ویکیپدیا
azbwiki
https://azb.wikipedia.org/wiki/%D8%A2%D9%86%D8%A7_%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87
MediaWiki 1.47.0-wmf.16
first-letter
مدیا
اؤزل
دانیشیق
ایشلدن
ایشلدن دانیشیغی
ویکیپدیا
ویکیپدیا دانیشیغی
فایل
فایل دانیشیغی
مدیاویکی
مدیاویکی دانیشیغی
شابلون
شابلون دانیشیغی
کؤمک
کؤمک دانیشیغی
بؤلمه
بؤلمه دانیشیغی
پوْرتال
پوْرتال دانیشیغی
TimedText
TimedText talk
ماژول
ماژول دانیشیغی
Event
Event talk
باهار بؤلگهسی
0
1827
1592007
1470426
2026-08-23T08:33:13Z
Shams948
27308
باهار بؤلگهسی دییشدیریلیر
1592007
wikitext
text/x-wiki
{{ایران بؤلگهلرینین بیلگی قوتوسو
|رسمی آد= باهار بؤلگهسی
|شکیل= Hamadan-Bahar sharestan.png
|شکیل اولچوسو=
|شکیل بیلگیسی=
|اوستان= همدان
|مرکز=[[باهار (شهر)|باهار]]
|قدیم آدی=
|بؤلگه اولان ایل=
|اهالی =۱۲۳٬۸۶۹ نفر
|اهلی چوخالماقی=
|اهالی سیخیلیغی=
|مذهب=[[شیعه]]
|ساحه=
|یوکسک=
|هاوا اورتاسی=
|یاغینتی اورتاسی=
|دونان گونلر=
|فرماندار=
|تیلفون کودو=
|وبسایت=[http://shahrdaribahar.ir/homepage.aspx?site=DouranPortal&tabid=1&lang=fa-IR باهار شهرینین وئب سایتی]
|شهرلر=[[باهار (شهر)|باهار]]، [[لالجین]]، [[مهاجران]]، [[صالح آباد]]
|بؤلوملر=[[باهار بؤلگهسینین مرکزی بؤلومو|مرکزی]]، [[لالجین بؤلومو|لالجین]]، [[صالح آباد بؤلومو|صالح آباد]]
}}
'''باهار بؤلگهسی''' {{فارسجا|'''شهرستان بهار'''}} [[همدان اوستانی|همدان اوستانی]] نين بؤلگهلريندن دير. [[باهار (شهر)|باهار شهری]] بو بولگهنين مركزی دیر.
== جوغرافیایی موقئع ==
باهار بؤلگهسی، [[كبودرآهنگ(کؤزنگ) بؤلگهسی|كبودرآهنگ]]، [[نهاوند بؤلگهسی|نهاوند]]، [[تویسیركان بؤلگهسی|تویسیركان]]، [[همدان بؤلگهسی|همدان]]، [[اسدآباد بؤلگهسی|اسدآباد]] و [[كوردوستان اوستانی|كوردوستان اوستانی]] ایلن قونشودور.
== اینظیباتی بؤلوم ==
باهار بؤلگهسی اوچ بؤلومدو؛([[باهار بو بؤلگهنین مركزی بؤلومو|مركزي بؤلوم]]، [[صالئح آباد بؤلومو|صالح آباد]] و [[لالون(لَلین) بؤلومو|لاله جين]] بولوم لری) ، ۶ قصبه و ۳ شهری وار. [[باهار (شهر)|باهار]]، [[صالح آباد (باهار)|صالح آباد]] و [[لاله جین|لاله جین]] بو بؤلگهنين شهرلریدیرلر.
== ديل و دين ==
باهار بؤلگهسینده یاشایانلار چوخو [[تورک دیلی|تورک]]دورلر و [[تورکجه|آذربایجان توركجهسی]]نده دانيشارلار و نئچه کند وار کی [[لور|لور]] و یا [[کورد|کورد]]دورلر. <ref>{{Cite web |title=مرجع شهرهاي ايران |url=http://www.irancities.ir/showcity.aspx?code=968&code2=38 |accessdate=2015-02-13 |archivedate=2015-01-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150130180209/http://www.irancities.ir/showcity.aspx?code=968&code2=38 }}</ref><ref>دكتر م پناهايان، مجموعه اي در چهار جلد به نام " فرهنگ جغرافياي ملي تركان ايران زمين " سال 1351 </ref> <ref>(سيري در تاريخ زبان ولهجه هاي تركي , دكتر جواد هئيت- چاپ سوم , سال1380,ص307 </ref>.
== گؤرملی و گزملی یئرلر ==
لالون (لَلین) شهری
[[شیخ محمد بهاری|شیخ محمد بهاری]] مقبرهسی
[[ماران تپهسی|ماران تپهسی]] و [[ماران كورپوسو|ماران كورپوسو]]
[[تاجآباد کاروانسراسی|تاجآباد کاروانسراسی]]
[[سیمین زاغا تپهسی|سیمین زاغا تپهسی]]
[[بؤلمه:باهار بؤلگهسینین کندلری]]
== بيرده باخ ==
[[ایران تورك لری نین یاشاییش یئرلری|ایران تورك لری نین یاشاییش یئرلری]]
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
{{باهار بؤلگهسی}}
{{همدان اۇستانی}}
[[بؤلمه:باهار بؤلگهسی]]
qklpiptiapb2hfdrf6jlckdenbl159t
باهاله رضا
0
22201
1592011
1565821
2026-08-23T08:55:25Z
Shams948
27308
باهاله رضا دییشدیریلیر
1592011
wikitext
text/x-wiki
{{شخص بیلگی قوتوسو
|آد=باهاله رضا
|شکیل=رضا
|شکیل آدی=Diwan (poetry) 01.jpg
|شکلین اولچوسو =200
|آیری آدلار =گویچگ رضا
|قیسا بیلگی =[[شاعیر]] . [[عاریف]]
|میللیت=[[ایران]]
|تحصیل =
|دوْغوم تاریخ =1820 -- 1790
|توربهسی =بهار.
|دوْغوم یئر =[[بهار|باهار]]
|اؤلوم تاریخ =ایتمیش
|اؤلوم یئر =[[بهار|باهار]]
| وئبسایت =
}}
[[فایل:Fog 01.jpg|بندانگشتی|265px|چپ]]
'''باهالّه رضا''' ( گویچگ رضا ) بیر عارف و [[آشیق]]لردنده که ایکییوز ایل موندن قاباق دِرّیده و چوْخ اوز روزگارنده مرارتلر چکمشدی. رضانین نصیحتلری و سوزلری بیشبند قالیبنده سینه به سینه آشیقلر سینهسیندن تا بوگونجگ محفوظ قالوبدی.
==رضانین احوالی==
رضا بیر متواضع کیشمیش و مال دۆنیادان آخر عؤمرینده بیرزاد یوخیمیش. او مجال باهارلی لرنین فقط ایکی یا اوچ نوع شغلی اولوردی، اوّله زراعت باغ و بوستان نومیش و بیر عدهسیدَه کاروانچی و همیشه سفر دیمیشلر. رضا بیر مورد سرّنن باهارین باغلارینی و اوز زمان حاتینی دیری، آما چتین بۇ سوزدن باش آچولا:
{{شعر}}
{{م|'''مین اوچ یوز آتمیش آلتی هشتاد سکّیز'''}}
{{م|'''بـاهـار بـاغـلاریـنـا بـیـر طـوفـان گـلـدی'''}}
{{شعر سوْنو}}
اشاره بیر بیوگ طوفانه اولور که چوْخ ویران ایدوب. جوانلوقدا بیر گؤزله [[قصرشیرین]] بؤلکهسندن عاشیق اولور آما چون بیوگ دشمنلری واریدی معشوقینن زندگانوق ادامه ویره بلمز. بولار هامی شعرلرندن معلوم اولور. مومکن اولور که اوشاقیدَ اولمویا چون اوز عاقبتینه و اوشاقی اولماقنه اشاره ائیلوره:
{{شعر}}
{{م|'''اوغلوم یـوخـدی گـلـه قـبـریم داشینـا'''}}
{{م|'''رضـــا دیــیــر ایــتــدی مــزارم حـیـیـف'''}}
{{شعر سوْنو}}
===رضانین حیاتی===
آشیق رضا ایکینجی یوز ایل برابر ۱۳۸۰ ایل شمسی مطابق 1800 میلاددان حیات دیمیش. یاشاماقیده معلوم دگل. رضا اوز زماننده تؤرکجه محالارده چوق شهرتی واریدی ایلکه بعضی آشیقلر شفیهٔ رضا سؤزلری اولمشدیلر آذربایجان و [[گنجه]] اؤلکه سیندن عضم دیدار رضا ایللر. اووقته که [[بهار|باهار]] قریهسینه یتشلر رضانین اوزهنه توش گلوب و دییلر باهاله رضانی تانیرسن؟ رضا دییر: '''تانمنم'''. دوباره سئوروشلر باهالی رضانین نه گوررسن؟ رضا دییر: '''گؤرمنم'''. دوباره سئوروشلر باهالی رضا منزلینی بیلرسن؟ رضا دییر: '''بیلمنم'''.
بو نوعلن رضا اوزینی قشنگ تاندیلر، آما قوناقلار بوسؤزلری که دو پهلو جوابده بیلمزلر، تا اینکه رضا اوزینی معرفی ایلر. رضا [[کریم خان زند]] دربار رنده که [[آغامحمدخان قاجار]] دان ایرله شاهنشاهییده، یولو واریدی و او دربارده و کریمخانزند یانندا چوْخ حرمتی واریده. ولی اوندا سؤرا اواخر عؤمری و قاجار زماننده چوْخ مرارتلر چکدی و احترامدان دوشدی. بۇ احوالات دیوان اشعار رندن بیان اولور.
==نظم بؤلمو==
===نادان بازاری===
بشبند
{{-}}
*'''دَلـی گـونـوم دورت طرفدن آه ایلر/ هر یـانـا دولانسام غمه چاره یوخ'''
*'''شـاهلـره گـدا ایـدر گـدالـری شـاه/ فـلـک گـردشنـون اعـتـبـاری یــوخ'''
{{-}}
*'''بـد اصیلون ایـشهواری دوز اولدی/ اصیللینـون گل پرگاری پوزولدی'''
*'''هر ایـگیـد کـه قطارینـدان اوزولدی/ غیر از خـدا سیندن امیدواری یـوخ'''
{{-}}
*'''اگر گیسان یـوز ایل آق و قرمزی/ چـولقالار آخردی بـش آشون بـزی'''
*'''رضا باهارلینین گوهر دیر سوزی/ نـادان بـازاریـدی خـریـداری یـوخ'''
===بیوفا دۆنیا===
بشبند
{{-}}
*'''بـو دنیـا بیوفـا چرخی کج رفتار/ حـتـّیٰ سلـیـمـانـه قـالـمـدی دنـیـا '''
*'''شاهنشاه تـخـتـیـنـه ایـلر تـار و مـار/ هَیـچ پـیـر و جـوان قـالـمـدی دنـیــا '''
{{-}}
*'''شـاهلــرون دولـتـی روزگـاریده/ تـخـتـیـنـده نـمـایـنـده بـر قـراریده '''
*'''تــابـعنــده اوچیــوز اوغـلـی واریده/ ایـــران [[بـابـاخـان]] قــالــمــدی دنـیـا '''
{{-}}
*'''نیلهدون سُلطانی نیلهدون خانی/ انـبـیــالــر اولـیـــالــر بـس هــانـی '''
*'''دفـن ایـلـده نـبـی خـیــرالـنـسانـی/ عـلی شیـر یـزدانـه قـالـمـدی دنـیـا '''
{{-}}
*'''بیوفـادور دنیـا یوخدور وفـاسی/ وئور ماسی باشوه تختون هواسی'''
*'''باشوه وئور ماسین دولت صفاسی/ ........... قالمدی دنـیـا '''
{{-}}
*'''بیر یرینـده قـالان اوجـا داغلاردی/ سارالوب تـوکولان سبزه باغلاردی ''' ـ
*'''حسن حسین دیـوب ایـلـه آغلاردی/ رضا کیمی سخندانه قالمدی دنـیـا '''
===یاغیدیر فلک===
بشبند
{{-}}
*'''ای آقــالار هـیـچ کس مـنـم دیـمـه سـیـن/ شــــاهلـَــرون تـخـتـیـنـی داغـیـدیــر فـلـک'''
*'''مَـــن فــقـــیـــره دادَ رسلـیـگ ایــتـمـــدی/ یــان دوشـوب بـیـزیـمـنـان یـاغیدیـر فلک'''
{{-}}
*'''بـو یـوخـسـولـوق بـیـزه یــامــان آد اولدی/ دوست ایـشدوب دشمنلریم شاد اولدی'''
*'''قــوم قــارداش ائــل مـنـیـمنـان یــاد اولدی/ ایــنــده حــمــایــتـــون چــاغــیدِر فــلــک'''
{{-}}
*'''مــنــزلـیمــیـز اولــــوب کُـــنـــج ویــــرانه/ طــعـنــهلــر بــاغـریمـی دونـدروب قـانـه'''
*'''بــارمــاقلار سمـتتـیـنــه اولــدوم نـشـانـه/ یــیــدوقـــوم هـــلاهـــل آغــیدیـــر فـلـک'''
{{-}}
*'''گــــؤ زل الـــهــــام آلار حـُسـنــون ازلـــدن/ عـاشـیــقلار مــجـنــونــه دونـر گــؤ زلـدن'''
*'''ایــچــرلــر بــیــر بـه بــیــر جـــام اجــــلدن/ الـیـنده مـَـی، هَــلَــه سـاقـیدیــر فـلـک'''
{{-}}
*'''رضــــا دیـیــر نـــچـّــه دوران گـــچــرددوم/ هـر دوشـن کـاروانــه یورددن کــؤچــردوم'''
*'''عـاشـیـقلــره غــم بـادهسـین ایـچـرددوم/ جـامـیـمده مـَـی هَــلـَـه بـاقـیدیــر فـلـک'''
==قایناقلار==
{{قایناق}}
{{قایناق}}
*دیوان اشعار رضا بهاری
{{آذربایجان تورکجهسینین ادبیاتی}}
{{کیمسه-قارالاما}}
[[بؤلمه:آشیقلار]]
[[بؤلمه:ادبیات]]
[[بؤلمه:تورک ادبیاتی]]
[[بؤلمه:تورک شاعیرلر]]
[[بؤلمه:ایران تورک شاعیرلری]]
pd3o924x2zfzrst0ztp3r4un8qownm6
میصر اینقیلابی
0
23063
1591994
1584151
2026-08-22T13:04:20Z
InternetArchiveBot
27960
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
1591994
wikitext
text/x-wiki
'''میصر اینقیلابی''' — عرب اؤلکهلریندهکی [[عمومی آنتیحکومت نوماییشلرینین]] موهوم ترکیب حیصّه سی. نوماییشلر و آکسییالار [[قاهیره]]، [[ایسکندریه]] و بیر سیرا دیگر موهوم شهرلرده کئچیریلمیشدیر. نوماییشچیلرین ان فعال اوْلدوغو یئر قاهیرهنین مرکزیندهکی [[تحریر میدانی]] اوْلموشدور. اونلار میصری ۳۰ ایلدهن آرتیق بیر مۆدتده ایداره ائدن [[محمد حسنی مبارک]]ین حاکمیّتدن گئتمهسینی و جدی آنا یاسا اصلاحاتلارینین کئچیریلمهسینی طلب ائتمیشلر. ۱۷ گونلوک اعتراض نوماییشلریندن و قارشیدورمالاردان سوْنرا حسنی مبارک ایستئفا وئردی، آنا یاسانین فعالیّتی دایاندیریلدی،مجلیس بوراخیلدی. حاکمیّت عالی حربی شورایا کئچدی.<ref name="lenta.ru">[http://lenta.ru/news/2011/02/13/council/ В Египте распущен парламент и отменена конституция]</ref>
== حسنی مبارکین حاکمیّتی ==
=== فوق العاده وضعیت ===
[[1981|۱۹۸۱]]-جی ایلین [[6 oktyabr|۶ اوْکتوبر]]یندا باشکان [[انور سادات]]ین ایسلامچی [[Xalid əl-İslambuli|خالید ال-ایسلامبولی]] و طرفداشلاری طرفیندن [[قتله یئتیریلمهسیندن]] سوْنرا میصرده فوق العاده وضعیت اعلان اوْلوندو<ref>[http://www.kommersant.ru/doc.aspx?DocsID=720969 Мухаммед Хосни Сейид Мубарак]</ref>. سوی-قصدده ایشتیراک ائدن آلتی نفره اؤلوم هؤکمو وئریلدی<ref>دئاته سئنتئنجئس فور ۵ آپپرووئد بی موباراک. — آسسوجیاتئد پرئسس، ۲۱.۰۳.۱۹۸۲</ref>.
انور سادات قتله یئتیریلرکهن اونون یانیندا اوْلان [[حسنی مبارک]] علیندن یارالاندی<ref>[http://www.vremya.ru/2006/199/13/164273.html Президент Египта Хосни Мубарак: Я посоветую Путину остаться]</ref><ref>[http://www.ng.ru/world/2000-06-14/6_asad.html Асад умер... да здравствует Асад!]</ref>.
