ৱিকিউদ্ধৃতি aswikiquote https://as.wikiquote.org/wiki/%E0%A6%AC%E0%A7%87%E0%A6%9F%E0%A7%81%E0%A6%AA%E0%A6%BE%E0%A6%A4 MediaWiki 1.47.0-wmf.21 first-letter মাধ্যম বিশেষ বাৰ্তা সদস্য সদস্য বাৰ্তা ৱিকিউদ্ধৃতি ৱিকিউদ্ধৃতি বাৰ্তা চিত্ৰ চিত্ৰ বাৰ্তা মিডিয়াৱিকি মিডিয়াৱিকি আলোচনা সাঁচ সাঁচ বাৰ্তা সহায় সহায় বাৰ্তা শ্ৰেণী শ্ৰেণী বাৰ্তা TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 14 3555 27602 2026-09-24T17:32:45Z AjayDas 19 Created blank page 27602 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 27603 27602 2026-09-24T17:33:49Z AjayDas 19 added [[Category:পেচা অনুসৰি ব্যক্তিসকল]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 27603 wikitext text/x-wiki [[শ্ৰেণী:পেচা অনুসৰি ব্যক্তিসকল]] l7fhss0c29a7denavsji3cjnxmb9wfn 0 3556 27604 2026-09-24T17:53:58Z AjayDas 19 ৰ-প্ৰতিস্থাপন সঁজুলি ব্যৱহাৰ কৰি ‘বঙালী ৰ’ প্ৰতিস্থাপন কৰা হ’ল। 27604 wikitext text/x-wiki [[File:Raja Ravi Varma - Sankaracharya.jpg|right|thumb|আত্মা এক চিৰবিদ্যমান বাস্তৱতা। কিন্তু অজ্ঞানতাৰ বাবে ইয়াক উপলব্ধি কৰিব পৰা নাযায়। অজ্ঞানতা দূৰ হ'লে আত্মাৰ উপলব্ধি হয়।]] '''আদি শংকৰ''' বা '''আদি শংকৰাচাৰ্য''' বা আদি শংকৰ) অষ্টম খ্ৰীষ্টাব্দৰ আৰম্ভণিৰ এগৰাকী ভাৰতীয় হিন্দু দাৰ্শনিক আৰু ধৰ্মতত্ত্ববিদ। তেওঁ ভাৰতীয় হিন্দু ধৰ্মৰ অন্যতম শ্ৰদ্ধাৰ পাত্ৰ দাৰ্শনিক হিচাপে পৰিগণিত। তেওঁ অদ্বৈত বেদান্ত দৰ্শনৰ মতবাদক সুসংহত আৰু জনপ্ৰিয় কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। == উদ্ধৃতি == * ''ব্ৰহ্ম সত্য, জগত মিথ্যা, জীৱ ব্ৰহ্মই, আন একো নহয়।'' ** ব্ৰহ্ম হৈছে একমাত্ৰ পৰম সত্য, জগত মায়াময় আৰু চূড়ান্ত অৰ্থত ব্যক্তিগত আত্মা আৰু ব্ৰহ্মৰ মাজত কোনো পাৰ্থক্য নাই। === আত্মবোধ === [[File:SwansCygnus olor.jpg|thumb|জগতৰ সকলো দৃশ্যমান বস্তু আৰু জীৱ হৈছে সৰ্বব্যাপী চিৰন্তন বিষ্ণুৰ ওপৰত কল্পনাৰ দ্বাৰা প্ৰক্ষেপিত। বিষ্ণুৰ স্বৰূপ হৈছে অস্তিত্ব আৰু চৈতন্য। যেনেকৈ বিভিন্ন অলংকাৰ একেটা সোণৰ পৰাই নিৰ্মিত হয়।]] * '''যেনেকৈ জুই ৰন্ধনৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰণ, তেনেকৈ জ্ঞান অবিহনে মুক্তি লাভ কৰিব নোৱাৰি। আন সকলো সাধনাৰ তুলনাত আত্মজ্ঞানেই মুক্তি লাভৰ প্ৰত্যক্ষ উপায়।''' * '''সত্যৰ প্ৰতি আকাংক্ষাৰ শক্তি যেতিয়া বিকশিত হয়, তেতিয়া স্বাৰ্থপৰ আকাংক্ষাসমূহ পুৱাৰ পোহৰৰ আগত আন্ধাৰ নাইকিয়া হোৱাৰ দৰে ক্ষয় হয়।''' * '''মানুহে নিজৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰা উচিত। সেই স্বৰূপ অবিভাজ্য আৰু পূৰ্ণ। শৰীৰ, কৰ্ম, মন আৰু 'মই কৰ্তা' বুলি ভবা আদি সকলো অনিত্য বস্তুৰ সৈতে নিজৰ পৰিচয় স্থাপন কৰাৰ পৰা মুক্ত হোৱা উচিত, কাৰণ এইবোৰ অজ্ঞানতাৰ ফল।''' * '''কৰ্মই অজ্ঞানতা ধ্বংস কৰিব নোৱাৰে, কাৰণ কৰ্ম অজ্ঞানতাৰ বিপৰীত নহয়।''' জ্ঞানে অজ্ঞানতা ধ্বংস কৰে, যেনেকৈ পোহৰে গভীৰ আন্ধাৰ দূৰ কৰে। * '''অজ্ঞানতাৰ বাবে আত্মা সীমাবদ্ধ যেন লাগে। অজ্ঞানতা ধ্বংস হ'লে কোনো বহুত্ব স্বীকাৰ নকৰা আত্মা নিজেই নিজৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ প্ৰকাশ কৰে; যেনেকৈ ডাৱৰ আঁতৰি গ'লে সূৰ্য প্ৰকাশিত হয়।''' * পানীৰ বুদবুদৰ দৰে বিভিন্ন জগত পৰম আত্মাৰ মাজৰ পৰা উদ্ভৱ হয়, অস্তিত্ব লাভ কৰে আৰু পুনৰ তাতেই বিলীন হয়। পৰম আত্মাই সকলোৰে উপাদানগত কাৰণ আৰু আধাৰ। * সকলো দৃশ্যমান বস্তু আৰু জীৱৰ জগত চিৰন্তন আৰু সৰ্বব্যাপী বিষ্ণুৰ ওপৰত কল্পনাৰ দ্বাৰা প্ৰক্ষেপিত। বিষ্ণুৰ স্বৰূপ অস্তিত্ব আৰু চৈতন্য। যেনেকৈ বিভিন্ন অলংকাৰ একেটা সোণৰ পৰাই নিৰ্মিত হয়। * '''আত্মা সদায় বিদ্যমান বাস্তৱতা।''' তথাপি অজ্ঞানতাৰ বাবে ইয়াক উপলব্ধি কৰিব পৰা নাযায়। অজ্ঞানতা ধ্বংস হ'লে আত্মাৰ উপলব্ধি হয়। * '''উপাধিৰ মাজত বাস কৰিও ধ্যানী ব্যক্তি সদায় সকলো বিষয়ৰ প্ৰতি নিৰ্লিপ্ত হৈ থাকে। তেওঁ বতাহৰ দৰে কোনো বস্তুৰ সৈতে আসক্ত নোহোৱাকৈ বিচৰণ কৰিব পাৰে।''' উপাধিসমূহ ধ্বংস হ'লে ধ্যানী ব্যক্তি সৰ্বব্যাপী আত্মাত সম্পূৰ্ণৰূপে বিলীন হয়; যেনেকৈ পানী পানীত, আকাশ আকাশত আৰু পোহৰ পোহৰত বিলীন হয়। যি লাভ কৰাৰ পিছত আৰু একো লাভ কৰিবলৈ বাকী নাথাকে, যাৰ আনন্দ লাভ কৰাৰ পিছত আৰু কোনো আনন্দৰ আকাংক্ষা নাথাকে আৰু যাৰ জ্ঞান লাভ কৰাৰ পিছত আৰু কোনো জ্ঞান লাভ কৰিবলৈ বাকী নাথাকে, তাকেই ব্ৰহ্ম বুলি জানিব লাগে। * ব্ৰহ্মা আদি দেৱতাসকলেও ব্ৰহ্মৰ অসীম আনন্দৰ কেৱল এটা ক্ষুদ্ৰ অংশহে অনুভৱ কৰে আৰু নিজৰ নিজৰ যোগ্যতা অনুসৰি সেই অংশৰ আনন্দ উপভোগ কৰে। * '''সকলো বস্তু ব্ৰহ্মৰ দ্বাৰা পৰিব্যাপ্ত। সকলো কৰ্ম ব্ৰহ্মৰ বাবেই সম্ভৱ।''' সেয়েহে ব্ৰহ্ম সকলোতে পৰিব্যাপ্ত, যেনেকৈ গাখীৰৰ প্ৰতিটো অংশত মাখন পৰিব্যাপ্ত হৈ থাকে। * '''হৃদয়ৰ আকাশত উদিত হোৱা জ্ঞানৰ সূৰ্য আত্মাই অজ্ঞানতাৰ আন্ধাৰ ধ্বংস কৰে। তেওঁ সকলোকে পৰিব্যাপ্ত কৰি ধাৰণ কৰে, নিজে প্ৰকাশিত হয় আৰু সকলোকে প্ৰকাশিত কৰে।''' * যিজনে সকলো কৰ্ম ত্যাগ কৰি সময়, স্থান আৰু দিশৰ সকলো সীমাৰ পৰা মুক্ত হৈ সৰ্বব্যাপী নিজৰ আত্মাক উপাসনা কৰে, যি শীত-উষ্ণতাৰ সীমা অতিক্ৰম কৰিছে, যি চিৰন্তন আনন্দময় আৰু নিৰ্মল, তেওঁ সৰ্বজ্ঞ আৰু সৰ্বব্যাপী হৈ অৱশেষত অমৰত্ব লাভ কৰে। == সূক্ষ্ম শৰীৰ কি? == যি সূক্ষ্ম শৰীৰ পাঁচটা মহাভূতৰ পৰা গঠিত, পূৰ্বজন্মৰ পুণ্যকৰ্মৰ ফলত লাভ কৰা, সুখ-দুখ আদি অভিজ্ঞতা লাভ কৰাৰ আধাৰ আৰু যিটো পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা প্ৰাণ, মন আৰু বুদ্ধিৰে গঠিত, সেয়াই সূক্ষ্ম শৰীৰ। পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয় হৈছে কাণ, ছাল, চকু, জিভা আৰু নাক। পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয় হৈছে বাক্‌, হাত, ভৰি, পায়ু আৰু উপস্থ। পাঁচটা প্ৰাণ হৈছে প্ৰাণ, অপান, উদান, সমান আৰু ব্যান। মন আৰু বুদ্ধিৰ সৈতে এই পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয় আৰু পাঁচটা প্ৰাণ মিলি সূক্ষ্ম শৰীৰৰ সোঁতৰটা উপাদান গঠন কৰে। == তত্ত্ববোধ == '''তত্ত্ববোধ''' আদি শংকৰাচাৰ্যৰ নামত প্ৰচলিত এখন প্ৰাথমিক বেদান্ত গ্ৰন্থ। ইয়াত আত্মা, শৰীৰ, ইন্দ্ৰিয়, মন, বুদ্ধি আৰু ব্ৰহ্মজ্ঞান আদি বিষয়ৰ মৌলিক ধাৰণা ব্যাখ্যা কৰা হৈছে। তত্ত্ববোধত সূক্ষ্ম শৰীৰৰ বিষয়ে কোৱা হৈছে যে পঞ্চীকৰণৰ পূৰ্বৰ সূক্ষ্ম পাঁচ মহাভূতৰ পৰা ইয়াৰ গঠন হয়। পূৰ্বজন্মৰ কৰ্মৰ ফলত ইয়াৰ উৎপত্তি হয় আৰু ই সুখ-দুখৰ অভিজ্ঞতা লাভৰ মাধ্যম হিচাপে কাম কৰে। == আদি শংকৰাচাৰ্যৰ বিষয়ে বিভিন্ন মতামত == * [[শ্ৰী অৰবিন্দ]]ৰ মতে, প্ৰাচীন বা বৌদ্ধপূৰ্ব হিন্দু ধৰ্মই সত্যক জগতৰ ভিতৰতো আৰু জগতৰ বাহিৰতো অনুসন্ধান কৰিছিল। বেদৰ শক্তি, সৌন্দৰ্য আৰু আনন্দৰ ওপৰত ইয়াৰ বিশেষ গুৰুত্ব আছিল। শংকৰাচাৰ্যই অদ্বৈত দৰ্শনৰ জৰিয়তে বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰভাৱৰ সৈতে এক ভিন্ন দাৰ্শনিক দৃষ্টিভংগী উপস্থাপন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=এলষ্ট |first=কোয়েনৰাড |title=হু ইজ আ হিন্দু? |year=২০০২ |isbn=৯৭৮-৮১৮৫৯৯০৭৪৩}}</ref> * শ্ৰী অৰবিন্দই শংকৰাচাৰ্যৰ বেদান্তীয় সত্যৰ উপলব্ধিৰ প্ৰশংসা কৰিছিল যদিও তেওঁৰ মতে শংকৰাচাৰ্যই উপলব্ধি কৰা সত্যৰ উপৰি আন কিছুমান দিশো আছিল যিবোৰ তেওঁৰ দৰ্শনত সম্পূৰ্ণৰূপে প্ৰকাশ পোৱা নাছিল।<ref>{{Cite book |title=ইণ্ডিয়াছ ৰিবাৰ্থ |publisher=ইনষ্টিটিউট দ্য ৰিচাৰ্চেছ এভলুটিভ |year=২০০০}}</ref> * উইল ডুৰাণ্টে শংকৰাচাৰ্যৰ দৰ্শনৰ সৈতে পাশ্চাত্য দাৰ্শনিক [[ইমানুৱেল কাণ্ট]]ৰ দৰ্শনৰ কিছুমান সাদৃশ্যৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ শংকৰাচাৰ্যক ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ইতিহাসৰ এগৰাকী অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ চিন্তাবিদ হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ডুৰাণ্ট |first=উইল |title=আৱাৰ অৰিয়েণ্টেল হেৰিটেজ}}</ref> * শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনকাল সম্পৰ্কে বিভিন্ন মত আছে। কিছুমান পৰম্পৰাগত উৎসই তেওঁক খ্ৰীষ্টপূৰ্ব পঞ্চম শতিকাত স্থাপন কৰে, আনহাতে বহু আধুনিক গৱেষকে তেওঁক অষ্টম খ্ৰীষ্টাব্দত স্থাপন কৰে।<ref>{{Cite book |last=এলষ্ট |first=কোয়েনৰাড |title=ডিকল'নাইজিং দ্য হিন্দু মাইণ্ড |year=২০০১}}</ref> * জাৰ্মান দাৰ্শনিক কাৰ্ল ইয়াছপাৰ্ছে শংকৰাচাৰ্যৰ দৰ্শনৰ উচ্চ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু তেওঁৰ দৰ্শনক গভীৰ মেটাফিজিকেল চিন্তাৰ এক উল্লেখযোগ্য উদাহৰণ হিচাপে বিবেচনা কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=লণ্ডে |first=এছ. |title=এ ট্ৰিবিউট টু হিন্দুইজম |year=২০০৮}}</ref> * ছাৰ উইলিয়াম জোন্সে শংকৰাচাৰ্যৰ ৰচনাৰ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু তেওঁৰ এখন গ্ৰন্থক অতি উৎকৃষ্ট ৰচনা বুলি অভিহিত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=লণ্ডে |first=এছ. |title=এ ট্ৰিবিউট টু হিন্দুইজম |year=২০০৮}}</ref> == বাহ্যিক সংযোগ == * [http://www.shankaracharya.org/ শংকৰাচাৰ্যৰ ৰচনাসমূহ] * [http://www.kamakoti.org/miscl/adi.html আদি শংকৰাচাৰ্যৰ বিষয়ে তথ্য] * [http://www.srikanta-sastri.org/a-note-on-the-date-of-samkara/4578439836 শংকৰাচাৰ্যৰ কাল নিৰ্ধাৰণ সম্পৰ্কে আলোচনা] * [http://www.advaita-vedanta.org/avhp/sankara-life.html শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনী] * [http://www.sringeri.net/history/sri-adi-shankaracharya/biography শৃংগেৰী পৰম্পৰাত আদি শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনী] bordvbln8qfutztrzs4obeej3uokg2k 27605 27604 2026-09-24T17:55:02Z AjayDas 19 /* বাহ্যিক সংযোগ */ 27605 wikitext text/x-wiki [[File:Raja Ravi Varma - Sankaracharya.jpg|right|thumb|আত্মা এক চিৰবিদ্যমান বাস্তৱতা। কিন্তু অজ্ঞানতাৰ বাবে ইয়াক উপলব্ধি কৰিব পৰা নাযায়। অজ্ঞানতা দূৰ হ'লে আত্মাৰ উপলব্ধি হয়।]] '''আদি শংকৰ''' বা '''আদি শংকৰাচাৰ্য''' বা আদি শংকৰ) অষ্টম খ্ৰীষ্টাব্দৰ আৰম্ভণিৰ এগৰাকী ভাৰতীয় হিন্দু দাৰ্শনিক আৰু ধৰ্মতত্ত্ববিদ। তেওঁ ভাৰতীয় হিন্দু ধৰ্মৰ অন্যতম শ্ৰদ্ধাৰ পাত্ৰ দাৰ্শনিক হিচাপে পৰিগণিত। তেওঁ অদ্বৈত বেদান্ত দৰ্শনৰ মতবাদক সুসংহত আৰু জনপ্ৰিয় কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। == উদ্ধৃতি == * ''ব্ৰহ্ম সত্য, জগত মিথ্যা, জীৱ ব্ৰহ্মই, আন একো নহয়।'' ** ব্ৰহ্ম হৈছে একমাত্ৰ পৰম সত্য, জগত মায়াময় আৰু চূড়ান্ত অৰ্থত ব্যক্তিগত আত্মা আৰু ব্ৰহ্মৰ মাজত কোনো পাৰ্থক্য নাই। === আত্মবোধ === [[File:SwansCygnus olor.jpg|thumb|জগতৰ সকলো দৃশ্যমান বস্তু আৰু জীৱ হৈছে সৰ্বব্যাপী চিৰন্তন বিষ্ণুৰ ওপৰত কল্পনাৰ দ্বাৰা প্ৰক্ষেপিত। বিষ্ণুৰ স্বৰূপ হৈছে অস্তিত্ব আৰু চৈতন্য। যেনেকৈ বিভিন্ন অলংকাৰ একেটা সোণৰ পৰাই নিৰ্মিত হয়।]] * '''যেনেকৈ জুই ৰন্ধনৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰণ, তেনেকৈ জ্ঞান অবিহনে মুক্তি লাভ কৰিব নোৱাৰি। আন সকলো সাধনাৰ তুলনাত আত্মজ্ঞানেই মুক্তি লাভৰ প্ৰত্যক্ষ উপায়।''' * '''সত্যৰ প্ৰতি আকাংক্ষাৰ শক্তি যেতিয়া বিকশিত হয়, তেতিয়া স্বাৰ্থপৰ আকাংক্ষাসমূহ পুৱাৰ পোহৰৰ আগত আন্ধাৰ নাইকিয়া হোৱাৰ দৰে ক্ষয় হয়।''' * '''মানুহে নিজৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰা উচিত। সেই স্বৰূপ অবিভাজ্য আৰু পূৰ্ণ। শৰীৰ, কৰ্ম, মন আৰু 'মই কৰ্তা' বুলি ভবা আদি সকলো অনিত্য বস্তুৰ সৈতে নিজৰ পৰিচয় স্থাপন কৰাৰ পৰা মুক্ত হোৱা উচিত, কাৰণ এইবোৰ অজ্ঞানতাৰ ফল।''' * '''কৰ্মই অজ্ঞানতা ধ্বংস কৰিব নোৱাৰে, কাৰণ কৰ্ম অজ্ঞানতাৰ বিপৰীত নহয়।''' জ্ঞানে অজ্ঞানতা ধ্বংস কৰে, যেনেকৈ পোহৰে গভীৰ আন্ধাৰ দূৰ কৰে। * '''অজ্ঞানতাৰ বাবে আত্মা সীমাবদ্ধ যেন লাগে। অজ্ঞানতা ধ্বংস হ'লে কোনো বহুত্ব স্বীকাৰ নকৰা আত্মা নিজেই নিজৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ প্ৰকাশ কৰে; যেনেকৈ ডাৱৰ আঁতৰি গ'লে সূৰ্য প্ৰকাশিত হয়।''' * পানীৰ বুদবুদৰ দৰে বিভিন্ন জগত পৰম আত্মাৰ মাজৰ পৰা উদ্ভৱ হয়, অস্তিত্ব লাভ কৰে আৰু পুনৰ তাতেই বিলীন হয়। পৰম আত্মাই সকলোৰে উপাদানগত কাৰণ আৰু আধাৰ। * সকলো দৃশ্যমান বস্তু আৰু জীৱৰ জগত চিৰন্তন আৰু সৰ্বব্যাপী বিষ্ণুৰ ওপৰত কল্পনাৰ দ্বাৰা প্ৰক্ষেপিত। বিষ্ণুৰ স্বৰূপ অস্তিত্ব আৰু চৈতন্য। যেনেকৈ বিভিন্ন অলংকাৰ একেটা সোণৰ পৰাই নিৰ্মিত হয়। * '''আত্মা সদায় বিদ্যমান বাস্তৱতা।''' তথাপি অজ্ঞানতাৰ বাবে ইয়াক উপলব্ধি কৰিব পৰা নাযায়। অজ্ঞানতা ধ্বংস হ'লে আত্মাৰ উপলব্ধি হয়। * '''উপাধিৰ মাজত বাস কৰিও ধ্যানী ব্যক্তি সদায় সকলো বিষয়ৰ প্ৰতি নিৰ্লিপ্ত হৈ থাকে। তেওঁ বতাহৰ দৰে কোনো বস্তুৰ সৈতে আসক্ত নোহোৱাকৈ বিচৰণ কৰিব পাৰে।''' উপাধিসমূহ ধ্বংস হ'লে ধ্যানী ব্যক্তি সৰ্বব্যাপী আত্মাত সম্পূৰ্ণৰূপে বিলীন হয়; যেনেকৈ পানী পানীত, আকাশ আকাশত আৰু পোহৰ পোহৰত বিলীন হয়। যি লাভ কৰাৰ পিছত আৰু একো লাভ কৰিবলৈ বাকী নাথাকে, যাৰ আনন্দ লাভ কৰাৰ পিছত আৰু কোনো আনন্দৰ আকাংক্ষা নাথাকে আৰু যাৰ জ্ঞান লাভ কৰাৰ পিছত আৰু কোনো জ্ঞান লাভ কৰিবলৈ বাকী নাথাকে, তাকেই ব্ৰহ্ম বুলি জানিব লাগে। * ব্ৰহ্মা আদি দেৱতাসকলেও ব্ৰহ্মৰ অসীম আনন্দৰ কেৱল এটা ক্ষুদ্ৰ অংশহে অনুভৱ কৰে আৰু নিজৰ নিজৰ যোগ্যতা অনুসৰি সেই অংশৰ আনন্দ উপভোগ কৰে। * '''সকলো বস্তু ব্ৰহ্মৰ দ্বাৰা পৰিব্যাপ্ত। সকলো কৰ্ম ব্ৰহ্মৰ বাবেই সম্ভৱ।''' সেয়েহে ব্ৰহ্ম সকলোতে পৰিব্যাপ্ত, যেনেকৈ গাখীৰৰ প্ৰতিটো