Wikipedia avwiki https://av.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B5%D1%82%D3%80%D0%B5%D1%80%D0%B0%D0%B1_%D0%B3%D1%8C%D1%83%D0%BC%D0%B5%D1%80 MediaWiki 1.47.0-wmf.20 first-letter Медиа Хъулухъалъулаб БахӀс ГӀахьалчи ГӀахьалчиясул бахӀс Википедия Википедиялъул бахӀс Файл Файлалъул бахӀс MediaWiki MediaWiki-ялъул бахӀс Халип Халипалъул бахӀс Кумек Кумекалъул бахӀс Категория Категориялъул бахӀс TimedText TimedText talk Модуль Обсуждение модуля Event Event talk Нация 0 2467 102089 100161 2026-09-17T01:19:36Z InternetArchiveBot 12052 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 102089 wikitext text/x-wiki '''Миллат''' ({{Lang-ar|ملة}}) ялъуни '''на́ция''' ({{Lang-la|natio}}) ккола гӀадамазул гӀаммлъи, жиб гӀаммаб [[МацӀ|мацӀалъул]], [[Тарих|тарихалъул]], [[Этникияб къокъа|этникияб хáслъиялъул]] яги [[Маданият|маданияталъул]], гӀаммаб территориялъул аслуялда жиб лӀугьараб. БатӀайиса абуни, хасаб [[Пачалихъ|пачалихъалъул]] ватӀанчагӀазул гӀаммлъи<ref>{{Cite web|url=https://iphlib.ru/library/collection/newphilenc/document/HASH3d2ea45e4294a99c279a3d?p.s=TextQuery|title=НАРОД|publisher=iphlib.ru|accessdate=2020-04-10|archive-date=2021-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20210726042933/https://iphlib.ru/library/collection/newphilenc/document/HASH3d2ea45e4294a99c279a3d?p.s=TextQuery|url-status=dead}}</ref>, сиясиябгин тарихияб рахъалъ жибго жиндаго чӀчӀараб, хӀукъукъал ращадал ва тӀубарал, жидер уникалияб [[миллияб идентитлъи]] бугел индивидазул гӀаммлъи{{sfn|Eller|1997}}<ref>{{Cite web|url=http://rusplt.ru/policy/natsiya--eto-ejednevnyiy-plebistsit-6065.html|title=«Нация — это ежедневный плебисцит»|publisher=rusplt.ru|lang=ru|accessdate=2020-02-06}}</ref>. Миллат ккола [[Этнос|этникиялдасаги]] сиясияб къокъа<ref name="black">{{книга|заглавие=[[Юридический словарь Блэка|Black's Law Dictionary]]|издание={{Нп3|10th edition of Systema Naturae|10th|en|10th edition of Systema Naturae}}|isbn=978-0-314-61300-4|часть=nation|страницы=1183|ответственный=Garner, Bryan A.|год=2014}}</ref><ref>{{книга|заглавие=Nation Formation: Towards a Theory of Abstract Community|ссылка=https://www.academia.edu/40353321/Nation_Formation_Towards_a_Theory_of_Abstract_Community_Vol._I_1996|издательство={{Нп3|SAGE Publishing|Sage Publications|en|SAGE Publishing}}|место=London|год=1996|ref=James|язык=en|автор={{Нп3|Paul James (academic)|James, Paul|en|Paul James (academic)}}}}</ref>; гьелъие сипат гьабула «тӀубан мобиллъизабураб яги институционаллъизабураб этникияб къокъа» хӀисабалда{{sfn|Eller|1997}}. Цо-цо миллатал ращад гьарун руго этникиял къкокъабигун ([[Этникияб миллатчилъи|этникияб национализм]] ва [[миллияб пачалихъ]]), амма цо-цоял руго ращалъизарун жамгӀияб яги сиясияб конституциялъул рукӀингун ([[ВатӀанчилъиялъулаб миллатчилъи|ватӀанчилъиялъулаб национализм]] ва [[мультикультурализм]]){{sfn|Eller|1997}}. Гьединго гьелъие сипат гьабула жиндирго [[Автономия|автономияги]], цолъиги хасал интересалги ричӀчӀулеб маданиябгин сиясияб къокъа хӀисабалда<ref name="Smith1991">{{cite