حسنی مبارک [[14 oktyabr|۱۴ اوْکتوبر]] [[1981|۱۹۸۱]]-جی ایلده میصر یاشکان سئچیلدی<ref>Edward مورتیمئر. موباراک پرئپارئس فور Power. — تهئ تیمئس، ۰۷.۱۰.۱۹۸۱</ref>. باشکان سئچیلهندن سوْنرا او اوچ میندن چوْخ ایسلامچینی هبسخانادان آزاد ائتسه ده، بیر نئچه ایسلام پارتییاسینین فعالیّتینه قاداغا قویدو<ref>Наргиз Асадова، Григорий Асмолов. Капрал преткновения. — Коммерсант-Власть، ۱۰.۰۷.۲۰۰۶. — № ۲۷ (۶۸۱)</ref>. حسنی مبارک ۱۹۸۴-جو ایلده شوروی ایله میصر آراسینداکی موناسیبتلرین نورماللاشماسینا نایل اولا بیلدی.<ref>سوویئت نامئس ائنووی تو جایرو. — تهئ New یورک تیمئس، ۰۷.۰۷.۱۹۸۴</ref>. او همچینین ۱۹۸۵-جی ایل ژانویهنین۲-ده انور سادات طرفیندن سورگون ائدیلمیش پراووسلاو کلیساسینین پاتریارخی ۲-جی سئنوفیوسو گئری قایتاردی.<ref>ائگیپت جونفیرمس پلان تو فرئئ جوپتیج لئادئر. — آسسوجیاتئد پرئسس، ۰۲.۰۱.۱۹۸۵</ref>
حسنی مبارک داخیلی سیاستده سلفلریندن فرقلی تک بیر آددیم آتدی: دؤولتین آپاریجی وظیفهلرینه، خصوصیله حربی یاپیسال(ساختار)ا آمریکادا تحصیل گؤرموش شخصلری تعیین ائتدی. میصر اوردوسو [[روسیه]]نین حربی تأثیر دایرهسیندن چیخیب "آمئریکالاشدی".<ref name="مبارکدی">[http://www.lent.az/news.php?id=57928 مبارکدی...]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== سببلری ==
=== ایقتیصادی وضعیت ===
میصر هم [[XX əsr|۲۰-جی عصر]]ده، هم ده [[XXI əsr|۲۱-جی عصر]]ین اوّللرینده بؤلگه دا موهوم رول اویناییب. گئوستراتئژی مؤوقئیینه، ایقتیصادی آچیغا چیکمامیشی گؤره بۇ اؤلکه دایم خاریجی اؤلکهلرین ماراغینی اؤزونه جلب ائدیب. [[ایکینجی دونیا ساواشی]]ندن سوْنرا میصرده باش وئرهن حادثهلر زامانی حاکمیّته گلن [[جمال عبدالناصر]] عرب میللتچیلیگی ایدئولوگییاسینین طرفداری اوْلوب. اونون اؤلوموندن سوْنرا حاکمیّته گلن انور سادات [[ایسراییل]]له [[صۆلح موقاویلهسی]] باغلادی. اما دیگر عرب دؤولتلری بۇ رازیلاشمانی قبول ائتمهدیلر. نتیجهده همین دؤوردن اعتباراً میصرین عرب دؤولتلری آراسیندا موناسیبت گرگینلشمیشدی. داخیلده ده قبول اوْلونان قرارلارا جدی اعتراضلار وار ایدی. خصوصیله ده داخیلدهکی [[Müsəlman qardaşlar|موسلمان قارداشلار]] قروپلاشماسی ایسرایلله ایمضالانان رازیلاشمادان جدی فیلئده ناراضی ایدی. چوخلاری میصرین همین واختلارداکی سیاستینین تسلیمچی سیاست کیمی قیمتلهندیریردیلر. [[1981|۱۹۸۱]]-جی ایلده حاکمیّته گلن حسنی مبارک ده بۇ سیاستی داوام ائتدیردی. اونون حاکمیّتی ایللرینده [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]]-این میصره تأثیر ایمکانلاری چوْخ آرتدی. ۱۹۸۰-جی ایلدهن بۇ گونه کیمی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری هر ایل حسنی مبارک حکومتینه ۱،۳ میلیارد دوللار تمهنناسیز حربی یاردیم ائدیر. بۇ ایللر عرضینده میصرله آمریکا بیرلشمیش ایالتلری آراسیندا چوْخ ایستی موناسیبتلر فورمالاشمیشدی. بۇ ایللر عرضینده آمریکا بیرلشمیش ایالتلری و میصر آراسیندا موتتفیقلیک پروسسی گئتدی. اؤلکه بؤیوک ایقتیصادی آچیغا چیکمامیشا مالیک اولسا دا، حسنی مبارکین حاکمیّتی ایللرینده بۇ پروبلملر حلینی تاپمادی. اؤلکهدهکی ایشسیزلیین سوییهسی ده گئتدیکجه آرتیردی. حکومت ایسه بودجهنی دولدورماق اۆچون وئرگیلری آرتیریردی. اهالینین آزتمیناتلی طبقهلرینین حیات سوییهسی ایسه گئتدیکجه پیسلشیردی. اهالینین تبقلشمهسی ده سۆرعتله گئدیردی<ref name="kaspi.az">[http://www.kaspi.az/news/a-8065.html پروسسلر میصری وطنداش محاربهسینه آپاریر]{{Dead link|date=June 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
مبارکین آپاردیغی ایقتیصادی اصلاحاتلار میصری [[سعودی عربیستانی]]ندان سوْنرا بؤلگهنین ان قودرتلی دؤولتینه چئویردی. تکجه [[2004|۲۰۰۴]]-[[2008|۲۰۰۸]]-جی ایل اصلاحاتلاری میصرین اومومداخیلی محصولونون ایکی دفعهدن ده چوْخ آرتماسینا سبب اوْلدو. حسنی مبارک ایشسیزلیین آرادان قالدیریلماسی اۆچون دؤولت ایدارهلرینده لازیم اوْلدوغوندان دا آرتیق ایشچی گؤتورولمهسینه ده قرار وئردی. آنجاق ایشسیزلیگی نزرچارپاجاق درجهده آزالدا بیلمهدی<ref name="مبارکدی"/><ref>[http://cliodynamics.ru/index.php?option=com_content&task=view&id=271&Itemid=1 Египетская революция ۲۰۱۱ г.: структурно-демографический анализ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110813182328/http://cliodynamics.ru/index.php?option=com_content&task=view&id=271&Itemid=1 |date=2011-08-13 }}// Полис. Экстратекст. ۲۰۱۱. Выпуск ۱.</ref>.
=== اینسان حۆقوقلاری ===
سیاسی حۆقوقلار دا چوْخ محدودلاشدیریلمیشدی. یادفیکیرلیلیک قبول اوْلونموردو. حسنی مبارکه قارشی چیخانلار تعقیب اوْلونوردولار. بوتون بونلار اهالینین حاکم رژیمه قارشی نیفرتینی آرتیریردی.<ref name="kaspi.az"/>.
بیر سیرا متخصصلرین ریینه اساساً [[میصر]]ده باشلامیش ایغتیشاشالارین اساس سببی مبارکین ۳۰ ایللیک آرامسیز حاکمیّته مالیک اولماسی، ایشسیزلیک، اهالینین سوسیال حاقلارینین قورونمامامسی اوْلموشدور<ref>[http://rus.ruvr.ru/2011/01/31/42157020.html Время потрясений на арабском Востоке]{{Dead link|date=March 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://www.pl.com.ua/?pid=61&artid=16236 Кто расшатал страну пирамид؟]</ref>.
میصرده باش وئرمیش حادثهلر بیر سیرا آدلار قویولموشدور. مثلاً [[Tvitter|تویتتئر]] اینقیلابی<ref>[http://lenta.ru/articles/2011/01/27/twrewolt/ Твиттерная революция]</ref>، گنجلر اینقیلابی<ref>[http://www.shorouknews.com/ContentData.aspx?ID=384034 البرادعي للشروق: أبارك ثورة الشباب وسأكون بينهم في جمعة الغضب]</ref>، خاردال اینقیلابی<ref>{{Cite web |title=Число жертв беспорядков в Египте стремительно растет |url=http://top.rbc.ru/incidents/29/01/2011/535277.shtml |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-01-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110129233505/http://top.rbc.ru/incidents/29/01/2011/535277.shtml }}</ref>، کورورت اینقیلابی<ref>[http://www.5-tv.ru/news/36075/ В Египте зреет вторая курортная революция، российских туристов предостерегли от поездок в Каир]</ref> و خورما اینقیلابی<ref>{{Cite web |title=Финиковая революция в стране Фараона |url=http://www.rosbalt.ru/2011/01/26/812850.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-01-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110131091840/http://www.rosbalt.ru/2011/01/26/812850.html }}</ref>.
[[WikiLeaks]] سایتینین هله دسامبردا آچیقلادیغی دیپلوماتیک مکتوبلاردا یازیلمیشدی کی، میصرده نینکی موخالیفته سؤز دئمهیه ایمکان وئریلمیر، حتی حاکم پارتییادان اولانلار دا ۳۰ ایلدیر کی، بوش قالان ویتسئ-باشکان وظیفهسینه یاخین بوراخیلمیرلار. ''"هوسنی مبارک اؤزونه ویتسئ-باشکان گؤتورمور. بونا ایمکان وئرمهیهن شخص - اونون خانیمی سوزان مبارکدیر. سوزان مبارک اوغلو [[Camal Mübarək|جامالا]] آلتئرناتیو اولا بیلهجک آداملارین هامیسینین قاباغینی آلیر. قامالی باشکانلییه آپاران باشلیجا قوه اونون آناسی سوزان مبارکدیر. سوزان مبارکین حاکمیّتی و نفوذو قامال اۆچون هللئدیجی رول اویناییر"''.
[[Amerika Birləşmiş Ştatları|آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]]ین [[Christian Science Monitor|جهریستیان سجیئنجئ مونیتور]] قزئتی یازیر کی، [[2006|۲۰۰۶]]-جی ایلده میصردهکی آمریکا سفیری فرانک ریججاردیونئ واشینقتونا مکتوبوندا بیلدیرمیشدی: {{sitatın əvvəli}}"باشکان هوسنی مبارکین اطرافینداکی کؤهنه قواردییا باشکانین واریثی کیمی اوردودان چیخمیش شخصی گؤرمک ایستردی. باشکانین اوغلو قامال ایسه اینوئستیسییا-بانک دایرهلریندندیر. قامالین اؤز اطرافینا ییغدیغی یئنی تاخیم کؤهنه قواردییانی سیخیشدیریب چیخارماق ایستییر".
{{sitatın sonu}}<ref>[http://www.orkube.com/blogs/viewstory/1923 Wikileaks، تهئ ائگیپتیان میلیتاری آند گامال موباراک'س جهانسئس تو سوججئد هیس فاتهئر]{{Dead link|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[WikiLeaks]]-ین آچیقلادیغی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری تئلئقراملارینا گؤره، "اوردونون اورتا و آشاغی روتبهلی ظابطلری مۆدافیعه ناظریندن کسکین نارازیدیرلار. ظابطلر ۳۰ ایل اوولکی کیمی ائلیتا حساب اولونمورلار. میصرین مۆدافیعه ناظری او بیری نازیرلر کیمی شخصی صادقلیگی بیلیک و باجاریقدان یوخاری قویولور".<ref>[http://www.azadliq.org/content/article/2289441.html WikiLeaks: میصر حادثهلرینین پردارخاسی]</ref>
{{Filelər sırası|Hosni Mubarak facing the Tunisia domino effect.png|Khaled Mohamed Saeed holding up a tiny, flailing, stone-faced Hosni Mubarak.png|Get out, Mubarak!.gif|e1=250|e2=250|e3=250|m1=[[Karlos Latuff]]un karikaturası|m2=|m3=|m=Misir inqilabına dair karikaturalar}}
[[1952|۱۹۵۲]]-جو ایلدهن بری اؤلکهنی ۳ اساس سیاسی فیگور ایداره ائتمیشدیر. جامال آبدولناسیر، انور سادات و ایندیکی میصر یاشکان [[Hüsnü Mübarək|حسنی مبارک]]، میصر اوردوسوندا یوکسهلهرک سیاسته کئچمیش و گرک ایندیکی باشکان مبارک، ایسترسه ده جامال ابدول ناسیر و انور سادات، اؤلکهنی دمیر یومروقلا ایداره ائتمیش و موخالیفتین گۆجلهنمهسینه ایمکان وئرمهمهیه چالیشمیشدیلار.
[[میصر]]، عرب دؤولتلری ایچریسینده ان گۆجلو اوردویا صاحب اوْلان اؤلکه اولاراق تانینسا دا، بۇ اوردو سیاستله بیرگه یاشاماغا آلیشدیغی اۆچون [[Ərəb-İsrail müharibələri|عرب-ایسرایل محاربهلری]] نده تسیرسیز قالمیش و [[Fələstin|فیلیسطین]] پروبلمینین عربلرین لئهینه حل ائدرک عرب دؤولتلرینین بایراقدارلیغینیی ائتمهیه چالیشان میصر سیاستینه کیفایت قدر دستک وئره بیلممیشدیر.
میصر، [[ایسرائیل]]له [[1973-cü il ərəb-İsrail müharibəsi|موهاریبد]]هن مغلوب آیریلاندان سوْنرا اؤزونو قوروماق و [[سینای یاریماداسی]]نین شرقیندن [[Süveyş Kanalı|سووئیش کانالی]]نا یؤنهلهن ایسرایل تهدیدینی لغو ائده بیلمک آماچله بۇ اؤلکه ایله صۆلح باغلادی . [[انور سادات]]ین بۇ آددیمی عربلر آراسیندا بؤیوک بیر اعتراضلا قارشیلانسا دا، ایسرایل و غرب دونیاسیندان دستک گؤرموش و خصوصیله ده آمریکا بیرلشمیش ایالتلری میصره بؤیوک مالییه و حربی یاردیم ائدرک اؤلکهنین عربلر آراسینداکی نفوذونو یئنیدن قازانماسینا کؤمک اولماغا چالیشمیشدیر. [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]] میصر-[[اردون]]-[[سعودی عربیستانی]] اوچبوجاغینا چوْخ بؤیوک اهمیت وئرمیشدی.
[[میصر]]، [[عوثمانلی]] دؤوروندن بری عرب سیاسی دوشونجهسی یئتیشدیردیی، چوْخ سایدا ائتنیک، دینی قروپون بیر آرادا یاشادیغی بیر اؤلکهدیر. عرب، ایسلام، هئلئنیستیک مدنیتی، مسیحیّت و میستیسیزمی بیر آرادا یاشادیغی [[قاهیره]] و [[İsgəndəriyyə|ایسکندریه]] کیمی شهرلر چوخلو سایدا موخالیف فیکیرلی اینسانلارا و صنعتچیلره ده ائو صاحبلیگی ائتمکدهدیر.
میصرده ائتنیک معنادا چوْخ بؤیوک بیر موختلیفلیک اولماسا دا، دینی معنادا واحید بیر قورولوش مؤوجود دئییلدیر. میصر اهالیسینین ۹۰% یاخینی موسلماندیر. موسلمانلارین بؤیوک بیر قیسمینی [[sünnilik|سوننیل]]ار اولسا دا [[təsəvvüf|صوفی]] تعلیملری و [[şiəlik|شیعهلیگی]] قبول ائدنلر ده کیفایت قدردیر. بونونلا یاناشی، اهالینین تخمیناً ۱۰%-اینی [[xristianlıq|کریستیانلار]] تشکیل ائدیر. میصر مسیحییانلارینین ۹۰%-i [[İsgəndəriyyə|ایسکندریه]] ده اوْلان [[Qibti Pravoslav Kilsəs|قیبتی پراووسلاو کیلسس]]اینه باغلی اولسادا، قالانلاری ایسه قیبتی [[Roma Katolik Kilsəsi|کاتولیک]] و [[protestantlıq|پروتئستانتد]]یرلار. کریستیانلارین بؤیوک بیر قیسمی ایسکندریه و قاهیرهده یاشاییرلار.
اؤلکه ایچریسینده فعالیّتی گئتدیکجه آرتان تشکیلاتلاردان اوْلان [[Müsəlman qardaşlar|موسلمان قارداشلار]] و اونا باغلی اولاراق حرکت ائدن قروپلار، حسنی مبارک و رهبرلیینه قارشی دویدوقلاری غضبی کریستیانلارا قارشی یؤنلدیرلر. چونکی موسلمان قارداشلار تشکیلاتی، حسنی موباریین کریستیان غربین میصردهکی نمایندهسی اولاراق گؤرورلر.
۲۰۰۶-جی ایلده باش توتموشمجلیس سئچکیسینین نتیجهسینده [[Müsəlman qardaşlar|موسلمان قارداشلار]] تشکیلاتی [[Misir Məclisi|میصر مجلیسی]]ه گیرمهدی، لیبئرال [[Vəfd Partiyası|وفد پارتییاسی]] آنجاق ۶ دئپوتات مانداتی قازاندی.
[[File:2011 Egypt protests - graffiti on military vehicle.jpg|250px|thumb|نوماییشچیلر طرفیندن اوزری یازیلمیش برونئترانسپارتیور]]
[[1 yanvar|۱ ژانویه]] [[2011|۲۰۱۱]]-جی ایلده [[İsgəndəriyyə|ایسکندریه]]ده کلیسایه تشکیل ائدیلهن [[İsgəndəriyyə terror aktı|بومبالی هوجوم]] و آردیندان [[قاهیره]] کوچهلرینده باش وئرهن کریستیان-موسلمان قارشیدورماسی [[میصر]]ده چوْخ بؤیوک ناراحاتلیق تؤرتمیشدی.<ref>[http://arpam.net/2011/01/14/simali-afrikanin-qalasi-silk%C9%99l%C9%99nir/ شیمالی آفریقانین قالاسی سیلکهلنیر]{{Dead link|date=March 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== حرکاتین آپریجی قوهلری ==
[[File:Al jazeera 2011 egypt protests.ogv|thumb|right|250px|[[Əl-Cəzirə|ال-جزیره]] تئلئکانالینین میصر قیاملاری حاقیندا خبر پروقرامی (اینگیلیسجه)]]
'''[[Əl-Ğad Partiyası|ال-غاد پارتییاسی]]''' [[2004|۲۰۰۴]]-جو ایلده میصر رهبرلیگی طرفیندن رسمی قئیدیاتا آلینسا دا، تشکیلاتین رهبری ایمهن نور [[2005|۲۰۰۵]]-جی ایلین ژانویهسینده حبس اوْلونوب و بیر قدر سوْنرا [[Amerika Birləşmiş Ştatları|آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]] حکومتینین قاهیرهیه تضییقلریندن سوْنرا آزادلیغا بوراخیلیب. پارتییا اؤلکهده آنا یاسا دییشیکلیگی طلبینی ایرلی سورور. [[2005|۲۰۰۵]]-جی ایلدکیمجلیس سئچکیلرینده پارتییا رسمی رقهملره گؤره، ۷ فایز سس قازانیب. آنجاق بیر قدر سوْنرا پارتییادان بیر قروپ آیریلاراق "صاباح" آدلی یئنی پارتییا یارادیب. "صاباح"این حکومتین پارتییاسی اولدوغو ادعا ائدیلیر.
'''[[Kifayə hərəkatı|کیفایه حرکاتی]]''' میصرین کریستیان قیبتی طایفه لارینین نمایندهسی [[Corc İshaq|جورج ایسهاق]] طرفیندن یارادیلیب. کیفایه اساس هدفینین مبارکین ایستئفایا گؤندریلمهسی و حاکمیّتین آتادان اوغولا کئچمهسینین قارشیسینی آلماق اولدوغونو اعلان ائدیب.
'''[[Yeni Vəfd Partiyası|یئنی وفد پارتییاسی]].''' میصرین اساس سیاسی تشکیلاتلاریندان بیریدیر، [[1919|۱۹۱۹]]-جو ایلده یارادیلیب. پارتییا [[1953|۱۹۵۳]]-جو ایلده او زامانکی دؤولت باشچیسی جامال ابدولناسیر طرفیندن باغلانسا دا، ۱۹۸۳-جو ایلده یئنیدن برپا اولونوب. حاضیردا وفدین [[Misir parlamenti|میصر پارلامئنتی]]نده ۶ دئپوتاتی وار. ساغچی پارتییا حساب اولونان وفدین رهبرلریندن اولان نومان گوما میصرده فوق العاده وضعیتین لغو اولونماسی، سیاسی مهبوسلارین آزادلیغا بوراخیلماسینی طلب ائدیر. عئینی زاماندا اینگیلیسلره قارشی سرت موناسیبتی و [[İran|ایران]]لا دوستلوق ([[1981|۱۹۸۱]]-جی ایلدهن سونرا [[İran|ایران]]لا [[میصر]] آراسیندا موناسیبتلر دوشمهنچیلیک سوییهسیندهدیر) علاقهلرینین قۇرولماسینین طرفداریدیر.
'''[[Müsəlman qardaşlar|موسلمان قارداشلار]].''' میصرین ان بؤیوک و گۆجلو موخالیف ایسلامچی حرکاتیدیر، [[XX əsr|۲۰-جی عصر]]ین اوّللرینده موسلمان دونیاسیندا باشلایان موستملکه علیهینه ایسلامچی مقاومت حرکاتی دالغاسیندا یارانیب. قیسا زاماندا بؤیوک سایدا طرفدارلار توپلایان و دئمک اولار کی، دونیانین بوتون اؤلکهلرینه یاییلان، خصوصاً ده عرب اؤلکهلرینده تشکیلاتلانان "قارداشلار" میصرده هر زامان آغیر باسقیلارلا اوزلشیب، حرکاتین رهبرلری، خصوصاً ده [[Camal Əbdül Nasir|جامال ابدول ناصر]] و [[Ənvər Sadat|انور سادات]] زامانیندا هبسخانالارا سالینیب، بیر چوخلاری اؤلدورولوب. بوندان سوْنرا تشکیلات داخیلینده پارچالانما یارانیب، حرکات رادیکاللار و نیسبتاً مؤتدیل خطه بؤلونوبلر. تشکیلاتین فعالیّتی رسمهن قاداغان اوْلونسا دا، عضولری موستقیل اولاراق میصرمجلیسینده تمثیل اوْلونوبلار. [[2005|۲۰۰۵]]-جی ایل سئچکیلرینده میصرمجلیسینه ۸۰-ا یاخین "ایخوانچی" دئپوتات دوشموشدو.