অংশত মাখন পৰিব্যাপ্ত হৈ থাকে। * '''হৃদয়ৰ আকাশত উদিত হোৱা জ্ঞানৰ সূৰ্য আত্মাই অজ্ঞানতাৰ আন্ধাৰ ধ্বংস কৰে। তেওঁ সকলোকে পৰিব্যাপ্ত কৰি ধাৰণ কৰে, নিজে প্ৰকাশিত হয় আৰু সকলোকে প্ৰকাশিত কৰে।''' * যিজনে সকলো কৰ্ম ত্যাগ কৰি সময়, স্থান আৰু দিশৰ সকলো সীমাৰ পৰা মুক্ত হৈ সৰ্বব্যাপী নিজৰ আত্মাক উপাসনা কৰে, যি শীত-উষ্ণতাৰ সীমা অতিক্ৰম কৰিছে, যি চিৰন্তন আনন্দময় আৰু নিৰ্মল, তেওঁ সৰ্বজ্ঞ আৰু সৰ্বব্যাপী হৈ অৱশেষত অমৰত্ব লাভ কৰে। == সূক্ষ্ম শৰীৰ কি? == যি সূক্ষ্ম শৰীৰ পাঁচটা মহাভূতৰ পৰা গঠিত, পূৰ্বজন্মৰ পুণ্যকৰ্মৰ ফলত লাভ কৰা, সুখ-দুখ আদি অভিজ্ঞতা লাভ কৰাৰ আধাৰ আৰু যিটো পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা প্ৰাণ, মন আৰু বুদ্ধিৰে গঠিত, সেয়াই সূক্ষ্ম শৰীৰ। পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয় হৈছে কাণ, ছাল, চকু, জিভা আৰু নাক। পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয় হৈছে বাক্‌, হাত, ভৰি, পায়ু আৰু উপস্থ। পাঁচটা প্ৰাণ হৈছে প্ৰাণ, অপান, উদান, সমান আৰু ব্যান। মন আৰু বুদ্ধিৰ সৈতে এই পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয় আৰু পাঁচটা প্ৰাণ মিলি সূক্ষ্ম শৰীৰৰ সোঁতৰটা উপাদান গঠন কৰে। == তত্ত্ববোধ == '''তত্ত্ববোধ''' আদি শংকৰাচাৰ্যৰ নামত প্ৰচলিত এখন প্ৰাথমিক বেদান্ত গ্ৰন্থ। ইয়াত আত্মা, শৰীৰ, ইন্দ্ৰিয়, মন, বুদ্ধি আৰু ব্ৰহ্মজ্ঞান আদি বিষয়ৰ মৌলিক ধাৰণা ব্যাখ্যা কৰা হৈছে। তত্ত্ববোধত সূক্ষ্ম শৰীৰৰ বিষয়ে কোৱা হৈছে যে পঞ্চীকৰণৰ পূৰ্বৰ সূক্ষ্ম পাঁচ মহাভূতৰ পৰা ইয়াৰ গঠন হয়। পূৰ্বজন্মৰ কৰ্মৰ ফলত ইয়াৰ উৎপত্তি হয় আৰু ই সুখ-দুখৰ অভিজ্ঞতা লাভৰ মাধ্যম হিচাপে কাম কৰে। == আদি শংকৰাচাৰ্যৰ বিষয়ে বিভিন্ন মতামত == * [[শ্ৰী অৰবিন্দ]]ৰ মতে, প্ৰাচীন বা বৌদ্ধপূৰ্ব হিন্দু ধৰ্মই সত্যক জগতৰ ভিতৰতো আৰু জগতৰ বাহিৰতো অনুসন্ধান কৰিছিল। বেদৰ শক্তি, সৌন্দৰ্য আৰু আনন্দৰ ওপৰত ইয়াৰ বিশেষ গুৰুত্ব আছিল। শংকৰাচাৰ্যই অদ্বৈত দৰ্শনৰ জৰিয়তে বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰভাৱৰ সৈতে এক ভিন্ন দাৰ্শনিক দৃষ্টিভংগী উপস্থাপন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=এলষ্ট |first=কোয়েনৰাড |title=হু ইজ আ হিন্দু? |year=২০০২ |isbn=৯৭৮-৮১৮৫৯৯০৭৪৩}}</ref> * শ্ৰী অৰবিন্দই শংকৰাচাৰ্যৰ বেদান্তীয় সত্যৰ উপলব্ধিৰ প্ৰশংসা কৰিছিল যদিও তেওঁৰ মতে শংকৰাচাৰ্যই উপলব্ধি কৰা সত্যৰ উপৰি আন কিছুমান দিশো আছিল যিবোৰ তেওঁৰ দৰ্শনত সম্পূৰ্ণৰূপে প্ৰকাশ পোৱা নাছিল।<ref>{{Cite book |title=ইণ্ডিয়াছ ৰিবাৰ্থ |publisher=ইনষ্টিটিউট দ্য ৰিচাৰ্চেছ এভলুটিভ |year=২০০০}}</ref> * উইল ডুৰাণ্টে শংকৰাচাৰ্যৰ দৰ্শনৰ সৈতে পাশ্চাত্য দাৰ্শনিক [[ইমানুৱেল কাণ্ট]]ৰ দৰ্শনৰ কিছুমান সাদৃশ্যৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ শংকৰাচাৰ্যক ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ইতিহাসৰ এগৰাকী অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ চিন্তাবিদ হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ডুৰাণ্ট |first=উইল |title=আৱাৰ অৰিয়েণ্টেল হেৰিটেজ}}</ref> * শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনকাল সম্পৰ্কে বিভিন্ন মত আছে। কিছুমান পৰম্পৰাগত উৎসই তেওঁক খ্ৰীষ্টপূৰ্ব পঞ্চম শতিকাত স্থাপন কৰে, আনহাতে বহু আধুনিক গৱেষকে তেওঁক অষ্টম খ্ৰীষ্টাব্দত স্থাপন কৰে।<ref>{{Cite book |last=এলষ্ট |first=কোয়েনৰাড |title=ডিকল'নাইজিং দ্য হিন্দু মাইণ্ড |year=২০০১}}</ref> * জাৰ্মান দাৰ্শনিক কাৰ্ল ইয়াছপাৰ্ছে শংকৰাচাৰ্যৰ দৰ্শনৰ উচ্চ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু তেওঁৰ দৰ্শনক গভীৰ মেটাফিজিকেল চিন্তাৰ এক উল্লেখযোগ্য উদাহৰণ হিচাপে বিবেচনা কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=লণ্ডে |first=এছ. |title=এ ট্ৰিবিউট টু হিন্দুইজম |year=২০০৮}}</ref> * ছাৰ উইলিয়াম জোন্সে শংকৰাচাৰ্যৰ ৰচনাৰ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু তেওঁৰ এখন গ্ৰন্থক অতি উৎকৃষ্ট ৰচনা বুলি অভিহিত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=লণ্ডে |first=এছ. |title=এ ট্ৰিবিউট টু হিন্দুইজম |year=২০০৮}}</ref> ==তথ‍্য উৎস== {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == * [http://www.shankaracharya.org/ শংকৰাচাৰ্যৰ ৰচনাসমূহ] * [http://www.kamakoti.org/miscl/adi.html আদি শংকৰাচাৰ্যৰ বিষয়ে