book|author=Anthony D. Smith|url=https://books.google.com/books?id=740O4K52DCwC|title=The Ethnic Origins of Nations|date=8 January 1991|publisher=Wiley|isbn=978-0-631-16169-1|page=17}}</ref>. [[Халкъаздагьоркьосеб къанун|Халкъаздагьоркьосеб къануналда]] термин "нация" хӀалтӀизабула [[Суверенияб пачалихъ|суверенияб пачалихъалъе]]. Американазул политологчи [[Бенедикт Андерсон|Бенедикт Андерсоница]] сипат гьабун буго миллаталъе "имагинияб гӀаммлъи" гӀадин<ref>{{cite book|last=Anderson|first=Benedict|title=Imagined Communities|url=https://archive.org/details/imaginedcommunit0000ande_s3l3|publisher=Verso Publications|year=1983|location=London}}</ref>, австралиязул академик [[Паул Джеймс (академик)|Пол Джеймсица]] гьеб рикӀкӀунеб буго "абстрактияб гӀаммлъи" хӀисабалда<ref>{{Cite book|last=James|first=Paul|url=https://www.academia.edu/40353321|title=Nation Formation: Towards a Theory of Abstract Community|publisher=Sage Publications|year=1996|location=London|page=34|quote=A nation is at once an objectively abstract society of strangers, usually connected by a state, and a subjectively embodied community whose members experience themselves as an integrated group of compatriots.|author-link=Paul James (academic)}}</ref>. Миллат/Нация имагинияб гӀаммлъилъун ккола гӀатӀилъарал ва гӀаммал бухьенал ццере чӀчӀезариялъе материалиял шартӀал рукӀиналъулги гьеб объективго имперсоналияб букӀиналъулги магӀнаялда, миллаталда жанив щибав индивидас субъективго живго цогидазулгун черлъизабураб цолъиялъул бутӀалъун рикӀкӀунев ватаниги. КӀудияб бутӀаялъухъего миллаталъул бутӀачагӀи хутӀула цоцазе чияраллъун ва, рес бугеб жо, киданиги дандчӀваларо<ref>{{cite book|last=James|first=Paul|url=https://www.academia.edu/1642214|title=Globalism, Nationalism, Tribalism: Bringing Theory Back In|date=2006|publisher=Sage Publications|location=London|author-link=Paul James (academic)}}</ref>. ГӀадамазул гӀемераб къадар миллат букӀине кколарин ва гьелъул букӀин лӀугӀанин абураб божиялде рачӀанани гурони миллат тӀагӀунаро<ref name=news>{{cite magazine|title=End of nations: Is there an alternative to countries?|url=http://mpc-journal.org/blog/2016/11/09/end-of-nations-is-there-an-alternative-to-countries/|magazine=New Scientist|access-date=10 May 2017|archive-date=18 March 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170318172657/http://mpc-journal.org/blog/2016/11/09/end-of-nations-is-there-an-alternative-to-countries/|url-status=хвараб}}</ref><ref>homo deus by Yuval Noah Harari</ref><ref>{{cite book|last1=Packard|first1=Vance|url=https://books.google.com/books?id=3_MftAEACAAJ|title=A Nation of Strangers|date=1968|author-link1=Vance Packard|access-date=8 November 2018}}</ref>. == Этимология ва терминология== == Гьоркьохъел гӀасрабазул миллатал == == Цебесеб модерналъул миллатал== == ЖамгӀиял гӀелмаби== ==Миллат бичӀчӀиялде нухал== === Сиясияб миллат === === Этнонация=== === Миллат ва миллатлъи === == Миллат ва этнос академикияб гӀелмуялда== == Миллат ва мацӀ== == Миллат лӀугьин== == Миллияб