'''[[Milli Dəyişiklik Cəmiyyəti|میلّی دییشیکلیک جمعیتی]]''' میصر موخالیفتینین هازیرکی رهبری، [[Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyi|بئینلخالق آتوم انرژیسی آگئنتلیگی]]نین سابیق دیرئکتورو [[Məhəmməd Əl-Baradei|محمد ال-بارادئی]] طرفیندن یارادیلیب. [[2009|۲۰۰۹]]-جو ایلده بائا دیرئکتورو وظیفهسیندن گئدن ال-بارادئی میصرده سیاسی فعالیّته باشلایاجاغینی بیان ائتدی. آز بیر واختدا میصرین تانینمیش ژورنالیستلری، یازیچیلار، سیاستچیلر، صنعتچیلر و باشقا تانینمیش شخصلر ال-بارادئینین یاراتدیغی حرکاتا قوشولدولار. قئید ائدک کی، هله ایکی ایل اوّل ال-بارادئی میصرده هممجلیس (۲۰۱۰-جو ایلده کئچیریلدی)، هم ده باشکان (بو ایل کئچیریلمهسی پلانلاشدیریلیر) سئچکیلرینده ایشتیراک ائدجیینی بیان ائتدی. آنجاق اساس شرط کیمی، اؤلکهنین سئچکی قانونوئریجیلیینین دییشمهسینی طلب ائدیردی.
'''[[Misir Liberal Partiyası|لیبئرال پارتییاسی]]''' میصرین اساس دونیوی سیاسی پارتییالارینداندیر. داها اوّل ساغ یؤنوملو اولسا دا، لیبئرال پارتییا ایندی داها چوْخ مرکزچی خطی مۆدافیعه ائدیر.
'''[["6 aprel" Hərəkatı|"۶ آوریل" حرکاتی]]''' [[2008|۲۰۰۸]]-جی ایل [[6 aprel|آوریلین ۶]]-دا میصرلی گنج فعاللار طرفیندن یارادیلیب. حرکات بوتون سیاسی قوهلرله یاخین موناسیبت ساخلاییر. عئینی زاماندا حرکاتدا موختلیف سیاسی باخیشلارین داشیییجیلاری، و ده نئیترال گنجلر وار.<ref>[http://www.musavat.com/new/Dünya/94151-HÜSNÜ_MÜBARƏKİN_SİYASİ_OPPONENTLƏRİ حسنی مبارکین سیاسی اوپپونئنتلری]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== باشلانماسی ==
[[17 ژانویه|ژانویهنین ۱۷]]-ده [[قاهیره]] شهریندهمجلیس بیناسی قارشیسیندا بیر وطنداش اؤزونو یاندیرماغا جهد گؤسترمیشدیر. آغیر یارالانان وطنداشین حیاتی خلاص اوْلونموشدور.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/17/brennen/ Египтянин поджег себя перед парламентом]</ref>. سوْنراکی گون بیر نفر قاهیرهده حکومت بیناسی قارشیسیندا، ۲۵ یاشلی ایشسیز بیر نفر ایسه [[İsgəndəriyyə|ایسکندریه]]ده اؤزونو یاندیرماغا جهد ائتمیشدیر. هر ایکی شخص خسته خانایا چاتدیریلمیشلار و حیاتلاری خلاص اوْلونموشدور.<ref>[http://lenta.ru/news2011/01/18/torch/ Двое египтян попытались сжечь себя у правительственных зданий]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== خرونولوگییا ==
=== ۲۵ ژانویه - غضب گونو ===
[[File:Demonstration in Imbaba, Cairo, being attacked by tear gas.jpg|thumb|200px|قاهیرهنین ایمبابا رایونوندا نوماییشین داغیدیلماسی]]
[[File:2011 Egyptian protests Facebook & jan25 card.jpg|thumb|200px]]
[[25 ژانویه|ژانویهنین ۲۵]]-ده میصرین باشکندی [[قاهیره]]ده و دیگر شهرلرده ایلک نوماییشلر باش وئردی. آکسییا ایشتیراکچیلاری اؤلکهده ایقتیصادی و سیاسی اصلاحاتلار طلب ائدیردیلر. قاهیرهده نوماییشه چیخانلار [[Təhrir Meydanı|تحریر میدانی]]نا، عالی محکمهنین قارشیسینا توپلاشیب، ''"اساس چیخیش یولو تونیسین یولودور!"'' یازیلان شوعارلار توتموشدولار. اونلارین بیر قیسمی داخیلی ایشلر نازیرلیینین بیناسی قارشیسیندا دا توپلاشماغا جهد ائتسهلر ده، پولیس بۇ ایستیقامتده یوللاری باغلامیشدی. پولیس آکسییا ایشتیراکچیلارینی داغیتماق اۆچون گؤزیاشاردان قازدان و سو شیرناقلاریندان ایستیفاده ائتسه ده، مقصدلرینه نایل اولا بیلمهدی.<ref>[http://mediapostaz.com/index.php?type=xebergoster&id=1228 قاهیرهده شوعارلار: "رد اولسون حسنی مبارک!" "چیخیش یولو تونیسین یولودور!" / ۲۶.۰۱.۲۰۱۱]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/25/cairo/ В Египте начались антиправительственные беспорядки]</ref>. همین گون آکسییالاردا بیر پولیس ایشداشی دا هلاک اوْلدو.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/26/cairo1/ В ходе демонстрации в Египте убит полицейский]</ref>.
=== ۲۶ ژانویه ===
حاکمیّت اورقانلاری کوتلوی آکسییالارین کئچیریلمهسینه قاداغا قویسا دا<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/26/egypt1/ В Египте запретили уличные акции]</ref>، نوماییشلر [[قاهیره]]، [[İsgəndəriyyə|ایسکندریه]] و [[Süveyş|سووئیش]] شهرلرینده داوام ائتدی. موختلیف معلوماتلارا گؤره، نوماییشلرده اون مینلرله اینسان ایشتیراک ائتدی. اعتراضچیلار [[Facebook|فاجئبووک]] و [[Tvitter|تویتتئر]]دن کووردیناسییا مرکزی کیمی ایستیفاده ائتدیکلریندن، حاکمیّت اورقانلاری تویتتئری<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/26/twi/ Twitter подтвердил блокировку сервиса в Египте]</ref>، آز سوْنرا ایسه فاجئبووکو باغلدی.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/26/cairo/ В Египте возобновились беспорядки]</ref>. آکسییالار زامانی ۷۰ نفر خسارت آلمیشدیر<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/26/riotgoinon/ В результате беспорядков в Египте пострадали более ۷۰ человек]</ref>. میصر باشکانینین اوغلو [[Camal Mübarək|جامال مبارک]]ین [[London|لندن]]ا قاچماسی بارهسینده خبر یاییلسا دا،<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/26/son/ Сын президента Египта сбежал в Лондон]</ref>، میصردهکی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری سفیرلیگی معلوماتی تکزیب ائتدی.<ref>[http://www.lenta.ru/news/2011/01/26/family/ Посольство США в Каире опровергло бегство сына Мубарака]</ref>.
=== ۲۷ ژانویه ===
میصر فوند بیرژاسی یارانمیش گرگین وضعیتله علاقه دار ایشینی دایاندیردی<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/27/sexchange/ Египетская фондовая биржа приостановила работу из-за беспорядков]</ref>. آکسییالاردا حبس اوْلونانلارین عمومی سایینین مین نفردن آرتیق اولماسی بارهسینده معلومات یاییلدی<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/27/thousand/ Число арестованных в Египте перевалило за тысячу человек]</ref>.
=== ۲۸ ژانویه - غضب جومعهسی ===
ژانویهنین ۲۸-ده میصر یاشکان حسنی مبارک تلویزیون ایله خالقا مراجعت ائتدی. او همیشه اؤلکه اهالیسینین اساس طبقهسینین - یوخسول اینسانلارین طرفینده اوْلدوغونو بیان ائتدی: ''"بیز ایشسیزیلکله موباریزهنی داوام ائتدیرجییک. بیز هازیرکی وضعیتین - تالانچیلیق و یانغین تؤردیلمهسینین عهده سیندن گلجییک. من میصرلیلری اؤلکهنین عمومی ماراقلارینا خیدمت ائتمهیه، حکومت بینالارینی یاندیرماماغا چاغیریرام"''.
میصر یاشکان هموتهنلرینی امین ائدیب کی، ایقتیصادی و سیاسی اصلاحاتلاری داوام ائتدیرهجک. "بو میصره قارشی سؤودلشمهدیر"، - دئیهن حسنی مبارک اینسان تلفاتینا کدرلندیینی بیلدیردی. حسنی مبارک حکومتی ایستئفایا گؤندردیینی اعلان ائتدی.<ref>[http://www.musavat.com/new/D%C3%BCnya/93709-H%C3%9CSN%C3%9C_M%C3%9CBAR%C6%8FK_TELEV%C4%B0Z%C4%B0YA_%C4%B0L%C6%8F_XALQA_M%C3%9CRAC%C4%B0%C6%8FT_ED%C4%B0B حسنی مبارک تلویزیون ایله خالقا مراجعت ائدیب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. کئچمیش مولکی آویاسییا ناظری احمد شفقی اؤلکهنین باش ناظری تعیین ائدیلیب<ref>[http://xeber.azeri.net/dunya/husnu-mubarek-yeni-bas-nazir-teyin-edib حسنی مبارک یئنی باش ناظر تعیین ائدیب]</ref>. بوتون بونلارا باخمایاراق، آکسییالار بیر سیرا شهرلرده داوام ائتدیریلدی. نوماییشلر زامانی خسارت آلانلارین سایینین ۸۷۰ نفره چاتدی<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/28/wound/ Из-за беспорядков в Египте пострадали ۸۷۰ человек]</ref>.
میصرین اساس موخالیف فیقورلاریندان بیری [[Məhəmməd Əl-Baradei|محمد ال-بارادئی]] نوماییشه قوشولماق اۆچون میصره قاییتدی. او، جومعه گونو کوتلوی اعتراضلاردا ایشتیراک ائتمک و داها یاخشی گوزاران اۆچون خالقین طلبلرینه دستک وئرمک اۆچون گلدیینی دئدی:
''"من گلمیشهم کی، اونلارلا بیرگه اولوم. من همیشه دئمیشهم کی، منی بو دییشیکلیین سیموولو کیمی گؤرمک ایستهسهلر، مقبولدور، لاکین دییشیکلیک اونلار بیر آرایا گلمیینجه، باش وئرمهیهجک. اونلار ایندی بیر آرایا گلیبلر و من ده سیاسی و معنوی دستک وئرمک اۆچون اونلارلا بیرلیکده اولماغا بورجلویام. اونلارین آدیندان دانیشماغا و اونلارلا بیرلیکده اولماغا هازیرام. من بونو ائله ائتمک ایستییرم کی، کئچید یومشاق اولسون".''<ref>[http://modern.az/articles/10786/1/ حسنی مبارک قاهیرهیه اوردو یئریتدی]</ref>
بعضی پولیسلرین نوماییشچیلرین طرفینه کئچمهسی خبرلری یاییلدی.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/28/egypt2/ Египетская полиция начала переходить на сторону демонстрантов]</ref>. قاهیره شهرینده اوردو بیرلشمهلرینین آرتیریلماسی حاقیندا خبر وئریلدی.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/28/egypt4/ В Каир ввели армейскую бронетехнику]</ref>. همچینین اینتئرنئت تام باغلاندی. اؤلکه باشکانینین، حکومت قوروملارینین سایتلاری دا باغلاندی. بوندان اوّل میصرده [[Facebook|فاجئبووک]] سوسیال شبکهسینین و [[Tvitter|تویتتئر]] خیدمتینین فعالیّتی ده دایانمیشدی.<ref>{{Cite web |title=حسنی مبارک اؤلکهده اینتئرنئتی کسدی |url=http://www.pia.az/index.php?l=az&m=news&id=7693 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305070745/http://pia.az/index.php?id=7693&l=az&m=news }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/28/egypt/ Египет полностью отключился от интернета]</ref><ref>{{Cite web |title=تهئ دای پارت اوف تهئ اینتئرنئت دیئد: ائگیپت گوئس دارک |url=http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5heO3VMhFHp69i1rXVD9ZBd6bU2ow?docId=3461fa1dbb3e45cfa0c645a339e78779 |accessdate=2011-01-31 |archivedate=2011-01-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110131083800/http://www.google.com/hostednews/ap/article/ALeqM5heO3VMhFHp69i1rXVD9ZBd6bU2ow?docId=3461fa1dbb3e45cfa0c645a339e78779 }}</ref>.
=== ۲۹ ژانویه ===
[[File:Mubarak-2.jpg|thumb|200px|میصر یاشکان هوسنی مبارک و ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان]]
اؤلکهدهکی اعتراض آکسییالاریندان تشویشه دوشهن میصر یاشکان حسنی مبارک اوغلانلارینی لندنا گؤندردی. لاکین میصرین دؤولت تلویزیونسی تکیدله معلوماتی تکزیب ائتدی.<ref>[http://www.anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=83500 حسنی مبارک واریثلرینی اؤلکهدن چیخاریب]{{Dead link|date=July 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/29/son/ Сыновья президента Египта прибыли в Лондон]</ref>.
[[قاهیره]]نین (میصر) مرکزی میدانی ساییلان تحریر میدانیندا موخالیفت طرفدارلارینین اعتراض آکسییاسی داوام ائدیردی. میداندا آزی ۵۰ مین نوماییشچینین توپلاشماسی بارهده معلومات وئریلدی. حربچیلرله نوماییشچیلر آراسیندا هر هانسی قارشیدورما باش توتمادی. میصر سیلاحلی قوهلرینین باش قرارگاه ریسی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-دان قاهیرهیه قاییتدی. آرتیق اوردونون سون حادثهلرله باغلی مؤوقئیینین آیدین اوْلدوغو و خالقا قارشی سیلاح ایشلتمیجیی بیلدیریلدی. بۇ خوسوسدا حربی کوماندانلیق و باشکان آدمینیستراسییاسی آراسیندا جدی گرگینلیک یاراندیغی معلوم اوْلدو. ایغتیشاشلار نتیجهسینده اؤلنلرین سایی ۱۰۰ نفره چاتدی. قاهیرهده مین نفره یاخین نوماییشچی حسنی مبارک رژیمینین سیموولو ساییلان و خالق طرفیندن "ایشگهنجه ائوی" آدلاندیریلان داخیلی ایشلر نازیرلیینین بیناسینا هوجوم ائتمهیه جهد ائتدی. محمد ال-بارادئی ده حسنی مبارکی ایستئفا وئرمهیه و حاکمیّتین تهویل وئریلمهسی اوزره پلانی رازیلاشدیرماغا چاغیردی. او، "ال-جزیره" تئلئکانالینا تئلئفونلا موصاحیبهسینده بیلدیریب کی، یالنیز باشکانین ایستئفاسی اؤلکهدهکی ایغتیشاشلارا سون قویا بیلر: "مبارکین سیستمی میصر خالقینین سیاسی، ایقتیصادی و سوسیال طلبلرینه جواب وئره بیلمهدی. بیز آزادلیق، دموکراتییا و سوسیال عدالته اساسلانان یئنی میصر قورماق ایستییریک"<ref>[http://www.musavat.com/new/Son_xəbər/93753-MİSİRDƏ_QIRĞIN_GEDİR میصرده قیرغین گئدیر]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/29/egypt5/ Демонстранты в Каире начали штурм здания МВД]</ref>.
قاهیرهده باش وئرهن ایغتیشاشلار زامانی میصرین باش باستان شیناسو [[Zahi Xəvas|زاهی خواس]]ین بیلدیردیینه گؤره قارتچیلر میصر موزئییندهکی ایکی مومییانی محو ائدیب. قارتچیلر موزئیین کاسساسینی دا سویوبلار. ایغتیشاشلارلا علاقه دار اوردو تهلوکهسیزلیک آماچله توریستلرین میصر پیرامیدالارینا گیریشینه ده قاداغا قویدو.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Misir_piramidalarina_girish_yasaqlanib__211623.html میصر پیرامیدالارینا گیریش یاساقلانیب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/29/museum1/ Мародеры уничтожили две мумии в Каирском музее]</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/29/egypt3/ Туристам закрыли доступ к египетским пирамидам]</ref>.
سحر ساعتلاریندا میصرده [[Əl-Cəzirə|ال-جزیره]] تئلئکانالینین یاییمی میصر حکومتی طرفیندن دایاندیریلدی. بۇ حاقدا ال-جزیره تئلئکانالی معلومات وئردی. تئلئکانالین وئردیی معلوماتا گؤره، تئلئکانالینین بوتون ایشداشلارینین قئیدیاتی لغو edildi.Misir موخالیفت رهبری، محمد ال-بارادئی حبس ائدیلهرک ائو دوستاغی ائدیلدی.<ref>[http://az.trend.az/regions/met/arabicr/1820347.html میصرده ال-جزیره تئلئکانالینین یاییمی دایاندیریلیب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/28/egypt3/ Бывшего главу МАГАТЭ посадили под домашний арест]</ref>.
حسنی مبارک میصر کشفیاتینین رهبری [[Ömər Süleyman|عمر سولئیمان]]ی اؤلکهنین ویتسئ-یاشکان تعیین ائدیب. میصرده ویتسئ-باشکان وظیفهسی ۱۹۸۱-جی ایلده میصر یاشکان [[Ənvər Sadat|انور سادات]]ین اؤلدورولمهسیندن سوْنرا اونون یئرینه کئچهن حسنی مبارک حاکمیّته گلندن ۳۰ ایلدیر کی، بوش قالمیشدی.<ref>http://az.apa.az/news.php?id=211624{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
بئنی-سوئیف شهرینده نوماییشچیلرله پولیسلر آراسینداکی توققوشمادا اون ایکی نفر هلاک اوْلدو.<ref>{{Cite web |title=۱۲ человек погибли в ходе беспорядков в Египте |url=http://lenta.ru/news/2011/01/29/clashes/ |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120304172117/http://lenta.ru/news/2011/01/29/clashes/ }}</ref>
=== ۳۰ ژانویه ===
ژانویهنین ۳۰-او میصرده مؤوجود اوْلان فوق العاده وضعیت قاهیره، ایسکندریه و سووئیش شهرلرینده اوزادیلدی.
