu.com/a/882492945_160386|language=zh|access-date=2026-04-26}}</ref><ref name="cctv-2018">{{cite AV media|url=https://tv.cctv.com/2018/05/05/VIDEqMsvAu5CLYXPiTJJEiou180505.shtml|title=传承第二季：古轮拳法|date=2018-05-05|language=zh|publisher=China Central Television (CCTV)|trans-title=Heritage Season 2: Gulun Quanfa|access-date=2026-04-26}}</ref> ইয়াৰ বৈশিষ্ট্য হ'ল উশাহ-নিশাহ আৰু থিয় হৈ কৰা ধ্যানৰ সৈতে সমন্বয় সাধন কৰি অনুশীলন কৰা মন্থৰ, পাক খোৱা গতি, আৰু ই চান অনুশীলনৰ সৈতে একত্ৰিত; ইয়াৰ পাঠ্যক্ৰমৰ শিখৰত আছে জিনয়িবা ("হৃদয়-মন-গ্ৰাস") ৰূপটো।<ref name="zzrb-2025" /><ref name="cctv-2018" /> এই বংশৰ ধাৰাবাহিকতা ৱু গুলুন (吴古轮, ১৮৩১–১৯১৪)ৰপৰা আৰম্ভ হয়, যি শ্বাওলিন মন্দিৰৰ এজন প্ৰাক্তন সন্ন্যাসী আছিল আৰু ১৮৬৯ চনত গৃহী জীৱনলৈ উভতি আহি মাউণ্ট ছংৰ কাষৰ ইয়াংছু মিয়াও গাঁৱত অনুশীলন অব্যাহত ৰাখিছিল। বৰ্তমানৰ উত্তৰাধিকাৰীগৰাকী হৈছে ৱু নানফাং (吴南方, জন্ম ১৯৬২), যাক চীনা প্ৰেছ আৰু ২০১৮ চনৰ চিচিটিভি তথ্যচিত্ৰত পঞ্চম প্ৰজন্মৰ বংশৰ ধাৰাবাহিকতাৰ গৰাকী বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। ২০২০ চনৰ আগষ্ট মাহত গুলুন কুং ফুক লুয়াংঝৌৰ পৌৰ পৰ্যায়ৰ অন্তৰ্ভুক্ত সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হয়, যিটো ইয়াৰ পূৰ্বে ২০১৫ চনত য়ানছি চহৰ পৰ্যায়তো তালিকাভুক্ত কৰা হৈছিল।<ref name="ifeng-2007">{{cite news|title=少林禅武医理论与实践研讨会在登封召开|trans-title=Symposium on theory and practice of Shaolin Chan-Wu-Yi held in Dengfeng|work=Phoenix News|publisher=Phoenix New Media|date=2007-05-10|url=https://fo.ifeng.com/news/detail_2007_05/11/236637_0.shtml|language=zh|access-date=2026-04-26}}</ref><ref name="yanshi-gazetteer">{{cite book|title=偃师县志|trans-title=Yanshi County Gazetteer|chapter=Volume 26: Sports (体育)|publisher=Yanshi County People's Government|location=Yanshi, Henan|language=zh|page=625}}</ref><ref name="luoyang-ich-2020">{{cite report|title=洛阳市第五批市级非物质文化遗产代表性项目名录|trans-title=Luoyang City Fifth Batch of Municipal-Level Intangible Cultural Heritage Representative Items|publisher=Luoyang Municipal Bureau of Culture, Radio, Television and Tourism|date=August 2020|language=zh}}</ref><ref name="luoyang-daily-2015">{{cite news|title=加强"非遗"保护激活文化资源|trans-title=Strengthening Intangible Cultural Heritage Protection to Activate Cultural Resources|work=Luoyang Daily|publisher=Luoyang Daily Group|date=2015-12-22|url=http://lyrb.lyd.com.cn|language=zh}}</ref> == ইতিহাস == === য়ুংহুয়া হল === এই বংশৰ মঠীয় পৰম্পৰা য়ুংহুয়া হল (永化堂)ৰপৰা প্ৰৱাহিত বুলি লিপিবদ্ধ কৰা হৈছে, যিটো ১৫৪৭–১৬২৩ চনৰ মঠাধীশ ৱুয়ান ঝেংডাওৰদ্বাৰা প্ৰতিষ্ঠিত শ্বাওলিন মন্দিৰৰ এটা উপ-বংশ।<ref name="dengfeng-gov">{{cite web|title=古轮拳：少林心意把的民间传承|trans-title=Gulun Quan: Folk Inheritance of Shaolin's Xinyiba|publisher=Dengfeng City People's Government|date=2025-04-10|url=https://www.dengfeng.gov.cn/slwh/9232135.jhtml|language=zh|access-date=2026-04-26}}</ref><ref name="shaolin-wuyan">{{cite web|title=道公无言正道|trans-title=Daogong Wuyan Zhengdao|publisher=Shaolin Temple|url=http://www.shaolin.org.cn/newsinfo/22/24/36/21811.html|language=zh|access-date=2026-04-26}}</ref> ১৫৯২ চনত ৱানলি ৰাজত্বকালত হোৱা ৰাজকীয় ডিক্ৰী অনুসৰি ৱুয়ান শ্বাওলিনৰ ২৬তম প্ৰজন্মৰ মঠাধীশ নিযুক্ত হৈছিল।<ref name="shaolin-wuyan" /> ইয়াৰ প্ৰথম পাঁচ প্ৰজন্মৰ শিষ্যসকলৰ ধৰ্মীয় নামৰ বাবে ব্যৱহৃত পাঁচটা আখৰৰ কাব্যিক নামকৰণ ক্ৰম—圆通行超明—ৰপৰা এই হলটোৰ নামকৰণ কৰা হৈছিল। ৱু পৰিয়ালৰ হাতত থকা বংশাৱলীৰ তথ্য অনুসৰি ৱুয়ান ঝেংডাওৰপৰা ৱু গুলুনৰ গুৰু ঝাম’ (湛谟)লৈ ১৪টা প্ৰজন্মৰ মঠীয় পৰম্পৰা চলি আহিছে; ৱুয়ান আৰু কুইং যুগৰ শেষৰফালৰ গৰাকী হাই ফা (海发) আৰু ঝাম’ৰ মাজৰ মধ্যৱৰ্তী প্ৰজন্মসমূহ মূলতঃ বংশৰ নিজা অভ্যন্তৰীণ অভিলেখৰপৰাহে জনা যায়।<ref name="zzrb-2025" /><ref name="ifeng-2007" /> === ৱু গুলুন আৰু ১৮৬৯ চনৰ প্ৰস্থান === ৱু গুলুন, যাৰ ধৰ্মীয় নাম জিকিন (寂勤), ১৮৩১ চনত হেনানৰ য়ানছি কাউণ্ডিত জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল।<ref name="zzrb-2025" /><ref name="yanshi-gazetteer" /> ডাৱগুৱাং ৰাজত্বকালৰ এজন শ্বাওলিন যোদ্ধা সন্ন্যাসী হিচাপে য়ানছি কাউণ্টি গেজেটিয়াৰৰ ২৬ নং খণ্ডত তেওঁৰ উল্লেখ আছে।<ref name="yanshi-gazetteer" /> বংশৰ অভিলেখ অনুসৰি তেওঁ য়ুংহুয়া হলৰ ১৪তম প্ৰজন্মৰ গৰাকী ঝাম’ৰ অধীনত এটা সহযোগী মঠ শ্বি গৌত (石沟寺) প্ৰশিক্ষণ লৈছিল। ১৮৬৯ চনত (টংঝি ৮) ৱু গুळুনে শ্বাওলিন এৰি গৃহী জীৱনলৈ উভতি আহে; ৱু পৰিয়ালৰ পৰম্পৰাত ইয়াক "মাউণ্ট গেট টেষ্ট" (打出山门)<ref name="zzrb-2025" /><ref name="ifeng-2007" /><ref name="dengfeng-gov" /> সম্পূৰ্ণ হোৱা বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে। তেওঁ ছং পৰ্বতৰ পিছফালে থকা বয়ু গোউ (柏峪沟) উপত্যকাৰ ইয়াংছু মিয়াও গাঁৱত (杨树庙村) বসবাস কৰিবলৈ লয়, য’ত তেওঁ চিকিৎসা আৰু খেতি-বাতি কৰাৰ লগতে নিজৰ পুত্ৰ ৱু শ্বানলিনলৈ এই বংশধাৰা প্ৰেৰণ কৰিছিল। ১৯১৪ চনত তেওঁৰ মৃত্যু হয়।<ref name="zzrb-2025" /> === বিংশ শতিকা === যুদ্ধনায়ক শ্বি য়ুছানৰদ্বাৰা ১৯২৮ চনত শ্বাওলিন মন্দিৰ জুইত পুৰি ছাৰখাৰ কৰাৰ পাছত, যিটোৱে মন্দিৰৰ বহুতো হল আৰু মাৰ্চিয়েল আৰ্টছৰ পুথি ধ্বংস কৰিছিল, জীৱিত শ্বাওলিন মঠাধীশসকলে সেই সময়ৰ এজন গৃহী ৱু গুলুনৰ পুত্ৰ ৱু শ্বানলিন (১৮৭৫–১৯৭০)ক বাকী থকা সন্ন্যাসীসকলক শিকাবলৈ মন্দিৰলৈ ঘূৰাই আমন্ত্ৰণ জনাইছিল। ডেংফেংৰ শ্বাওলিন চান-ৱু-ই চিম্পোজিয়াম সন্দৰ্ভত ২০০৭ চনৰ ফিনিক্স নিউজৰ এটা প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, ৱু শ্বানলিনে এই কালছোৱাত মন্দিৰত চল্লিছৰো অধিক যোদ্ধা সন্ন্যাসীক প্ৰশিক্ষণ দিছিল, যাৰ ভিতৰত শ্বি ডেগেন (释德根) অন্যতম আছিল। ৱু শ্বানলিনৰ শিষ্য ঝাং চিংহে (张庆贺, সন্ন্যাস নাম জিংছিং)ৰ জৰিয়তে একেই বংশধাৰা ছং পৰ্বতৰ তপস্বী-সন্ন্যাসী শ্বি ডেজিয়ান (释德建)লৈ নামি আহে, যি ২০১০ চনৰ চিচিটিভি-১০ তথ্যচিত্ৰ শৃংখলাৰ বিষয় আছিল।<ref name="ich-volume">{{cite book|title=人类口头与非物质文化遗产丛书——少林功夫|trans-title=Humankind Oral and Intangible Cultural Heritage Series — Shaolin Kung Fu|publisher=UNESCO / Shaolin Temple|language=zh}}</ref><ref name="cctv-jiangshu">{{cite AV media|url=https://tv.cctv.com/2012/12/15/VIDA1355569623257539.shtml|title=讲述：少林禅武医传人释德建|date=2010|language=zh|publisher=China Central Television (CCTV)|trans-title=Telling: Shaolin Chan-Wu-Yi Inheritor Shi Dejian|access-date=2026-04-26}}</ref> ৱু পৰিয়ালৰ বংশধাৰা বিষয়ক ২০২৫ চনৰ ঝেংঝৌ ডেইলিৰ এটা প্ৰবন্ধ অনুসৰি, সাংস্কৃতিক বিপ্লৱ (১৯৬৬–১৯৭৬) সমগ্ৰ সময়ছোৱাত ইয়াংছু মিয়াওত এই বংশৰ অনুশীলন গোপনে চলি আছিল, আৰু ১৯৮৮ চনৰপৰা ৱু মুশ্বেন (吴木升, ১৯৩০–২০১৩) আৰু তেওঁৰ ভতিজা ৱু নানফাংৰ অধীনত ৰাজহুৱা শিকন পুনৰ আৰম্ভ হয়।<ref name="zzrb-2025" /> == অনুশীলন == গুলুন কুং ফুক চীনা প্ৰেছ আৰু সম্প্ৰচাৰকৰ কভাৰেজত এটা অভ্যন্তৰীণ শৈলী (内家拳, neijiaquan) হিচাপে বৰ্ণনা কৰা হৈছে যিটো উশাহ-নিশাহ আৰু থিয় হৈ কৰা ধ্যানৰ সৈতে সমন্বয় সাধন কৰি বিকশিত কৰা মন্থৰ, পাক খোৱা গতি আৰু চান বৌদ্ধ অনুশীলনৰ সৈতে একত্ৰিত হোৱাৰদ্বাৰা বৈশিষ্ট্যপূৰ্ণ। ভিত্তি প্ৰশিক্ষণ থিয় হৈ ধ্যান কৰা (ঝান ঝুৱাং, 站桩) আৰু আঠ টুকুৰা ব্ৰ’কেড (বা ডুয়ান জিন, 八段锦)ৰদ্বাৰা আৰম্ভ হয়। মূল ৰূপ পান জেন (盘根, "টুইষ্টিং ৰুট") হৈছে বংশৰ হাতৰূপ ক্ৰমসমূহৰ ভিতৰত প্ৰথম আৰু ইয়াক সৰ্বসাধাৰণক শিকোৱা হয়। পাঠ্যক্ৰমৰ আটাইশ্ট ছান কাষ চাপি অহা ৰূপটো হ'ল জিনয়িবা ("হৃদয়-মন-গ্ৰাস"), যাক ৱু পৰিয়ালৰ সামগ্ৰীসমূহত ইয়াৰ দীঘলীয়া ডক্ট্ৰিনেল নাম ৱুশ্বাং চান গং জিনয়িবা ("ছুপ্ৰিম চান-স্কিল হাৰ্ট-মাইণ্ড-গ্ৰাস") বুলি বৰ্ণনা কৰা হৈছে; বংশটোৱে ইয়াক চিষ্টেমটোৰ সংশ্লেষণ হিচাপে গঠন কৰে, য'ত মাৰ্চিয়েল গতি আৰু ধ্যানক একক অনুশাসন হিচাপে অনুশীলন কৰা হয়। শ্বাওলিন মন্দিৰ ইউৰোপৰ উপ-মঠাধীশ শ্বি হেং য়েয়ে ৰাজহুৱাভাৱে গুলুন কুং ফুত জিনয়িবা নামেৰে জনাজাত শ্বাওলিন ৰূপটো অন্তৰ্ভুক্ত বুলি বৰ্ণনা কৰিছে।<ref name="shy-pangen">{{cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=-xdYRoynvsA|title=盤根 · Pan Gen (Twisting Root)|date=2016-06-24|last=Shi|first=Heng Yi|publisher=Shaolin Temple Europe|access-date=2026-04-26}}</ref><ref name="shy-duanpin-2022">{{cite AV media|url=https://www.youtube.com/watch?v=1c8XfbH6iUg|title=A New Time Begins — Introducing the Official Shaolin Kung Fu Duan Pin System|date=2022-12-30|last=Shi|first=Heng Yi|publisher=Shaolin Temple Europe|at=3:39|access-date=2026-04-28}}</ref> == বংশৰ ধাৰাবাহিকতাৰ গৰাকীসকল == ঝেংঝৌ ডেইলি (২০২৫) আৰু ২০১৮ চনৰ চিচিটিভি তথ্যচিত্ৰৰদ্বাৰা লিপিবদ্ধ কৰা ৱু পৰিয়ালৰ গৃহী-বংশৰ প্ৰজন্মসমূহ হ'ল:<ref name="zzrb-2025" /><ref name="cctv-2018" /> {| class="wikitable" |+ গুলুন কুংফুৰ প্ৰজন্ম ধাৰাবাহিকতা ! প্ৰজন্ম!! নাম!! তাৰিখ |- | ১ || ৱু গুলুন ({{lang|zh|吴古轮}}; ধৰ্ম নাম {{lang|zh|寂勤}}) || ১৮৩১–১৯১৪ |- | ২ || ৱু শ্বাওলিন ({{lang|zh|吴山林}}) || ১৮৭৫–১৯৭০ |- | ৩ || ৱু টিয়ানইউ ({{lang|zh|吴天有}}); ৱু ইউডে ({{lang|zh|吴有德}}) || ১৮৯৮–১৯৫০; ১৯০৮–১৯৮০ |- | ৪ || ৱু মুচয়েং ({{lang|zh|吴木升}}) || ১৯৩০–২০১৩ |- | ৫ || ৱু নানফাংগ ({{lang|zh|吴南方}}) || জন্ম ১৯৬২ |} == ছিফু ৱু নানফাং == ছিফু ৱু নানফাং (吴南方; জন্ম ২৪ ডিচেম্বৰ ১৯৬২) হৈছে গুলুন কুং ফুৰ বৰ্তমানৰ বংশৰ গৰাকী। তেওঁ নিজৰ বৰ-ককাইদেউ ৱু ইউদে আৰু পিছলৈ বৰ্তমানৰ ককাইদেউ ৱু মুশ্বেনৰ অধীনত প্ৰশিক্ষণ আৰম্ভ কৰিছিল। ১৯৯৫ চনত তেওঁ মঠাধীশ শ্বি ছুক্সি (释素喜)ৰ অধীনত শ্বাওলিন মন্দিৰত বৌদ্ধ আশ্ৰয় গ্ৰহণ কৰে আৰু শ্বি ডেফাং (释德方) ধৰ্মীয় নাম লাভ কৰে। একে উৎস অনুসৰি, তেওঁ ১৯৮৮ চনৰপৰা [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা]] যুক্তৰাষ্ট্ৰ, যুক্তৰাজ্য, [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানি]], [[ৰাছিয়া|ৰুছিয়া]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]] আৰু [[জাপান]] আদি দেশৰ এক হাজাৰতকৈ অধিক আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ছাত্ৰক প্ৰশিক্ষণ দিছে আৰু ছং পৰ্বতত এটা প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰ, গুলুন চান য়ুয়ান (古轮禅院) প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে। ২০১৮ চনৰ চিচিটিভি তথ্যচিত্ৰ শৃংখলা হেৰিটেজ চিজন ২ (传承 第二季)ৰ এটা খণ্ডৰ আৰু ব্ৰিটিছ চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা পংকজা ব্ৰুকৰ দুখন ছবিৰ তেওঁ কেন্দ্ৰীয় বিষয় আছিল।<ref name="brooke-2011">{{cite AV media|url=https://www.pankajabrooke.com/projects/master-wu-nanfang-and-shaolin-wugulun-kung-fu/|title=Master Wu Nanfang and Shaolin Wugulun Kung Fu|last=Brooke|first=Pankaja|type=Documentary|year=2011}}</ref><ref name="brooke-2012">{{cite AV media|title=Master Wu Nanfang on Song Mountain|last=Brooke|first=Pankaja|type=Short film|year=2012}}</ref> == স্বীকৃতি == === অস্পৰ্শ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্য === গুলুন কুং ফু ২০১৫ চনত চতুৰ্থ পৌৰ বেটচত য়ানছি চহৰৰ অস্পৰ্শ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ তালিকাভুক্ত হয়, আৰু ২০২০ চনৰ আগষ্ট মাহত লুয়াংঝৌ চহৰৰ অস্পৰ্শ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ পঞ্চম পৌৰ বেটচত স্থান লাভ কৰে। ইয়াৰ অন্তৰ্গত বহল শ্বাওলিন কুং ফু পৰম্পৰাটো গণ প্ৰজাতন্ত্ৰ [[চীন]]ৰ অস্পৰ্শ সাংস্কৃতিক ঐতিহ্যৰ ৰাষ্ট্ৰীয় তালিকাত অন্তৰ্ভুক্ত আছে। === তথ্যচিত্ৰ আৰু সংবাদ পৰিসৰ === মে’ ২০১৮ চনত চিচিটিভিৰ তথ্যচিত্ৰ শৃংখলা হেৰিটেজ চিজন ২ (传承 第二季)ৰ এটা খণ্ডত আৰু জানুৱাৰী ২০১৯ চনত চিচিটিভিৰ এটা ফলো-আপ তথ্যচিত্ৰ ক্লিপত এই বংশৰ বিষয়ে প্ৰকাশ পায়। ২০২৫ চনৰ এপ্ৰিল মাহত ঝেংঝৌ ডেইলিৰদ্বাৰা ছং পৰ্বতৰ প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰত ৱু নানফাংৰ সৈতে হোৱা সাক্ষাৎকাৰৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি ৱু পৰিয়ালৰ বংশধাৰা বিষয়ক এটা ফিচাৰ প্ৰবন্ধ প্ৰকাশ কৰা হয়। ডেংফেংৰ ২০০৭ চনৰ শ্বাওলিন চান-ৱু-ই চিম্পোজিয়ামৰ বিষয়ে ফিনিক্স নিউজত প্ৰতিৱেদন প্ৰকাশ পাইছিল, য'ত ৱু গুলুনৰ বংশধাৰা আৰু ৱু শ্বানলিনৰ জৰিয়তে বংশৰ অৱতৰণৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছিল। ইউনেস্কো-সম্পৰ্কীয় খণ্ড হামাড এণ্ড ইন্‌টোগিবল কালচাৰেল হেৰিটেজ চিৰিজ — শ্বাওলিন কুং ফু-ত শ্বাওলিন মাৰ্চিয়েল আৰ্টছৰ আধুনিক উত্তৰাধিকাৰীসকলৰ মাজত জিকিন (ৱু গুলুনৰ ধৰ্মীয় নাম) আৰু ৱু শ্বানলিনৰ নাম অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। পিটাৰ অৱেন জোনছৰদ্বাৰা প্ৰ উপস্থাপিত আৰু ছং পৰ্বতত শ্বুটিং কৰা ২০০৮ চনৰ বিবিচি টু শৃংখলা এক্সট্ৰিম পিলগ্ৰিমৰ "চীন: দ্য মাউণ্টেইন" খণ্ডত ৱু পৰিয়ালৰ বংশধাৰা প্ৰদৰ্শিত হৈছিল; কাৰ্যসূচীখনত ৱু নানফাং উপস্থিত আছে।<ref name="bbc-extreme-pilgrim">{{cite episode|title=China: The Mountain|series=Extreme Pilgrim|network=BBC Two|date=2008|credits=Peter Owen Jones (presenter)}}</ref> ব্ৰিটিছ চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাতা পংকজা ব্ৰুকে এই বংশৰ ওপৰত দুখন ছবি নিৰ্মাণ কৰিছিল: ৫৬ মিনিটৰ ফিচাৰ মাষ্টাৰ ৱু নানফাং এণ্ড শ্বাওলিন ৱুগুলুন কুং ফু (২০১১), যিখন মাৰবেলা ফিল্ম ফেষ্টিভেল আৰু লুচাৰ্ণ ইণ্টাৰনেশ্যনেল ফিল্ম ফেষ্টিভেলত প্ৰদৰ্শিত হৈছিল, আৰু চুটি ছবি মাষ্টাৰ ৱু নানফাং অন চং মাউণ্টেইন (২০১২)।<ref name="brooke-2012" /> === সহোদৰী-বংশৰ সামৰি থকা পৰিসৰ === যি বহল য়ুংহুয়া হল বংশৰ গুলুন কুং ফু এটা অংশ, সেই বংশটো শ্বি ডেজিয়ানৰদ্বাৰাও প্ৰতিনিধিত্ব কৰা হয়, যিয়ে ৱু গুলুনৰ নাতি-শিষ্য ঝাং চিংহে (যি জিংছিং নামেৰেও পৰিচিত) — ৱু নানফাংৰ শিক্ষক ৱু মুশ্বেনৰ এজন ধৰ্মীয় ভাই — ৰপৰা শিকিছিল। চিচিটিভি-১০ এ ছং পৰ্বতস্থিত শ্বি ডেজিয়ানৰ মঠীয় কমপ্লেক্সৰ ওপৰত তিনিটা খণ্ডৰ তথ্যচিত্ৰ, টেলিং: শ্বাওলিন চান-ৱু-ই ইহেৰিটাৰ শ্বি ডেজিয়ান (২০১০, পুনৰ প্ৰচাৰ ২০১১ আৰু ২০১২) সম্প্ৰচাৰ কৰিছিল। চীন নিউজ চাৰ্ভিচে ২০১৪ চনত শ্বি ডেজিয়ানৰ এটা প্ৰফাইল প্ৰকাশ কৰিছিল য'ত একেই য়ুংহুয়া হল বংশৰ উল্লেখ আছিল। এই কাৰ্যসূচীসমূহত "গুলুন" শব্দটো ব্যৱহাৰ কৰা হোৱা নাই, কিন্তু সিহঁতে একেই ৱুগুলুন মঠীয় বংশৰ অৱতৰণক সামৰি লয়।<ref name="cns-2014">{{cite news|title=少林禅武医传人释德建：让少林绝学福祉苍生|trans-title=Inheritor of Shaolin Chan-Wu-Yi Shi Dejian: Let Shaolin's esoteric knowledge benefit all beings|work=China News Service|publisher=CNS|date=2014-07-04|url=https://www.chinanews.com.cn|language=zh|access-date=2026-04-26}}</ref> === সমসাময়িক শিক্ষণ নেটৱৰ্ক === শ্বাওলিন মন্দিৰ ইউৰোপৰ উপ-মঠাধীশ শ্বি হেং য়েয়ে ২০১৬ চনত শ্বাওলিন মন্দিৰ ইউৰোপৰ অফিচিয়েল চেনেলত প্ৰকাশিত এটা ভিডিঅ'ত ৱু নানফাং আৰু শ্বাওলিন ৱুগুলুন কুং ফু একাডেমীৰ চেন গেঙক তেওঁক মূল ৰূপ পান জেন শিকোৱাৰ বাবে ৰাজহুৱাভাৱে কৃতিত্ব দিয়ে। ২০২২ চনৰ এটা ভিডিঅ'ত শ্বি হেং য়েয়ে ৱু নানফাঙক গুৰুন কুং ফুৰ অন্যতম উত্তৰাধিকাৰী বুলি বৰ্ণনা কৰিছিল আৰু কৈছিল যে তেওঁ ছং পৰ্বতস্থিত গুৰুন একাডেমীতো প্ৰশিক্ষণ লৈছিল। শ্বাওলিন মন্দিৰ ইউৰোপে গুলুন কুং ফুৰ ওপৰত এটা প্ৰগ্ৰাম পেজ পৰিচালনা কৰে য'ত চেন গেঙক প্ৰশিক্ষক হিচাপে নামাংকিত কৰা হৈছে, আৰু ইয়াৰ ২০২৬ চনৰ ইভেণ্ট কেলেণ্ডাৰত ৱু নানফাংৰ সৈতে গুলুন কুং ফু ৰিট্ৰিটৰ তালিকাভুক্ত কৰা হৈছে।<ref name="shaolin-temple-europe-gulun">{{cite web|title=Gulun Kung Fu — Shifu Chen Geng|publisher=Shaolin Temple Europe|url=https://shaolintemple.eu/index.php?page=gulun-kung-fu-shifu-chen-geng|language=de|access-date=2026-04-26}}</ref><ref name="ste-calendar-2026">{{cite web|title=Calendar Dates 2026|publisher=Shaolin Temple Europe|year=2026|url=https://www.shaolintemple.eu/uploads/Calendar/Dates%202026%20(EN)_Neu_2.pdf|format=PDF|access-date=2026-04-28}}</ref> == তথ্যসূত্ৰ == rlmnl1ufoq08wrqh473ooqxcttiv9md 4 139764 638838 2026-09-27T03:53:38Z Biplab Hussain 51856 নতুন পৃষ্ঠা: '''আফতাদ বাঁহমূৰীয়া''' ({{lang-en|Aftad Bahmuriya}}) এগৰাকী অসমীয়া কবি, সাহিত্যিক, লেখক আৰু সামাজিক-পৰিৱেশ কৰ্মী। তেখেতৰ সাহিত্যিক ৰচনা আৰু প্ৰবন্ধসমূহ বিভিন্ন অসমীয়া সংবাদ মাধ্যম আৰু কাকত-আল... 638838 wikitext text/x-wiki '''আফতাদ বাঁহমূৰীয়া''' ({{lang-en|Aftad Bahmuriya}}) এগৰাকী অসমীয়া কবি, সাহিত্যিক, লেখক আৰু সামাজিক-পৰিৱেশ কৰ্মী। তেখেতৰ সাহিত্যিক ৰচনা আৰু প্ৰবন্ধসমূহ বিভিন্ন অসমীয়া সংবাদ মাধ্যম আৰু কাকত-আলোচনীত নিয়মিতভাৱে প্ৰকাশ পাই আহিছে। == প্ৰাৰম্ভিক জীৱন == আফতাদ বাঁহমূৰীয়াৰ জন্ম বৰপেটা জিলাৰ জাহোৰপামত হৈছিল। == সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক কাৰ্যসূচী == তেখেত সামাজিক সমস্যা, পৰিৱেশ সংৰক্ষণ আৰু শ্ৰমিক তথা ছাত্ৰ অধিকাৰৰ আন্দোলনৰ সৈতে জড়িত। তেখেত বাওঁ ছাত্ৰ সংগঠন (যেনে: ভাৰতৰ ছাত্ৰ ফেডাৰেচন - SFI) ৰ কাৰ্যসূচীৰ সৈতেও সক্ৰিয়ভাৱে জড়িত। == সাহিত্য কৰ্ম == তেখেতে কবিতা, প্ৰবন্ধ আৰু বিভিন্ন সমালোচনা সাহিত্য ৰচনা কৰিছে। তেখেতৰ লেখা বিভিন্ন স্থানীয় তথা ৰাজ্যিক পৰ্যায়ৰ আলোচনী আৰু ৱেব-প্ৰকাশনত সংৰক্ষিত হৈছে। == তথ্যসূত্ৰ == <references /> n9rar6z90bdb8o0kycknk552opodnx0 0 139767 638919 2026-09-27T08:30:21Z Kandarpajit Kallol 6257 নতুন পৃষ্ঠা: [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰ পৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰো... 638919 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰ পৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭ খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭ খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬ খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিবৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B প্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰ পৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্রেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্রেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} hxd9yrf8czr5o2fxp5wmrfcau75ffr2 638921 638919 2026-09-27T08:35:03Z Kandarpajit Kallol 6257 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 638921 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] on2y890t3fl5au2mx8h83p5d8oywv43 638922 638921 2026-09-27T08:35:19Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভ্ৰমণ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638922 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] qtt16l6hippyj41wskl7kq3x7xndqsv 638923 638922 2026-09-27T08:37:29Z Kandarpajit Kallol 6257 /* */ 638923 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {{sticky header}} {| class="wikitable sticky-header mw-collapsible mw-collapsed" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. (ETA) ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> [[পালাউ|পালাৱে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল অহাৰ কাৰ্ড (Digital Arrival Card) মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ছিংগাপুৰ, জাপান, দক্ষিণ কোৰিয়া, অষ্ট্ৰেলিয়া, নিউজিলেণ্ড আৰু কানাডাৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেন|ইউক্ৰেনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা (e-Visa) ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা (e-Visas) জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | [[এংগোলা|এংগোলাই]] ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে... ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] mhl718h1aj76o67eribmbvdehki3zsb 638924 638923 2026-09-27T08:38:05Z Kandarpajit Kallol 6257 /* পূৰ্বৰ বছৰবোৰ */ 638924 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header mw-collapsible mw-collapsed" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. (ETA) ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> [[পালাউ|পালাৱে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল অহাৰ কাৰ্ড (Digital Arrival Card) মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ছিংগাপুৰ, জাপান, দক্ষিণ কোৰিয়া, অষ্ট্ৰেলিয়া, নিউজিলেণ্ড আৰু কানাডাৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেন|ইউক্ৰেনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা (e-Visa) ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা (e-Visas) জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | [[এংগোলা|এংগোলাই]] ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে... ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] qgndiml7wmd9l4bd94hz4d82wgeln2v 638925 638924 2026-09-27T08:40:46Z Kandarpajit Kallol 6257 638925 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header mw-collapsible mw-collapsed" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. (ETA) ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> [[পালাউ|পালাৱে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল অহাৰ কাৰ্ড (Digital Arrival Card) মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ছিংগাপুৰ, জাপান, দক্ষিণ কোৰিয়া, অষ্ট্ৰেলিয়া, নিউজিলেণ্ড আৰু কানাডাৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেন|ইউক্ৰেনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা (e-Visa) ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা (e-Visas) জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | [[এংগোলা|এংগোলাই]] ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু [[মিন্সক আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰ|মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত]] অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত (Tour Groups) অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে [[গ্লোবেল এন্ট্ৰী|গ্লোবেল এন্ট্ৰী (Global Entry)]] কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেন|ইউক্ৰেনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> [[ইকুৱেডৰ|ইকুৱেডৰে]] ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> [[বাৰ্বাডোজ|বাৰ্বাডোজে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখস্তান|কাজাখস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰিছে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী এতিয়া 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বাবে যোগ্য... |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] o5vw3sw9itjkw1xvnafj1t784f8uov7 638926 638925 2026-09-27T08:41:43Z Kandarpajit Kallol 6257 638926 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header mw-collapsible mw-collapsed" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. (ETA) ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> [[পালাউ|পালাৱে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল অহাৰ কাৰ্ড (Digital Arrival Card) মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ছিংগাপুৰ, জাপান, দক্ষিণ কোৰিয়া, অষ্ট্ৰেলিয়া, নিউজিলেণ্ড আৰু কানাডাৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা (e-Visa) ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা (e-Visas) জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | [[এংগোলা|এংগোলাই]] ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু [[মিন্সক আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰ|মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত]] অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত (Tour Groups) অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে [[গ্লোবেল এন্ট্ৰী|গ্লোবেল এন্ট্ৰী (Global Entry)]] কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেন|ইউক্ৰেনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> [[ইকুৱেডৰ|ইকুৱেডৰে]] ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> [[বাৰ্বাডোজ|বাৰ্বাডোজে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখস্তান|কাজাখস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰিছে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী এতিয়া 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বাবে যোগ্য... |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 4uhaeops36ohi1ig35bcfi41ou0jme0 638928 638926 2026-09-27T09:10:39Z Kandarpajit Kallol 6257 /* পূৰ্বৰ বছৰবোৰ */ 638928 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header mw-collapsible mw-collapsed" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ছিংগাপুৰ, জাপান, দক্ষিণ কোৰিয়া, অষ্ট্ৰেলিয়া, নিউজিলেণ্ড আৰু কানাডাৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা (e-Visa) ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত (Tour Groups) অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰিছে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী এতিয়া 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বাবে যোগ্য... |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 7s7mpym49uss49jl867ekpyun82rk6k 638931 638928 2026-09-27T09:13:34Z Kandarpajit Kallol 6257 638931 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header mw-collapsible mw-collapsed" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ছিংগাপুৰ, জাপান, দক্ষিণ কোৰিয়া, অষ্ট্ৰেলিয়া, নিউজিলেণ্ড আৰু কানাডাৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা (e-Visa) ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত (Tour Groups) অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ [[শ্বেনজেন অঞ্চল|শ্বেনজেন]], [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী [[ৰুৱান্ডা|ৰুৱান্ডাত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও [[জিম্বাবৱে]],<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> [[এংগোলা]],<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত [[বাৰ্বাডোজ|বাহামা দ্বীপপুঞ্জ]] (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্যৰ (Russian Far East) অংশসমূহ: [[প্ৰিমৰ্য্যে]], [[খাবাৰোভস্ক]], [[ছাখালিন]], [[চুকোটকা স্বায়ত্ত্বশাসিত জিলা|চুকোটকা]] আৰু [[কামচাটকা]] অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত [[তিউনিছিয়া]] আৰু অক্টোবৰত [[গেবন|গেবনে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত [[ আৰ্মেনিয়া|আৰ্মেনিয়াই]] এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা [[শ্বেনজেন অঞ্চল|শ্বেনজেন]] ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত [[আৰ্মেনিয়া]]<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] e3sbjuuvmc2016ms2zt3m6jvacg8rcc 638939 638931 2026-09-27T09:23:02Z Kandarpajit Kallol 6257 /* পূৰ্বৰ বছৰবোৰ */ 638939 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header mw-collapsible mw-collapsed" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] ozz01z5x6dqbdzgv0o33skpcg259u9d 638942 638939 2026-09-27T09:24:14Z Kandarpajit Kallol 6257 /* পূৰ্বৰ বছৰবোৰ */ 638942 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] sangp4edvexofsi576djccaeqma06wv 638945 638942 2026-09-27T09:26:24Z Kandarpajit Kallol 6257 638945 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] if0koevhp6sa2h0tzmz5rjn1fm40r35 638949 638945 2026-09-27T09:29:09Z Kandarpajit Kallol 6257 638949 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|[[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] mb1v2roaxpgw51twrys34f4hswdcyio 638950 638949 2026-09-27T09:29:50Z Kandarpajit Kallol 6257 638950 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 6j04at6dj8f92i95nt58kd2bi09ymlh 638951 638950 2026-09-27T09:32:06Z Kandarpajit Kallol 6257 638951 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Country ! style="width:22%;"| Visa requirement ! Allowed stay ! Notes (excluding departure fees) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{ci ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] m0tzwakt54gl5c3znm3mgupr4dax0ui 638953 638951 2026-09-27T09:38:03Z Kandarpajit Kallol 6257 638953 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Country ! style="width:22%;"| Visa requirement ! Allowed stay ! Notes (excluding departure fees) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | }} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] kdiu497g229r5a44rg925nebwlc63ol 638955 638953 2026-09-27T09:50:14Z Kandarpajit Kallol 6257 /* ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা */ 638955 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Country ! style="width:18%;"| Visa requirement ! Allowed stay ! Notes (excluding departure fees) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}<ref>{{Timatic|nationality=JM|destination=PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] oge4zkem7ahpd5cicaeouk5pzwbvn2p 638956 638955 2026-09-27T09:54:11Z Kandarpajit Kallol 6257 /* ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা */ 638956 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}<ref>{{Timatic|nationality=JM|destination=PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] gd4yk57uia7othu2e953cj8yjuvpw8d 638957 638956 2026-09-27T09:56:07Z Kandarpajit Kallol 6257 638957 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}<ref>{{Timatic|nationality=JM|destination=PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 2is4fpg42g2rj0bmesdxlzmdd9bwuaa 638958 638957 2026-09-27T10:04:26Z Kandarpajit Kallol 6257 638958 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}<ref>{{Timatic|nationality=JM|destination=PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু ছুডান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] pnste8rv4irr74nl9ltwng2ugd0kzxy 638959 638958 2026-09-27T10:07:09Z Kandarpajit Kallol 6257 /* পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা */ 638959 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}<ref>{{Timatic|nationality=JM|destination=PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু ছুডান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] qoeiys449o3phe39mdy7c0awmempbdl 638961 638959 2026-09-27T10:09:15Z Kandarpajit Kallol 6257 638961 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}<ref>{{Timatic|nationality=JM|destination=PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু চুদান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] n9lkxt3h3cyneyzxbslq4hwz6yj793k 638970 638961 2026-09-27T10:23:52Z Kandarpajit Kallol 6257 638970 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}<ref>{{Timatic|nationality=JM|destination=PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{Timatic|nationality=IN|destination=VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু চুদান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 7qfftbkpj3t22u7xp7todxauq4hkwiq 638972 638970 2026-09-27T10:26:25Z Kandarpajit Kallol 6257 638972 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}=IN|destination=AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}=IN|destination=BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}=IN|destination=BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|destination=CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}=IN|destination=CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|destination=KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|destination=TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}=IN|destination=EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|destination=GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}=IN|destination=ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}=IN|destination=KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}=IN|destination=LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}=IN|destination=LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|destination=MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}=IN|destination=NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}=IN|destination=PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}=IN|destination=PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}=IN|destination=PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}=IN|destination=KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|destination=LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}=IN|destination=WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}=IN|destination=SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | destination=ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}=IN|destination=LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}=IN|destination=TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|destination=TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|destination=ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}=JM|destination=PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}=IN|destination=AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|destination=TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}=IN|destination=AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destination=VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু চুদান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 7ljf612ympz898a4lchld1oiduo2hxd 638974 638972 2026-09-27T10:29:56Z Kandarpajit Kallol 6257 638974 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে।<ref name=":0"/> বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া<ref name=":0" /> আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}=IN|AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}=IN|BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}=IN|BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}=IN|CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}=IN|EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}=IN|ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}=IN|KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}=IN|LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}=IN|LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}=IN|MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}=IN|NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}=IN|PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}=IN|PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}=IN|PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}=IN|KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}=IN|WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}=IN|SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}=IN|LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}=IN|TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}=IN|VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}=JM|PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}=IN|AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}=IN|AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু চুদান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] nv8hym0ob3yui0r9i7jxekv9q02kkzh 638975 638974 2026-09-27T10:32:04Z Kandarpajit Kallol 6257 638975 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা== {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| দেশ ! style="width:18%;"| ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! থাকিবলৈ অনুমতি দিয়া হৈছে ! টোকা (প্ৰস্থান মাচুল বাদ দি) |- | {{flag|Afghanistan}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://visaportal.eafghans.com | title=Afghanistan eVisa}}</ref> | 30 days | * e-Visa : Visitors must arrive at Kabul International (KBL). * Visitors may apply for an e-Visa in other countries, excluding some countries of residence (include India). |- | {{flag|Albania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|AL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.al | title=Albania eVisa}}</ref> | 90 days | * Visa Exempt for person: * (a) having a valid residence permit in one of the Schengen countries, US or UK. * (b) having a valid multiple entry Schengen visa and the visa must have been used once in a Schengen area country. * (c) holding a 10-year UAE residence permit with a remaining validity of more than one year. * (d) holder of a valid multiple-entry US or UK visa, which must have been used once in the country of issuance. |- | {{flag|Algeria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|DZ}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Algeria. VOA}} |- | {{flag|Andorra}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|AD}}</ref><ref>{{cite web | title=Identity documents | work=Ministry of Foreign Affairs and Institutional Relations – Government of Andorra | url=http://www.mae.ad/en/travel-to-andorra | access-date=2 May 2011}}</ref> | | * Andorra has no visa regime, but is only accessible through France and Spain: a double- or multiple-entry Schengen Visa or a Schengen Area residence permit is required. |- | {{flag|Angola}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|AO}}</ref> | 30 days | * Angola unilaterally exempted a visa to 98 countries including India on 29 September 2023.<ref>{{cite web | url=https://www.theheritagetimes.com/angola-introduces-visa-free-entry-for-98-countries/ | title=Angola Introduces Visa-Free Entry for 98 Countries | date=2023-10-06}}</ref> {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Angola. VOA}} |- | {{flag|Antigua and Barbuda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|AG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ag/agEvisa-app/ | title=Antigua and Barbuda eVisa}}</ref> | | * Visa on arrival for 100 [[USD]], for a maximum stay of 30 days for valid visa holders or residents of Canada, the Schengen Area member states, UK, and US.<ref>{{cite web | url=http://www.immigration.gov.ag/visa-services/visa-on-arrival/ | title=Visa on Arrival &#124; Immigration Antigua and Barbuda | publisher=Immigration.gov.ag |date=2016-06-21 | accessdate=2022-03-06}}</ref> |- | {{flag|Argentina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|AR}}</ref> | | * Indian passport holders with a valid U.S. visa of type B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1B, or a U.S. Green Card can travel to Argentina visa-free.<ref>{{cite web |date=2026-06-08|title=Traveling to Argentina as a tourist |url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2025-08-27 |website=Legislación y Avisos Oficiales}}</ref><ref>{{Cite news |date=2025-08-27 |title=Argentina Eases Entry to Indian Citizens Holding a US Visa |url=https://x.com/CaucinoMariano/status/1960744603294036161 |access-date=2025-08-27 |work=Twitter -- Official tweet by the ambassador of Argentina to India}}</ref> |- | {{flag|Armenia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|AM}}</ref><ref>{{cite web|url=https://evisa.mfa.am/ |title=Armenia eVisa}}</ref> | 90 days | * Diplomatic passport holders are not required to hold a visa for a maximum stay of 90 days. The passport needs to be valid during the whole period of stay in Armenia.<ref>{{cite web | url=https://uae.mfa.am/en/visa | title=Visa | website=uae.mfa.am | access-date=10 July 2021 | archive-date=3 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223630/https://uae.mfa.am/en/visa | url-status=dead }}</ref> * Visa On Arrival is available for the holder of '''a valid residence permit or valid visa''' issued by the EU and Schengen member states, Australia, Canada, Japan, New Zealand, the Republic of Korea, UK, US, the Russian Federation or '''a valid residence permit (physical card or sticker)''' issued by the United Arab Emirates, Saudi Arabia, Kuwait, Qatar, Bahrain or Oman.<ref>{{cite web |title=Visa |url=https://www.mfa.am/en/visa |archive-url=https://web.archive.org/web/20250130200827/https://www.mfa.am/en/visa/ |archive-date=30 January 2025 |access-date=2025-02-11 |website=www.mfa.am |language=hy |url-status=live}}</ref> |- | {{flag|Australia}} and [[States and territories of Australia#States and territories|territories]] | data-sort-value="4" {{no|Online Visa required}}=IN|AU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://immi.homeaffairs.gov.au/visas/getting-a-visa/visa-listing/visitor-600 | title=Australia Subclass 600}}</ref> | | * May obtain visa through the online portal (Online Visitor e600 visa). * Transit visa: required, can apply online. * From 1 October 2024, Indian citizens have been able to apply for a Work and Holiday, subclass 462, visa to explore Australia.<ref>{{cite web | url=https://india.highcommission.gov.au/ndli/vm_Working_Holiday_Maker_program_visa_ballot_process_India.html | title=Australia Working Holiday Maker Subclass 462 visa}}</ref> |- | {{flag|Austria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|AT}}</ref> | | |- | {{flag|Azerbaijan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|AZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.az | title=Azerbaijan eVisa}}</ref> | 30 days | * 30 USD payable upon arrival at International Airports, and visa kiosks will provide an e-Visa. Prior eVisa required for entry via land borders. * Passports with Armenian entry stamp are subject to extra security screening subjective to immigration officer. |- | {{flag|Bahamas}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|BS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://mofa.gov.bs/evisa-online-services/ | title=Bahamas eVisa}}</ref> | 3 months | * Visa on arrival for all Indian nationals who have valid Schengen, UK, US, and/or Canadian visas. |- | {{flag|Bahrain}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|BH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh | title=Bahrain eVisa}}</ref> | 14 days | * 14 days to 1-year multiple-entry visa (max. stay 90 days). * Visa on arrival for [[Gulf Cooperation Council]] residents with a validity of more than 3 months and occupation should not be labourers. * Visa on arrival for holders of valid visit visa to UAE, UK, US, KSA (excluding Hajj & Umrah visa), Schengen or US Green Card<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | title=Visa Selection Criteria | access-date=8 April 2023 | archive-date=7 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230407090931/https://www.evisa.gov.bh/VISA/visaInput | url-status=dead}}</ref> for 2 weeks Single Entry or Three months Multiple Entry. |- | {{flag|Bangladesh}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BD}}</ref> | | * Due to bilateral agreements, Diplomatic Passport and Official Passport holders are eligible for a visa on arrival if entering by air, road or sea but not train. * Visa fee waived for regular or ordinary passport holders who apply in India. |- | {{flag|Barbados}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|BB}}</ref> | 90 days | * Visa requirements lifted on 17 May 2019.<ref name="auto3" /> |- |- | {{flag|Belarus}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}} <ref>{{cite web | url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/| title=Belarus eVisa}}</ref> | | * Visas are waived if you hold a visa for EU countries and the Schengen area. * National visa may be substituted with a Schengen visa or a national visa of country of EU, and if arriving and departing via [[Minsk International Airport]].<ref>{{cite web | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport. | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport | website=india.mfa.gov.by}}</ref> * Foreigner shall create a personal account on the website «Е-Pasluga» (including the mobile application «Е-Pasluga») and submit a visa application, choosing a corresponding service – service code 3.04.01, service name «E-visa issuance». An e-visa application is considered within seven calendar days. Entry to the Republic of Belarus with an e-visa is possible through all international checkpoints (road and rail checkpoints, through the checkpoints «Minsk National Airport», «Airport Brest», «Airport Gomel», «Airport Grodno», «Airport Mogilev», «Airport Vitebsk»).<ref>{{cite web |url=https://mfa.gov.by/en/visa/general/evisa/ |title=E-visa |publisher=Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus}}</ref> |- |- | {{flag|Belgium}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BE}}</ref> | | |- | {{flag|Belize}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BZ}}</ref> | | * Permanent residents and holders of multiple entry visa of the US or Canada may obtain a visa on arrival. Holders of a valid visa issued by a Schengen Member state are visa exempt for a maximum stay of 90 days. |- | {{flag|Benin}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|BJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.bj | title=Benin eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Benin. eVisa}} |- | {{flag|Bhutan}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of Movement}}=IN|BT}}</ref><ref>{{cite web | url=https://latestjobz.info/student-get-a-working-visa-and-settling-in-the-uk/ | title=Student Get A Working Visa And Settling in the UK. | access-date=2015-06-11}}</ref> | Unlimited (only for border areas) | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Bhutan by air and land. * Permits required for travel beyond the border, subject to a BTN 1200/day Sustainable Development Fee. * Apply permit through official website https://immi.gov.bt/ |- | {{flag|Bolivia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.cancilleria.gob.bo | title=Bolivia Online Visa}}</ref> | | * Visitors must complete an online application, but still need to visit the embassy to receive the visa in their passport.<ref>{{cite web | url=https://bolivianembassy.co.uk/visa-grupos-1-2-3/ | title=Bolivia Tourist Visa - Embassy of Bolivia in the UK}}</ref><ref>{{cite web | url=https://blog.onevasco.com/visa/bolivia | title=Bolivia Tourist Visa Process(Visa on arrival no longer available) | date=11 April 2025}}</ref> |- | {{flag|Bosnia and Herzegovina}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BA}}</ref> | 6 months | * National visa may be substituted with a valid multiple-entry visa issued by an EU or Schengen Area member state or the US. |- | {{flag|Botswana}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|BW}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.bw | title=Botswana eVisa}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Brazil}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BR}}</ref> | | |- | {{flag|Brunei}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BN}}</ref> | | |- | {{flag|Bulgaria}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BG}}</ref> | | |- | {{flag|Burkina Faso}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|BF}}</ref><ref>{{cite web | url=https://applicant.visaburkina.bf | title=Burkina Faso eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Burundi}} | data-sort-value="2" {{Optional|Online Visa / Visa on arrival}}=IN|BI|accessdate=9 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://migration.gov.bi | title=Burundi migration department}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Cambodia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|KH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.kh | title=Cambodia eVisa}}</ref> | 30 days | * Fee of 36 USD applicable.