Wikipedia avkwiki https://avk.wikipedia.org/wiki/Xadola MediaWiki 1.47.0-wmf.14 first-letter Kanaca Aptaca Prilara Favesik Favesikprilara Wikipedia Wikipedia prilara Iyeltak Iyeltakprilara MediaWiki MediaWiki prilara Teza Tezaprilara Pomara Pomaraprilara Loma Lomaprilara TimedText TimedText talk Siba Sibaprilara Evento Evento discusión Kolombia 0 17525 158727 157167 2026-08-07T12:44:14Z Martin Macha 2111 1023 /* */ 158727 wikitext text/x-wiki {{RemgudaksPatecta|Bat teliz}}{{Patecta |Yolt = Kolombia |Winugayolt = República de Colombia |Nilt = Flag of Colombia.svg |Zawa = Coat_of_arms_of_Colombia.svg |tiyarak = kolombia.wav |Liwot = COL_orthographic_(San_Andrés_and_Providencia_special).svg |Kelu = [[Bogotá]] |Aveem = [[Espanava]] |Vertuma = Taneagadesikafe sokasane |Welmot = 1 141 748 |Sanelia = 53 399 171 {{small|(2026) <ref>{{cite web |url=https://www.dane.gov.co/index.php/estadisticas-por-tema/demografia-y-poblacion/proyecciones-de-poblacion |title=Proyecciones de Población DANE |access-date=7 August 2026}}</ref>}} |For = 46,8{{small|ir-/km²}} |Tal = Kolombiafo Peso }} [[Iyeltak: United States Navy Band - ¡Oh, gloria inmarcesible!.ogg|thumb|right|Drom ke Kolombia]] [[Iyeltak: Mapa de Colombia (topografía).svg|thumb|right|260px|{{EwavaPebuda1|Laeliwot va Kolombia}}]] [[Iyeltak: Colombia Physiography.jpg|thumb|right|260px|{{EwavaPebuda1|Liwot va Kolombia}}]] '''Kolombia''' (&nbsp;[[Espanava|espanavon]] '''Colombia'''&nbsp;) tir patecta valenttalte [[Geefa Amerika]] kene [[Pacifika Welfa]] is [[Kariba Bira]]. Kelu tir Bogotá. Vegungafa patecta tid [[Venezuela]] is [[Brasila]] is [[Perua]] is [[Ekuadora]] is [[Panama]]. == Ristura == {{GKT|[[Winkeem ke Kolombia|Wafra dem winkeem]] ke patecta}} == Izva == {{GKT|[[Muisca abdigalda|Muisca]] abdigalda}} {{GKT|[[Stakera ke bilkaxo ke Ciénaga]]}} == Sanelia == {{GKT|[[Widava ke Kolombia|Wafra dem widava]] ke patecta}} === Patectolafe sane === {{GKT|[[:Loma:Patectolafe sane ke Kolombia|Patectolafe sane]] koe patecta}} {{GKT|[[Quimbaya sane|Quimbaya]] sane}} == Araya == {{GKT|[[Tamavafa gadakiewega koe Kolombia|Tamavafa gadakiewega ke UNESCO]]}} === Suteroteem === {{GKT|[[Vexala dem espanavaf suterotik]]}} {{GKT|[[Cervantes Suterotafo Poradro]]}} == Vuestexa == {{Vuestexeem}} {{Amerika}} [[Loma:Kolombia|*]] [[Loma:Geefa Amerika|Kolombia]] eghg497b97x0wl34w271zafja5nt5oe Haghpat 0 18015 158728 157137 2026-08-07T22:47:12Z InternetArchiveBot 1403 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 158728 wikitext text/x-wiki {{Teliz_toza}}__NOTOC__ __NOEDITSECTION__ [[File: Haghpat_village_nature.jpg|thumb|right|300px|{{EwavaPebuda1|Haghpat tucpastaxe koe arestaxo tigir}}]] '''Haghpat tucpastaxe''' (&nbsp;[[Armenava|armenavon]] ''Հաղպատավանք''&nbsp;), tir armenafe tucpastaxe tigise koe Haghpat wida ke [[XayastanaLoriWinka|Lori winka]] valentrone [[Xayastana]]. Haghpat tucpastaxe isu [[Sanahin]] wetce arayaf debak ke [[tamavafa gadakiewega ke UNESCO]] bak 1996 belcon zo bendeyed. == Izva == Tucpastaxe wali