داها اوّل ژانویهنین ۲۸-i و ۲۹-او آخشام ساعت ۶ و ۴ اوْلان کومئندانت ساعتینین واختی ۱۵:۰۰-داک آرتیریلدی. همین گون باشکان مبارک اوردو رهبرلیگی ایله گؤروشلر کئچیردی.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/30/police/ В Египте повторно продлили комендантский час]</ref>
=== ۳۱ ژانویه ===
میصرده چیخان اش-شوروک قزئتینین معلوماتینا گؤره ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان حسنی مبارکه حاکمیّتدن ال چکمیی مصلحت گؤردویونو یازدی.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/31/omar/ Вице-президент Египта предложил Мубараку уйти в отставку]</ref>
میصر یاشکان حسنی مبارک اؤلکه باشکندیندا اهالینین اعتراض آکسییالارینین گۆجلهنمهسی فونوندا بۇ شهری ترک ائدیب و نیسبتاً سابیتلیین مۆشاهیده ائدیلدیی شارم ال-شئیخه گلیب. او، بورادا اؤزونه مخصوص بیر هوتئله سیغینیب. عئینی زاماندا بۇ سحردن اعتباراً شارم ال-شئیخه اوردو یئریدیلیب.<ref>[http://birlik.az/beynelxalq/husnu-mubarek-sheheri-terk-edib.html حسنی مبارک شهری ترک ائدیب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/30/sharm/ В Шарм-эль-Шейх вошли войска]</ref>
میصر یاشکان حسنی مبارک بازار گونو یئنی حکومته اؤلکهده ساکیتلیک و سابیتلیین یارادیلماسی، ایشسیزلیکله موباریزه آپاریلماسی و یئنی ایش یئرلرینین یارادیلماسی ایله باغلی تاپشیریق وئریب. بۇ حاقدا میصرین میلّی تلویزیونسی خبر وئریب. میصر رهبری همچینین کورروپسییا ایله داها فعال موباریزه آپارماق امری وئریب.
کئچهن هفتهنین جومعه گونو مبارک آردی-آراسی کسیلمهیهن خالق ناراحاتچیلیقلاری فونوندا حاکمیّتی ایستئفایا گؤدریب. او، یئنی نازیرلر کابینئتینین یارادیلماسینی کئچمیش مولکی آویاسییا ناظری [[Əhməd Şafiq|احمد شافیق]]ه تاپشیریب.<ref>{{Cite web |title=حسنی مبارک حکومته میصرده سابیتلیین برپا اولونماسینی تاپشیریب |url=http://salamnews.org/az/news/read/30250/huumlsnuuml-muumlbarek-houmlkumete-misirde-sabitliyin-berpa-olunmasini-tapshirib/ |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304190207/http://salamnews.org/az/news/read/30250/huumlsnuuml-muumlbarek-houmlkumete-misirde-sabitliyin-berpa-olunmasini-tapshirib/ }}</ref>
قاهیره هبسخاناسیندا باش وئرمیش ایغتیشاشلار نتیجهسینده اونلارلا اینسان هلاک اوْلوب. مینه یاخین مهبوس ایسه قاچماغا موفّق اوْلوب.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/30/dozens/ Десятки людей стали жертвами бунта в каирской тюрьме]</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/30/prisoners/ Из тюрьмы в Египте сбежали тысячи заключенных]</ref>. همچینین میصرده ال-جزیره کانالینین یاییمی دایاندیریلیب.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/30/jazeera/ В Египте запретили "Аль-Джазиру"]</ref>
=== ۱ فوریه - میونلارین یوروشو ===
[[File:Army Truck and Soldiers in Tahrir Square, Cairo.jpg|thumb|200px|قاهیرهنین تحریر میدانیندا باش وئرهن ۲۵ ژانویه ۲۰۱۱-جی لدن باشلانان نوماییش]]
میصر حاکمیّتی بوتون سرنیشین قاتارلارینین حرکتینه موقتی قاداغا قویدو. میلّی آویاسییا خیدمتی "[[EgyptAir|ائگیپتایر]]" ایسه کومئندانت ساعتینین قوهده اوْلدوغو مدت اۆچون بوتون داخیلی و خاریجی رئیسلرینی تخیره سالدی. ساعت ۱۵:۰۰-دان ۸:۰۰-دک هئچ بیر اوچوش اولمادی.<ref>[http://www.musavat.com/new/Son_xəbər/93913-BU_GÜN_MİSİRDƏ_HƏYAT_DONACAQ_ بو گون میصرده حیات دوناجاق]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
میصر اوردوسو نوماییشچیلره قارشی گۆجدن ایستیفاده ائتمهیهجک. بۇ بارهده اؤلکهنین گۆج ایستروکروتلارینین رسمی معلوماتیندا بیلدیریلیر. یاییلان بیاناتدا "صۆلح شرایطینده سؤز آزادلیغینا هامی اۆچون تأمینات وئریلیر"، دئیه قئید اوْلونوب. قئید ائدک کی، اوّل میصرین مۆدافیعه نازیرلیینین نمایندهسی باشکان حسنی مبارکین ایستئفاسی طلبی ایله چیخیش ائدن نوماییشچیلره قارشی گۆجدن ایستیفاده ائدیلجیینی بیلدیرمیشدی.<ref>{{Cite web |title=میصر اوردوسو سؤز وئردی |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=83819 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119082209/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=83819 }}</ref>
حسنی مبارک یئنی فورمالاشدیردیغی حکومت عضولرینه موخالیفتله دانیشیقلارا باشلاماغی تاپشیریب.<ref>[http://lent.az/news.php?id=55524 مبارکین تالئیی بو گون حل اولونور]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[File:Friday prayer in Tahrir (Women Ahead of men).jpg|thumb|200px|ناماز قیلان نوماییشچیلر]]
میصر یاشکان حسنی مبارک اؤز موعاوینی عمر سولئیمانی موخالیفتله فوری دانیشیقلار آپارماق اۆچون نماینده تعیین ائدیب. ''"باشکان منه بوتون پروبئلملرله باغلی دیالوقون باشلانماسی اۆچون سیاسی قوهلرله دانیشیق آپارماغی تاپشیریب"''، دئیه ویتسئ-باشکان تلویزیون ایله خالقا مراجعت ائتدی. دانیشیقلار موخالیفتین محدود مدت عرضینده کونستیتوسیون اصلاحاتلارین کئچیریلمهسی ایله باغلی اساس طلبلرینی ایحاطه ائدجک. بوندان باشقا، بیرینجی درجهلی مسئلهلر آراسیندا ایشسیزلیک، یوخسوللوق و کورروپسییا ایله موباریزه موذاکیره ائدیلهجک. موخالیفتین حاکمیّتله دیالوقا راضی اوْلوب-اولمایاجاغی ایسه بللی دئییل. موخالیفت بیان ائدیب کی، عمر سولئیمانین تکویفینه بۇ گون آیدین جواب وئریلهجک.
خاتیرلاداق کی، میصر موخالیفتی الاهینی اومومخالق تتیلینه و "میلیونلارین اعتراض مارشی"نا چاغیردی. بو مراجعت قاهیرهنین عسگرلر و زیرئهلی تکنیک ایله ایحاطه اولونان مرکزی تحریر میدانیندا سسلهندی. موخالیفت "اوردو، میصر و مبارک آراسیندا سئچیم ائت!" شوعارینی ایرلی سورموشدو. همین گون آکسییا ایله علاقه دار اؤلکهده دمیر یولو رابطهسی تام دایاندیریلمیشدی.<ref>[http://www.anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=83779 حسنی مبارک موخالیفتله دانیشیقلار اۆچون ائلچینی مویینلشدیردی]{{Dead link|date=July 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
[[Türkiyə Böyük Millət Məclisi|تبمم]]-ده چیخیش ائدن [[Rəcəb Tayyib Ərdoğan|رجب تایییب اردوغان]]ین چیخیشی تحریر میدانینا ییغیشان نوماییشچیلرده روح یوکسکلیگی یارادیب، رجب تایییب اردوغانین عدالت و اینکیشاف پارتییاسینین قروپ ییغینجاغیندا حسنی مبارکه، "خالقی قانئ ائدن آددیملار آتین"، - دئمهسینه میصر میدانلاریندان جواب گلدی. نوماییشچیلر، "باش ناظر اردوغان!"، - دئیه شوعارلار سسلهندیرهرک تۆرکیه باش ناظری اردوغانا تشککور ائدیبلر.<ref>{{Cite web |title="تحریر" میدانیندا "باش ناظر اردوغان!" شوعارلاری |url=http://deyerler.org/78032-tehrir-meydaninda-bas-nazir-erdogan-suarlari.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110204055553/http://deyerler.org/78032-tehrir-meydaninda-bas-nazir-erdogan-suarlari.html }}</ref>
[[File:Muslims and Christians united for Egypt.png|thumb|200px|میصر موسلمان و کریستیانلارینین بیرلیینی تصویر ائدن [[Karlos Latuff|کارلوس لاتوفف]]ون رسمی]]
میصر باشکندی قاهیرهده موختلیف حسابلامالارا گؤره بیر نوچه یوز میندن ۲ میلیونا قدر آدام کئچهلره چیخیب باشکان موبارکین ایستئفاسینی طلب ائدیر.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/01/million1/ Численность демонстрантов в Каире превысила миллион человек]</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/01/cairo1/ Число протестующих в Каире выросло до двух миллионов]</ref> تحریر میدانیندا توپلاشان اعتراضچیلار آرتیق کوچهلره ده یاییلیب. بۇ آرادا میصرین ان یاشلی پارتییاسی ، Wafd بیانات یاییب. بیاناتدا دئییلیر کی، موخالیفت قروپلاری آراسیندا وضعیته نظارت ائتمک اۆچون "خالق جبههسی" یاراتماقلا باغلی راضیلیق الده ائدیلیب. Wafd بیان ائدیر کی، باشکان حسنی مبارکین حاکمیّتی آرتیق لئگیتیملیینی ایتیریب.
بیر قدر اوّل قاداغان ائدیلهن "موسلمان قارداشلیغی" تشکیلاتی دا بیانات یایاراق بیلدیریب کی، "هئچ بیر حالدا مبارک حاکمیّتی ایله دانیشیقلارا گئتمهیهجکلر.
داها اؤنجه بیر نئچه موخالیفت پارتییاسی باشکان مبارکی حاکمیّتی یئنی تعیین ائتدیی ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانا تهویل وئرمهیه چاغیرمیشدیلار. و سولئیمانلا دانیشیقلارا هازیرلاشدیقلارینی بیلدیرمیشدیلر.
[[File:Copts praying in Tahrir.jpg|thumb|200px|تحریر میدانیندا کریستیان دین آیینی]]
یوز مینلرله اینسان قاهیرهده، تحریر میدانینا توپلاشیب باشکان حسنی مبارکین ایستئفاسینی طلب ائدیر. میصرین آلکساندرییادا و دیگر شهرلرده ده اعتراض میتینقلری گئدیر. موخالیفت رهبری، نوبل اؤدولی لاوراتی محمد ال بارادئی میصر باشکانینی جومعه گونونه کیمی ایستئفا وئرمهیه چاغریب کی، قان تؤکولمهسینین قارشیسینی آلسیn.Baradei مبارکدن سونراکی دؤورله باغلی موذاکیرهلره احتیاج اولدوغونو دا دئییب. قاهیرهده مبارک طرفدارلارینین دا نوماییشی کئچیر. ائسکپئرتلر بو عکس-ترفللرین توققوشماسیندان ناراهاتدیرلار. قاهیرهده تحریر میدانیندا ۱۰۰ مینلرله آدام توپلاشیب حال حاضیردا قاهیرهده تحریر میدانین ۱۰۰ میندن اینسان توپلاشیب. اعتراضچیلار میصر یاشکان مبارکین ایستئفاسینی طلب ائدیر. شهرین هر یئریندن مینلرله آدام میدانا گلیر. قاهیرهده حیات دونوب، اینسانلار میتینقه آخیشیر. آکسییادا میصرین بوتون موخالیف قوهلری، او جملهدن "موسلمان قارداشلیغی" تشکیلاتینین فعاللاری دا ایشتیراک ائدیر. اوردو آکسییایا مانع اولمور.
[[1 fevral|فوریهین ۱]]-ده سحر تئزدن باشلایاراق ۱۰ مینلرله اینسان قاهیرهدهکی تحریر میدانینا ییغیشماغا باشلاییب. دونهندن موخالیفت باشکان حسنی مبارکین ایستئفاسی تلبیله "میلیونلارین یوروشو"نو کئچیرجیینی بیلدیرمیشدی. تحریر میدانینین بوتون گیریشلری اعتراضچیلارین اؤزلری و اوردو طرفیندن قورونور. اعتراضچیلار اؤزلری میدانا سیلاح گتیریلمیجیینه امین اولماغا چالیشیر. میدانا گئدن یوللار مۆعاصیر آمریکان و کؤهنه سووت تانکلارییلا دولودور. قاهیره سمالاریندا حربی وئرتولیوتلار دؤوره وورور.
اوردو دینج اهالییه آتش آچمایاجاغینی بیان ائدیب. حربچیلرین سؤزچوسو ایسمایل ائتمان بیلدیرمیشدی کی، "سیلاحلی قوهلر هئچ واخت خالقا قارشی ایستیفاده اولونمایوب و بوندان سونرا دا اولمایاجاق. چونکی هر کسین دینج اعتراض حۆقوقو وار".
فوریهین ۱-ده کئچیریلهن میلیونلوق میتینقده آداملار داها نیزمالیدیرلار.بعضی کؤنوللولر "خالق تهلوکسلیزیی" یازیسی اوْلان گئییملر گئییب، اونلار دئییرلر کی، حکومتین تخریباتچیلارینین آرالارینا قاریشماسینین قارشیسینی آلماغا چالیشاجاقلار. قاهیرهدن باشقا ایسکندریه، سووئی.، مانسورا و فایوم کیمی اعتراضلارین چوْخ گۆجلو اوْلدوغو شهرهلره گئدن یوللار دا باغلانیب.<ref name="azadliq.org">[http://www.azadliq.org/content/article/2293823.html مبارکین ایستئفاسی تلبیله میلیونلوق میتینق]</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/01/cairo/ Египетская армия перекрыла дороги по всей стране]</ref>
میصر یاشکان حسنی مبارک میصر خالقینا مراجعت ائدیب. اونون سؤزلرینه گؤره، میصرده خالق ایغتیشاشلارینین باش وئرمهسی بعضی قروپلارین سیاسی ماراقلارینا خیدمت ائدیر.
او، باش وئرمیش حادثهلردن سوْنرا یئنی حکومت قوردوغونو، بۇ حکومتین گنجلرین طلبلرینی نظره آلاجاغینی، بیر چوْخ طبقهنین اعتراضینا سبب اوْلان پروبلملری حل ائدجیینی، خصوصیله دموکراتییا مسئلهسینه حسّاس یاناشیلاجاغینی سؤیلهییب. مبارک آنا یاسا دییشیکلیکلری ده ود ائدیب.او، موخالیفته یئنی حکومتله ایشبیرلیگی اۆچون دیالوق تکلیف ائتدیکلرینی، لاکین بونون موخالیفت طرفیندن قبول اوْلونمادیغینی بیلدیریب. مبارک "من هئچ واخت اقتدار آردینجا قاچمادیم. من هم ده اوردونون تمثیلچیسییهم. بو گون ایلک وظیفهم اؤلکهده ثابتلیگی یئنیدن تامین ائتمکدیر" deyib.Misir یاشکان بوتون حاللاردا قارشیداکی سئچکیلرده ایشتیراک ائتمیجیینی سؤیلهییب. اما او، ایندیکی حالدا وظیفهسیندن ایستئفا وئرمک فیکرینده اولمادیغینی دا، میصری یئنی حکومته و باشچییا ثابتلیک شرایطینده و قانونی یوللارلا تهویل وئرمک ایستدیینی سؤیلهییب: " بیر نئچه آی بویونجا وظیفهمین باشیندا اولاجام و بو مدت عرضینده ثابتلیگی قوروماغا چالیشاجام". او، مجلیسدن سئچیم مدتینی سورتلندیرمیی ده خاهیش ائتدیینی سؤیلهییب.
ه. مبارک پوْلیسه مراجعت ائدیب، وطنداشلاری دوگرو و قانونی قورومالارینی ایستهییب، سئنزورا یئتکیلیلریندن ایسه روشوته بولاشانلاری، همچینین سون حادثهلرده یانغین تؤرهدنلری تاپیب جزالاندیرماغا چاغیریب. حسنی مبارک میصر خالقین اؤنونده کئچیردیی خیدمتدن قورور دویدوغونو بیلدیریب: "من بوردا دوغولدوم، بو اؤلکهیه خیدمت ائتدیم، بوردا دا اؤلجهیهم. بوراخین، منیم ده، دیگرلرینین ده فعالیّتینه تاریخ قیمت وئرسین" دئیهن مبارک چیخیشینی بیتیریب.