<ref>{{cite web | title=Cambodian visa requirements for Indians | url=https://blog.pickyourtrail.com/cambodian-visa-requirements-for-indians/ | website=Blog.Pickyourtrail.com | date=12 June 2017 | access-date=20 December 2017}}</ref> |- | {{flag|Cameroon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|CM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisacam.com | title=Cameroon eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Canada}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a US permanent resident card. Travelers with a [[Permanent residence (United States)|US permanent resident card]] no longer require an Electronic Travel Authorization (ETA) as of 26 April 2022.<ref>{{cite web | url=https://www.cic.gc.ca/english/helpcentre/answer.asp?qnum=593&top=16 | title=I have U.S. residency (Green Card). Do I need a visa or an eTA to visit Canada or can I use my Green Card? | first=Refugees and Citizenship Canada|last=Government of Canada; Immigration | date=7 November 2012 | website=www.cic.gc.ca}}</ref> * Transit visa: required. |- | {{flag|Cape Verde}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|CV}}</ref> | | * Visa on arrival.See Extract from [https://boe.incv.cv/Bulletins/View?id=89461 Order No. 244/GMAI/2026, published in the Official Gazette], 2nd Series, No. 14, of January 23, 2026. |- | {{flag|Central African Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CF}}</ref> | | |- | {{flag|Chad}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|TD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.td | title=Chad eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Chile}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CL}}</ref> | | * Indian nationals, holders of a US visa of any kind (including Green Card) - except for type C (transit) - with at least six months validity at the time of arrival, shall be exempt from obtaining a Temporary Admission Visa (previous Tourist Visa) to enter Chile.<ref name=":6">{{cite web |title=Global Passport Ranking - The Henley Passport Index |url=https://www.henleyglobal.com/passport-index/ranking}}</ref> |- | {{flag|People's Republic of China|name=China}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CN}}</ref> | | * 24-hour visa-free transit through any [[List of airports in China|international airports of China]], allows domestic travel through different airports.{{refn|group=Note|Custom procedure for 24-hour visa-free transit is required in principle, except in Beijing (both [[Beijing Capital International Airport|Capital]] and [[Beijing Daxing International Airport|Daxing]]), [[Shanghai Pudong International Airport|Shanghai Pudong]], [[Hangzhou Xiaoshan International Airport|Hangzhou]], [[Xiamen Gaoqi International Airport|Xiamen]], [[Guangzhou Baiyun International Airport|Guangzhou]], [[Shenzhen Bao'an International Airport|Shenzhen]], [[Chengdu Tianfu International Airport|Chengdu Tianfu]] and [[Xi'an Xianyang International Airport|Xi'an]] if no leaving of international transit areas.<ref>{{cite web|url=https://www.nia.gov.cn/n897453/c1624329/content.html|title=国家移民管理局推出新政进一步便利外籍人员来华|website=nia.gov.cn|date=2024-01-11}}</ref>}} * Due to [[Sino-Indian border dispute|border disputes]], Chinese embassy and consulate generals only issue stapled visas for [[Arunachal Pradesh]], [[Jammu and Kashmir (union territory)|Jammu and Kashmir]] and [[Ladakh]] citizenships, and prohibit officiers of Arunachal Pradesh to apply visas, however Indian government doesn't recognize stapled visas as valid travel documents for departure, which caused [[2022 Asian Games#Concerns and controversies|conflicts regarding athletes]].<ref>{{Cite book |last=Smith |first=Jeff M. |url=https://books.google.com/books?id=FxhmAgAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA44 |title=Cold Peace: China–India Rivalry in the Twenty-First Century |date=2013-12-16 |publisher=Lexington Books |isbn=978-0-7391-8279-6 |pages=44–45 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Laskar |first=Rejaul Karim |url=https://books.google.com/books?id=y9p4EAAAQBAJ&dq=stapled+visa+china&pg=PA100 |title=Forging New Partnerships, Breaching New Frontiers: India's Diplomacy During the UPA Rule 2004-14 |date=2023-02-06 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-286806-0 |page=100 |language=en}}</ref> |- | {{flag|Colombia}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}=IN|CO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://tramitesmre.cancilleria.gov.co/tramites/enlinea/solicitarVisa.xhtml | title=Colombia Online visa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid C or D visa issued by a Schengen Area member state or a valid visa (with 180 days left) issued by the US (except for C1 transit visas).<ref>{{cite web|url=http://www.cancilleria.gov.co/newsroom/news/ciudadanos-chinos-tengan-visado-schengen-o-estados-unidos-no-deberan-tramitar-visa|title=Ciudadanos chinos que tengan visado Schengen o de los Estados Unidos, no deberán tramitar visa para ingresar a Colombia|work=Cancillería|date=3 February 2015}}</ref> |- | {{flag|Comoros}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|KM}}</ref> | 45 days | |- | {{flag|Republic of the Congo}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CG}}</ref> | | * Visa not required if presenting a V.I.P invitation letter. |- | {{flag|Democratic Republic of the Congo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|CD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gouv.cd | title=DR Congo eVisa}}</ref> | 7 days | * Visa on arrival if a letter (''visa volant'') issued by the Ministry of Interior and Security is presented. |- | {{flag|Costa Rica}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CR}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by the US or with a multiple-entry visa issued by Canada or a member state of the European Union. |- | {{flag|Côte d'Ivoire}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|CI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://snedai.com/e-visa/ | title=CI eVisa}}</ref> | 3 months | * e-Visa holders must arrive via [[Port Bouet Airport]]. * e-Visa must be collected at [[Félix-Houphouët-Boigny International Airport|Félix Houphouët-Boigny Airport]] in Abidjan. |- | {{flag|Croatia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|HR}}</ref> | | |- | {{flag|Cuba}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|CU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisacuba.cu | title=Cuba eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Cyprus}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CY}}</ref> | | * National visa may be substituted with a double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state. |- | {{flag|Czech Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CZ}}</ref> | | * Transit Visa: Required |- | {{flag|Denmark}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|DK}}</ref> | | |- | {{flag|Djibouti}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|DJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gouv.dj | title=Djibouti eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Dominica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|DM}}</ref> | 6 months | |- | {{flag|Dominican Republic}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|DO}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, US or any EU member state. |- | {{flag|Timor-Leste}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|TL}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ecuador}} | data-sort-value="3" {{yes2|Online Visa}}=IN|EC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://serviciosdigitales.cancilleria.gob.ec | title=Ecuador Online Visa}}</ref> | | |- | {{flag|Egypt}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|EG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.visa2egypt.gov.eg | title=Egypt eVisa}}</ref> | 30 days | * Passengers with a residence permit issued by a GCC Member State can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 30 days. The residence permit must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/|title=Visa and Passport &#124; Before You Fly &#124; Emirates|website=Global}}</ref> * If travelling as a part of an organized tourist group that consists of at least 10 persons and holding both onward and return flight tickets, booked accommodation and a signed Letter of Guarantee (LG) from an Egyptian travel agency, a visa on arrival in Egypt can be obtained<ref name="timaticweb">https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?SpecData=1&HEALTH=1&VISA=1&&NA=IN&AR=00&EM=IN&DE=EG&PASSTYPES=PASS&user=MS&subuser=MSWEB {{dead link|date=April 2019 | fix-attempted=yes}}</ref> * Air transit passengers with a confirmed onward ticket for a flight to a third country within 48 hours do not need visas. Leaving the airport is permitted for passengers with transit time between 6 and 48 hours. Passengers with transit time of less than 6 hours may leave the transit area but not the airport; however, this exemption does not apply when transiting through Alexandria (HBE). * EgyptAir passengers can obtain free 96 hour transit visa at EgyptAir transit visa office at cairo airport.[https://egyptindependent.com/egyptair-announces-free-entry-visa-up-to-96-hours/] |- | {{flag|El Salvador}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SV}}</ref><ref>{{cite web | url=https://rree.gob.sv/visas/ | title=¿QUÉ ES UNA VISA?| work=Ministerio de Relaciones Exteriores de El Salvador}}</ref> | | * Since October 2023, El Salvador imposes a 1000 USD transit visa fee for Indian nationals.<ref>{{cite web | url=https://www.reuters.com/investigates/special-report/migration-usa-smuggling/ | title=New $72,000 migrant smuggling routes to the US start with charter flights | publisher=Reuters | date=2024-06-21 | access-date=2024-06-21}}</ref> |- | {{flag|Equatorial Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|GQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://equatorialguinea-evisa.com/ | title=Equatorial Guinea eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Eritrea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|ER}}</ref> | | |- | {{flag|Estonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|EE}}</ref> | | |- | {{flag|Eswatini}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SZ}}</ref> | | |- | {{flag|Ethiopia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|ET}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.et | title=Ethiopia eVisa}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Ethiopia. eVisa/VOA}} |- | {{flag|Fiji}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|FJ}}</ref> | 4 months | |- | {{flag|Finland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|FI}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://um.fi/visa-to-visit-finland#Visa%20types |- | {{flag|France}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|FR}}</ref> | | * Effective 10 Apr 2026, travellers enroute to a third country (outside EU), remaining in the international zone of French airports do not require a transit visa.<ref name=":10" /> |- | {{flag|Gabon}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|GA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.dgdi.ga | title=Gabon eVisa}}</ref> | 90 days | * e-Visa holders must arrive via [[Libreville International Airport]]. |- | {{flag|Gambia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|GM}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Georgia}} |data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|GE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ge | title=Georgia eVisa}}</ref> | 30 days | * Reinstated from May 2023. * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by US, UK, Japan, Canada, Australia, New Zealand, Israel, South Korea, Ireland, Schengen, and GCC countries, whose holders may be granted visa-free entry for 90 days in any 180 days. |- | {{flag|Germany}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|DE}}</ref> | | * A Schengen category <strong>A visa</strong> (airport transit visa) is not required for stays of up to 24 hours within the international area. |- | {{flag|Ghana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|destinationsid=GH}}</ref> | | |- | {{flag|Greece}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GR}}</ref> | | |- | {{flag|Grenada}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|GD}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Guatemala}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GT}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US, or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|GN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.paf.gov.gn/visa | title=Guinea eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guinea-Bissau}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|GW}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Guyana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GY}}</ref> | | * Visa on arrival if holding a letter of invitation from sponsor or host. |- | {{flag|Haiti}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|HT}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Honduras}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|HN}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa issued by Canada, the US or a Schengen Area member state. |- | {{flag|Hungary}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|HU}}</ref> | | |- | {{flag|Iceland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|IS}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://island.is/en/do-you-need-a-visa/airport-transit-visa |- | {{flag|Indonesia}} | data-sort-value="1" {{Optional|e-VOA / Visa on Arrival}}=IN|ID}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://evisa.imigrasi.go.id | title=The Official eVisa(e-VOA) Website for Indonesia}}</ref> | * 30 days for tourism purposes, IDR 500000 fee. |- | {{flag|Iran}} | data-sort-value="1" {{yes2|eVisa}}=IN|IR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mfa.ir | title=Iran eVisa}}</ref> | 30 days | * As of 18 November 2025, visa free-access is revoked and Indian citizens must have visa prior to arrival. |- | {{flag|Iraq}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|IQ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.iq | title=Iraq eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Ireland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|IE}}</ref> | | * National visa may be substituted with a [[United Kingdom|UK]] C visa holders if they have first entered the United Kingdom and have been granted a stay of 180 days in the United Kingdom. They are visa exempt for a maximum stay of 90 days in Ireland or until the end of the period of stay granted in the United Kingdom, whichever is shorter. Entry permitted only if first point of entry to the [[Common Travel Area]] is in the UK.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf/Files/Visa%20Waiver%20Programme%20Information%20Note%20March%202012.pdf | title=The Irish Short-stay Visa Waiver Programme}}</ref> May transit without a visa.<ref>{{cite web | url=http://www.inis.gov.ie/en/INIS/Pages/Transit+Visas | title=Transit Visas | website=www.inis.gov.ie}}</ref> |- | {{flag|Israel}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|IL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://israel-entry.piba.gov.il/learn-about-evisa-b2 | title=Israel eVisa}}</ref> | 90 days | * The [[Ministry of Tourism (Israel)|Ministry of Tourism of Israel]] has launched a digital e-visa system for Indian passport holders who are resident in India, effective 1 January 2025. |- | {{flag|Italy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|IT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders traveling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.esteri.it/en/servizi-consolari-e-visti/ingressosoggiornoinitalia/visto_ingresso/paesi_soggetti_visto_transito_aeroportuale/ |- | {{flag|Jamaica}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | | |- | {{flag|Japan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|JP}}</ref><ref name="auto2" /> | | * Residents in India, except those exempted from a short-term visa, will need to submit their documents through VFS.<ref>{{cite web | title=Online visa application | url=https://www.mofa.go.jp/j_info/visit/visa/visaonline.html | access-date=2023-03-24 | website=Ministry of Foreign Affairs of Japan | language=en}}</ref><ref>{{cite web |title=VFS {{!}} Japan Visa |url=https://www.vfsglobal.com/one-pager/japan/india/english/index.html}}</ref> * Residents in Australia, Brazil, Cambodia, Canada, Saudi Arabia, Singapore, South Africa, Taiwan, UK and US can also apply for a single entry e-Visa for Tourism purposes only and travel to Japan by air.<ref name="JAPAN eVISA" /> * Passengers transiting to a third country may be granted a '''Shore Pass''' on arrival, at the discretion of Japanese immigration, allowing visa-free entry for up to 72 hours when no suitable same-day onward connection is available; a confirmed onward ticket and entry documents for the next destination are required. |- | {{flag|Jordan}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|JO}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.moi.gov.jo | title=Jordan E-Services}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Kazakhstan}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|KZ}}</ref> | 14 days |<ref>{{cite web | url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china/ | title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China | first=Saniya | last=Bulatkulova | date=11 July 2022 | website=The Astana Times}}</ref> |- | {{flag|Kenya}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Travel Authorisation}}=IN|KE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.etakenya.go.ke | title=Kenya eTA}}</ref> | 90 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Kenya. eTA}} * Can also be entered on an East Africa tourist visa issued by Rwanda or Uganda.<ref name="migration.gov.rw">{{cite web | url=https://www.migration.gov.rw/visa/visitors-visa | title=Visitors visa - East African tourist visa}}</ref> |- | {{flag|Kiribati}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|KI}}</ref> | 90 days | * Maximum period of stay may not exceed 90 days in any given 12-month period.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.ki/wp-content/uploads/2023/09/VISA-EXEMPTION-ORDER-2023-1.pdf | title=Visa exemption order 2023-1 | website=Ministry of Foreign Affairs and Immigration | publisher=Government of Kiribati | access-date=30 September 2023}}</ref> |- | {{flag|North Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|KP}}</ref> | | |- | {{flag|South Korea}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|KR}}</ref> | | * Tourist / Transit visa for 30 days may be granted to permanent residents or valid visa holders of US, Australia, Canada, New Zealand or Schengen countries when they are traveling from or traveling to any of these countries and satisfy the conditions mentioned here https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1.<ref>{{cite web | title=Visa Free Entry for Transfer Passengers 상세보기{{!}}Notice: Embassy of the Republic of Korea to the Republic of India | url=https://overseas.mofa.go.kr/in-en/brd/m_20446/view.do?seq=748786&page=1 | access-date=2023-08-18 | website=overseas.mofa.go.kr}}</ref> |- | {{flag|Kuwait}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|KW}}</ref> | | * UK, US, SCHENGEN Visa or Residence Permit Holders can apply for evisa including tourism purposes at https://kuwaitvisa.moi.gov.kw/ * Residents of [[Gulf Cooperation Council]] in certain professions can apply e-Visa for a fee of 3 KWD.<ref>{{cite web | url=https://evisa.moi.gov.kw | title=Kuwait eVisa}}</ref> |- | {{flag|Kyrgyzstan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|KG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.e-gov.kg | title=Kyrgyzstan eVisa}}</ref> | 60 days | * [CAUTION - they send an email after the e-visa application requiring a letter of invitation from a tour company which costs at least USD 50] Electronic visa holders must arrive via [[Manas International Airport]] or [[Osh Airport]] or through land crossings with [[China]] (at [[Irkeshtam]] and [[Torugart]]), [[Kazakhstan]] (at [[Ak-Jol, Chuy|Ak-jol]], [[Ysyk-Ata District|Ak-Tilek]], [[Chaldybar]], [[Manas District|Chon-Kapka]]), [[Tajikistan]] (at [[Alay District|Bor-Dobo]], [[Kulundu]], [[Batken District|Kyzyl-Bel]]) and [[Uzbekistan]] (at [[Dostuk, Suzak District|Dostuk]]).<ref>{{cite web | url=http://evisa.e-gov.kg/get_information.php?lng=en | title=e-VISA | website=evisa.e-gov.kg | access-date=11 April 2018}}</ref> * Citizens of India arriving through the checkpoint at [[Manas International Airport]] can stay visa-free for up to 7 days if they have a voucher (which can be purchased upon arrival at Manas International Airport) with a value of at least 500 USD and a return air ticket to their country of citizenship or to a third country with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure; ** or with long-term visas (for a period of more than 3 years) of the United States of America, the Kingdom of Great Britain and Northern Ireland, the Schengen zone, where they can stay visa-free for 7 days with the right to re-enter visa-free after 21 days from the date of departure.<ref>{{cite web | url=http://cbd.minjust.gov.kg/act/view/ru-ru/160476?cl=ru-ru%2F | title=Stay of foreign citizens in Kyrgyzstan}}</ref> |- | {{flag|Laos}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|LA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://laoevisa.gov.la | title=Laos eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Laos. Visa on arrival}} |- | {{flag|Latvia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LV}}</ref> | | |- | {{flag|Lebanon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LB}}</ref> | | * In addition to a visa, an approval should be obtained from the immigration department of the [[General Directorate of General Security]] (''Diréction Générale de la Sûreté Générale''). |- | {{flag|Lesotho}} | data-sort-value="3" {{no|Visa required}}=IN|LS}}</ref> | | |- | {{flag|Liberia}} | data-sort-value="3" {{yes2|e-VOA}}=IN|LR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visaonarrival.lis.gov.lr | title=Liberia e-VOA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Libya}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|LY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ly | title=Libya eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Liechtenstein}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LI}}</ref> | | |- | {{flag|Lithuania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LT}}</ref> | | |- | {{flag|Luxembourg}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|LU}}</ref> | | |- | {{flag|Madagascar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|MG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisamada-mg.com | title=Madagascar eVisa}}</ref> | 90 days | * For stays of 61 to 90 days, the visa fee is 59 USD. |- | {{flag|Malawi}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|MW|accessdate=5 October 2015}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mw | title=Malawi eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Malaysia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|MY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/ | title=Malaysia eVisa}}</ref> | 30 days | * Until 31 December 2026, visa-free for Indians for 30 days for tourist purposes only.<ref>{{cite web | url=https://www.malaymail.com/news/malaysia/2023/11/26/pm-anwar-announces-30-day-visa-free-entry-for-mid-east-turkiye-jordan-china-india-travellers/104327 | title=Malaysia announces 30-day visa-free entry for China, India travellers | date=26 November 2023}}</ref><ref>{{cite web | title=Malaysia to allow visa-free entry to Chinese, Indian nationals | url=https://www.reuters.com/world/asia-pacific/malaysia-allow-visa-free-entry-china-india-citizens-dec-1-pm-2023-11-27/ | website=Reuters| date=27 November 2023 }}</ref> * Submission of the Malaysia Digital Arrival Card (MDAC) within 3 days is mandatory. The online MDAC form is available- https://imigresen-online.imi.gov.my/mdac/main?registerMain |- | {{flag|Maldives}} | data-sort-value="2" {{yes|Visa not required}}=IN|MV}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mali}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|ML}}</ref> | | |- | {{flag|Malta}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MT}}</ref> | | |- | {{flag|Marshall Islands}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|MH}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mauritania}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|MR}}</ref><ref>{{Cite web |title=Mauritania eVisa |url=https://anrpts.gov.mr/en}}</ref> | | |- | {{flag|Mauritius}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|MU}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Mexico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MX}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid visa or permanent residence documents issued by the US, Canada, Japan, UK, or Schengen Area member state to enter Mexico for tourism, transit, or business purposes.<ref>{{cite web | url=https://consulmex.sre.gob.mx/toronto/index.php/en/servicesforeigners/doclegalization/52-conservices/225-visitors-who-do-not-require-a-visa-with-a-stay-up-to-180-days | title=Visitors who do not require a visa, with a stay up to 180 days}}</ref> * Transit Visa: required. |- | {{flag|Federated States of Micronesia|name=Micronesia}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|FM}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Moldova}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MD}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.md | title=Moldova eVisa}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid ('C' or 'D') visa or a valid residence permit issued by the United Kingdom, Schengen Area or European Union member state for visits up to 90 days.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/list-foreigners-possess-visa-en/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11}}</ref> * Exempt for Indians holding a valid residence permit or valid visas (excluding transit visas) of US, Canada.<ref>{{Cite web |title={{!}} Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Moldova |url=https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-url=https://web.archive.org/web/20250116113021/https://mfa.gov.md/en/content/visa-regime-foreigners |archive-date=16 January 2025 |access-date=2025-02-10 |website=mfa.gov.md |language=en |url-status=live }}</ref> * Indian citizens can apply for a visa online without needing an invitation letter.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa/#link | title=Ministry of Foreign Affairs and European Integration of the RM | website=www.mfa.gov.md | access-date=2019-05-11 | archive-date=19 May 2019 | archive-url=https://web.archive.org/web/20190519175727/http://www.mfa.gov.md/entry-visas-moldova/foreign-need-visa#link | url-status=dead}}</ref> * e-Visa is issued for a maximum of 90 days in the previous 180-day period plus forthcoming 90-day period (effectively, maximum 90 days in any 270-day period). |- | {{flag|Monaco}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MC}}</ref> | | |- | {{flag|Mongolia}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|MN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.mn | title=Mongolia eVisa}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | title=List of countries eligible for on-arrival visa application without visa permission | url=https://en.consul.mn/visa/c/101 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20221212064743/https://en.consul.mn/visa/c/101 | archive-date=12 December 2022 | access-date=27 December 2022}}</ref> | |- | {{flag|Montenegro}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|ME}}</ref> | 30 days | * National visa may be substituted with a valid visa or residence permit issued by a Schengen Area member state, UK, Ireland, the US, Japan, Canada, New Zealand, or Australia.<ref>{{Cite web |title=Decree on visa regime |url=https://www.gov.me/en/documents/6a307959-1d00-467e-a2fd-0e808d17ff47 |access-date=2025-02-11 |website=Government of Montenegro |language=en}}</ref> * Holder of Asia-Pacific Economic Cooperation Business Travel card (APEC). |- | {{flag|Morocco}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|MA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma | title=Morocco eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Mozambique}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|MZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.mz | title=Mozambique eVisa}}</ref> | 30 days | * Visa on arrival if holding a printed confirmation from the Immigration Authority (SENAMI) Headquarters in Maputo, indicating that a visa has been approved before departure.<ref>{{cite web | url=https://www.emirates.com/english/before-you-fly/visa-passport-information/visa-passport-information-results/ | title=Visa and Passport Information Results &#124; Visa and Passport &#124; Emirates | website=Global}}</ref> |- | {{flag|Myanmar}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|MM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.moip.gov.mm | title=Myanmar eVisa}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.moi.gov.mm/moi:eng/?q=news/12/12/2018/id-15889 | title=Myanmar Visa on Arrival | access-date=2018-01-12}}</ref> | 28 days / 30 days | * e-Visa holders must arrive via [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airports or via land border crossings with [[Thailand]] — [[Tachileik]], [[Myawaddy]] and [[Kawthaung]] or [[India]] — [[Rih Khaw Dar]] and [[Tamu, Myanmar|Tamu]]. * e-Visa available for both tourism (allowed stay is 28 days) or business (allowed stay is 70 days) purposes. * Visa on arrival can be issued for tourism at [[Yangon International Airport|Yangon]], [[Naypyidaw Airport|Nay Pyi Taw]] or [[Mandalay International Airport|Mandalay]] airport and is valid for 30 days (1 year from 30 August 2023)<ref>{{cite web|url=http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|title=Tourist Visa on Arrival|access-date=1 November 2023|archive-date=9 June 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240609090443/http://www.mip.gov.mm/%e1%80%90%e1%80%9b%e1%80%af%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%94%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%84%e1%80%ba%e1%80%84%e1%80%b6%e1%80%9e%e1%80%ac%e1%80%b8%e1%80%94%e1%80%be%e1%80%84%e1%80%b7%e1%80%ba-%e1%80%a1%e1%80%ad/|url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Namibia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|NA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.mhaiss.gov.na | title=Namibia E-Services}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Nauru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NR}}</ref> | | |- | {{flag|Nepal}} | data-sort-value="-1" {{free|Freedom of movement}}=IN|NP}}</ref> | Unlimited | * Indian nationals may also use their [[Voter ID (India)|Voter ID card]] with photograph or [[Indian Passport]] to enter Nepal by air and land. * Indian citizens may live and work freely in Nepal under the terms of the [[1950 Indo-Nepal Treaty of Peace and Friendship]]. This treaty is implemented in law through section 14 of the Nepal Immigration Act 1992, regulations 3, 20 and 44A of the Nepal Immigration Regulation 1994, and section 8.4 the Nepal Immigration Procedures 2008.<ref>{{cite web |title=Nepal Immigration Manual |url=https://www.ilo.org/dyn/natlex/docs/ELECTRONIC/87470/99733/F1042593967/NPL87470.pdf |access-date=2 March 2019}}</ref> |- | {{flag|Netherlands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.netherlandsworldwide.nl/visa-the-netherlands/visa-required |- | {{flag|New Zealand}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NZ}}</ref> | | * Holders of an Australian Permanent Resident Visa or Resident Return Visa may be granted a New Zealand Resident Visa on arrival permitting indefinite stay (pursuant to the [[Trans-Tasman Travel Arrangement]]), subject to meeting character requirements and obtaining an [[New Zealand Electronic Travel Authority|Electronic Travel Authority]] prior to departure.<ref name="Australian Resident Visa">{{cite web | url=https://www.immigration.govt.nz/new-zealand-visas/apply-for-a-visa/visa-factsheet/australian-resident-visa | title=Information about: Australian Resident Visa |website=immigration.govt.nz | publisher=Immigration New Zealand | access-date=21 May 2020 | quote=Australian citizens and permanent residents can visit, work and live in New Zealand. You do not need a visa before you travel to New Zealand.}}</ref> |- | {{flag|Nicaragua}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NI}}</ref> | | * Passengers must have a valid visa issued by Nicaragua. Passengers with a passport that states El Salvador, Guatemala, Honduras or Nicaragua as their place of birth do not need a visa. Passengers can obtain an e-visa before departure at https://tramitesconsulares.mint.gob.ni , which can be verified at https://evisa-verifica.mint.gob.ni/public/verificar_visa |- | {{flag|Niger}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NE}}</ref> | | |- | {{flag|Nigeria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|NG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.immigration.gov.ng | title=Nigeria eVisa}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|North Macedonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="mfa">{{cite web | url=http://www.mfa.gov.mk/index.php?option=com_content&view=article&id=135&Itemid=437&lang=en | title=Entry Visa for the Republic of Macedonia | website=Republic of Macedonia Ministry of Foreign Affairs | language=mk | access-date=2017-07-26}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid double- or multiple-entry C visa issued by a Schengen Area member state or by a British, Canadian, or U.S. visa for maximum stay of 15 days. Proof of onward travel required. Note that the visa must be 'inserted in the passport' precluding digital and card resident permits. |- | {{flag|Norway}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NO}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. |- | {{flag|Oman}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|OM}}</ref><ref name="oman-visa-free" /> | | * 14-days Visa on arrival for Indians holding a valid Australia, Canada, Japan, UK, US or Schengen visa or residence permit. Also for [[Gulf Cooperation Council]] residents. |- | {{flag|Pakistan}} | data-sort-value="5" {{n/a|Admission restricted}}=IN|PK}}</ref> | | * Visa issuance and travel heavily restricted after [[2025 Pahalgam attack|2025 Pahalgam Attack]]. * Visa not required for Pilgrims visiting Shri Kartarpur Sahib (since 2019, closed after the Pahalgam attack).<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/asia/india/pakistan-opens-visa-free-border-crossing-for-india-sikhs-1.1573309104454 | title=Pakistan opens visa-free border crossing for India Sikhs | website=gulfnews.com | date=9 November 2019}}</ref><ref>{{Cite news |last=Nibber |first=Gurpreet Singh |date=9 May 2025 |title=Kartarpur Corridor shut from India's side indefinitely, Pak keeps doors open |url=https://www.hindustantimes.com/cities/chandigarh-news/kartarpur-corridor-shut-from-india-s-side-indefinitely-pakistan-keeps-doors-open-101746735204489.html}}</ref> * Sikhs (Indian passport holders) living outside India and holding a right to live in a 3rd country can apply for e-visa under special Pilgrim category on Nadra website.<ref>{{cite web | url=https://visa.nadra.gov.pk/pilgrim-tourism/ | title=Pilgrim Tourism}}</ref> |- |{{flag|Palau}} |data-sort-value="0"{{yes-no|Free Visa on arrival}}=IN|PW}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Panama}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PA}}</ref> | | * National visa may be substituted with a valid multiple entry visa issued by the US (including permanent residents<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=Panama Embassy|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|archive-date=2014-06-30|url-status=dead}}</ref>), UK, Canada, Australia, Japan, South Korea, Singapore, or an EU member state,<ref>{{cite press release|last1=Panama|first1=Government of|title=Panama adopts new immigration measures to enhance tourism and trade with Europe and other emerging countries|url=https://www.prnewswire.com/news-releases/panama-adopts-new-immigration-measures-to-enhance-tourism-and-trade-with-europe-and-other-emerging-countries-300625868.html|website=www.prnewswire.com|access-date=10 May 2018|language=en}}</ref> which has been used at least once to enter those countries and with at least one year validity remaining at the time of entry into Panama.{{Clarify|reason=|date=April 2017}}<ref>{{cite web|url=http://www.embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|title=The Embassy of Panama in Washington D.C.|access-date=5 September 2014|archive-date=30 June 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140630072206/http://embassyofpanama.org/inmigration-and-visas/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.embassyofpanama.org/visas-1|title=Visas|website=EOP}}</ref> |- | {{flag|Papua New Guinea}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|PG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.ica.gov.pg/evisa/account/Apply | title=PNG Easy Visitor Permit}}</ref> | 30 days | |- | {{flag|Paraguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PY}}</ref> | | |- | {{flag|Peru}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PE}}</ref> | | * Nationals of India who have a valid Australia, Canada, UK, US or Schengen Area visa or permanent resident permit can stay a visa-free up to 180 days within any 365-day period for tourist or business purposes. The visa must be valid for a minimum of 6 months from the arrival date.<ref>{{cite web|url=http://www.andina.com.pe/ingles/noticia-peru-govt-waives-visa-for-indian-citizens-656746.aspx|title=Press release|website=www.andina.com.pe|date=6 March 2017 }}</ref> |- | {{flag|Philippines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required / eVisa}}=IN|PH}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph | title=Philippines eVisa}}</ref> | 14 days / 59 days | * 14-day visa-free for tourism only.<ref name=":8">{{cite web |date=24 May 2025 |title=Philippines Eases Visa Rules for Indians with New 14 & 30-Day Visa-Free Options |url=https://travelobiz.com/philippines-visa-free-entry-for-indians-14-30-day-stay/}}</ref> * Visa-free for holders of a valid Australia, Canada, Japan, Schengen, Singapore, UK or US visa or resident visa for 30 days (only for tourism).<ref>{{cite web | url=https://www.philippine-embassy.org.sg/consular/visa/faqs-travel-to-the-philippines-of-foreign-nationals/ | title=FAQs:Travel to the Philippines of Foreign Nationals | date=21 March 2022}}</ref> * Visa required for other travel purposes, including transit.<ref>{{cite web | url=https://newdelhipe.dfa.gov.ph/index.php/newsroom/embassy-news/1144-visa-free-privileges-for-indian-nationals-entering-the-philippines | title=Visa-free Privileges for Indian Nationals Entering the Philippines | website=Embassy of the Philippines in New Delhi, India| access-date=7 June 2025}}</ref> * A single or multiple entry eVisa for stays of up to 59 days is also available.<ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ph/frequently-ask-questions |title=Frequently Asked Questions (FAQs) on the Philippine e-Visa |website=eVisaPH - Official Website |quote=To check the list of eVisa eligible nationalities and the eVisa fees, look for '''How much is the e-Visa?''' at the bottom part of the page.}}</ref> |- | {{flag|Poland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PL}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Visas - general information - Poland in India - Gov.pl website | url=https://www.gov.pl/web/india/visas---general-information | access-date=2026-08-30 | website=www.gov.pl}}</ref> |- | {{flag|Portugal}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PT}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. <ref>{{Cite web | title=Who needs a visa - General information - Short Stay Visas (Schengen) - Visa | url=https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa#airport-transit-visa-requirements | archive-url=https://web.archive.org/web/20201201091624/https://vistos.mne.gov.pt/en/short-stay-visas-schengen/general-information/who-needs-a-visa | access-date=2026-08-30 | archive-date=2020-12-01}}</ref> |- | {{flag|Qatar}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|QA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | title=Qatar entry rules | website=Visit Qatar | access-date=18 February 2023 | archive-date=16 January 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230116191348/https://visitqatar.com/intl-en/practical-info/qatar-entry-rules | url-status=dead}}</ref> | 30 days | * A visa waiver for 30 days can be granted on arrival, given the following conditions: ** Must have a confirmed return ticket. ** Must provide a confirmed hotel reservation booked through the Discover Qatar website for the entire stay, subject to a minimum of a two-night booking. |- | {{flag|Romania}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|RO}}</ref> | | |- | {{flag|Russia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|RU}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.kdmid.ru/ | title=Russia eVisa}}</ref> | 30 days | * An application must be made 40 to 4 days before the intended entry date. |- | {{flag|Rwanda}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|RW}}</ref> | 30 days | * May enter with East Africa Tourist Visa (100 USD), valid for 90 days and multiple entries in Kenya, Rwanda, and Uganda. |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Saint Kitts and Nevis|Electronic Travel Authorisation]]}}=IN|KN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.knatravelform.kn/en | title=Saint Kitts and Nevis eTA}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Saint Lucia}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|LC}}</ref> | 6 weeks | |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|VC}}</ref> | 3 months | |- | {{flag|Samoa}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Entry permit on arrival}}=IN|WS}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|San Marino}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SM}}</ref> | | * No border control but accessible only via Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|São Tomé and Príncipe}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|ST}}</ref><ref>{{cite web | url=http://www.smf.st/evisa/ | title=ST eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Saudi Arabia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SA}}</ref> | | * Tourist visa on arrival for holders of valid Schengen, UK and US visa. Visitors must arrive through national carrier of Saudi Arabia.<ref>{{cite web | url=http://www.saudigazette.com.sa/article/586160/SAUDI-ARABIA/GACA-allows-entry-of-Schengen-UK-and-US-visa-holders-irrespective-of-nationalities | title=GACA allows entry of Schengen, UK and US visa holders irrespective of nationalities | date=2 January 2020 | website=Saudigazette}}</ref> * Visa on arrival if holding two or multiple entry short-stay valid visa issued by UK, US or a Schengen member state for stays of no more than 90 days. * Saudi Arabia announced 96 hour free transit visa for passengers of saudia or flynas when stopover the country valid for 90 days.