маданият== == Психологикияб аспект == ==Балагье гьединго== {{Portal|Politics|Society}} {{div col|colwidth=22em}} * [[ВатӀанчилъи]] * [[Шагьаралъулаб хурхен]] * [[Улка]] * [[ХӀукумат]] * [[Идентитлъи (жамгӀияб гӀелму)]] * ''[[Имагинияб гӀаммлъи]]'' * [[Гьарурал гӀадатал]] * [[Миллатлъиялда рекъон гӀадамазул сияхӀ]] * [[Мета-этниклъи]] * [[Мультинационалияб пачалихъ]] * [[Миллияб эмблема]] * [[Миллияв илагь]] * [[Миллияб ракӀалдабукӀин]] * [[Миллатчилъи]] (Национализм) * [[Миллатлъи]] * [[ГӀадамал]] * [[Сиясат]] (Политика) * [[Къавм (гӀараб мацӀалда)]] * [[Раса (инсанияб категоризация)]] * [[Сепаратизм]] * [[Ирредентизм]] * [[ЖамагӀат]] (Социум) * [[Суверенияб пачалихъ]] * [[Пачалихъикъаб миллат]] * [[Къавм]] (Триба) * [[Жумгьурият]] (Республика) * [[Жумгьуриятчилъи]] (Республиканизм) {{div col end}} ==ХӀужжаби== {{Reflist|30em}} ==Иццал== * {{cite book |last=Anderson |first=Benedict | title=Imagined Communities |url=https://archive.org/details/imaginedcommunit0000ande_s3l3 |publisher= Verso Publications |location= London |year=1983}} * {{cite book |last=Gellner |first=Ernest | title=Nations and Nationalism |publisher= Blackwell |location= Cambridge |year=1983}} * {{Cite book | last= James | first= Paul |author-link= Paul James (academic) | title= Nation Formation: Towards a Theory of Abstract Community — Volume 1 | url= https://www.academia.edu/40353321 |publisher= Sage Publications | location= London |year= 1996}} * {{Cite book | last= James | first= Paul |author-link= Paul James (academic) | title= Globalism, Nationalism, Tribalism: Bringing Theory Back In — Volume 2 of Towards a Theory of Abstract Community |url= https://www.academia.edu/1642214 | year= 2006 | publisher= Sage Publications | location= London }} * {{cite book |last=Smith |first=Anthony | title=The Ethnic Origins of Nations |publisher= Blackwell |location= London |year=1986}} * {{cite book |last= Bhabha |first= Homi K. | title=Nations and Narration |publisher= Routledge |location= New York |year=1990}} * {{cite journal|title=Ethnicity, Culture, and "The Past"|last=Eller|first=Jack David|journal=Michigan Quarterly Review|volume=36|issue=4|date=1997|hdl=2027/spo.act2080.0036.411}} ==ТӀадеги цӀалиялъе== ''[[Ингилис мацӀ|Ингилисалда]]'' {{refbegin|2}} * [[Pierre Manent|Manent, Pierre]] (2007). [http://www.mmisi.org/IR/42_02/manent.pdf "What is a Nation?"], ''The Intercollegiate Review'', Vol. XLII, No. 2, pp.&nbsp;23–31. * [[Ernest Renan|Renan, Ernest]] (1896). [https://archive.org/stream/poetryofcelticra00renauoft#page/60/mode/2up "What is a Nation?"] In: ''The Poetry of the Celtic Races, and Other Essays''. London: The Walter Scott Publishing Co., pp.&nbsp;61–83. * {{Cite book|last=Smith|first=Anthony D.|author-link=Anthony D. Smith|title=The Ethnic Revival in the Modern World|year=1981|location=Cambridge|publisher=Cambridge University Press|isbn=9780521232678|url=https://books.google.com/books?id=Pks7AAAAIAAJ}} * {{Cite book|last=Smith|first=Anthony D.