میصر موخالیفتینین رهبرلریندن اوْلان محمد ال-بارادئی "ال-اربییه" تئلئکانالینا موصاحیبهسینده باشکان حسنی مبارکه اولتیماتوم وئریب: "مبارک جومعه گونونه قدر حاکمیّتی ترک ائتمهلیدیر".<ref>[http://lent.az/news.php?id=55919 مبارک "ایستئفا وئرمیرم" دئدی]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
باشکانین چیخیشی بیتهندن آز سوْنرا - فوریهین ۲-نه کئچهن گئجه اؤلکهنین ایکینجی بؤیوک شهری اوْلان ایسکندریهده حسنی مبارک الئیهدارلاری ایله طرفدارلارینین توققوشماسی اوْلوب. آوتومات سیلاحلاردان آتش آچان اوردو بیرلشمهلری اینسیدئنتین بؤیومهسینه ایمکان وئرمهییبلر. باشکند قاهیرهنین تحریر (آزادلیق) میدانیندا ایسه فاصیلهسیز آکسییا داوام ائدیر. نوماییشچیلر حسنی مبارکین فوری ایستئفا وئرمهسینی طلب ائدیرلر<ref name="mediaforum.az">[http://www.mediaforum.az/articles.php?lang=az&page=00&article_id=20110202094353700 حسنی مبارک ایستئفا وئرمیجیینی بیلدیردی: "منی تاریخ موهاکیمه ائدجک"]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
میصر یاشکان حسنی مبارکین تلویزیون چیخیشیندان سوْنرا ایسکندریه شهرینده باشکان طرفدارلاری ایله اعتراضچیلار آراسیندا شدتلی توققوشمالار باش وئریب. توققوشمالاردا اونلارلا آدام ایشتیراک ائدیب و ان آزی ۱۲ نفر خسارت آلیب. حادثه یئرینه حربی بؤلمهلر و تکنیکلار گؤندریلیب.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Husnu_Mubarekin_muracietinden_sonra__211899.html حسنی مبارکین مراجعتیندن سونرا ایسکندریهده شدتلی توققوشمالار باش وئریب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== ۲ فوریه ===
[[File:The lion of Egyptian revolution (Qasr al-Nil Bridge)-edit2.jpg|left|thumb|250px]]
بو گون باشکان حسنی مبارکین مینلرله طرفدارلاری تحریر میدانینا هوجوم تشکیل ائتدیلر. اونلار "یاشاسین بیزیم باشکان" شوعارلاری سسلهندیریردیلر. دیگر قروپ ایسه تحریر میدانینا باشقا ایستیقامتدن هوجوم ائتمیشدی. عرب تئلئکاناللارینین یایدیغی خبره اساساً، میصرین بیر نئجه شهرلرینده مبارک حاکمیّتینین طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسیندا توققوشمالار باش وئرمیشدی.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Prezident_Mubarekin_minlerle_terefdari__211901.html باشکان مبارکین مینلرله طرفداری قاهیرهنین مرکزینه طرف ایرلیلییر]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/02/fight/ В Каире начались столкновения между противниками и сторонниками Мубарака]</ref>. همچینین باشکان طرفدارلاری آتلارلا و دوهلرله<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/02/charge/ Сторонники Мубарака устроили конную атаку на демонстрантов]</ref> تحریر میدانینا سوخولاراق، نوماییشچیلری اورادان چیخارماغا جهد ائتمیشلر. جهد اوغورسوز آلینمیشدیر. چوْخ یارالانان و اؤلنلر اوْلموشدور.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/02/square/ В центре Каира начали стрелять]</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/02/egypthell/ Полтысячи человек пострадали в ходе беспорядков в центре Каира]</ref><ref>[http://lent.az/news.php?id=56208 قاهیرهنین ان بؤیوک میدانی قانا بولاندی]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. قارشیدورما ایسکندریه شهرینده ده باش وئرمیشدیر.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/02/protesters/ В Александрии произошли столкновения между противниками и сторонниками Мубарака]</ref>. بۇ گون میصرمجلیسینین آشاغی و یوخاری پالاتالاری – خالق ییغینجاغی و شورا فعالیّتینی دایاندیریب.مجلیسین هر ایکی پالاتاسی کئچهن ایلین نوامبریندا کئچیریلمیش موباهیسهلیمجلیس سئچکیلرینین نتیجهلرینه یئنیدن باخیلدیقدان سوْنرا فعالیّتینی برپا ائدجک. موخالیفتمجلیس سئچکیلرینین نتیجهلرینین ساختالاشدیریلدیغینی بیان ائدیر.<ref>[http://lent.az/news.php?id=56088 میصر پارلامئنتی فعالیّتینی دایاندیردی]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
میصر سیلاحلی قوهلری خالقا مراجعت ائدیب. مراجعتده آکسییا کئچیرهن وطنداشلاردان ائولرینه قاییتماق خاهیش اوْلونور.مراجعتده قئید ائدیلیر کی، وطنداشلار اؤز طلبلرینی ایفاده ائتمک اۆچون کوچهلره چیخیب: "ایندی ده نورمال حیاتی یالنیز سیز برپا ائده بیلرسینیز. بو سؤزو هامی ائشیتمهلیدیر".<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/02/itsover/ Армия велела египтянам расходиться по домам]</ref> میصر سیلاحلی قوهلرینین مراجعتی باشکان حسنی مبارکین اونون ایستئفاسینی طلب ائدن اینسانلارا نؤوبتی سئچکیلرده ایشتیراک ائتمیجیی بارهده سؤز وئردیکدن سوْنرا یاییلیب. آنجاق ۹ گوندور کی، بیر چوْخ میصر شهرلرینده کوچهلره چیخان اینسانلار بیان ائدیبلر کی، حسنی مبارکه اینانمیرلار و او، فوری ایستئفا وئرمهلیدیر.<ref>[http://lent.az/news.php?id=56053 میصر اوردوسو خالقا "ائوه دؤن" دئدی]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/02/opposition/ Египетская оппозиция отказалась прекратить акции протеста]</ref>
میصرده فعالیّت گؤسترهن ۳ اساس و مرسوم موخالیفت پارتییاسی باشکان حسنی مبارکین فوری دیالوقا باشلاماقلا باغلی چاغیریشینا موثبت جواب وئرمیشدیلر. لیبئرال یؤنوملو یئنی وافد پارتییاسی، میللتچی آت-تاقامم پارتییاسی و ناصرچیلر پارتییاسی اؤلکهده تئزلیکله اصلاحاتلارین آپاریلماسی ایستیقامتینده میلّی دیالوقون باشلاماسینی دستکلهییب. موسلمان قارداشلاری حرکاتی و بۇ حرکاتلا کوالیسییا یاراتدیغینی اعلان ائدن ماقاتئ-نین کئچمیش رهبری محمد ال-بارادئی ایسه هله ده حسنی مبارکین ایستئفاسی طلبی ایله کوتلوی آکسییالارین کئچیریلمهسینه طرفداردیر. اونلار حسنی مبارکین ایستئفا وئرمهسیندن سوْنرا ویتسئ-باشکان اومار سولئیمانلا دانیشیقلارا حاضیر اوْلدوقلارینی بیان ائدیبلر<ref>[http://lent.az/news.php?id=56206 میصر موخالیفتی پارچالاندی]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
مشهور میصر ائهراملاری اوزون ایللردن سوْنرا ایلک دفعه بۇ گون باغلاندی. میصره گیریش محدودلاشدیریلدی. حاکمیّت اؤلکهنین موختلیف بؤلگهلریندن باشکندا نقلیاتین حرکتی محدودلاشدیردی.<ref>[http://lent.az/news.php?id=56198 میصر ائهراملاری باغلاندی]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== ۳ فوریه ===
[[File:Day of Anger marchers in street.jpg|thumb|200px]]
قاهیرهیه یئنی حربی حیصّه لر یئریدیلدی، تحریر میدانینی تانکلار محاصرهیه آلدی، باشکان حسنی مبارکین الئیهدارلاری و طرفدارلاری آراسیندا قارشیدورما داوام ائتدی. میصر باشکانینین ایستئفاسینی طلب ائدن موخالیفلر حاکمیّتین چاغیریشینا و کومئندانت ساعتی تطبیق اوْلونماسینا باخمایاراق میداندان چیخمادی. حسنی مبارک طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسیندا باش وئرهن قارشیدورمادا ان آزی ۱۰ نفر اؤلوب، ۵۰۰ نفره یاخین شخص یارالانیب.<ref>{{Cite web |title=میصرده وضعیت گرگینلشیر، بو سحر ده قان تؤکولدو |url=http://lent.az/news.php?id=56213 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304223850/http://lent.az/news.php?id=56213 }}</ref>
قاهیرهنین مرکزیندهکی "تحریر" میدانینا [[Hüsnü Mübarək|حسنی مبارک]]ین مینلرله طرفداری چیخدی. اونلار میدانا آت و دوهلرله هوجوم ائتدی. حاکمیّت طرفدارلاری رژیمین الئیهدارلارینی داشقالاق ائدیبلر. هاوا قارالاندان سوْنرا یاندیریجی مایع ایله دولو بوتولکالاردان ایستیفاده ائدیلدی. بوتولکالاردان بیرینین "تحریر" میدانیندا یئرلشهن مشهور قاهیره موزئیینه دوشمهسی بارهده معلوماتلار وار. حاکم رژیمینین الئیهدارلاری اوْلان اوچ نوماییشچینی گوللهلهیهرک اؤلدوروبلر، اعتراض آکسییالارینین تشکیلاتچیلاریندان بیری مصطفی آل-ناققار بیلدیریب کی، آتش آوتوماتیک سیلاحلاردان اوچ موختلیف نقطهدن آچیلیب. حربچیلر باش وئرهنلره قاریشماییب. چرشنبه گونو میدانین مرکزینه باشکان هوسنی مبارکین طرفدارلاری آتلارلا داخیل اوْلوبلار و موخالیفتله اونلار آراسیندا توققوشما باش وئریب. [[Misir Səhiyyə Nazirliyi|صحیّه نازیرلیینین]] معلوماتینا گؤره، نتیجهده اوچ نفر هلاک اوْلوب، ۶۰۰ نفردن چوْخ اینسان خسارت آلیب. رئوتئرس خبر آگئنتلیینین معلوماتینا اساساً ایسه، دوننکی توققوشمالار نتیجهسینده ۱،۵ مینه یاخین اینسان یارالانیب<ref>[http://az.trend.az/regions/met/arabicr/1822601.html قاهیرهده داها اوچ نوماییشچی اؤلدورولوب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=قاهیرهدهکی توققوشمالاردا ۳ نفر اؤلوب، ۱۵۰۰ آدام یارالانیب |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=84178 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119122942/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=84178 }}</ref><ref>[http://azr.baybak.com/il_2011_say_7645.azr قاهیرهدهکی توققوشمالاردا ۳ نفر اؤلوب، ۶۱۱ آدام یارالانیب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
موخالیفت طرفدارلاری ایسه حاکمیّت طرفدارلارینی توتاراق سادات متروستانسییاسینا دولدورور قاهیرهنین تحریر میدانیندا باشکان حسنی مبارکین طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسیندا دونهندن باشلایان و گئجه عرضینده داوام ائدن قارشیدورمایا آرتیق اوردو موداخیله ائدیب. آکسییاچیلار حبس اوْلونورلار. ساخلانانلارین سایی، اونلارین حسنی مبارکین طرفداری، یوخسا الئیهدارلاری اوْلدوغو بارهده ده معلومات وئریلمیر. بۇ آرادا "آسسوجیاتئد پرئسس" آگئنتلیگی حسنی مبارک الئیهدارلارینین میدانین یاخینلیغینداکی "سادات" متروستانسییاسینا نظارتی اله آلدیقلاری و قارشی طرفدن ساخلادیقلاری شخصلری بۇ متروستانسییایا دولدوردوقلاری بارهده معلومات یاییب.
قئید ائدک کی، تحریر میدانیندا باش وئرهن قارشیدورمادا ۸ نفر اؤلوب، ۸۰۰-دن آرتیق اینسان یارالانیب.<ref>{{Cite web |title=میصر اوردوسو حبسلره باشلادی |url=http://www.lent.az/news.php?id=56274 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305024451/http://www.lent.az/news.php?id=56274 }}</ref>
میصر یاشکان حسنی مبارکین سیلاحلی طرفدارلاری قاهیرهنین تحریر میدانیندا اوردونون یاراتدیغی سیپری آشیبلار. اونلار میداندا حسنی مبارکین ایستئفاسینی طلب ائدن آکسییاچیلارین اوزرینه هوجوما کئچیبلر. قئید ائدک کی، بۇ گون سحردن باشلایاراق اوردو تهییر میدانیندا باشکانین طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسیندا نؤوبتی توققوشمالارا یول وئریلمهمهسی اۆچون حرکته کئچیب و بوفئر زونا یارادیلیب. حربچیلر قاهیرهنین بیر سیرا رایونلاریندا آکسییا ایشتیراکچیلارینین حبسینه ده باشلاییبلار.<ref>{{Cite web |title=مبارکین طرفدارلاری حربی محاصرهنی یاردیلار |url=http://lent.az/news.php?id=56450 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304223540/http://lent.az/news.php?id=56450 }}</ref>
قاهیرهنین تحریر میدانیندا باشکان حسنی مبارکین طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسیندا نؤوبتی قارشیدورما باشلاییب. طرفلر تهییر میدانی یاخینلیغیندا یئرلشهن کؤرپو ایستیقامتینده بیر-بیرلرینه داش آتیرلار. قئید ائدک کی، بۇ گون سحر ساعتلاریندا دا طرفلر محض کؤرپو یاخینلیغیندا قارشیلاشمیش، اوردو موداخیله ائدرک طرفلری آییران بوفئر زونا یاراتمیشدی. اوردا بۇ دقیقهلرده باشلایان قارشیدورمایا ایسه موداخیله ائتمیر. حربچیلر مۆشاهیده آپارماقلا کیفایتلنیرلر.
قترین "ال-جزیره" تئلئکانالی ایسه حربچیلرین آرتیق ژورنالیستلری میداندان اوزاقلاشدیرماغا باشلادیغینی و بونون آکسییایا موداخیلهیه بیر حاضیرلیق اولا بیلجیی بارهده خبر یاییب.<ref>{{Cite web |title=مبارک طرفدارلاری و الئیهدارلاری یئنه اوز-اوزه گلدیلر |url=http://lent.az/news.php?id=56594 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110207042000/http://lent.az/news.php?id=56594 }}</ref>
=== ۴ فوریه - یولاسالما گونو ===
موسلمان قارداشلاری حرکاتی جومعه نامازیندان سوْنرا باشکان سارایینا یوروشون باشلاماسی چاغیریشی ایله چیخیش ائدیب. گئجه عرضینده تحریر میدانیندا اوْلان آکسییاچیلار دا حسنی مبارکین تالئیینه قطعی آیدینلیق گتیرهجک بۇ یوروشه حاضیرلیق آماچله قوردوقلاری چادیرلاری سؤکمهیه باشلاییبلار. بۇ آرادا [[ABŞ Senatı|آمریکا بیرلشمیش ایالتلری سئناتی]] حسنی مبارکی حاکمیّتی موقتی بیر حکومته تهویل وئرمهیه چاغیران قانون لاییحهسینی قبول ائدیب. حسنی مبارک ده کریتیک گون اؤنجهسی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این آبج تئلئکانالینا موصاحیبه وئریب. او دئییب کی، اگر ایستئفا وئررسه، میصرده رادیکال موسلمان قارداشلاری حرکاتینین حاکمیّته گلجییندن قورخور: ''"۶۲ ایلدیر کی، خالقا خیدمت ائتمکدن یورولدوم. حاکمیّتدن آرتیق گئتمک ایستییرم. اوغلوم جامال مبارکی ده خلفیم اولاراق، حاکمیّته گتیرمک نیتیم یوخدور و او، بو ایلین سپتامبریندا کئچیریلهجک باشکان سئچکیلرینده ایشتیراک ائتمهیهجک. آنجاق ایندیکی مقامدا ایستئفا وئرسهم، رادیکال موسلمان قارداشلاری حرکاتی حاکمیّته گله بیلر".''
حسنی مبارک تحریر میدانیندا باش وئرهن قانلی توققوشمانین اونون طرفدارلاری طرفیندن تؤردیلدیی بارهده اتهاملارلا دا رازیلاشماییب: "قان تؤکولمهسینین سببکاری موسلمان قارداشلاری حرکاتیدیر".
میصرین ویتسئ-یاشکان [[Ömər Süleyman|عمر سولئیمان]] دا بۇ گونه قدر دوست سایدیقلاری اؤلکهلردن گلن آچیقلامالارین قریبه اوْلدوغونو سؤیلهییب: "بیزیم ایشلریمیزه بورونلارینی سوخورلار. بیز بئله موداخیلهلره ایجازه وئرمیجییک". او، موسلمان قارداشلاری حرکاتینی دیالوقا دعوت ائتدیکلرینی، آنجاق اونلارین بونا رد جوابی وئردیینی ده وورغولاییب.
بو آرادا بؤلگه اؤلکهلرینین، آمریکا بیرلشمیش ایالتلری باشدا اولماقلا، غرب دؤولتلرینین ایستئفایا چاغیردیغی حسنی مبارکه [[ایسرائیل]]دن سوْنرا ایکینجی سورپریز دستک [[Fələstin|فیلیسطین]] موختاریتیندن گلیب. [[Ramallah|راماللاه]] شهرینده الئیهدارلارینین آکسییاسی داغیدیلسا دا، اونون طرفدارلارینین یوروش کئچیرمهسینه ایجازه وئریلیب.<ref>[http://www.lent.az/news.php?id=56609 مبارکین تالئیی بو گون حل اولونور]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
حسنی مبارکه قارشی اعتراضلاردا موهوم رول اوینامیش موسلمان قارداشلار تشکیلاتی میصرده باش توتاجاق باشکان سئچکیلرینده ایشتیراک ائتمکدن ایمتینا ائتمیشلر. اونلار همچینین حاکمیّتله دانیشیقلاردا ایشتیراک ائتمهیهجکلرینی ده بیلدیرمیشلر.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/04/brothers/ "Братья-мусульмане" отказались от участия в президентских выборах в Египте]</ref>
{{Filelər sırası|Tahrir Square during Friday of Departure.png|Tahrir Square during 9 February evening.jpg|e1=320|e2=320|m1=Təhrir Meydanında 4 fevral nümayişi|m2=Təhrir meydanı 4 fevral gecəsi}}
وئریلهن خبرلره گؤره باشکان حسنی مبارکین اوغلو جامال مبارک ده باشکانلییه نامزید اولمایاجاق.<ref>[http://sia.az/view.php?lang=az&menu=39&id=74259 جامال مبارک ده نامیزد اولمایاجاق]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
قاهیرهنین مرکزیندهکی تحریر میدانینا بوتون گیریش یوللارینی تانکلار و زیرئهلی تکنیک کسیب. بونا رغمهن، باشکان هوسنی مبارکین ایستئفاسینی طلب ائدنلرله یاناشی، دؤولت باشچیسینی دستکلهیهن اون مینلرله میصرلی میدانا آخیشیر. "ال جزیره"نین معلوماتینا گؤره، قاهیره کوچهلرینده سیلاحلی گنج باندیتلر جؤولان ائدیر. اونلار دینک، بیچاق و حتی قیلینجلارلا سیلاحلاناراق یوللاری کسیر، ماشین صاحبلریندن پول آلیرلار. "ال مسری ال یوم" قزئتی بیلدیریر کی، سابیق دین باشچیسی و اونون اوچ موعاوینی ائو دوستاقلاریدیر. اونلارا قارشی ایستینتاق آپاریلیر.
میصرین داخیلی ایشلر ناظرلیگی پوْلیسین ایشه قاییتدیغینی بیان ائتسه ده، آساییش کئشیکچیلرینین ایشی گؤزه دیمیر.<ref name="milli.az">[http://milli.az/news/world/35452.html میصر: قاز بالونلارینا نؤوبهلرده اینسانلار هلاک اولور، اؤلکهده "چؤرک قیاملاری" باشلانیب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== ۵ فوریه ===
فوریهین ۵-ده گئجیاریسی میصرین ویتسئ یاشکان عمر سولئیمانا قارشی سوی-قصد ائدیلدیی بارهده خبر یاییلمیشدیر. خبره اساساً، او، زرر چکمهسه ده، ایکی مۆحافیظهچیسی هلاک اوْلوب.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/05/target/ Журналисты узнали о покушении на вице-президента Египта]</ref><ref>{{Cite web |title=ناملوم شخصلر میصرین ویتسئ-باشکانینی اؤلدورمهیه جهد ائدیبلر |url=http://az.apa.az/xeber_Namelum_shexsler_Misirin_vitse-prezidentini__212344.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110208143536/http://az.apa.az/xeber_Namelum_shexsler_Misirin_vitse-prezidentini__212344.html }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصر ویتسئ-باشکانینه سوی-قصد اولوب |url=http://lent.az/news.php?id=59907 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304222906/http://lent.az/news.php?id=59907 }}</ref>
=== ۶ فوریه ===
میصر یاشکان حسنی مبارکین اوغلو [[Camal Mübarək|جامال مبارک]] حاکم [[Misir Milli Demokrat Partiyası|میلّی دموکرات پارتییاسین]]ین سدرلییندن ایستئفا وئردی. حاکم پارتییایا یئنی سئچیلهن باش کاتیب [[Hossam Badravi|هوسسام بادراوی]] پارتییادا لیبئرال قانادین تمثیلچیسی ساییلدی<ref name="ReferenceA">[http://www.azadliq.org/content/article/2298442.html میصرده حاکم پارتییانین رهبرلیگی ایستئفا وئردی]</ref>. موسلمان قارداشلاری تشکیلاتی حاکمیّتله دانیشیقلارا گئتمهیه راضیلیق وئرمیشدیر. بۇ میصرده فعالیّتی قاداغان اوْلونموش تشکیلاتین حکومتله ایلک دانیشیقلاریدیر. دانیشیقلاردا حاکمیّتی ویتسئ-باشکان [[Ömər Süleyman|عمر سولئیمان]] تمثیل ائتمیشدیر<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/06/talks/ "Братья-мусульмане" вступили в переговоры с властями Египта]</ref>.