<ref>{{cite web | url=https://www.khaleejtimes.com/world/gulf/new-free-saudi-transit-visa-comes-into-effect?amp=1 | title=New free Saudi transit visa comes into effect}}</ref> * Visitors can get visa on arrival at any international airport in Saudi Arabia but they must have a credit card to pay a fee amounting to SR 440 (Dh 431) as cash is not accepted. They will be allowed to stay for 90 days at a stretch and can enter the Kingdom of Saudi Arabia multiple times during the validity period of their visit visa.<ref>{{cite web | url=https://gulfnews.com/world/gulf/saudi/good-news-pakistanis-and-indians-can-now-get-saudi-visit-visa-on-arrival-and-can-also-perform-umrah-1.69897587 | title=Good News: Pakistanis and Indians can now get Saudi visit visa on arrival and can also perform Umrah | website=gulfnews.com | date=23 February 2020 }}</ref> * Eligible visitors may obtain a tourist visa through the '''Package Visa''' programme by purchasing an integrated travel package from approved travel and tourism service providers via visitsaudi.com. The package combines an e visa, flights and licensed hotel accommodation into a single digital booking.The package must meet a minimum value of SAR 4,000 (around Rs 1.01 lakh) for the first two days, with an additional SAR 1,000 (around Rs 25,400) for every extra day. The programme was launched as a pilot in selected markets including India, Bangladesh, Egypt, Indonesia, Jordan and Mexico.<ref>{{cite web |url=https://my.gov.sa/en/services/2696055 |title=Visa By Package |website=my.gov.sa}}</ref><ref>{{cite web |url=https://spa.gov.sa/en/N2628490 |title=Saudi Arabia Introduces Package Visa to Simplify Tourist Travel to the Kingdom |website=Saudi Press Agency |date=6 July 2026}}</ref> |- |- | {{flag|Senegal}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|SN}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Serbia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|RS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.welcometoserbia.gov.rs | title=Serbia eVisa}}</ref> | 90 days | * 90 days within any 180-day period. Transfers allowed. *'''Invitation letter''' in the case of a private visit, i.e. proof of accommodation '''or''' proof of itinerary from the travel agency in the case of a tourist visit. '''<u>Even if you intend NOT to use a travel agency the embassy will insist on an invitation letter.</u>''' * National visa may be substituted by a valid visa OR residence permit issued by any EU member state, Schengen Area member state, UK, or US, for a period not exceeding 90 days in a 180-day period and within the validity of the visa or residence permit.<ref>{{cite web | url=https://www.tanjug.rs/english/politics/3334/vucic-visa-free-regimes-for-four-states-scrapped-over-illegal-migration/vest | title=Visa-free regimes for four states scrapped over illegal migration | date=15 December 2022 | publisher=Tanjug}}</ref> |- | {{flag|Seychelles}} | data-sort-value="0" {{yes|Electronic Border System}}=IN|SC}}</ref><ref>{{cite web | url=https://seychelles.govtas.com | title=Seychelles Electronic Border System}}</ref> | 3 months | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Seychelles. SEBS}} |- | {{flag|Sierra Leone}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|SL}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sl | title=Sierra Leone eVisa}}</ref> | 3 months / 30 days | |- | {{flag|Singapore}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SG}}</ref> | | * May obtain online e-Service through eligible authorized travel agencies.<ref>{{cite web | url=https://www.mfa.gov.sg/-/media/Images/MFA/OverseasMission/Chennai/List-of-AVAs/List-of-Authorised-Visa-Agents_21122020.pdf | title=Consulate General Of The Republic Of Singapore Chennai | access-date=2023-04-02}}</ref> or through local sponsors (Singapore citizen or permanent residents).<ref>{{cite web | url=https://eservices.ica.gov.sg/esvclandingpage/save | title=Singapore E-Services}}</ref> * Indian nationals who are entering Singapore by any mode of transport but departing only via air or sea and having a valid visa or long-term pass with validity at least 1 month from entry date from countries such as Australia, Canada, Germany, Japan, New Zealand, UK, US and Switzerland who are in transit to or from any third country may be conditionally eligible for 96-hours Visa-Free Transit Facility (VFTF).<ref>{{cite web|url=https://www.ica.gov.sg/enteranddeparting/before/enteranddeparting_before_vftf|title=Visa Free Transit Facility (VFTF) – Travelers who are nationals of India|publisher=ICA Singapore}}</ref> |- | {{flag|Slovakia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SK}}</ref> | | |- | {{flag|Slovenia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SI}}</ref> | | * Visa application can be obtained.<ref>{{cite web |title=Republic of Slovenia |url=https://www.gov.si/en/registries/services/e-visa/ |website=GOV.SI}}</ref> * Need to submit the application at Slovenian Embassy/consulate in New Delhi.<ref>{{Cite web |title=New Delhi Embassy |url=http://www.newdelhi.embassy.si/ |website=newdelhi.embassy.si}}</ref> |- | {{flag|Solomon Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SB}}</ref> | | |- | {{flag|Somalia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|SO}}</ref><ref>{{Cite web |title=Somalia eVisa |url=https://evisa.gov.so/}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Somalia. VOA}} |- | {{flag|South Africa}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorisation}}<ref>{{Timatic | nationality=IN | ZA}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eta.dha.gov.za | title=South African ETA | website=Department of Home Affairs}}</ref> | 90 days | * Who are entering South Africa through either OR Tambo International Airport, Cape Town International Airport and Lanseria International Airport.<ref>{{Cite web|title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html|website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming|access-date=2025-11-29|language=en}}</ref> |- | {{flag|South Sudan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|SS}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.ss | title=South Sudan eVisa}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Sudan. eVisa}} |- | {{flag|Spain}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|ES}}</ref> | |From 4 March 2026 onwards, the need for an airport Transit Visa has been eliminated for Indian nationals transiting through international zones of the airports in Spain.<ref name=":9">{{Cite web | title=Elimination of the TAP Visa for Indians from 4th March 2026 | url=https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | archive-url=https://web.archive.org/web/20260411073112/https://www.exteriores.gob.es/Embajadas/nuevadelhi/es/Comunicacion/Noticias/Paginas/Articulos/19022026_NOT.aspx | access-date=2026-08-30 | archive-date=2026-04-11}}</ref> | |- | {{flag|Sri Lanka}} | data-sort-value="0" {{Optional|Free ETA / Visa on arrival}}=IN|LK}}</ref> | 30 days<ref>{{cite web | url=https://eta.gov.lk/slvisa/ | title=LK ETA}}</ref><ref>{{cite web | title=Extending free visa for seven nationals | url=https://www.immigration.gov.lk/pages_e.php?id=60}}</ref> | |- | {{flag|Sudan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SD}}</ref> | | |- | {{flag|Suriname}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|SR}}</ref><ref>{{cite web | url=https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | title=Suriname eVisa | access-date=6 March 2022 | archive-date=7 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230307214615/https://suriname.vfsevisa.com/suriname/online/home/index | url-status=dead}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Sweden}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|SE}}</ref> | | |- | {{flag|Switzerland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|CH}}</ref> | | * Schengen category '''A visa''' (airport transit visa) is not required for Indian passport holders travelling through the international transit area of an airport during a stopover or a change of flights. https://www.eda.admin.ch/countries/india/en/home/visa/entry-ch/transit/do-i-need-an-airport-transit-visa.html |- | {{flag|Syria}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|SY}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.sy | title=Syria eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Tajikistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|TJ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.evisa.tj | title=Tajikistan eVisa}}</ref> | 60 days | * e-Visa holders can enter through all border points. * A color scan of the passport must be uploaded; photographs taken with a phone are not accepted. * A letter of invitation may be requested at the discretion of the consulate. If required, the applicant will be notified by email with instructions to upload the document. In cases of solo travel, a cover letter explaining that the applicant is independently organizing their itinerary without assistance from a travel agency—and is therefore unable to provide an invitation letter—may be accepted at the consulate’s discretion. |- | {{flag|Tanzania}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|TZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visa.immigration.go.tz | title=Tanzania eVisa}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Thailand}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|TH}}</ref> | 30 days | * Visa-free for a stay of up to 30 days (reduced to 30 days from 60 days effective 15 Sep 2026.<ref name=":11" /> * From 1 May 2025, a digital arrival card must be filled, up to three days before arrival (TDAC). |- | {{flag|Togo}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|TG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://voyage.gouv.tg | title=Togo eVisa}}</ref> | 15 days | |- | {{flag|Tonga}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|TO}}</ref> | | |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|TT}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Tunisia}} | data-sort-value="4" {{yes|Visa not required (conditional)}}=IN|TN}}</ref> | | * Groups of five or more people booking through a travel agency may enter without a visa. They must have a return ticket and a confirmed hotel reservation. |- | {{flag|Turkey}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|TR}}</ref> | | * Conditional single-entry eVisa issued for the period of 30 days to holders of a valid visa or residence permit issued by one of the Schengen member countries, US, UK, or Ireland.<ref>{{cite web | url=https://www.evisa.gov.tr | title=Türkiye eVisa}}</ref> |- | {{flag|Turkmenistan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|TM}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Turkmenistan. Visa}} |- | {{flag|Tuvalu}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Visa on arrival}}=IN|TV}}</ref> | 1 month | |- | {{flag|Uganda}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|UG}}</ref><ref>{{cite web | url=https://visas.immigration.go.ug | title=Uganda eVisa}}</ref> | 3 months | * May enter with East Africa Tourist Visa, valid in Rwanda, Uganda, and Kenya for stays of up to 90 days (fee: USD 100). * e-Visa must be obtained prior to arrival. |- | {{flag|Ukraine}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|UA}}</ref> | 30 days | * Reintroduces e-Visa system for Indian travelers from 17 February 2025 which was suspended due to the [[2022 Russian Invasion of Ukraine|Russia-Ukraine Conflict]]. |- | {{flag|United Arab Emirates}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|AE}}</ref> | | * May apply using 'Smart service'.<ref>{{cite web | url=https://smartservices.icp.gov.ae/echannels/web/client/guest/index.html#/dashboard | title=UAE Smart Service}}</ref> *'''Duration:''' Generally, visitation visas are granted for 30, 60, or 90 days, contingent upon the particular conditions and the nature of the relationship between the sponsor and the guest * Indians holding a valid US or UK or EU visit visa<ref>{{Cite web |last=Abdulla |first=Nasreen |title='Perfect timing': New UAE visa-on-arrival rule for Indians to help meet winter travel demand |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/perfect-timing-new-uae-visa-on-arrival-rule-for-indians-to-help-meet-winter-travel-demand |access-date=2024-10-18 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> or residence visa which is valid for a minimum of 6 months can obtain a visa on arrival for a maximum stay of 14 days. * Indians holding a residency permit from Singapore, Japan, South Korea, Australia, New Zealand, or Canada are also eligible for a visa on arrival.<ref name=":7" /> * Cost for 14 days visa is AED 100 (subject to change). They can apply to extend their stay for an additional 14 days for AED 250 (subject to change).<ref name=":7" /> * Visitors normally require a sponsor but visas can also be arranged online through an airline if they are arriving on [[Air Arabia]], [[Air Astana]], [[Emirates (airline)|Emirates]], [[Etihad Airways|Etihad]] (and [[Air Baltic]] and [[Air Serbia]]), [[flydubai]], [[Turkish Airlines]], and [[IndiGo|Indigo Airlines]]. |- | {{flag|United Kingdom}} and [[Crown dependencies]] | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GB}}</ref> | | * Transit visa: Required, unless holding a valid visa or permanent residence in Canada, New Zealand, Australia, EU or the USA.<ref>{{Cite web |title=You’ll need a visa to pass through the UK in transit - Check if you need a UK visa - GOV.UK |url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/no/transit/somewhere_else/no |access-date=2026-06-03 |website=www.gov.uk |language=en}}</ref> * Visa not required if holding a biometric Irish visa endorsed with "BC" or "BC BIVS". * Other exemptions apply for Visa-free Direct Airside Transit.<ref>{{cite web | url=https://www.gov.uk/check-uk-visa/y/india/transit/somewhere_else/no | title=You'll need a visa to pass through the UK in transit (unless you're exempt) - Check if you need a UK visa - GOV.UK | website=www.gov.uk}}</ref> |- | {{flag|United States}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|US}}</ref> | | * Transit visa required. |- | {{flag|Uruguay}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|UY}}</ref> | | * Visa issued free of cost.<ref>{{cite web | url=http://www.embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | title=Visa service | access-date=31 March 2019 | archive-date=5 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230405061556/http://embassyofuruguayinindia.in/eou.php?id=Visa | url-status=dead }}</ref> * No visa required for diplomatic passports.<ref name=":5">{{Cite web |title=Régimen de visas de admisión |url=https://www.gub.uy/ministerio-interior/comunicacion/publicaciones/regimen-visas-admision |access-date=2024-08-04 |website=Ministerio del Interior |language=es}}</ref> * (5) Prior authorization required<ref name=":5" /> |- | {{flag|Uzbekistan}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|UZ}}</ref><ref>{{cite web | url=https://e-visa.gov.uz | title=Uzbekistan eVisa}}</ref> | 30 days | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Uzbekistan. Transit}} |- | {{flag|Vanuatu}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|VU}}</ref> | 120 days | |- | {{flag|Vatican City}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|VA}}</ref> | | * Schengen visa required. Entry can be made only from Italy; thus, Italian visa rules apply. |- | {{flag|Venezuela}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}=IN|VE}}</ref><ref>{{cite web | url=https://cancilleriadigital.mppre.gob.ve | title=Venezuela eVisa}}</ref> | | |- | {{flag|Vietnam}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|VN}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.vn | title=Vietnam eVisa}}</ref> | | * e-Visa is valid for 90 days and multiple entry. * In November 2023, the authorities in Vietnam has proposed to waive visas for citizens of India.<ref>{{cite web | title=Vietnam likely to ease visa restrictions for these Asian nations: Details inside | url=https://en.dailypakistan.com.pk/20-Nov-2023/vietnam-likely-to-ease-visa-restrictions-for-these-asian-nations-details-inside | website=Daily Pakistan | date=20 November 2023 | access-date=22 November 2023}}</ref> |- | {{flag|Yemen}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|YE}}</ref> | | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Yemen. eVisa/1}} |- | {{flag|Zambia}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}=IN|ZM}}</ref><ref>{{cite web | url=https://eservices.zambiaimmigration.gov.zm | title=Zambia eServices}}</ref> | 90 days | |- | {{flag|Zimbabwe}} | data-sort-value="1" {{Optional|eVisa / Visa on arrival}}=IN|ZW}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.evisa.gov.zw |title= Zimbabwe eVisa}}</ref> | 1 month | |} ===Dependent, disputed, or restricted territories=== ;Unrecognized or partially recognized countries {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- | {{flag|Abkhazia}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Abkhazia|Visa required]]}}<ref>{{cite web | url=https://mfaapsny.org/en/consular-service/visa-free/ | title=Visa-free entry in Abkhazia}}</ref> | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|Abkhazia. Visa}} |- | {{flag|Kosovo}} | data-sort-value="4" {{no|[[Visa policy of Kosovo|Visa required]]}}<ref name="auto4">{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,20 | title=Visas For Foreign Citizens – For Kosovo Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo|work=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref> | * Schengen zone visa or residence permit valid for 15 days. Serbia will not recognize the entry if coming from Kosovo without entering it first via Serbia. No Visa needed, if a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan.<ref>{{cite web | url=http://www.mfa-ks.net/?page=2,87 | title=Do You Need Kosovo Visa? – For Foreign Citizens – Consular Services – Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo | website=Ministry of Foreign Affairs – Republic of Kosovo}}</ref><br />Visa not required for holders of a valid biometric residence permit issued by one of the Schengen member states or a valid multi-entry Schengen Visa, a holder of a valid Laissez-Passer issued by United Nations Organizations, NATO, OSCE, Council of Europe or European Union a holder of a valid travel documents issued by EU Member and Schengen States, United States of America, Canada, Australia and Japan based on the 1951 Convention on Refugee Status or the 1954 Convention on the Status of Stateless Persons, as well as holders of valid travel documents for foreigners (max. 15 days stay)<ref name="auto4" /> |- | {{flag|Northern Cyprus}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Northern Cyprus|Visa not required]]}}<ref>{{cite web | url=http://mfa.gov.ct.tr/consular-info/visa-regulations/ | title=VISA Regulations|work=Turkish Republic of Northern Cyprus|date=4 March 2014}}</ref> | * 3 months |- | {{flag|Palestine}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Palestine|Visa not required]]}}=JM|PS}}</ref> | * Arrival by sea to [[Gaza Strip]] not allowed.<ref>{{cite web | title=Israel Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=18 November 2013 | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114103216/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1064.html#entry_requirements|archive-date=14 November 2013 | url-status=dead}}</ref> |- | {{flag|Sahrawi Arab Democratic Republic}} | {{n/a|Visa regime undefined}} | * Undefined visa regime in the [[Free Zone (region)|Western Sahara controlled territory]]. |- | {{flag|Somaliland}} | data-sort-value="2" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web | url=http://www.slimmigration.com/visa-section/ | title=Types Of Somaliland Visa}}</ref> | |- | {{flag|South Ossetia}} | data-sort-value="0" {{no|Visa required}} | {{#section-h::Template:Transcluded sections for the visa articles|South Ossetia. Visa}} |- | {{flag|Taiwan}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|TW}}</ref><ref>{{cite web|url=https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|title=線上填寫簽證申請系統|access-date=8 October 2018|archive-date=12 January 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160112075442/https://visawebapp.boca.gov.tw/BOCA_MRVWeb/subroot/MRVWeb0_form.jsp|url-status=dead}}</ref> | * 14 day online travel authority is available to the citizens of India with permanent residency or valid visa or expired, of Australia, Canada, Japan, New Zealand, Schengen Convention countries, United Kingdom or United States. But it must not have expired for more than 10 years prior to the date of arrival in Taiwan as well as visas marked "void", "canceled" or "canceled without prejudice" are not eligible. |- | {{flag|Transnistria}} | data-sort-value="0" {{yes|[[Visa policy of Transnistria|Visa not required]]}} | * Registration required after 24h.<ref>{{cite web|url=http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|title=Luxlana.net<!-- Bot generated title -->|website=luxlana.net|access-date=5 February 2007|archive-url=https://web.archive.org/web/20070205132713/http://www.luxlana.net/Transdniestr.html|archive-date=5 February 2007|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://transnistria-tour.com/en/rules-and-tipps|title=Rules and recommendations – Transnistria tour|website=transnistria-tour.com}}</ref> |} ;Dependent and autonomous territories {{mw-datatable}} {{sticky header}} {| class="wikitable sortable sticky-header mw-datatable" style="text-align: left; table-layout: fixed;background:#f8f9faff;" |- ! colspan="2" style="width:18%;"| Territory ! style="width:22%;"| Conditions of access ! Notes |- ! colspan="4" | China |- | colspan=2 | {{flag|Hong Kong}} | data-sort-value="3" {{yes2|Electronic Travel Authorization}} | * 14 days |- | colspan=2 | {{flag|Macau}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|MO}}</ref> | * 30 days |- ! colspan="4" | Denmark |- | colspan=2 | {{flag|Faroe Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|title=Passport and visa|work=Visit Faroe Islands|access-date=30 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140720043911/http://www.visitfaroeislands.com/en/about-the-faroe-islands/important-facts-for-travelers/passport-and-visa/|archive-date=20 July 2014|url-status=dead}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Greenland}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=https://www.greenland-travel.com/practical-information/|title=Practical information|website=Greenland Travel}}</ref> | |- ! colspan="4" | France |- | colspan=2 | {{flag|Clipperton Island}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=http://www.clipperton.fr/incagen.html?geopolitique.htm~main|title=Clipperton - Ile de La Passion|website=www.clipperton.fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Guiana}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024403998 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Guadeloupe, French Guiana, Martinique, Réunion and the collectivity of Saint Pierre and Miquelon], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|French Polynesia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="pf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025092900 Ruling of 29 December 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of French Polynesia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guadeloupe}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Martinique}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Barthélemy}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000025746952 Ruling of 18 April 2012 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of the collectivities of Saint Barthélemy and Saint Martin], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Saint Martin}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="bl-mf" /> | |- | colspan=2 | {{flag|Mayotte}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="yt">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000030235682 Ruling of 4 February 2015 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Mayotte], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|New Caledonia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|NC}}</ref><ref name="nc">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024389411 Ruling of 22 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of New Caledonia], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Réunion}} | data-sort-value="2" {{yes-no|Organized trips}} | * 15 days if trip arranged through approved travel agencies.<ref>{{cite web|url=http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|title=Short-stay visa waiver for Indian tourists visiting the French Island of (...) – La France en Inde / France in India|work=La France en Inde / France in India|access-date=1 August 2014|archive-date=3 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223633/http://www.ambafrance-in.org/Short-stay-visa-waiver-for-Indian|url-status=dead}}</ref><ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Pierre and Miquelon}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="gp-gf-mq-re-pm"/> | |- | colspan=2 | {{flag|Wallis and Futuna}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="wf">[https://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000024404049 Ruling of 26 July 2011 regarding the documents and visas required for the entry of foreigners in the territory of Wallis and Futuna], [[Légifrance]], consolidated version of {{date}}. {{in lang|fr}}</ref> | |- ! colspan="4" | Netherlands |- | colspan=2 | {{flag|Aruba}}<br />{{flag|Bonaire}}<br /> {{flag|Curaçao}}<br /> {{flag|Sint Eustatius}}<br /> {{flag|Saba}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands">{{cite web|url=https://www.netherlandsandyou.nl/travel-and-residence/caribbean-visas/do-i-need-a-visa-for-the-caribbean-parts-of-the-kingdom|title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom?|first=Ministerie van Buitenlandse|last=Zaken|website=www.netherlandsandyou.nl|date=24 October 2018}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US.<ref name="netherlandsworldwide.nl">{{cite web | url=https://www.netherlandsworldwide.nl/caribbean-visa/visa-needed-caribbean | title=Do I need a visa for the Caribbean parts of the Kingdom? &#124; Netherlands Worldwide | date=12 January 2022 }}</ref> * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit of a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- | colspan=2 | {{flag|Sint Maarten}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref name="Netherlands"/> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa or residence permit issued by Canada, Ireland, UK or US. * Visa not required if holding a multiple-entry short-stay Schengen visa, an authorization for temporary stay, or a residence permit for a Schengen country. * Visa not required if holding a residence permit or visa for Saint Martin (French part).<ref name="netherlandsworldwide.nl"/> * Visa not required if holding a residence permit of Overseas France. |- ! colspan="4" | New Zealand |- | colspan=2 | {{flag|Cook Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|CK}}</ref> | * 31 days |- | colspan=2 | {{flag|Niue}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|NU}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Tokelau}} | data-sort-value="4" {{no2|Permit required}}<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information |access-date=2014-03-15 |archive-url=https://archive.today/20140315034207/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=NZ&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-15 |url-status=dead }}</ref> | |- ! colspan="4" | Norway |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Jan Mayen]] | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Permit issued by the local police required for staying for less than 24 hours<ref>{{cite web |url=http://www.jan-mayen.no/visit.htm |title=Jan Mayen Homesite, Edited by the Jan Mayen Crew |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 April 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130430074108/http://www.jan-mayen.no/visit.htm |url-status=dead }}</ref> and permit issued by the [[Norwegian Police Service|Norwegian police]] for staying for more than 24 hours.<ref>{{Cite web |url=https://www.lovdata.no/for/sf/jd/xd-19620601-0001.html |title=Forskrifter om utlendingers adgang til Jan Mayen |language=no |trans-title=Regulations on foreigners' access to Jan Mayen |website=lovdata.no |access-date=7 March 2022 |archive-url=https://archive.today/20220307005017/https://lovdata.no/dokument/SF/forskrift/1962-06-01-1 |archive-date=7 March 2022 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flagicon|Norway}} [[Svalbard]] | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * Unlimited period under [[Svalbard Treaty]]<ref>{{cite web|url=https://www.spitsbergen-svalbard.com/2011/10/05/visa-and-passport-requirements.html|title=Visa and passport requirements|first=Rolf|last=Stange|date=5 October 2011}}</ref> but it is practically impossible to board a flight/ferry to Svalbard without entering Norway. Hence a double entry Schengen visa would be required to go and come back from Svalbard to mainland Norway. |- ! colspan="4" | United Kingdom |- | colspan=2 | {{flag|Akrotiri and Dhekelia}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>[http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf Protocols No. 3 and 10 to the Treaty of Accession 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160611181622/http://ec.europa.eu/enlargement/archives/pdf/enlargement_process/future_prospects/negotiations/eu10_bulgaria_romania/treaty_2003/en/aa00042_re03_en.pdf |date=2016-06-11 }}, [[European Commission]], 16 April 2003.</ref> | * The visa policy is the same as for [[Cyprus]], which follows the [[visa policy of the Schengen Area]].<ref>{{cite web|url=http://www.europarl.europa.eu/enlargement_new/treaty/default_en.htm|title=Treaty of Accession : April 2003 - Table of Contents|website=www.europarl.europa.eu|access-date=2017-07-20}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Anguilla}} | data-sort-value="4" {{yes2|eVisa}}=IN|AI}}</ref><ref>{{cite web | url=https://evisa.gov.ai | title=Anguilla eVisa}}</ref> | * A visa is required, except for holders of a visa issued by the United Kingdom. A valid UK, US, or Canada visa or residence permit can be used to enter Anguilla. |- | colspan=2 | {{flag|Bermuda}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|BM}}</ref> | * Visa required, except for a maximum stay of 3 months for holders of a multiple-entry visa issued by Canada, US or the UK, valid for at least 45 days beyond the period of intended stay in Bermuda. |- | colspan=2 | {{flag|British Indian Ocean Territory}} | data-sort-value="2" {{no2|Special permit required}}<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/british-indian-ocean-territory|title=British Indian Ocean Territory travel advice|website=GOV.UK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|British Virgin Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|VG|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 30 days |- | colspan=2 | {{flag|Cayman Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}<ref>{{cite web|url=http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|access-date=2 February 2016|title=Visa info|website=www.immigration.gov.ky|archive-date=30 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171230114824/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries|url-status=dead}}</ref> | * Visa not required for permanent residents or holders of visas issued by the US, Canada or the UK, arriving directly from that country, except that residents of Canada may arrive from the US or Canada.<ref>[http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf List of countries] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210118232515/http://www.immigration.gov.ky/portal/page/portal/ver-16/immhome/visitinghere/visas/visitorsvisas/listofcountries/List_of_countries_02Oct_Final.pdf |date=18 January 2021 }}, Department of Immigration of the Cayman Islands.</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Falkland Islands (Malvinas)}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|FK}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Gibraltar}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GI}}</ref> | * UK Visa (6 months or more), or Multiple entry Schengen visa covers entry. Neither a permanent nor a temporary Schengen Residence Permit qualify you for entry. |- | colspan=2 | {{flag|Montserrat}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|MS|accessdate=26 November 2013}}</ref> | * 6 months<ref>{{cite web|url=https://www.immigration.ms/|title=Montserrat Online Visa Application :: Government of Montserrat :: Home|website=www.immigration.ms}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Pitcairn Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}} | * 14 days visa-free and landing fee 35 USD or tax of 5 USD if not going ashore.<ref>{{cite web |url= http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |title=Tourist Information {{!}} Visas & Legal Info {{!}} Pitcairn Island Tourism |access-date=2014-08-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20131018001850/http://www.visitpitcairn.pn/visitpitcairn/visaslegalinfo/touristinfo/index.html |archive-date= 2013-10-18 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.government.pn/visaInfo.php|title=Pitcairn Islands|first=Bill|last=Haigh|website=www.government.pn|access-date=8 December 2013|archive-date=21 October 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171021104351/http://www.government.pn/visaInfo.php|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |title=Immigration Control Ordinance 2006 |website=[[Government of the Pitcairn Islands]] |access-date=5 March 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211106205311/http://www.government.pn/immigration%20ordinance.pdf |archive-date=6 November 2021 |url-status=live}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Saint Helena}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web | url=https://evisa.sainthelena.gov.sh | title=Saint Helena eVisa | website=Saint Helena Government}}</ref><ref>{{cite web | title=VISA REQUIREMENTS FOR VISITING ST HELENA | url=http://www.sainthelena.gov.sh/visa-requirements-for-visiting-st-helena/ | publisher=St Helena Government | access-date=2 February 2018 | date=2 February 2018}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Ascension Island}} | data-sort-value="3" {{yes2|eVisa}}<ref>{{cite web|url=https://www.ascension-visas.com|title=Ascension Island E-Visa System|date=13 November 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|title=Entry Visas|date=13 November 2018|access-date=19 November 2018|archive-date=16 November 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181116084227/http://www.ascension-island.gov.ac/entry-visas/|url-status=dead}}</ref> | * 3 months within any year period. |- | colspan=2 | {{flag|Tristan da Cunha}} | data-sort-value="2" {{no2|Permission required}} | * Permission to land required for 15/30 [[pound sterling|pounds sterling]] (yacht/ship passenger) for Tristan da Cunha Island or 20 [[pound sterling|pounds sterling]] for [[Gough Island]], [[Inaccessible Island]] or [[Nightingale Islands]].<ref>{{cite web|url=https://www.tristandc.com/visitsadmin.php|title=Tristan da Cunha Tourism|first=Richard|last=Grundy|website=www.tristandc.com}}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|South Georgia and the South Sandwich Islands}} | data-sort-value="2" {{no2|Permit required}} | * Pre-arrival permit from the Commissioner required (72 hours/1 month for 110/160 [[pound sterling|pounds sterling]]).<ref>{{cite web|url=https://www.gov.uk/foreign-travel-advice/south-georgia-and-south-sandwich-islands|title=South Georgia and South Sandwich Islands (British Overseas Territory) travel advice|website=GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |title=Information for Visitors – South Georgia Website |access-date=2008-04-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080412170649/http://www.sgisland.gs/index.php/(v)Information_for_Visitors_to_South_Georgia?useskin=vis |archive-date=2008-04-12 |url-status=dead }}</ref> |- | colspan=2 | {{flag|Turks and Caicos Islands}} | data-sort-value="0" {{yes|Visa not required}}=IN|TC}}</ref> | * 90 days<ref>{{cite web |url=https://www.visittci.com/travel-info/passports-and-visas |title=Passports and Visas|website=Visit Turks and Caicos Islands}}</ref> |- ! colspan="4" | United States |- | colspan=2 | {{flag|American Samoa}} | data-sort-value="4" {{no|Entry permit required}}=IN|AS}}</ref> | |- | colspan=2 | {{flag|Guam}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|GU}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Northern Mariana Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|MP}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|Puerto Rico}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|PR}}</ref> | * Visa not required if holding a valid multiple-entry visa issued by US. |- | colspan=2 | {{flag|U.S. Virgin Islands}} | data-sort-value="4" {{no|Visa required}}=IN|VI}}</ref> | |- ! colspan=4 | [[Antarctica]] and adjacent islands |- | colspan=4 {{no2|Special permits required for {{flag|Bouvet Island}}, {{flag|British Antarctic Territory}}, {{flag|French Southern and Antarctic Lands}}, {{flag|Argentine Antarctica}}, {{flagicon|Australia}} [[Australian Antarctic Territory]], {{flagicon|Antártica Chilena Province}} [[Chilean Antarctic Territory]], {{flagicon|Australia}} [[Heard Island and McDonald Islands]], {{flagicon|Norway}} [[Peter I Island]], {{flagicon|Norway}} [[Queen Maud Land]], {{flagicon|New Zealand}} [[Ross Dependency]].<ref>{{cite web|url=http://www.antarctica.ac.uk/about_antarctica/tourism/index.php|title = Antarctic tourism}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |title=British Antarctic Territory |access-date=2011-04-27 |archive-url=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20110427210122/http://www.fco.gov.uk/content/en/travel-advice/north-central-south-america/12940285/fco_trv_ca_britishantarcticterr?ta=travelSummary&pg=1 |archive-date=2011-04-27 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://britishantarcticterritory.fco.gov.uk/en/tourism/|title = British Antarctic Territory - GOV.UK}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |title=Accès à l'Antarctique |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180501210951/http://www.taaf.fr/Acces-a-l-Antarctique |archive-date=1 May 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |title=Accès aux Terres australes françaises |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032950/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-australes |archive-date=2 May 2014 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |title=Accès aux îles Eparses |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180417172311/http://www.taaf.fr/Acces-aux-iles-Eparses |archive-date=17 April 2018 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |title=Dna-IAA - la Antártida |access-date=2014-08-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140805081831/http://www.dna.gov.ar/DIVULGAC/INDEX.HTM |archive-date=2014-08-05 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |title=Forms expeditioners must sign — Australian Antarctic Division |access-date=8 December 2013 |archive-date=27 November 2012 |archive-url=https://archive.today/20121127122832/http://www.antarctica.gov.au/living-and-working/predeparture/expeditioner-engagement-information |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://heardisland.antarctica.gov.au/about/frequently-asked-questions|title=Frequently asked questions|website=heardisland.antarctica.gov.au|date=28 February 2005 }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |title=Peter I Øy - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://wayback.archive-it.org/all/20130413184006/http://www.npolar.no/en/antarctica/peter-I-oy.html |archive-date=13 April 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |title=Dronning Maud Land - Norwegian Polar Institute |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017215832/http://www.npolar.no/en/antarctica/dronning-maud-land.html |archive-date=17 October 2013 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |title=Antarctica - NZ Procedures for Non-Governmental Visitors to Antarctica: NZ Ministry of Foreign Affairs and Trade |access-date=8 December 2013 |archive-date=22 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100522033603/http://www.mfat.govt.nz/Foreign-Relations/Antarctica/3-New-Zealand-Procedures-for-Visitors-to-Antarctica/index.php |url-status=dead}}</ref> }} |} ;Other territories *{{flag|Australia}}. [[Ashmore and Cartier Islands]] - Special authorisation required.<ref>{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/resource/ashmore-reef-and-cartier-island-marine-reserves-information-visitors |title=Ashmore Reef and Cartier Island Marine Reserves - Information for Visitors |access-date=4 August 2017}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Belovezhskaya Pushcha National Park]] – Visa not required for 3 days;<ref>{{cite web|url=http://eng.belta.by/all_news/society/Visa-free-trips-to-Belovezhskaya-Pushcha-as-from-12-June_i_82440.html|title=Visa-free trips to Belovezhskaya Pushcha as from 12 June|access-date=2017-12-09|archive-url=https://web.archive.org/web/20160130085316/http://eng.belta.by/society/view/visa-free-trips-to-belovezhskaya-pushcha-as-from-12-june-13161-2015|archive-date=2016-01-30|url-status=dead}}</ref> must first obtain an electronic pass.<ref>{{cite web|url=http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|title=Visa-Free Travel Through the Checkpoint "Pererov – Bialowieza" for Foreign Citizens|access-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20150715172024/http://npbp.brest.by/%D0%B1%D0%B5%D0%B7-%D0%B2%D0%B8%D0%B7%D1%8B|archive-date=2015-07-15|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Belarus}}. [[Brest, Belarus|Brest]] and [[Grodno]] – Visa not required for 10 days<ref>{{cite web|url=https://eng.belta.by/president/view/visa-free-travel-time-up-to-ten-days-in-parts-of-brest-oblast-grodno-oblast-as-from-1-january-107990-2017/|title=Visa-free travel time up to ten days in parts of Brest Oblast, Grodno Oblast as from 1 January|date=26 December 2017|website=eng.belta.by}}</ref> *{{flag|Crimea}} - Visa issued by Russia is required.<ref>{{Cite web|url=https://www.themoscowtimes.com/archive/foreigners-now-need-russian-visa-to-visit-crimea|title=Foreigners Now Need Russian Visa to Visit Crimea|first=The Moscow|last=Times|date=1 April 2014|website=The Moscow Times}}</ref> *{{flag|China}}. [[Hainan]] - Visa required. Available at [[Haikou Meilan International Airport]] and [[Sanya Phoenix International Airport]]. *{{flag|China}}. [[Tibet Autonomous Region]] - Tibet Travel Permit required (10 [[USD]]). *{{flag|Colombia}}. [[San Andrés Island|San Andrés]] and [[Leticia, Amazonas|Leticia]] - Visitors arriving at [[Gustavo Rojas Pinilla International Airport]] and [[Alfredo Vásquez Cobo International Airport]] must buy tourist cards on arrival. *{{flag|Ecuador}}. [[File:Bandera Provincia Galápagos.svg|border|22x20px]] [[Galapagos Province|Galápagos]] - 60 days; Visitors must pre-register to receive a 20 USD Transit Control Card (TCT).