|author-link=Anthony D. Smith|title=Nations and Nationalism in a Global Era|year=1995|location=Cambridge|publisher=Polity Press|url=https://archive.org/details/nationsnationali0000smit|url-access=registration}} * {{Cite book|last=Smith|first=Anthony D.|author-link=Anthony D. Smith|title=The Nation in History: Historiographical Debates about Ethnicity and Nationalism|year=2000|location=Hanover|publisher=University Press of New England|isbn=9781584650409|url=https://books.google.com/books?id=mXhxE1lgmhEC}} * {{Cite book|last=Smith|first=Anthony D.|author-link=Anthony D. Smith|title=Nationalism: Theory, Ideology, History|year=2010|orig-year=2001|edition=2.|location=Cambridge|publisher=Polity Press|isbn=9780745651279|url=https://books.google.com/books?id=WUEszleiXNMC}} * {{Cite book|last=Smith|first=Anthony D.|author-link=Anthony D. Smith|title=Ethno-symbolism and Nationalism: A Cultural Approach|year=2009|location=London and New York|publisher=Routledge|isbn=9781135999483|url=https://books.google.com/books?id=nAaTAgAAQBAJ}} * {{Cite book|last=Smith|first=Anthony D.|author-link=Anthony D. Smith|title=The Nation Made Real: Art and National Identity in Western Europe, 1600-1850|year=2013|location=Oxford|publisher=Oxford University Press|isbn=9780199662975|url=https://books.google.com/books?id=ZgtEwZUGtggC}} {{refend}} {{Этниклъи}} [[Категория:Этниклъи]] [[Категория:Националлъи|*]] [[Категория:Миллияб идентитлъи|*]] [[Категория:Сиясияб география]] [[Категория:Политологиялъул терминология]] [[Категория:ГӀаммлъиязул тайпаби]] 3jfqlc9glkakb0tlqaxwrtjbfolmcak ГӀалиханил Макъсуд 0 14920 102088 99538 2026-09-17T00:30:47Z InternetArchiveBot 12052 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 102088 wikitext text/x-wiki '''ГӀалиханил Макъсуд''' ({{Lang-ru|Максуд Алиханов-Аварский}}, 5 декембер, 1846, [[Хунзахъ]], [[Аваристан]] — 3 юль, 1907, [[Александрополь|Гюмри]], [[Россиялъул империя]]) — Россиялъул генерал-лейтенант ([[22 април]], [[1907]]), [[Марв|Марвалъул]] сверухълъиялъулав бетӀер<ref>* [http://runivers.ru/bookreader/book57849/#page/265/mode/1up ''Гизетти А. Л.'' Сборник сведений о георгиевских кавалерах и боевых знаках отличий Кавказских войск. Тифлис, 1901, с.255]</ref> ва [[Туплис]]алъуо [[губернатор]]. [[2-б Кавказалъул хъазахъ дивизия|2-б Кавказалъулаб хъазахъ дивизиялъул]] бетӀерав. [[ГӀалиханил Хъайтмаз|ГӀалиханил Хъайтмазил]] кӀудияв вац. == Биография == [[Файл:Alikhanov.jpg|left|мини]] Гьавуна [[1846 сон]]алъул [[5 декембер|23 новембераллда (5 декембералда)]]<ref>''Островский А. В.'' На службе империи. // Военно-исторический журнал. — 2008. — № 4. — С.23.</ref> [[Хунзахъ]], [[ГӀурус императорасулаб армия|гӀурус императорасулаб армиялъул]] генерал-майорлӀун вукӀарав [[ХӀосенил ГӀалихан|ХӀосенил ГӀалиханил]] ва гьесул лъади Тутунил хъизаналда. Лъимерлъуда вукӀана Шамилил асирлъуда, гьениса эркен гьавидал витӀана 2-б Туплисалъулаб гимназиялде. [[1862 сон]]алъ лӀугьана [[Константинилаб артиллерияб мактаб|2-б Константинилаб рагъулаб мактабалде]] ва [[1864 сон]]алъ къватӀиве виччана [[Сум 1-б гусаразулаб полк|Сумалъул гусар полкалъул]] корнетлъун. 