তথ্য] * [http://www.srikanta-sastri.org/a-note-on-the-date-of-samkara/4578439836 শংকৰাচাৰ্যৰ কাল নিৰ্ধাৰণ সম্পৰ্কে আলোচনা] * [http://www.advaita-vedanta.org/avhp/sankara-life.html শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনী] * [http://www.sringeri.net/history/sri-adi-shankaracharya/biography শৃংগেৰী পৰম্পৰাত আদি শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনী] 8o1ec5ei7lqvl5a7tiq9dcf2rpv0x4z 27606 27605 2026-09-24T17:55:39Z AjayDas 19 added [[Category:ভাৰতৰ দাৰ্শনিক]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 27606 wikitext text/x-wiki [[File:Raja Ravi Varma - Sankaracharya.jpg|right|thumb|আত্মা এক চিৰবিদ্যমান বাস্তৱতা। কিন্তু অজ্ঞানতাৰ বাবে ইয়াক উপলব্ধি কৰিব পৰা নাযায়। অজ্ঞানতা দূৰ হ'লে আত্মাৰ উপলব্ধি হয়।]] '''আদি শংকৰ''' বা '''আদি শংকৰাচাৰ্য''' বা আদি শংকৰ) অষ্টম খ্ৰীষ্টাব্দৰ আৰম্ভণিৰ এগৰাকী ভাৰতীয় হিন্দু দাৰ্শনিক আৰু ধৰ্মতত্ত্ববিদ। তেওঁ ভাৰতীয় হিন্দু ধৰ্মৰ অন্যতম শ্ৰদ্ধাৰ পাত্ৰ দাৰ্শনিক হিচাপে পৰিগণিত। তেওঁ অদ্বৈত বেদান্ত দৰ্শনৰ মতবাদক সুসংহত আৰু জনপ্ৰিয় কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। == উদ্ধৃতি == * ''ব্ৰহ্ম সত্য, জগত মিথ্যা, জীৱ ব্ৰহ্মই, আন একো নহয়।'' ** ব্ৰহ্ম হৈছে একমাত্ৰ পৰম সত্য, জগত মায়াময় আৰু চূড়ান্ত অৰ্থত ব্যক্তিগত আত্মা আৰু ব্ৰহ্মৰ মাজত কোনো পাৰ্থক্য নাই। === আত্মবোধ === [[File:SwansCygnus olor.jpg|thumb|জগতৰ সকলো দৃশ্যমান বস্তু আৰু জীৱ হৈছে সৰ্বব্যাপী চিৰন্তন বিষ্ণুৰ ওপৰত কল্পনাৰ দ্বাৰা প্ৰক্ষেপিত। বিষ্ণুৰ স্বৰূপ হৈছে অস্তিত্ব আৰু চৈতন্য। যেনেকৈ বিভিন্ন অলংকাৰ একেটা সোণৰ পৰাই নিৰ্মিত হয়।]] * '''যেনেকৈ জুই ৰন্ধনৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰণ, তেনেকৈ জ্ঞান অবিহনে মুক্তি লাভ কৰিব নোৱাৰি। আন সকলো সাধনাৰ তুলনাত আত্মজ্ঞানেই মুক্তি লাভৰ প্ৰত্যক্ষ উপায়।''' * '''সত্যৰ প্ৰতি আকাংক্ষাৰ শক্তি যেতিয়া বিকশিত হয়, তেতিয়া স্বাৰ্থপৰ আকাংক্ষাসমূহ পুৱাৰ পোহৰৰ আগত আন্ধাৰ নাইকিয়া হোৱাৰ দৰে ক্ষয় হয়।''' * '''মানুহে নিজৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰা উচিত। সেই স্বৰূপ অবিভাজ্য আৰু পূৰ্ণ। শৰীৰ, কৰ্ম, মন আৰু 'মই কৰ্তা' বুলি ভবা আদি সকলো অনিত্য বস্তুৰ সৈতে নিজৰ পৰিচয় স্থাপন কৰাৰ পৰা মুক্ত হোৱা উচিত, কাৰণ এইবোৰ অজ্ঞানতাৰ ফল।''' * '''কৰ্মই অজ্ঞানতা ধ্বংস কৰিব নোৱাৰে, কাৰণ কৰ্ম অজ্ঞানতাৰ বিপৰীত নহয়।''' জ্ঞানে অজ্ঞানতা ধ্বংস কৰে, যেনেকৈ পোহৰে গভীৰ আন্ধাৰ দূৰ কৰে। * '''অজ্ঞানতাৰ বাবে আত্মা সীমাবদ্ধ যেন লাগে। অজ্ঞানতা ধ্বংস হ'লে কোনো বহুত্ব স্বীকাৰ নকৰা আত্মা নিজেই নিজৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ প্ৰকাশ কৰে; যেনেকৈ ডাৱৰ আঁতৰি গ'লে সূৰ্য প্ৰকাশিত হয়।''' * পানীৰ বুদবুদৰ দৰে বিভিন্ন জগত পৰম আত্মাৰ মাজৰ পৰা উদ্ভৱ হয়, অস্তিত্ব লাভ কৰে আৰু পুনৰ তাতেই বিলীন হয়। পৰম আত্মাই সকলোৰে উপাদানগত কাৰণ আৰু আধাৰ। * সকলো দৃশ্যমান বস্তু আৰু জীৱৰ জগত চিৰন্তন আৰু সৰ্বব্যাপী বিষ্ণুৰ ওপৰত কল্পনাৰ দ্বাৰা প্ৰক্ষেপিত। বিষ্ণুৰ স্বৰূপ অস্তিত্ব আৰু চৈতন্য। যেনেকৈ বিভিন্ন অলংকাৰ একেটা সোণৰ পৰাই নিৰ্মিত হয়। * '''আত্মা সদায় বিদ্যমান বাস্তৱতা।''' তথাপি অজ্ঞানতাৰ বাবে ইয়াক উপলব্ধি কৰিব পৰা নাযায়। অজ্ঞানতা ধ্বংস হ'লে আত্মাৰ উপলব্ধি হয়। * '''উপাধিৰ মাজত বাস কৰিও ধ্যানী ব্যক্তি সদায় সকলো বিষয়ৰ প্ৰতি নিৰ্লিপ্ত হৈ থাকে। তেওঁ বতাহৰ দৰে কোনো বস্তুৰ সৈতে আসক্ত নোহোৱাকৈ বিচৰণ কৰিব পাৰে।''' উপাধিসমূহ ধ্বংস হ'লে ধ্যানী ব্যক্তি সৰ্বব্যাপী আত্মাত সম্পূৰ্ণৰূপে বিলীন হয়; যেনেকৈ পানী পানীত, আকাশ আকাশত আৰু পোহৰ পোহৰত বিলীন হয়। যি লাভ কৰাৰ পিছত আৰু একো লাভ কৰিবলৈ বাকী নাথাকে, যাৰ আনন্দ লাভ কৰাৰ পিছত আৰু কোনো আনন্দৰ আকাংক্ষা নাথাকে আৰু যাৰ জ্ঞান লাভ কৰাৰ পিছত আৰু কোনো জ্ঞান লাভ কৰিবলৈ বাকী নাথাকে, তাকেই ব্ৰহ্ম বুলি জানিব লাগে। * ব্ৰহ্মা আদি দেৱতাসকলেও ব্ৰহ্মৰ অসীম আনন্দৰ কেৱল এটা ক্ষুদ্ৰ অংশহে অনুভৱ কৰে আৰু নিজৰ নিজৰ যোগ্যতা অনুসৰি সেই অংশৰ আনন্দ উপভোগ কৰে। * '''সকলো বস্তু ব্ৰহ্মৰ দ্বাৰা পৰিব্যাপ্ত। সকলো কৰ্ম ব্ৰহ্মৰ বাবেই সম্ভৱ।''' সেয়েহে ব্ৰহ্ম সকলোতে পৰিব্যাপ্ত, যেনেকৈ গাখীৰৰ প্ৰতিটো অংশত মাখন পৰিব্যাপ্ত হৈ থাকে। * '''হৃদয়ৰ আকাশত উদিত হোৱা জ্ঞানৰ সূৰ্য আত্মাই অজ্ঞানতাৰ আন্ধাৰ ধ্বংস