<ref>{{cite web | url=https://www.gobiernogalapagos.gob.ec/para-ingresar-a-la-provincia-de-galapagos/ | title=Para ingresar a la provincia de Galapagos}}</ref> *{{flag|Eritrea}} outside [[Asmara]] - To travel in the rest of the country, a Travel Permit for Foreigners is required (20 [[Eritrean nakfa]]).<ref>{{cite web|url=http://www.eritrea.be/MoT.htm|title=Ministry of Tourism - Tourism Service Center|website=www.eritrea.be}}</ref> *{{flag|Fiji}}. [[Lau Province]] - Special permission required.<ref>{{cite web|title=Fiji Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131102204202/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1114.html#entry_requirements|archive-date=2 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Greece}} [[File:Flag of the Greek Orthodox Church.svg|21px]] [[Mount Athos]] - Special permit required (4 days: 25 [[euro]] for [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] visitors, 35 [[euro]] for non-Orthodox visitors, 18 [[euro]] for students). There is a visitors' quota: maximum 100 [[Eastern Orthodox Church|Orthodox]] and 10 non-Orthodox per day and women are not allowed.<ref>{{cite web |url=http://www.athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |title=The Friends of Mount Athos - A Pilgrim's Guide to Mount Athos: Planning Your Visit |access-date=8 December 2013 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171201154734/http://athosfriends.org/PilgrimsGuide/planning/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |title=Mount Athos Infos. Gr |access-date=8 December 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071201150655/http://www.mountathosinfos.gr/pages/agionoros/pilgrims_info.en.html |archive-date=1 December 2007 |url-status=dead}}</ref> *{{flag|Iran}}. [[Kish Island]] - Visa not required; 14 days.<ref>{{cite web|title=Iran Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203094257/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1142.html |archive-date=3 December 2013 }}</ref> *{{flag|Kazakhstan}}. Closed cities - Special permission required for the town of [[Baikonur]] and surrounding areas in [[Kyzylorda Oblast]], and the town of [[Gvardeyskiy, Kazakhstan|Gvardeyskiy]] near [[Almaty]].<ref>{{cite web|title=Kazakhstan Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131102170930/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1150.html |archive-date=2 November 2013 }}</ref> *{{flag|North Korea}} outside [[Pyongyang]] – Special permit required. People are not allowed to leave the capital city, tourists can only leave the capital with a governmental tourist guide (no independent moving). *{{flag|Malaysia}}. {{flagicon|Sabah}} [[Sabah]] and {{flagicon|Sarawak}} [[Sarawak]] – Visa not required. These states have their own immigration authorities and passport is required to travel to them, however the same visa applies.<ref>{{cite web|title=Malaysia Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131128154523/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_960.html |archive-date=28 November 2013}}</ref> *{{flag|Maldives}} outside [[Malé]] – Permission required. Tourists are generally prohibited from visiting non-resort islands without the express permission of the Government of Maldives.<ref>{{cite web|title=Maldives Country Specific Information |url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html#entry_requirements |publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State |access-date=18 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131202232123/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_961.html |archive-date=2 December 2013}}</ref> *{{flag|Pakistan}} – [[Kartarpur Corridor]]: No visa required, USD 20 permit required.<ref>{{cite web|url=https://www.firstpost.com/india/kartarpur-corridor-visa-free-pilgrimage-route-a-good-confidence-building-measure-but-thaw-in-india-pakistan-ties-still-a-mirage-5645601.html|title=Kartarpur Corridor: Visa-free pilgrimage route a good confidence-building measure, but thaw in India-Pakistan ties still a mirage|date=30 November 2018|website=Firstpost|access-date=2 December 2018}}</ref> *{{flag|Russia}} – Several [[Russian closed city|closed cities and regions in Russia]] require special authorization.<ref>{{cite web|title=Russian Federation Country Specific Information|url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=18 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131203003453/http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1006.html#entry_requirements|archive-date=3 December 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|Saudi Arabia}} [[Mecca]] and [[Medina]] – Special access required. Non-Muslims and those following the [[Ahmadiyya]] religious movement are strictly prohibited from entry. *{{flagicon|South Korea}} [[Jeju Island]] – Visa-free entry for 30 days for Indian citizens provided arriving directly at Jeju Island. *{{flag|Sudan}}. [[Darfur]] – Separate travel permit is required.<ref>{{cite web|title=Republic of South Sudan Country Specific Information|url=https://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State|access-date=19 November 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131105150822/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_5525.html#entry_requirements|archive-date=5 November 2013|url-status=dead}}</ref> *{{flag|Sudan}} outside [[Khartoum]] – All foreigners traveling more than 25 kilometers outside of [[Khartoum]] must obtain a travel permit. *{{flag|Tajikistan}}. [[Gorno-Badakhshan Autonomous Province]] – OIVR permit required (15+5 [[Tajikistani Somoni]]) and another special permit (free of charge) is required for [[Lake Sarez]].<ref>{{cite web |url=http://www.pamirs.org/visas.htm |title=Pamirs - the roof of the world |access-date=8 December 2013 |archive-date=30 June 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170630035659/http://www.pamirs.org/visas.htm |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web |url=http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |title=Tajikistan Visa &#124; Tajik Tourism |access-date=8 December 2013 |archive-date=6 July 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170706121812/http://tajiktourism.com/tajikistan-visa/ |url-status=dead }}</ref> *{{flag|Turkmenistan}}. Closed cities – A special permit, issued prior to arrival by Ministry of Foreign Affairs, is required if visiting the following places: [[Atamurat]], [[Cheleken]], [[Dashoguz]], [[Serakhs]] and [[Serhetabat]].<ref>{{cite web |url=https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |title=Visa information|access-date=2016-01-11 |archive-url=https://archive.today/20140314003610/https://www.timaticweb.com/cgi-bin/tim_website_client.cgi?FullText=1&COUNTRY=TM&SECTION=VI&SUBSECTION=AI&user=KLMB2C&subuser=KLMB2C |archive-date=2014-03-14 |url-status=dead }}</ref> *{{flag|United States}}. [[Closed city#United States|Closed city]] of [[Mercury, Nevada|Mercury]], [[Nevada]], United States – Special authorization is required for entry into Mercury. *{{flag|United States}}. [[United States Minor Outlying Islands]] – Special permits required for [[Baker Island]], [[Howland Island]], [[Jarvis Island]], [[Johnston Atoll]], [[Kingman Reef]], [[Midway Atoll]], [[Palmyra Atoll]] and [[Wake Island]].<ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |title=Visiting - Baker Island National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017211743/http://www.fws.gov/bakerisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |title=Visiting Howland National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212340/http://www.fws.gov/howlandisland/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/jarvisisland/ |title=Welcome to Jarvis Island National Wildlife Refuge |access-date=4 March 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120328143327/http://www.fws.gov/jarvisisland/ |archive-date=28 March 2012 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |title=Visiting Johnston Atoll National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130607120346/http://www.fws.gov/johnstonisland/visit.html |archive-date=7 June 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |title=Visiting Kingman Reef National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017212056/http://www.fws.gov/kingmanreef/visit.html |archive-date=17 October 2013 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/midway/visit.html |title=Visiting Midway Atoll National Wildlife Refuge |access-date=12 May 2014 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20140227230950/http://www.fws.gov/midway/visit.html |archive-date=27 February 2014 }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |title=Visiting - Palmyra National Wildlife Refuge |access-date=16 November 2013 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130522074332/http://www.fws.gov/palmyraatoll/visit.html |archive-date=22 May 2013 }}</ref> *{{flag|Venezuela}}. [[Margarita Island]] – Visa not required. All visitors are fingerprinted.<ref>{{cite web | url=https://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | title=Venezuela | access-date=8 October 2018 | archive-url=https://web.archive.org/web/20150930232933/http://travel.state.gov/content/passports/en/country/venezuela.html | archive-date=30 September 2015 | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Vietnam}}. [[Phú Quốc]] – Visa not required for 30 days.<ref>{{cite web | url=http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | title=No visa required for tourists to Phu Quoc on short stay - Vietsea Tourist - Travel to Vietnam, Laos, Cambodia and Thailand &#124; Vietnam Travel Tours | access-date=8 October 2018 | archive-date=1 July 2017 | archive-url=https://web.archive.org/web/20170701095940/http://www.vietseatourist.vn/News/category1/news-57/No-visa-required-for-tourists-to-Phu-Quoc-on-short-stay.html | url-status=dead}}</ref> *{{flag|Yemen}} outside [[Sanaa]] or [[Aden]] – Special permission needed for travel outside Sanaa or Aden.<ref>{{cite web | title=Yemen Country Specific Information | url=http://www.travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html#entry_requirements | publisher=Bureau of Consular Affairs, U.S. Department of State | access-date=19 November 2013 | url-status=dead | archive-url=https://web.archive.org/web/20131114101625/http://travel.state.gov/travel/cis_pa_tw/cis/cis_1061.html | archive-date=14 November 2013}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[United Nations Buffer Zone in Cyprus|UN Buffer Zone in Cyprus]] – Access Permit is required for travelling inside the zone, except Civil Use Areas.<ref>{{cite web | url=http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | title=UNFICYP > Buffer Zone Permits | access-date=2014-07-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20141021143210/http://www.unficyp.org/nqcontent.cfm?a_id=1608&tt=graphic&lang=l1 | archive-date=2014-10-21 | url-status=dead}}</ref> *{{flagicon|United Nations}} [[Korean Demilitarized Zone]] - Restricted area. *{{flagicon|United Nations}} [[UNDOF Zone]] and [[Ghajar]] - Restricted area. ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু চুদান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 7ywbu88l31p1y9otglr0eqjbbknc412 638976 638975 2026-09-27T10:41:39Z Kandarpajit Kallol 6257 638976 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু চুদান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} ([[অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা]] / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 54u4n5jyak38tbvwznva6u3q6wo1sf7 638977 638976 2026-09-27T10:48:15Z Kandarpajit Kallol 6257 /* পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা */ 638977 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল পাকিস্তান, আফগানিস্তান, ইৰাক, ছোমালিআ, নাইজেৰিয়া আৰু চুদান।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} (অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} (অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] rq84osv7skj5ogxpjiiogvyzpg6kmom 638978 638977 2026-09-27T10:49:31Z Kandarpajit Kallol 6257 /* পাৰস্পৰিকতা */ 638978 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল [[পাকিস্তান]], [[আফগানিস্তান]], [[ইৰাক]], [[ছোমালিয়া]], [[নাইজেৰিয়া]] আৰু [[চুদান]]।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} (অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} (অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] a6qholuojvq64wtquh4qxuctmoaq91n 638989 638978 2026-09-27T11:06:13Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:নথিপত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638989 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল [[পাকিস্তান]], [[আফগানিস্তান]], [[ইৰাক]], [[ছোমালিয়া]], [[নাইজেৰিয়া]] আৰু [[চুদান]]।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} (অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} (অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] fbgpat4fzjlyssqnydzjjeam8gzgf0d 638991 638989 2026-09-27T11:07:34Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভিছা]] using [[WP:HC|HotCat]] 638991 wikitext text/x-wiki [[File:Indian Passport (e-Passport, 2024).svg|alt=|thumb|180px|২০২৫ চনৰপৰা প্ৰচলিত এখন সাধাৰণ ই-পাছপৰ্ট]] '''ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ''' হৈছে অন্য দেশৰ কৰ্তৃপক্ষই [[ভাৰত|ভাৰতৰ]] নাগৰিকসকলৰ ওপৰত আৰোপ কৰা প্ৰশাসনিক প্ৰৱেশ প্ৰতিবন্ধকতা। ২০২৬ চনৰ তথ্য অনুসৰি, ভাৰত চৰকাৰৰ বৈদেশিক পৰিক্ৰমা মন্ত্ৰ্যালয়ৰ মতে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ২৭খন ভিছা-মুক্ত, ৪৭খন ভিছা-অন-এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পাছত ভিছা লাভ কৰা) আৰু ৬৬খন ই-ভিছা উপলব্ধ থকা দেশ বা অঞ্চল আছে।<ref>{{Cite news |title=Visa facility for Indian Nationals (ordinary passport){{!}} Ministry of External Affairs |url=https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20251013183415/https://www.mea.gov.in/VFFIN.htm |archive-date=13 October 2025 |access-date=2026-01-20 |work=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en-US |url-status=live }}</ref> শেহতীয়া পৰিৱৰ্তনসমূহ: {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff; " ! বৰ্ষ ! পৰিৱৰ্তনসমূহ |- |২০২৬ |[[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ সময়সীমা ৩০ দিনলৈ হ্ৰাস কৰিছে, যি ১৫ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title=The revision of Thailand's visa exemption and VoA schemes, 2026 (for ordinary passport) Effective from 15 September 2026 |url=https://newdelhi.thaiembassy.org/en/content/the-revision-of-thailand-s-visa-exemption-and-voa |access-date=2026-09-16 |website=สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงนิวเดลี |language=th}}</ref> [[আৰ্জেণ্টিনা|আৰ্জেণ্টিনাই]] বৈধ ইউ.শে. ভিছা (B2 / J / B1 / O / P (P1-P2-P3) / E / H-1Bপ্ৰকাৰৰ) অথবা ইউ.এছ. গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ভিছা অবিহনে প্ৰৱেশৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে, যি এপ্ৰিল ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref>{{Cite web |title= Traveling to Argentina as a tourist - Consulate General of Argentina at Los Angeles|url= https://clang.cancilleria.gob.ar/en/traveling-argentina-tourist |access-date=2026-06-08}}</ref> ২০২৬ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহৰপৰা নিকায়াগুৱাই 'ভিছা অন এৰাইভেল' আৰু বিকল্প ভিছা কাৰ্যসূচী বাতিল কৰিছে। ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক সাধাৰণ পাছপৰ্টৰ বাবে 'চি' শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে আৰু ভ্ৰমণৰ পূৰ্বেই নিৰ্দিষ্ট কনছুলেট বা অনলাইন যোগে ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰাটো বাধ্যতামূলক কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on Visa requirements for Panama, Costa Rica & Nicaragua - Embassy of India in Panama |url=https://indianembassypanama.gov.in/eoipa_pages/MzEz |access-date=2026-06-27}}</ref> [[স্পেইন]], [[ফ্ৰান্স]] আৰু [[জাৰ্মানী|জাৰ্মানীয়ে]] অনা-ইউৰোপীয় ইউনিয়নভুক্ত দেশলৈ ট্ৰেনজিট কৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিমানবন্দৰ ট্ৰেনজিট ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰত্যাহাৰ কৰিছে। ই ক্ৰমে ০৪ মাৰ্চ ২০২৬, ১০ এপ্ৰিল ২০২৬ আৰু ০৩ জুন ২০২৬-ৰপৰা কাৰ্যকৰী হৈছে।<ref name=":10">{{Cite web |date=23 April 2026 |title=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India |url=https://in.diplomatie.gouv.fr/en/france-lifts-airport-transit-visa-requirements-indian-nationals |url-status=live |access-date=3 May 2026 |website=France lifts airport transit visa requirements for Indian nationals {{!}} France in India}}</ref><ref>{{Cite web |last=Amt |first=Auswärtiges |title=Travel Facilitation at German Airports for Indian Nationals Takes Effect |url=https://india.diplo.de/in-en/2773896-2773896 |access-date=2026-06-03 |website=india.diplo.de |language=en}}</ref> [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] এতিয়া ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনৰ ভিছা মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰিছে।<ref>{{Cite news |date=2026-08-30 |title=Firstpost (@firstpost) on X |url=https://x.com/firstpost/status/2094081436789912035 |access-date=2026-08-30 |work=X (formerly Twitter) |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Big boost for Indian Travellers! Uzbekistan introduces 30-day visa-free access during PM Modi visit |url=https://www.etnownews.com/news/big-boost-for-indian-travellers-uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-access-during-pm-modi-visit-article-156014328 |access-date=2026-08-30 |website=ET Now |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-08-30 |title=Uzbekistan introduces 30-day visa-free regime for Indian citizens during PM Modi's visit |url=https://www.hindustantimes.com/india-news/uzbekistan-introduces-30-day-visa-free-regime-for-indian-citizens-during-pm-modi-visit-101788091379537.html |access-date=2026-08-30 |website=Hinterstan Times |language=en}}</ref> [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে সৰ্বাধিক ৩০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা (E-Visa) ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |title=Belarus introduces E-Visa for Indian citizens |url=https://www.sb.by/en/belarus-introduces-e-visa-for-indian-citizens.html |access-date=2026-09-19 |website=www.sb.by}}</ref> |} == পূৰ্বৰ বছৰবোৰ == {| class="wikitable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" !বৰ্ষ !পৰিবৰ্তনসমূহ |- |২০২৫ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] ভাৰতকে ধৰি কিছুমান নিৰ্দিষ্ট দেশৰ বাবে ই.টি.এ. ব্যৱস্থা মুকলি কৰে, যাৰ ম্যাদ ৯০ দিন আৰু ইয়াক পুনৰ ৯০ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰিব পাৰি।<ref>{{Cite web |title=Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |url=https://www.fragomen.com/insights/south-africa-electronic-travel-authorization-requirement-forthcoming.html |access-date=2025-11-29 |website=Fragomen - Immigration attorneys, solicitors, and consultants worldwide - Electronic Travel Authorization Requirement Forthcoming |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Minister Leon Schreiber presents new Electronic Travel Authorisation to tourism industry {{!}} South African Government |url=https://www.gov.za/news/media-statements/minister-leon-schreiber-presents-new-electronic-travel-authorisation-tourism |access-date=2025-11-29 |website=www.gov.za}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০২৫ চনৰ আগষ্ট মাহৰ শেষৰ ফালৰ পৰা বৈধ ইউ.এছ. B2 ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ ব্যৱস্থা কৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকে পৰ্যটনৰ বাবে পৃথক ভিছা বা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (AVE) অবিহনেই আৰ্জেন্টিনাত প্ৰৱেশ কৰিব পাৰিব। ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰব্ৰজন সঞ্চালকালয়ে অৱশ্যে প্ৰৱেশৰ সময়ত প্ৰতিটো গোচৰ পৰীক্ষা কৰিব।<ref>{{Cite web |title=Consulate General and Promotion Center in Mumbai {{!}} NEW EXEMPTION FOR INDIAN NATIONALS WHO ARE HOLDERS OF VALID U.S TOURIST VISA [B 2] |url=https://cgmum.cancilleria.gob.ar/en/new-exemption-indian-nationals-who-are-holders-valid-us-tourist-visa-b-2 |access-date=2025-10-09 |website=cgmum.cancilleria.gob.ar}}</ref> [[ইৰান|ইৰানে]] ২২ নৱেম্বৰ ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ সাধাৰণ ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে উপলব্ধ ভিছা ৰেহাইৰ সুবিধা স্থগিত ৰাখিছে। অপৰাধী চক্ৰৰ দ্বাৰা এই সুবিধাৰ অপব্যৱহাৰ ৰোধ কৰাৰ উদ্দেশ্যে এই পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Advisory on suspension of visa waiver facility extended to Indian nationals traveling to Iran |url=https://www.mea.gov.in/press-releases.htm?dtl/40303/Advisory+on+suspension+of+visa+waiver+facility+extended+to+Indian+nationals+traveling to Iran}}</ref> পালাউয়ে ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ৩০ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ আঁচনি আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |last=Federal |first=The |date=2025-06-10 |title=Palau introduces 30-day visa-free entry to Indian travellers |url=https://thefederal.com/category/news/palau-introduces-30-day-visa-free-entry-to-indian-travellers-191293 |access-date=2025-06-13 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] ১৯ মে' ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয়সকলৰ বাবে এটা দুটা স্তৰৰ '''ভিছা-মুক্ত''' ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে, যাৰ অধীনত সকলো ভাৰতীয়লৈ ১৪ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ (যাক বৃদ্ধি কৰিব নোৱাৰি) আৰু অষ্ট্ৰেলিয়া, কানাডা, জাপান, শ্বেনজেন দেশসমূহ, ছিংগাপুৰ, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা যুক্তৰাজ্যৰ বৈধ ভিছা বা স্থায়ী বাসিন্দাৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয়সকলক ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ সুবিধা প্ৰদান কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |title=Philippines Grants Visa-Free Entry to Indian Travellers for 14 or 30 Days |url=https://www.visahq.com/news/2025-11-03/in/philippines-grants-visa-free-entry-to-indian-travellers-for-14-or-30-days/ |access-date=2026-05-04 |website=VisaHQ |language=en}}</ref> [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ১ মে' ২০২৫-ৰ পৰা দৰ্শনাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন ডিজিটেল এৰাইভেল কাৰ্ড মুকলি কৰিছে,<ref>{{Cite web |date=2025-04-01 |title=Thailand Launches Digital Arrival Card System to Streamline Tourism |url=https://www.nationthailand.com/business/economy/40048181 |access-date=2025-04-01 |website=nationthailand |language=en-US}}</ref> যিখন ভ্ৰমণৰ তাৰিখৰ তিনিদিন আগলৈকে পূৰণ কৰিব পৰা যাব। [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] ১৩ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ [[ছিংগাপুৰ]], [[জাপান]], [[দক্ষিণ কোৰিয়া]], [[অষ্ট্ৰেলিয়া]], [[নিউজিলেণ্ড]] আৰু [[কানাডা]]ৰ বৈধ বাসস্থানৰ অনুমতি থকা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু তেওঁলোকৰ পৰিয়াললৈ 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ সুবিধা সম্প্ৰসাৰণ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছে।<ref name=":7">{{Cite web |title=UAE expands visa-on-arrival programme for Indian visitors, families |url=https://www.khaleejtimes.com/life-and-living/visa-and-immigration-in-uae/uae-expands-visa-waiver-programme-for-indian-visitors-families |access-date=2025-02-25 |website=Khaleej Times |language=en}}</ref> [[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৭ ফেব্ৰুৱাৰী ২০২৫-ৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলৰ বাবে পুনৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।<ref>{{cite web |date=17 February 2025 |title=Ukraine resumes issuing electronic visas for foreigners |url=https://visasnews.com/en/ukraine-resumes-issuing-electronic-visas-for-foreigners/}}</ref> [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা ৰেহাইৰ সময়সীমা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৬-লৈ বৃদ্ধি কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2024-12-20 |title=Malaysia extends visa exemption for Indian nationals until 2026 |url=https://malaysiavisa.imi.gov.my/evisa/evisa.jsp |website=Malaysia Visa Official Website}}</ref> [[ইজৰাইল|ইজৰাইলে]] ২০২৫ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{Cite web |date=2025-01-06 |title=Israel introduces e-Visa system for Indian tourists |url=https://traveltradejournal.com/israel-introduces-e-visa-system-for-indian-tourists/ |website=Travel Trade Journal}}</ref> |- |২০২৪ | [[সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাত|সংযুক্ত আৰৱ আমিৰাতে]] যুক্তৰাজ্য, আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ বা ইউৰোপীয় ইউনিয়নৰ বৈধ ভিছা বা বাসিন্দাৰ অনুমতি পত্ৰ অথবা আমেৰিকাৰ গ্ৰীণ কাৰ্ড থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল'ৰ বিকল্প কাৰ্যকৰী কৰিছে। ইয়াৰ দ্বাৰা সৰ্বাধিক ১৪ দিন থাকিব পৰা যাব আৰু ইয়াক অতিৰিক্ত ১৪ দিনলৈ বৃদ্ধি কৰাৰ সুবিধা থাকিব। ইয়াৰ উপৰিও, ভ্ৰমণকাৰীসকলে ইউ.এ.ই. নিয়ম অনুসৰি প্ৰয়োজনীয় মাচুল পৰিশোধ কৰি ৬০ দিনীয়া এটা অবৰ্ধিত ভিছা অন এৰাইভেল বাছনি কৰিব পাৰিব। [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ২০২৪ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite news |last=PTI |date=2024-08-22 |title=Sri Lanka announces visa-free access to Indians, nationals from 34 other countries from Oct 31 |url=https://www.thehindu.com/news/international/sri-lanka-announces-visa-free-access-to-indians-nationals-from-34-other-countries-from-oct-31/article68553261.ece |access-date=2024-08-25 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> [[কেনিয়া]] আৰু [[ইৰান|ইৰানে]] ২০২৪ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছিল। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশ কাৰ্যকৰী কৰে, য'ত সৰ্বাধিক ৬০ দিনলৈকে থাকিব পাৰিব। এই ব্যৱস্থা ১৫ জুলাই ২০২৪-ৰ পৰা ছমাহৰ বাবে বলৱৎ কৰা হৈছিল।<ref name=":4">{{Cite web |last=Sullivan |first=Boris |date=2024-07-15 |title=Thailand approves 60-day visa-free entry for 93 countries starting from July 15th - Thailand Business News |url=https://www.thailand-business-news.com/visa/151277-thailand-approves-60-day-visa-free-entry-for-93-countries-starting-from-july-15th |access-date=2024-07-17 |website=www.thailand-business-news.com |language=en-GB}}</ref><ref name=":11">{{cite web |first= |date=17 Jul 2024 |title=Official Website of Thailand Electronic Visa |url=https://www.thaievisa.go.th/ |website=Thai E-Visa Official Website}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৪ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰ পৰা ভাৰতত বসবাস কৰা ভাৰতীয় নাগৰিক আৰু বিদেশী নাগৰিকসকলৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা জাৰী কৰা আৰম্ভ কৰে। এই ভিছা কেৱল '''হ্ৰস্বকালীন পৰ্যটনৰ''' বাবেহে প্ৰযোজ্য।<ref name="auto2">{{cite web |title=The Embassy of Japan in India. |url=https://www.in.emb-japan.go.jp/itpr_ja/11_000001_01148.html}}</ref> [[ফিলিপাইন|ফিলিপাইনে]] এটা সফল পাইলট কাৰ্যসূচীৰ অন্তত ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰে।<ref name="The Times of India">{{cite news |title=Philippines implements e-Visa for Indian passport holders: 5 things to know |url=https://timesofindia.indiatimes.com/travel/travel-news/philippines-implements-e-visa-for-indian-passport-holders-5-things-to-know/articleshow/116037829.cms |access-date=2024-12-08 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> |- |২০২৩ | এংগোলাই ভাৰতকে ধৰি ৯৮খন দেশৰ এখন তালিকা ঘোষণা কৰে, যাৰ নাগৰিকসকলে ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অবিহনে ভ্ৰমণ কৰিব পাৰিব (২৯ ছেপ্টেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী)। [[থাইলেণ্ড|থাইলেণ্ডে]] ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ১০ নৱেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ১০ মে' ২০২৪-লৈকে ৬ মহীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ সময়সীমা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ১১ নৱেম্বৰ ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়।<ref>{{cite web |last=Tanakasempipat |first=Patpicha |date=2024-05-07 |title=Thailand Extends Visa Waiver Plan for Indian, Taiwanese Tourists - Bloomberg |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2024-05-07/thailand-extends-visa-waiver-plan-for-indian-taiwanese-tourists |access-date=2024-05-08 |website=[[Bloomberg News]]}}</ref> [[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ মাৰ্চ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয়সকলৰ বাবে বিনামূলীয়া ভিছা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা পিছলৈ ৩১ মে' ২০২৪-লৈ বৃদ্ধি কৰা হয়। [[মালয়েছিয়া|মালয়েছিয়াই]] ১ ডিচেম্বৰ ২০২৩-ৰ পৰা ৩১ ডিচেম্বৰ ২০২৪-লৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সাময়িকভাৱে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে। [[বেলাৰুছ|বেলাৰুছে]] ভাৰতীয়সকলৰ বাবে (ইউৰোপীয় ইউনিয়ন আৰু শ্বেনজেন অঞ্চলৰ ভিছা থকা লোকৰ বাবে) ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যদিহে তেওঁলোকে [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াৰ]] মাজেৰে ট্ৰেনজিট কৰা নাই আৰু মিন্সক ৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰত অৱতৰণ কৰে।<ref>{{cite web | title=Visa-free travel via the checkpoint "Minsk National Airport" - Embassy of the Republic of Belarus in the Republic of India | url=https://india.mfa.gov.by/en/consular_issues/visas/visa_free/#:~:text=The%20Republic%20of%20Belarus%20provides,only%20through%20Minsk%20National%20Airport}}</ref> [[জাপান|জাপানে]] ২০২৩ চনৰ জুলাই মাহত ঘোষণা কৰে যে ব্ৰাজিল, কম্বোডিয়া, কানাডা, চৌদি আৰৱ, ছিংগাপুৰ, দক্ষিণ আফ্ৰিকা, টাইৱান, ইউ.এ.ই., যুক্তৰাজ্য আৰু আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰত বসবাস কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কেৱল পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰিব পাৰিব।<ref name="JAPAN eVISA">{{cite web | url=https://www.evisa.mofa.go.jp/index#eligibility | title=JAPAN eVISA}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০২৩ চনৰ ১ আগষ্টৰ পৰা ১৬ দিনৰ বাবে একক প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | title=Russian E-Visa to be Available from August 1 | HandyVisas | date=24 July 2023 | access-date=25 July 2023 | archive-date=25 July 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230725092619/https://www.handyvisas.com/news/russian-e-visa-to-be-available-from-august-1/ | url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web | date=2023-08-02 | title=Russia launches e-visa facility for Indians; here's how to apply, and other key details | url=https://indianexpress.com/article/india/russia-launches-e-visa-facility-for-indians-heres-how-to-apply-and-other-key-details-8873622/ | access-date=2023-08-03 |website=The Indian Express | language=en}}</ref> [[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত একক ভাৱে ভ্ৰমণ কৰা ভাৰতীয় যাত্ৰীসকলৰ বাবে একক আৰু বহুমুখী প্ৰৱেশৰ ই-ভিছা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.cntraveller.in/story/egypt-to-offer-visas-on-arrival-to-indians-multiple-entry-visa | title=Egypt to offer visas on arrival to Indians. Here's what to know | date=3 April 2023}}</ref> [[জৰ্ডান|জৰ্ডানৰ]] ই-ভিছা এতিয়া গৃহ মন্ত্ৰালয়ৰ ই-সেৱা ছাইটৰ পৰা লাভ কৰিব পাৰিব। অৱশ্যে ভাৰতৰ নাগৰিকসকলে এতিয়াও 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰিব পাৰে। |- |২০২২ |[[দক্ষিণ আফ্ৰিকা|দক্ষিণ আফ্ৰিকাই]] অৱশেষত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবে এটা ই-ভিছা ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। অৱশ্যে এয়া সম্পূৰ্ণৰূপে কাৰ্যকৰী হোৱা নাই আৰু কেইবাখনো ইউৰোপীয় দেশৰ বাসিন্দাসকলৰ বাবে ই প্ৰযোজ্য নহয়। এই ৱেবছাইটটো সঠিকভাৱে কাম নকৰাৰ বাবে ভ্ৰমণকাৰীসকলক স্থানীয় দক্ষিণ আফ্ৰিকাৰ ৰাষ্ট্ৰদূত কাৰ্যালয়ৰ সৈতে যোগাযোগ কৰিবলৈ পৰামৰ্শ দিয়া হয়।<ref name=":1">{{cite web |last=Gandhi |first=Forum |date=17 January 2020 |title=South Africa to offer an e-visa facility for Indian tourists |url=https://www.thehindubusinessline.com/news/south-africa-to-offer-an-e-visa-facility-for-indian-tourists/article30582816.ece |access-date=2020-01-21 |website=@businessline |language=en}}</ref><ref name="southafricavisa.com">{{Cite web|url=https://www.southafricavisa.com/evisa-requirements/indian-citizens/|title=South Africa eVisa for Indians: Requirements and Application|website=South Africa Visa}}</ref><ref name=":2">{{cite web |title=Visa Exemption List |url=https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |access-date=2022-03-06 |website=[[South Africa House]] |archive-date=3 April 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230403223631/https://southafricahouse.uk/wp-content/uploads/2020/11/Visa-Exemption-List.pdf |url-status=dead }}</ref> [[ওমান|ওমানে]] ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটনৰ বাবে ভিছা-মুক্ত প্ৰৱেশৰ কথা ঘোষণা কৰে, যি ২০২২ চনৰ ১২ জানুৱাৰীৰ পৰা সৰ্বাধিক ১০ দিনৰ বাবে বলৱৎ হৈছিল।<ref>{{cite web | last1=Desai | first1=Ananya | title=Indians can now travel to Oman without a visa | url=https://www.cntraveller.in/story/indians-can-now-travel-to-oman-without-a-visa/ | website=Condé Nast Traveller | publisher=Condé Nast | access-date=24 March 2024 | date=11 December 2020}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ওমানত থকাৰ এই সময়সীমা ১৪ দিনলৈ সংশোধন কৰা হয়।<ref name="oman-visa-free">{{cite web | url=https://fm.gov.om/visitors/entry-visas/ | title=Entry visas}}</ref> [[আলবেনিয়া|আলবেনিয়াই]] ২৩ এপ্ৰিল ২০২২-ৰ পৰা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰে, যাৰ সময়সীমা ২০২২ চনৰ শেষলৈকে বৃদ্ধি কৰা হৈছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ভাৰতীয়সকলৰ বাবে ই-ভিছা আবেদন ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে। [[মৰক্কো|মৰক্কোৱে]] ১ আগষ্ট ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ভাৰতীয় নাগৰিকক ই-ভিছা প্ৰদানৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web | url=https://www.acces-maroc.ma/#/ | title=Accès Maroc|website=www.acces-maroc.ma}}</ref> |- |২০২১ |[[ইজিপ্ত|ইজিপ্তে]] ২০২১ চনৰ পৰা পৰ্যটক দলত অহা ভাৰতীয় নাগৰিকসকলক ই-ভিছাৰ সুবিধা প্ৰদান কৰি আহিছে।<ref>{{cite web |title=Egypt e-Visa Portal |url=https://www.visa2egypt.gov.eg/eVisa/FAQ |website=www.visa2egypt.gov.eg}}</ref> ২০২৩ চনৰ এপ্ৰিল মাহত তেওঁলোকে একক ভ্ৰমণকাৰীৰ বাবেও ই-ভিছা ঘোষণা কৰে। [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰই]] ঘোষণা কৰে যে সকলো যোগ্য ভাৰতীয় নাগৰিকে এতিয়া আমেৰিকাত দ্ৰুত প্ৰৱেশৰ বাবে গ্লোবেল এন্ট্ৰী কাৰ্যসূচীত অংশগ্ৰহণ কৰিব পাৰিব।<ref>{{cite web |date=2 July 2021 |title=UKMoney.net and Indianembassy.org - UK Money |url=https://www.indianembassy.org/press_detail.php?nid=2379}}</ref> |- |২০২০ |[[ইউক্ৰেইন|ইউক্ৰেইনে]] ১৪ আগষ্ট ২০২০ চনৰ পৰা ভাৰতীয় ভ্ৰমণকাৰীসকলক পৰ্যটনৰ বাবে ই-ভিছা প্ৰদান কৰা আৰম্ভ কৰিছে।<ref>{{cite web |title=Міністерство закордонних справ України - e-Visa |url=https://mfa.gov.ua/en/consular-affairs/entry-and-stay-foreigners-ukraine/e-visa |website=mfa.gov.ua}}</ref> পৰৱৰ্তী সময়ত ২০২২ চনৰ ফেব্ৰুৱাৰী মাহত হোৱা এক আকস্মিক সামৰিক সংঘৰ্ষৰ বাবে তেওঁলোকে নিজৰ আকাশমাৰ্গৰ সকলো বিমান যাত্ৰা স্থগিত ৰাখে। |- |২০১৯ |[[শ্ৰীলংকা|শ্ৰীলংকাই]] ১ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় পৰ্যটকৰ বাবে বিনামূলীয়া 'ভিছা-অন-এৰাইভেল' আঁচনি ঘোষণা কৰিছে।<ref>{{cite web | date=25 July 2019 | title=Sri Lanka: Visa-on-arrival scheme approved for India | url=https://www.indiatoday.in/india/story/sri-lanka-visa-on-arrival-scheme-approved-for-india-1573209-2019-07-25 | agency=Asian News International}}</ref> ইকুৱেডৰে ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অপব্যৱহাৰ হোৱাৰ বাবে ১২ আগষ্ট ২০১৯-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ ভাৰতীয় নাগৰিকৰ ওপৰত হঠাতে ভিছা বাধ্যবাধকতা আৰোপ কৰে।<ref>{{cite web |title=Embajada del Ecuador {{!}} EEUU |url=https://www.ecuador.org/nuevosite/serviciosconsulares_visas_e.php |access-date=2019-11-03 |website=www.ecuador.org}}</ref> বাৰ্বাডোজে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ কথা ঘোষণা কৰিছে।<ref name="gisbardos lifted">{{cite web |date=17 May 2019 |title=Visa Requirements Lifted For Several Countries {{!}} GIS |url=https://gisbarbados.gov.bb/blog/visa-requirements-lifted-for-several-countries/ |access-date=2019-12-04 |website=gisbarbados.gov.bb |language=en-US}}</ref><ref name="auto3">{{cite web |title=Barbados Immigration Department Visa Requirements Page |url=http://www.immigration.gov.bb/pages/Visa_Requirements.aspx |access-date=2019-12-04 |website=www.immigration.gov.bb}}</ref> [[কাজাখাস্তান|কাজাখাস্তানে]] প্ৰথমে ১ জানুৱাৰী ২০১৯-ত ইলেকট্ৰনিক ৰূপত একক প্ৰৱেশৰ ভিছা লাভ কৰাৰ এক প্ৰক্ৰিয়া আৰম্ভ কৰিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁলোকে ৭ জুলাই ২০২২-ত পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়ৰ বাবে ১৪ দিনীয়া ভিছা-মুক্ত ভ্ৰমণৰ অনুমতি ঘোষণা কৰে। ৮ জুলাই ২০২২-ত কাজাখস্তানে ভাৰতীয় নাগৰিকক পৰ্যটন আৰু ব্যৱসায়িক উদ্দেশ্যৰ বাবে ১৪ দিনৰ ভিছা ৰেহাই প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite web |date=11 July 2022 |title=Kazakhstan Establishes Visa-Free Regime for Citizens of India, Iran and China |work=The Astana Times |url=https://astanatimes.com/2022/07/kazakhstan-establishes-visa-free-regime-for-citizens-of-india-iran-and-china}}</ref> [[চিলি|চিলিয়ে]] ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিল মাহত সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ ভিছা বা বাসস্থানৰ অনুমতি পত্ৰ থকা ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref name=":3">{{Cite web|url=https://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|title=Ministry of Foreign Affairs|access-date=28 December 2022|archive-date=8 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408002416/http://serviciosconsulares.cl/tramites/site/artic/20190220/asocfile/20190220161313/cuadro_de_aranceles_y_vistos_de_turismo_2020.pdf|url-status=dead}}</ref> [[আৰ্জেন্টিনা|আৰ্জেন্টিনাই]] ২০১৯ চনৰ মাৰ্চ মাহৰ পৰা সৰ্বাধিক ৬ মাহৰ বৈধতা থকা ইউ.এছ. ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকক এটা ইলেকট্ৰনিক ট্ৰেভেল অথৰাইজেশ্যন (ETA) আবেদন কৰাৰ অনুমতি প্ৰদান কৰিছে। [[জৰ্ডান|জৰ্ডানে]] ঘোষণা কৰে যে সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী 'ভিছা অন এৰাইভেল' লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হ'ব, (কিন্তু কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, [[যুক্তৰাজ্য]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]] বা [[কানাডা]]ৰ ভিছা থাকিলেহে) যি ২০১৯ চনৰ ডিচেম্বৰ মাহৰ পৰা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছে।<ref>{{cite web |date=28 February 2018 |title=King Abdullah in India: Jordan announces visa on arrival for Indians |url=https://www.indiatoday.in/world/asia/story/king-abdullah-in-india-jordan-announces-visa-on-arrival-for-indians-1179437-2018-02-28 |access-date=4 March 2018 |website=India Today}}</ref> |- |২০১৮ |২০১৮ চনৰ জানুৱাৰী মাহত সকলো ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰী ৰুৱাণ্ডাত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে। ইয়াৰ উপৰিও জিম্বাবৱে,<ref>{{cite web |last=AfricaNews |date=16 February 2018 |title=Zimbabwe announces new visa regime – Africanews |url=http://www.africanews.com/2018/02/16/zimbabwe-announces-new-visa-regime/}}</ref> এংগোলা,<ref>{{cite web |date=27 February 2018 |title=Angola offers visa on arrival to nationals from 61 countries |url=https://www.theeastafrican.co.ke/news/Angola-offers-visa-on-arrival-to-nationals-from-61-countries/2558-4321486-view-asAMP-wlthcbz/index.html}}</ref> ২৪ এপ্ৰিল ২০১৮-ত বাহামা দ্বীপপুঞ্জ (কেৱল এক বৈধ শ্বেনজেন, যুক্তৰাজ্য, ইউ.এছ. বা কানাডাৰ ভিছা থাকিলেহে)<ref name="auto1">{{Cite news |date=2018-04-24 |title=Visa Facilitation for Indian Nationals – Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |work=Ministry of Foreign Affairs – Bahamas |url=http://mofa.gov.bs/visa-facilitation-indian-nationals/ |access-date=2018-07-24}}</ref> আৰু ২২ জুলাই ২০১৮-ত [[ইৰান|ইৰানে]] ভিছা অন এৰাইভেলৰ সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref>{{cite news |date=22 July 2018 |title=Iran Offers On-Arrival Visa to Indian Citizens |newspaper=Financial Tribune |url=https://financialtribune.com/articles/travel/90226/iran-offers-on-arrival-visa-to-indian-citizens}}</ref> [[ম্যানমাৰ|ম্যানমাৰে]] পৰ্যটকসকলৰ বাবে ১২ ডিচেম্বৰ ২০১৮-ৰ পৰা কাৰ্যকৰী হোৱাকৈ নেপিড', ইয়াংগন আৰু মান্দালে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় বিমানবন্দৰৰ জৰিয়তে প্ৰৱেশ কৰিলে 'ভিছা অন এৰাইভেল' দিয়াৰ কথা ঘোষণা কৰে।<ref>{{cite web |title=Myanmar To Grant Visa-On-Arrival To Indian Tourists: President Kovind |url=https://www.ndtv.com/india-news/myanmar-to-grant-visa-on-arrival-to-indian-tourists-says-president-ram-nath-kovind-1961014 |website=NDTV.com}}</ref> [[বাংলাদেশ]] আৰু ভাৰতে ২০১৮ চনত ইজনে সিজনৰ নাগৰিকৰ বাবে ভিছা আবেদন মাচুল সম্পূৰ্ণৰূপে বাতিল কৰিবলৈ সন্মত হয়। গতিকে, ভাৰতত বাংলাদেশী ভিছাৰ বাবে আবেদন কৰা ভাৰতীয় পাছপৰ্ট ধাৰীসকলে কোনো ধৰণৰ ভিছা মাচুল পৰিশোধ কৰিব নালাগে।<ref name="Bangladesh visa fee waiver">{{cite web |title=Machine Readable Visa (MRV) |url=http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-url=https://web.archive.org/web/20190124160843/http://www.bdhcdelhi.org/index.php/visa-immigration/machine-readable-visa-mrv |archive-date=24 January 2019 |website=www.bdhcdelhi.org |publisher=Bangladesh High Commission in New Delhi |language=en}}</ref><ref name="MEA Visa Waiver Agreements">{{cite web |date=June 2013 |title=MEA Visa Waiver Agreements |url=https://mea.gov.in/bvwa.htm |website=mea.gov.in |publisher=Ministry of External Affairs, Government of India |language=en}}</ref> [[ৰাছিয়া|ৰাছিয়াই]] ২০১৮ চনত ৰাছিয়ান দূৰ প্ৰাচ্য (Russian Far East)ৰ অংশসমূহ: প্ৰিমৰ্য্যে, খাবাৰোভস্ক, ছাখালিন, চুকোটকা আৰু কামচাটকা অঞ্চলৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা ঘোষণা কৰে, যাক পিছলৈ ২০২০ চনত চেইণ্ট পিটাৰ্ছবাৰ্গকো অন্তৰ্ভুক্ত কৰিবলৈ সম্প্ৰসাৰিত কৰা হয়।<ref name="The Russian Government">{{cite web |date=13 June 2023 |title=Об утверждении перечня государств, для граждан которых устанавливается упрощённый порядок въезда в Россию через пункты пропуска свободного порта Владивосток |url=http://m.government.ru/docs/27292/ |website=m.government.ru}}</ref> [[ভিয়েটনাম]]<ref name="vietnamnet.vn">{{cite web |title=English – VietNamNet News |url=http://m.english.vietnamnet.vn/fms/society/191392/vietnam-to-grant-e-visas-to-citizens-of-six-more-nations.html#ui=mobile |website=m.english.vietnamnet.vn}}</ref> আৰু [[উজবেকিস্তান|উজবেকিস্তানে]] ২০১৮ চনত ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ই-ভিছা ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰে।<ref>{{cite web |title=Travel News – Uzbekistan to extend e-Visa facility for India starting July {{!}} TravelBiz Monitor |url=http://www.travelbizmonitor.com/Top-Stories/uzbekistan-to-extend-evisa-facility-for-india-starting-july-35421 |access-date=10 May 2018 |website=www.travelbizmonitor.com}}</ref> |- |২০১৭ |২০১৭ চনৰ জুলাই মাহত [[ইণ্ডোনেছিয়া]], আগষ্টত [[কাটাৰ]],<ref>{{cite web |title=www.Qatarvisaservice.com |url=https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20170810133852/https://www.qatarvisaservice.com/Qatar-Online/QROnline/VisaCategoryAndPricingDetails/UnRestrictedNationalityList |archive-date=10 August 2017 |access-date=2018-07-27 |publisher=www.Qatarvisaservice.com}}</ref> অক্টোবৰত টিউনিছিয়া আৰু অক্টোবৰত গেবনে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা আঁতৰাই দিয়ে।<ref>{{cite web |last=Africtelegraph |date=13 October 2017 |title=Le Gabon assouplit sa politique de délivrance de visas |url=https://africtelegraph.com/pays-membres-g20-desormais-exemptes-de-visa-gabon/}}</ref> [[কিৰগিজস্তান|কিৰগিজস্তানে]] ২০১৭ চনৰ ছেপ্টেম্বৰ মাহত অনলাইন দৰ্শনাৰ্থী ভিছা ব্যৱস্থা আৰম্ভ কৰে (কিন্তু তেওঁলোকে আবেদনৰ পিছত এটা ইমেইল প্ৰেৰণ কৰে য’ত এখন টুৰিষ্ট কোম্পানীৰ আমন্ত্ৰণ পত্ৰ বা Letter of Invitation বিচাৰে, যাৰ মূল্য প্ৰায় ৫০ মাৰ্কিন ডলাৰ), আৰু নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়াই এই ব্যৱস্থা মুকলি কৰে। বৈধ [[যুক্তৰাজ্য|ইউ.কে.]], [[আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ|ইউ.এছ.]], [[কানাডা]] বা শ্বেনজেন ভিছা থকা ভাৰতীয় নাগৰিকসকল ২০১৭ চনৰ অক্টোবৰ মাহৰ পৰা [[ওমান|ওমানত]] ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰাৰ বাবে যোগ্য হৈ পৰে।<ref>{{cite news | date=2017-10-06 | title=Oman Announces Visa On Arrival Scheme For Indians | work=Little India: Overseas Indian, NRI, Asian Indian, Indian American | url=http://littleindia.com/oman-announces-visa-arrival-scheme-indians/ | access-date=2017-12-16}}</ref> একেদৰে ২০১৭ চনৰ নৱেম্বৰত আৰ্মেনিয়া আৰু ২০১৯ চনৰ এপ্ৰিলত [[চিলি|চিলিয়েও]] (কেৱল ইউ.