X<sup>-eafa</sup> is XIII<sup>-eafa</sup> decemda zo kolnayar. Zabdura gazon gu Abas Bagratuni moe tigixo ke Haghpat widama ke IV<sup>-eafa</sup> decemda zo conyukayar. Dum [[Sanahin]] tucpastaxe koe Tumanian utca tigir. Surp Nshan nelkafa uja dirgayanon gan Khosravanush gazikya zo kolnayar, i gan kurenik ke Ashot segayesik ta ravaldara va abrotciuca is tutrigara va Smbat nazbeikye Gurgen. <ref>(en) ''Haghbat'', bu 534-535, koe ''Armenian Art'', Donabedian Patrick is Thierry Jean-Michel. New York: 1989, Harry N. Abrams, Inc. ISBN 978-0810906259</ref> Gan Smbat II is Gurgen I moni 989 stekeon kle zo tenukeyer. Lana seyta ke uja va bat toloy sersik giskis va aksolt kaatoer. [[Sanahin]] vikafe tucpastaxe milugale zo kolnayar. <ref>(en) ''[http://www.armenica.org The Architectural Complex of Haghpat Monastery]'', dene Armenica.org</ref> [[File: Haghpat_-_Armenia_(2935022258).jpg|thumb|left|200px|{{EwavaPebuda1|Smbat is Gurgen gis va aksolt ke tucpastaxe}}]] Kaiki titfira ke Bagratuni prostelay koe Ani bak 1064, tucpastaxo titaytcuyur, kali Zakarian rekola. Banugale tucpastaxe mantapon zo tuvarayar&nbsp;; bata vegedura tiyir milsarefa gu tela va Sanahin isu Kayan ralma rojutusa gu islamevafa dilfura. Moi vangira va Ani gan Mongol ervoliik bak 1236, tucpastaxo zo torsayad. Konakviele dire malvegeduyuso, gan milk ke Timur Leng gire zo cidayad. Kaikion, tuke slasi dili, tucpastaxo dimbliyid ise va gruadaf avakap ke Armena wali 1759 is 1795 tadleyed. Haghpat tucpastaxe tiyir tavexo is vayaxo lize jontik nubasuteks zo doykayad. Va Sayat-Nova tucpastaf ezlopik tulon vedgobeyer. Tucpastaxe bak sovietafe sare zo toltukiewayar voxen tucpastikeem zo aloyayar. == Pimtara == === Surp Nshan uja === Logijafa uja ke belca, Surp Nshan, gan Smbat gazik zo tenukeyer. Tir ordafa tula ke armenafa vegeduropa ke X<sup>-eafa</sup> decemda&nbsp;; istef sfelt vas balemoy granaf swalot ke krilafa rebava dayker. Divefa rebava tid dem bargentimafa yaxa. Lana lenopa koe vrepta va Pantokrator Kristos kaatoer. Khutulukhaga firviyis armenaf sersik koe molispa (&nbsp;dilafo remefo tamaxo gamdaso va telo dalafo&nbsp;) zo kaatoeyer. Smbat nazbeikye ke zabdusik isu Gurgen do Khosravanush tid keve seyta ke taltefu ragu. Vaxe tanoya ok toloya dimemparama skuyuna bak XI<sup>-eafa</sup> ik XII<sup>-eafa</sup> decemda, uja va xantafa adala al vider. === Ara kolna === Ara kolna moe debak dere tigid. Surp Grigor vimavakirafa ujama evlon gu 1005 tir. Toloya krilafa amuda gu xantafa uja zo loplekuyud : bata gijafa titi XIII-eafa decemda zo vegeduyur voxen bana pinafa yoltkirafa gu ''Hamazasp xe'' bak 1257. Bak 1245 barvegemaf biot zo kolnayar. Ar loplekuks don Surp Astvatsatsin amuda is sutexo is estuxopo dive tucpastaxe bak XIII<sup>-eafa</sup> decemda zo skuyud. <ref name="ref5">(en) [https://web.archive.org/web/20210512183853/http://freenet.am/~davh/hakhpat.html Surp Nshan, Surp Astvatsatsin, Surp Grigor]</ref> Tucpastaxo vas wafaf ''[[xatckar]]'' atcom (&nbsp;gamdaraporxa&nbsp;) ke