میصرده نوماییشلرین داوام ائتدیی بیر واختدا قاداغان اوْلونموش [[Müsəlman qardaşlar|موسلمان قارداشلار]] تشکیلاتی اعلان ائدیب کی، حکومتله دانیشیقلار پروسسینه قوشولماغا حاضیر اولسا دا، یالنیز بیر مثلاًی موذاکیره ائدجک. بۇ دا باشکان مبارکین نئجه و نه واخت کرئسلوسونو ترک ائدجیی مسئلهسیدیر. ائکسپئرتلر قئید ائدیرلر کی، تشکیلات دانیشیقلارا راضیلیق وئرمکله چوْخ بؤیوک بیر سؤودلشمهیه گیریر. اونلاری آرتیق ایندیدن سون ایکی نوماییشه باشچیلیق ائتمکده آستاگل اولماقدا گوناهلاندیریرلار. دیگر موخالیفت پارتییالاری اعلان ائدیبلر کی، حسنی مبارک گئتمهدن هئچ بیر دانیشیقلارا گیرمهیهجکلر. حکومتین وظیفهلیلری ادعا ائدیرلر کی، آزاد و عدالتلی سئچکیلر اۆچون کئچید تدبیرلری یالنیز باشکان مبارکین نظارتی آلتیندا مۆمکوندور. ایدئیالاردان بیری یاشکان بیر نؤع کنارا ایتلهییب، لاکین حاکمیّتینی فورمال اولاراق ساخلاماقدیر. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این ائلچیسی فرانک اویزنئر دئمیشدی کی، باشکان مبارک هلهلیک وظیفهسینده قالا بیلر.
میصرلیلرین بیر حیصّه سی بۇ گون ایش یئرلرینه قاییتدی. بانکلار ایشلرینی برپا ائتدی.<ref>{{Cite web |title=میصرده "موسلمان قارداشلاری" حکومتله دانیشیقلارا گئدیر |url=http://www.milli.az/news/world/35889.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110209111331/http://www.milli.az/news/world/35889.html }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/06/banks/ В Египте возобновили работу банки]</ref>
=== ۷ فوریه ===
[[میصر]]ین یئنی مالییه ناظری سامیر رادوانین بیلدیردیینه گؤره بودجهدن مااش آلان ایشچیلرین و پئنسییالارین مبلغی ۱۵% آرتیریلدی. بونون اۆچون ۹۶۰ میلیون آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دوللاری حجمینده یاردیم آیریلدی.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/07/increase/ В Египте подняли зарплату бюджетникам]</ref> میصرده اقتدارلا موخالیفت آراسیندا باش توتان دانیشیقلار زامانی آنا یاسایا دییشیکلیک ائدیلمهسی ایله باغلی طرفلر آراسیندا راضیلیق الده اوْلونوب. حکومت سؤزچوسو ماقدی رادی بیلدیریب کی، گلن آیین ایلک هفتهسینه کیمی آنا یاسایا لازیمی دییشیکلیکلرین ائدیلمهسی اۆچون کومیته یارادیلاجاق. کومیته محکمه حاکمیّتی و بعضی سیاستچیلری ایحاطه ائدجک.
آنا یاسایا ائدیلهجک دییشیکلیکلری حاضیرلایان کومیته اوّلجه باشکان سئچکیسینه داها چوْخ نامیزدین ایشتیراکینا زمین یاراداجاق، بوندان علاوه باشکانین نئچه دفعه سئچیله بیلجیینی مویهن ائدن دییشیکلیکلر اۆزرینده ایشلهیهجک. کومیته بۇ و یا دیگر دییشیکلیکلرله باغلی ایشلرینی مارس آیینین ایلک هفتهسینه قدر یئکونلاشدیراجاق. بوندان علاوه، اقتدار مطبوعات آزادلیغینی محدودلاشدیرماماغی، سمس واسطهسیله مئساژلاشماغا مانع اولماماغا، [[internet|اینتئرنئت]]ه محدودیتلر قویماماغا راضیلیق وئریب.
هر ایکی طرف حکومتین سیاسی محکوملارین شیکایتی و طلبلرینی دیرلهندیرهجک بلوک یارادیلماسی ساحهسینده ده راضیلیق الده ائدیب. رازیلیغا گؤره، نوماییشلر باشلایاندان بری ساخلانیلانلار سربست بوراخیلاجاق. حکومت کورروپسییا ایله موباریزه، اونون آرخاسینداکیلارین معین ائدیلمهسی اۆچون ایش آپاراجاق.
ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان باشکان حسنی مبارکین سلاهیتلرینی ایجرا ائتمک بارهده موخالیفتین تکلیفینی رد ائدیب. آنجاق گؤروشون نتیجهلری موسلمان قارداشلارینی راضی سالماییب. تشکیلاتین رسمیلریندن اوْلان [[Abdülmanem Abdülfatuh|آبدولمانئم آبدولفاتوه]] گؤروشدن سوْنرا وئردیی آچیقلامادا موثبت فیکیرلرین اوْلدوغونو، آنجاق بونلارین کؤکلو دییشیکلیکلر اولمادیغینی بیلدیریب. آبدولفاتوه حسنی مبارکین باشکانلیک قرارنامهسی یایاراق [[Misir Konstitutsiyası|آنا یاسان]]ین ۷۶ و ۷۷-جی مادهلرینین دییشدیریلمهسینی،مجلیسی بوراخماسینی، بوتون سیاسی مهبوسلاری آزاد ائتمهسینی و فوق العاده وضعیتی آرادان قالدیرماسینی طلب ائتدیکلرینی بیلدیریب.
کونتیتوسییانین آدیچکیلهن مادهلری باشکان سئچکیسی ایله باغلیدیر. بۇ مادهلر مبارکین رهبری اوْلدوغو اقتدار پارتییاسینین نؤوبتی باشکانین کیم اولاجاغینی تعیین ائتمهسینه ایمکان وئریر، سئچیلهن شخسین نؤوبتی سئچکیده یئنیدن نامیزد اولماسینا هئچ بیر محدودیت قویمور.
موخالیفت رهبرلریندن اوْلان محمد ال بارادئینین تمثیلچیسی [[Mustafa Naqqar|مصطفی ناققار]] توپلانتینین موثبت حال اوْلدوغونو، آنجاق بونون سادهجه بیر باشلانغیج اوْلدوغونو دئییب<ref>{{Cite web |title=میصرده یئنی آنا یاسا اۆچون راضیلیق الده ائدیلدی |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=84816 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119081100/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=84816 }}</ref>
[[Təhrir meydanı|تحریر میدانی]]ندا ایکی نفر ائتیرازچینین تویو باش توتدو.<ref>{{Cite web |title=میصر: میدانی ترک ائتمهدن ائولهندیلر |url=http://milli.az/news/world/35942.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110210211542/http://milli.az/news/world/35942.html }}</ref>
=== ۸ فوریه ===
میصر یاشکان حسنی مبارک قاهیرهنین تحریر میدانیندا نوماییشچیلرین آراسیندا باش وئرمیش و ۱۱ نفرین اؤلومو ایله نتیجلنمیش قارشیدورمانین آراشدیریلماسی اۆچون موستقیل کومیسسییا یاراتماغی تاپشیریب. باشکانین سؤزلرینه گؤره، کومیسسییا "تماماً موستقیل اولمالی و میصر جمعیتینده لیاقت و ویجدانلاری ایله تانینان شخصلردن تشکیل اولونمالیدیر". او کومیسسییانی "نوماییشچیلره قارشی یول وئریلمیش یولوئریلمز قانون پوزونتولارینی آراشدیرماغا" چاغیریب.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Mubarek:_Qahirede_bash_vermish__212566.html مبارک: قاهیرهده باش وئرمیش قارشیدورمانی کومیسسییا آراشدیراجاق]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
میصرده حاکمیّت و موخالیفت آراسیندا دیالوقون باشلاندیغینا دایر خبر یاییلدی.<ref>{{Cite web |title=میصردهکی ان سون دوروملا باغلی خبرلر "یئنی موساوات"دا |url=http://www.musavat.com/new/D%C3%BCnya/94433-M%C4%B0S%C4%B0RD%C6%8FK%C4%B0_%C6%8FN_SON_DURUMLA_BA%C4%9ELI_X%C6%8FB%C6%8FRL%C6%8FR_ |accessdate=2021-02-06 |archivedate=2012-01-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118024343/http://www.musavat.com/new/D%C3%BCnya/94433-M%C4%B0S%C4%B0RD%C6%8FK%C4%B0_%C6%8FN_SON_DURUMLA_BA%C4%9ELI_X%C6%8FB%C6%8FRL%C6%8FR_ }}</ref>
گوگل شیرکتینین یاخین شرق بؤلمهسینین توپ-مئنئجئری وائل قونیم آزادلیغا چیخدیقدان سوْنرا میصرده باش وئرهن اعتراض آکسییالارینا یاردیم گؤستردیینی اعتراف ائتدی. او، ژانویهنین سونوندا حبس ائدیلدی و اون ایکی گون حبسده قالدیقدان سوْنرا آزادلیغا بوراخیلدی."بیز اؤز اؤلکهمیزین آزادلیغینی ایستییریک. اما خاهیش ائدیرهم منی قهرهمانا چئویرمیین. قهرهمانلار میدانداکیلاردیر، من ایسه ۱۲ گون هدسده یاتمیشام. بیز اؤلکهمیز دییشمیینجه بورانی ترک ائتمیجییک."<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/08/wael/ Топ-менеджер گوگل признался в организации волнений в Египте]</ref><ref>[http://www.azadliq.org/content/article/2301617.html مبارک "یول خریطهسی"نی آچیقلادی ]</ref>
میصر یاشکان حسنی مبارکین معین زامان چرچیوهسینده حاکمیّتین صۆلح یولو ایله اؤتورولمهسینین دقیق قرافیکینین حاضیرلانماسی بارهده سرهنجام وئردیی بارهده ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان بیان ائتدی. عمر سولئیمان باشکانین ایستئفاسینی طلب ائدن آکسییاچیلارین دا تعقیب اوْلونمایاجاغینی بیلدیریب: "باشکان میلّی کونسئنسوسو آلقیشلاییر و بحرانی آرادان قالدیرماق اۆچون حاضیردا بیزیم دوزگون یوللا گئتدییمیزی تسدیقلییر".<ref>{{Cite web |title=archive copy |url=http://lent.az/news.php?id=57092 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304222828/http://lent.az/news.php?id=57092 }}</ref>
لاکین، اساس موخالیفت تشکیلاتی اولانموسلمان قارداشلار تشکیلاتینین رسمیسی اسسام ال-اریان باشکان حسنی مبارکه وزوفهدن گئتمک اۆچون بیر هفته واخت وئریلدیینی بیلدیردی. اونون سؤزلرینه گؤره، تشکیلات حاکمیّتله هئچ بیر کومپرومیسه گئتمک نیتینده دئییل. او، همچینین مبارکین ایستئفا ائدجیی حالدا میصرده تکباشینا حاکمیّته گلجیینی دئییل، گئنیشمجلیس کوالیسییاسی ترکیبینده حرکت ائدجیینی قئید ائتدی. ''"بیز دینج تشکیلاتیق، آنا یاسا و قانونلار چرچیوهسینده حرکت ائدیریک"''<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/09/warning/ Египетские исламисты потребовали от Мубарака уйти в течение недели]</ref><ref>[http://www.guardian.co.uk/world/2011/feb/08/egypt-muslim-brotherhood-uncovered تهئ موسلیم بروتهئرهوود اونجووئرئد]</ref>
فوریهین ۸-ده میصرده کوتلوی اعتراضلار داوام ائدیب. یوز مینلرله اینسان قاهیرهنین "تحریر" میدانینا توپلاشاراق باشکان مبارکین ایستئفاسینی طلب ائدیبلر. بوندان باشقا بیر قروپ اعتراضچی میدانداکی کوتلهدن آیریلاراقمجلیس بیناسینین قارشیسینا یوللانیب. اونلار ناراضیدیرلار کی، تحریر میدانیندا ایکی هفتهدن چوْخ طلبلرینی سسلهندیرسهلر ده، حکومتدن کیمسه گلیب اونلارین دردینی دینلمیر. اما همین قروپمجلیسین بیناسینا هوجوم ائتمک نیتی نوماییش ائتدیرمیر. اونلار دینج فیلئده بینانین قارشیسیندا دایانیبلار. کوتلوی اعتراضلار میصرین ایکینجی بؤیوک شهری – ایسکندریهده ده تشکیل ائدیلیب. اعتراضچیلار باشکان ایستئفا وئرمیینجه ائولرینه داغیلیشمایاجاقلارینی دئییرلهr.Baxmayaraq کی، حکومت کوتلوی آکسییالارین دایاندیریلماسینا چاغیریر و بیر-بیرینین آردینجا اعتراضچیلارا گذشتلر ائدیر. فوریهین ۸-ده باشکان مبارک اؤزونون اصلاحاتلار اۆچون "یول خریطهسی"نی آچیقلاییب. بو پلان اوچ کومیتهنین یارادیلماسینی نظرده توتور. بو کومیتهلردن بیری آنا یاسایا هانسی دییشیکلیکلرین ائدیلمهسینین زروریلیینی آراشدیراجاق. دیگر کومیته کوتلوی اعتراضلار زامانی آکسییاچیلارا قارشی گۆج تطبیقینین نتیجهلرینی، اؤلوملری آراشدیراجاق. اوچونجو کومیته ایسه سیاسی دیالوقا مۆمکون قدر چوخ پارتییانی جلب ائتمهیه چالیشاجاق. بوندان باشقا حکومت اهالینین دولانیشیغینی یاخشیلاشدیرماق نیتینده اولدوغونو گؤسترمک ایستییر. فوریهین ۸-ده میصر حکومتی بیان ائدیب کی، دؤولت قیسمتوندا ایشلهیهنلرین مااشلارینی، و ده پئنسییالاری ۱۵ فایز قالدیریر. میصر هبسخانالاریندان ۳۰-دان چوخ سیاسی مهبوس بوراخیلیب. اونلارین سون آکسییالار زامانی توتولان یوخ، مبارک حاکمیّتینین اوزون مدتدیر هبسخانادا ساخلادیغی شخصلر اولدوغو دئییلیر.<ref>[http://www.azadliq.org/content/article/2301617.html مبارک "یول خریطهسی"نی آچیقلادی]</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/08/cairo/ В Каире возобновились массовые протесты оппозиции]</ref><ref>{{Cite web |title=قاهیرهده حسنی مبارکین ایستئفاسی طلبیله کوتلوی آکسییالار برپا اولوندو |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85219 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119130527/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85219 }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصرده یئنی آکسییالار باشلادی |url=http://www.musavat.com/new/D%C3%BCnya/94513-M%C4%B0S%C4%B0RD%C6%8F_YEN%C4%B0_AKS%C4%B0YALAR_BA%C5%9ELADI |accessdate=2021-02-06 |archivedate=2012-01-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118034735/http://www.musavat.com/new/D%C3%BCnya/94513-M%C4%B0S%C4%B0RD%C6%8F_YEN%C4%B0_AKS%C4%B0YALAR_BA%C5%9ELADI }}</ref>
میصرین باشکندی قاهیرهده داها بیر کوتلوی آکسییا کئچیریلیب. فوریهین ۸-ده تحریر میدانینا توپلاشان یوز مینلرله آکسییاچی باشکان حسنی مبارکین ایستئفاسینی طلب ائدیب. باشکان حسنی مبارک فوریهین ۸-ده آنا یاسا اصلاحاتلاری آپاراجاق کومیسسییا فورمالاشدیردی. آنا یاسادا اساس اصلاحاتلارین باشکانین صلاحیت مدتینین ۶ ایلدهن ۴ ایله ائندیریلمهسی و ایکی دفعهدن آرتیق دالبادال سئچیلمیین یاساقلانماسی اولاجاغی بیلدیریلیر. میصر حکومتی ایسه ۳۴ سیاسی مهبوسون آزادلیغا بوراخیلدیغینی آچیقلاییب. "هومان رایتس ووتچ" بئینلخالق اینسان حۆقوقلاری تشکیلاتینین ۷ فوریه هئساباتینا گؤره، ژانویهنین ۲۵-دن باشلایان خالق حرکاتیندا ان آزی ۲۹۷ نفر هلاک اوْلوب. آنجاق اعتراضچیلار باشلیجا طلبلرینه - ۱۹۸۱-جی ایلدهن اؤلکهنی ایداره ائدن باشکانین ایستئفاسینا نایل اولا بیلمیرلر. صلاحیت مدتی ۲۰۱۱-جی ایلین سپتامبر آییندا بیتهن حسنی مبارک واختیندان اوّل گئتمکدن ایمتینا ائدیر.<ref>{{Cite web |title=میصرده سیاسی مهبوسلار آزاد ائدیلیر |url=http://www.musavat.com/new/Son_x%C9%99b%C9%99r/94505-M%C4%B0S%C4%B0RD%C6%8F_S%C4%B0YAS%C4%B0_M%C6%8FHBUSLAR_AZAD_ED%C4%B0L%C4%B0R |accessdate=2021-02-06 |archivedate=2012-01-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118035940/http://www.musavat.com/new/Son_x%C9%99b%C9%99r/94505-M%C4%B0S%C4%B0RD%C6%8F_S%C4%B0YAS%C4%B0_M%C6%8FHBUSLAR_AZAD_ED%C4%B0L%C4%B0R }}</ref>
=== ۹ فوریه ===
[[Port-Səid|پورت-سید]] شهرینده ایجرا حاکمیّتینین بیناسی یاندیریلدی. بیر نئچه مین اینسان هوجوم چکهرک بینایا داش و بوتولکالاردا یاندیریجی مادهلر آتیب. اینسانلار ۳ مین نفرین معیشت شرایطینین یاخشیلاشدیریلماسی ایله باغلی شهر آدمینیستراسییاسینا مراجعتینین زیبیل قوتولارینا آتیلماسیندان خبر توتاندان سوْنرا کوچهلره چیخمیشلار.
باشکند [[قاهیره]]دن جنوب-غربده یئرلشهن ائل-وادی ال-قادید اوستانینین اینضیباطی مرکزی ائل-خارقا شهرینده ۶۰-دان چوْخ اینسان پولیسله قارشیدورمادا خسارت آلیب. اوستان ساکینلری یئرلی اهالی ایله مئهریبان موناسیبت ساخلامایان پولیس ریسینین شهره قاییتماسیندان سوْنرا کوچهلره چیخیبلار. پولیسله قارشیدورمالاردا ۱ نفر اؤلوب، اونلارلا اینسان خسارت آلیب. پولیس آکسییاچیلارا قارشی گؤزیاشاردیجی قاز، تضییقلی سو و دؤیوش گوللهلریندن ایستیفاده ائدیب.<ref name="میصر: مبارکین ایقامتگاهی محاصرهده">{{Cite web |title=میصر: مبارکین ایقامتگاهی محاصرهده |url=http://www.milli.az/news/world/36489.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110213051633/http://milli.az/news/world/36489.html }}</ref>
قاهیرهنین [[Təhrir meydanı|تحریر میدانی]]ندا دا مینلرله اینسانین ایشتیراک ائتدیی آکسییا داوام ائدیر. جومعه گونو [[Cümə namazı|گونورتا نامازیندان]] سوْنرا بؤیوک کوتلوی آکسییانین کئچیریلدی.<ref>[http://lent.az/news.php?id=57403 میصردن اؤلوم خبرلری گلیر]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصردن اؤلوم خبرلری گلیر |url=http://lent.az/news.php?id=57452 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304223819/http://lent.az/news.php?id=57452 }}</ref>
[[Müsəlman qardaşlar|موسلمان قارداشلار]] مبارکه ایستئفا وئرمهسی اۆچون اولتیماتوم وئردی. تشکیلاتین رسمیسی حیصّه م ال-آریان باشکان حسنی مبارکه ایستئفا وئرمهسی اۆچون ۱ هفته شانس وئردیکلرینی بیلدیردی. ال-آریام دئییب کی، مبارکله برابر حکومت ده تام فورمادا ایستئفا وئرمهلیدیر. او، چیخیشی زامانی، همچینین حسنی مبارکین شرفلی بیر فیلئده گئتمهسینی ایستدیکلرینی بیلدیرمیشدیر. یعنی اونلار مبارکه قارشی اونون شخصیتینین آلچالدیلماسی ایستیقامتینده هر هانسیسا بیر شئی ائتمک ایستهمیرلر.