কৰে। তেওঁ সকলোকে পৰিব্যাপ্ত কৰি ধাৰণ কৰে, নিজে প্ৰকাশিত হয় আৰু সকলোকে প্ৰকাশিত কৰে।''' * যিজনে সকলো কৰ্ম ত্যাগ কৰি সময়, স্থান আৰু দিশৰ সকলো সীমাৰ পৰা মুক্ত হৈ সৰ্বব্যাপী নিজৰ আত্মাক উপাসনা কৰে, যি শীত-উষ্ণতাৰ সীমা অতিক্ৰম কৰিছে, যি চিৰন্তন আনন্দময় আৰু নিৰ্মল, তেওঁ সৰ্বজ্ঞ আৰু সৰ্বব্যাপী হৈ অৱশেষত অমৰত্ব লাভ কৰে। == সূক্ষ্ম শৰীৰ কি? == যি সূক্ষ্ম শৰীৰ পাঁচটা মহাভূতৰ পৰা গঠিত, পূৰ্বজন্মৰ পুণ্যকৰ্মৰ ফলত লাভ কৰা, সুখ-দুখ আদি অভিজ্ঞতা লাভ কৰাৰ আধাৰ আৰু যিটো পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা প্ৰাণ, মন আৰু বুদ্ধিৰে গঠিত, সেয়াই সূক্ষ্ম শৰীৰ। পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয় হৈছে কাণ, ছাল, চকু, জিভা আৰু নাক। পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয় হৈছে বাক্‌, হাত, ভৰি, পায়ু আৰু উপস্থ। পাঁচটা প্ৰাণ হৈছে প্ৰাণ, অপান, উদান, সমান আৰু ব্যান। মন আৰু বুদ্ধিৰ সৈতে এই পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয় আৰু পাঁচটা প্ৰাণ মিলি সূক্ষ্ম শৰীৰৰ সোঁতৰটা উপাদান গঠন কৰে। == তত্ত্ববোধ == '''তত্ত্ববোধ''' আদি শংকৰাচাৰ্যৰ নামত প্ৰচলিত এখন প্ৰাথমিক বেদান্ত গ্ৰন্থ। ইয়াত আত্মা, শৰীৰ, ইন্দ্ৰিয়, মন, বুদ্ধি আৰু ব্ৰহ্মজ্ঞান আদি বিষয়ৰ মৌলিক ধাৰণা ব্যাখ্যা কৰা হৈছে। তত্ত্ববোধত সূক্ষ্ম শৰীৰৰ বিষয়ে কোৱা হৈছে যে পঞ্চীকৰণৰ পূৰ্বৰ সূক্ষ্ম পাঁচ মহাভূতৰ পৰা ইয়াৰ গঠন হয়। পূৰ্বজন্মৰ কৰ্মৰ ফলত ইয়াৰ উৎপত্তি হয় আৰু ই সুখ-দুখৰ অভিজ্ঞতা লাভৰ মাধ্যম হিচাপে কাম কৰে। == আদি শংকৰাচাৰ্যৰ বিষয়ে বিভিন্ন মতামত == * [[শ্ৰী অৰবিন্দ]]ৰ মতে, প্ৰাচীন বা বৌদ্ধপূৰ্ব হিন্দু ধৰ্মই সত্যক জগতৰ ভিতৰতো আৰু জগতৰ বাহিৰতো অনুসন্ধান কৰিছিল। বেদৰ শক্তি, সৌন্দৰ্য আৰু আনন্দৰ ওপৰত ইয়াৰ বিশেষ গুৰুত্ব আছিল। শংকৰাচাৰ্যই অদ্বৈত দৰ্শনৰ জৰিয়তে বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰভাৱৰ সৈতে এক ভিন্ন দাৰ্শনিক দৃষ্টিভংগী উপস্থাপন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=এলষ্ট |first=কোয়েনৰাড |title=হু ইজ আ হিন্দু? |year=২০০২ |isbn=৯৭৮-৮১৮৫৯৯০৭৪৩}}</ref> * শ্ৰী অৰবিন্দই শংকৰাচাৰ্যৰ বেদান্তীয় সত্যৰ উপলব্ধিৰ প্ৰশংসা কৰিছিল যদিও তেওঁৰ মতে শংকৰাচাৰ্যই উপলব্ধি কৰা সত্যৰ উপৰি আন কিছুমান দিশো আছিল যিবোৰ তেওঁৰ দৰ্শনত সম্পূৰ্ণৰূপে প্ৰকাশ পোৱা নাছিল।<ref>{{Cite book |title=ইণ্ডিয়াছ ৰিবাৰ্থ |publisher=ইনষ্টিটিউট দ্য ৰিচাৰ্চেছ এভলুটিভ |year=২০০০}}</ref> * উইল ডুৰাণ্টে শংকৰাচাৰ্যৰ দৰ্শনৰ সৈতে পাশ্চাত্য দাৰ্শনিক [[ইমানুৱেল কাণ্ট]]ৰ দৰ্শনৰ কিছুমান সাদৃশ্যৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ শংকৰাচাৰ্যক ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ইতিহাসৰ এগৰাকী অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ চিন্তাবিদ হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ডুৰাণ্ট |first=উইল |title=আৱাৰ অৰিয়েণ্টেল হেৰিটেজ}}</ref> * শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনকাল সম্পৰ্কে বিভিন্ন মত আছে। কিছুমান পৰম্পৰাগত উৎসই তেওঁক খ্ৰীষ্টপূৰ্ব পঞ্চম শতিকাত স্থাপন কৰে, আনহাতে বহু আধুনিক গৱেষকে তেওঁক অষ্টম খ্ৰীষ্টাব্দত স্থাপন কৰে।<ref>{{Cite book |last=এলষ্ট |first=কোয়েনৰাড |title=ডিকল'নাইজিং দ্য হিন্দু মাইণ্ড |year=২০০১}}</ref> * জাৰ্মান দাৰ্শনিক কাৰ্ল ইয়াছপাৰ্ছে শংকৰাচাৰ্যৰ দৰ্শনৰ উচ্চ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু তেওঁৰ দৰ্শনক গভীৰ মেটাফিজিকেল চিন্তাৰ এক উল্লেখযোগ্য উদাহৰণ হিচাপে বিবেচনা কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=লণ্ডে |first=এছ. |title=এ ট্ৰিবিউট টু হিন্দুইজম |year=২০০৮}}</ref> * ছাৰ উইলিয়াম জোন্সে শংকৰাচাৰ্যৰ ৰচনাৰ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু তেওঁৰ এখন গ্ৰন্থক অতি উৎকৃষ্ট ৰচনা বুলি অভিহিত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=লণ্ডে |first=এছ. |title=এ ট্ৰিবিউট টু হিন্দুইজম |year=২০০৮}}</ref> ==তথ‍্য উৎস== {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == * [http://www.shankaracharya.org/ শংকৰাচাৰ্যৰ ৰচনাসমূহ] * [http://www.kamakoti.org/miscl/adi.html আদি শংকৰাচাৰ্যৰ বিষয়ে তথ্য] * [http://www.srikanta-sastri.org/a-note-on-the-date-of-samkara/4578439836 শংকৰাচাৰ্যৰ কাল নিৰ্ধাৰণ সম্পৰ্কে