XI<sup>-eafa</sup> is XIII<sup>-eafa</sup> decemda dere ruldar, don tel lokotgrupaf tir ''Amenaprkich xatckar'' kolnayan bak 1273. <ref name="ref5"/> === Laptera remi izva === Tucpastaxe konakviele zo kidayar. Moni 1130 ruftacek va pakava ke Haghpat tucpastaxe vilayar aze arti oxam alubsanda zo dimempayar. Gan ervokiraf milk jontikviele dere zo dilfuyur aze bak 1988 va warzaf ruftacek levgayar. Soe kipi ke belca wan tir spafi is meroataleyeni. <ref>(en) Elisabeth Baudourian, ''[https://web.archive.org/web/20080608012722/http://findarticles.com/p/articles/mi_m1310/is_1998_May/ai_20825359 The monastery of Haghpat]'', UNESCO Courier, 05/1998</ref><ref name="ref5"/> == Ewava va tucpastaxe == [[File: 2018 Haghpat Monastery.jpg|center|768px|{{EwavaPebuda1|Wirayaf wiks va tucpastaxe}}]] <div align="center"> {| style="border: 1px black solid; margin: 12px 8px 12px 8px; text-align: left;" align="center" ! colspan="5" align="center" style="background:Wheat; color:Black" |Uja is kolna ke tucpastaxo |-style="background:BlanchedAlmond; color:Black" | width="25%"| [[File: Monasterio_de_Haghpat,_Armenia,_2016-09-30,_DD_04.jpg|center|210px]] | [[File: Monasterio de Haghpat, Armenia, 2016-09-30, DD 18.jpg|center|200px]] | [[File: Armenia Haghbat.jpg|center|170px]] | [[File: Kusanc anapat church 23.JPG|center|170px]] |-style="background:BlanchedAlmond; color:Black" | align="center" style="padding: 0px 6px 0px 6px; background:BlanchedAlmond" |{{EwavaPebuda1|Wiks va tucpastaxe}} | align="center" style="padding: 0px 6px 0px 6px; background:BlanchedAlmond" |{{EwavaPebuda1|Surp Nshan uja<br>is bumafe biotxe}} | align="center" style="padding: 0px 6px 0px 6px; background:BlanchedAlmond" |{{EwavaPebuda1|Vansas tuvel ke tane xe}} | align="center" style="padding: 0px 6px 0px 6px; background:BlanchedAlmond" |{{EwavaPebuda1|Kusanc Anapat uja}} |} </div> {{Ewavak_VEP1_toza}} {{Ewavak_VEP1_vergumvelt|3|Wheat|Koefa tadlexa}} {{Ewavak_VEP1_kroj}} {{Ewavak_VEP1_taneewava|33%|Monasterio_de_Haghpat,_Armenia,_2016-09-30,_DD_12-14_HDR.jpg|260px}} {{Ewavak_VEP1_ewava|Haghpat Monestary Ceiling, Armenia.jpg|140px}} {{Ewavak_VEP1_ewava|Haghpat From Inside.jpg|260px}} {{Ewavak_VEP1_kroj}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Vimava ke uja}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Sfelt}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Tuvel ke tucpastaxe}} {{Ewavak_VEP1_arelega|3|BlanchedAlmond}} {{Ewavak_VEP1_kroj}} {{Ewavak_VEP1_taneewava|33%|Cross-Stones-Haghpat.jpg|200px}} {{Ewavak_VEP1_ewava|Monasterio de Haghpat, Armenia, 2016-09-30, DD 28-30 HDR.jpg|200px}} {{Ewavak_VEP1_ewava|Monasterio de Haghpat, Armenia, 2016-09-30, DD 06.jpg|220px}} {{Ewavak_VEP1_kroj}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Avlaxo ke tucpastaxe is ''[[xatckar]]'' atcom}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Koexo ke uja}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Sutexo}} {{Ewavak_VEP1_tena}} {{Ewavak_VEP1_toza}} {{Ewavak_VEP1_vergumvelt|4|Wheat|Ordaf ''[[xatckar]]'' atcom tigis koe tucpastaxo}} {{Ewavak_VEP1_kroj}} {{Ewavak_VEP1_taneewava|25%|Khachkar Haghpat 01.jpg|130px}} {{Ewavak_VEP1_ewava|Armenia Tour 2006 Haghpat Monastery (2166049956).jpg|150px}} {{Ewavak_VEP1_ewava|Khacqar in Kusanc Anapat 04.JPG|150px}} {{Ewavak_VEP1_ewava|2014 Prowincja Lorri, Hachpat, Klasztor Hachpat (32).jpg|170px}} {{Ewavak_VEP1_kroj}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Amenaprkich ''[[xatckar]]'' atcom}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Ar ''xatcar'' atcom koe tucpastaxo}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|''Xatckar'' atcom<br />poke Kusanc Anapat amuda}} {{Ewavak_VEP1_pebuda|Ar ''xatckar'' atcom koe tucpastaxe}} {{Ewavak_VEP1_tena}} == Dere rupec == {{GKT|[[Alkaxo ke Xayastana]]}} {{Teliz_toleaf_briz}} {{UNESCO Gadakiewegiyelt | debak = Haghpat tucpastaxe isu [[Sanahin]] | ewava = Haghpat-Nshan.jpg | pebuda = Haghpat tucpastaxe | UNESCO seg = [[Europa]] | patectanilt = Flag of Armenia.svg | patecta = [[Xayastana]] | ristulaxo = [[XayastanaLoriWinka|Lori winka]] | ristulaxoinda = Winka | maneka = 41° 05′ 42″ L-, 44° 42′ 36″ R- | ord = Arayaf | ludeem = {{UNESCO kralgiva2}} {{UNESCO kralgiva4}} | UNESCO otuk = 777 | welmot = 0.026 | ilana = 1996 | UNESCO frugot = 20 }} {{UNESCO GadakiewegaStragela | debak = Haghpat tucpastaxe isu Sanahin | en_debak = Monasteries of Haghpat and Sanahin | krent = Bate toloye Byzantion tucpastaxe tigise koe vema ke Tumanian is evlon gu triguca ke Trigukian prostewa (&nbsp;X<sup>-eafa</sup> ik XIII<sup>-eafa</sup> decemda&nbsp;) tiyid idjapa amuzeyesa va araya. Sanahin tiyir kotgrupaf gu ewavasa is zovdaropafa serna. Bata toloya tucpastafa belca va tela lokatcafa vegeduropafa exaksara va armenafa alkafa yamba kaatoed, i va yamba nazbayana gan vangluyara va yona alkafa kira ke vegeduropa ke Byzantion gu prostewafa lizukafa vegeduropa ke bata gola ke Kavkaza. | en_krent = These two Byzantine monasteries in the Tumanian region from the period of prosperity during the Kiurikian dynasty (10th to 13th century) were important centres of learning. Sanahin was renown for its school of illuminators and calligraphers. The two monastic complexes represent the highest flowering of Armenian religious architecture, whose unique style developed from a blending of elements of Byzantine ecclesiastical architecture and the traditional vernacular architecture of the Caucasian region. | UNESCO_otuk = 777 | UNESCO_gluyaxa = <ref>[http://whc.unesco.org/en/list/777 UNESCO : Haghpat tucpastaxe isu Sanahin]</ref> }} {{XayastanaUNESCOTamavafaGadakiewega}} [[File: Map_of_Haghpat.gif|thumb|right|240px|{{EwavaPebuda1|Vema ke Haghpat tucpastaxe isu Sanahin}}]] [[File: Hakhpat-gp-ares1-l.jpg|thumb|right|240px|{{EwavaPebuda1|Zovdom va Haghpat tucpastaxo}}]] {{Teliz_tena}} == Vuestexa == {{Vuestexeem}} [[Loma:Xayastana|Haghpat tucpastaxe]] [[Loma:UNESCO Tamavafa Gadakiewega|Haghpat tucpastaxe]] {{#invoke:Interwiki|interwiki|qid=Q2423898}} go9082f7s9ypfjowwyhfcthjjqocw6t