تحریر میدانیندا میداندا فوری طیبی یاردیم گؤستریلمک اۆچون طیب منطقهسی و مکتبه گئده بیلمهیهن شاگیردلر اۆچون تدریس کورسلاری دا فعالیّته باشلادی.<ref>{{Cite web |title="موسلمان قارداشلار"دان مبارکه سون خبردارلیق! |url=http://deyerler.org/79007-muselman-qardaslardan-mubareke-son-xeberdarliq.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110212164531/http://deyerler.org/79007-muselman-qardaslardan-mubareke-son-xeberdarliq.html }}</ref>
=== ۱۰ فوریه ===
میصرین جنوب-غربینده تهلوکهسیزلیک قوهلری ایله نوماییشچیلر آراسیندا باش وئرهن توققوشمادا آزی اوچ نوماییشچی هلاک اوْلدو، بیر نئچه نفر ایسه یارالاندی.<ref>{{Cite web |title=میصرین جنوب-غربینده توققوشمالار اولوب |url=http://milli.az/news/world/36440.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110212163131/http://milli.az/news/world/36440.html }}</ref>. قاهیرهنین مرکزینده باشکانین ایستئفاسی طلبی ایله میتینقلر داوام ائدیر. حکومتله دیالوقو گئدن آغساققاللار شوراسینین نمایندهسی دیاا راشوان دانیشیقلار پروسسینین سوْنا یئتدیینی سؤیلدیینه گؤره ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان حسنی مبارکین فورمال اولاراق سئچکییه قدر حاکمیّتده قالماسی و حاکمیّتی کئچید حکومتینه وئرمهسی بارهده نوماییشچیلرین تکلیفینی قبول ائتمهییب: ''"کومپرومیس آختارماق عوضینه ویتسئ-باشکان واختی اوزاتماغا و بیزی دؤولت چئوریلیشی تهلوکهسی ایله قورخوتماغا چالیشدی".'' <ref name="میصر: مبارکین ایقامتگاهی محاصرهده"/><ref>{{Cite web |title=میصرده حاکمیّتله نوماییشچیلر آراسیندا دانیشیقلار نتیجهسیز بیتیب |url=http://az.apa.az/xeber_Misirde_hakimiyyetle_numayishchiler_arasinda__212881.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306021106/http://az.apa.az/xeber_Misirde_hakimiyyetle_numayishchiler_arasinda__212881.html }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصرده دانیشیقلار نتیجهسیز باشا چاتدی |url=http://lent.az/news.php?id=57679 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304223243/http://lent.az/news.php?id=57679 }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/10/theend/ Переговоры египетских властей с демонстрантами провалились]</ref>
میصر سیلاحلی قوهلرینین باش کوماندانلیغی اؤلکه یاشکان هوسنی مبارکین واریثی قیسمینده ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانی تعیین ائتمهسینه مانع اوْلدو. اوردونون رسمی نمایندهسی چیخیش ائدرک دئدی: ''"موخالیفتین بوتون طلبلرینی یئرینه یئتیرمهیه هازیریق"''.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/10/nea/ Армия помешала Мубараку передать власть преемнику]</ref>
سون معلوماتلارا گؤره، هوسنی مبارک بۇ آخشام ایستئفا وئردیی بارهده بیاناتلا چیخیش ائدجک. لاکین خبرین رسمی تصدیقی یوخدور. مبارکین یئرینه باشکانین کیم اولاجاغی بللی دئییل. میصر آنا یاساسینا گؤره، حاکمیّت اؤلکهمجلیسینین ایسپیکئری فتحی سورورایا وئریلمهلیدیر. لاکین سؤزوگئدن مسئله ایله باغلی دانیشیقلار داوام ائدیر.
سورورانین موقتی دؤولت باشچیسی تعیین ائدیلمهسی موخالیفتچیلرین ناراضیلیغینا سبب اولا بیلر، چونکی اونلارمجلیس سئچکیلرینین چوخسایلی قانونسوزلوقلار و پوزونتولارلا کئچیریلدیی، بۇ سببدن ده عالی قانونوئریجی اورقانین غیری-لئگیتیم اوْلدوغونو سؤیلییرلر. بونا گؤره ده میصرین یئنی رهبرینین موخالیفتچیلری راضی سالا بیلهجک نئیترال فیقور اولاجاغی استثنا ائدیلمیر.<ref name="میصر: مبارکین ایقامتگاهی محاصرهده"/>
میصر سیلاحلی قوهلرینین عالی کوماندانلیغی خالقی مراجعتله چیخیش ائدیب. کوماندانلیق اؤلکهدهکی بحرانین حل ائدیلمهسینه قاریشماق نیتینی آچیقلاییب. سیلاحلی قوهلرین نمایندهسی بیلدیریب کی، بۇ قرار باشکان حسنی مبارکین ایشتیراکی اولمادان کئچیریلهن ایجلاسین یئکونو اساسیندا قبول ائدیلیب. حربچیلر مۆنتظم توپلاشاراق وضعیتی موذاکیره ائتمک، اؤلکهده صۆلح و قایدا-قانونو دستکلهمک قرارینا گلیبلر. بوندان علاوه، حربچیلر ان یاخین واختدا خصوصی کوممونیکئ درج ائتمیی پلانلاشدیریرلار. بۇ کوممونیکئده میصر شهرلرینده توپلاشان نوماییشچیلرین بوتون طلبلری عکس اوْلوناجاق. تحریر میدانیندا توپلاشان یوز مینلرله اینسان بۇ خبری آلقیشلا قارشیلایاراق، "اوردو و خالق بیردیر!" شوعاری سسلندیریبلر. قئید ائدک کی، بوندان اوّل مبارکین فوریهین ۱۰-دا آخشام صلاحیتلرینی ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانا تهویل وئرجیی بارهده شاییهلر دولاشیب. بوندان فوری سوْنرا باشکانین ایستئفاسینی طلب ائدن آکسییا ایشتیراکچیلاری بوتون عالی مأمورلارین ایستئفاسینی طلب ائدیبلر. اونلار حکومت ومجلیسین بوراخیلماسینی دا ایستییرلر. قئید ائدک کی، فوریهین ۱۱-نه ان بؤیوک اعتراض آکسییاسی تعیین اوْلونوب. بۇ آکسییادا ۲۰ میلیون آدامین ایشتیراک ائدجیی گؤزلنیلیر.<ref>{{Cite web |title=میصر اوردوسو پروسسلره موداخیله ائدجیینی آچیقلادی |url=http://lent.az/news.php?id=57736 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110213023904/http://lent.az/news.php?id=57736 }}</ref>
بو گون میصر یاشکان حسنی مبارک نؤوبتی دفعه خالقا مراجعت ائدیب. ه. مبارک بوندان اوولکی آچیقلاماسینی دئمک اولار کی، تکرارلاییب. "میصرلیلر اؤز گلهجکلرینی اؤزلری حل ائدرلر" ایفادهسی ایله مراجعتینه باشلایان ه. مبارک بیر داها نؤوبتی باشکان سئچکیلرینه قاتیلمایاجاغینی، لاکین نؤوبتی سئچکیلره قدر ده حاکمیّتی تهویل وئرمیجیینی بیلدیریب. او، حاکمیّتی سپتامبر آییندا تهویل وئرجیینی deyib.Buna قدر ایسه صلاحیتلرینین بیر حیصّهسینی یاردیمچیسی عمر سولئیمانا دؤور ائتدیینی وورغولاییب. مبارک کوتلوی آکسییالاردا اؤلنلرین اولماسیندان اوزولدویونو، بۇ اؤلوملرین سببکارلارینین تاپیلماسینا چالیشدیقلارینی بیلدیریب.
میصر یاشکان اؤلکهده سیاسی و ایقتیصادی اصلاحاتلار آپاراجاغینی، آنا یاسا دییشیکلیکلری ائدجیینی ود وئریب. خاریجی سرمایهنین اؤلکهیه گتیریلجیینی، خاریجی ایش آداملارینا اعتیبارلی شرایط یاراداجاغینی دا بیلدیریب. او، موخالیفتی یئنیدن دیالوقا دعوت ائدیب. ه. مبارک اونا خاریجی تضییقلرین اوْلدوغونو دا سؤیلهییب و "بیز هئچ کیمسهنین اویونجاغی دئییلیک" دئییب.
ه. مبارک چیخیشینی میصردن گئتمیجیینی ایفاده ائدن سؤزلرله بیتیریب: " حیاتیمین باشلانغیجی دا بوردایدی، سونو دا بوردا اوْلاجاق. تورپاغین آلتینا گیرهنه قدر، اوندان سونرا دا بو اؤلکهده اولاجاغام. الله میصری قوروسون!"<ref>[http://az.apa.az/xeber_Husnu_Mubarek_gozlenilen_chixishini__212952.html حسنی مبارک گؤزلهنیلهن چیخیشینی ائدیب، ایستئفا وئرمیجیینی آچیقلاییب]</ref><ref>{{Cite web |title=حسنی مبارک ایستئفا وئرمهدی |url=http://lent.az/news.php?id=57737 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305010659/http://lent.az/news.php?id=57737 }}</ref><ref>[http://www.azadliq.org/content/article/2305466.html مبارک ایستئفا وئرمهدی]{{Dead link|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web |title=مبارک دونیانی شوکا سالدی |url=http://www.musavat.com/new/G%C3%BCnd%C9%99m/94603-M%C3%9CBAR%C6%8FK_D%C3%9CNYANI_%C5%9EOKA_SALDI |accessdate=2021-02-06 |archivedate=2012-01-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118003319/http://www.musavat.com/new/G%C3%BCnd%C9%99m/94603-M%C3%9CBAR%C6%8FK_D%C3%9CNYANI_%C5%9EOKA_SALDI }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصر یاشکان ایستئفا وئرمهدی |url=http://www.sizinyol.com/?page=News&NewsId=1318 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160313115014/http://sizinyol.com/?newsid=1318&page=news }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/11/mubarak/ Хосни Мубарак передал часть полномочий вице-президенту]</ref>
قاهیرهنین تحریر میدانیندا توپلاشان میتینق ایشتیراکچیلاری دؤولت تلویزیونسینین قرارگاهینا طرف حرکت ائدیرلر. نوماییشچیلرین نیتلری هله معلوم دئییل.<ref>{{Cite web |title=قاهیرهده نوماییشچیلر دؤولت تلویزیون بیناسینا دوغرو حرکت ائدیرلر |url=http://az.apa.az/xeber_Qahirede_numayishchiler_dovlet_televiziya__212955.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-09-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110904202218/http://az.apa.az/xeber_Qahirede_numayishchiler_dovlet_televiziya__212955.html }}</ref>. آکسییا ایشتیراکچیلاری یالنیز مبارکین دئییل، بوتون حاکمیّتین ایستئفاسینی طلب ائدیر.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/10/wantmore/ Египетские демонстранты потребовали смены всех органов власти]</ref>
=== ۱۱ فوریه - سون گون ===
[[File:Protesters with soldier.jpg|thumb|220px|حسنی مبارکین ایستئفاسینی قئید ائدن موخالیفلر]]
میصر موخالیفت رهبرلریندن بیری، [[MAQATE|ماقاتئ]]-نین کئچمیش باشچیسی محمد ال بارادئی حسنی مبارکین فوری ایستئفایا گئتمکدن ایمتینا ائتمهسیندن سوْنرا میصرده "پارتلاییش" تهلوکهسی حاقیندا تویتتئردهکی اؤز میجروبلوگوندا "میصر سوسیال پارتلاییش قارشیسیندادیر. اوردو فوری اؤلکهنی خلاص ائتمهلیدیر" شکلینده آچیقلاما یازیب.<ref>[http://az.apa.az/xeber_El_Baradey:_Mubarekin_chixishindan__212958.html ال بارادئی: مبارکین چیخیشیندان سونرا میصرده "پارتلاییش" باش وئره بیلر]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://gazeta.ru/news/lenta/2011/02/11/n_1700122.shtml Аль-Барадеи требует от армии "спасти Египет"]</ref>
میصر یاشکان حسنی مبارکدن سوْنرا کؤمکچیسی و صلاحیتلرینین بیر حیصّهسینی تهویل وئردیی عمر سولئیمان خالقا مراجعت ائدیب. اؤ. سولئیمان ه. مبارکین خالقا مراجعتینده سؤیلدیی بعضی فیکیرلری تکرارلاییب. او، آنا یاسا دییشیکلیکلرینی حیاتا کئچیرمک اۆچون شورا یاراتدیقلارینی بیلدیریب. اؤ. سولئیمان دا اصلاحاتلار کئچیریلجیینی، اقتصادیاتین اینکیشافی ایله باغلی ایشلر گؤرولجیینی ود ائدیب. او، موخالیفتی دیالوقا چاغیریب. اؤ. سولئیمان خالقین کوتلوی آکسییالارا سون قویماغا چاغیریب: "تحریر میدانیندا توپلاشان خالقی ائولرینه، ایشلرینین باشلارینا دؤنمهیه چاغیریرام". اؤ. سولئیمان میصرلیلری خاریجی تضییقلره قارشی گۆجلو اولماغا، "اجنبی مدیانین یؤنلهندیرمهلرینه اویماماغا" چاغیریب.<ref>{{Cite web |title=میصر باشکانینین کؤمکچیسی عمر سولئیمان میصرلیلری کوتلوی آکسییالارا سون قویماغا چاغیریب |url=http://az.apa.az/xeber_Misir_prezidentinin_komekchisi_Omer__212953.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306020746/http://az.apa.az/xeber_Misir_prezidentinin_komekchisi_Omer__212953.html }}</ref>
مبارکین ایستئفا وئرمکدن ایمتینا ائتمهسیندن قزبلنمیش کوتله باشکان ایقامتگاهینا یوروش ائدیب، حسنی موبارکین ایقامتگاهینی محاصرهیه آلیب. اینسانلار آراسیندا آرتیق باشکانین قاچدیغینا دایر شاییهلر یاییلماغا باشلاییب. بعضی دایرهلر حتی اونون دونهن گئجه خالقا ائتدیی مراجعتین ده اوّلجهدن یازیلدیغینی، مراجعتین یاییملاندیغی واخت باشکانین آرتیق میصرده اولمادیغینی بیلدیریر.<ref name="میصر: مبارکین ایقامتگاهی محاصرهده"/>
بو دقیقهلرده یوز مینلرله اینسان قاهیرهده باشکان سارایینا دوغرو یوروش ائدیر. کوتلهنین باشکان سارایینین یئرلشدیی ماسر ال-قادید کوارتالیندا قارشیسینی آلماق سیلری نتیجه وئرمیر. کوتلهنین آماچ باشکان سارایینی اله کئچیرمکدیر. اوردو رهبرلیینین ده بۇ ساعتلاردا یئنی بیاناتلا چیخیش ائدجیی گؤزلنیلیر.<ref>{{Cite web |title=مبارکین سارایینا یوروش باشلادی |url=http://lent.az/news.php?id=57742 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160308102931/http://lent.az/news.php?id=57742 }}</ref><ref>{{Cite web |title=مبارک ایستئفا وئرمهدی: ۲۰ مینیونلوق نوماییش اوْلاجاق |url=http://www.sizinyol.com/?page=News&NewsId=1319 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-04-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160415202849/http://sizinyol.com/?page=News&NewsId=1319 }}</ref><ref>{{Cite web |title=مینلرله اینسان مبارکین سارایینین قارشیسینا توپلاشیب |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85699 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119114603/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85699 }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/11/camp/ Протестующие добрались до президентского дворца в Каире]</ref>
میصر سیلاحلی قوهلرینین عالی شوراسی اؤلکهده وضعیتله باغلی بیانات وئریب. اوردو اؤلکهنین میلّی تهلوکسیزلیینه قارشی هر هانسی حدهلره یول وئریلمهمهسی ایله باغلی خبردارلیق ائدیب. عالی شورا اؤلکهده آزاد و عدالتلی سئچکینین کئچیریلجیینه ود وئریب و فوق العاده وضعیتین آرادان قالدیریلماسینین مۆمکونلویونو وورغولاییب. آنجاق سئچکینین تاریخی آچیقلانماییب.