আলোচনা] * [http://www.advaita-vedanta.org/avhp/sankara-life.html শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনী] * [http://www.sringeri.net/history/sri-adi-shankaracharya/biography শৃংগেৰী পৰম্পৰাত আদি শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনী] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ দাৰ্শনিক]] rea5c2vdgc4786vrevtsvjej75qdeuu 27607 27606 2026-09-24T17:59:01Z AjayDas 19 /* উদ্ধৃতি */ 27607 wikitext text/x-wiki [[File:Raja Ravi Varma - Sankaracharya.jpg|right|thumb|আত্মা এক চিৰবিদ্যমান বাস্তৱতা। কিন্তু অজ্ঞানতাৰ বাবে ইয়াক উপলব্ধি কৰিব পৰা নাযায়। অজ্ঞানতা দূৰ হ'লে আত্মাৰ উপলব্ধি হয়।]] '''আদি শংকৰ''' বা '''আদি শংকৰাচাৰ্য''' বা আদি শংকৰ) অষ্টম খ্ৰীষ্টাব্দৰ আৰম্ভণিৰ এগৰাকী ভাৰতীয় হিন্দু দাৰ্শনিক আৰু ধৰ্মতত্ত্ববিদ। তেওঁ ভাৰতীয় হিন্দু ধৰ্মৰ অন্যতম শ্ৰদ্ধাৰ পাত্ৰ দাৰ্শনিক হিচাপে পৰিগণিত। তেওঁ অদ্বৈত বেদান্ত দৰ্শনৰ মতবাদক সুসংহত আৰু জনপ্ৰিয় কৰাত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছিল। == উদ্ধৃতি == * ''ব্ৰহ্ম সত্য, জগত মিথ্যা, জীৱ ব্ৰহ্মই, আন একো নহয়।'' ** ব্ৰহ্ম হৈছে একমাত্ৰ পৰম সত্য, জগত মায়াময় আৰু চূড়ান্ত অৰ্থত ব্যক্তিগত আত্মা আৰু ব্ৰহ্মৰ মাজত কোনো পাৰ্থক্য নাই। === আত্মবোধ === [[File:SwansCygnus olor.jpg|thumb|জগতৰ সকলো দৃশ্যমান বস্তু আৰু জীৱ হৈছে সৰ্বব্যাপী চিৰন্তন বিষ্ণুৰ ওপৰত কল্পনাৰ দ্বাৰা প্ৰক্ষেপিত। বিষ্ণুৰ স্বৰূপ হৈছে অস্তিত্ব আৰু চৈতন্য। যেনেকৈ বিভিন্ন অলংকাৰ একেটা সোণৰ পৰাই নিৰ্মিত হয়।]] * '''যেনেকৈ জুই ৰন্ধনৰ প্ৰত্যক্ষ কাৰণ, তেনেকৈ জ্ঞান অবিহনে মুক্তি লাভ কৰিব নোৱাৰি। আন সকলো সাধনাৰ তুলনাত আত্মজ্ঞানেই মুক্তি লাভৰ প্ৰত্যক্ষ উপায়।''' * '''সত্যৰ প্ৰতি আকাংক্ষাৰ শক্তি যেতিয়া বিকশিত হয়, তেতিয়া স্বাৰ্থপৰ আকাংক্ষাসমূহ পুৱাৰ পোহৰৰ আগত আন্ধাৰ নাইকিয়া হোৱাৰ দৰে ক্ষয় হয়।''' * '''মানুহে নিজৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উপলব্ধি কৰা উচিত। সেই স্বৰূপ অবিভাজ্য আৰু পূৰ্ণ। শৰীৰ, কৰ্ম, মন আৰু 'মই কৰ্তা' বুলি ভবা আদি সকলো অনিত্য বস্তুৰ সৈতে নিজৰ পৰিচয় স্থাপন কৰাৰ পৰা মুক্ত হোৱা উচিত, কাৰণ এইবোৰ অজ্ঞানতাৰ ফল।''' * '''কৰ্মই অজ্ঞানতা ধ্বংস কৰিব নোৱাৰে, কাৰণ কৰ্ম অজ্ঞানতাৰ বিপৰীত নহয়।''' জ্ঞানে অজ্ঞানতা ধ্বংস কৰে, যেনেকৈ পোহৰে গভীৰ আন্ধাৰ দূৰ কৰে। * '''অজ্ঞানতাৰ বাবে আত্মা সীমাবদ্ধ যেন লাগে। অজ্ঞানতা ধ্বংস হ'লে কোনো বহুত্ব স্বীকাৰ নকৰা আত্মা নিজেই নিজৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ প্ৰকাশ কৰে; যেনেকৈ ডাৱৰ আঁতৰি গ'লে সূৰ্য প্ৰকাশিত হয়।''' * পানীৰ বুৰবুৰণিৰ দৰে বিভিন্ন জগত পৰম আত্মাৰ মাজৰ পৰা উদ্ভৱ হয়, অস্তিত্ব লাভ কৰে আৰু পুনৰ তাতেই বিলীন হয়। পৰম আত্মাই সকলোৰে উপাদানগত কাৰণ আৰু আধাৰ। * সকলো দৃশ্যমান বস্তু আৰু জীৱৰ জগত চিৰন্তন আৰু সৰ্বব্যাপী বিষ্ণুৰ ওপৰত কল্পনাৰ দ্বাৰা প্ৰক্ষেপিত। বিষ্ণুৰ স্বৰূপ অস্তিত্ব আৰু চৈতন্য। যেনেকৈ বিভিন্ন অলংকাৰ একেটা সোণৰ পৰাই নিৰ্মিত হয়। * '''আত্মা সদায় বিদ্যমান বাস্তৱতা।''' তথাপি অজ্ঞানতাৰ বাবে ইয়াক উপলব্ধি কৰিব পৰা নাযায়। অজ্ঞানতা ধ্বংস হ'লে আত্মাৰ উপলব্ধি হয়। * '''উপাধিৰ মাজত বাস কৰিও ধ্যানী ব্যক্তি সদায় সকলো বিষয়ৰ প্ৰতি নিৰ্লিপ্ত হৈ থাকে। তেওঁ বতাহৰ দৰে কোনো বস্তুৰ সৈতে আসক্ত নোহোৱাকৈ বিচৰণ কৰিব পাৰে।''' উপাধিসমূহ ধ্বংস হ'লে ধ্যানী ব্যক্তি সৰ্বব্যাপী আত্মাত সম্পূৰ্ণৰূপে বিলীন হয়; যেনেকৈ পানী পানীত, আকাশ আকাশত আৰু পোহৰ পোহৰত বিলীন হয়। যি লাভ কৰাৰ পিছত আৰু একো লাভ কৰিবলৈ বাকী নাথাকে, যাৰ আনন্দ লাভ কৰাৰ পিছত আৰু কোনো আনন্দৰ আকাংক্ষা নাথাকে আৰু যাৰ জ্ঞান লাভ কৰাৰ পিছত আৰু কোনো জ্ঞান লাভ কৰিবলৈ বাকী নাথাকে, তাকেই ব্ৰহ্ম বুলি জানিব লাগে। * ব্ৰহ্মা আদি দেৱতাসকলেও ব্ৰহ্মৰ অসীম আনন্দৰ কেৱল এটা ক্ষুদ্ৰ অংশহে অনুভৱ কৰে আৰু নিজৰ নিজৰ যোগ্যতা অনুসৰি সেই অংশৰ আনন্দ উপভোগ কৰে। * '''সকলো বস্তু ব্ৰহ্মৰ দ্বাৰা পৰিব্যাপ্ত। সকলো কৰ্ম ব্ৰহ্মৰ বাবেই সম্ভৱ।''' সেয়েহে ব্ৰহ্ম সকলোতে পৰিব্যাপ্ত, যেনেকৈ গাখীৰৰ প্ৰতিটো অংশত মাখন পৰিব্যাপ্ত হৈ থাকে। * '''হৃদয়ৰ আকাশত উদিত হোৱা জ্ঞানৰ সূৰ্য আত্মাই অজ্ঞানতাৰ আন্ধাৰ ধ্বংস কৰে। তেওঁ সকলোকে পৰিব্যাপ্ত কৰি ধাৰণ কৰে, নিজে প্ৰকাশিত হয় আৰু সকলোকে প্ৰকাশিত কৰে।''' * যিজনে সকলো কৰ্ম ত্যাগ কৰি সময়, স্থান আৰু দিশৰ সকলো সীমাৰ পৰা মুক্ত হৈ সৰ্বব্যাপী নিজৰ আত্মাক উপাসনা কৰে, যি শীত-উষ্ণতাৰ সীমা অতিক্ৰম কৰিছে, যি চিৰন্তন আনন্দময় আৰু নিৰ্মল, তেওঁ সৰ্বজ্ঞ আৰু সৰ্বব্যাপী হৈ অৱশেষত অমৰত্ব লাভ কৰে। == সূক্ষ্ম শৰীৰ কি? == যি সূক্ষ্ম শৰীৰ পাঁচটা মহাভূতৰ পৰা গঠিত, পূৰ্বজন্মৰ পুণ্যকৰ্মৰ ফলত লাভ কৰা, সুখ-দুখ আদি অভিজ্ঞতা লাভ কৰাৰ আধাৰ আৰু যিটো পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা প্ৰাণ, মন আৰু বুদ্ধিৰে গঠিত, সেয়াই সূক্ষ্ম শৰীৰ। পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয় হৈছে কাণ, ছাল, চকু, জিভা আৰু নাক। পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয় হৈছে বাক্‌, হাত, ভৰি, পায়ু আৰু উপস্থ। পাঁচটা প্ৰাণ হৈছে প্ৰাণ, অপান, উদান, সমান আৰু ব্যান। মন আৰু বুদ্ধিৰ সৈতে এই পাঁচটা জ্ঞানেন্দ্ৰিয়, পাঁচটা কৰ্মেন্দ্ৰিয় আৰু পাঁচটা প্ৰাণ মিলি সূক্ষ্ম শৰীৰৰ সোঁতৰটা উপাদান গঠন কৰে। == তত্ত্ববোধ == '''তত্ত্ববোধ''' আদি শংকৰাচাৰ্যৰ নামত প্ৰচলিত এখন প্ৰাথমিক বেদান্ত গ্ৰন্থ। ইয়াত আত্মা, শৰীৰ, ইন্দ্ৰিয়, মন, বুদ্ধি আৰু ব্ৰহ্মজ্ঞান আদি বিষয়ৰ মৌলিক ধাৰণা ব্যাখ্যা কৰা হৈছে। তত্ত্ববোধত সূক্ষ্ম শৰীৰৰ বিষয়ে কোৱা হৈছে যে পঞ্চীকৰণৰ পূৰ্বৰ সূক্ষ্ম পাঁচ মহাভূতৰ পৰা ইয়াৰ গঠন হয়। পূৰ্বজন্মৰ কৰ্মৰ ফলত ইয়াৰ উৎপত্তি হয় আৰু ই সুখ-দুখৰ অভিজ্ঞতা লাভৰ মাধ্যম হিচাপে কাম কৰে। == আদি শংকৰাচাৰ্যৰ বিষয়ে বিভিন্ন মতামত == * [[শ্ৰী অৰবিন্দ]]ৰ মতে, প্ৰাচীন বা বৌদ্ধপূৰ্ব হিন্দু ধৰ্মই সত্যক জগতৰ ভিতৰতো আৰু জগতৰ বাহিৰতো অনুসন্ধান কৰিছিল। বেদৰ শক্তি, সৌন্দৰ্য আৰু আনন্দৰ ওপৰত ইয়াৰ বিশেষ গুৰুত্ব আছিল। শংকৰাচাৰ্যই অদ্বৈত দৰ্শনৰ জৰিয়তে বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰভাৱৰ সৈতে এক ভিন্ন দাৰ্শনিক দৃষ্টিভংগী উপস্থাপন কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=এলষ্ট |first=কোয়েনৰাড |title=হু ইজ আ হিন্দু? |year=২০০২ |isbn=৯৭৮-৮১৮৫৯৯০৭৪৩}}</ref> * শ্ৰী অৰবিন্দই শংকৰাচাৰ্যৰ বেদান্তীয় সত্যৰ উপলব্ধিৰ প্ৰশংসা কৰিছিল যদিও তেওঁৰ মতে শংকৰাচাৰ্যই উপলব্ধি কৰা সত্যৰ উপৰি আন কিছুমান দিশো আছিল যিবোৰ তেওঁৰ দৰ্শনত সম্পূৰ্ণৰূপে প্ৰকাশ পোৱা নাছিল।<ref>{{Cite book |title=ইণ্ডিয়াছ ৰিবাৰ্থ |publisher=ইনষ্টিটিউট দ্য ৰিচাৰ্চেছ এভলুটিভ |year=২০০০}}</ref> * উইল ডুৰাণ্টে শংকৰাচাৰ্যৰ দৰ্শনৰ সৈতে পাশ্চাত্য দাৰ্শনিক [[ইমানুৱেল কাণ্ট]]ৰ দৰ্শনৰ কিছুমান সাদৃশ্যৰ কথা উল্লেখ কৰিছিল। তেওঁ শংকৰাচাৰ্যক ভাৰতীয় দৰ্শনৰ ইতিহাসৰ এগৰাকী অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ চিন্তাবিদ হিচাপে বৰ্ণনা কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=ডুৰাণ্ট |first=উইল |title=আৱাৰ অৰিয়েণ্টেল হেৰিটেজ}}</ref> * শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনকাল সম্পৰ্কে বিভিন্ন মত আছে। কিছুমান পৰম্পৰাগত উৎসই তেওঁক খ্ৰীষ্টপূৰ্ব পঞ্চম শতিকাত স্থাপন কৰে, আনহাতে বহু আধুনিক গৱেষকে তেওঁক অষ্টম খ্ৰীষ্টাব্দত স্থাপন কৰে।<ref>{{Cite book |last=এলষ্ট |first=কোয়েনৰাড |title=ডিকল'নাইজিং দ্য হিন্দু মাইণ্ড |year=২০০১}}</ref> * জাৰ্মান দাৰ্শনিক কাৰ্ল ইয়াছপাৰ্ছে শংকৰাচাৰ্যৰ দৰ্শনৰ উচ্চ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু তেওঁৰ দৰ্শনক গভীৰ মেটাফিজিকেল চিন্তাৰ এক উল্লেখযোগ্য উদাহৰণ হিচাপে বিবেচনা কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=লণ্ডে |first=এছ. |title=এ ট্ৰিবিউট টু হিন্দুইজম |year=২০০৮}}</ref> * ছাৰ উইলিয়াম জোন্সে শংকৰাচাৰ্যৰ ৰচনাৰ প্ৰশংসা কৰিছিল আৰু তেওঁৰ এখন গ্ৰন্থক অতি উৎকৃষ্ট ৰচনা বুলি অভিহিত কৰিছিল।<ref>{{Cite book |last=লণ্ডে |first=এছ. |title=এ ট্ৰিবিউট টু হিন্দুইজম |year=২০০৮}}</ref> ==তথ‍্য উৎস== {{Reflist}} == বাহ্যিক সংযোগ == * [http://www.shankaracharya.org/ শংকৰাচাৰ্যৰ ৰচনাসমূহ] * [http://www.kamakoti.org/miscl/adi.html আদি শংকৰাচাৰ্যৰ বিষয়ে তথ্য] * [http://www.srikanta-sastri.org/a-note-on-the-date-of-samkara/4578439836 শংকৰাচাৰ্যৰ কাল নিৰ্ধাৰণ সম্পৰ্কে আলোচনা] * [http://www.advaita-vedanta.org/avhp/sankara-life.html শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনী] * [http://www.sringeri.net/history/sri-adi-shankaracharya/biography শৃংগেৰী পৰম্পৰাত আদি শংকৰাচাৰ্যৰ জীৱনী] [[শ্ৰেণী:ভাৰতৰ দাৰ্শনিক]] 49f4dvp9hdcmwloghzbp3mnwn6n3r40