এছ. ভিছা থকা লোকৰ বাবে) এই সুবিধা প্ৰদান কৰে।<ref name=":3" /> |} ==ভিছা প্ৰয়োজনীয়তাৰ মেপ== [[File:Visa Requirements for Indian Citizens.svg|thumb|none|800px|সাধাৰণ পাছপৰ্ট ধাৰী ভাৰতীয় নাগৰিকসকলৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তাসমূহ {{legend|#002377|ভাৰত প্ৰজাতন্ত্ৰ}} {{legend|#0F82CE|অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা (Freedom of movement)}} {{legend|#22B14C|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই}} {{legend|#A8E096|ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই (চৰ্তসাপেক্ষ)}} {{legend|#79D343|ভিছা অন এৰাইভেল আৰু ই-ভিছা দুয়োটা ব্যৱস্থাই উপলব্ধ}} {{legend|#B5E61D|ভিছা অন এৰাইভেল (প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত ভিছা লাভ)}} {{legend|#73D0AA|ই-ভিছা (e-Visa)}} {{legend|#C0C0C0|ভিছাৰ প্ৰয়োজন}} {{legend|#999999|প্ৰৱেশ নিষিদ্ধ (Admission restricted)}}]] ==পাৰস্পৰিকতা== ভাৰত চৰকাৰে অন্য দেশৰ সৈতে ভিছা চুক্তিত পাৰস্পৰিকতা (সমিল মিল বা সম-ব্যৱস্থা) বাধ্যতামূলক কৰিবলৈ কোনো আইন প্ৰণয়ন কৰা নাই। যদিও অতি কম সংখ্যক দ্বিপাক্ষিক চুক্তিত ভিছা ব্যৱস্থাৰ পাৰস্পৰিকতা মানি চলা হৈছে, তথাপিও বৃহৎ সংখ্যক দেশৰ সৈতে ভিছাৰ সম্পৰ্ক এতিয়াও একপক্ষীয় বা এফালে হালি থকা দেখা যায়। ২০১৫ চনত, ভাৰত চৰকাৰে ইৰানক 'প্ৰায়ৰ ৰেফাৰেন্স কেটেগৰী' (PRC) তালিকাভুক্ত কৰাৰ পিছত ইৰানে ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে উপলব্ধ থকা 'ভিছা অন এৰাইভেল' সুবিধা প্ৰত্যাহাৰ কৰে। এই তালিকাভুক্ত দেশসমূহক বিদেশী পৰ্যটকৰ বাবে ভাৰতৰ ভিছা উদাৰীকৰণ আঁচনিৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা হৈছিল।<ref name="Abdi2015">{{cite news | url=http://www.firstpost.com/world/sulking-iran-is-bad-news-for-india-modi-govt-needs-to-soothe-tehrans-ruffled-feathers-2385978.html | title=Sulking Iran is bad news for India: Modi govt needs to soothe Tehran's ruffled feathers | last=Abdi | first=SNM | date=2015-08-10 | work=Firstpost}}</ref> সেই সময়ত এই পি.আৰ.চি. (PRC) তালিকাত থকা আন দেশসমূহ আছিল [[পাকিস্তান]], [[আফগানিস্তান]], [[ইৰাক]], [[ছোমালিয়া]], [[নাইজেৰিয়া]] আৰু [[চুদান]]।<ref name="Abdi2015"/> ===পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা=== ভাৰতে স্বত:স্ফূৰ্তভাৱে তলত উল্লেখ কৰা দেশ বা অঞ্চলসমূহৰ সৈতে ভিছা-মুক্ত বা ই-ভিছা সুবিধাৰ ক্ষেত্ৰত পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে: * {{flag|Bhutan}} (অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা / Freedom of Movement) * {{flag|Nepal}} (অহা-যোৱাৰ স্বাধীনতা / Freedom of Movement) * {{flag|Maldives}} (ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই, ৯০ দিনৰ বাবে) * {{flag|Albania}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Antigua and Barbuda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Armenia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Azerbaijan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bahamas}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Benin}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Botswana}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Bolivia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Cambodia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Colombia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Djibouti}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ivory Coast}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Equatorial Guinea}}(ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Gabon}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Georgia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Israel}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Japan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kenya}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Kyrgyzstan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Lesotho}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malawi}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Malaysia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Morocco}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Mozambique}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Myanmar}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Papua New Guinea}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Philippines}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Russia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Senegal}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|South Africa}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Sri Lanka}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Suriname}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Thailand}} (ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল) * {{flag|Togo}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uganda}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Ukraine}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Uzbekistan}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Vietnam}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) * {{flag|Zambia}} (ই-ভিছা প্ৰয়োজনীয়) ===আংশিক পাৰস্পৰিকতা === ভাৰতে তলত উল্লেখ কৰা দেশসমূহৰ সৈতে আংশিক পাৰস্পৰিকতা অৰ্জন কৰিছে, য’ত ভাৰতীয় প্ৰব্ৰজন নিয়মাৱলীয়ে এই দেশসমূহৰ নাগৰিকসকলক ভাৰতীয় নাগৰিকে সেই দেশসমূহত লাভ কৰা ভিছা সুবিধাতকৈ সামান্য কম সুবিধা প্ৰদান কৰে: {| class="wikitable sortable sticky-header" style="background:#f8f9faff;" |- ! দেশ ! ভাৰতীয় নাগৰিকৰ বাবে সংশ্লিষ্ট দেশখন ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা ! সংশ্লিষ্ট দেশৰ নাগৰিকৰ বাবে ভাৰত ভ্ৰমণ কৰাৰ ভিছাৰ প্ৰয়োজনীয়তা |- | {{flag|Angola}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা (e-Visa) |- | {{flag|Barbados}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Bolivia}} | ৯০ দিনৰ বাবে 'ভিছা অন এৰাইভেল' (লা পাজ বিমানবন্দৰত মাচুল প্ৰযোজ্য)। বলিভিয়াৰ দূতাবাসত ভ্ৰমণৰ পূৰ্বে কৰা ভিছা সম্পূৰ্ণ বিনামূলীয়া। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Burundi}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Cambodia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Djibouti}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Dominica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Fiji}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Grenada}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Guyana}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Haiti}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jamaica}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Jordan}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Kazakhstan}} | ১৪ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Kiribati}} | ৯০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Laos}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Madagascar}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malawi}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Malaysia}} | যদি থাইলেণ্ড, ইণ্ডোনেছিয়া, ব্ৰুনাই বা ছিংগাপুৰৰ পৰা প্ৰৱেশ কৰে তেন্তে ১৫ দিনৰ বাবে ২০০ মালয়েছিয়ান ৰিংগিত (RM) মাচুলৰ বিনিময়ত ভিছা অন এৰাইভেল লাভ কৰিব। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mauritius}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Micronesia}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Mongolia}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছা অন এৰাইভেল | ই-ভিছা |- | {{flag|Myanmar}} | ব্যৱসায়, কৰ্মশালা, অনুষ্ঠান আদিৰ বাবে চৰ্তসাপেক্ষ 'ভিছা অন এৰাইভেল'। পৰ্যটন শ্ৰেণীৰ ভিছাৰ বাবেও এই ৰেহাই বৈধ নে নহয় সেয়া স্পষ্ট নহয়। অৱশ্যে, পৰ্যটনৰ উদ্দেশ্যে কেৱল ই-ভিছা প্ৰদানৰ ক্ষেত্ৰতহে সম্পূৰ্ণ পাৰস্পৰিকতা বৰ্তি আছে। | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Nauru}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Palau}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Rwanda}} | ৩০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Kitts and Nevis}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Lucia}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Saint Vincent and the Grenadines}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Samoa}} | ৬০ দিনৰ বাবে ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ই-ভিছা |- | {{flag|Seychelles}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Sri Lanka}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tanzania}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Thailand}} | ই-ভিছা/ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Timor-Leste}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Trinidad and Tobago}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Tuvalu}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Vanuatu}} | ভিছাৰ প্ৰয়োজন নাই | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |- | {{flag|Zimbabwe}} | ভিছা অন এৰাইভেল | ৬০ দিনৰ বাবে ই-ভিছা |} ==আৰু চাওক== *[[ভাৰতৰ ভিছা নীতি]] *[[ভাৰতীয় নাগৰিকত্ব আইন]] ==টোকা== <references group="Note"/> ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist}} [[শ্ৰেণী:ভাৰত]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:ভিছা]] jgcvru5jl6tcqpqpie2yyjqxi5idk2d 0 139768 638927 2026-09-27T09:00:24Z AjayDas 12623 [[ৱিকিপিডিয়া:লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰক|লাচিত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰকৰ]] সহায়ত বৰ্ণাশুদ্ধি নিবাৰণ কৰা হ’ল। 638927 wikitext text/x-wiki {{Short description|ভাৰতত শিশু শ্ৰমৰ অৱস্থা, কাৰণ আৰু আইন}} [[File:Enfants au travail dans le monde.png|thumb|upright=1.35|২০০৩ চনত ১০–১৮ বছৰ বয়সৰ ভাৰত আৰু বিশ্বৰ অন্যান্য দেশত শিশু শ্ৰমৰ অৱস্থা। ভাৰতত অনুমাণিক ১১% হাৰে ১০–২০% প্ৰাদুৰ্ভাৱৰ দেশসমূহৰ ভিতৰত সেউজীয়া ৰঙেৰে দেখুওৱা হৈছে; ৰঙা (৩০–৪০%) আৰু মুগা তথা ক'লা (৪০–১০০%) ৰঙে অধিক প্ৰাদুৰ্ভাৱ থকা দেশসমূহক সূচায়। [[বিশ্ব বেংক]]ৰ বিশ্ব উন্নয়ন সূচক, ২০০৫।<ref>[[http://data.worldbank.org/sites/default/files/wdi05fulltext.pdf](http://data.worldbank.org/sites/default/files/wdi05fulltext.pdf) Table 2.8, WDI 2005, The World Bank]</ref>]] {{labour}} {{slavery}} ভাৰতৰ একাংশ '''শিশু শিশু শ্ৰমত নিয়োজিত''' হৈ আছে। ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি, ৫–১৪ বছৰ বয়সৰ মুঠ ২৫৯.৬৪ নিযুত [[ভাৰতৰ শিশু আৰু কিশোৰ-কিশোৰী|শিশুৰ]] ভিতৰত [[শিশু শ্ৰম]]ত নিয়োজিত শিশুৰ সংখ্যা ১০.১২ নিযুত আছিল।<ref>[[http://www.censusindia.gov.in/2011census/population_enumeration.aspx](http://www.censusindia.gov.in/2011census/population_enumeration.aspx) Age Data C13 Table (India/States/UTs ), Final Population - 2011 Census of India]</ref> শিশু শ্ৰমৰ সমস্যা কেৱল ভাৰততে সীমাবদ্ধ নহয়; সমগ্ৰ বিশ্বতে প্ৰায় ২১৭ নিযুত শিশু শ্ৰমত নিয়োজিত, যাৰ বহুতে পূৰ্ণকালীনভাৱে কাম কৰে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/global/topics/child-labour/lang--en/index.htm](http://www.ilo.org/global/topics/child-labour/lang--en/index.htm) |title=Child Labour - ILO |year=2011 |publisher=ILO, United Nations}}</ref> [[শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬|শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬]]-ৰ ২০১৬ চনৰ সংশোধনৰ পাছত, ১৪ বছৰৰ তলৰ ব্যক্তিক "শিশু" হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হৈছে। এই আইনে শিশুক কোনো বৃত্তি বা প্ৰক্ৰিয়াত নিয়োগ নিষিদ্ধ কৰিছে, যদিও বিধানত শিশুৱে নিজৰ পৰিয়ালক অ-আনুষংগিক বিপজ্জনক বৃত্তিত সহায় কৰাৰ দৰে কিছুমান ব্যতিক্ৰম ৰখা হৈছে। ১৪ৰপৰা ১৮ বছৰ বয়সৰ ব্যক্তিক "কিশোৰ" হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হৈছে আৰু তেওঁলোকক বিপজ্জনক বৃত্তি আৰু প্ৰক্ৰিয়াৰ বাহিৰে কামত নিয়োজিত কৰাৰ অনুমতি আছে। ২০১৬ চনৰ সংশোধনে নিয়োগকৰ্তাৰ বাবে শাস্তি কঠোৰ কৰাৰ লগতে আইনখনৰ অধীনৰ অপৰাধক গ্ৰেপ্তাৰযোগ্য কৰাৰ ব্যৱস্থাও কৰে।<ref>{{Cite web |url=[https://www.indiacode.nic.in/handle/123456789/1848?view_type=search](https://www.indiacode.nic.in/handle/123456789/1848?view_type=search) |title=Child and Adolescent Labour (Prohibition and Regulation) Act, 1986 |publisher=India Code}}</ref><ref>{{Cite web |url=[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf) |title=Ministry of Labour & Employment |publisher=Ministry of Labour & Employment, Government of India}}</ref> ২০১৭ চনত [[শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬|শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) নিয়মাৱলী, ১৯৮৮]] সংশোধন কৰা হয়। সংশোধিত নিয়মসমূহে আইনখনৰ নতুন নাম আৰু ২০১৬ চনৰ সংশোধনৰ সৈতে সংগতি ৰাখি নিয়মাৱলীৰ বিধানসমূহ সংশোধন কৰে।<ref>{{Cite web |url=[https://labour.gov.in/sites/default/files/thechildlabourprohibition_and_regulationamendmentrules2017_0.pdf](https://labour.gov.in/sites/default/files/thechildlabourprohibition_and_regulationamendmentrules2017_0.pdf) |title=Child Labour (Prohibition and Regulation) Amendment Rules, 2017 |publisher=Ministry of Labour and Employment, Government of India}}</ref> ২০০১ চনত ভাৰতৰ সকলো শিশু শ্ৰমিকৰ অনুমাণিক ১ শতাংশ, অৰ্থাৎ প্ৰায় ১২০,০০০ শিশু বিপজ্জনক কামত নিয়োজিত আছিল।<ref>{{Cite web |url=[https://labour.gov.in/sites/default/files/annual_report_2009_10_english_part_1.pdf](https://labour.gov.in/sites/default/files/annual_report_2009_10_english_part_1.pdf) |title=Children and Work (Annual Report 2009) |year=2009 |publisher=[[Ministry of Labour and Employment (India)|Government of India Ministry of Labour & Employment]] |page=108 |access-date=26 February 2025 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20240830025545/https://labour.gov.in/sites/default/files/annual_report_2009_10_english_part_1.pdf](https://web.archive.org/web/20240830025545/https://labour.gov.in/sites/default/files/annual_report_2009_10_english_part_1.pdf) |archive-date=30 August 2024 |url-status=live}}</ref> ভাৰতৰ সংবিধানে ২৪ নং অনুচ্ছেদৰ অধীনত বিপজ্জনক উদ্যোগত শিশু শ্ৰম নিষিদ্ধ কৰিছে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.vakilno1.com/bareacts/constitution/constitutionofindia.html](http://www.vakilno1.com/bareacts/constitution/constitutionofindia.html) |title=Constitution of India |website=Vakilno1.com |publisher=Government of India}}</ref> [[UNICEF]]-ৰ মতে, বৃহৎ জনসংখ্যাৰ বাবে ১৪ বছৰৰ তলৰ শিশু শ্ৰমিকৰ মুঠ সংখ্যাৰ ক্ষেত্ৰত ভাৰত বিশ্বৰ অন্যতম বৃহৎ দেশ, আনহাতে উপ-ছাহাৰা আফ্ৰিকাৰ দেশসমূহত শিশু শ্ৰমিকৰ শতকৰা হাৰ অধিক।<ref>{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/infobycountry/india_background.html](http://www.unicef.org/infobycountry/india_background.html) |title=India- The big picture |publisher=[[UNICEF]] |access-date=19 October 2009 |archive-date=7 September 2019 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20190907225835/https://www.unicef.org/infobycountry/india_background.html](https://web.archive.org/web/20190907225835/https://www.unicef.org/infobycountry/india_background.html) |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/sowc2011/pdfs/SOWC-2011-Main-Report_EN_02092011.pdf](http://www.unicef.org/sowc2011/pdfs/SOWC-2011-Main-Report_EN_02092011.pdf) |title=THE STATE OF THE WORLD'S CHILDREN - 2011 |year=2012 |publisher=UNICEF}}</ref><ref name="Madslien">{{Cite news |last=Madslien |first=Jorn |url=[http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/3451117.stm](http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/3451117.stm) |title=ILO: 'Child labour prevents is ver |date=4 February 2004 |work=BBC News |access-date=20 September 2011}}</ref> [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰম সংস্থা]]ৰ মতে, কৃষিখণ্ডত বিশ্বৰ শিশু শ্ৰমিকৰ প্ৰায় ৬০ শতাংশ নিয়োজিত হয়।<ref>{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@dgreports/@dcomm/documents/publication/wcms_126685.pdf](http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@dgreports/@dcomm/documents/publication/wcms_126685.pdf) |title=Facts on Child Labor - 2010 |year=2011 |publisher=ILO, Geneva}}</ref> [[খাদ্য আৰু কৃষি সংস্থা]]ৰ মতে, শিশু শ্ৰমিকৰ ৭০ শতাংশ কৃষি আৰু ইয়াৰ সৈতে জড়িত কামত নিয়োজিত।<ref>{{Cite web |url=[http://www.fao.org/newsroom/en/news/2006/1000394/index.html](http://www.fao.org/newsroom/en/news/2006/1000394/index.html) |title=Agriculture accounts for 70 percent of child labour worldwide |year=2006 |publisher=FAO, United Nations |access-date=13 July 2012 |archive-date=14 November 2020 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20201114214137/http://www.fao.org/Newsroom/en/news/2006/1000394/index.html](https://web.archive.org/web/20201114214137/http://www.fao.org/Newsroom/en/news/2006/1000394/index.html) |url-status=dead }}</ref> কৃষিৰ বাহিৰেও ভাৰতীয় অৰ্থনীতিৰ প্ৰায় সকলো [[ভাৰতত শ্ৰম#ভাৰতৰ শ্ৰমৰ গাঁথনি|অনানুষ্ঠানিক খণ্ড]]ত শিশু শ্ৰম দেখা যায়।<ref>{{Cite web |url=[http://labour.nic.in/cwl/welcome.html](http://labour.nic.in/cwl/welcome.html) |title=Child Labour |publisher=Labour.nic.in |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120512153454/http://labour.nic.in/cwl/welcome.html](https://web.archive.org/web/20120512153454/http://labour.nic.in/cwl/welcome.html) |archive-date=12 May 2012 |access-date=13 July 2012 |df=dmy-all}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://labour.nic.in/cwl/ListHazardous.htm](http://labour.nic.in/cwl/ListHazardous.htm) |title=Archived copy |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120129102953/http://labour.nic.in/cwl/ListHazardous.htm](https://web.archive.org/web/20120129102953/http://labour.nic.in/cwl/ListHazardous.htm) |archive-date=29 January 2012 |access-date=2012-02-09 |df=dmy-all}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.ncpcr.gov.in/Reports/Child_Labour_in_Rural_areas_with_special_focus_on_Migration_Agriculture_%20Mining_by_Neera_Burra.pdf](http://www.ncpcr.gov.in/Reports/Child_Labour_in_Rural_areas_with_special_focus_on_Migration_Agriculture_%20Mining_by_Neera_Burra.pdf) |title=Child labour in rural areas with a special focus on migration, agriculture, mining and brick kilns |last=Burra |first=Neera |publisher=National Commission for Protection of Child Rights |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20090124054134/http://ncpcr.gov.in/Reports/Child_Labour_in_Rural_areas_with_special_focus_on_migration_agriculture_%20mining_by_Neera_Burra.pdf](https://web.archive.org/web/20090124054134/http://ncpcr.gov.in/Reports/Child_Labour_in_Rural_areas_with_special_focus_on_migration_agriculture_%20mining_by_Neera_Burra.pdf) |archive-date=24 January 2009 |access-date=19 October 2009}}</ref> [[Gap (clothing retailer)|Gap]],<ref>{{Cite news |url=[http://www.abcnews.go.com/GMA/story?id=3786371&page=1](http://www.abcnews.go.com/GMA/story?id=3786371&page=1) |title=Gap Under Fire: Reports Allege Child Labor |access-date=22 October 2009 |work=[[ABC News (United States)|ABC News]]}}</ref> [[Primark]],<ref>{{Cite news |last=Hawkes |first=Steve |url=[http://business.timesonline.co.uk/tol/business/industry_sectors/retailing/article4152660.ece](http://business.timesonline.co.uk/tol/business/industry_sectors/retailing/article4152660.ece) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20110612195200/http://business.timesonline.co.uk/tol/business/industry_sectors/retailing/article4152660.ece](https://web.archive.org/web/20110612195200/http://business.timesonline.co.uk/tol/business/industry_sectors/retailing/article4152660.ece) |url-status=dead |archive-date=12 June 2011 |title=Primark drops firms using child labour |date=17 June 2008 |work=The Times |access-date=22 October 2009 |location=London}}</ref> আৰু [[Monsanto]]<ref name="forbes">{{Cite news |last=Bahree |first=Megha |url=[https://www.forbes.com/global/2008/0310/062.html](https://www.forbes.com/global/2008/0310/062.html) |title=Child Labor |date=3 October 2008 |access-date=22 October 2009 |work=[[Forbes]]}}</ref>-ৰ দৰে কোম্পানীক তেওঁলোকৰ সামগ্ৰীত শিশু শ্ৰম ব্যৱহাৰৰ বাবে সমালোচনা কৰা হৈছিল। কোম্পানীসমূহে কোৱা অনুসৰি, তেওঁলোকৰ লাভৰ বাবে নাবালক শিশুৱে উৎপাদন কৰা সামগ্ৰী বিক্ৰী নকৰাৰ কঠোৰ নীতি আছে, কিন্তু যোগান শৃংখলাত বহুতো স্তৰ থকাৰ বাবে সকলো পৰ্যায় নিৰীক্ষণ কৰাটো কঠিন।<ref name="forbes" /> ২০১১ চনত, Primark-ৰ প্ৰচেষ্টাৰ তিনি বছৰৰ পাছত, [[BBC]]-এ স্বীকাৰ কৰে যে Primark-ৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় শিশু শ্ৰমৰ ওপৰত তেওঁলোকৰ পুৰস্কাৰপ্ৰাপ্ত অনুসন্ধানমূলক প্ৰতিৱেদনটো ভুৱা আছিল। BBC-এ Primark, ভাৰতীয় যোগানকাৰী আৰু দৰ্শকসকলৰ ওচৰত ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{Cite news |last1=Burrell |first1=Ian |url=[https://www.independent.co.uk/news/media/tv-radio/bbc-crisis-over-fake-sweatshop-scene-in-primark-documentary-2298764.html](https://www.independent.co.uk/news/media/tv-radio/bbc-crisis-over-fake-sweatshop-scene-in-primark-documentary-2298764.html) |title=BBC crisis over 'fake' sweatshop scene in Primark documentary |date=17 June 2011 |work=The Independent |last2=Hickman |first2=Martin |location=London}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.primarkresponse.com/panorama/timeline-of-events/](http://www.primarkresponse.com/panorama/timeline-of-events/) |title=Primark and BBC Panorama: the true story |year=2012 |publisher=Primark |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120911094612/http://www.primarkresponse.com/panorama/timeline-of-events/](https://web.archive.org/web/20120911094612/http://www.primarkresponse.com/panorama/timeline-of-events/) |archive-date=11 September 2012 |df=dmy-all}}</ref> আন এটা কোম্পানী [[Nike, Inc.|Nike]]-ৰ ওপৰতো ব্যাপক সমালোচনা হৈছিল। Nike-ৰ সামগ্ৰী উৎপাদনত শিশু শ্ৰম ব্যৱহাৰ কৰা ঘাম-কাৰখানাৰ অভিযোগৰ সন্দৰ্ভত কোম্পানীটোৱে উত্তৰ দিবলৈ চাপৰ সন্মুখীন হৈছিল। পিছত Nike-এ তেওঁলোকৰ সামগ্ৰী ক'ত উৎপাদন কৰা হয় আৰু ক'ৰপৰা সংগ্ৰহ কৰা হয় সেই বিষয়ে তথ্য প্ৰদান কৰা পৃথক ৱেবপৃষ্ঠা প্ৰকাশ কৰে। ২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰত [[যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ শ্ৰম বিভাগ]]ে ''[[শিশু শ্ৰম বা বলপূৰ্বক শ্ৰমেৰে উৎপাদিত সামগ্ৰীৰ তালিকা]]'' প্ৰকাশ কৰে আৰু ভাৰতে উল্লেখযোগ্য হাৰত গুৰুতৰ কৰ্ম-পৰিস্থিতি পৰিলক্ষিত হোৱা ৭৪খন দেশৰ ভিতৰত স্থান লাভ কৰে। ভাৰতৰ সৈতে ২৩বিধ সামগ্ৰী জড়িত কৰা হৈছিল, যাৰ অধিকাংশ উৎপাদন ক্ষেত্ৰত শিশু শ্ৰমৰ সৈতে জড়িত বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল। সংবিধানত বিপজ্জনক শিশু শ্ৰম নিষিদ্ধ কৰাৰ উপৰি ভাৰতত [[কিশোৰ ন্যায় (শিশুৰ যত্ন আৰু সুৰক্ষা) আইন, ২০০০]] আৰু [[শিশু শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬]]ৰ দৰে বিভিন্ন আইনে ভাৰতত শিশু শ্ৰম চিনাক্ত, গোচৰ চলোৱা আৰু বন্ধ কৰাৰ বাবে আইনগত ভিত্তি প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ilolaw">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm](http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm) |title=National Legislation and Policies Against Child in India |year=2011 |publisher=International Labour Organization - an Agency of the United Nations, Geneva |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120809084340/http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm](https://web.archive.org/web/20120809084340/http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm) |archive-date=9 August 2012 |access-date=13 July 2012}}</ref> ==শিশু শ্ৰমৰ সংজ্ঞা== [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰম সংস্থা|ILO]]-ৰ মতে,<ref>{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/ipec/facts/lang--en/index.htm](http://www.ilo.org/ipec/facts/lang--en/index.htm) |title=What is child labour? |year=2012 |publisher=International Labour Organization}}</ref> 'শিশু শ্ৰম' বুলিলে এনে কামক বুজায় যিয়ে শিশুক শৈশৱ, সম্ভাৱনা আৰু মৰ্যাদাৰপৰা বঞ্চিত কৰে আৰু শাৰীৰিক তথা মানসিক বিকাশৰ বাবে ক্ষতিকাৰক। এনে কামে শিশুক বিদ্যালয়লৈ যোৱাৰ সুযোগৰপৰা বঞ্চিত কৰি, অকালতে বিদ্যালয় এৰিবলৈ বাধ্য কৰি অথবা বিদ্যালয়ৰ শিক্ষা আৰু অত্যধিক দীঘলীয়া তথা কঠিন কাম একেলগে কৰিবলৈ বাধ্য কৰি তেওঁলোকৰ শিক্ষাত বাধা দিয়ে। [[UNICEF]]-এ শিশু শ্ৰমৰ সংজ্ঞা কিছু পৃথকভাৱে দিছে। UNICEF-ৰ মতে, ৫ৰপৰা ১১ বছৰ বয়সৰ শিশু এজনে সপ্তাহত কমেও এঘণ্টা অৰ্থনৈতিক কাম অথবা কমেও ২৮ ঘণ্টা ঘৰুৱা কাম কৰিলে তেওঁ শিশু শ্ৰমত জড়িত বুলি গণ্য হয়। ১২ৰপৰা ১৪ বছৰ বয়সৰ শিশুৰ ক্ষেত্ৰত সপ্তাহত কমেও ১৪ ঘণ্টা অৰ্থনৈতিক কাম অথবা কমেও ৪২ ঘণ্টা অৰ্থনৈতিক আৰু ঘৰুৱা কাম কৰিলে তেওঁ শিশু শ্ৰমত জড়িত বুলি গণ্য হয়।<ref>{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/infobycountry/stats_popup9.html](http://www.unicef.org/infobycountry/stats_popup9.html) |title=Definitions: Child Protection |year=2012 |publisher=UNICEF |access-date=13 July 2012 |archive-date=26 November 2015 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20151126060422/http://www.unicef.org/infobycountry/stats_popup9.html](https://web.archive.org/web/20151126060422/http://www.unicef.org/infobycountry/stats_popup9.html) |url-status=dead }}</ref> UNICEF-ৰ আন এটা প্ৰতিৱেদনত কোৱা হৈছে যে শিশুৰ কামক এক ধাৰাবাহিক পৰিসৰৰ ৰূপত দেখা উচিত—এফালে শিশুৰ বাবে ধ্বংসাত্মক বা শোষণমূলক কাম আৰু আনফালে শিশুৰ বিকাশত সহায় কৰা, কিন্তু শিক্ষা, বিনোদন আৰু বিশ্ৰামত বাধা নিদিয়া কাম; এই দুয়োটা সীমাৰ মাজত এনে বহু ধৰণৰ কাম আছে যিবোৰে শিশুৰ বিকাশত নেতিবাচক প্ৰভাৱ পেলাবই লাগিব বুলি ক'ব নোৱাৰি। ভাৰতৰ ২০০১ চনৰ লোকপিয়ল কাৰ্যালয়ে<ref>{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@asia/@ro-bangkok/@sro-new_delhi/documents/projectdocumentation/wcms_125442.pdf](http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@asia/@ro-bangkok/@sro-new_delhi/documents/projectdocumentation/wcms_125442.pdf) |title=Figures: An Analysis of Census 2001 Child Labour Facts and Figures |year=2007 |publisher=Govt of India and ILO}}</ref> শিশু শ্ৰমক ১৭ বছৰৰ তলৰ শিশুৱে পাৰিশ্ৰমিক, মজুৰি বা লাভ লাভ কৰক বা নকৰক, যিকোনো অৰ্থনৈতিকভাৱে উৎপাদনশীল কামত অংশগ্ৰহণ কৰা হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰিছিল। এনে অংশগ্ৰহণ শাৰীৰিক, মানসিক বা দুয়োটাই হ'ব পাৰে। ইয়াৰ ভিতৰত খণ্ডকালীন সহায়, কৃষিপাম, পাৰিবাৰিক উদ্যোগ অথবা বিক্ৰী বা ঘৰুৱা ব্যৱহাৰৰ বাবে খেতি আৰু গাখীৰ উৎপাদনৰ দৰে অৰ্থনৈতিক কামত বিনা পাৰিশ্ৰমিকৰ কামো অন্তৰ্ভুক্ত। ভাৰত চৰকাৰে শিশু শ্ৰমিকক দুটা ভাগত বিভক্ত কৰিছিল: মুখ্য শ্ৰমিক হৈছে বছৰত ছয় মাহ বা তাতকৈ অধিক সময় কাম কৰা শিশু আৰু প্ৰান্তীয় শিশু শ্ৰমিক হৈছে বছৰৰ কোনো সময়ত কাম কৰা কিন্তু বছৰত ছয় মাহতকৈ কম সময় কাম কৰা শিশু। কিছুমান শিশু অধিকাৰ কৰ্মীয়ে যুক্তি দিয়ে যে বিদ্যালয়ত নথকা প্ৰতিজন শিশুকে শিশু শ্ৰমিকৰ ভিতৰত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিব লাগে, কাৰণ তেওঁলোক গোপন শিশু শ্ৰমিক হ'ব পাৰে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.nac.nic.in/pdf/child_labour.pdf](http://www.nac.nic.in/pdf/child_labour.pdf) |title=Abolition of Child Labour– A Brief Note |year=2011 |publisher=National Advisory Council |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120119084332/http://www.nac.nic.in/pdf/child_labour.pdf](https://web.archive.org/web/20120119084332/http://www.nac.nic.in/pdf/child_labour.pdf) |archive-date=19 January 2012 |df=dmy-all}}</ref> অৱশ্যে UNICEF-এ উল্লেখ কৰিছে যে ভাৰতত বিশেষকৈ গ্ৰাম্য অঞ্চলত বিদ্যালয়, শ্ৰেণীকোঠা আৰু শিক্ষকৰ বৃহৎ অভাৱ আছে আৰু শিশু শ্ৰমৰ সমস্যাৰ প্ৰায় ৯০ শতাংশ গ্ৰাম্য অঞ্চলত দেখা যায়। প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ প্ৰায় প্ৰতি পাঁচখনৰ ভিতৰত এখন বিদ্যালয়ত সকলো শ্ৰেণীৰ শিক্ষাৰ্থীক পঢ়াবলৈ মাত্ৰ এজন শিক্ষক থাকে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/india/children_2359.htm](http://www.unicef.org/india/children_2359.htm) |title=The Children - Education |year=2011 |publisher=UNICEF |access-date=13 July 2012 |archive-date=3 January 2015 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20150103091108/http://www.unicef.org/india/children_2359.htm](https://web.archive.org/web/20150103091108/http://www.unicef.org/india/children_2359.htm) |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/india/education_1551.htm](http://www.unicef.org/india/education_1551.htm) |title=Global campaign for children - More teachers needed |date=24 April 2006 |publisher=UNICEF |access-date=13 July 2012 |archive-date=19 June 2014 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140619222407/http://www.unicef.org/india/education_1551.htm](https://web.archive.org/web/20140619222407/http://www.unicef.org/india/education_1551.htm) |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite news |last=Swati Chandra |url=[http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-10/varanasi/31318133_1_primary-schools-single-teacher-primary-teachers](http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-10/varanasi/31318133_1_primary-schools-single-teacher-primary-teachers) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140202094738/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-10/varanasi/31318133_1_primary-schools-single-teacher-primary-teachers](https://web.archive.org/web/20140202094738/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-10/varanasi/31318133_1_primary-schools-single-teacher-primary-teachers) |url-status=dead |archive-date=2 February 2014 |work=The Times of India |title=Shortage of teachers cripples right to education |date=10 April 2012 }}</ref><ref>{{Cite news |url=[https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20110912-primary-teachers-shortage-education-purandareswari-747483-2011-09-03](https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20110912-primary-teachers-shortage-education-purandareswari-747483-2011-09-03) |title=Uniform shortage |date=3 September 2011 |publisher=India Today}}</ref> ==আইন আৰু নীতি== ঔপনিৱেশিক শাসনৰপৰা স্বাধীনতা লাভ কৰাৰ পাছত ভাৰতে শিশু শ্ৰমৰ ক্ষেত্ৰত কেইবাটাও সাংবিধানিক সুৰক্ষা আৰু আইন প্ৰণয়ন কৰিছে। ভাৰতৰ সংবিধানৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু ৰাজ্যৰ নীতি-নিৰ্দেশক তত্ত্বৰ অধীনত ১৪ বছৰৰ তলৰ শিশুক কোনো কাৰখানা বা খনি অথবা আন কোনো বিপজ্জনক নিয়োগত কামত নিয়োজিত কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰা হৈছিল (২৪ নং অনুচ্ছেদ)। সংবিধানে ২১-ক আৰু ৪৫ নং অনুচ্ছেদৰ জৰিয়তে ৬ৰপৰা ১৪ বছৰ বয়সৰ সকলো শিশুৰ বাবে বিনামূলীয়া আৰু বাধ্যতামূলক শিক্ষাৰ ব্যৱস্থাৰ কথাও কল্পনা কৰিছিল।<ref name="ilolaw" /><ref>{{Cite web |url=[http://lawmin.nic.in/coi/contents.htm](http://lawmin.nic.in/coi/contents.htm) |title=Constitution of india |publisher=[[Ministry of Law and Justice (India)|Ministry of Law and Justice, Govt. of India]] |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20160325025912/http://lawmin.nic.in/coi/contents.htm](https://web.archive.org/web/20160325025912/http://lawmin.nic.in/coi/contents.htm) |archive-date=25 March 2016 |access-date=13 July 2012}}</ref> ভাৰতত যুক্তৰাষ্ট্ৰীয় শাসন-ব্যৱস্থা আছে আৰু শ্ৰম [[সমৱৰ্তী তালিকা]]ৰ বিষয় হোৱাৰ বাবে কেন্দ্ৰীয় আৰু ৰাজ্য চৰকাৰ দুয়োটাই শিশু শ্ৰম সম্পৰ্কীয় আইন প্ৰণয়ন কৰিব পাৰে আৰু কৰিছে। === কাৰখানা আইন, ১৯৪৮ === এই আইনে ১৪ বছৰৰ তলৰ শিশুক কোনো কাৰখানাত নিয়োগ কৰাত নিষেধ কৰিছিল। আইনখনত ১৫–১৮ বছৰ বয়সৰ কিশোৰক কাৰখানাত কোনে, কেতিয়া আৰু কিমান সময় নিয়োগ কৰিব পাৰে সেই সম্পৰ্কেও নিয়ম নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল। === খনি আইন, ১৯৫২ === এই আইনে ১৮ বছৰৰ তলৰ ব্যক্তিক খনিত নিয়োগ কৰাত নিষেধ কৰিছিল। === শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬ === ২০১৬ চনৰ সংশোধনৰ পাছত এই আইনখনৰ নাম '''শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬''' হয়। আইনখনে ১৪ বছৰৰ তলৰ শিশুক সকলো বৃত্তি আৰু প্ৰক্ৰিয়াত নিয়োগ নিষিদ্ধ কৰে, যদিও শিশুৱে নিজৰ পৰিয়ালক অ-বিপজ্জনক বৃত্তিত সহায় কৰাৰ ক্ষেত্ৰত ব্যতিক্ৰম আছে। ১৪ৰপৰা ১৮ বছৰ বয়সৰ ব্যক্তিক "কিশোৰ" হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হয় আৰু তেওঁলোকক বিপজ্জনক বৃত্তি আৰু প্ৰক্ৰিয়াৰ বাহিৰে কামত নিয়োগ কৰাৰ অনুমতি আছে। সংশোধিত আইনখনে নিয়োগকৰ্তাৰ বাবে শাস্তি বৃদ্ধি আৰু কিছুমান অপৰাধক গ্ৰেপ্তাৰযোগ্য কৰাৰ ব্যৱস্থাও কৰে।<ref>{{Cite web |url=[https://www.indiacode.nic.in/handle/123456789/1848?view_type=search](https://www.indiacode.nic.in/handle/123456789/1848?view_type=search) |title=Child and Adolescent Labour (Prohibition and Regulation) Act, 1986 |publisher=India Code}}</ref> === শিশুৰ বিনামূলীয়া আৰু বাধ্যতামূলক শিক্ষাৰ অধিকাৰ আইন, ২০০৯ === এই আইনে ৬ৰপৰা ১৪ বছৰ বয়সৰ সকলো শিশুৰ বাবে বিনামূলীয়া আৰু বাধ্যতামূলক শিক্ষাৰ অধিকাৰ নিশ্চিত কৰে। আইনখনত অৰ্থনৈতিকভাৱে দুৰ্বল আৰু বঞ্চিত শ্ৰেণীৰ শিশুৰ বাবে প্ৰতিখন ব্যক্তিগত বিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশ পৰ্যায়ৰ আসনৰ ২৫ শতাংশ সংৰক্ষণৰ ব্যৱস্থাও কৰা হৈছে। === শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) নিয়মাৱলী, ২০১৭ === ২০১৬ চনৰ সংশোধিত আইন কাৰ্যকৰী কৰাৰ বাবে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে ২০১৭ চনত শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) নিয়মাৱলী সংশোধন কৰে। ২ জুন ২০১৭ৰপৰা সংশোধিত নিয়মাৱলীয়ে ১৯৮৮ চনৰ নিয়মাৱলীৰ নাম আৰু বিভিন্ন সংজ্ঞা তথা প্ৰশাসনিক বিধান আইনখনৰ সংশোধিত ৰূপৰ সৈতে সংগতি ৰাখে।<ref>{{Cite web |url=[https://labour.gov.in/sites/default/files/thechildlabourprohibition_and_regulationamendmentrules2017_0.pdf](https://labour.gov.in/sites/default/files/thechildlabourprohibition_and_regulationamendmentrules2017_0.pdf) |title=Child Labour (Prohibition and Regulation) Amendment Rules, 2017 |publisher=Ministry of Labour and Employment, Government of India}}</ref> === ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম নীতি === ভাৰতে ১৯৮৭ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম নীতি প্ৰণয়ন কৰিছিল। এই নীতিয়ে বিপজ্জনক বৃত্তিত কাম কৰা শিশুৰ পুনৰ্বাসনৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি ক্ৰমাগত আৰু পৰ্যায়ভিত্তিক পদ্ধতি গ্ৰহণৰ লক্ষ্য ৰাখিছিল। ইয়াৰ অধীনত শিশু শ্ৰম সম্পৰ্কীয় আইন কঠোৰভাৱে প্ৰয়োগ কৰাৰ লগতে দৰিদ্ৰতাৰ দৰে শিশু শ্ৰমৰ মূল কাৰণসমূহ মোকাবিলা কৰিবলৈ উন্নয়নমূলক কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া হৈছিল। ১৯৮৮ চনত ইয়াৰ ফলস্বৰূপে ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম প্ৰকল্প আৰম্ভ হয়।<ref>{{Cite web |url=[http://labour.nic.in/cwl/childlabour.htm](http://labour.nic.in/cwl/childlabour.htm) |title=Initiatives towards Elimination of Child Labour – Action Plan and Present Strategy |year=2011 |publisher=Ministry of Labour, Government of India |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20110909135544/http://labour.nic.in/cwl/childlabour.htm](https://web.archive.org/web/20110909135544/http://labour.nic.in/cwl/childlabour.htm) |archive-date=9 September 2011 |df=dmy-all}}</ref> ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম প্ৰকল্পৰ অধীনত ৯–১৪ বছৰ বয়সৰ উদ্ধাৰ বা কামৰপৰা আঁতৰোৱা শিশুসকলক বিশেষ প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰত বুনিয়াদী শিক্ষা, বৃত্তিমূলক প্ৰশিক্ষণ, মধ্যাহ্ন ভোজন, জলপান, স্বাস্থ্যসেৱা আদি প্ৰদান কৰি আনুষ্ঠানিক শিক্ষা-ব্যৱস্থাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ ব্যৱস্থা কৰা হৈছিল। ২০২১ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰপৰা ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম প্ৰকল্পক [[সমগ্ৰ শিক্ষা]] অভিযানৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা হয়।<ref>{{Cite web |url=[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf) |title=Ministry of Labour & Employment |publisher=Ministry of Labour & Employment, Government of India}}</ref> === পেন্সিল পৰ্টেল === ২০১৭ চনৰ ২৬ ছেপ্টেম্বৰত ''Platform for Effective Enforcement for No Child Labour'' (PENCIL) পৰ্টেল আৰম্ভ কৰা হয়। এই অনলাইন ব্যৱস্থাৰ জৰিয়তে শিশু শ্ৰমৰ অভিযোগ দাখিল কৰিব পাৰি আৰু অভিযোগসমূহ সংশ্লিষ্ট জিলাৰ নোডেল বিষয়াৰ ওচৰলৈ প্ৰেৰণ কৰা হয়। পৰ্টেলটো শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬ৰ প্ৰয়োগ নিৰীক্ষণৰ লগতে শিশু শ্ৰম সম্পৰ্কীয় তথ্য আৰু অভিযোগ ব্যৱস্থাপনা উন্নত কৰাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/896dbf36ca392ee7bd99b37853c3df5a.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/896dbf36ca392ee7bd99b37853c3df5a.pdf) |title=PENCIL Portal |publisher=Ministry of Labour and Employment, Government of India}}</ref> ==কাৰণ== মানৱ ইতিহাসৰ অধিকাংশ সময়ত আৰু বিভিন্ন সংস্কৃতিত ১৮ বছৰৰ তলৰ শিশুৱে পৰিয়ালৰ কল্যাণৰ বাবে বিভিন্ন ধৰণে অৱদান আগবঢ়াই আহিছে। UNICEF-ৰ মতে, দৰিদ্ৰতা শিশু শ্ৰমৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ কাৰণ। প্ৰতিৱেদনটোত এইটোও উল্লেখ কৰা হৈছে যে উন্নয়নশীল আৰু অনুন্নত বিশ্বৰ গ্ৰাম্য তথা দৰিদ্ৰ অঞ্চলত শিশুসকলৰ সন্মুখত প্ৰকৃত আৰু অৰ্থপূৰ্ণ বিকল্প নাথাকে। বিদ্যালয় আৰু শিক্ষকো অনুপস্থিত থাকে। শিশু শ্ৰম এনে পৰিস্থিতিৰ ফল।<ref name="bclunicef">{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/publications/files/pub_beyond_en.pdf](http://www.unicef.org/publications/files/pub_beyond_en.pdf) |title=Beyond Child Labour - Affirming Rights |year=2001 |publisher=UNICEF |access-date=13 July 2012 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20171201082002/https://www.unicef.org/publications/files/pub_beyond_en.pdf](https://web.archive.org/web/20171201082002/https://www.unicef.org/publications/files/pub_beyond_en.pdf) |url-status=dead }}</ref> একেদৰে BBC-ৰ এটা প্ৰতিৱেদনত দৰিদ্ৰতা আৰু অপৰ্যাপ্ত ৰাজহুৱা শিক্ষা আন্তঃগাঁথনিক ভাৰতত শিশু শ্ৰমৰ কিছুমান কাৰণ হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। ল'ৰা আৰু ছোৱালীৰ মাজত UNICEF-এ দেখা পাইছে যে ছোৱালীয়ে বিদ্যালয়ৰ বাহিৰত থাকি ঘৰুৱা ভূমিকাত কাম কৰাৰ সম্ভাৱনা ল'ৰাতকৈ প্ৰায় দুগুণ। বিদ্যালয় উপলব্ধ থাকিলেও সীমিত সম্পদ থকা অভিভাৱকে কাক বিদ্যালয়ৰ খৰচ আৰু মাচুল দিব পাৰে সেই সিদ্ধান্ত ল'বলগীয়া হয় বুলি UNICEF-এ উল্লেখ কৰিছে। ভাৰতকে ধৰি বিশ্বৰ বহু ঠাইত ছোৱালীৰ শিক্ষাক কম অগ্ৰাধিকাৰ দিয়া হয়। UNICEF-ৰ মতে, বিদ্যালয়ত ছোৱালীয়ে হয়ৰানি বা উৎপীড়নৰ সন্মুখীন হ'ব পাৰে আৰু পক্ষপাতিত্ব বা দুৰ্বল পাঠ্যক্ৰমৰ বাবে পিছ পৰিব পাৰে। ফলত কেৱল লিংগৰ কাৰণতে বহু ছোৱালী বিদ্যালয়ৰপৰা বঞ্চিত বা বিদ্যালয় এৰিবলৈ বাধ্য হৈ শিশু শ্ৰমত জড়িত হয়।<ref name=bclunicef/> আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰম সংস্থা (ILO) আৰু Spreading Smiles Through Education Organisation (OSSE)-ৰ মতে, দৰিদ্ৰতা শিশুক কৰ্মক্ষেত্ৰলৈ ঠেলি নিয়া এক গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰক।<ref name="ilo2008a">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/public/english/region/eurpro/moscow/areas/ipec/causes.htm](http://www.ilo.org/public/english/region/eurpro/moscow/areas/ipec/causes.htm) |title=Child labour - causes |year=2008 |publisher=ILO, United Nations}}</ref> শিশুৰ কামৰপৰা পোৱা আয় তেওঁলোকৰ নিজৰ জীৱন-ধাৰণ বা পৰিয়ালৰ জীৱন-ধাৰণৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ বুলি ধৰা হয়। কিছুমান পৰিয়ালত শিশুৰ শ্ৰমৰপৰা পোৱা আয় পৰিয়ালৰ মুঠ আয়ৰ ২৫ৰপৰা ৪০ শতাংশলৈকে হয়। ILO-ৰ ২০০৮ চনৰ এক অধ্যয়ন অনুসৰি,<ref name=ilo2008a/> শিশুক ক্ষতিকাৰক শ্ৰমলৈ ঠেলি নিয়া গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰকসমূহৰ ভিতৰত বিদ্যালয়ৰ উপলব্ধতা আৰু শিক্ষাৰ গুণগত মানৰ অভাৱ অন্যতম। বহুতো সম্প্ৰদায়ত, বিশেষকৈ গ্ৰাম্য অঞ্চলত, পৰ্যাপ্ত বিদ্যালয়ৰ সুবিধা নাই। বিদ্যালয় থাকিলেও বহু সময়ত সেইবোৰ বহু দূৰত, যাতায়াত কঠিন, ব্যয়-বহুল অথবা শিক্ষাৰ মান ইমানেই নিম্ন যে অভিভাৱকে বিদ্যালয়লৈ যোৱাটো সঁচাকৈ লাভজনক নে নহয় সেই বিষয়ে সন্দেহ কৰে। চৰকাৰী প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ত শিশুসকল উপস্থিত থাকিলেও চৰকাৰীভাৱে নিযুক্ত শিক্ষক প্ৰায় ২৫ শতাংশ সময়ত উপস্থিত নাথাকে বুলি কিছুমান অধ্যয়নত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |last=Basu |first=Kaushik |url=[http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/4051353.stm](http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/4051353.stm) |title=Combating India's truant teachers |date=29 November 2004 |work=BBC News}}</ref><ref name=wsj12/><ref>{{Cite web |url=[http://ddp-ext.worldbank.org/EdStats/INDstu04a.pdf](http://ddp-ext.worldbank.org/EdStats/INDstu04a.pdf) |title=TEACHER ABSENCE IN INDIA: A SNAPSHOT |last=Kremer |date=September 2004 |publisher=World Bank |display-authors=etal}}</ref> ২০০৮ চনৰ ILO অধ্যয়নে কৈছে যে শিশুৱে বিদ্যালয়লৈ যোৱাৰ সলনি কাম কৰাতকৈ গুণগত প্ৰাথমিক আৰু মাধ্যমিক শিক্ষাৰ অভাৱৰ ফলত হোৱা নিৰক্ষৰতাই তেওঁলোকৰ মৌলিক শিক্ষা লাভৰ সুযোগ সীমিত কৰে আৰু ভৱিষ্যতে দক্ষতা আহৰণ কৰি উপযুক্ত প্ৰাপ্তবয়স্ক কৰ্মজীৱন লাভ কৰাৰ সম্ভাৱনা হ্ৰাস কৰে।<ref name=ilo2008a/> UNICEF-ৰ এক পুৰণি প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল যে ভাৰতৰ শিশু শ্ৰমৰ প্ৰায় ৯০ শতাংশ গ্ৰাম্য অঞ্চলত আছে আৰু গ্ৰাম্য অঞ্চলত বিদ্যালয়ৰ উপলব্ধতা আৰু গুণগত মান দুৰ্বল। ১৯৭৮–৭৯ চনত থকা চৰকাৰী পুঁজিৰে পৰিচালিত প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ প্ৰায় ৫০ শতাংশৰ নিয়মীয়া ভৱন নাছিল, ৪০ শতাংশত ব্লেকব'ৰ্ড নাছিল আৰু চৰকাৰী পুঁজিৰে পৰিচালিত বিদ্যালয়সমূহৰ ৯৭ শতাংশ ধন শিক্ষক আৰু প্ৰশাসকৰ দৰমহাৰ বাবে বাজেট কৰা হৈছিল বুলি সেই প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://unesdoc.unesco.org/images/0008/000855/085584eo.pdf](http://unesdoc.unesco.org/images/0008/000855/085584eo.pdf) |title=Child Labour and Education - Digest 28 |year=1990 |publisher=UNICEF}}</ref> ২০১২ চনৰ Wall Street Journal-ৰ এক প্ৰতিৱেদনত কোৱা হৈছিল যে ভাৰতত ৬–১৪ বছৰ বয়সৰ শিশুৰ বিদ্যালয়ত নামভৰ্তিৰ হাৰ ৯৬ শতাংশৰ অধিকলৈ বৃদ্ধি পালেও শিশু শ্ৰম হ্ৰাস কৰাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় বিদ্যালয়ৰ আন্তঃগাঁথনিৰ বহু সমস্যা অব্যাহত আছিল।<ref name="wsj12">{{Cite news |url=[https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2012/01/20/are-indian-schools-getting-even-worse/?mod=google_news_blog](https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2012/01/20/are-indian-schools-getting-even-worse/?mod=google_news_blog) |title=Are Indian Schools Getting Even Worse? |date=20 January 2012 |publisher=The Wall Street Journal}}</ref><ref>{{Cite news |url=[https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2012/01/03/india-journal-the-basic-shortages-that-plague-our-schools/](https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2012/01/03/india-journal-the-basic-shortages-that-plague-our-schools/) |title=India Journal: The Basic Shortages that Plague Our Schools |date=3 January 2012 |publisher=The Wall Street Journal}}</ref> Biggeri আৰু Mehrotra-এ শিশু শ্ৰমক উৎসাহিত কৰা সামষ্টিক অৰ্থনৈতিক কাৰকসমূহ অধ্যয়ন কৰিছে। তেওঁলোকে ভাৰত, পাকিস্তান, ইণ্ডোনেছিয়া, থাইলেণ্ড আৰু ফিলিপাইনছৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। তেওঁলোকৰ মতে পাঁচখন দেশতে শিশু শ্ৰম এটা গুৰুতৰ সমস্যা, কিন্তু ই নতুন সমস্যা নহয়। দৰিদ্ৰতা আৰু ভাল বিদ্যালয়ৰ অনুপস্থিতিয়ে শিশু শ্ৰমৰ যোগানৰ দিশ ব্যাখ্যা কৰাৰ বিপৰীতে কম মজুৰিৰ অনানুষ্ঠানিক অৰ্থনীতিৰ বৃদ্ধি, অধিক মজুৰিৰ আনুষ্ঠানিক অৰ্থনীতিৰ তুলনাত, চাহিদাৰ দিশৰ এক কাৰক বুলি তেওঁলোকে মত প্ৰকাশ কৰিছে। ভাৰতত [[ভাৰতত শ্ৰম|সংগঠিত অৰ্থনীতি]]ৰ বৃদ্ধিত কঠোৰ শ্ৰম আইন আৰু বহুতো নিয়মে বাধা দিয়ে বুলি তেওঁলোকে উল্লেখ কৰিছে।<ref name="mbsm">{{Cite book |last1=Biggeri |first1=Mario |title=Asian Informal Workers: Global Risks, Local Protection |last2=Santosh Mehrotra |publisher=Routledge |year=2007 |isbn=978-0-415-38275-5}}</ref><ref name="Palgrave Macmillan">{{Cite book |last1=Grootaert |first1=Christiaan |title=The Policy Analysis of Child Labor: A Comparative Study |last2=Harry Anthony Patrinos |publisher=Palgrave Macmillan |year=1999 |isbn=978-0312221225}}</ref><ref name="galbithink">{{Cite journal |last=Galbi |first=Douglas |year=1997 |title=Child Labor and the Division of Labor in the Early English Cotton Mills |url=[http://www.galbithink.org/child.pdf](http://www.galbithink.org/child.pdf) |journal=Journal of Population Economics |volume=10 |issue=4 |pages=357–375 |doi=10.1007/s001480050048 |pmid=12293082|s2cid=5858814 }}</ref><ref name="Brown, D. K., Deardorff, A. V. and Stern, R. M">{{Cite book |last1=Brown |first1=D. K. |last2=Deardorff |first2=A. V. |last3=Stern |first3=R. M. |title=Child Labor: Theory, Evidence, and Policy (Chapter 3, International Labor Standards: History, Theory, and Policy Options) |isbn=9781405105552 |doi=10.1002/9780470754818.ch3|url=[http://ase.tufts.edu/econ/papers/200111.pdf](http://ase.tufts.edu/econ/papers/200111.pdf) }}</ref> ভাৰতীয় জটিল শ্ৰম আইনৰ এক অনিচ্ছাকৃত ফল হিচাপে কাম অনানুষ্ঠানিক খণ্ডলৈ স্থানান্তৰিত হৈছে বুলি কিছুমান অধ্যয়নে যুক্তি দিছে। ফলত ৬০ শতাংশ শিশু শ্ৰমিক নিয়োগ কৰা অনানুষ্ঠানিক কৃষিখণ্ডৰ পিছত অনানুষ্ঠানিক বাণিজ্য, অনানুষ্ঠানিক সংযোজন আৰু [[ভাৰতত খুচুৰা ব্যৱসায়|অনানুষ্ঠানিক খুচুৰা]] কাম শিশু শ্ৰমিকৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ নিয়োগক্ষেত্ৰ হৈ পৰিছে। আনুষ্ঠানিক খণ্ডৰ বৃদ্ধিত সামষ্টিক অৰ্থনৈতিক কাৰক আৰু আইনসমূহে বাধা দিলে পাৰিবাৰিক অনানুষ্ঠানিক খণ্ডৰ বৃদ্ধি ঘটে আৰু তাত কম খৰচৰ, সহজে নিয়োগ কৰিব পৰা আৰু সহজে কামৰপৰা আঁতৰাব পৰা শিশু শ্ৰম ব্যৱহাৰ হয়।