1868 соналъул 1 фебруаралдаса поручик, 1869 соналъул 11 фебруаралдаса [[штабс-ротмистр]]. [[1871 сон]]алдаса [[ротмистр]]асул дажараялда вукӀана Дагъистаналъул вилаяталъул бетӀер гиназ Л. Меликовасул адъютантасул хъулухъалда. [[1873 сон]]алъ тӀамуна Кавказалъул армиялъул бетӀерав цевехъан, кӀудияв гиназ НикӀолайил Михаилида аскӀов хасал тӀадкъаял тӀуралевлъун. Гьебго соналъ Мангышлак къокъагун гӀахьаллъи гьабуна [[Хиваялъулаб рагъул сапар (1873)|Хиваялъулаб сапаралда]], гьенив лӀукъунги вукӀана. Сахлъун хадув хъулухъалде тӀамуна [[Красноводск]]алда. [[1875 сон]]алъул риидал ГӀалиханиласул ккана дагӀба-рагӀи цогидав офицерасулгун, кӀиялго ккана махӀкамалде. ЛъагӀалидасан "ццидаххиналда вукӀун офицер чӀваялде гьесиялъухъ" абун баянги гьабун, Авар-ГӀалиханилав дажараялдасаги вахъана, киналго орденаздасаги махӀрум гьавуна. [[1877 сон]]алъул септембералда гӀадатав солдатлъун тӀамуна [[Переяславалъул 15-б драгуназулаб полк|15-б Переяславалъул драгун полкалде]], жиб [[Эриваналъулаб къокъа (Россиялъул империя, 1877—1878)|Эриваналъулаб къокъаялда]] гъорлӀ [[ГӀурусгин турк рагъ (1877—1878)|гӀурусгин турк рагъалъул]] кавказалъулаб театралда багъулеб букӀараб. За отличие в [[Деве-Бойнуялда рагъ|Деве-Бойнуялда]] ккараб рагъалъулӀ бихьизабураб бахӀарчилъиялъухъ Авар-ГӀалиханиласе шапакъатинавуна 4-б даражаялъул Рагъулаб орденалъул гӀаламаталдалъун. ЛъагӀалидасан «Инженерияб журналалда» басмаялде бахъана гьесул тӀоцебесеб макъала: «Деве-Бойнуялъул позициялъул хӀакъалъулӀ макъала». [[1879 сон]]алъ Авар-ГӀалиханилав командиринавуна Нахъааспиялъулаб вилаяталде; ва генерал [[Ломакин Павлил Николай|Ломакинил]] къокъагун [[Ахал-текеялъул экспедиция|Ахал-текеялъулаб экспедициялда]] гьес гӀахьаллъи гьабуна [[Ахал-текеялъул экспедиция|Геок-Тепеялъул гьужумалда]]. БитӀ ккечӀеб гьужум лӀугьаниги, гьев вачана [[прапорщик]]лъиялде. [[1882 сон]]ал Авар-ГӀалиханилас, дармил карманалда гъоркь, сапар бухьана [[Марв|Марвалде]], гьениб туркменазул чӀахӀабигун балъгоял гара-чӀвариялги гьаруна. [[1883 сон]]алъ гьитӀинабго къокъагун гьес рекогносцинабуна Парс [[Хорасан]], рекогносцинабиялъул заманалда [[Кавказалъул сардарат|Кавказалъул сардараталъул]] тӀалабалда рекъон, гьев дандчӀвана [[Насир ад-Дин Шагь|Насир ад-Дин Шагьгун]] ва гӀорхъабазул суалал гьоркьор лъуна. ЛъагӀалидасан букӀана Марвалде афициалияб визит, жиндир хӀасилалда Марвалъул оазис Россиялъул империялде гъорлӀе бачараб, живго ГӀалиханил Макъсул тӀамуна Нахъакаспиялъулаб вилаяталъул Марвалъул уездалъул тӀоцевесе бетӀерлъун. Гьесие гьединго тӀадрусинаруна диван гьабун нахъе рахъун рукӀарал майорлӀи ва орденал. 1884 соналъ вачана подполковниклъиялде.<ref>Список подполковникам по старшинству. Исправлено по 1-е июля. — {{СПб.