<ref name=mbsm/> আন গৱেষকসকলেও ভাৰতীয় শ্ৰম বজাৰৰ অনমনীয়তা আৰু গাঁথনি, অনানুষ্ঠানিক অৰ্থনীতিৰ আকাৰ, উদ্যোগৰ বৃহৎ পৰিসৰত বিকাশ কৰিব নোৱাৰা ক্ষমতা আৰু আধুনিক উৎপাদন প্ৰযুক্তিৰ অভাৱক শিশু শ্ৰমৰ চাহিদা আৰু গ্ৰহণযোগ্যতাত প্ৰভাৱ পেলোৱা সামষ্টিক অৰ্থনৈতিক কাৰক হিচাপে উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Palgrave Macmillan" /><ref name="galbithink"/><ref name="Brown, D. K., Deardorff, A. V. and Stern, R. M" /> Cigno আদিয়ে ভাৰতত চৰকাৰে ৰূপায়ণ কৰা ভূমি পুনৰ্বিতৰণ কাৰ্যসূচীৰ বিষয়ে অধ্যয়ন কৰিছে। দৰিদ্ৰ পৰিয়ালক অৰ্থনৈতিকভাৱে স্বাৱলম্বী কৰাৰ উদ্দেশ্যে সৰু সৰু মাটিৰ টুকুৰা দিয়া হৈছিল যদিও ইয়াৰ অনিচ্ছাকৃত ফল হিচাপে শিশু শ্ৰম বৃদ্ধি পোৱা বুলি তেওঁলোকে উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকৰ মতে, সৰু মাটিৰটুকুৰাত ব্যয়-বহুল কৃষি সঁজুলি ব্যৱহাৰ কৰাটো উৎপাদনশীল নহয় বাবে এনে মাটি অধিক শ্ৰম-নিবিড়ভাৱে চহোৱা হয়। ফলত সৰু মাটিৰপৰা উৎপাদন বৃদ্ধি কৰিবলৈ শিশু শ্ৰমকে ধৰি অধিক শ্ৰম ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref>{{Cite journal |last1=Cigno |first1=Rosati |last2=Cigno |first2=Tzannatos |date=December 2001 |title=Child Labor, Nutrition and Education in Rural India: An Economic Analysis of Parental Choice and Policy Options |url=[http://siteresources.worldbank.org/SOCIALPROTECTION/Resources/SP-Discussion-papers/Child-Labor-DP/0131.pdf](http://siteresources.worldbank.org/SOCIALPROTECTION/Resources/SP-Discussion-papers/Child-Labor-DP/0131.pdf) |journal=Pacific Economic Review |publisher=The World Bank}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Cigno, A. |last2=F. C. Rosati |year=2002 |title=Child Labour, Education and Nutrition in Rural India |journal=Pacific Economic Review |volume=7 |pages=65–83 |doi=10.1111/1468-0106.00150|s2cid=154702771 }}</ref> ==ভাৰতত বন্ধকী শিশু শ্ৰম== {{Main|ভাৰতত ঋণ বন্ধকী}} বন্ধকী শিশু শ্ৰম হৈছে বলপূৰ্বক বা আংশিকভাৱে বলপূৰ্বক শ্ৰমৰ এক ব্যৱস্থা, য'ত শিশুৱে বা শিশুৰ পিতৃ-মাতৃয়ে কোনো ঋণদাতাৰ সৈতে মৌখিক বা লিখিত চুক্তি কৰে। শিশুৱে ঋণৰ বিনিময় হিচাপে কাম কৰে।<ref name="bondlabor">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_norm/---declaration/documents/publication/wcms_081967.pdf](http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_norm/---declaration/documents/publication/wcms_081967.pdf) |title=Incidence and Pattern}}</ref> ২০০৫ চনৰ ILO প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, ভাৰতত ঋণ বন্ধকী ব্যৱস্থা ঔপনিৱেশিক যুগত সস্তা আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য শ্ৰম লাভৰ উপায় হিচাপে বিকশিত হৈছিল। সেই সময়ৰ ঋণ আৰু ভূমি ইজাৰ সম্পৰ্কৰপৰা এই ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠিছিল। অঞ্চলভেদে ইয়াক ''Hali'', ''Halwaha'' বা ''Jeura'' ব্যৱস্থা বুলি কোৱা হৈছিল আৰু ঔপনিৱেশিক প্ৰশাসনে ইয়াক [[ভাৰতীয় বন্ধকী শ্ৰম ব্যৱস্থা|বন্ধকী শ্ৰম ব্যৱস্থা]] হিচাপে অভিহিত কৰিছিল। এই ব্যৱস্থাসমূহত বন্ধকী শিশু শ্ৰমো অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। ILO-ৰ মতে, সময়ৰ সৈতে এনে দীঘলীয়া পৰম্পৰাগত সম্পৰ্কৰ প্ৰচলন হ্ৰাস পাইছে।<ref name=bondlabor/><ref>{{Cite journal |last=Brass |first=Tom |year=1986 |title=Unfree labour and capitalist restructuring in the Agrarian sector: Peru and India |journal=Journal of Peasant Studies |volume=14 |pages=50–77 |doi=10.1080/03066158608438319 |number=1}}</ref> ১৯৭৭ চনত ভাৰতে যিকোনো ব্যক্তিয়ে বন্ধকী শ্ৰমৰ বাবে মানুহক আহ্বান কৰা বা ব্যৱহাৰ কৰাটো নিষিদ্ধ কৰা আইন প্ৰণয়ন কৰে। তথাপি বন্ধকী শিশু শ্ৰম অব্যাহত থকাৰ প্ৰমাণ পোৱা গৈছে। ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় মানৱ অধিকাৰ আয়োগৰ বিশেষ প্ৰতিবেদকৰ এটা প্ৰতিৱেদনত ১৯৯৬ চনত তামিলনাডুত আকস্মিক পৰিদৰ্শনৰ সময়ত ৫৩জন শিশু শ্ৰমিক উদ্ধাৰৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছিল। প্ৰতিটো শিশু বা পিতৃ-মাতৃয়ে ₹১,০০,০০০ৰপৰা ₹২,৫০,০০০লৈ অগ্ৰিম ধন লৈছিল। শিশুসকলক দিনে ১২ৰপৰা ১৪ ঘণ্টা কাম কৰোৱা হৈছিল আৰু প্ৰতিদিনে মাত্ৰ ₹২ৰপৰা ₹৩ মজুৰি দিয়া হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://www.nhrc.nic.in/ar99_00.htm](http://www.nhrc.nic.in/ar99_00.htm) |title=Annual Report 1999-2000 |year=2000 |publisher=National Human Rights Commission, Govt of India |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120222180456/http://nhrc.nic.in/ar99_00.htm](https://web.archive.org/web/20120222180456/http://nhrc.nic.in/ar99_00.htm) |archive-date=22 February 2012 |access-date=20 July 2012}}</ref><ref>{{Cite book |title=Debt Bondage in India: An Indicative Report |year=2004 |publisher=Centre for Education and Communication |pages=48–50 |isbn=8188160113 |oclc=177083728}}</ref> ILO-ৰ এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি বন্ধকী শিশু শ্ৰমৰ পৰিসৰ নিৰ্ধাৰণ কৰাটো কঠিন যদিও ২০০১ চনত বিভিন্ন সামাজিক কৰ্মী গোটৰ অনুমান ৩৫০,০০০লৈকে আছিল।<ref name=bondlabor/> আইন থকাৰ পাছতো ভাৰতত বন্ধকী শ্ৰম ব্যৱস্থা (উচ্ছেদ) আইন, ১৯৭৬ৰ অধীনত দায়ী ব্যক্তিৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ চলোৱাৰ ঘটনা কম।<ref name="idsn">{{Cite web |url=[http://idsn.org/uploads/media/Small_change-_Child_labour_in_India_s_silk_industry__HRW_01.pdf](http://idsn.org/uploads/media/Small_change-_Child_labour_in_India_s_silk_industry__HRW_01.pdf) |title=Small Change: Bonded Labour in India |date=January 2003 |publisher=Human Rights Watch}}</ref> কিছুমান ক্ষেত্ৰত কাৰখানাত কাম কৰা শিশুৰ সংখ্যা কমিলেও দৰিদ্ৰতাৰ বাবে শিশু আৰু দৰিদ্ৰ পৰিয়ালসমূহে কাম কৰিবলৈ বাধ্য হোৱা বুলি প্ৰতিৱেদনসমূহত উল্লেখ কৰা হৈছে। কাৰখানাই প্ৰয়োজন হোৱা ব্যক্তিক ঋণ দিয়ে, ঘৰত তাঁত স্থাপন কৰি দিয়ে আৰু তাৰ পাছত শিশু থকা পৰিয়ালটোৱে ঘৰৰপৰা কাম কৰি সুদ পৰিশোধ কৰাৰ লগতে কিছু মজুৰি লাভ কৰে।<ref name="idsn" /> ==শিশু শ্ৰমৰ পৰিণতি== [[File:Fruit seller in Kolkata.jpg|thumb|upright|[[কলকাতা]]ৰ ৰাজপথত এজন কিশোৰ ফল বিক্ৰেতা]] বৃহৎসংখ্যক শিশু শ্ৰমিকৰ উপস্থিতিক অৰ্থনৈতিক কল্যাণৰ ক্ষেত্ৰত এক গুৰুতৰ সমস্যা হিচাপে গণ্য কৰা হয়। কাম কৰা শিশুৱে প্ৰয়োজনীয় শিক্ষা লাভ কৰিব নোৱাৰে আৰু শাৰীৰিক, বৌদ্ধিক, আৱেগিক আৰু মানসিকভাৱে বিকশিত হোৱাৰ সুযোগ হেৰুৱায়।<ref name="ncpcr">{{Cite web |url=[http://ncpcr.gov.in/Reports/Magnitude_of_Child_Labour_in_India_An_Analysis_of_Official_Sources_of_Data_Draft.pdf](http://ncpcr.gov.in/Reports/Magnitude_of_Child_Labour_in_India_An_Analysis_of_Official_Sources_of_Data_Draft.pdf) |title=Magnitude of Child Labour in India |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20131008082441/http://ncpcr.gov.in/reports/magnitude_of_child_labour_in_india_an_analysis_of_official_sources_of_data_draft.pdf](https://web.archive.org/web/20131008082441/http://ncpcr.gov.in/reports/magnitude_of_child_labour_in_india_an_analysis_of_official_sources_of_data_draft.pdf) |archive-date=8 October 2013 |df=dmy-all}}</ref> শাৰীৰিক অৱস্থাৰ ক্ষেত্ৰত শিশুসকল দীঘলীয়া একঘেয়ামি কামৰ বাবে প্ৰস্তুত নহয়, কাৰণ তেওঁলোক প্ৰাপ্তবয়স্কতকৈ অধিক সোনকালে ভাগৰি পৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক অৱস্থা দুৰ্বল হয় আৰু ৰোগৰ প্ৰতি অধিক সংবেদনশীল হয়।<ref>Lieten, G. K. (2004). Child labour and poverty. In G. K. Lieten (Ed.), Working children around the world: Child rights and child reality, 63-80. New Delhi: Institute For Human Development.</ref> বিপজ্জনক কৰ্ম-পৰিস্থিতিত কাম কৰা শিশুৰ অৱস্থা অধিক সংকটজনক।<ref>{{Cite news |last=Dhariwal |first=Navdip |url=[http://news.bbc.co.uk/2/hi/5059106.stm](http://news.bbc.co.uk/2/hi/5059106.stm) |title=Child Labour - India's Cheap Commodity |date=13 June 2006 |work=BBC News}}</ref> বিদ্যালয়লৈ যোৱাৰ সলনি কাম কৰা শিশুৱে নিৰক্ষৰ হৈ থকাৰ সম্ভাৱনা থাকে, যাৰ ফলত নিজৰ কল্যাণ আৰু তেওঁলোক বাস কৰা সম্প্ৰদায়ৰ কল্যাণত অৱদান আগবঢ়োৱাৰ ক্ষমতা সীমিত হয়। শিশু শ্ৰমে ভাৰতৰ ওপৰত দীৰ্ঘম্যাদী নেতিবাচক প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে। অৰ্থনীতিৰ অধ্যয়নসমূহে দেখুৱায় যে দীৰ্ঘম্যাদী ঔদ্যোগিক বিকাশ ব্যৱসায়সমূহৰ প্ৰয়োজনীয় দক্ষতা থকা শিক্ষিত কৰ্মশক্তিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। এই দৃষ্টিকোণৰপৰা যুৱসকল এখন দেশৰ ভৱিষ্যৎ কৰ্মশক্তি আৰু অৰ্থনৈতিক সম্ভাৱনাৰ ভেটি। গৱেষণাই সূচায় যে ব্যাপক শিশু শ্ৰমে কম [[মানৱ মূলধন]] সঞ্চয়ৰ জৰিয়তে ভৱিষ্যৎ কৰ্মশক্তিৰ মানৱ মূলধন গঠনৰ হাৰ হ্ৰাস কৰিব পাৰে।<ref>{{Cite web |url=[http://scholar.harvard.edu/sites/scholar.iq.harvard.edu/files/jrobinson/files/jr_childlaborpublished.pdf](http://scholar.harvard.edu/sites/scholar.iq.harvard.edu/files/jrobinson/files/jr_childlaborpublished.pdf) |title=Is Child Labor Inefficient? |publisher=[[Harvard]] |access-date=12 September 2011 |archive-date=24 March 2012 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120324101220/http://scholar.harvard.edu/sites/scholar.iq.harvard.edu/files/jrobinson/files/jr_childlaborpublished.pdf](https://web.archive.org/web/20120324101220/http://scholar.harvard.edu/sites/scholar.iq.harvard.edu/files/jrobinson/files/jr_childlaborpublished.pdf) |url-status=dead }}</ref> ভাৰতৰ শিশু শ্ৰমিকৰ বৃহৎ অংশ, প্ৰায় ৭০ শতাংশ, কৃষিখণ্ডত নিয়োজিত বুলি এক প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/india/Civil-society-urges-PM-to-ban-child-labour/articleshow/6077008.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/india/Civil-society-urges-PM-to-ban-child-labour/articleshow/6077008.cms) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120927184451/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-06-22/india/28287505_1_child-labour-act-shantha-sinha-child-rights](https://web.archive.org/web/20120927184451/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-06-22/india/28287505_1_child-labour-act-shantha-sinha-child-rights) |url-status=live |archive-date=27 September 2012 |title=Civil society urges PM to ban child labour |date=22 June 2010 |work=[[The Times of India]] |access-date=20 September 2011}}</ref> আন কিছুমান শিশু কম দক্ষতা আৰু অধিক শ্ৰম-নিবিড় খণ্ডত, যেনে শাৰী বোৱা বা ঘৰুৱা সহায়কৰ কামত নিয়োজিত হয়; আনহাতে কিছুমান শিশু কয়লা খননৰ দৰে গধুৰ উদ্যোগতো কাম কৰে।<ref name="NYT022513">{{Cite news |last=Harris |first=Gardiner |url=[https://www.nytimes.com/2013/02/26/world/asia/in-india-missing-school-to-work-in-the-mine.html](https://www.nytimes.com/2013/02/26/world/asia/in-india-missing-school-to-work-in-the-mine.html) |title=Children Toil in India's Mines, Despite Legal Ban |date=25 February 2013 |work=The New York Times |access-date=26 February 2013 |quote=We have very good laws in this country", said Vandhana Kandhari, a child protection specialist at Unicef. "It’s our implementation that’s the problem.}}</ref> ILO-ৰ মতে, শিশুক কামৰ সলনি বিদ্যালয়লৈ পঠিয়ালে উন্নয়নশীল দেশসমূহে উল্লেখযোগ্য অৰ্থনৈতিক লাভ লাভ কৰিব পাৰে।<ref name="Madslien" /> শিক্ষাৰ অভাৱত শিশুৱে সাক্ষৰতা আৰু কাৰিকৰী দক্ষতাৰ দৰে প্ৰয়োজনীয় যোগ্যতা লাভ নকৰে, যিবোৰে তেওঁলোকৰ উৎপাদনশীলতা বৃদ্ধি কৰি ভৱিষ্যতে অধিক দক্ষতা আৰু অধিক মজুৰিৰ কাম লাভ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে। ===হীৰা উদ্যোগ=== ১৯৯৯ চনত [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰম সংস্থা]]ই [[Universal Alliance of Diamond Workers]] নামৰ এটা শ্ৰমিক সংগঠনৰ সৈতে যৌথভাৱে এক প্ৰতিৱেদন প্ৰকাশ কৰিছিল।<ref name="diamond">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/actrav/what/pubs/WCMS_111504/lang--fr/index.htm](http://www.ilo.org/actrav/what/pubs/WCMS_111504/lang--fr/index.htm) |title=Child Labour in the Diamond Industry |last1=Korgaokar |first1=Chandra |last2=Geir Myrstad |year=1997 |publisher=International Labour Organization |pages=51–53 |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20130927084915/http://www.ilo.org/actrav/what/pubs/WCMS_111504/lang--fr/index.htm](https://web.archive.org/web/20130927084915/http://www.ilo.org/actrav/what/pubs/WCMS_111504/lang--fr/index.htm) |archive-date=27 September 2013 |access-date=13 July 2012}}</ref> ILO-ৰ প্ৰতিৱেদন অনুসৰি ভাৰতীয় হীৰা উদ্যোগত শিশু শ্ৰম ব্যাপক আছিল। International Confederation of Free Trade Unions-এও ১৯৯৭ চনৰ এক পৃথক বিবৃতিত ভাৰতৰ হীৰা উদ্যোগত শিশু শ্ৰম অব্যাহত থকাৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://news.bbc.co.uk/2/hi/programmes/letter_from_america/15377.stm](http://news.bbc.co.uk/2/hi/programmes/letter_from_america/15377.stm) |title=Child Labour Crisis in Diamond Industry |date=26 October 1999 |access-date=8 September 2009 |work=BBC News}}</ref> অৱশ্যে South Gujarat Diamond Workers Association-এ শিশু শ্ৰম আছে বুলি স্বীকাৰ কৰিলেও ই ব্যৱস্থাগত নহয় আৰু ১ শতাংশতকৈ কম বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://www.business-standard.com/india/storypage.php?autono=195628](http://www.business-standard.com/india/storypage.php?autono=195628) |title=Diamond industry plays down child labour charges |last=Khanna |first=Summit |newspaper=Business Standard India |date=13 December 2004 |publisher=Business-standard.com |location=Ahmedabad |access-date=9 November 2009}}</ref> ১৯৯৯ চনৰ ILO প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, ভাৰতে ওজনৰ হিচাপত বিশ্বৰ ৬০ শতাংশ হীৰা আৰু মূল্যৰ হিচাপত ৪০ শতাংশ হীৰা কাটি আৰু পালিশ কৰে। ইয়াৰ উপৰি বিশ্বৰ ৯৫ শতাংশ পান্না, ৮৫ শতাংশ চুনি আৰু ৬৫ শতাংশ নীলাও ভাৰতে প্ৰক্ৰিয়াকৰণ কৰে।<ref name=diamond/> এই হীৰা আৰু ৰত্নসমূহ পৰম্পৰাগত শ্ৰম-নিবিড় পদ্ধতিৰে প্ৰক্ৰিয়াকৰণ কৰা হয়। এই উদ্যোগত প্ৰায় ১৫ লাখ লোক নিয়োজিত আৰু তেওঁলোকৰ অধিকাংশ অনানুষ্ঠানিক খণ্ডত কাম কৰে। উদ্যোগটো বহু সৰু সৰু এককত বিভক্ত আৰু প্ৰতিটো এককত কমসংখ্যক শ্ৰমিক থাকে।<ref name=diamond/> ILO-ৰ প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, ভাৰতৰ জটিল শ্ৰম আইন এৰাই চলাৰ বাবে ৰপ্তানি অৰ্ডাৰসমূহ বহু অংশত বিভক্ত কৰা হয় আৰু বহু মধ্যস্থতাকাৰীৰ জৰিয়তে কাম উপ-ঠিকাত দিয়া হয়। এই পৰিস্থিতিত হীৰা আৰু ৰত্ন উদ্যোগত শিশু শ্ৰমিকৰ সঠিক সংখ্যা জনা নাছিল। ১৯৯৭ চনত মুঠ ১৫ লাখ শ্ৰমিকৰ ভিতৰত শিশু শ্ৰমিকৰ সংখ্যা ১০,০০০ৰপৰা ২০,০০০ৰ ভিতৰত আছিল বুলি অনুমান কৰা হৈছিল।<ref name=diamond/> ২০০৫ চনত ভাৰতৰ হীৰা আৰু ৰত্ন উদ্যোগৰ ২১টা স্থানত ৬৬৩টা উৎপাদন এককত কৰা এক অধ্যয়নত শিশু শ্ৰমৰ হাৰ ০.৩১ শতাংশলৈ হ্ৰাস পোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |last=Tanna |first=Ketan |url=[http://www.diamonds.net/news/NewsItem.aspx?ArticleID=11399](http://www.diamonds.net/news/NewsItem.aspx?ArticleID=11399) |title=Child Labor Practice Drops in India |date=14 February 2005 |access-date=8 September 2007 |publisher=Rapaport News}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://cities.expressindia.com/fullstory.php?newsid=117676](http://cities.expressindia.com/fullstory.php?newsid=117676) |title=Use of child labour in gem industry lower |date=14 February 2005 |website=[[The Indian Express]] |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20060822171247/http://cities.expressindia.com/fullstory.php?newsid=117676](https://web.archive.org/web/20060822171247/http://cities.expressindia.com/fullstory.php?newsid=117676) |archive-date=22 August 2006 |access-date=20 October 2009}}</ref><ref>{{Cite news |last=Khanna |first=Summit |url=[http://www.business-standard.com/india/news/af-ferguson-report-slams-surat-diamond-industry/206061/](http://www.business-standard.com/india/news/af-ferguson-report-slams-surat-diamond-industry/206061/) |title=AF Ferguson report slams Surat diamond industry |date=23 February 2005 |work=[[Business Standard]] |access-date=20 October 2007}}</ref> ===আতচবাজি উৎপাদন=== দক্ষিণ ভাৰতৰ [[শিৱকাশী]] চহৰ আতচবাজি আৰু দিয়াশলাই উদ্যোগৰ বাবে পৰিচিত আৰু তাত আতচবাজি উৎপাদনত শিশু শ্ৰম ব্যৱহাৰৰ কথা প্ৰতিৱেদন কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.ndtv.com/video/player/news/child-labour-taints-fireworks-industry/19060](http://www.ndtv.com/video/player/news/child-labour-taints-fireworks-industry/19060) |title=Child Labor in Fireworks }}</ref> ২০১১ চনত [[তামিলনাডু]]ৰ শিৱকাশীত ৯,৫০০ৰো অধিক আতচবাজি কাৰখানা আছিল আৰু ভাৰতৰ মুঠ আতচবাজি উৎপাদনৰ প্ৰায় ১০০ শতাংশ তাত উৎপাদিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://www.assocham.org/prels/shownews-archive.php?id=3130](http://www.assocham.org/prels/shownews-archive.php?id=3130) |title=Firecracker industry edgy about slow business prospects this Diwali: ASSOCHAM |date=20 October 2011 |publisher=ASSOCHAM |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20130925170019/http://www.assocham.org/prels/shownews-archive.php?id=3130](https://web.archive.org/web/20130925170019/http://www.assocham.org/prels/shownews-archive.php?id=3130) |archive-date=25 September 2013 |access-date=14 July 2012}}</ref> আতচবাজি উদ্যোগত প্ৰায় ১.৫ লাখ লোক নিয়োজিত আছিল আৰু প্ৰতিটো কাৰখানাত গড়ে ১৫জন শ্ৰমিক আছিল। ইয়াৰে অধিকাংশ অনানুষ্ঠানিক খণ্ডত আছিল। ১৯৮৯ চনত Shubh Bhardwaj-এ ভাৰতৰ আতচবাজি উদ্যোগত শিশু শ্ৰমৰ উপস্থিতি আৰু দুৰ্বল সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite book |title=Urban unorganized sector in India |publisher=Mittal |year=1989 |pages=45–48 |oclc=20057864}}</ref> অনানুষ্ঠানিক খণ্ডৰ সৰু সৰু শেডত শিশু শ্ৰম সাধাৰণ আছিল। মাত্ৰ চাৰিটা কোম্পানীয়ে বৃহৎ পৰিসৰত সংগঠিত খণ্ডত কাম কৰিছিল আৰু ৫০০ৰো অধিক শ্ৰমিক আছিল। বৃহৎ কোম্পানীসমূহে শিশু নিয়োগ নকৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সুৰক্ষা ব্যৱস্থা উন্নত আছিল। ILO-ৰ ২০০২ চনৰ এক প্ৰতিৱেদনত তামিলনাডুৰ আতচবাজি, দিয়াশলাই আৰু ধূপকাঠি উদ্যোগত শিশু শ্ৰম উল্লেখযোগ্য বুলি কোৱা হৈছিল।<ref>{{Cite book |url=[http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@dgreports/@dcomm/@publ/documents/publication/wcms_publ_9221124169_en.pdf](http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@dgreports/@dcomm/@publ/documents/publication/wcms_publ_9221124169_en.pdf) |title=A future without child labour |year=2002 |publisher=International Labour Organization, Geneva |isbn=92-2-112416-9}}</ref> প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, এই শিশুসকল সাধাৰণতে ৰপ্তানিৰ বাবে উৎপাদন কৰা আনুষ্ঠানিক অৰ্থনীতিৰ প্ৰতিষ্ঠানত নহয়, ঘৰুৱা আৰু অনানুষ্ঠানিক যোগান শৃংখলাত কাম কৰিছিল। ===ৰেচম উৎপাদন=== ২০০৩ চনৰ [[Human Rights Watch]]-ৰ এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, পাঁচ বছৰ বয়সৰপৰাই শিশুক ৰেচম উদ্যোগত নিয়োজিত কৰি দিনে ১২ ঘণ্টালৈকে আৰু সপ্তাহত ছয়ৰপৰা সাত দিন কাম কৰোৱা হৈছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://inhome.rediff.com/news/2003/jan/23silk.htm](http://inhome.rediff.com/news/2003/jan/23silk.htm) |title=Indian silk industry employs child : Human Rights Watch |date=23 January 2003 |access-date=20 October 2009}}</ref> প্ৰতিৱেদনটোত এই শিশুসকলক বন্ধকী শ্ৰমিক বুলি দাবী কৰা হৈছিল। [[কৰ্ণাটক]] আৰু [[তামিলনাডু]]ৰ ৰেচম উদ্যোগত এনে শিশু শ্ৰমিক সহজে পোৱা যায় বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://www.hindu.com/fline/fl1801/18010660.htm](http://www.hindu.com/fline/fl1801/18010660.htm) |title=Child : Blood on silk |work=[[The Hindu]] |access-date=20 October 2009 |location=Chennai, India}}</ref> ২০১২ চনৰ এটা জাৰ্মান অনুসন্ধানমূলক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত দাবী কৰা হৈছিল যে কৰ্ণাটকৰ দৰে ৰাজ্যত বেচৰকাৰী সংস্থাই ১৯৯৮ চনত ১,১০০টা ৰেচম কাৰখানাত ১৫,০০০লৈকে শিশু শ্ৰমিক বিচাৰি পাইছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://www.dw.de/dw/article/0,,1114659,00.html](http://www.dw.de/dw/article/0,,1114659,00.html) |title=India: Freeing the Small Hands of the Silk Industry |publisher=(Germany) |year=2010 |access-date=14 July 2012 |archive-date=9 October 2012 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20121009011705/http://www.dw.de/dw/article/0,,1114659,00.html](https://web.archive.org/web/20121009011705/http://www.dw.de/dw/article/0,,1114659,00.html) |url-status=dead }}</ref> ===কাৰ্পেট বোৱা=== Siddartha Kara-ৰ অধ্যয়ন অনুসৰি ভাৰতত উৎপাদিত প্ৰায় ২০ শতাংশ কাৰ্পেটত শিশু শ্ৰম জড়িত থাকিব পাৰে।<ref name="Kara">[[http://fxb.harvard.edu/wp-content/uploads/sites/5/2014/01/Tainted-Carpets-Released-01-28-14.pdf](http://fxb.harvard.edu/wp-content/uploads/sites/5/2014/01/Tainted-Carpets-Released-01-28-14.pdf) Tainted Carpets: Slavery and Child Labor in India's Hand-Made Carpet Sector] {{Webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20140202194313/http://fxb.harvard.edu/wp-content/uploads/sites/5/2014/01/Tainted-Carpets-Released-01-28-14.pdf](https://web.archive.org/web/20140202194313/http://fxb.harvard.edu/wp-content/uploads/sites/5/2014/01/Tainted-Carpets-Released-01-28-14.pdf) |date=2 February 2014 }}, ''Health and Human Rights'', Harvard University, page 48</ref> অধ্যয়নটোত ভাৰতৰ হাতেৰে নিৰ্মিত কাৰ্পেটৰ যোগান শৃংখলাত শিশু শ্ৰম আৰু দাসত্বৰ উপস্থিতি নিৰ্ণয় কৰিবলৈ অধিক যোগান শৃংখলা অনুসৰণৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ কথাও উল্লেখ কৰা হৈছিল। ===ঘৰুৱা শ্ৰম=== ঘৰুৱা কাম আৰু ৰেস্তোৰাঁত কাম কৰা শিশু শ্ৰমিকৰ চৰকাৰী অনুমান ২৫ লাখৰো অধিক, আনহাতে বেচৰকাৰী সংস্থাসমূহে এই সংখ্যা প্ৰায় ২ কোটি বুলি অনুমান কৰিছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://www.hindu.com/2006/10/20/stories/2006102002811000.htm](http://www.hindu.com/2006/10/20/stories/2006102002811000.htm) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20071218061359/http://www.hindu.com/2006/10/20/stories/2006102002811000.htm](https://web.archive.org/web/20071218061359/http://www.hindu.com/2006/10/20/stories/2006102002811000.htm) |url-status=dead |archive-date=18 December 2007 |title=Enforcing the ban |date=20 October 2006 |work=[[The Hindu]] |access-date=20 October 2009 |location=Chennai, India}}</ref> ভাৰত চৰকাৰে ২০০৬ চনৰ ১০ অক্টোবৰৰপৰা শিশু শ্ৰম নিষেধাজ্ঞাৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি কৰি ঘৰুৱা কাম, ৰেস্তোৰাঁ, [[ধাবা]], হোটেল, স্পা আৰু ৰিজৰ্টত শিশুক নিয়োগ নিষিদ্ধ কৰে। ===খনি=== ১৯৫২ চনৰ আইনে ১৮ বছৰৰ তলৰ ব্যক্তিক খনিত নিয়োগ নিষিদ্ধ কৰাৰ পাছতো [[মেঘালয়]]ৰ আদিম কয়লা খনিসমূহত ১৮ বছৰৰ তলৰ শিশুক নিয়োগ কৰা ধৰা পৰিছিল। ২০১৩ চনত এই বিষয়টোৱে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদ মাধ্যমৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল। ===ইটাভাটা=== [[বাংগালুৰু]] আৰু [[হছুৰ]]ৰ আশে-পাশে বহুতো ইটাভাটাত উচ্চ মজুৰিৰ প্ৰলোভন দেখুৱাই বন্ধকী আৰু শিশু শ্ৰমিক নিয়োগ কৰাৰ কথা প্ৰতিৱেদন কৰা হৈছে। ২০১৮ চনত বাংগালুৰুৰ [[আনেকাল]]ৰ ওচৰৰ এটা ইটাভাটাৰপৰা শিশুসহ ২২জন বন্ধকী শ্ৰমিক উদ্ধাৰ কৰা হয় আৰু নিয়োগকৰ্তাসকলক আৰক্ষীয়ে গ্ৰেপ্তাৰ কৰে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.stopchildlabour.eu/modern-slavery-and-child-labour-in-indian-quarries/](http://www.stopchildlabour.eu/modern-slavery-and-child-labour-in-indian-quarries/) |title=Modern slavery and child labour in Indian quarries - Stop Child Labour |website=Stop Child Labour |language=en-US |access-date=2016-03-09}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.indianet.nl/pb150511e.html](http://www.indianet.nl/pb150511e.html) |title=Modern slavery and child labour in Indian quarries |website=[www.indianet.nl](http://www.indianet.nl) |access-date=2016-03-09}}</ref> ==অসমত শিশু শ্ৰম== অসমতো শিশু শ্ৰম এক সামাজিক আৰু শ্ৰম-সম্পৰ্কীয় সমস্যা হিচাপে বিদ্যমান। ২০১১ চনৰ লোকপিয়লত অসমক ৰাজ্য হিচাপে আৰু ইয়াৰ জিলাসমূহক পৃথক ভৌগোলিক একক হিচাপে লৈ ৫–৯ আৰু ১০–১৪ বছৰ বয়সৰ কৰ্মৰত ব্যক্তিৰ তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/13900](https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/13900) |title=India - B-26: Occupational classification of main workers and marginal workers other than cultivators and agricultural labourers by age and sex, Assam - 2011 |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India}}</ref> ২০১১ চনৰ লোকপিয়লৰ আন আন তালিকাসমূহতো অসমৰ ৫–১৪ বছৰ বয়সৰ কৰ্মী, মুখ্য আৰু প্ৰান্তীয় কৰ্মী আৰু বিভিন্ন সামাজিক গোট অনুসৰি কৰ্মসংস্থাপনৰ তথ্য সংৰক্ষিত আছে।<ref>{{Cite web |url=[https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/12615/study-description](https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/12615/study-description) |title=India - B-01: Main workers, marginal workers, non-workers and those marginal workers, non-workers seeking/available for work classified by age and sex (total), Assam - 2011 |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India}}</ref><ref>{{Cite web |url=[https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/11471/study-description](https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/11471/study-description) |title=India - ST-01: Main workers classified by industrial category, age and sex (scheduled tribes), Assam - 2011 |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India}}</ref> অসম চৰকাৰৰ শ্ৰম আয়ুক্তালয়ৰ মতে, ১৪ বছৰ সম্পূৰ্ণ নকৰা ব্যক্তি, অথবা [[শিশুৰ বিনামূলীয়া আৰু বাধ্যতামূলক শিক্ষাৰ অধিকাৰ আইন, ২০০৯]]ত নিৰ্ধাৰিত বয়সৰ তলৰ ব্যক্তি, শিশু শ্ৰমিকৰ সংজ্ঞাৰ অন্তৰ্গত।<ref>{{Cite web |url=[https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights-level-two/who-child-labour/child-and-adolescent-labour](https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights-level-two/who-child-labour/child-and-adolescent-labour) |title=Who is a Child Labour? |publisher=Commissionerate of Labour, Government of Assam}}</ref> অসম চৰকাৰৰ শ্ৰম আয়ুক্তালয়ে শিশু শ্ৰম নিষিদ্ধ খণ্ডৰপৰা চিনাক্ত আৰু উদ্ধাৰ কৰা, শিশু শ্ৰমিকক মুক্ত কৰি পুনৰ্বাসন কৰা আৰু শিশু শ্ৰম নিৰ্মূল কৰাৰ বাবে কাম কৰে।<ref>{{Cite web |url=[https://labourcommissioner.assam.gov.in/about-us/functions-and-objectives](https://labourcommissioner.assam.gov.in/about-us/functions-and-objectives) |title=Functions and Objectives |publisher=Commissionerate of Labour, Government of Assam}}</ref> অসমত শিশু শ্ৰম বা বিপদত থকা শিশুৰ বিষয়ে তথ্য জনাবলৈ চৰকাৰীভাৱে ১০৯৮ টোল-ফ্ৰী হেল্পলাইন নম্বৰ ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ নাগৰিকসকলক আহ্বান জনোৱা হৈছে। অসম চৰকাৰৰ শ্ৰম আয়ুক্তালয়ে শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম আইন, কেন্দ্ৰীয় নিয়ম আৰু শিশু শ্ৰম আইন প্ৰয়োগৰ বাবে মানক কাৰ্যপদ্ধতিও প্ৰকাশ কৰিছে।<ref>{{Cite web |url=[https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights/child-and-adolescent-labour](https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights/child-and-adolescent-labour) |title=Child and Adolescent Labour |publisher=Commissionerate of Labour, Government of Assam}}</ref> ==ভাৰতত শিশু শ্ৰমৰ বিৰুদ্ধে পদক্ষেপ== ১৯৭৯ চনত ভাৰত চৰকাৰে শিশু শ্ৰম আৰু ইয়াক মোকাবিলা কৰাৰ উপায় অধ্যয়নৰ বাবে গুৰূপাদস্বামী সমিতি গঠন কৰে। ১৯৮৬ চনত সমিতিখনৰ পৰামৰ্শৰ ভিত্তিত শিশু শ্ৰম নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ আইন প্ৰণয়ন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |url=[https://labour.gov.in/childlabour/about-child-labour](https://labour.gov.in/childlabour/about-child-labour) |title=About Child Labour {{!}} Ministry of Labour & Employment |website=labour.gov.in |access-date=2019-10-21}}</ref> ১৯৮৭ চনত বিপজ্জনক বৃত্তিত কাম কৰা শিশুৰ পুনৰ্বাসনৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম নীতি প্ৰণয়ন কৰা হয়।<ref name="ilo.org">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/public/english/region/asro/newdelhi/ipec/responses/india/other.htm](http://www.ilo.org/public/english/region/asro/newdelhi/ipec/responses/india/other.htm) |title=Other Initiatives Against Child Labour in India |publisher=[[International Labour Organization]] |access-date=21 October 2009}}</ref> ১৯৮৮ চনৰপৰা শ্ৰম আৰু নিয়োগ মন্ত্ৰ্যালয়ে শিশু শ্ৰমিকৰ পুনৰ্বাসনৰ বাবে প্ৰায় ১০০টা উদ্যোগ-নিৰ্দিষ্ট [[https://labour.gov.in/sites/default/files/PolicyofGovernmenontheissueofChildLabour.pdf](https://labour.gov.in/sites/default/files/PolicyofGovernmenontheissueofChildLabour.pdf) National Child Labour Projects] ৰূপায়ণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/public/english/region/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm](http://www.ilo.org/public/english/region/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm) |title=National Legislation and Policies Against Child Labour in India |publisher=[[International Labour Organization]] |access-date=21 October 2009}}</ref> ভাৰত চৰকাৰে শিশু শ্ৰমৰ বিৰুদ্ধে বিভিন্ন আইন, সংস্থা আৰু প্ৰতিষ্ঠান গঢ়ি তুলিছে। ইয়াৰ ভিতৰত শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬, ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম নীতি, বিশেষ প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰ, PENCIL পৰ্টেল আৰু বিভিন্ন পুনৰ্বাসনমূলক ব্যৱস্থা অন্তৰ্ভুক্ত। ২০২১ চনৰপৰা ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম প্ৰকল্পক সমগ্ৰ শিক্ষা অভিযানৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |url=[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf) |title=Ministry of Labour & Employment |publisher=Ministry of Labour & Employment, Government of India}}</ref> ভাৰতত শিশু শ্ৰমমুক্ত অঞ্চলৰ ধাৰণাও প্ৰচাৰ কৰা হৈছে। শিশু শ্ৰমমুক্ত অঞ্চল হৈছে এনে এটা নিৰ্ধাৰিত অঞ্চল, যেনে গাঁও বা বাগিছা, য'ত সমাজে শিশু কাম নকৰিব আৰু প্ৰতিটো শিশু বিদ্যালয়ত থাকিব লাগে বুলি একমত হয়।<ref>"Stop Child Labour – School is the best place to work" coalition, [[https://stopchildlabour.org/child-labour-free-zones/](https://stopchildlabour.org/child-labour-free-zones/) Child labour free zones], accessed 27 September 2022</ref> এই ধাৰণাটো ১৯৯২ চনত ভাৰতীয় সংগঠন Mamidipudi Venkatarangaiya Foundation-এ প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল। ===বেচৰকাৰী সংস্থা=== [[Bachpan Bachao Andolan]], [[ChildFund]], [[CARE (relief agency)|CARE India]], Talaash Association, [[Child Rights and You]], [[Global march against child labour]], Bundelkhand matra bhumi samaj sevi sansthan project, [[http://goodweaveindia.net/](http://goodweaveindia.net/) GoodWeave India],<ref>{{Cite news|date=2019-02-11|title=FEATURE-India's tourist magnet starts to clean child labour 'blot'|language=en|work=Reuters|url=[https://in.reuters.com/article/india-slavery-smart-city-idINL5N2002BC|archive-url=https://web.archive.org/web/20200703043907/https://in.reuters.com/article/india-slavery-smart-city-idINL5N2002BC|url-status=dead|archive-date=3](https://in.reuters.com/article/india-slavery-smart-city-idINL5N2002BC|archive-url=https://web.archive.org/web/20200703043907/https://in.reuters.com/article/india-slavery-smart-city-idINL5N2002BC|url-status=dead|archive-date=3) July 2020|access-date=2020-07-02}}</ref> RIDE India আৰু Childline আদি বহুতো বেচৰকাৰী সংস্থাই ভাৰতত শিশু শ্ৰম নিৰ্মূলৰ বাবে কাম কৰি আহিছে।<ref name="ilo.org" /> শিশু শ্ৰম ভাৰতীয় আদালতসমূহত জনস্বাৰ্থমূলক গোচৰৰ বিষয়ো হৈ আহিছে।<ref>{{Cite web |url=[https://www.tribuneindia.com/2010/20100217/cth2.htm](https://www.tribuneindia.com/2010/20100217/cth2.htm) |title=PIL on child labour |website=The Tribune |location=India |access-date=12 January 2012}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.jdsupra.com/legalnews/final-order-of-high-court-in-child-labou-70204/](http://www.jdsupra.com/legalnews/final-order-of-high-court-in-child-labou-70204/) |title=CWP 2693 of 2010- Hemant Goswami vs. Union of India |date=9 April 2013 |website=JD Supra |access-date=9 April 2013}}</ref> ==শিশু শ্ৰমিকৰ জনমিতি== ভাৰতত দৰিদ্ৰতা, নিৰক্ষৰতা, শিক্ষাৰ অভাৱ, নিবনুৱা সমস্যা, জনসংখ্যাৰ অধিক ঘনত্ব আদি বিভিন্ন কাৰণত লাখ লাখ শিশু শিশু শ্ৰমত জড়িত হয়। Save the Children-ৰ মতে, ১৪ৰপৰা ১৭ বছৰ বয়সৰ শিশুৱে বিপজ্জনক কামত জড়িত হৈ ভাৰতৰ শিশু শ্ৰমিকৰ এক বৃহৎ অংশ গঠন কৰে।<ref>{{Cite news |url=[https://www.savethechildren.in/articles/statistics-of-child-labour-in-india-state-wise](https://www.savethechildren.in/articles/statistics-of-child-labour-in-india-state-wise) |title=Save the Children India {{!}} Statistics of Child Labour in India State Wise |work=Save the Children India |access-date=2017-11-16 |language=en-US}}</ref> পূৰ্বতে শিশু শ্ৰম ভাৰতৰ গ্ৰাম্য অঞ্চলত অধিক ব্যাপক আছিল, য'ত কৰ্মৰত শিশুৰ প্ৰায় ৮০ শতাংশে কাম কৰিছিল বুলি প্ৰতিৱেদন কৰা হৈছিল।<ref name="Save the Children India">{{Cite news |url=[https://www.savethechildren.in/articles/statistics-of-child-labour-in-india-state-wise](https://www.savethechildren.in/articles/statistics-of-child-labour-in-india-state-wise) |title=Save the Children India {{!}} Statistics of Child Labour in India State Wise |work=Save the Children India |access-date=2017-11-14 |language=en-US}}</ref> পাছলৈ নগৰায়িত অঞ্চলসমূহতো শিশু শ্ৰমৰ উপস্থিতি বৃদ্ধি পোৱাৰ কথা প্ৰতিৱেদন কৰা হৈছে। UNICEF-ৰ মতে, ৫ৰপৰা ১৪ বছৰ বয়সৰ শিশুৰ নগৰাঞ্চলীয় শিশু শ্ৰমৰ ক্ষেত্ৰত ৫৪ শতাংশ বৃদ্ধি দেখা গৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://unicef.in/Whatwedo/21/Child-Labour](http://unicef.in/Whatwedo/21/Child-Labour) |title=Child Labour {{!}} UNICEF |website=unicef.in |language=en |access-date=2017-11-14 |archive-date=16 October 2017 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20171016111511/http://unicef.in/Whatwedo/21/Child-labour](https://web.archive.org/web/20171016111511/http://unicef.in/Whatwedo/21/Child-labour) |url-status=dead }}</ref> Campaign Against Child Labour-ৰ এক অধ্যয়ন অনুসৰি ভাৰতত মুঠ প্ৰায় ১২,৬৬৬,৩৭৭জন শিশু শ্ৰমিক আছিল।<ref name="Save the Children India" /> ২০০৫ চনৰ ভাৰত চৰকাৰৰ NSSO তথ্য অনুসৰি, ভাৰতত শিশু শ্ৰমৰ উপস্থিতিৰ হাৰ বিভিন্ন সামাজিক আৰু ধৰ্মীয় গোটৰ মাজত পৃথক আছিল। সেই তথ্যত মুছলমান ভাৰতীয়সকলৰ মাজত শিশু শ্ৰমৰ হাৰ হিন্দু ভাৰতীয়সকলতকৈ প্ৰায় ৪০ শতাংশ অধিক বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল। জাতিভিত্তিক শ্ৰেণীবিভাজনত শিশু শ্ৰমৰ হাৰ ২.৮ শতাংশ আছিল, যি ৰাষ্ট্ৰীয় গড় ২.৭৪ শতাংশৰ সৈতে পৰিসংখ্যাগতভাৱে একে আছিল। জনজাতীয় জনসংখ্যাৰ ক্ষেত্ৰত শিশু শ্ৰমৰ হাৰ ৩.৮ শতাংশ আছিল।<ref>[[http://ncpcr.gov.in/Reports/Magnitude_of_Child_Labour_in_India_An_Analysis_of_Official_Sources_of_Data_Draft.pdf](http://ncpcr.gov.in/Reports/Magnitude_of_Child_Labour_in_India_An_Analysis_of_Official_Sources_of_Data_Draft.pdf) Magnitude of Child Labour in India] {{webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20131008082441/http://ncpcr.gov.in/reports/magnitude_of_child_labour_in_india_an_analysis_of_official_sources_of_data_draft.pdf](https://web.archive.org/web/20131008082441/http://ncpcr.gov.in/reports/magnitude_of_child_labour_in_india_an_analysis_of_official_sources_of_data_draft.pdf) |date=8 October 2013 }} Table 12, Section 8.12, Government of India</ref> Save the Children-ৰ ''Stolen Childhoods'' প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, অপুষ্টিৰ বাবে ভাৰতত ৪৮.২ নিযুত শিশু খৰ্বকায় আছিল বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল। ভাৰতত প্ৰায় ৩.১ কোটি শিশু কৰ্মশক্তিৰ অংশ আছিল বুলি প্ৰতিৱেদনটোত উল্লেখ কৰা হৈছিল। উপলব্ধ শিশু শ্ৰমৰ তথ্যৰ বিশ্লেষণে দেখুৱায় যে গ্ৰাম্য ভাৰতত ৫–১৪ বছৰ বয়সৰ বহু শিশু কৃষিকৰ্মত নিয়োজিত আছিল।<ref>{{cite web |last1=INDIA |title=Status of child labour in India |url=[https://caclindia.org/wp-content/uploads/2021/09/Child-Labour-Status-Report_Final_08.06.21-1.pdf](https://caclindia.org/wp-content/uploads/2021/09/Child-Labour-Status-Report_Final_08.06.21-1.pdf) |website=cacl india |access-date=18 August 2022}}</ref> ==লগতে চাওক== * [[বন্ধকী শ্ৰম ব্যৱস্থা (উচ্ছেদ) আইন, ১৯৭৬]] * [[শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬]] * [[এছৱাটিনিত শিশু শ্ৰম]] * [[ভাৰতত শিশু সৰবৰাহ]] * [[পুঁজিবাদৰ সমালোচনা]] * [[প্ৰাথমিক শিক্ষাৰ পৰিৱৰ্তিত আঁচনি, ১৯৫৩]] * [[ওড়িশা ৰাজ্যিক শিশু সুৰক্ষা সমিতি]] * [[অসমত শিশু শ্ৰম]] * [[ভাৰতত দাসত্ব]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== {{Commons category-inline}} * [[https://theprobe.in/indias-child-gravediggers/](https://theprobe.in/indias-child-gravediggers/) India’s child gravediggers | The Probe exclusive] * [[https://theprobe.in/will-lodge-fir-against-criminals-who-employ-children-ncpcr/](https://theprobe.in/will-lodge-fir-against-criminals-who-employ-children-ncpcr/) NCPCR to act on criminals who employ children | The Probe Impact] {{Webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20211007142546/https://theprobe.in/will-lodge-fir-against-criminals-who-employ-children-ncpcr/](https://web.archive.org/web/20211007142546/https://theprobe.in/will-lodge-fir-against-criminals-who-employ-children-ncpcr/) |date=7 October 2021 }} * [[https://web.archive.org/web/20120512153454/http://labour.nic.in/cwl/welcome.html](https://web.archive.org/web/20120512153454/http://labour.nic.in/cwl/welcome.html) Initiatives towards Elimination of Child Labour in India] * [[https://web.archive.org/web/20190619152440/https://www.dol.gov/ilab/reports/child-labor/india.htm](https://web.archive.org/web/20190619152440/https://www.dol.gov/ilab/reports/child-labor/india.htm) Findings on the Worst Forms of Child Labor in India - U.S. Department of Labor]<!--Authentication required--> * [[https://web.archive.org/web/20120907150456/http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/index.htm](https://web.archive.org/web/20120907150456/http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/index.htm) ILO's resource site on Child Labour and Responses in South Asia, including India] * [[http://www.unicef.org/india/child_protection_1726.htm](http://www.unicef.org/india/child_protection_1726.htm) UNICEF's resources and suggestions for Combating Child Labour in India] {{Webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20141220053111/http://www.unicef.org/india/child_protection_1726.htm](https://web.archive.org/web/20141220053111/http://www.unicef.org/india/child_protection_1726.htm) |date=20 December 2014 }} * [[https://web.archive.org/web/20120508184313/http://www.childinfo.org/labour_challenge.html](https://web.archive.org/web/20120508184313/http://www.childinfo.org/labour_challenge.html) Child protection - A UNICEF database and library of publication on child labour] * [[https://caclindia.org/wp-content/uploads/2021/09/Child-Labour-Status-Report_Final_08.06.21-1.pdf](https://caclindia.org/wp-content/uploads/2021/09/Child-Labour-Status-Report_Final_08.06.21-1.pdf) Status of child labour in India] * [[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/896dbf36ca392ee7bd99b37853c3df5a.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/896dbf36ca392ee7bd99b37853c3df5a.pdf) PENCIL Portal] * [[https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights/child-and-adolescent-labour](https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights/child-and-adolescent-labour) Child and Adolescent Labour - Commissionerate of Labour, Government of Assam] * For further reading, one can consult: Sreeparna Chattopadhyay's ''The Samaritans for [[Child]]-labourers'' ([[New Delhi]]: Authors Press, 2021) ({{ISBN|978-93-90588-16-9}}) braezj3lqr9glcj3pev8rsnkdi3qees 638954 638927 2026-09-27T09:41:35Z AjayDas 12623 /* */ 638954 wikitext text/x-wiki {{Short description|ভাৰতত শিশু শ্ৰমৰ অৱস্থা, কাৰণ আৰু আইন}} [[File:Enfants au travail dans le monde.png|thumb|upright=1.35|২০০৩ চনত ১০–১৮ বছৰ বয়সৰ ভাৰত আৰু বিশ্বৰ অন্যান্য দেশত শিশু শ্ৰমৰ অৱস্থা। ভাৰতত অনুমাণিক ১১% হাৰে ১০–২০% প্ৰাদুৰ্ভাৱৰ দেশসমূহৰ ভিতৰত সেউজীয়া ৰঙেৰে দেখুওৱা হৈছে; ৰঙা (৩০–৪০%) আৰু মুগা তথা ক'লা (৪০–১০০%) ৰঙে অধিক প্ৰাদুৰ্ভাৱ থকা দেশসমূহক সূচায়। [[বিশ্ব বেংক]]ৰ বিশ্ব উন্নয়ন সূচক, ২০০৫।<ref>[http://data.worldbank.org/sites/default/files/wdi05fulltext.pdf Table 2.8, WDI 2005, The World Bank]</ref>]] ভাৰতৰ একাংশ শিশু শ্ৰমত নিয়োজিত হৈ আছে। ২০১১ চনৰ ভাৰতৰ লোকপিয়ল অনুসৰি, ৫–১৪ বছৰ বয়সৰ মুঠ ২৫৯.৬৪ নিযুত শিশুৰ ভিতৰত [[শিশু শ্ৰম]]ত নিয়োজিত শিশুৰ সংখ্যা ১০.১২ নিযুত আছিল।<ref>[http://www.censusindia.gov.in/2011census/population_enumeration.aspx Age Data C13 Table (India/States/UTs ), Final Population - 2011 Census of India]</ref> শিশু শ্ৰমৰ সমস্যা কেৱল ভাৰততে সীমাবদ্ধ নহয়; সমগ্ৰ বিশ্বতে প্ৰায় ২১৭ নিযুত শিশু শ্ৰমত নিয়োজিত, যাৰ বহুতে পূৰ্ণকালীনভাৱে কাম কৰে।<ref>{{Cite web |url=http://www.ilo.org/global/topics/child-labour/lang--en/index.htm|title=Child Labour - ILO |year=2011 |publisher=ILO, United Nations}}</ref> শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬-ৰ ২০১৬ চনৰ সংশোধনৰ পাছত, ১৪ বছৰৰ তলৰ ব্যক্তিক "শিশু" হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হৈছে। এই আইনে শিশুক কোনো বৃত্তি বা প্ৰক্ৰিয়াত নিয়োগ নিষিদ্ধ কৰিছে, যদিও বিধানত শিশুৱে নিজৰ পৰিয়ালক অ-আনুষংগিক বিপজ্জনক বৃত্তিত সহায় কৰাৰ দৰে কিছুমান ব্যতিক্ৰম ৰখা হৈছে। ১৪ৰপৰা ১৮ বছৰ বয়সৰ ব্যক্তিক "কিশোৰ" হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হৈছে আৰু তেওঁলোকক বিপজ্জনক বৃত্তি আৰু প্ৰক্ৰিয়াৰ বাহিৰে কামত নিয়োজিত কৰাৰ অনুমতি আছে। ২০১৬ চনৰ সংশোধনে নিয়োগকৰ্তাৰ বাবে শাস্তি কঠোৰ কৰাৰ লগতে আইনখনৰ অধীনৰ অপৰাধক গ্ৰেপ্তাৰযোগ্য কৰাৰ ব্যৱস্থাও কৰে।<ref>{{Cite web |url=https://www.indiacode.nic.in/handle/123456789/1848?view_type=search|title=Child and Adolescent Labour (Prohibition and Regulation) Act, 1986 |publisher=India Code}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf|title=Ministry of Labour & Employment |publisher=Ministry of Labour & Employment, Government of India}}</ref> ২০১৭ চনত শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬ সংশোধন কৰা হয়। সংশোধিত নিয়মসমূহে আইনখনৰ নতুন নাম আৰু ২০১৬ চনৰ সংশোধনৰ সৈতে সংগতি ৰাখি নিয়মাৱলীৰ বিধানসমূহ সংশোধন কৰে।<ref>{{Cite web |url=https://labour.gov.in/sites/default/files/thechildlabourprohibition_and_regulationamendmentrules2017_0.pdf|title=Child Labour (Prohibition and Regulation) Amendment Rules, 2017 |publisher=Ministry of Labour and Employment, Government of India}}</ref> ২০০১ চনত ভাৰতৰ সকলো শিশু শ্ৰমিকৰ অনুমাণিক ১ শতাংশ, অৰ্থাৎ প্ৰায় ১২০,০০০ শিশু বিপজ্জনক কামত নিয়োজিত আছিল।<ref>{{Cite web |url=https://labour.gov.in/sites/default/files/annual_report_2009_10_english_part_1.pdf|title=Children and Work (Annual Report 2009) |year=2009 |publisher=Ministry of Labour and Employment (India)|page=108 |access-date=26 February 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240830025545/https://labour.gov.in/sites/default/files/annual_report_2009_10_english_part_1.pdf|archive-date=30 August 2024 |url-status=live}}</ref> ভাৰতৰ সংবিধানে ২৪ নং অনুচ্ছেদৰ অধীনত বিপজ্জনক উদ্যোগত শিশু শ্ৰম নিষিদ্ধ কৰিছে।<ref>{{Cite web |url=http://www.vakilno1.com/bareacts/constitution/constitutionofindia.html|title=Constitution of India |website=Vakilno1.com |publisher=Government of India}}</ref> [[ইউনিচেফ]]-ৰ মতে, বৃহৎ জনসংখ্যাৰ বাবে ১৪ বছৰৰ তলৰ শিশু শ্ৰমিকৰ মুঠ সংখ্যাৰ ক্ষেত্ৰত ভাৰত বিশ্বৰ অন্যতম বৃহৎ দেশ, আনহাতে উপ-ছাহাৰা আফ্ৰিকাৰ দেশসমূহত শিশু শ্ৰমিকৰ শতকৰা হাৰ অধিক।<ref>{{Cite web |url=http://www.unicef.org/infobycountry/india_background.html|title=India- The big picture |publisher=UNICEF |access-date=19 October 2009 |archive-date=7 September 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190907225835/https://www.unicef.org/infobycountry/india_background.html|url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.unicef.org/sowc2011/pdfs/SOWC-2011-Main-Report_EN_02092011.pdf|title=THE STATE OF THE WORLD'S CHILDREN - 2011 |year=2012 |publisher=UNICEF}}</ref><ref name="Madslien">{{Cite news |last=Madslien |first=Jorn |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/business/3451117.stm|title=ILO: 'Child labour prevents is ver |date=4 February 2004 |work=BBC News |access-date=20 September 2011}}</ref> [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰম সংস্থা]]ৰ মতে, কৃষিখণ্ডত বিশ্বৰ শিশু শ্ৰমিকৰ প্ৰায় ৬০ শতাংশ নিয়োজিত হয়।<ref>{{Cite web |url=http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@dgreports/@dcomm/documents/publication/wcms_126685.pdf|title=Facts on Child Labor - 2010 |year=2011 |publisher=ILO, Geneva}}</ref> [[খাদ্য আৰু কৃষি সংস্থা]]ৰ মতে, শিশু শ্ৰমিকৰ ৭০ শতাংশ কৃষি আৰু ইয়াৰ সৈতে জড়িত কামত নিয়োজিত।<ref>{{Cite web |url=http://www.fao.org/newsroom/en/news/2006/1000394/index.html|title=Agriculture accounts for 70 percent of child labour worldwide |year=2006 |publisher=FAO, United Nations |access-date=13 July 2012 |archive-date=14 November 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201114214137/http://www.fao.org/Newsroom/en/news/2006/1000394/index.html|url-status=dead }}</ref> কৃষিৰ বাহিৰেও ভাৰতীয় অৰ্থনীতিৰ প্ৰায় সকলো [[ভাৰতত শ্ৰম|অনানুষ্ঠানিক খণ্ড]]ত শিশু শ্ৰম দেখা যায়।<ref>{{Cite web |url=http://labour.nic.in/cwl/welcome.html|title=Child Labour |publisher=Labour.nic.in |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120512153454/http://labour.nic.in/cwl/welcome.html|archive-date=12 May 2012 |access-date=13 July 2012 |df=dmy-all}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://labour.nic.in/cwl/ListHazardous.htm|title=Archived copy |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120129102953/http://labour.nic.in/cwl/ListHazardous.htm|archive-date=29 January 2012 |access-date=2012-02-09 |df=dmy-all}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.ncpcr.gov.in/Reports/Child_Labour_in_Rural_areas_with_special_focus_on_Migration_Agriculture_%20Mining_by_Neera_Burra.pdf|title=Child labour in rural areas with a special focus on migration, agriculture, mining and brick kilns |last=Burra |first=Neera |publisher=National Commission for Protection of Child Rights |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20090124054134/http://ncpcr.gov.in/Reports/Child_Labour_in_Rural_areas_with_special_focus_on_migration_agriculture_%20mining_by_Neera_Burra.pdf|archive-date=24 January 2009 |access-date=19 October 2009}}</ref> গেপ,<ref>{{Cite news |url=http://www.abcnews.go.com/GMA/story?id=3786371&page=1|title=Gap Under Fire: Reports Allege Child Labor |access-date=22 October 2009 |work=ABC News}}</ref> প্ৰিমাৰ্ক,<ref>{{Cite news |last=Hawkes |first=Steve |url=http://business.timesonline.co.uk/tol/business/industry_sectors/retailing/article4152660.ece|archive-url=https://web.archive.org/web/20110612195200/http://business.timesonline.co.uk/tol/business/industry_sectors/retailing/article4152660.ece|url-status=dead |archive-date=12 June 2011 |title=Primark drops firms using child labour |date=17 June 2008 |work=The Times |access-date=22 October 2009 |location=London}}</ref> আৰু মনচাণ্ট’<ref name="forbes">{{Cite news |last=Bahree |first=Megha |url=https://www.forbes.com/global/2008/0310/062.html|title=Child Labor |date=3 October 2008 |access-date=22 October 2009 |work=Forbes}}</ref>-ৰ দৰে কোম্পানীক তেওঁলোকৰ সামগ্ৰীত শিশু শ্ৰম ব্যৱহাৰৰ বাবে সমালোচনা কৰা হৈছিল। কোম্পানীসমূহে কোৱা অনুসৰি, তেওঁলোকৰ লাভৰ বাবে নাবালক শিশুৱে উৎপাদন কৰা সামগ্ৰী বিক্ৰী নকৰাৰ কঠোৰ নীতি আছে, কিন্তু যোগান শৃংখলাত বহুতো স্তৰ থকাৰ বাবে সকলো পৰ্যায় নিৰীক্ষণ কৰাটো কঠিন।<ref name="forbes" /> ২০১১ চনত, প্ৰিমাৰ্কৰ প্ৰচেষ্টাৰ তিনি বছৰৰ পাছত, [[বিবিচি]]-এ স্বীকাৰ কৰে যে প্ৰিমাৰ্কৰ সৈতে জড়িত ভাৰতীয় শিশু শ্ৰমৰ ওপৰত তেওঁলোকৰ পুৰস্কাৰপ্ৰাপ্ত অনুসন্ধানমূলক প্ৰতিৱেদনটো ভুৱা আছিল। বিবিচিয়ে প্ৰিমাৰ্ক, ভাৰতীয় যোগানকাৰী আৰু দৰ্শকসকলৰ ওচৰত ক্ষমা বিচাৰে।<ref>{{Cite news |last1=Burrell |first1=Ian |url=https://www.independent.co.uk/news/media/tv-radio/bbc-crisis-over-fake-sweatshop-scene-in-primark-documentary-2298764.html|title=BBC crisis over 'fake' sweatshop scene in Primark documentary |date=17 June 2011 |work=The Independent |last2=Hickman |first2=Martin |location=London}}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.primarkresponse.com/panorama/timeline-of-events/|title=Primark and BBC Panorama: the true story |year=2012 |publisher=Primark |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120911094612/http://www.primarkresponse.com/panorama/timeline-of-events/|archive-date=11 September 2012 |df=dmy-all}}</ref> আন এটা কোম্পানী নাইকীৰ ওপৰতো ব্যাপক সমালোচনা হৈছিল। নাইকীৰ সামগ্ৰী উৎপাদনত শিশু শ্ৰম ব্যৱহাৰ কৰা ঘাম-কাৰখানাৰ অভিযোগৰ সন্দৰ্ভত কোম্পানীটোৱে উত্তৰ দিবলৈ চাপৰ সন্মুখীন হৈছিল। পিছত নাইকীয়ে তেওঁলোকৰ সামগ্ৰী ক'ত উৎপাদন কৰা হয় আৰু ক'ৰপৰা সংগ্ৰহ কৰা হয় সেই বিষয়ে তথ্য প্ৰদান কৰা পৃথক ৱেবপৃষ্ঠা প্ৰকাশ কৰে। ২০১৪ চনৰ ডিচেম্বৰত যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ শ্ৰম বিভাগে ''শিশু শ্ৰম বা বলপূৰ্বক শ্ৰমেৰে উৎপাদিত সামগ্ৰীৰ তালিকা'' প্ৰকাশ কৰে আৰু ভাৰতে উল্লেখযোগ্য হাৰত গুৰুতৰ কৰ্ম-পৰিস্থিতি পৰিলক্ষিত হোৱা ৭৪খন দেশৰ ভিতৰত স্থান লাভ কৰে। ভাৰতৰ সৈতে ২৩বিধ সামগ্ৰী জড়িত কৰা হৈছিল, যাৰ অধিকাংশ উৎপাদন ক্ষেত্ৰত শিশু শ্ৰমৰ সৈতে জড়িত বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল। সংবিধানত বিপজ্জনক শিশু শ্ৰম নিষিদ্ধ কৰাৰ উপৰি ভাৰতত কিশোৰ ন্যায় (শিশুৰ যত্ন আৰু সুৰক্ষা) আইন, ২০০০ আৰু শিশু শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬ৰ দৰে বিভিন্ন আইনে ভাৰতত শিশু শ্ৰম চিনাক্ত, গোচৰ চলোৱা আৰু বন্ধ কৰাৰ বাবে আইনগত ভিত্তি প্ৰদান কৰিছিল।<ref name="ilolaw">{{Cite web |url=http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm|title=National Legislation and Policies Against Child in India |year=2011 |publisher=International Labour Organization - an Agency of the United Nations, Geneva |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120809084340/http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm|archive-date=9 August 2012 |access-date=13 July 2012}}</ref> ==শিশু শ্ৰমৰ সংজ্ঞা== [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰম সংস্থা|ILO]]-ৰ মতে,<ref>{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/ipec/facts/lang--en/index.htm](http://www.ilo.org/ipec/facts/lang--en/index.htm) |title=What is child labour? |year=2012 |publisher=International Labour Organization}}</ref> 'শিশু শ্ৰম' বুলিলে এনে কামক বুজায় যিয়ে শিশুক শৈশৱ, সম্ভাৱনা আৰু মৰ্যাদাৰপৰা বঞ্চিত কৰে আৰু শাৰীৰিক তথা মানসিক বিকাশৰ বাবে ক্ষতিকাৰক। এনে কামে শিশুক বিদ্যালয়লৈ যোৱাৰ সুযোগৰপৰা বঞ্চিত কৰি, অকালতে বিদ্যালয় এৰিবলৈ বাধ্য কৰি অথবা বিদ্যালয়ৰ শিক্ষা আৰু অত্যধিক দীঘলীয়া তথা কঠিন কাম একেলগে কৰিবলৈ বাধ্য কৰি তেওঁলোকৰ শিক্ষাত বাধা দিয়ে। [[UNICEF]]-এ শিশু শ্ৰমৰ সংজ্ঞা কিছু পৃথকভাৱে দিছে। UNICEF-ৰ মতে, ৫ৰপৰা ১১ বছৰ বয়সৰ শিশু এজনে সপ্তাহত কমেও এঘণ্টা অৰ্থনৈতিক কাম অথবা কমেও ২৮ ঘণ্টা ঘৰুৱা কাম কৰিলে তেওঁ শিশু শ্ৰমত জড়িত বুলি গণ্য হয়। ১২ৰপৰা ১৪ বছৰ বয়সৰ শিশুৰ ক্ষেত্ৰত সপ্তাহত কমেও ১৪ ঘণ্টা অৰ্থনৈতিক কাম অথবা কমেও ৪২ ঘণ্টা অৰ্থনৈতিক আৰু ঘৰুৱা কাম কৰিলে তেওঁ শিশু শ্ৰমত জড়িত বুলি গণ্য হয়।<ref>{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/infobycountry/stats_popup9.html](http://www.unicef.org/infobycountry/stats_popup9.html) |title=Definitions: Child Protection |year=2012 |publisher=UNICEF |access-date=13 July 2012 |archive-date=26 November 2015 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20151126060422/http://www.unicef.org/infobycountry/stats_popup9.html](https://web.archive.org/web/20151126060422/http://www.unicef.org/infobycountry/stats_popup9.html) |url-status=dead }}</ref> UNICEF-ৰ আন এটা প্ৰতিৱেদনত কোৱা হৈছে যে শিশুৰ কামক এক ধাৰাবাহিক পৰিসৰৰ ৰূপত দেখা উচিত—এফালে শিশুৰ বাবে ধ্বংসাত্মক বা শোষণমূলক কাম আৰু আনফালে শিশুৰ বিকাশত সহায় কৰা, কিন্তু শিক্ষা, বিনোদন আৰু বিশ্ৰামত বাধা নিদিয়া কাম; এই দুয়োটা সীমাৰ মাজত এনে বহু ধৰণৰ কাম আছে যিবোৰে শিশুৰ বিকাশত নেতিবাচক প্ৰভাৱ পেলাবই লাগিব বুলি ক'ব নোৱাৰি। ভাৰতৰ ২০০১ চনৰ লোকপিয়ল কাৰ্যালয়ে<ref>{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@asia/@ro-bangkok/@sro-new_delhi/documents/projectdocumentation/wcms_125442.pdf](http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@asia/@ro-bangkok/@sro-new_delhi/documents/projectdocumentation/wcms_125442.pdf) |title=Figures: An Analysis of Census 2001 Child Labour Facts and Figures |year=2007 |publisher=Govt of India and ILO}}</ref> শিশু শ্ৰমক ১৭ বছৰৰ তলৰ শিশুৱে পাৰিশ্ৰমিক, মজুৰি বা লাভ লাভ কৰক বা নকৰক, যিকোনো অৰ্থনৈতিকভাৱে উৎপাদনশীল কামত অংশগ্ৰহণ কৰা হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰিছিল। এনে অংশগ্ৰহণ শাৰীৰিক, মানসিক বা দুয়োটাই হ'ব পাৰে। ইয়াৰ ভিতৰত খণ্ডকালীন সহায়, কৃষিপাম, পাৰিবাৰিক উদ্যোগ অথবা বিক্ৰী বা ঘৰুৱা ব্যৱহাৰৰ বাবে খেতি আৰু গাখীৰ উৎপাদনৰ দৰে অৰ্থনৈতিক কামত বিনা পাৰিশ্ৰমিকৰ কামো অন্তৰ্ভুক্ত। ভাৰত চৰকাৰে শিশু শ্ৰমিকক দুটা ভাগত বিভক্ত কৰিছিল: মুখ্য শ্ৰমিক হৈছে বছৰত ছয় মাহ বা তাতকৈ অধিক সময় কাম কৰা শিশু আৰু প্ৰান্তীয় শিশু শ্ৰমিক হৈছে বছৰৰ কোনো সময়ত কাম কৰা কিন্তু বছৰত ছয় মাহতকৈ কম সময় কাম কৰা শিশু। কিছুমান শিশু অধিকাৰ কৰ্মীয়ে যুক্তি দিয়ে যে বিদ্যালয়ত নথকা প্ৰতিজন শিশুকে শিশু শ্ৰমিকৰ ভিতৰত অন্তৰ্ভুক্ত কৰিব লাগে, কাৰণ তেওঁলোক গোপন শিশু শ্ৰমিক হ'ব পাৰে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.nac.nic.in/pdf/child_labour.pdf](http://www.nac.nic.in/pdf/child_labour.pdf) |title=Abolition of Child Labour– A Brief Note |year=2011 |publisher=National Advisory Council |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120119084332/http://www.nac.nic.in/pdf/child_labour.pdf](https://web.archive.org/web/20120119084332/http://www.nac.nic.in/pdf/child_labour.pdf) |archive-date=19 January 2012 |df=dmy-all}}</ref> অৱশ্যে UNICEF-এ উল্লেখ কৰিছে যে ভাৰতত বিশেষকৈ গ্ৰাম্য অঞ্চলত বিদ্যালয়, শ্ৰেণীকোঠা আৰু শিক্ষকৰ বৃহৎ অভাৱ আছে আৰু শিশু শ্ৰমৰ সমস্যাৰ প্ৰায় ৯০ শতাংশ গ্ৰাম্য অঞ্চলত দেখা যায়। প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ প্ৰায় প্ৰতি পাঁচখনৰ ভিতৰত এখন বিদ্যালয়ত সকলো শ্ৰেণীৰ শিক্ষাৰ্থীক পঢ়াবলৈ মাত্ৰ এজন শিক্ষক থাকে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/india/children_2359.htm](http://www.unicef.org/india/children_2359.htm) |title=The Children - Education |year=2011 |publisher=UNICEF |access-date=13 July 2012 |archive-date=3 January 2015 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20150103091108/http://www.unicef.org/india/children_2359.htm](https://web.archive.org/web/20150103091108/http://www.unicef.org/india/children_2359.htm) |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/india/education_1551.htm](http://www.unicef.org/india/education_1551.htm) |title=Global campaign for children - More teachers needed |date=24 April 2006 |publisher=UNICEF |access-date=13 July 2012 |archive-date=19 June 2014 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140619222407/http://www.unicef.org/india/education_1551.htm](https://web.archive.org/web/20140619222407/http://www.unicef.org/india/education_1551.htm) |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite news |last=Swati Chandra |url=[http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-10/varanasi/31318133_1_primary-schools-single-teacher-primary-teachers](http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-10/varanasi/31318133_1_primary-schools-single-teacher-primary-teachers) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20140202094738/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-10/varanasi/31318133_1_primary-schools-single-teacher-primary-teachers](https://web.archive.org/web/20140202094738/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-10/varanasi/31318133_1_primary-schools-single-teacher-primary-teachers) |url-status=dead |archive-date=2 February 2014 |work=The Times of India |title=Shortage of teachers cripples right to education |date=10 April 2012 }}</ref><ref>{{Cite news |url=[https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20110912-primary-teachers-shortage-education-purandareswari-747483-2011-09-03](https://www.indiatoday.in/magazine/nation/story/20110912-primary-teachers-shortage-education-purandareswari-747483-2011-09-03) |title=Uniform shortage |date=3 September 2011 |publisher=India Today}}</ref> ==আইন আৰু নীতি== ঔপনিৱেশিক শাসনৰপৰা স্বাধীনতা লাভ কৰাৰ পাছত ভাৰতে শিশু শ্ৰমৰ ক্ষেত্ৰত কেইবাটাও সাংবিধানিক সুৰক্ষা আৰু আইন প্ৰণয়ন কৰিছে। ভাৰতৰ সংবিধানৰ মৌলিক অধিকাৰ আৰু ৰাজ্যৰ নীতি-নিৰ্দেশক তত্ত্বৰ অধীনত ১৪ বছৰৰ তলৰ শিশুক কোনো কাৰখানা বা খনি অথবা আন কোনো বিপজ্জনক নিয়োগত কামত নিয়োজিত কৰাত নিষেধাজ্ঞা আৰোপ কৰা হৈছিল (২৪ নং অনুচ্ছেদ)। সংবিধানে ২১-ক আৰু ৪৫ নং অনুচ্ছেদৰ জৰিয়তে ৬ৰপৰা ১৪ বছৰ বয়সৰ সকলো শিশুৰ বাবে বিনামূলীয়া আৰু বাধ্যতামূলক শিক্ষাৰ ব্যৱস্থাৰ কথাও কল্পনা কৰিছিল।<ref name="ilolaw" /><ref>{{Cite web |url=[http://lawmin.nic.in/coi/contents.htm](http://lawmin.nic.in/coi/contents.htm) |title=Constitution of india |publisher=[[Ministry of Law and Justice (India)|Ministry of Law and Justice, Govt. of India]] |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20160325025912/http://lawmin.nic.in/coi/contents.htm](https://web.archive.org/web/20160325025912/http://lawmin.nic.in/coi/contents.htm) |archive-date=25 March 2016 |access-date=13 July 2012}}</ref> ভাৰতত যুক্তৰাষ্ট্ৰীয় শাসন-ব্যৱস্থা আছে আৰু শ্ৰম [[সমৱৰ্তী তালিকা]]ৰ বিষয় হোৱাৰ বাবে কেন্দ্ৰীয় আৰু ৰাজ্য চৰকাৰ দুয়োটাই শিশু শ্ৰম সম্পৰ্কীয় আইন প্ৰণয়ন কৰিব পাৰে আৰু কৰিছে। === কাৰখানা আইন, ১৯৪৮ === এই আইনে ১৪ বছৰৰ তলৰ শিশুক কোনো কাৰখানাত নিয়োগ কৰাত নিষেধ কৰিছিল। আইনখনত ১৫–১৮ বছৰ বয়সৰ কিশোৰক কাৰখানাত কোনে, কেতিয়া আৰু কিমান সময় নিয়োগ কৰিব পাৰে সেই সম্পৰ্কেও নিয়ম নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছিল। === খনি আইন, ১৯৫২ === এই আইনে ১৮ বছৰৰ তলৰ ব্যক্তিক খনিত নিয়োগ কৰাত নিষেধ কৰিছিল। === শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬ === ২০১৬ চনৰ সংশোধনৰ পাছত এই আইনখনৰ নাম '''শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬''' হয়। আইনখনে ১৪ বছৰৰ তলৰ শিশুক সকলো বৃত্তি আৰু প্ৰক্ৰিয়াত নিয়োগ নিষিদ্ধ কৰে, যদিও শিশুৱে নিজৰ পৰিয়ালক অ-বিপজ্জনক বৃত্তিত সহায় কৰাৰ ক্ষেত্ৰত ব্যতিক্ৰম আছে। ১৪ৰপৰা ১৮ বছৰ বয়সৰ ব্যক্তিক "কিশোৰ" হিচাপে সংজ্ঞায়িত কৰা হয় আৰু তেওঁলোকক বিপজ্জনক বৃত্তি আৰু প্ৰক্ৰিয়াৰ বাহিৰে কামত নিয়োগ কৰাৰ অনুমতি আছে। সংশোধিত আইনখনে নিয়োগকৰ্তাৰ বাবে শাস্তি বৃদ্ধি আৰু কিছুমান অপৰাধক গ্ৰেপ্তাৰযোগ্য কৰাৰ ব্যৱস্থাও কৰে।<ref>{{Cite web |url=[https://www.indiacode.nic.in/handle/123456789/1848?view_type=search](https://www.indiacode.nic.in/handle/123456789/1848?view_type=search) |title=Child and Adolescent Labour (Prohibition and Regulation) Act, 1986 |publisher=India Code}}</ref> === শিশুৰ বিনামূলীয়া আৰু বাধ্যতামূলক শিক্ষাৰ অধিকাৰ আইন, ২০০৯ === এই আইনে ৬ৰপৰা ১৪ বছৰ বয়সৰ সকলো শিশুৰ বাবে বিনামূলীয়া আৰু বাধ্যতামূলক শিক্ষাৰ অধিকাৰ নিশ্চিত কৰে। আইনখনত অৰ্থনৈতিকভাৱে দুৰ্বল আৰু বঞ্চিত শ্ৰেণীৰ শিশুৰ বাবে প্ৰতিখন ব্যক্তিগত বিদ্যালয়ৰ প্ৰৱেশ পৰ্যায়ৰ আসনৰ ২৫ শতাংশ সংৰক্ষণৰ ব্যৱস্থাও কৰা হৈছে। === শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) নিয়মাৱলী, ২০১৭ === ২০১৬ চনৰ সংশোধিত আইন কাৰ্যকৰী কৰাৰ বাবে কেন্দ্ৰীয় চৰকাৰে ২০১৭ চনত শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) নিয়মাৱলী সংশোধন কৰে। ২ জুন ২০১৭ৰপৰা সংশোধিত নিয়মাৱলীয়ে ১৯৮৮ চনৰ নিয়মাৱলীৰ নাম আৰু বিভিন্ন সংজ্ঞা তথা প্ৰশাসনিক বিধান আইনখনৰ সংশোধিত ৰূপৰ সৈতে সংগতি ৰাখে।<ref>{{Cite web |url=[https://labour.gov.in/sites/default/files/thechildlabourprohibition_and_regulationamendmentrules2017_0.pdf](https://labour.gov.in/sites/default/files/thechildlabourprohibition_and_regulationamendmentrules2017_0.pdf) |title=Child Labour (Prohibition and Regulation) Amendment Rules, 2017 |publisher=Ministry of Labour and Employment, Government of India}}</ref> === ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম নীতি === ভাৰতে ১৯৮৭ চনত ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম নীতি প্ৰণয়ন কৰিছিল। এই নীতিয়ে বিপজ্জনক বৃত্তিত কাম কৰা শিশুৰ পুনৰ্বাসনৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি ক্ৰমাগত আৰু পৰ্যায়ভিত্তিক পদ্ধতি গ্ৰহণৰ লক্ষ্য ৰাখিছিল। ইয়াৰ অধীনত শিশু শ্ৰম সম্পৰ্কীয় আইন কঠোৰভাৱে প্ৰয়োগ কৰাৰ লগতে দৰিদ্ৰতাৰ দৰে শিশু শ্ৰমৰ মূল কাৰণসমূহ মোকাবিলা কৰিবলৈ উন্নয়নমূলক কাৰ্যসূচীৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া হৈছিল। ১৯৮৮ চনত ইয়াৰ ফলস্বৰূপে ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম প্ৰকল্প আৰম্ভ হয়।<ref>{{Cite web |url=[http://labour.nic.in/cwl/childlabour.htm](http://labour.nic.in/cwl/childlabour.htm) |title=Initiatives towards Elimination of Child Labour – Action Plan and Present Strategy |year=2011 |publisher=Ministry of Labour, Government of India |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20110909135544/http://labour.nic.in/cwl/childlabour.htm](https://web.archive.org/web/20110909135544/http://labour.nic.in/cwl/childlabour.htm) |archive-date=9 September 2011 |df=dmy-all}}</ref> ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম প্ৰকল্পৰ অধীনত ৯–১৪ বছৰ বয়সৰ উদ্ধাৰ বা কামৰপৰা আঁতৰোৱা শিশুসকলক বিশেষ প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰত বুনিয়াদী শিক্ষা, বৃত্তিমূলক প্ৰশিক্ষণ, মধ্যাহ্ন ভোজন, জলপান, স্বাস্থ্যসেৱা আদি প্ৰদান কৰি আনুষ্ঠানিক শিক্ষা-ব্যৱস্থাত অন্তৰ্ভুক্ত কৰাৰ ব্যৱস্থা কৰা হৈছিল। ২০২১ চনৰ ১ এপ্ৰিলৰপৰা ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম প্ৰকল্পক [[সমগ্ৰ শিক্ষা]] অভিযানৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা হয়।<ref>{{Cite web |url=[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf) |title=Ministry of Labour & Employment |publisher=Ministry of Labour & Employment, Government of India}}</ref> === পেন্সিল পৰ্টেল === ২০১৭ চনৰ ২৬ ছেপ্টেম্বৰত ''Platform for Effective Enforcement for No Child Labour'' (PENCIL) পৰ্টেল আৰম্ভ কৰা হয়। এই অনলাইন ব্যৱস্থাৰ জৰিয়তে শিশু শ্ৰমৰ অভিযোগ দাখিল কৰিব পাৰি আৰু অভিযোগসমূহ সংশ্লিষ্ট জিলাৰ নোডেল বিষয়াৰ ওচৰলৈ প্ৰেৰণ কৰা হয়। পৰ্টেলটো শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬ৰ প্ৰয়োগ নিৰীক্ষণৰ লগতে শিশু শ্ৰম সম্পৰ্কীয় তথ্য আৰু অভিযোগ ব্যৱস্থাপনা উন্নত কৰাৰ বাবে ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/896dbf36ca392ee7bd99b37853c3df5a.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/896dbf36ca392ee7bd99b37853c3df5a.pdf) |title=PENCIL Portal |publisher=Ministry of Labour and Employment, Government of India}}</ref> ==কাৰণ== মানৱ ইতিহাসৰ অধিকাংশ সময়ত আৰু বিভিন্ন সংস্কৃতিত ১৮ বছৰৰ তলৰ শিশুৱে পৰিয়ালৰ কল্যাণৰ বাবে বিভিন্ন ধৰণে অৱদান আগবঢ়াই আহিছে। UNICEF-ৰ মতে, দৰিদ্ৰতা শিশু শ্ৰমৰ আটাইতকৈ ডাঙৰ কাৰণ। প্ৰতিৱেদনটোত এইটোও উল্লেখ কৰা হৈছে যে উন্নয়নশীল আৰু অনুন্নত বিশ্বৰ গ্ৰাম্য তথা দৰিদ্ৰ অঞ্চলত শিশুসকলৰ সন্মুখত প্ৰকৃত আৰু অৰ্থপূৰ্ণ বিকল্প নাথাকে। বিদ্যালয় আৰু শিক্ষকো অনুপস্থিত থাকে। শিশু শ্ৰম এনে পৰিস্থিতিৰ ফল।<ref name="bclunicef">{{Cite web |url=[http://www.unicef.org/publications/files/pub_beyond_en.pdf](http://www.unicef.org/publications/files/pub_beyond_en.pdf) |title=Beyond Child Labour - Affirming Rights |year=2001 |publisher=UNICEF |access-date=13 July 2012 |archive-date=1 December 2017 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20171201082002/https://www.unicef.org/publications/files/pub_beyond_en.pdf](https://web.archive.org/web/20171201082002/https://www.unicef.org/publications/files/pub_beyond_en.pdf) |url-status=dead }}</ref> একেদৰে BBC-ৰ এটা প্ৰতিৱেদনত দৰিদ্ৰতা আৰু অপৰ্যাপ্ত ৰাজহুৱা শিক্ষা আন্তঃগাঁথনিক ভাৰতত শিশু শ্ৰমৰ কিছুমান কাৰণ হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। ল'ৰা আৰু ছোৱালীৰ মাজত UNICEF-এ দেখা পাইছে যে ছোৱালীয়ে বিদ্যালয়ৰ বাহিৰত থাকি ঘৰুৱা ভূমিকাত কাম কৰাৰ সম্ভাৱনা ল'ৰাতকৈ প্ৰায় দুগুণ। বিদ্যালয় উপলব্ধ থাকিলেও সীমিত সম্পদ থকা অভিভাৱকে কাক বিদ্যালয়ৰ খৰচ আৰু মাচুল দিব পাৰে সেই সিদ্ধান্ত ল'বলগীয়া হয় বুলি UNICEF-এ উল্লেখ কৰিছে। ভাৰতকে ধৰি বিশ্বৰ বহু ঠাইত ছোৱালীৰ শিক্ষাক কম অগ্ৰাধিকাৰ দিয়া হয়। UNICEF-ৰ মতে, বিদ্যালয়ত ছোৱালীয়ে হয়ৰানি বা উৎপীড়নৰ সন্মুখীন হ'ব পাৰে আৰু পক্ষপাতিত্ব বা দুৰ্বল পাঠ্যক্ৰমৰ বাবে পিছ পৰিব পাৰে। ফলত কেৱল লিংগৰ কাৰণতে বহু ছোৱালী বিদ্যালয়ৰপৰা বঞ্চিত বা বিদ্যালয় এৰিবলৈ বাধ্য হৈ শিশু শ্ৰমত জড়িত হয়।<ref name=bclunicef/> আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰম সংস্থা (ILO) আৰু Spreading Smiles Through Education Organisation (OSSE)-ৰ মতে, দৰিদ্ৰতা শিশুক কৰ্মক্ষেত্ৰলৈ ঠেলি নিয়া এক গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰক।<ref name="ilo2008a">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/public/english/region/eurpro/moscow/areas/ipec/causes.htm](http://www.ilo.org/public/english/region/eurpro/moscow/areas/ipec/causes.htm) |title=Child labour - causes |year=2008 |publisher=ILO, United Nations}}</ref> শিশুৰ কামৰপৰা পোৱা আয় তেওঁলোকৰ নিজৰ জীৱন-ধাৰণ বা পৰিয়ালৰ জীৱন-ধাৰণৰ বাবে গুৰুত্বপূৰ্ণ বুলি ধৰা হয়। কিছুমান পৰিয়ালত শিশুৰ শ্ৰমৰপৰা পোৱা আয় পৰিয়ালৰ মুঠ আয়ৰ ২৫ৰপৰা ৪০ শতাংশলৈকে হয়। ILO-ৰ ২০০৮ চনৰ এক অধ্যয়ন অনুসৰি,<ref name=ilo2008a/> শিশুক ক্ষতিকাৰক শ্ৰমলৈ ঠেলি নিয়া গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰকসমূহৰ ভিতৰত বিদ্যালয়ৰ উপলব্ধতা আৰু শিক্ষাৰ গুণগত মানৰ অভাৱ অন্যতম। বহুতো সম্প্ৰদায়ত, বিশেষকৈ গ্ৰাম্য অঞ্চলত, পৰ্যাপ্ত বিদ্যালয়ৰ সুবিধা নাই। বিদ্যালয় থাকিলেও বহু সময়ত সেইবোৰ বহু দূৰত, যাতায়াত কঠিন, ব্যয়-বহুল অথবা শিক্ষাৰ মান ইমানেই নিম্ন যে অভিভাৱকে বিদ্যালয়লৈ যোৱাটো সঁচাকৈ লাভজনক নে নহয় সেই বিষয়ে সন্দেহ কৰে। চৰকাৰী প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ত শিশুসকল উপস্থিত থাকিলেও চৰকাৰীভাৱে নিযুক্ত শিক্ষক প্ৰায় ২৫ শতাংশ সময়ত উপস্থিত নাথাকে বুলি কিছুমান অধ্যয়নত উল্লেখ কৰা হৈছে।<ref>{{Cite news |last=Basu |first=Kaushik |url=[http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/4051353.stm](http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/4051353.stm) |title=Combating India's truant teachers |date=29 November 2004 |work=BBC News}}</ref><ref name=wsj12/><ref>{{Cite web |url=[http://ddp-ext.worldbank.org/EdStats/INDstu04a.pdf](http://ddp-ext.worldbank.org/EdStats/INDstu04a.pdf) |title=TEACHER ABSENCE IN INDIA: A SNAPSHOT |last=Kremer |date=September 2004 |publisher=World Bank |display-authors=etal}}</ref> ২০০৮ চনৰ ILO অধ্যয়নে কৈছে যে শিশুৱে বিদ্যালয়লৈ যোৱাৰ সলনি কাম কৰাতকৈ গুণগত প্ৰাথমিক আৰু মাধ্যমিক শিক্ষাৰ অভাৱৰ ফলত হোৱা নিৰক্ষৰতাই তেওঁলোকৰ মৌলিক শিক্ষা লাভৰ সুযোগ সীমিত কৰে আৰু ভৱিষ্যতে দক্ষতা আহৰণ কৰি উপযুক্ত প্ৰাপ্তবয়স্ক কৰ্মজীৱন লাভ কৰাৰ সম্ভাৱনা হ্ৰাস কৰে।<ref name=ilo2008a/> UNICEF-ৰ এক পুৰণি প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল যে ভাৰতৰ শিশু শ্ৰমৰ প্ৰায় ৯০ শতাংশ গ্ৰাম্য অঞ্চলত আছে আৰু গ্ৰাম্য অঞ্চলত বিদ্যালয়ৰ উপলব্ধতা আৰু গুণগত মান দুৰ্বল। ১৯৭৮–৭৯ চনত থকা চৰকাৰী পুঁজিৰে পৰিচালিত প্ৰাথমিক বিদ্যালয়ৰ প্ৰায় ৫০ শতাংশৰ নিয়মীয়া ভৱন নাছিল, ৪০ শতাংশত ব্লেকব'ৰ্ড নাছিল আৰু চৰকাৰী পুঁজিৰে পৰিচালিত বিদ্যালয়সমূহৰ ৯৭ শতাংশ ধন শিক্ষক আৰু প্ৰশাসকৰ দৰমহাৰ বাবে বাজেট কৰা হৈছিল বুলি সেই প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://unesdoc.unesco.org/images/0008/000855/085584eo.pdf](http://unesdoc.unesco.org/images/0008/000855/085584eo.pdf) |title=Child Labour and Education - Digest 28 |year=1990 |publisher=UNICEF}}</ref> ২০১২ চনৰ Wall Street Journal-ৰ এক প্ৰতিৱেদনত কোৱা হৈছিল যে ভাৰতত ৬–১৪ বছৰ বয়সৰ শিশুৰ বিদ্যালয়ত নামভৰ্তিৰ হাৰ ৯৬ শতাংশৰ অধিকলৈ বৃদ্ধি পালেও শিশু শ্ৰম হ্ৰাস কৰাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় বিদ্যালয়ৰ আন্তঃগাঁথনিৰ বহু সমস্যা অব্যাহত আছিল।<ref name="wsj12">{{Cite news |url=[https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2012/01/20/are-indian-schools-getting-even-worse/?mod=google_news_blog](https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2012/01/20/are-indian-schools-getting-even-worse/?mod=google_news_blog) |title=Are Indian Schools Getting Even Worse? |date=20 January 2012 |publisher=The Wall Street Journal}}</ref><ref>{{Cite news |url=[https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2012/01/03/india-journal-the-basic-shortages-that-plague-our-schools/](https://blogs.wsj.com/indiarealtime/2012/01/03/india-journal-the-basic-shortages-that-plague-our-schools/) |title=India Journal: The Basic Shortages that Plague Our Schools |date=3 January 2012 |publisher=The Wall Street Journal}}</ref> Biggeri আৰু Mehrotra-এ শিশু শ্ৰমক উৎসাহিত কৰা সামষ্টিক অৰ্থনৈতিক কাৰকসমূহ অধ্যয়ন কৰিছে। তেওঁলোকে ভাৰত, পাকিস্তান, ইণ্ডোনেছিয়া, থাইলেণ্ড আৰু ফিলিপাইনছৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল। তেওঁলোকৰ মতে পাঁচখন দেশতে শিশু শ্ৰম এটা গুৰুতৰ সমস্যা, কিন্তু ই নতুন সমস্যা নহয়। দৰিদ্ৰতা আৰু ভাল বিদ্যালয়ৰ অনুপস্থিতিয়ে শিশু শ্ৰমৰ যোগানৰ দিশ ব্যাখ্যা কৰাৰ বিপৰীতে কম মজুৰিৰ অনানুষ্ঠানিক অৰ্থনীতিৰ বৃদ্ধি, অধিক মজুৰিৰ আনুষ্ঠানিক অৰ্থনীতিৰ তুলনাত, চাহিদাৰ দিশৰ এক কাৰক বুলি তেওঁলোকে মত প্ৰকাশ কৰিছে। ভাৰতত [[ভাৰতত শ্ৰম|সংগঠিত অৰ্থনীতি]]ৰ বৃদ্ধিত কঠোৰ শ্ৰম আইন আৰু বহুতো নিয়মে বাধা দিয়ে বুলি তেওঁলোকে উল্লেখ কৰিছে।<ref name="mbsm">{{Cite book |last1=Biggeri |first1=Mario |title=Asian Informal Workers: Global Risks, Local Protection |last2=Santosh Mehrotra |publisher=Routledge |year=2007 |isbn=978-0-415-38275-5}}</ref><ref name="Palgrave Macmillan">{{Cite book |last1=Grootaert |first1=Christiaan |title=The Policy Analysis of Child Labor: A Comparative Study |last2=Harry Anthony Patrinos |publisher=Palgrave Macmillan |year=1999 |isbn=978-0312221225}}</ref><ref name="galbithink">{{Cite journal |last=Galbi |first=Douglas |year=1997 |title=Child Labor and the Division of Labor in the Early English Cotton Mills |url=[http://www.galbithink.org/child.pdf](http://www.galbithink.org/child.pdf) |journal=Journal of Population Economics |volume=10 |issue=4 |pages=357–375 |doi=10.1007/s001480050048 |pmid=12293082|s2cid=5858814 }}</ref><ref name="Brown, D. K., Deardorff, A. V. and Stern, R. M">{{Cite book |last1=Brown |first1=D. K. |last2=Deardorff |first2=A. V. |last3=Stern |first3=R. M. |title=Child Labor: Theory, Evidence, and Policy (Chapter 3, International Labor Standards: History, Theory, and Policy Options) |isbn=9781405105552 |doi=10.1002/9780470754818.ch3|url=[http://ase.tufts.edu/econ/papers/200111.pdf](http://ase.tufts.edu/econ/papers/200111.pdf) }}</ref> ভাৰতীয় জটিল শ্ৰম আইনৰ এক অনিচ্ছাকৃত ফল হিচাপে কাম অনানুষ্ঠানিক খণ্ডলৈ স্থানান্তৰিত হৈছে বুলি কিছুমান অধ্যয়নে যুক্তি দিছে। ফলত ৬০ শতাংশ শিশু শ্ৰমিক নিয়োগ কৰা অনানুষ্ঠানিক কৃষিখণ্ডৰ পিছত অনানুষ্ঠানিক বাণিজ্য, অনানুষ্ঠানিক সংযোজন আৰু [[ভাৰতত খুচুৰা ব্যৱসায়|অনানুষ্ঠানিক খুচুৰা]] কাম শিশু শ্ৰমিকৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ নিয়োগক্ষেত্ৰ হৈ পৰিছে। আনুষ্ঠানিক খণ্ডৰ বৃদ্ধিত সামষ্টিক অৰ্থনৈতিক কাৰক আৰু আইনসমূহে বাধা দিলে পাৰিবাৰিক অনানুষ্ঠানিক খণ্ডৰ বৃদ্ধি ঘটে আৰু তাত কম খৰচৰ, সহজে নিয়োগ কৰিব পৰা আৰু সহজে কামৰপৰা আঁতৰাব পৰা শিশু শ্ৰম ব্যৱহাৰ হয়।<ref name=mbsm/> আন গৱেষকসকলেও ভাৰতীয় শ্ৰম বজাৰৰ অনমনীয়তা আৰু গাঁথনি, অনানুষ্ঠানিক অৰ্থনীতিৰ আকাৰ, উদ্যোগৰ বৃহৎ পৰিসৰত বিকাশ কৰিব নোৱাৰা ক্ষমতা আৰু আধুনিক উৎপাদন প্ৰযুক্তিৰ অভাৱক শিশু শ্ৰমৰ চাহিদা আৰু গ্ৰহণযোগ্যতাত প্ৰভাৱ পেলোৱা সামষ্টিক অৰ্থনৈতিক কাৰক হিচাপে উল্লেখ কৰিছে।<ref name="Palgrave Macmillan" /><ref name="galbithink"/><ref name="Brown, D. K., Deardorff, A. V. and Stern, R. M" /> Cigno আদিয়ে ভাৰতত চৰকাৰে ৰূপায়ণ কৰা ভূমি পুনৰ্বিতৰণ কাৰ্যসূচীৰ বিষয়ে অধ্যয়ন কৰিছে। দৰিদ্ৰ পৰিয়ালক অৰ্থনৈতিকভাৱে স্বাৱলম্বী কৰাৰ উদ্দেশ্যে সৰু সৰু মাটিৰ টুকুৰা দিয়া হৈছিল যদিও ইয়াৰ অনিচ্ছাকৃত ফল হিচাপে শিশু শ্ৰম বৃদ্ধি পোৱা বুলি তেওঁলোকে উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকৰ মতে, সৰু মাটিৰটুকুৰাত ব্যয়-বহুল কৃষি সঁজুলি ব্যৱহাৰ কৰাটো উৎপাদনশীল নহয় বাবে এনে মাটি অধিক শ্ৰম-নিবিড়ভাৱে চহোৱা হয়। ফলত সৰু মাটিৰপৰা উৎপাদন বৃদ্ধি কৰিবলৈ শিশু শ্ৰমকে ধৰি অধিক শ্ৰম ব্যৱহাৰ কৰা হয়।<ref>{{Cite journal |last1=Cigno |first1=Rosati |last2=Cigno |first2=Tzannatos |date=December 2001 |title=Child Labor, Nutrition and Education in Rural India: An Economic Analysis of Parental Choice and Policy Options |url=[http://siteresources.worldbank.org/SOCIALPROTECTION/Resources/SP-Discussion-papers/Child-Labor-DP/0131.pdf](http://siteresources.worldbank.org/SOCIALPROTECTION/Resources/SP-Discussion-papers/Child-Labor-DP/0131.pdf) |journal=Pacific Economic Review |publisher=The World Bank}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Cigno, A. |last2=F. C. Rosati |year=2002 |title=Child Labour, Education and Nutrition in Rural India |journal=Pacific Economic Review |volume=7 |pages=65–83 |doi=10.1111/1468-0106.00150|s2cid=154702771 }}</ref> ==ভাৰতত বন্ধকী শিশু শ্ৰম== {{Main|ভাৰতত ঋণ বন্ধকী}} বন্ধকী শিশু শ্ৰম হৈছে বলপূৰ্বক বা আংশিকভাৱে বলপূৰ্বক শ্ৰমৰ এক ব্যৱস্থা, য'ত শিশুৱে বা শিশুৰ পিতৃ-মাতৃয়ে কোনো ঋণদাতাৰ সৈতে মৌখিক বা লিখিত চুক্তি কৰে। শিশুৱে ঋণৰ বিনিময় হিচাপে কাম কৰে।<ref name="bondlabor">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_norm/---declaration/documents/publication/wcms_081967.pdf](http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_norm/---declaration/documents/publication/wcms_081967.pdf) |title=Incidence and Pattern}}</ref> ২০০৫ চনৰ ILO প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, ভাৰতত ঋণ বন্ধকী ব্যৱস্থা ঔপনিৱেশিক যুগত সস্তা আৰু নিৰ্ভৰযোগ্য শ্ৰম লাভৰ উপায় হিচাপে বিকশিত হৈছিল। সেই সময়ৰ ঋণ আৰু ভূমি ইজাৰ সম্পৰ্কৰপৰা এই ব্যৱস্থা গঢ় লৈ উঠিছিল। অঞ্চলভেদে ইয়াক ''Hali'', ''Halwaha'' বা ''Jeura'' ব্যৱস্থা বুলি কোৱা হৈছিল আৰু ঔপনিৱেশিক প্ৰশাসনে ইয়াক [[ভাৰতীয় বন্ধকী শ্ৰম ব্যৱস্থা|বন্ধকী শ্ৰম ব্যৱস্থা]] হিচাপে অভিহিত কৰিছিল। এই ব্যৱস্থাসমূহত বন্ধকী শিশু শ্ৰমো অন্তৰ্ভুক্ত আছিল। ILO-ৰ মতে, সময়ৰ সৈতে এনে দীঘলীয়া পৰম্পৰাগত সম্পৰ্কৰ প্ৰচলন হ্ৰাস পাইছে।<ref name=bondlabor/><ref>{{Cite journal |last=Brass |first=Tom |year=1986 |title=Unfree labour and capitalist restructuring in the Agrarian sector: Peru and India |journal=Journal of Peasant Studies |volume=14 |pages=50–77 |doi=10.1080/03066158608438319 |number=1}}</ref> ১৯৭৭ চনত ভাৰতে যিকোনো ব্যক্তিয়ে বন্ধকী শ্ৰমৰ বাবে মানুহক আহ্বান কৰা বা ব্যৱহাৰ কৰাটো নিষিদ্ধ কৰা আইন প্ৰণয়ন কৰে। তথাপি বন্ধকী শিশু শ্ৰম অব্যাহত থকাৰ প্ৰমাণ পোৱা গৈছে। ভাৰতীয় ৰাষ্ট্ৰীয় মানৱ অধিকাৰ আয়োগৰ বিশেষ প্ৰতিবেদকৰ এটা প্ৰতিৱেদনত ১৯৯৬ চনত তামিলনাডুত আকস্মিক পৰিদৰ্শনৰ সময়ত ৫৩জন শিশু শ্ৰমিক উদ্ধাৰৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছিল। প্ৰতিটো শিশু বা পিতৃ-মাতৃয়ে ₹১,০০,০০০ৰপৰা ₹২,৫০,০০০লৈ অগ্ৰিম ধন লৈছিল। শিশুসকলক দিনে ১২ৰপৰা ১৪ ঘণ্টা কাম কৰোৱা হৈছিল আৰু প্ৰতিদিনে মাত্ৰ ₹২ৰপৰা ₹৩ মজুৰি দিয়া হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://www.nhrc.nic.in/ar99_00.htm](http://www.nhrc.nic.in/ar99_00.htm) |title=Annual Report 1999-2000 |year=2000 |publisher=National Human Rights Commission, Govt of India |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120222180456/http://nhrc.nic.in/ar99_00.htm](https://web.archive.org/web/20120222180456/http://nhrc.nic.in/ar99_00.htm) |archive-date=22 February 2012 |access-date=20 July 2012}}</ref><ref>{{Cite book |title=Debt Bondage in India: An Indicative Report |year=2004 |publisher=Centre for Education and Communication |pages=48–50 |isbn=8188160113 |oclc=177083728}}</ref> ILO-ৰ এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি বন্ধকী শিশু শ্ৰমৰ পৰিসৰ নিৰ্ধাৰণ কৰাটো কঠিন যদিও ২০০১ চনত বিভিন্ন সামাজিক কৰ্মী গোটৰ অনুমান ৩৫০,০০০লৈকে আছিল।<ref name=bondlabor/> আইন থকাৰ পাছতো ভাৰতত বন্ধকী শ্ৰম ব্যৱস্থা (উচ্ছেদ) আইন, ১৯৭৬ৰ অধীনত দায়ী ব্যক্তিৰ বিৰুদ্ধে গোচৰ চলোৱাৰ ঘটনা কম।<ref name="idsn">{{Cite web |url=[http://idsn.org/uploads/media/Small_change-_Child_labour_in_India_s_silk_industry__HRW_01.pdf](http://idsn.org/uploads/media/Small_change-_Child_labour_in_India_s_silk_industry__HRW_01.pdf) |title=Small Change: Bonded Labour in India |date=January 2003 |publisher=Human Rights Watch}}</ref> কিছুমান ক্ষেত্ৰত কাৰখানাত কাম কৰা শিশুৰ সংখ্যা কমিলেও দৰিদ্ৰতাৰ বাবে শিশু আৰু দৰিদ্ৰ পৰিয়ালসমূহে কাম কৰিবলৈ বাধ্য হোৱা বুলি প্ৰতিৱেদনসমূহত উল্লেখ কৰা হৈছে। কাৰখানাই প্ৰয়োজন হোৱা ব্যক্তিক ঋণ দিয়ে, ঘৰত তাঁত স্থাপন কৰি দিয়ে আৰু তাৰ পাছত শিশু থকা পৰিয়ালটোৱে ঘৰৰপৰা কাম কৰি সুদ পৰিশোধ কৰাৰ লগতে কিছু মজুৰি লাভ কৰে।<ref name="idsn" /> ==শিশু শ্ৰমৰ পৰিণতি== [[File:Fruit seller in Kolkata.jpg|thumb|upright|[[কলকাতা]]ৰ ৰাজপথত এজন কিশোৰ ফল বিক্ৰেতা]] বৃহৎসংখ্যক শিশু শ্ৰমিকৰ উপস্থিতিক অৰ্থনৈতিক কল্যাণৰ ক্ষেত্ৰত এক গুৰুতৰ সমস্যা হিচাপে গণ্য কৰা হয়। কাম কৰা শিশুৱে প্ৰয়োজনীয় শিক্ষা লাভ কৰিব নোৱাৰে আৰু শাৰীৰিক, বৌদ্ধিক, আৱেগিক আৰু মানসিকভাৱে বিকশিত হোৱাৰ সুযোগ হেৰুৱায়।<ref name="ncpcr">{{Cite web |url=[http://ncpcr.gov.in/Reports/Magnitude_of_Child_Labour_in_India_An_Analysis_of_Official_Sources_of_Data_Draft.pdf](http://ncpcr.gov.in/Reports/Magnitude_of_Child_Labour_in_India_An_Analysis_of_Official_Sources_of_Data_Draft.pdf) |title=Magnitude of Child Labour in India |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20131008082441/http://ncpcr.gov.in/reports/magnitude_of_child_labour_in_india_an_analysis_of_official_sources_of_data_draft.pdf](https://web.archive.org/web/20131008082441/http://ncpcr.gov.in/reports/magnitude_of_child_labour_in_india_an_analysis_of_official_sources_of_data_draft.pdf) |archive-date=8 October 2013 |df=dmy-all}}</ref> শাৰীৰিক অৱস্থাৰ ক্ষেত্ৰত শিশুসকল দীঘলীয়া একঘেয়ামি কামৰ বাবে প্ৰস্তুত নহয়, কাৰণ তেওঁলোক প্ৰাপ্তবয়স্কতকৈ অধিক সোনকালে ভাগৰি পৰে। ইয়াৰ ফলত তেওঁলোকৰ শাৰীৰিক অৱস্থা দুৰ্বল হয় আৰু ৰোগৰ প্ৰতি অধিক সংবেদনশীল হয়।<ref>Lieten, G. K. (2004). Child labour and poverty. In G. K. Lieten (Ed.), Working children around the world: Child rights and child reality, 63-80. New Delhi: Institute For Human Development.</ref> বিপজ্জনক কৰ্ম-পৰিস্থিতিত কাম কৰা শিশুৰ অৱস্থা অধিক সংকটজনক।<ref>{{Cite news |last=Dhariwal |first=Navdip |url=[http://news.bbc.co.uk/2/hi/5059106.stm](http://news.bbc.co.uk/2/hi/5059106.stm) |title=Child Labour - India's Cheap Commodity |date=13 June 2006 |work=BBC News}}</ref> বিদ্যালয়লৈ যোৱাৰ সলনি কাম কৰা শিশুৱে নিৰক্ষৰ হৈ থকাৰ সম্ভাৱনা থাকে, যাৰ ফলত নিজৰ কল্যাণ আৰু তেওঁলোক বাস কৰা সম্প্ৰদায়ৰ কল্যাণত অৱদান আগবঢ়োৱাৰ ক্ষমতা সীমিত হয়। শিশু শ্ৰমে ভাৰতৰ ওপৰত দীৰ্ঘম্যাদী নেতিবাচক প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে। অৰ্থনীতিৰ অধ্যয়নসমূহে দেখুৱায় যে দীৰ্ঘম্যাদী ঔদ্যোগিক বিকাশ ব্যৱসায়সমূহৰ প্ৰয়োজনীয় দক্ষতা থকা শিক্ষিত কৰ্মশক্তিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। এই দৃষ্টিকোণৰপৰা যুৱসকল এখন দেশৰ ভৱিষ্যৎ কৰ্মশক্তি আৰু অৰ্থনৈতিক সম্ভাৱনাৰ ভেটি। গৱেষণাই সূচায় যে ব্যাপক শিশু শ্ৰমে কম [[মানৱ মূলধন]] সঞ্চয়ৰ জৰিয়তে ভৱিষ্যৎ কৰ্মশক্তিৰ মানৱ মূলধন গঠনৰ হাৰ হ্ৰাস কৰিব পাৰে।<ref>{{Cite web |url=[http://scholar.harvard.edu/sites/scholar.iq.harvard.edu/files/jrobinson/files/jr_childlaborpublished.pdf](http://scholar.harvard.edu/sites/scholar.iq.harvard.edu/files/jrobinson/files/jr_childlaborpublished.pdf) |title=Is Child Labor Inefficient? |publisher=[[Harvard]] |access-date=12 September 2011 |archive-date=24 March 2012 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120324101220/http://scholar.harvard.edu/sites/scholar.iq.harvard.edu/files/jrobinson/files/jr_childlaborpublished.pdf](https://web.archive.org/web/20120324101220/http://scholar.harvard.edu/sites/scholar.iq.harvard.edu/files/jrobinson/files/jr_childlaborpublished.pdf) |url-status=dead }}</ref> ভাৰতৰ শিশু শ্ৰমিকৰ বৃহৎ অংশ, প্ৰায় ৭০ শতাংশ, কৃষিখণ্ডত নিয়োজিত বুলি এক প্ৰতিৱেদনত উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |url=[https://timesofindia.indiatimes.com/india/Civil-society-urges-PM-to-ban-child-labour/articleshow/6077008.cms](https://timesofindia.indiatimes.com/india/Civil-society-urges-PM-to-ban-child-labour/articleshow/6077008.cms) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20120927184451/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-06-22/india/28287505_1_child-labour-act-shantha-sinha-child-rights](https://web.archive.org/web/20120927184451/http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2010-06-22/india/28287505_1_child-labour-act-shantha-sinha-child-rights) |url-status=live |archive-date=27 September 2012 |title=Civil society urges PM to ban child labour |date=22 June 2010 |work=[[The Times of India]] |access-date=20 September 2011}}</ref> আন কিছুমান শিশু কম দক্ষতা আৰু অধিক শ্ৰম-নিবিড় খণ্ডত, যেনে শাৰী বোৱা বা ঘৰুৱা সহায়কৰ কামত নিয়োজিত হয়; আনহাতে কিছুমান শিশু কয়লা খননৰ দৰে গধুৰ উদ্যোগতো কাম কৰে।<ref name="NYT022513">{{Cite news |last=Harris |first=Gardiner |url=[https://www.nytimes.com/2013/02/26/world/asia/in-india-missing-school-to-work-in-the-mine.html](https://www.nytimes.com/2013/02/26/world/asia/in-india-missing-school-to-work-in-the-mine.html) |title=Children Toil in India's Mines, Despite Legal Ban |date=25 February 2013 |work=The New York Times |access-date=26 February 2013 |quote=We have very good laws in this country", said Vandhana Kandhari, a child protection specialist at Unicef. "It’s our implementation that’s the problem.}}</ref> ILO-ৰ মতে, শিশুক কামৰ সলনি বিদ্যালয়লৈ পঠিয়ালে উন্নয়নশীল দেশসমূহে উল্লেখযোগ্য অৰ্থনৈতিক লাভ লাভ কৰিব পাৰে।<ref name="Madslien" /> শিক্ষাৰ অভাৱত শিশুৱে সাক্ষৰতা আৰু কাৰিকৰী দক্ষতাৰ দৰে প্ৰয়োজনীয় যোগ্যতা লাভ নকৰে, যিবোৰে তেওঁলোকৰ উৎপাদনশীলতা বৃদ্ধি কৰি ভৱিষ্যতে অধিক দক্ষতা আৰু অধিক মজুৰিৰ কাম লাভ কৰাত সহায় কৰিব পাৰে। ===হীৰা উদ্যোগ=== ১৯৯৯ চনত [[আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় শ্ৰম সংস্থা]]ই [[Universal Alliance of Diamond Workers]] নামৰ এটা শ্ৰমিক সংগঠনৰ সৈতে যৌথভাৱে এক প্ৰতিৱেদন প্ৰকাশ কৰিছিল।<ref name="diamond">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/actrav/what/pubs/WCMS_111504/lang--fr/index.htm](http://www.ilo.org/actrav/what/pubs/WCMS_111504/lang--fr/index.htm) |title=Child Labour in the Diamond Industry |last1=Korgaokar |first1=Chandra |last2=Geir Myrstad |year=1997 |publisher=International Labour Organization |pages=51–53 |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20130927084915/http://www.ilo.org/actrav/what/pubs/WCMS_111504/lang--fr/index.htm](https://web.archive.org/web/20130927084915/http://www.ilo.org/actrav/what/pubs/WCMS_111504/lang--fr/index.htm) |archive-date=27 September 2013 |access-date=13 July 2012}}</ref> ILO-ৰ প্ৰতিৱেদন অনুসৰি ভাৰতীয় হীৰা উদ্যোগত শিশু শ্ৰম ব্যাপক আছিল। International Confederation of Free Trade Unions-এও ১৯৯৭ চনৰ এক পৃথক বিবৃতিত ভাৰতৰ হীৰা উদ্যোগত শিশু শ্ৰম অব্যাহত থকাৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://news.bbc.co.uk/2/hi/programmes/letter_from_america/15377.stm](http://news.bbc.co.uk/2/hi/programmes/letter_from_america/15377.stm) |title=Child Labour Crisis in Diamond Industry |date=26 October 1999 |access-date=8 September 2009 |work=BBC News}}</ref> অৱশ্যে South Gujarat Diamond Workers Association-এ শিশু শ্ৰম আছে বুলি স্বীকাৰ কৰিলেও ই ব্যৱস্থাগত নহয় আৰু ১ শতাংশতকৈ কম বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://www.business-standard.com/india/storypage.php?autono=195628](http://www.business-standard.com/india/storypage.php?autono=195628) |title=Diamond industry plays down child labour charges |last=Khanna |first=Summit |newspaper=Business Standard India |date=13 December 2004 |publisher=Business-standard.com |location=Ahmedabad |access-date=9 November 2009}}</ref> ১৯৯৯ চনৰ ILO প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, ভাৰতে ওজনৰ হিচাপত বিশ্বৰ ৬০ শতাংশ হীৰা আৰু মূল্যৰ হিচাপত ৪০ শতাংশ হীৰা কাটি আৰু পালিশ কৰে। ইয়াৰ উপৰি বিশ্বৰ ৯৫ শতাংশ পান্না, ৮৫ শতাংশ চুনি আৰু ৬৫ শতাংশ নীলাও ভাৰতে প্ৰক্ৰিয়াকৰণ কৰে।<ref name=diamond/> এই হীৰা আৰু ৰত্নসমূহ পৰম্পৰাগত শ্ৰম-নিবিড় পদ্ধতিৰে প্ৰক্ৰিয়াকৰণ কৰা হয়। এই উদ্যোগত প্ৰায় ১৫ লাখ লোক নিয়োজিত আৰু তেওঁলোকৰ অধিকাংশ অনানুষ্ঠানিক খণ্ডত কাম কৰে। উদ্যোগটো বহু সৰু সৰু এককত বিভক্ত আৰু প্ৰতিটো এককত কমসংখ্যক শ্ৰমিক থাকে।<ref name=diamond/> ILO-ৰ প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, ভাৰতৰ জটিল শ্ৰম আইন এৰাই চলাৰ বাবে ৰপ্তানি অৰ্ডাৰসমূহ বহু অংশত বিভক্ত কৰা হয় আৰু বহু মধ্যস্থতাকাৰীৰ জৰিয়তে কাম উপ-ঠিকাত দিয়া হয়। এই পৰিস্থিতিত হীৰা আৰু ৰত্ন উদ্যোগত শিশু শ্ৰমিকৰ সঠিক সংখ্যা জনা নাছিল। ১৯৯৭ চনত মুঠ ১৫ লাখ শ্ৰমিকৰ ভিতৰত শিশু শ্ৰমিকৰ সংখ্যা ১০,০০০ৰপৰা ২০,০০০ৰ ভিতৰত আছিল বুলি অনুমান কৰা হৈছিল।<ref name=diamond/> ২০০৫ চনত ভাৰতৰ হীৰা আৰু ৰত্ন উদ্যোগৰ ২১টা স্থানত ৬৬৩টা উৎপাদন এককত কৰা এক অধ্যয়নত শিশু শ্ৰমৰ হাৰ ০.৩১ শতাংশলৈ হ্ৰাস পোৱা বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |last=Tanna |first=Ketan |url=[http://www.diamonds.net/news/NewsItem.aspx?ArticleID=11399](http://www.diamonds.net/news/NewsItem.aspx?ArticleID=11399) |title=Child Labor Practice Drops in India |date=14 February 2005 |access-date=8 September 2007 |publisher=Rapaport News}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://cities.expressindia.com/fullstory.php?newsid=117676](http://cities.expressindia.com/fullstory.php?newsid=117676) |title=Use of child labour in gem industry lower |date=14 February 2005 |website=[[The Indian Express]] |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20060822171247/http://cities.expressindia.com/fullstory.php?newsid=117676](https://web.archive.org/web/20060822171247/http://cities.expressindia.com/fullstory.php?newsid=117676) |archive-date=22 August 2006 |access-date=20 October 2009}}</ref><ref>{{Cite news |last=Khanna |first=Summit |url=[http://www.business-standard.com/india/news/af-ferguson-report-slams-surat-diamond-industry/206061/](http://www.business-standard.com/india/news/af-ferguson-report-slams-surat-diamond-industry/206061/) |title=AF Ferguson report slams Surat diamond industry |date=23 February 2005 |work=[[Business Standard]] |access-date=20 October 2007}}</ref> ===আতচবাজি উৎপাদন=== দক্ষিণ ভাৰতৰ [[শিৱকাশী]] চহৰ আতচবাজি আৰু দিয়াশলাই উদ্যোগৰ বাবে পৰিচিত আৰু তাত আতচবাজি উৎপাদনত শিশু শ্ৰম ব্যৱহাৰৰ কথা প্ৰতিৱেদন কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.ndtv.com/video/player/news/child-labour-taints-fireworks-industry/19060](http://www.ndtv.com/video/player/news/child-labour-taints-fireworks-industry/19060) |title=Child Labor in Fireworks }}</ref> ২০১১ চনত [[তামিলনাডু]]ৰ শিৱকাশীত ৯,৫০০ৰো অধিক আতচবাজি কাৰখানা আছিল আৰু ভাৰতৰ মুঠ আতচবাজি উৎপাদনৰ প্ৰায় ১০০ শতাংশ তাত উৎপাদিত হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://www.assocham.org/prels/shownews-archive.php?id=3130](http://www.assocham.org/prels/shownews-archive.php?id=3130) |title=Firecracker industry edgy about slow business prospects this Diwali: ASSOCHAM |date=20 October 2011 |publisher=ASSOCHAM |url-status=dead |archive-url=[https://web.archive.org/web/20130925170019/http://www.assocham.org/prels/shownews-archive.php?id=3130](https://web.archive.org/web/20130925170019/http://www.assocham.org/prels/shownews-archive.php?id=3130) |archive-date=25 September 2013 |access-date=14 July 2012}}</ref> আতচবাজি উদ্যোগত প্ৰায় ১.৫ লাখ লোক নিয়োজিত আছিল আৰু প্ৰতিটো কাৰখানাত গড়ে ১৫জন শ্ৰমিক আছিল। ইয়াৰে অধিকাংশ অনানুষ্ঠানিক খণ্ডত আছিল। ১৯৮৯ চনত Shubh Bhardwaj-এ ভাৰতৰ আতচবাজি উদ্যোগত শিশু শ্ৰমৰ উপস্থিতি আৰু দুৰ্বল সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল।<ref>{{Cite book |title=Urban unorganized sector in India |publisher=Mittal |year=1989 |pages=45–48 |oclc=20057864}}</ref> অনানুষ্ঠানিক খণ্ডৰ সৰু সৰু শেডত শিশু শ্ৰম সাধাৰণ আছিল। মাত্ৰ চাৰিটা কোম্পানীয়ে বৃহৎ পৰিসৰত সংগঠিত খণ্ডত কাম কৰিছিল আৰু ৫০০ৰো অধিক শ্ৰমিক আছিল। বৃহৎ কোম্পানীসমূহে শিশু নিয়োগ নকৰিছিল আৰু তেওঁলোকৰ সুৰক্ষা ব্যৱস্থা উন্নত আছিল। ILO-ৰ ২০০২ চনৰ এক প্ৰতিৱেদনত তামিলনাডুৰ আতচবাজি, দিয়াশলাই আৰু ধূপকাঠি উদ্যোগত শিশু শ্ৰম উল্লেখযোগ্য বুলি কোৱা হৈছিল।<ref>{{Cite book |url=[http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@dgreports/@dcomm/@publ/documents/publication/wcms_publ_9221124169_en.pdf](http://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@dgreports/@dcomm/@publ/documents/publication/wcms_publ_9221124169_en.pdf) |title=A future without child labour |year=2002 |publisher=International Labour Organization, Geneva |isbn=92-2-112416-9}}</ref> প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, এই শিশুসকল সাধাৰণতে ৰপ্তানিৰ বাবে উৎপাদন কৰা আনুষ্ঠানিক অৰ্থনীতিৰ প্ৰতিষ্ঠানত নহয়, ঘৰুৱা আৰু অনানুষ্ঠানিক যোগান শৃংখলাত কাম কৰিছিল। ===ৰেচম উৎপাদন=== ২০০৩ চনৰ [[Human Rights Watch]]-ৰ এক প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, পাঁচ বছৰ বয়সৰপৰাই শিশুক ৰেচম উদ্যোগত নিয়োজিত কৰি দিনে ১২ ঘণ্টালৈকে আৰু সপ্তাহত ছয়ৰপৰা সাত দিন কাম কৰোৱা হৈছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://inhome.rediff.com/news/2003/jan/23silk.htm](http://inhome.rediff.com/news/2003/jan/23silk.htm) |title=Indian silk industry employs child : Human Rights Watch |date=23 January 2003 |access-date=20 October 2009}}</ref> প্ৰতিৱেদনটোত এই শিশুসকলক বন্ধকী শ্ৰমিক বুলি দাবী কৰা হৈছিল। [[কৰ্ণাটক]] আৰু [[তামিলনাডু]]ৰ ৰেচম উদ্যোগত এনে শিশু শ্ৰমিক সহজে পোৱা যায় বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://www.hindu.com/fline/fl1801/18010660.htm](http://www.hindu.com/fline/fl1801/18010660.htm) |title=Child : Blood on silk |work=[[The Hindu]] |access-date=20 October 2009 |location=Chennai, India}}</ref> ২০১২ চনৰ এটা জাৰ্মান অনুসন্ধানমূলক সংবাদ প্ৰতিৱেদনত দাবী কৰা হৈছিল যে কৰ্ণাটকৰ দৰে ৰাজ্যত বেচৰকাৰী সংস্থাই ১৯৯৮ চনত ১,১০০টা ৰেচম কাৰখানাত ১৫,০০০লৈকে শিশু শ্ৰমিক বিচাৰি পাইছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://www.dw.de/dw/article/0,,1114659,00.html](http://www.dw.de/dw/article/0,,1114659,00.html) |title=India: Freeing the Small Hands of the Silk Industry |publisher=(Germany) |year=2010 |access-date=14 July 2012 |archive-date=9 October 2012 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20121009011705/http://www.dw.de/dw/article/0,,1114659,00.html](https://web.archive.org/web/20121009011705/http://www.dw.de/dw/article/0,,1114659,00.html) |url-status=dead }}</ref> ===কাৰ্পেট বোৱা=== Siddartha Kara-ৰ অধ্যয়ন অনুসৰি ভাৰতত উৎপাদিত প্ৰায় ২০ শতাংশ কাৰ্পেটত শিশু শ্ৰম জড়িত থাকিব পাৰে।<ref name="Kara">[[http://fxb.harvard.edu/wp-content/uploads/sites/5/2014/01/Tainted-Carpets-Released-01-28-14.pdf](http://fxb.harvard.edu/wp-content/uploads/sites/5/2014/01/Tainted-Carpets-Released-01-28-14.pdf) Tainted Carpets: Slavery and Child Labor in India's Hand-Made Carpet Sector] {{Webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20140202194313/http://fxb.harvard.edu/wp-content/uploads/sites/5/2014/01/Tainted-Carpets-Released-01-28-14.pdf](https://web.archive.org/web/20140202194313/http://fxb.harvard.edu/wp-content/uploads/sites/5/2014/01/Tainted-Carpets-Released-01-28-14.pdf) |date=2 February 2014 }}, ''Health and Human Rights'', Harvard University, page 48</ref> অধ্যয়নটোত ভাৰতৰ হাতেৰে নিৰ্মিত কাৰ্পেটৰ যোগান শৃংখলাত শিশু শ্ৰম আৰু দাসত্বৰ উপস্থিতি নিৰ্ণয় কৰিবলৈ অধিক যোগান শৃংখলা অনুসৰণৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ কথাও উল্লেখ কৰা হৈছিল। ===ঘৰুৱা শ্ৰম=== ঘৰুৱা কাম আৰু ৰেস্তোৰাঁত কাম কৰা শিশু শ্ৰমিকৰ চৰকাৰী অনুমান ২৫ লাখৰো অধিক, আনহাতে বেচৰকাৰী সংস্থাসমূহে এই সংখ্যা প্ৰায় ২ কোটি বুলি অনুমান কৰিছিল।<ref>{{Cite news |url=[http://www.hindu.com/2006/10/20/stories/2006102002811000.htm](http://www.hindu.com/2006/10/20/stories/2006102002811000.htm) |archive-url=[https://web.archive.org/web/20071218061359/http://www.hindu.com/2006/10/20/stories/2006102002811000.htm](https://web.archive.org/web/20071218061359/http://www.hindu.com/2006/10/20/stories/2006102002811000.htm) |url-status=dead |archive-date=18 December 2007 |title=Enforcing the ban |date=20 October 2006 |work=[[The Hindu]] |access-date=20 October 2009 |location=Chennai, India}}</ref> ভাৰত চৰকাৰে ২০০৬ চনৰ ১০ অক্টোবৰৰপৰা শিশু শ্ৰম নিষেধাজ্ঞাৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি কৰি ঘৰুৱা কাম, ৰেস্তোৰাঁ, [[ধাবা]], হোটেল, স্পা আৰু ৰিজৰ্টত শিশুক নিয়োগ নিষিদ্ধ কৰে। ===খনি=== ১৯৫২ চনৰ আইনে ১৮ বছৰৰ তলৰ ব্যক্তিক খনিত নিয়োগ নিষিদ্ধ কৰাৰ পাছতো [[মেঘালয়]]ৰ আদিম কয়লা খনিসমূহত ১৮ বছৰৰ তলৰ শিশুক নিয়োগ কৰা ধৰা পৰিছিল। ২০১৩ চনত এই বিষয়টোৱে আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় সংবাদ মাধ্যমৰ দৃষ্টি আকৰ্ষণ কৰিছিল। ===ইটাভাটা=== [[বাংগালুৰু]] আৰু [[হছুৰ]]ৰ আশে-পাশে বহুতো ইটাভাটাত উচ্চ মজুৰিৰ প্ৰলোভন দেখুৱাই বন্ধকী আৰু শিশু শ্ৰমিক নিয়োগ কৰাৰ কথা প্ৰতিৱেদন কৰা হৈছে। ২০১৮ চনত বাংগালুৰুৰ [[আনেকাল]]ৰ ওচৰৰ এটা ইটাভাটাৰপৰা শিশুসহ ২২জন বন্ধকী শ্ৰমিক উদ্ধাৰ কৰা হয় আৰু নিয়োগকৰ্তাসকলক আৰক্ষীয়ে গ্ৰেপ্তাৰ কৰে।