}}, 1884, с. 971</ref>. === Хъизан === ГӀалиханил Макъсудил лъадилъун йикӀана Нахичиваналдаса Зарин-Таж Бегум, генерал-майор [[Нахичеванияв, КелбгӀали Хан Эхсан Хан огълы|Келбали Хан Нахичеваниясул]] яс. Гьезул вукӀана кӀиго вас: ГӀадил-хан и ХӀафиз-хан. === Дажараби === * Корнет — 23 май, 1864 сон * Поручик — 1 фебруар, 1868 сон * Штабс-ротмистр — 1 септембер, 1871 сон * Ротмистр — 1 септембер, 1871 сон * Майор — 8 новембер, 1873 сон * ЦӀараздаса вахъи — 30 юль, 1877 сон * Прапорщик — 24 август, 1880 сон * Поручик — 27 юль, 1882 сон * Штабс-ротмистр — 13 юль, 1883 сон * [[Майор]]асул дажараялде вачин — 23 фебруар, 1884 сон * Подполковник — 6 май, 1884 сон * Полковник — 6 октобер, 1898 сон * Генерал-майор — 14 октобер, 1901 сон * Генерал-лейтенант — 22 април, 1907 сон == ГӀалиханил Макъсудил тӀаса рищарал асарал == * Марвалъул оазис гьелде унел нухал. — СПб., 1883 * Шагьасдахъа гьоболлъухъ. Персиялъул банал. — Туплис., 1898 * [http://militera.lib.ru/memo/russian/alihanov_avarsky_m/index.html Поход в Хиву (кавказских отрядов). Степь и оазис. — СПб., 1899] * Тарихи Дербенд-Наме. — Тифлис, 1898. ГӀалиханилав гьединго ккола периодикаялда гӀемерал иллюстрациязул, макъалабазул ва репортажазул авторлъун. == Иццал == * ''Иванов Р. Н.'' Генерал Максуд Алиханов: триумф и трагедия. — {{Мх.}}: [[Эпоха. Издательский дом|Издательский дом «Эпоха»]], 2003. — С. 645. * Бой на Кушке и его 25-летний юбилей 18/III 1885 — 18/III 1910 г. Военное сообщение Ген. штаба полк. Шеманского. С планом боя и др. прил. (Исключительно по архивным материалам). — {{СПб.}}, 1910. * [[Список генералам по старшинству]]. Составлен по 1 июля 1906 года. — {{СПб.}}, 1906. * ''Бондаренко И. И., Климов Д. В.'' [https://web.archive.org/web/20131017225356/http://www.runivers.ru/doc/historical-journal/article/?JOURNAL=&ID=459562 Жертвы политического террора в России (1901—1912)] / [https://web.archive.org/web/20131017225341/http://www.runivers.ru/upload/iblock/ec9/istoricheskyvestnik.pdf Терроризм в России в начале XX в.] (Исторический вестник. — Т. 2 [149]. — Декабрь 2012). — С. 190—215. * [http://yablor.ru/blogs/iz-knigi-russkoy-skorbi-general-alihanovavarskiy/2629915 Книга русской скорби. Издание Русского народного союза имени Михаила Архангела. Т. I] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211119115637/https://yablor.ru/blogs/iz-knigi-russkoy-skorbi-general-alihanovavarskiy/2629915 |date=2021-11-19 }}. — {{СПб.}}, 1908. == Баянкьелал == {{ХӀужжаби|2}} == РегӀелал == * [http://nvo.ng.ru/notes/2004-02-27/8_book.html Независимое военное обозрение. С пером и саблей] * [http://www.tsumada.ru/?f=book&p1=histor&p2=book&id=maksud ''Иванов Р. Н.'' Генерал Максуд Алиханов: Укрощение высокогорного Ункратля. Махачкала, 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211203043109/http://www.tsumada.ru/?f=book&p1=histor&p2=book&id=maksud |date=2021-12-03 }}. {{ВС}} [[Категория:Генерал-лейтенантал (Россиялъул империя)]] [[Категория:Гьоркьохъеб Азиялъул рагъул сапаразул гӀахьалчагӀи]] [[Категория:Хиваялъул рагъул сапаралъул гӀахьалчагӀи]] [[Категория:ГӀурусгин турк рагъалъул (1877–1878) гӀахьалчагӀи]] [[Категория:Чиналъул рагъул сапаралъул (1900–1901) гӀахьалчагӀи]] [[Категория:Туплисалъул губернаторал]] [[Категория:Кутаисиялъул губернаторал]] [[Категория:Россиялъул империялъул мемуаристал]] 4gula1o4tqpucqtfo7b571y1chh674o