<ref>{{Cite web |url=[http://www.stopchildlabour.eu/modern-slavery-and-child-labour-in-indian-quarries/](http://www.stopchildlabour.eu/modern-slavery-and-child-labour-in-indian-quarries/) |title=Modern slavery and child labour in Indian quarries - Stop Child Labour |website=Stop Child Labour |language=en-US |access-date=2016-03-09}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.indianet.nl/pb150511e.html](http://www.indianet.nl/pb150511e.html) |title=Modern slavery and child labour in Indian quarries |website=[www.indianet.nl](http://www.indianet.nl) |access-date=2016-03-09}}</ref> ==অসমত শিশু শ্ৰম== অসমতো শিশু শ্ৰম এক সামাজিক আৰু শ্ৰম-সম্পৰ্কীয় সমস্যা হিচাপে বিদ্যমান। ২০১১ চনৰ লোকপিয়লত অসমক ৰাজ্য হিচাপে আৰু ইয়াৰ জিলাসমূহক পৃথক ভৌগোলিক একক হিচাপে লৈ ৫–৯ আৰু ১০–১৪ বছৰ বয়সৰ কৰ্মৰত ব্যক্তিৰ তথ্য সংগ্ৰহ কৰা হৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/13900](https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/13900) |title=India - B-26: Occupational classification of main workers and marginal workers other than cultivators and agricultural labourers by age and sex, Assam - 2011 |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India}}</ref> ২০১১ চনৰ লোকপিয়লৰ আন আন তালিকাসমূহতো অসমৰ ৫–১৪ বছৰ বয়সৰ কৰ্মী, মুখ্য আৰু প্ৰান্তীয় কৰ্মী আৰু বিভিন্ন সামাজিক গোট অনুসৰি কৰ্মসংস্থাপনৰ তথ্য সংৰক্ষিত আছে।<ref>{{Cite web |url=[https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/12615/study-description](https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/12615/study-description) |title=India - B-01: Main workers, marginal workers, non-workers and those marginal workers, non-workers seeking/available for work classified by age and sex (total), Assam - 2011 |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India}}</ref><ref>{{Cite web |url=[https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/11471/study-description](https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/11471/study-description) |title=India - ST-01: Main workers classified by industrial category, age and sex (scheduled tribes), Assam - 2011 |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India}}</ref> অসম চৰকাৰৰ শ্ৰম আয়ুক্তালয়ৰ মতে, ১৪ বছৰ সম্পূৰ্ণ নকৰা ব্যক্তি, অথবা [[শিশুৰ বিনামূলীয়া আৰু বাধ্যতামূলক শিক্ষাৰ অধিকাৰ আইন, ২০০৯]]ত নিৰ্ধাৰিত বয়সৰ তলৰ ব্যক্তি, শিশু শ্ৰমিকৰ সংজ্ঞাৰ অন্তৰ্গত।<ref>{{Cite web |url=[https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights-level-two/who-child-labour/child-and-adolescent-labour](https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights-level-two/who-child-labour/child-and-adolescent-labour) |title=Who is a Child Labour? |publisher=Commissionerate of Labour, Government of Assam}}</ref> অসম চৰকাৰৰ শ্ৰম আয়ুক্তালয়ে শিশু শ্ৰম নিষিদ্ধ খণ্ডৰপৰা চিনাক্ত আৰু উদ্ধাৰ কৰা, শিশু শ্ৰমিকক মুক্ত কৰি পুনৰ্বাসন কৰা আৰু শিশু শ্ৰম নিৰ্মূল কৰাৰ বাবে কাম কৰে।<ref>{{Cite web |url=[https://labourcommissioner.assam.gov.in/about-us/functions-and-objectives](https://labourcommissioner.assam.gov.in/about-us/functions-and-objectives) |title=Functions and Objectives |publisher=Commissionerate of Labour, Government of Assam}}</ref> অসমত শিশু শ্ৰম বা বিপদত থকা শিশুৰ বিষয়ে তথ্য জনাবলৈ চৰকাৰীভাৱে ১০৯৮ টোল-ফ্ৰী হেল্পলাইন নম্বৰ ব্যৱহাৰ কৰিবলৈ নাগৰিকসকলক আহ্বান জনোৱা হৈছে। অসম চৰকাৰৰ শ্ৰম আয়ুক্তালয়ে শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম আইন, কেন্দ্ৰীয় নিয়ম আৰু শিশু শ্ৰম আইন প্ৰয়োগৰ বাবে মানক কাৰ্যপদ্ধতিও প্ৰকাশ কৰিছে।<ref>{{Cite web |url=[https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights/child-and-adolescent-labour](https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights/child-and-adolescent-labour) |title=Child and Adolescent Labour |publisher=Commissionerate of Labour, Government of Assam}}</ref> ==ভাৰতত শিশু শ্ৰমৰ বিৰুদ্ধে পদক্ষেপ== ১৯৭৯ চনত ভাৰত চৰকাৰে শিশু শ্ৰম আৰু ইয়াক মোকাবিলা কৰাৰ উপায় অধ্যয়নৰ বাবে গুৰূপাদস্বামী সমিতি গঠন কৰে। ১৯৮৬ চনত সমিতিখনৰ পৰামৰ্শৰ ভিত্তিত শিশু শ্ৰম নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ আইন প্ৰণয়ন কৰা হয়।<ref>{{Cite web |url=[https://labour.gov.in/childlabour/about-child-labour](https://labour.gov.in/childlabour/about-child-labour) |title=About Child Labour {{!}} Ministry of Labour & Employment |website=labour.gov.in |access-date=2019-10-21}}</ref> ১৯৮৭ চনত বিপজ্জনক বৃত্তিত কাম কৰা শিশুৰ পুনৰ্বাসনৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম নীতি প্ৰণয়ন কৰা হয়।<ref name="ilo.org">{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/public/english/region/asro/newdelhi/ipec/responses/india/other.htm](http://www.ilo.org/public/english/region/asro/newdelhi/ipec/responses/india/other.htm) |title=Other Initiatives Against Child Labour in India |publisher=[[International Labour Organization]] |access-date=21 October 2009}}</ref> ১৯৮৮ চনৰপৰা শ্ৰম আৰু নিয়োগ মন্ত্ৰ্যালয়ে শিশু শ্ৰমিকৰ পুনৰ্বাসনৰ বাবে প্ৰায় ১০০টা উদ্যোগ-নিৰ্দিষ্ট [[https://labour.gov.in/sites/default/files/PolicyofGovernmenontheissueofChildLabour.pdf](https://labour.gov.in/sites/default/files/PolicyofGovernmenontheissueofChildLabour.pdf) National Child Labour Projects] ৰূপায়ণ কৰিছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://www.ilo.org/public/english/region/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm](http://www.ilo.org/public/english/region/asro/newdelhi/ipec/responses/india/national.htm) |title=National Legislation and Policies Against Child Labour in India |publisher=[[International Labour Organization]] |access-date=21 October 2009}}</ref> ভাৰত চৰকাৰে শিশু শ্ৰমৰ বিৰুদ্ধে বিভিন্ন আইন, সংস্থা আৰু প্ৰতিষ্ঠান গঢ়ি তুলিছে। ইয়াৰ ভিতৰত শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬, ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম নীতি, বিশেষ প্ৰশিক্ষণ কেন্দ্ৰ, PENCIL পৰ্টেল আৰু বিভিন্ন পুনৰ্বাসনমূলক ব্যৱস্থা অন্তৰ্ভুক্ত। ২০২১ চনৰপৰা ৰাষ্ট্ৰীয় শিশু শ্ৰম প্ৰকল্পক সমগ্ৰ শিক্ষা অভিযানৰ সৈতে একত্ৰিত কৰা হৈছে।<ref>{{Cite web |url=[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/784241214c77ef00b461c60f097c824c.pdf) |title=Ministry of Labour & Employment |publisher=Ministry of Labour & Employment, Government of India}}</ref> ভাৰতত শিশু শ্ৰমমুক্ত অঞ্চলৰ ধাৰণাও প্ৰচাৰ কৰা হৈছে। শিশু শ্ৰমমুক্ত অঞ্চল হৈছে এনে এটা নিৰ্ধাৰিত অঞ্চল, যেনে গাঁও বা বাগিছা, য'ত সমাজে শিশু কাম নকৰিব আৰু প্ৰতিটো শিশু বিদ্যালয়ত থাকিব লাগে বুলি একমত হয়।<ref>"Stop Child Labour – School is the best place to work" coalition, [[https://stopchildlabour.org/child-labour-free-zones/](https://stopchildlabour.org/child-labour-free-zones/) Child labour free zones], accessed 27 September 2022</ref> এই ধাৰণাটো ১৯৯২ চনত ভাৰতীয় সংগঠন Mamidipudi Venkatarangaiya Foundation-এ প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল। ===বেচৰকাৰী সংস্থা=== [[Bachpan Bachao Andolan]], [[ChildFund]], [[CARE (relief agency)|CARE India]], Talaash Association, [[Child Rights and You]], [[Global march against child labour]], Bundelkhand matra bhumi samaj sevi sansthan project, [[http://goodweaveindia.net/](http://goodweaveindia.net/) GoodWeave India],<ref>{{Cite news|date=2019-02-11|title=FEATURE-India's tourist magnet starts to clean child labour 'blot'|language=en|work=Reuters|url=[https://in.reuters.com/article/india-slavery-smart-city-idINL5N2002BC|archive-url=https://web.archive.org/web/20200703043907/https://in.reuters.com/article/india-slavery-smart-city-idINL5N2002BC|url-status=dead|archive-date=3](https://in.reuters.com/article/india-slavery-smart-city-idINL5N2002BC|archive-url=https://web.archive.org/web/20200703043907/https://in.reuters.com/article/india-slavery-smart-city-idINL5N2002BC|url-status=dead|archive-date=3) July 2020|access-date=2020-07-02}}</ref> RIDE India আৰু Childline আদি বহুতো বেচৰকাৰী সংস্থাই ভাৰতত শিশু শ্ৰম নিৰ্মূলৰ বাবে কাম কৰি আহিছে।<ref name="ilo.org" /> শিশু শ্ৰম ভাৰতীয় আদালতসমূহত জনস্বাৰ্থমূলক গোচৰৰ বিষয়ো হৈ আহিছে।<ref>{{Cite web |url=[https://www.tribuneindia.com/2010/20100217/cth2.htm](https://www.tribuneindia.com/2010/20100217/cth2.htm) |title=PIL on child labour |website=The Tribune |location=India |access-date=12 January 2012}}</ref><ref>{{Cite web |url=[http://www.jdsupra.com/legalnews/final-order-of-high-court-in-child-labou-70204/](http://www.jdsupra.com/legalnews/final-order-of-high-court-in-child-labou-70204/) |title=CWP 2693 of 2010- Hemant Goswami vs. Union of India |date=9 April 2013 |website=JD Supra |access-date=9 April 2013}}</ref> ==শিশু শ্ৰমিকৰ জনমিতি== ভাৰতত দৰিদ্ৰতা, নিৰক্ষৰতা, শিক্ষাৰ অভাৱ, নিবনুৱা সমস্যা, জনসংখ্যাৰ অধিক ঘনত্ব আদি বিভিন্ন কাৰণত লাখ লাখ শিশু শিশু শ্ৰমত জড়িত হয়। Save the Children-ৰ মতে, ১৪ৰপৰা ১৭ বছৰ বয়সৰ শিশুৱে বিপজ্জনক কামত জড়িত হৈ ভাৰতৰ শিশু শ্ৰমিকৰ এক বৃহৎ অংশ গঠন কৰে।<ref>{{Cite news |url=[https://www.savethechildren.in/articles/statistics-of-child-labour-in-india-state-wise](https://www.savethechildren.in/articles/statistics-of-child-labour-in-india-state-wise) |title=Save the Children India {{!}} Statistics of Child Labour in India State Wise |work=Save the Children India |access-date=2017-11-16 |language=en-US}}</ref> পূৰ্বতে শিশু শ্ৰম ভাৰতৰ গ্ৰাম্য অঞ্চলত অধিক ব্যাপক আছিল, য'ত কৰ্মৰত শিশুৰ প্ৰায় ৮০ শতাংশে কাম কৰিছিল বুলি প্ৰতিৱেদন কৰা হৈছিল।<ref name="Save the Children India">{{Cite news |url=[https://www.savethechildren.in/articles/statistics-of-child-labour-in-india-state-wise](https://www.savethechildren.in/articles/statistics-of-child-labour-in-india-state-wise) |title=Save the Children India {{!}} Statistics of Child Labour in India State Wise |work=Save the Children India |access-date=2017-11-14 |language=en-US}}</ref> পাছলৈ নগৰায়িত অঞ্চলসমূহতো শিশু শ্ৰমৰ উপস্থিতি বৃদ্ধি পোৱাৰ কথা প্ৰতিৱেদন কৰা হৈছে। UNICEF-ৰ মতে, ৫ৰপৰা ১৪ বছৰ বয়সৰ শিশুৰ নগৰাঞ্চলীয় শিশু শ্ৰমৰ ক্ষেত্ৰত ৫৪ শতাংশ বৃদ্ধি দেখা গৈছিল।<ref>{{Cite web |url=[http://unicef.in/Whatwedo/21/Child-Labour](http://unicef.in/Whatwedo/21/Child-Labour) |title=Child Labour {{!}} UNICEF |website=unicef.in |language=en |access-date=2017-11-14 |archive-date=16 October 2017 |archive-url=[https://web.archive.org/web/20171016111511/http://unicef.in/Whatwedo/21/Child-labour](https://web.archive.org/web/20171016111511/http://unicef.in/Whatwedo/21/Child-labour) |url-status=dead }}</ref> Campaign Against Child Labour-ৰ এক অধ্যয়ন অনুসৰি ভাৰতত মুঠ প্ৰায় ১২,৬৬৬,৩৭৭জন শিশু শ্ৰমিক আছিল।<ref name="Save the Children India" /> ২০০৫ চনৰ ভাৰত চৰকাৰৰ NSSO তথ্য অনুসৰি, ভাৰতত শিশু শ্ৰমৰ উপস্থিতিৰ হাৰ বিভিন্ন সামাজিক আৰু ধৰ্মীয় গোটৰ মাজত পৃথক আছিল। সেই তথ্যত মুছলমান ভাৰতীয়সকলৰ মাজত শিশু শ্ৰমৰ হাৰ হিন্দু ভাৰতীয়সকলতকৈ প্ৰায় ৪০ শতাংশ অধিক বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল। জাতিভিত্তিক শ্ৰেণীবিভাজনত শিশু শ্ৰমৰ হাৰ ২.৮ শতাংশ আছিল, যি ৰাষ্ট্ৰীয় গড় ২.৭৪ শতাংশৰ সৈতে পৰিসংখ্যাগতভাৱে একে আছিল। জনজাতীয় জনসংখ্যাৰ ক্ষেত্ৰত শিশু শ্ৰমৰ হাৰ ৩.৮ শতাংশ আছিল।<ref>[[http://ncpcr.gov.in/Reports/Magnitude_of_Child_Labour_in_India_An_Analysis_of_Official_Sources_of_Data_Draft.pdf](http://ncpcr.gov.in/Reports/Magnitude_of_Child_Labour_in_India_An_Analysis_of_Official_Sources_of_Data_Draft.pdf) Magnitude of Child Labour in India] {{webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20131008082441/http://ncpcr.gov.in/reports/magnitude_of_child_labour_in_india_an_analysis_of_official_sources_of_data_draft.pdf](https://web.archive.org/web/20131008082441/http://ncpcr.gov.in/reports/magnitude_of_child_labour_in_india_an_analysis_of_official_sources_of_data_draft.pdf) |date=8 October 2013 }} Table 12, Section 8.12, Government of India</ref> Save the Children-ৰ ''Stolen Childhoods'' প্ৰতিৱেদন অনুসৰি, অপুষ্টিৰ বাবে ভাৰতত ৪৮.২ নিযুত শিশু খৰ্বকায় আছিল বুলি উল্লেখ কৰা হৈছিল। ভাৰতত প্ৰায় ৩.১ কোটি শিশু কৰ্মশক্তিৰ অংশ আছিল বুলি প্ৰতিৱেদনটোত উল্লেখ কৰা হৈছিল। উপলব্ধ শিশু শ্ৰমৰ তথ্যৰ বিশ্লেষণে দেখুৱায় যে গ্ৰাম্য ভাৰতত ৫–১৪ বছৰ বয়সৰ বহু শিশু কৃষিকৰ্মত নিয়োজিত আছিল।<ref>{{cite web |last1=INDIA |title=Status of child labour in India |url=[https://caclindia.org/wp-content/uploads/2021/09/Child-Labour-Status-Report_Final_08.06.21-1.pdf](https://caclindia.org/wp-content/uploads/2021/09/Child-Labour-Status-Report_Final_08.06.21-1.pdf) |website=cacl india |access-date=18 August 2022}}</ref> ==লগতে চাওক== * [[বন্ধকী শ্ৰম ব্যৱস্থা (উচ্ছেদ) আইন, ১৯৭৬]] * [[শিশু আৰু কিশোৰ শ্ৰম (নিষেধ আৰু নিয়ন্ত্ৰণ) আইন, ১৯৮৬]] * [[এছৱাটিনিত শিশু শ্ৰম]] * [[ভাৰতত শিশু সৰবৰাহ]] * [[পুঁজিবাদৰ সমালোচনা]] * [[প্ৰাথমিক শিক্ষাৰ পৰিৱৰ্তিত আঁচনি, ১৯৫৩]] * [[ওড়িশা ৰাজ্যিক শিশু সুৰক্ষা সমিতি]] * [[অসমত শিশু শ্ৰম]] * [[ভাৰতত দাসত্ব]] ==তথ্যসূত্ৰ== {{reflist|30em}} ==বাহ্যিক সংযোগ== {{Commons category-inline}} * [[https://theprobe.in/indias-child-gravediggers/](https://theprobe.in/indias-child-gravediggers/) India’s child gravediggers | The Probe exclusive] * [[https://theprobe.in/will-lodge-fir-against-criminals-who-employ-children-ncpcr/](https://theprobe.in/will-lodge-fir-against-criminals-who-employ-children-ncpcr/) NCPCR to act on criminals who employ children | The Probe Impact] {{Webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20211007142546/https://theprobe.in/will-lodge-fir-against-criminals-who-employ-children-ncpcr/](https://web.archive.org/web/20211007142546/https://theprobe.in/will-lodge-fir-against-criminals-who-employ-children-ncpcr/) |date=7 October 2021 }} * [[https://web.archive.org/web/20120512153454/http://labour.nic.in/cwl/welcome.html](https://web.archive.org/web/20120512153454/http://labour.nic.in/cwl/welcome.html) Initiatives towards Elimination of Child Labour in India] * [[https://web.archive.org/web/20190619152440/https://www.dol.gov/ilab/reports/child-labor/india.htm](https://web.archive.org/web/20190619152440/https://www.dol.gov/ilab/reports/child-labor/india.htm) Findings on the Worst Forms of Child Labor in India - U.S. Department of Labor]<!--Authentication required--> * [[https://web.archive.org/web/20120907150456/http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/index.htm](https://web.archive.org/web/20120907150456/http://www.ilo.org/legacy/english/regions/asro/newdelhi/ipec/responses/index.htm) ILO's resource site on Child Labour and Responses in South Asia, including India] * [[http://www.unicef.org/india/child_protection_1726.htm](http://www.unicef.org/india/child_protection_1726.htm) UNICEF's resources and suggestions for Combating Child Labour in India] {{Webarchive|url=[https://web.archive.org/web/20141220053111/http://www.unicef.org/india/child_protection_1726.htm](https://web.archive.org/web/20141220053111/http://www.unicef.org/india/child_protection_1726.htm) |date=20 December 2014 }} * [[https://web.archive.org/web/20120508184313/http://www.childinfo.org/labour_challenge.html](https://web.archive.org/web/20120508184313/http://www.childinfo.org/labour_challenge.html) Child protection - A UNICEF database and library of publication on child labour] * [[https://caclindia.org/wp-content/uploads/2021/09/Child-Labour-Status-Report_Final_08.06.21-1.pdf](https://caclindia.org/wp-content/uploads/2021/09/Child-Labour-Status-Report_Final_08.06.21-1.pdf) Status of child labour in India] * [[https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/896dbf36ca392ee7bd99b37853c3df5a.pdf](https://www.labour.gov.in/static/uploads/2025/06/896dbf36ca392ee7bd99b37853c3df5a.pdf) PENCIL Portal] * [[https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights/child-and-adolescent-labour](https://labourcommissioner.assam.gov.in/department-highlights/child-and-adolescent-labour) Child and Adolescent Labour - Commissionerate of Labour, Government of Assam] * For further reading, one can consult: Sreeparna Chattopadhyay's ''The Samaritans for [[Child]]-labourers'' ([[New Delhi]]: Authors Press, 2021) ({{ISBN|978-93-90588-16-9}}) en2zqkm5j86kupzh8o6hm068fkj1x25 14 139769 638932 2026-09-27T09:14:06Z AjayDas 12623 নতুন পৃষ্ঠা: [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] 638932 wikitext text/x-wiki [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] awhnlplahgxzd3ayclhh3phxx8acpji 14 139770 638936 2026-09-27T09:17:45Z AjayDas 12623 Created blank page 638936 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 638937 638936 2026-09-27T09:18:07Z AjayDas 12623 added [[Category:ভাৰতৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] using [[WP:HC|HotCat]] 638937 wikitext text/x-wiki [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] awhnlplahgxzd3ayclhh3phxx8acpji 638944 638937 2026-09-27T09:25:05Z AjayDas 12623 added [[Category:মেঘালয়]] using [[WP:HC|HotCat]] 638944 wikitext text/x-wiki [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] [[শ্ৰেণী:মেঘালয়]] 87sgrfnmijyx4wqmfdhtvcumzs7nzdn 0 139771 638941 2026-09-27T09:23:57Z Infinix236 51881 I added all the citations available on internet. 638941 wikitext text/x-wiki '''কুমাৰ ভৱেশ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Kumar Bhabesh), প্ৰকৃত নাম: ভৱেশ কলিতা; জন্ম: মিৰ্জা, কামৰূপ গ্ৰাম্য) এগৰাকী অসমীয়া কণ্ঠশিল্পী<ref>https://nettv4u.com/celebrity/assamese/singer/kumar-bhabesh</ref>, সুৰকাৰ আৰু সংগীত প্ৰযোজক। তেওঁ অসমীয়া সংগীতৰ লগতে বিভিন্ন ভাষাৰ গীততো কণ্ঠদান কৰিছে ।<ref name=":1">https://assamtimes.org/article/kumar-bhabesh-enthrals-kalaigaon-15921</ref><ref name=":2">https://axomexpress.in/kumar-bhabesh/</ref> ঘাইকৈ নব্বৈৰ দশকৰ শেষৰ ভাগৰ পৰা বৰ্তমানলৈকে অসমীয়া আধুনিক সংগীত<ref>https://www.jiosaavn.com/album/golden-collection-of-kumar-bhabesh-vol.-1/Kf,Pr4kEjD8_</ref>, বিহু গীত<ref>https://www.jiosaavn.com/album/bagitora-bihu-song/MkijmwwIOR0_</ref>, চাহ জনগোষ্ঠীয় আধুনিক গীত, কথাছবি<ref>https://www.jiosaavn.com/album/case-tu-nagen-original-motion-picture-soundtrack/KmlOEbmzs-E_</ref> আৰু ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ সংগীত জগতলৈ তেওঁ উল্লেখনীয় বৰঙণি যোগাই আহিছে। ভাৰতৰ আগশাৰীৰ অভিজাত প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠান এইচ.এম.ভি. সাৰেগামা<ref>https://www.saregama.com/artist/kumar-bhabesh_3798/songs</ref> (HMV Saregama) আৰু টাইমচ মিউজিক (Times Music)-ৰ সৈতে চুক্তিবদ্ধ হোৱা তেওঁ অসমৰ অন্যতম শিল্পী। তেওঁৰ ১৯৯৮ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত দেহাজান<ref>https://open.spotify.com/album/1RtTLf02B1jsTvs3w9UwQk?autoplay=true</ref> এলবামে অসমৰ লগতে চুবুৰীয়া ৰাজ্যটো খলকনি যোগাবলৈ সক্ষম হৈছিল। তদুপৰি তেওঁ কণ্ঠশিল্পী জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে গোৱা ‘দেহাজান ২০১২<ref>https://www.youtube.com/watch?v=I856QXBZQuE</ref>’ শীৰ্ষক বিহুসুৰীয়াবিহু এলবামে মুক্তিৰ দিনাই অভিলেখসংখ্যক ৪০ হাজাৰ কেছেট বিক্ৰীৰে অসমৰ শ্ৰৱ্য বজাৰৰ ইতিহাসত এক নতুন অভিলেখ সৃষ্টি কৰিছিল। তেওঁৰ কণ্ঠই ২৫০ তকৈ অধিক গীতৰ এলবামত তথা অসমীয়াৰ লগতে হিন্দী, ভোজপুৰী, বাংলা, বড়ো, চাহ-বাগানীয়া, কোচ-ৰাজবংশী, ৰাভা, গোৱালপৰীয়া ইত্যাদি ভাষাৰ গীতৰ উপৰিও বৰগীত, বিহু, লোকগীত, বনগীত, টোকাৰী গীত, নাম, ভক্তিমূলক গীত, ইছলাম ধৰ্মৰ গীত, শৰণীয়া জনগোষ্ঠীৰ গীতে প্ৰাণ পাই উঠিছে। == প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু সংগ্ৰাম == কুমাৰ ভৱেশৰ জন্ম কামৰূপ জিলাৰ মিৰ্জাৰ গোপালপুৰত হৈছিল।<ref name=":2" /> তেওঁৰ পিতৃ আছিল প্ৰয়াত চন্দ্ৰধৰ কলিতা, যি দক্ষিণ কামৰূপৰ এজন দক্ষ চৰকাৰী বাছ চালক আছিল। কুমাৰ ভৱেশৰ শৈশৱ আৰু ছাত্ৰজীৱন যথেষ্ট সংগ্ৰামৰ মাজেৰে অতিবাহিত হৈছিল। তেওঁ প্ৰাৰম্ভিক সময়ত ছয়গাঁওৰ পাণ্টান হাইস্কুলত চকাৰি জীৱন আৰম্ভ কৰে তাৰ আগতে তেওঁ মিৰ্জাত<ref name=":2" /> ধাবাৰ ব্যৱসায় কৰিছিল I পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ আৰ.বি. হাইস্কুলত অধ্যয়ন কৰে যদিও সংগীত সাধনাৰ বাবে আধাতে আনুষ্ঠানিক শিক্ষা এৰে। ১৯৯৩ চনৰ পৰা তেওঁ মঞ্চত লাইভ সংগীত পৰিৱেশন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰ পিছত ১৯৯৬ চনৰ পৰা তেওঁৰ এলবাম মুক্তি পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref name=":2" /> সংগীত জীৱনৰ আৰম্ভণিতে তেওঁ বিভিন্ন মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন কৰিছিল।<ref name=":3">https://www.imdb.com/name/nm9935379/bio/</ref>১৯৯৩ চনত তেওঁ এখন মঞ্চত গীত পৰিবেশন কৰি থাকোঁতে আয়োজকে তেওঁৰ নাম ভৱেশ কলিতাৰ সলনি কুমাৰ ভৱেশলৈ সলনি কৰে তেতিয়াৰ পৰা তেওঁ কুমাৰ ভৱেশ নামেৰে জনপ্ৰিয়।<ref>https://www.youtube.com/watch?v=rQ34G5V6b2w</ref> ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত তেওঁ অসমৰ জনপ্ৰিয় কণ্ঠশিল্পী ড° সংগীতা কাকতিৰ সৈতে মিলি তেওঁৰ প্ৰথম অসমীয়া শ্ৰৱ্য কেছেট "পৰী" বাণীবদ্ধ কৰে।<ref name=":2" /><ref name=":1" /> ইয়াৰ পিছতে ১৯৯৭ চনত তেওঁ 'পূৱা' আৰু 'প্ৰতিশ্ৰুতি' নামৰ দুখন এলবাম আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত ‘দেহাজান’<ref>https://geetsankalan.com/albums/Dehajan</ref>, 'জেউতি', 'জোনাক', 'সোণপাহী', 'অনুপমা' আদি এলবামত কণ্ঠদান কৰে।<ref name=":1" /><ref name=":4">https://www.asomiyapratidin.in/homepage/special-report-by-vbaskarnileema-on-kumar-bhabesh-12049654</ref> == সংগীতিক অৱদান আৰু উল্লেখযোগ্য এলবামসমূহ == কুমাৰ ভৱেশৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অসমীয়া এলবাম <nowiki>'''</nowiki>পৰী<nowiki>'''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Pori<nowiki>''</nowiki>)। ২০১৫ চনত প্ৰকাশিত এটা প্ৰতিবেদন অনুসৰি, <nowiki>''</nowiki>পৰী<nowiki>''</nowiki>-ৰ পৰা আৰম্ভ কৰি তেওঁ তেতিয়ালৈকে ৭০খনতকৈ অধিক অসমীয়া এলবামত কাম কৰিছিল।<ref name=":1" /> তেওঁৰ <nowiki>''দেহাজান'' এলবামৰ '''নাযাবা নাযাবা সোণ মোকে এৰি থৈ'''</nowiki> গীতটো বিশেষভাৱে জনপ্ৰিয় হৈছিল।<ref name=":1" /><ref name=":4" /><ref name=":5">https://geetsankalan.com/lyrics/Najaba_Najaba</ref> অসমীয়া সংগীতৰ উপৰি কুমাৰ ভৱেশে ভোজপুৰী সংগীততো কাম কৰিছে। Assam Times-ৰ ২০১৫ চনৰ প্ৰতিবেদন অনুসৰি, তেওঁৰ প্ৰথম ভোজপুৰী এলবাম আছিল <nowiki>'''</nowiki>খাটিয়া হিলেলা<nowiki>'''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Khatiya Hilela<nowiki>''</nowiki>)।<ref name=":1" /><ref>https://www.jiosaavn.com/song/khatiya-hilela/SSU5dDp2VWw</ref> * '''দেহাজান (১৯৯৮):''' এইটো কুমাৰ ভৱেশৰ কেৰিয়াৰৰ সফল আধুনিক গীতৰ এলবাম আছিল I নাযাবা নাযাবা মোকে এৰি থৈ<ref>https://music.apple.com/us/song/najaba-najaba/1242223058</ref>, বিহুৰে বতৰত আছা যে লুকাই<ref>https://music.apple.com/us/song/mur-hiya-jole/1242224174</ref> গীত দুটি সমগ্ৰ অসমতে কালজয়ী হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ বিপুল জনপ্ৰিয়তাৰ বাবেই অসমৰ লগতে চুবুৰীয়া ৰাজ্যটো এই এলবামৰ গীতে ৰেকৰ্ড কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল । ১৯৯৮ চনৰ <nowiki>''</nowiki>দেহাজান<nowiki>''</nowiki> এলবামটোৰ সংগীত প্ৰকাশৰ সৈতে Times Music-ৰ সম্পৰ্কও সংগীত-তথ্যভাণ্ডাৰত নথিভুক্ত হৈছে।<ref name=":5" /><ref name=":3" /> * '''দেহাজান (২০০৯)''': আলপাইন প্ৰডাকশ্যনৰ বেনাৰত নিৰ্মিত এই এলবামটোত তেওঁ আৰু জুবিন গাৰ্গে একেলগে কণ্ঠদান কৰিছিল। ইয়াত অন্তৰ্গত কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ দেখাত যে বৰ ধুনীয়া তই<ref>https://music.apple.com/us/album/kamrupia-sowali/1242304246</ref> গীত সমগ্ৰ অসমতে কালজয়ী হিচাপে পৰিগণিত হয়। * '''চলচ্চিত্ৰৰ গীত''' : ২০২৫ চনৰ ৯ মে'ত ছবিগৃহত মুক্তি লাভ কৰা জনপ্ৰিয় অসমীয়া বোলছবি "কেছেটো নগেন" (Casetu Nagen)-ৰ মূল আকৰ্ষণ হিচাপে থকা টাইটেল ট্ৰেক "The Nagen Song" গীতটিত কুমাৰ ভৱেশে কণ্ঠদান কৰি চলচ্চিত্ৰ সংগীতৰ জগতত এক নতুন মাত্ৰা যোগ কৰে।<ref>https://www.jiosaavn.com/song/case-tu-nagen-from-case-tu-nagen/QiYPYgFicUM</ref> কুমাৰ ভৱেশে মুনিন বৰুৱাৰ প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়, চন্দ্ৰ মুদৈৰ ভোলা বমভোলা<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/assamese/bhola-bombhola-song-schoololoi-goisila/videoshow/95903757.cms</ref>, হিমাংশু প্ৰসাদ দাসৰ ছাকিৰা আহিব বকুল তলৰ বিহুলৈ<ref>https://open.spotify.com/track/3YYuj7U2OLJ1Ifgjq46e7h</ref>, বুলু ফিল্ম<ref>https://www.youtube.com/watch?v=htnvHDbX0-4</ref>, ২০১১ চনৰ মন, ২০১২ বৰ্ষৰ প্ৰিয়ামনি, ২০০৮ বৰ্ষৰ ধন কুবেৰৰ ধন<ref>https://www.youtube.com/watch?v=eF-09KZ9l6Y</ref>,  ২০১৮ চনৰ ভাৱৰীয়া<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/assamese/bhaworiya-song-deliya/videoshow/67381397.cms</ref> ইত্যাদি চিনেমাত কণ্ঠদান কৰাৰ উপৰিও দেহাজান, চিকুণ আপী<ref>https://www.youtube.com/watch?v=WQgnlsuf2d8</ref> আদি ভিচিডিত কণ্ঠ দান কৰিছে । আনকি তেওঁ প্ৰীয়ামনি শীৰ্ষক চলচিত্ৰত অভিনয়ো কৰিছিল । * '''চাহ জনগোষ্ঠীয় অৱদান (এলবাম: চন্দা)''': তেওঁ চাহ জনগোষ্ঠীয় আধুনিক গীতৰ এলবাম 'চন্দা'-ত কণ্ঠদান কৰিছে।<ref name=":6">https://gaana.com/song/dekhlere-kahaker-sori</ref> ইয়াৰ জনপ্ৰিয় গীতসমূহ হৈছে— ''নাম কি বাতা'', ''ডলে ডলে দিল বলে'', ''দেখলেরে কাহাকের ছবি'' <ref name=":6" />আৰু ''আইগেলো কিয়ে জামানা''। * '''ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ আৰু :''' নাট্যকাৰ অভিজিত ভট্টাচাৰ্যৰ জনপ্ৰিয় ভ্ৰাম্যমাণৰ নাটক ''মই সেন্দূৰ নলওঁ''-ত তেওঁৰ বিখ্যাত গীত ‘মই বান্দৰ’-ত কণ্ঠদান কৰিছিল।<ref>https://music.youtube.com/watch?v=a6EjEwFoDUA&list=PLha0pnhjHcTBzzqPQF14YJ9sL0W5Eo3gn</ref> * '''বাটৰুৱা:''' অসমৰ তিনিগৰাকী বৰেণ্য কবি ক্ৰমে চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা, শৈলধৰ ৰাজখোৱা আৰু দুৰ্গেশ্বৰ শৰ্মাৰ বিখ্যাত কবিতাসমূহক লোকগীতৰ আধাৰত সুৰ দি গীতলৈ ৰূপান্তৰ কৰা 'বাটৰুৱা<ref>https://gaana.com/album/batarua</ref>' নামৰ এটা ব্যতিক্ৰমী আৰু পৰীক্ষামূলক উচ্চমানৰ এলবাম তেওঁ নিৰ্মাণ কৰিছিল (সংগীত ব্যৱস্থাপনা: মৃণাল কান্তি)।<ref>https://www.youtube.com/watch?v=QNK9akw1Sjc</ref> * '''বকুলতলৰ আদালত (২০১৮):''' বিশিষ্ট নাট্যকাৰ তথা চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক হিমাংশু প্ৰসাদ দাসৰ পৰিচালনাত 'ৰং টিভি' (Rang TV) চেনেলত সম্প্ৰসাৰিত হোৱা বহুপ্ৰতিষ্ঠিত ধাৰাবাহিক 'বকুলতলৰ আদালত'-ৰ মূল টাইটেল ট্ৰেকটোত কুমাৰ ভৱেশে কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>https://www.youtube.com/watch?v=Mp5c6gnHR_k</ref> * '''অন্যান্য জনপ্ৰিয় গীত আৰু এলবাম:''' জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে থকা তেওঁৰ যুটীয়া কণ্ঠৰ ‘গানে গানে উঠলিছে প্ৰাণ’, ‘প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়’<ref>https://gaana.com/song/priyar-priyo</ref> গীত দুটাই যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা বুটলিছিল। ইয়াৰ উপৰি এলবাম 'জোনাক'ৰ অন্তৰ্গত ''নিশাৰ উচপনি'', একক গীত ''অকলে অকলে জানানে তুমি''<ref>https://music.amazon.in/tracks/B0GT22BLXW?do=play&agent=googleAssistant&ref=dmm_seo_google_gkp_tracks&explicit=false</ref>, 'বগীতৰা' এলবামৰ ''নেঘেৰি খোপাতে কপৌফুল''<ref>https://www.jiosaavn.com/song/negheri-khopate-kopouphool/JD06Wi14WAs</ref> আৰু 'মাইজ়ান<ref>https://open.spotify.com/track/1ZhN9jiTT6XNaNUK599gWL</ref>', 'ৰুকছানা'<ref>https://soundcloud.com/kumarbhabesh/ruksana-o-ruksana</ref>, 'ঢুলীয়া ককাই'<ref>https://www.youtube.com/watch?v=6i1B_WeoNQo</ref>, 'হীনা', ' শ্ৰদ্ধাঞ্জলি', 'বহু দিন দেখা নাই<ref>https://geetsankalan.com/lyrics/Bohu_Din_Dekha_Nai</ref>' আদি তেওঁৰ অন্যতম সৃষ্টি। == চৰকাৰী স্বীকৃতি আৰু সমাজসেৱা == * ভাৰতৰ নিৰ্বাচন আয়োগৰ জিলা আইকন (২০২৪): ২০২৪ চনৰ লোকসভা নিৰ্বাচনৰ পূৰ্বে কামৰূপ জিলা প্ৰশাসন আৰু নিৰ্বাচন বিভাগৰ (SVEEP) তৰফৰ পৰা কুমাৰ ভৱেশক আনুষ্ঠানিকভাৱে কামৰূপ জিলাৰ "ব্ৰেণ্ড এম্বেছেডৰ তথা জিলা আইকন" (District Icon for SVEEP) হিচাপে মনোনীত কৰা হয়। জিলা উপায়ুক্ত কীৰ্তী জল্লীৰ উপস্থিতিত ভোটাৰ সজাগতা বৃদ্ধিৰ বাবে তেওঁ বিশেষ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/mascots-icons-and-theme-song-to-encourage-voters-participation-in-kamrup</ref> * মানৱীয়তা: অসমৰ এজন জ্যেষ্ঠ তথা অসুস্থ কণ্ঠশিল্পী কুমাৰ সঞ্জীৱৰ দুৰৱস্থাৰ কথা ফেচবুক প’ষ্টৰ জৰিয়তে পোহৰলৈ আনি তেওঁ অসম চৰকাৰৰ তৰফৰ পৰা এক লাখ টকাৰ তাৎক্ষণিক চিকিৎসা সাহায্য CMO-ৰ পৰা লাভ কৰাই দিয়াৰ ক্ষেত্ৰত মূল হোতা হিচাপে কাম কৰিছিল। == লাভ কৰা বঁটা আৰু সন্মান == * ''নুনমাটি বিহু সন্মিলন বঁটা (২০০৫):'' সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ পৰিৱেশনকাৰী প্ৰতিযোগিতাত প্ৰথম স্থান লাভ। * ''ইউটিউব চিলভাৰ ক্ৰিয়েটৰ বঁটা (Silver Play Button)'': ইউটিউবৰ (YouTube) তৰফৰ পৰা ১ লাখ চাবস্ক্ৰাইবাৰ অতিক্ৰম কৰা চিলভাৰ মাইলষ্ট’ন বঁটা।<ref>https://www.youtube.com/channel/UC-j0x14EU_s9ks7Kk3nTzcA</ref> * ''সুধাকণ্ঠ ড° ভূপেন হাজৰিকা সোঁৱৰণী সংগীত শিল্পী বঁটা (২০১৮)'': নগাঁও জিলাৰ কামপুৰৰ সামাজিক অনুষ্ঠান ‘আচপাচ’ৰ দ্বাৰা প্ৰদত্ত। * ''জুবিন গাৰ্গ সমন্বয় বঁটা (২০২২):'' সন্মিলিত জনকল্যাণ মঞ্চ, পলাশবাৰীৰ তৰফৰ পৰা প্ৰদত্ত। * ''কামাতাশ্ৰী বঁটা (২০২২):'' কামাতাপুৰ কোচ-ৰাজবংশী শিল্পী সমাজৰ উদ্যোগত ফকিৰাগ্ৰামত প্ৰদত্ত। * ''সংগীতৰত্ন ৰামধেনু বঁটা (২০২২)'': বিহগী মিডিয়া গ্ৰুপ, অসমৰ পূৰ্ণাংগ অধিৱেশনত প্ৰদত্ত শ্ৰেষ্ঠ শিল্পীৰ সন্মান। * ''কণ্ঠশ্ৰী বঁটা (২০২২)'': সংগীত গ্ৰুপ অফ ক্ৰিয়েচনৰ উদ্যোগত প্ৰয়াত বাণেশ্বৰ দেৱ শৰ্মা সোৱঁৰণী বিশেষ ৰাজ্যিক বঁটা প্ৰদান অনুষ্ঠানত ২০২২ বৰ্ষৰ সন্মানীয় কণ্ঠশ্ৰী বঁটা। * ''আন্তৰিক অভিনন্দন সন্মান (২০২৩):'' বৰপুখুৰী শিশুখেল সমিতি আৰু পদুমকলি সংঘ (ওদালগুৰি জিলা)ৰ সোণালী জয়ন্তী উদযাপন উপলক্ষে প্ৰদত্ত। * ''ৰূপালী কণ্ঠ উপাধি :'' উপৰহালী কণ্টিপুৰ সুৰক্ষা সমিতিৰ ফালৰ পৰা ২০২৩ বৰ্ষত ৰূপালী কণ্ঠ উপাধি প্ৰদান । * ''গুৱাহাটী দূৰদৰ্শন (বৰ্তমান প্ৰসাৰ ভাৰতী)''ৰ দ্বাৰা সম্প্ৰচাৰিত গীতিমালিকা অনুষ্ঠানৰ সৰ্বোচ্চ অনুৰোধৰ গীতৰ গায়ক বঁটা লাভ । * ২০১১ বৰ্ষত মিৰ্জা জ্যোতিনগৰ ৰাইজ গয়ৰহ, মিৰ্জা, কামৰূপ, অসমৰ দ্বাৰা প্ৰদান কৰা মান বঁটা । == বিতৰ্ক == <nowiki> </nowiki>২০১০ চনত হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক প্ৰীতমৰ <nowiki>''</nowiki>Zor Ka Jhatka<nowiki>''</nowiki> গীতক লৈ কুমাৰ ভৱেশে plagiarism-ৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰিছিল। <nowiki>''</nowiki>The Times of India<nowiki>''</nowiki>-ৰ এক প্ৰতিবেদন অনুসৰি, ভৱেশে তেওঁৰ কেইটামান গীতৰ সুৰৰ সৈতে <nowiki>''</nowiki>Zor Ka Jhatka<nowiki>''</nowiki>-ৰ সাদৃশ্য থকাৰ অভিযোগ কৰিছিল আৰু বিষয়টোত পৰৱৰ্তী আইনী পৰামৰ্শ লোৱাৰ কথা কৈছিল।<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/assamese-singer-kumar-bhabesh-isnt-satisfied-with-pritams-explanation-to-his-plagiarism-charges-says-bhabesh-i-am-a-folk-singer-of-assam-hence-i-am-aware-of-rabha-jikir-jaari-and-theonaam-of-pal-naam-there-are-no-influences-of-rabha-in-zkj-one-can-find-some-flavour-of-jikir-and-jaari-in-the-songs-antara-but-the-main-tune-of-pritamdas-song-has-been-lifted-from-my-songs-i-will-wait-for-my-legal-advisor-to-suggest-my-next-course-of-action-/articleshow/6970204.cms</ref> == তথ্যসূত্ৰ == iahpynea9awe80g1x8ohiu5kyszhx3q 638952 638941 2026-09-27T09:37:23Z Infinix236 51881 Added Kumar Bhabesh's photo which is copyright free 638952 wikitext text/x-wiki [[চিত্ৰ:কুমাৰ_ভৱেশ,_অসমীয়া_সংগীতশিল্পী.jpg|thumb|কুমাৰ ভৱেশ, অসমীয়া সংগীতশিল্পী]] '''কুমাৰ ভৱেশ''' ([[ইংৰাজী ভাষা|ইংৰাজী]]: Kumar Bhabesh), প্ৰকৃত নাম: ভৱেশ কলিতা; জন্ম: মিৰ্জা, কামৰূপ গ্ৰাম্য) এগৰাকী অসমীয়া কণ্ঠশিল্পী<ref>https://nettv4u.com/celebrity/assamese/singer/kumar-bhabesh</ref>, সুৰকাৰ আৰু সংগীত প্ৰযোজক। তেওঁ অসমীয়া সংগীতৰ লগতে বিভিন্ন ভাষাৰ গীততো কণ্ঠদান কৰিছে ।<ref name=":1">https://assamtimes.org/article/kumar-bhabesh-enthrals-kalaigaon-15921</ref><ref name=":2">https://axomexpress.in/kumar-bhabesh/</ref> ঘাইকৈ নব্বৈৰ দশকৰ শেষৰ ভাগৰ পৰা বৰ্তমানলৈকে অসমীয়া আধুনিক সংগীত<ref>https://www.jiosaavn.com/album/golden-collection-of-kumar-bhabesh-vol.-1/Kf,Pr4kEjD8_</ref>, বিহু গীত<ref>https://www.jiosaavn.com/album/bagitora-bihu-song/MkijmwwIOR0_</ref>, চাহ জনগোষ্ঠীয় আধুনিক গীত, কথাছবি<ref>https://www.jiosaavn.com/album/case-tu-nagen-original-motion-picture-soundtrack/KmlOEbmzs-E_</ref> আৰু ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ সংগীত জগতলৈ তেওঁ উল্লেখনীয় বৰঙণি যোগাই আহিছে। ভাৰতৰ আগশাৰীৰ অভিজাত প্ৰযোজনা প্ৰতিষ্ঠান এইচ.এম.ভি. সাৰেগামা<ref>https://www.saregama.com/artist/kumar-bhabesh_3798/songs</ref> (HMV Saregama) আৰু টাইমচ মিউজিক (Times Music)-ৰ সৈতে চুক্তিবদ্ধ হোৱা তেওঁ অসমৰ অন্যতম শিল্পী। তেওঁৰ ১৯৯৮ চনত মুক্তিপ্ৰাপ্ত দেহাজান<ref>https://open.spotify.com/album/1RtTLf02B1jsTvs3w9UwQk?autoplay=true</ref> এলবামে অসমৰ লগতে চুবুৰীয়া ৰাজ্যটো খলকনি যোগাবলৈ সক্ষম হৈছিল। তদুপৰি তেওঁ কণ্ঠশিল্পী জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে যুটীয়াভাৱে গোৱা ‘দেহাজান ২০১২<ref>https://www.youtube.com/watch?v=I856QXBZQuE</ref>’ শীৰ্ষক বিহুসুৰীয়াবিহু এলবামে মুক্তিৰ দিনাই অভিলেখসংখ্যক ৪০ হাজাৰ কেছেট বিক্ৰীৰে অসমৰ শ্ৰৱ্য বজাৰৰ ইতিহাসত এক নতুন অভিলেখ সৃষ্টি কৰিছিল। তেওঁৰ কণ্ঠই ২৫০ তকৈ অধিক গীতৰ এলবামত তথা অসমীয়াৰ লগতে হিন্দী, ভোজপুৰী, বাংলা, বড়ো, চাহ-বাগানীয়া, কোচ-ৰাজবংশী, ৰাভা, গোৱালপৰীয়া ইত্যাদি ভাষাৰ গীতৰ উপৰিও বৰগীত, বিহু, লোকগীত, বনগীত, টোকাৰী গীত, নাম, ভক্তিমূলক গীত, ইছলাম ধৰ্মৰ গীত, শৰণীয়া জনগোষ্ঠীৰ গীতে প্ৰাণ পাই উঠিছে। == প্ৰাৰম্ভিক জীৱন আৰু সংগ্ৰাম == কুমাৰ ভৱেশৰ জন্ম কামৰূপ জিলাৰ মিৰ্জাৰ গোপালপুৰত হৈছিল।<ref name=":2" /> তেওঁৰ পিতৃ আছিল প্ৰয়াত চন্দ্ৰধৰ কলিতা, যি দক্ষিণ কামৰূপৰ এজন দক্ষ চৰকাৰী বাছ চালক আছিল। কুমাৰ ভৱেশৰ শৈশৱ আৰু ছাত্ৰজীৱন যথেষ্ট সংগ্ৰামৰ মাজেৰে অতিবাহিত হৈছিল। তেওঁ প্ৰাৰম্ভিক সময়ত ছয়গাঁওৰ পাণ্টান হাইস্কুলত চকাৰি জীৱন আৰম্ভ কৰে তাৰ আগতে তেওঁ মিৰ্জাত<ref name=":2" /> ধাবাৰ ব্যৱসায় কৰিছিল I পৰৱৰ্তী সময়ত তেওঁ আৰ.বি. হাইস্কুলত অধ্যয়ন কৰে যদিও সংগীত সাধনাৰ বাবে আধাতে আনুষ্ঠানিক শিক্ষা এৰে। ১৯৯৩ চনৰ পৰা তেওঁ মঞ্চত লাইভ সংগীত পৰিৱেশন কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰে। ইয়াৰ পিছত ১৯৯৬ চনৰ পৰা তেওঁৰ এলবাম মুক্তি পাবলৈ আৰম্ভ কৰে।<ref name=":2" /> সংগীত জীৱনৰ আৰম্ভণিতে তেওঁ বিভিন্ন মঞ্চত হিন্দী গীত পৰিৱেশন কৰিছিল।<ref name=":3">https://www.imdb.com/name/nm9935379/bio/</ref>১৯৯৩ চনত তেওঁ এখন মঞ্চত গীত পৰিবেশন কৰি থাকোঁতে আয়োজকে তেওঁৰ নাম ভৱেশ কলিতাৰ সলনি কুমাৰ ভৱেশলৈ সলনি কৰে তেতিয়াৰ পৰা তেওঁ কুমাৰ ভৱেশ নামেৰে জনপ্ৰিয়।<ref>https://www.youtube.com/watch?v=rQ34G5V6b2w</ref> ১৯৯৬ চনৰ জানুৱাৰী মাহত তেওঁ অসমৰ জনপ্ৰিয় কণ্ঠশিল্পী ড° সংগীতা কাকতিৰ সৈতে মিলি তেওঁৰ প্ৰথম অসমীয়া শ্ৰৱ্য কেছেট "পৰী" বাণীবদ্ধ কৰে।<ref name=":2" /><ref name=":1" /> ইয়াৰ পিছতে ১৯৯৭ চনত তেওঁ 'পূৱা' আৰু 'প্ৰতিশ্ৰুতি' নামৰ দুখন এলবাম আৰু পৰৱৰ্তী সময়ত ‘দেহাজান’<ref>https://geetsankalan.com/albums/Dehajan</ref>, 'জেউতি', 'জোনাক', 'সোণপাহী', 'অনুপমা' আদি এলবামত কণ্ঠদান কৰে।<ref name=":1" /><ref name=":4">https://www.asomiyapratidin.in/homepage/special-report-by-vbaskarnileema-on-kumar-bhabesh-12049654</ref> == সংগীতিক অৱদান আৰু উল্লেখযোগ্য এলবামসমূহ == কুমাৰ ভৱেশৰ প্ৰথম উল্লেখযোগ্য অসমীয়া এলবাম <nowiki>'''</nowiki>পৰী<nowiki>'''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Pori<nowiki>''</nowiki>)। ২০১৫ চনত প্ৰকাশিত এটা প্ৰতিবেদন অনুসৰি, <nowiki>''</nowiki>পৰী<nowiki>''</nowiki>-ৰ পৰা আৰম্ভ কৰি তেওঁ তেতিয়ালৈকে ৭০খনতকৈ অধিক অসমীয়া এলবামত কাম কৰিছিল।<ref name=":1" /> তেওঁৰ <nowiki>''দেহাজান'' এলবামৰ '''নাযাবা নাযাবা সোণ মোকে এৰি থৈ'''</nowiki> গীতটো বিশেষভাৱে জনপ্ৰিয় হৈছিল।<ref name=":1" /><ref name=":4" /><ref name=":5">https://geetsankalan.com/lyrics/Najaba_Najaba</ref> অসমীয়া সংগীতৰ উপৰি কুমাৰ ভৱেশে ভোজপুৰী সংগীততো কাম কৰিছে। Assam Times-ৰ ২০১৫ চনৰ প্ৰতিবেদন অনুসৰি, তেওঁৰ প্ৰথম ভোজপুৰী এলবাম আছিল <nowiki>'''</nowiki>খাটিয়া হিলেলা<nowiki>'''</nowiki> (<nowiki>''</nowiki>Khatiya Hilela<nowiki>''</nowiki>)।<ref name=":1" /><ref>https://www.jiosaavn.com/song/khatiya-hilela/SSU5dDp2VWw</ref> * '''দেহাজান (১৯৯৮):''' এইটো কুমাৰ ভৱেশৰ কেৰিয়াৰৰ সফল আধুনিক গীতৰ এলবাম আছিল I নাযাবা নাযাবা মোকে এৰি থৈ<ref>https://music.apple.com/us/song/najaba-najaba/1242223058</ref>, বিহুৰে বতৰত আছা যে লুকাই<ref>https://music.apple.com/us/song/mur-hiya-jole/1242224174</ref> গীত দুটি সমগ্ৰ অসমতে কালজয়ী হিচাপে পৰিগণিত হয়। এই এলবামটোৰ বিপুল জনপ্ৰিয়তাৰ বাবেই অসমৰ লগতে চুবুৰীয়া ৰাজ্যটো এই এলবামৰ গীতে ৰেকৰ্ড কৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল । ১৯৯৮ চনৰ <nowiki>''</nowiki>দেহাজান<nowiki>''</nowiki> এলবামটোৰ সংগীত প্ৰকাশৰ সৈতে Times Music-ৰ সম্পৰ্কও সংগীত-তথ্যভাণ্ডাৰত নথিভুক্ত হৈছে।<ref name=":5" /><ref name=":3" /> * '''দেহাজান (২০০৯)''': আলপাইন প্ৰডাকশ্যনৰ বেনাৰত নিৰ্মিত এই এলবামটোত তেওঁ আৰু জুবিন গাৰ্গে একেলগে কণ্ঠদান কৰিছিল। ইয়াত অন্তৰ্গত কামৰূপীয়া ছোৱালী ঐ দেখাত যে বৰ ধুনীয়া তই<ref>https://music.apple.com/us/album/kamrupia-sowali/1242304246</ref> গীত সমগ্ৰ অসমতে কালজয়ী হিচাপে পৰিগণিত হয়। * '''চলচ্চিত্ৰৰ গীত''' : ২০২৫ চনৰ ৯ মে'ত ছবিগৃহত মুক্তি লাভ কৰা জনপ্ৰিয় অসমীয়া বোলছবি "কেছেটো নগেন" (Casetu Nagen)-ৰ মূল আকৰ্ষণ হিচাপে থকা টাইটেল ট্ৰেক "The Nagen Song" গীতটিত কুমাৰ ভৱেশে কণ্ঠদান কৰি চলচ্চিত্ৰ সংগীতৰ জগতত এক নতুন মাত্ৰা যোগ কৰে।<ref>https://www.jiosaavn.com/song/case-tu-nagen-from-case-tu-nagen/QiYPYgFicUM</ref> কুমাৰ ভৱেশে মুনিন বৰুৱাৰ প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়, চন্দ্ৰ মুদৈৰ ভোলা বমভোলা<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/assamese/bhola-bombhola-song-schoololoi-goisila/videoshow/95903757.cms</ref>, হিমাংশু প্ৰসাদ দাসৰ ছাকিৰা আহিব বকুল তলৰ বিহুলৈ<ref>https://open.spotify.com/track/3YYuj7U2OLJ1Ifgjq46e7h</ref>, বুলু ফিল্ম<ref>https://www.youtube.com/watch?v=htnvHDbX0-4</ref>, ২০১১ চনৰ মন, ২০১২ বৰ্ষৰ প্ৰিয়ামনি, ২০০৮ বৰ্ষৰ ধন কুবেৰৰ ধন<ref>https://www.youtube.com/watch?v=eF-09KZ9l6Y</ref>,  ২০১৮ চনৰ ভাৱৰীয়া<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/videos/entertainment/music/assamese/bhaworiya-song-deliya/videoshow/67381397.cms</ref> ইত্যাদি চিনেমাত কণ্ঠদান কৰাৰ উপৰিও দেহাজান, চিকুণ আপী<ref>https://www.youtube.com/watch?v=WQgnlsuf2d8</ref> আদি ভিচিডিত কণ্ঠ দান কৰিছে । আনকি তেওঁ প্ৰীয়ামনি শীৰ্ষক চলচিত্ৰত অভিনয়ো কৰিছিল । * '''চাহ জনগোষ্ঠীয় অৱদান (এলবাম: চন্দা)''': তেওঁ চাহ জনগোষ্ঠীয় আধুনিক গীতৰ এলবাম 'চন্দা'-ত কণ্ঠদান কৰিছে।<ref name=":6">https://gaana.com/song/dekhlere-kahaker-sori</ref> ইয়াৰ জনপ্ৰিয় গীতসমূহ হৈছে— ''নাম কি বাতা'', ''ডলে ডলে দিল বলে'', ''দেখলেরে কাহাকের ছবি'' <ref name=":6" />আৰু ''আইগেলো কিয়ে জামানা''। * '''ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰ আৰু :''' নাট্যকাৰ অভিজিত ভট্টাচাৰ্যৰ জনপ্ৰিয় ভ্ৰাম্যমাণৰ নাটক ''মই সেন্দূৰ নলওঁ''-ত তেওঁৰ বিখ্যাত গীত ‘মই বান্দৰ’-ত কণ্ঠদান কৰিছিল।<ref>https://music.youtube.com/watch?v=a6EjEwFoDUA&list=PLha0pnhjHcTBzzqPQF14YJ9sL0W5Eo3gn</ref> * '''বাটৰুৱা:''' অসমৰ তিনিগৰাকী বৰেণ্য কবি ক্ৰমে চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা, শৈলধৰ ৰাজখোৱা আৰু দুৰ্গেশ্বৰ শৰ্মাৰ বিখ্যাত কবিতাসমূহক লোকগীতৰ আধাৰত সুৰ দি গীতলৈ ৰূপান্তৰ কৰা 'বাটৰুৱা<ref>https://gaana.com/album/batarua</ref>' নামৰ এটা ব্যতিক্ৰমী আৰু পৰীক্ষামূলক উচ্চমানৰ এলবাম তেওঁ নিৰ্মাণ কৰিছিল (সংগীত ব্যৱস্থাপনা: মৃণাল কান্তি)।<ref>https://www.youtube.com/watch?v=QNK9akw1Sjc</ref> * '''বকুলতলৰ আদালত (২০১৮):''' বিশিষ্ট নাট্যকাৰ তথা চলচ্চিত্ৰ পৰিচালক হিমাংশু প্ৰসাদ দাসৰ পৰিচালনাত 'ৰং টিভি' (Rang TV) চেনেলত সম্প্ৰসাৰিত হোৱা বহুপ্ৰতিষ্ঠিত ধাৰাবাহিক 'বকুলতলৰ আদালত'-ৰ মূল টাইটেল ট্ৰেকটোত কুমাৰ ভৱেশে কণ্ঠদান কৰিছে।<ref>https://www.youtube.com/watch?v=Mp5c6gnHR_k</ref> * '''অন্যান্য জনপ্ৰিয় গীত আৰু এলবাম:''' জুবিন গাৰ্গৰ সৈতে থকা তেওঁৰ যুটীয়া কণ্ঠৰ ‘গানে গানে উঠলিছে প্ৰাণ’, ‘প্ৰিয়াৰ প্ৰিয়’<ref>https://gaana.com/song/priyar-priyo</ref> গীত দুটাই যথেষ্ট জনপ্ৰিয়তা বুটলিছিল। ইয়াৰ উপৰি এলবাম 'জোনাক'ৰ অন্তৰ্গত ''নিশাৰ উচপনি'', একক গীত ''অকলে অকলে জানানে তুমি''<ref>https://music.amazon.in/tracks/B0GT22BLXW?do=play&agent=googleAssistant&ref=dmm_seo_google_gkp_tracks&explicit=false</ref>, 'বগীতৰা' এলবামৰ ''নেঘেৰি খোপাতে কপৌফুল''<ref>https://www.jiosaavn.com/song/negheri-khopate-kopouphool/JD06Wi14WAs</ref> আৰু 'মাইজ়ান<ref>https://open.spotify.com/track/1ZhN9jiTT6XNaNUK599gWL</ref>', 'ৰুকছানা'<ref>https://soundcloud.com/kumarbhabesh/ruksana-o-ruksana</ref>, 'ঢুলীয়া ককাই'<ref>https://www.youtube.com/watch?v=6i1B_WeoNQo</ref>, 'হীনা', ' শ্ৰদ্ধাঞ্জলি', 'বহু দিন দেখা নাই<ref>https://geetsankalan.com/lyrics/Bohu_Din_Dekha_Nai</ref>' আদি তেওঁৰ অন্যতম সৃষ্টি। == চৰকাৰী স্বীকৃতি আৰু সমাজসেৱা == * ভাৰতৰ নিৰ্বাচন আয়োগৰ জিলা আইকন (২০২৪): ২০২৪ চনৰ লোকসভা নিৰ্বাচনৰ পূৰ্বে কামৰূপ জিলা প্ৰশাসন আৰু নিৰ্বাচন বিভাগৰ (SVEEP) তৰফৰ পৰা কুমাৰ ভৱেশক আনুষ্ঠানিকভাৱে কামৰূপ জিলাৰ "ব্ৰেণ্ড এম্বেছেডৰ তথা জিলা আইকন" (District Icon for SVEEP) হিচাপে মনোনীত কৰা হয়। জিলা উপায়ুক্ত কীৰ্তী জল্লীৰ উপস্থিতিত ভোটাৰ সজাগতা বৃদ্ধিৰ বাবে তেওঁ বিশেষ ভূমিকা পালন কৰে।<ref>https://www.sentinelassam.com/cities/guwahati-city/mascots-icons-and-theme-song-to-encourage-voters-participation-in-kamrup</ref> * মানৱীয়তা: অসমৰ এজন জ্যেষ্ঠ তথা অসুস্থ কণ্ঠশিল্পী কুমাৰ সঞ্জীৱৰ দুৰৱস্থাৰ কথা ফেচবুক প’ষ্টৰ জৰিয়তে পোহৰলৈ আনি তেওঁ অসম চৰকাৰৰ তৰফৰ পৰা এক লাখ টকাৰ তাৎক্ষণিক চিকিৎসা সাহায্য CMO-ৰ পৰা লাভ কৰাই দিয়াৰ ক্ষেত্ৰত মূল হোতা হিচাপে কাম কৰিছিল। == লাভ কৰা বঁটা আৰু সন্মান == * ''নুনমাটি বিহু সন্মিলন বঁটা (২০০৫):'' সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ পৰিৱেশনকাৰী প্ৰতিযোগিতাত প্ৰথম স্থান লাভ। * ''ইউটিউব চিলভাৰ ক্ৰিয়েটৰ বঁটা (Silver Play Button)'': ইউটিউবৰ (YouTube) তৰফৰ পৰা ১ লাখ চাবস্ক্ৰাইবাৰ অতিক্ৰম কৰা চিলভাৰ মাইলষ্ট’ন বঁটা।<ref>https://www.youtube.com/channel/UC-j0x14EU_s9ks7Kk3nTzcA</ref> * ''সুধাকণ্ঠ ড° ভূপেন হাজৰিকা সোঁৱৰণী সংগীত শিল্পী বঁটা (২০১৮)'': নগাঁও জিলাৰ কামপুৰৰ সামাজিক অনুষ্ঠান ‘আচপাচ’ৰ দ্বাৰা প্ৰদত্ত। * ''জুবিন গাৰ্গ সমন্বয় বঁটা (২০২২):'' সন্মিলিত জনকল্যাণ মঞ্চ, পলাশবাৰীৰ তৰফৰ পৰা প্ৰদত্ত। * ''কামাতাশ্ৰী বঁটা (২০২২):'' কামাতাপুৰ কোচ-ৰাজবংশী শিল্পী সমাজৰ উদ্যোগত ফকিৰাগ্ৰামত প্ৰদত্ত। * ''সংগীতৰত্ন ৰামধেনু বঁটা (২০২২)'': বিহগী মিডিয়া গ্ৰুপ, অসমৰ পূৰ্ণাংগ অধিৱেশনত প্ৰদত্ত শ্ৰেষ্ঠ শিল্পীৰ সন্মান। * ''কণ্ঠশ্ৰী বঁটা (২০২২)'': সংগীত গ্ৰুপ অফ ক্ৰিয়েচনৰ উদ্যোগত প্ৰয়াত বাণেশ্বৰ দেৱ শৰ্মা সোৱঁৰণী বিশেষ ৰাজ্যিক বঁটা প্ৰদান অনুষ্ঠানত ২০২২ বৰ্ষৰ সন্মানীয় কণ্ঠশ্ৰী বঁটা। * ''আন্তৰিক অভিনন্দন সন্মান (২০২৩):'' বৰপুখুৰী শিশুখেল সমিতি আৰু পদুমকলি সংঘ (ওদালগুৰি জিলা)ৰ সোণালী জয়ন্তী উদযাপন উপলক্ষে প্ৰদত্ত। * ''ৰূপালী কণ্ঠ উপাধি :'' উপৰহালী কণ্টিপুৰ সুৰক্ষা সমিতিৰ ফালৰ পৰা ২০২৩ বৰ্ষত ৰূপালী কণ্ঠ উপাধি প্ৰদান । * ''গুৱাহাটী দূৰদৰ্শন (বৰ্তমান প্ৰসাৰ ভাৰতী)''ৰ দ্বাৰা সম্প্ৰচাৰিত গীতিমালিকা অনুষ্ঠানৰ সৰ্বোচ্চ অনুৰোধৰ গীতৰ গায়ক বঁটা লাভ । * ২০১১ বৰ্ষত মিৰ্জা জ্যোতিনগৰ ৰাইজ গয়ৰহ, মিৰ্জা, কামৰূপ, অসমৰ দ্বাৰা প্ৰদান কৰা মান বঁটা । == বিতৰ্ক == <nowiki> </nowiki>২০১০ চনত হিন্দী চলচ্চিত্ৰৰ সংগীত পৰিচালক প্ৰীতমৰ <nowiki>''</nowiki>Zor Ka Jhatka<nowiki>''</nowiki> গীতক লৈ কুমাৰ ভৱেশে plagiarism-ৰ অভিযোগ উত্থাপন কৰিছিল। <nowiki>''</nowiki>The Times of India<nowiki>''</nowiki>-ৰ এক প্ৰতিবেদন অনুসৰি, ভৱেশে তেওঁৰ কেইটামান গীতৰ সুৰৰ সৈতে <nowiki>''</nowiki>Zor Ka Jhatka<nowiki>''</nowiki>-ৰ সাদৃশ্য থকাৰ অভিযোগ কৰিছিল আৰু বিষয়টোত পৰৱৰ্তী আইনী পৰামৰ্শ লোৱাৰ কথা কৈছিল।<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/assamese-singer-kumar-bhabesh-isnt-satisfied-with-pritams-explanation-to-his-plagiarism-charges-says-bhabesh-i-am-a-folk-singer-of-assam-hence-i-am-aware-of-rabha-jikir-jaari-and-theonaam-of-pal-naam-there-are-no-influences-of-rabha-in-zkj-one-can-find-some-flavour-of-jikir-and-jaari-in-the-songs-antara-but-the-main-tune-of-pritamdas-song-has-been-lifted-from-my-songs-i-will-wait-for-my-legal-advisor-to-suggest-my-next-course-of-action-/articleshow/6970204.cms</ref> == তথ্যসূত্ৰ == laibn6o8z3nj4bb3uxin9aq15etzg2x 6 139772 638943 2026-09-27T09:24:20Z AjayDas 12623 == Summary == {{logo fur <!-- REQUIRED --> |Article = ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় |Use = Org <!-- HIGHLY RECOMMENDED --> |Source = <!-- ADDITIONAL INFORMATION --> |Used for = |Owner = |Website = |History = |Commentary = <!-- OVERRIDE FIELDS --> |Description = |Portion = |Low_resolution = |Purpose = |Replaceability = |other_information... 638943 wikitext text/x-wiki == সাৰাংশ == == Summary == {{logo fur <!-- REQUIRED --> |Article = ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় |Use = Org <!-- HIGHLY RECOMMENDED --> |Source = <!-- ADDITIONAL INFORMATION --> |Used for = |Owner = |Website = |History = |Commentary = <!-- OVERRIDE FIELDS --> |Description = |Portion = |Low_resolution = |Purpose = |Replaceability = |other_information = }} == Licensing == {{Non-free school logo|image has rationale=yes|Logos of universities and colleges in India}} 4j7nap1e3dl95ubeccd6cnim1ryplaq 638947 638943 2026-09-27T09:27:27Z AjayDas 12623 added [[Category:মেঘালয়ৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] using [[WP:HC|HotCat]] 638947 wikitext text/x-wiki == সাৰাংশ == == Summary == {{logo fur <!-- REQUIRED --> |Article = ৰাষ্ট্ৰীয় প্ৰযুক্তিবিদ্যা প্ৰতিষ্ঠান, মেঘালয় |Use = Org <!-- HIGHLY RECOMMENDED --> |Source = <!-- ADDITIONAL INFORMATION --> |Used for = |Owner = |Website = |History = |Commentary = <!-- OVERRIDE FIELDS --> |Description = |Portion = |Low_resolution = |Purpose = |Replaceability = |other_information = }} == Licensing == {{Non-free school logo|image has rationale=yes|Logos of universities and colleges in India}} [[শ্ৰেণী:মেঘালয়ৰ শৈক্ষিক প্ৰতিষ্ঠান]] i31tu88q3726pt8gldc12jeah8vt05u 1 139773 638969 2026-09-27T10:23:08Z ~2026-51869-87 51899 /* বিলোপন প্ৰত্যাহ্বান */ নতুন অনুচ্ছেদ 638969 wikitext text/x-wiki == বিলোপন প্ৰত্যাহ্বান == এই প্ৰবন্ধটো কোনো আত্মজীৱনী নহয়। ব্যক্তিজনৰ বিষয়ে বিভিন্ন বাতৰিকাকত আৰু আলোচনীত প্ৰকাশিত প্ৰবন্ধৰ সঠিক তথ্যসূত্ৰ সংলগ্ন কৰা হৈছে।" 040whgh4tqv9nrab00d32tfrntn38qd 14 139774 638992 2026-09-27T11:08:01Z Kandarpajit Kallol 6257 Created blank page 638992 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 638993 638992 2026-09-27T11:08:58Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:নথিপত্ৰ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638993 wikitext text/x-wiki [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] tr9cneg6kpyrq8h5gjnowj2bouuh06b 638998 638993 2026-09-27T11:12:24Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:ভ্ৰমণ]] using [[WP:HC|HotCat]] 638998 wikitext text/x-wiki [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] 2mnmzcqmnvclfni4m99nu4lt2xmnzef 638999 638998 2026-09-27T11:12:56Z Kandarpajit Kallol 6257 added [[Category:পৰ্যটন]] using [[WP:HC|HotCat]] 638999 wikitext text/x-wiki [[শ্ৰেণী:নথিপত্ৰ]] [[শ্ৰেণী:ভ্ৰমণ]] [[শ্ৰেণী:পৰ্যটন]] mes4r07zjqggawca6c26hzojhlqfvlj