بیر سیرا ائتیرازچینین باشکان سارایی و مرکزی تلویزیوننین بیناسینا قارشی حرکت ائتدیی خبری آلینمیشدی. بعضی حسابلامالارا گؤره آکسییالاردا ۲۰ میلیونادک اینسان ایشتیراک ائتمیشدی. میصر باشکانینین الئیهدارلاری باشکند قاهیرهنین آلتی بؤلگهسینده عئینی زاماندا کوتلوی آکسییالار کئچیرمهیه هازیرلاشیردیلار. مبارک الئیهدارلاری باشکان صلاحیتلرینین بیر قیسمینین ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانا وئریلمهسینی ده قبول ائتمیر، مبارکین فوری ایستئفایا گئتمهسینی و اؤلکهنی ترک ائتمهسینی طلب ائدیرلر. [[Əl-Ərəbiyyə|ال-اربییه]] تئلئکانالینین معلوماتینا گؤره، میصرین اوردو رهبرلیگی فوری ایجلاس کئچیرمیشدی، اوردونون بۇ گون موهوم بیر بیاناتلا چیخیش ائدجیی گؤزلنیلیردی.<ref name="میصر: مبارکین ایقامتگاهی محاصرهده"/><ref>{{Cite web |title=میصر اوردوسو خبردارلیق ائتدی |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85760 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119121425/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85760 }}</ref>
آخشام ساعتلاریندا "ال-اربییه" تئلئکانالی حسنی مبارکین عائلهسیله بیرلیکده قاهیرهنی ترک ائتدیینی بیلدیردی<ref>[http://gazeta.ru/news/lastnews/2011/02/11/n_1701050.shtml آل آرابییا: Мубарак с семьей покинул Каир на фоне миллионных народных выступлений]</ref><ref name="میصر: مبارکین یئری بیلینمیر">{{Cite web |title=میصر: مبارکین یئری بیلینمیر |url=http://milli.az/news/world/36489.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110213051633/http://milli.az/news/world/36489.html }}</ref><ref>[http://kp.ru/online/news/829802/ Мубарак сбежал из Каира]</ref><ref>{{Cite web |title=مبارک قاچدی؟ |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85804 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119101220/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85804 }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/11/cairo/ "Аль-Арабийя" отправила Мубарака "отдохнуть на курорт"]</ref><ref>{{Cite web |title=حسنی مبارک قاهیرهنی ترک ائتدی |url=http://lent.az/news.php?id=57979 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304223443/http://lent.az/news.php?id=57979 }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصر یاشکان عائلهسی ایله بیرگه قاهیرهنی ترک ائدیب |url=http://az.trend.az/news/politics/1827855.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2013-05-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130520232107/http://az.trend.az/news/politics/1827855.html }}</ref>. بیر سیرا قایناقلرده اونون شرم اش-شئیخ شهرینه<ref>{{Cite web |title=مبارکین گئتدیی یئر معلوم اولدو |url=http://lent.az/news.php?id=58019 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304223622/http://lent.az/news.php?id=58019 }}</ref><ref>[http://kp.ru/online/news/829893/ Стало известно местонахождение Мубарака]</ref>، دیگر قایناقلرده ایسه به-یه گئتدیی بیلدیریلیردی <ref>[http://az.apa.az/xeber_"Al-Arabia"_telekanali:_Misir_prezidenti__213065.html "آل-آرابیا" تئلئکانالی: میصر یاشکان عائلهسی ایله بیرلیکده قاهیرهنی ترک ائدیب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/11/uae/ "Аль-Джазира" отправила Мубарака в Эмираты]</ref><ref>[http://news.day.az/world/252246.html Акции протеста в Египте приобретают новые очертания]</ref><ref>{{Cite web |title="آل-آرابیا" تئلئکانالی: میصر یاشکان عائلهسی ایله بیرلیکده قاهیرهنی ترک ائدیب |url=http://deyerler.org/79374-val-arabiav-telekanali-misir-prezidenti-ailesi-ile-birlikde-qahireni-terk-edib.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110214063433/http://deyerler.org/79374-val-arabiav-telekanali-misir-prezidenti-ailesi-ile-birlikde-qahireni-terk-edib.html }}</ref><ref>[http://az.apa.az/xeber_"El-Cezire"_telekanali:_"Husnu_Mubarek__213073.html "حسنی مبارک بیرلشمیش عرب امیرلیکلرینه قاچیب"]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
باشکان سارایی یاخینلیغیندا آتیشما سسلری ائشیدیلیر. قاهیرهده باشکان سارایی قارشیسیندا آکسییا کئچیرهن ۴۰۰ نفرلیک قروپا قوشولماق اۆچون یوز مینلرله اینسان یوروشه باشلاییب. باشکان سارایی اطرافیندا آتیشما سسلری ائشیدیلدیی بارهده خبر وئریلمیشدی.<ref>{{Cite web |title=یوز مینلرله اینسان مبارکین سارایینا دوغرو یوروشه باشلادی |url=http://lent.az/news.php?id=58041 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304222638/http://lent.az/news.php?id=58041 }}</ref>
میصرده اقتداردا اوْلان میلّی-دموکرات پارتییاسینین (مدپ) باش کاتیبی هوسام بدروی بیر هفته اوّل تعیین اوْلوندوغو وظیفهدن ایستئفا وئریب.بدروی همچینین هوسنی مبارکین باشچیلیق ائتدیی پارتییادان بیردفهلیک چیخدیغینی دا بیلدیریب.<ref>{{Cite web |title=میصرین حاکم پارتییاسینین رهبری ایستئفا وئریب |url=http://az.apa.az/xeber_Misirin_hakim_partiyasinin_lideri__213116.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110217084951/http://az.apa.az/xeber_Misirin_hakim_partiyasinin_lideri__213116.html }}</ref>
مبارک ایستئفایا یوللاندی.<ref>{{Cite web |title=مبارک ایستئفا وئردی |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85831 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119110015/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85831 }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/11/mubarak1/ Мубарак ушел в отставку]</ref><ref>{{Cite web |title=حسنی مبارک ایستئفا وئریب |url=http://lent.az/news.php?id=58052 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304223942/http://lent.az/news.php?id=58052 }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصر: هوسنی مبارک ایستئفا وئردی! |url=http://milli.az/news/world/36489.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110213051633/http://milli.az/news/world/36489.html }}</ref><ref>[http://kp.ru/online/news/829994/ Мубарак ушел в отставку، египтяне ликуют]</ref><ref>{{Cite web |title=میصر یاشکان هوسنی مبارک ایستئفا وئریب |url=http://az.trend.az/regions/met/arabicr/1827969.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2013-05-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130520233315/http://az.trend.az/regions/met/arabicr/1827969.html }}</ref>
{{Filelər sırası|Abrams in Tahrir.jpg||Celebratory protesters.jpg|e1=335|e2=280|e3=280|m1=Təhrir Meydanının girişində Misir Ordusunun tankı|m2=|m3=Giza şəhərində təntənə}}
== قوربانلار ==
=== ژورنالیستلر ===
اینگیلیسنین "تهئ گواردیان" قزئتینین بیر ایشداشی فیزیکی تضییقه معروض قالیب.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/01/26/guar/ В Египте избили корреспондента تهئ گواردیان]</ref> [[Yunanıstan|یونان]]دان اوْلان ۳ ژورنالیست دؤیولهرک ویدئو-کامئرالاری اللریندن آلینیب. بوندان بیر قدر اوّل [[İspaniya|ایسپانیا]]نین تو ائ۱ تئلئکانالینین ژورنالیستی هوجوما معروض قالمیشدیr.Eyni زاماندا، مبارکین الئیهدارلاری ژورنالیستلری مۆدافیعه ائتمهیه چالیشیرلار. ایسپانیا خاریجی ایشلر ناظرلیگی میصر حکومتینین خاریجی ژورنالیستلرین تهلوکسیزلیینی تامین ائتمهیه چاغیریب.<ref>{{Cite web |title=مبارک طرفدارلاری قاهیرهده خاریجی ژورنالیستلری تعقیب ائتمهیه باشلاییب |url=http://az.apa.az/xeber_Mubarek_terefdarlari_Qahirede_xarici__212197.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110207040934/http://az.apa.az/xeber_Mubarek_terefdarlari_Qahirede_xarici__212197.html }}</ref> میصرده پولیس ایشداشلاری بئینلخالق اینسان حۆقوقلاری و خئیرییه تشکیلاتلارینین عضولرینی حبس ائدیبلر. [[Amnesty International|آمنئستی اینتئرناتیونال]] تشکیلاتین نمایندهلری بیلدیریبلر کی ''"۳۰-دان چوخ اینسان حۆقوقلاری مۆدافیعهچیلری، او جملهدن آمنئستی اینتئرناتیونال ایشداشلاری قاهیرهده پوْلیسی طرفیندن حبس ائدیلیب"''. پولیس اونلاری اوتئلده گؤروش کئچیرهن زامانی حبس ائدیب و ناملوم ایستیقامته آپاریب. عئینی زاماندا، گرارقاهی [[London|لندن]]دا یئرلشهن بئینلخالق خئیرییه تشکیلاتی اوخفامین میصر بؤلمهسینین سککیز عضوو حبس اوْلونوب. میصرده خاریجی ژورنالیستلره قارشی تعقیبلر داوام ائدیر. پولیس [[BBC|ببج]]، [[İTAR-TASS|ایتار-تاسس]] ژورنالیستلرینین کامئرا و نووتبوکلارینی موسادیره ائدیب. [[Fransa|فرانسه]]نین تف-۱ تئلئکانالینین اوچ موخبیری و سوئدین سوت تئلئکانالین رئپورتیورو بئرت سوندسترؤم ایتکین دوشوب.<ref>{{Cite web |title=میصرده بئینلخالق اینسان حۆقوقلاری و خئیرییه تشکیلاتلارینین عضولری حبس ائدیلیب |url=http://az.apa.az/xeber_Misirde_beynelxalq_insan_huquqlari__212205.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110207213444/http://az.apa.az/xeber_Misirde_beynelxalq_insan_huquqlari__212205.html }}</ref>. فوریهین ۲-ده تحریر میدانیندا باش وئرهن توققوشمادا بیر نئچه روس ژورنالیستین خسارت آلدیغی معلوم اوْلدو.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/03/today/ В Каире пострадали журналисты روسسیا تودای]</ref>
[[File:Martyrs memorial in Tahrir.jpg|thumb|200px|اینقیلابدا هلاک اولانلارین فوتولاری]]
[[Sərhədsiz Reportyorlar|سرحدسیز رئپورتیورلار]] بیرلیگی میصرده خالق نوماییشلری باشلاناندان ایندییه قدر نوماییشلری یاییملاماغا چالیشان ۷۲ ژورنالیستین حبس اوْلوندوغونو، ۷۵ ژورنالیستین ایسه موختلیف درجهلی خسارتلر آلدیغینی آچیقلاییب. تشکیلاتین یایدیغی آچیقلامادا بیلدیریلیر کی، داها ۷ ژورنالیست ده نوماییشلرین داوام ائتدیی ۱۵ گون عرضینده وظیفه بورجلارینی ایجرا ائدرکهن مبارک رژیمی طرفدارلاری طرفیندن قاچیریلیب. بوندان علاوه، اونلارلا قزئت و تلویزیون ایشداشلارینین جیهاز و آوادانلیقلاری حاکمیّت دایرهلری طرفیندن موسادیره اوْلونوب.<ref>{{Cite web |title=میصرده ۷۲ ژورنالیست حبس اولونوب |url=http://www.musavat.com/new/Son_x%C9%99b%C9%99r/94525-M%C4%B0S%C4%B0RD%C6%8F_72_JURNAL%C4%B0ST_H%C6%8FBS_OLUNUB |accessdate=2021-02-06 |archivedate=2012-01-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118001925/http://www.musavat.com/new/Son_x%C9%99b%C9%99r/94525-M%C4%B0S%C4%B0RD%C6%8F_72_JURNAL%C4%B0ST_H%C6%8FBS_OLUNUB }}</ref>
میصر تهلوکهسیزلیک قوهلرینین ایشداشلاری [[Qətər|قتر]]ین [[Əl-Cəzirə|ال-جزیره]] تئلئکانالینین قاهیره بوروسونون رهبری ابدول فتتاه فاید و کانالین موخبیری احمد یوسیفی حبس ائدیبلر. بۇ بارهده تئلئکانالین اؤزو معلومات یاییب. تئلئکانالین قاهیره بوروسو هوجوما معروض قالیب. سون بیر نئچه گون عرضینده ایکینجی دفعه هوجوما معروض قالان بورودا آوادانلیق سیندیریلیب، اوفیسین اؤزو ایسه یاندیریلیب. آکسییالار باشلاناندا میصر حاکمیّتی ال-جزیرهنین لیسئنزییاسینی آلیب و فوری اؤلکهدهکی موخبیر منطقهلرینی ییغیشدیرماغی طلب ائدیب. بونا باخمایاراق تئلئکانال میصردهکی فعالیّتینی داوام ائتدیریب.<ref>[http://az.apa.az/xeber_"El-Cezire"nin_Qahire_burosunun_rehberi__212343.html "ال-جزیره"نین قاهیره بوروسونون رهبری حبس اولونوب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
میصرین "ال-اهرام" قزئتینین ایشداشی احمد محمد محمود قاهیرهنین مرکزینده باشکان طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسیندا باش وئرهن توققوشمالاردا آلدیغی گولله یاراسیندان دونیاسینی دییشیب. ایغتیشاشلاری لئنته آلان ژورنالیست باشیندان گولله یاراسی آلیب. او، میصرده باشکانین ایستئفاسی طلبی ایله آکسییالار باشلادیقدان بری هلاک اوْلان ایلک ژورنالیستدیر.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Qahirede_"El-Ehram"_qezetinin_emekdashi__212377.html قاهیرهده "ال-اهرام" قزئتینین ایشداشی اؤلدورولوب]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/05/died/ Во время беспорядков в Египте погиб журналист]</ref>
میصرده آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این جبس تلویزیونسینین موخبیری لارا لوهان دؤیولوب و زورلانیب. آقرئسسیو اینسانلاردان عبارت قروپ لوهانی چکیلیش قروپونون دیگر عضولریندن آییراراق کنارا آپاریب، نتیجهده همکارلاری اونا کؤمک ائده بیلمهییب. سوندا ژورنالیستی ۲۰-دک حربچی خلاص ائدیب.<ref>{{Cite web |title=میصرده آمریکالی ژورنالیست دؤیولوب و زورلانیب |url=http://milli.az/news/world/37282.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110219114822/http://milli.az/news/world/37282.html }}</ref><ref>[http://qaynar.info/?p=1442 میصرده آمریکالی ژورنالیست دؤیولوب و زورلانیب]</ref><ref>{{Cite web |title=میصرده آمریکالی ژورنالیست دؤیولوب و زورلانیب |url=http://simsar.az/news/a-4089.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160310164409/http://simsar.az/news/a-4089.html }}</ref><ref>[http://www.xazar.tv/xeber.aspx?id2=3&id=10631 اؤتن هفته میصرده آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این جبس تلویزیونسینین موخبیری لارا لوهان دؤیولوب و زورلانیب]{{Dead link|date=May 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== وطنداشلار ===
بئینلخالق "هومان ریگهتس Watch" حۆقوق-مۆدافیعه تشکیلاتی بیلدیرمیشدیر کی، میصرده کوتلوی اعتراض آکسییالاری زامانی توتولموش شخصلره هبسخانالاردا آغیر ایشگهنجهلر وئریلیر.
"تهئ گواردیان"این معلوماتینا گؤره ایسه، حربچیلرین توتدوقلاری دینج وطنداشلارین تام اکثریتی حبسدن آزاد اولمامیشدیر<ref name="میصر: مبارکین ایقامتگاهی محاصرهده"/><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/10/message/ هومان ریگهتس Watch узнала о пытках арестованных в Египте демонстрантов]</ref>.
== نتیجه ==
[[File:Field Marshal Mohamed Hussein Tantawi 2002.jpg|200px|thumb|right|[[Məhəmməd Hüseyn Təntavi|محمد حسین تنتاوی]]]]
باشکان محمد حسنی مبارک وظیفهسیندن ایستئفا وئردی. حاکمیّته مۆدافیعه ناظری [[Məhəmməd Hüseyn Təntavi|محمد حسین تنتاوی]] گهldi.Misir پارلامئنتی بوراخیلدی. آنا یاسا لغو اولوندو. حاکمیّت سیلاحلی قوهلرین عالی شوراسینا کئچدی. یئنی پارلامئنت سئچکیلرینین ۲۰۱۱-جی ایلین سپتامبریندا کئچیریلمهسی قرارا آییندی.<ref name="lenta.ru"/><ref>{{Cite web |title=میصرده حاکمیّت فئلدمارشال تنتاوییه کئچدی |url=http://milli.az/news/world/36765.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110214114201/http://www.milli.az/news/world/36765.html }}</ref>
عرب دؤولتلری لیقاسینین باش کاتیبی امر موسا ۲۰۰۱-جی ایلدهن بری توتدوغو وظیفهنی بیر نئچه هفتهیه ترک ائدجیینی بیلدیریب. میصرلی اولان موسانی بیر چوخ آنالیتیکلر میصرین گلهجک یاشکان کیمی گؤرورلر. ادل باش کاتیبی "میصردهکی تاریخی دییشیکلیکلره گؤره خالقی و اوردونو" آلقیشلاییب. او وطنداشلاری "میلّی کونسئنسوسا اساسلانان ساغلام سیستمین قۇرولماسی ایستیقامتینده حرکت ائتمهیه" چاغیریب. موسا همچینین "میصر و میصرلیلرین دموکراتییایا دوغرو حرکت ائتدیکلرینه" امین اوْلدوغونو بیلدیریب.<ref>{{Cite web |title=عرب دؤولتلری لیقاسینین باش کاتیبی ایستئفا وئریر |url=http://az.apa.az/xeber_Ereb_Dovletleri_Liqasinin_bash__213123.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306021136/http://az.apa.az/xeber_Ereb_Dovletleri_Liqasinin_bash__213123.html }}</ref>
فوریهین ۱۷-سی میصرین ۳ سابیق ناظری حبس اوْلوندو. بونلار سابیق داخیلی ایشلر ناظری هبیب ال-آدلی، ائکس-توریزم ناظری زوهئیر هارراناخ و منزیل تأمیناتی ناظری احمد ال-ماقرابیدیر. اونلار ژانویهنین ۲۸-ده سابیق باشکان حسنی مبارکین حکومتی بوراخماسینادک ناظر پوستونو توتوبلار. ائله دونهن مبارکین پارتییاداشی اوْلان میلیاردئر و ماقنات احمد ائزز ده حبس اوْلونوب. ساخلانیلمیش شخصلرین هامیسینا قارشی چیرکلی پوللارین یویولماسی، صلاحیتلری آشما، دؤولت املاکینین تالانماسی مادهلریله اتهام ایرلی سورولوب.<ref>[http://milli.az/news/world/37625.html میصرین سابیق ناظرلری حبس اولونور]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
میصر حکومتی کئچمیش باشکان حسنی مبارک و اونون عائلهسینین خاریجی بانکلاردا حسابلارینی دوندورماغا چالیشیر. باش پروکورور ابدول مجید محمود خاریجی ایشلر نازیرلیینه خاریجی اؤلکهلردن جناب مبارکین حسابلارینین دوندورولماسینی ایستهمهسی حاقدا مراجعت ائدیب. مبارکین خانیمی سوزان و اونلارین ایکی اوغلو و اونلارین حیات یولداشلارینین دا حسابلاری دوندورولور. سوئیس آرتیق جناب مبارکین اؤلکهدهکی حسابلارینی دوندوروب. میصرین کئچمیش رهبرینین میلیاردلارلا دوللار واریداتی اوْلدوغو حاقدا معلوماتلار وئریلیب.<ref>{{Cite web |title=میصر حکومتی مبارکین خاریجی حسابلارینی دوندورور |url=http://milli.az/news/world/38160.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110225002734/http://milli.az/news/world/38160.html }}</ref>
== ایقتیصادی تأثیری ==
فوریهین ۲-سی موودیس بئینلخالق رئیتینق آگئنتلیگی بئش ان بؤیوک میصر بانکینین رئیتینق درجهسینی آشاغی سالدی.<ref>{{Cite web |title=موودی’س не пощадило ведущие банки Египта |url=http://www.rosbalt.ru/2011/02/02/815410.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110204022401/http://www.rosbalt.ru/2011/02/02/815410.html }}</ref>. جرئدیت آگریجولئ" بانکینین آپاردیغی تحلیللره اساساً، ۲۰۱۱-جی ایلده میصرده اودم-ین آرتیم تئمپینین اوّللر پروقنوزلاشدیریلان ۵،۳% دئییل، ۳،۷% اولاجاغی گؤزلنیلیر. میصرده بانکلار و فوند بیرژاسی ۱۰ گون عرضینده ایشلهمهدی. عئینی زاماندا، اؤلکهنین ایری شهرلرینده زاوود و فابریکلر فعالیّتینی دایاندیردی. بیر چوْخ توریزم شیرکتلری توریستلرین میصره گؤندریلمهسینی دایاندیردی. توریستلرین میصره گلمهمهسی اؤلکه اقتصادیاتینا جدی تأثیر گؤسترهجک. بوندان باشقا، میصرده ارزاق محصوللاری اوزره جدی قیمت آرتیمی گؤزلنیلیر.<ref>{{Cite web |title=ایغتیشاشلار میصره هر گون ۳۱۰ ملن. دوللار زیان وورور |url=http://az.apa.az/xeber_Igtishashlar_Misire_her_gun__212350.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306021300/http://az.apa.az/xeber_Igtishashlar_Misire_her_gun__212350.html }}</ref>. همچینین، نفتین قیمتی میصرده باش وئرهن حادثهلرین نتیجهسینده قالخدی.<ref>[http://www.vesti.ru/doc.html?id=426534&tid=87353 Нефть дорожает из-за продолжения беспорядков в Египте]</ref> میصر یاشکان [[Hüsnü Mübarək|حسنی مبارکین]] ایستئفاسی بارهده خبر دونیا بازاریندا نفتین قیمتی اوجوزلاشدیریب.<ref>{{Cite web |title=مبارک نفتین قیمتینی سالدی |url=http://lent.az/news.php?id=58063 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304224022/http://lent.az/news.php?id=58063 }}</ref> کوتلوی اعتراض آسکییالاری باشلایاندان بۇ یانا اؤلکه اقتصادیاتینا ۳.۱ میلیارد [[Dollar (ABŞ)|دوللار]] زیان دیدی .<ref name="ReferenceA"/><ref>{{Cite web |title=ایغتیشاشلار میصره نه قدر زیان وورور؟ |url=http://milli.az/news/world/35701.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110207034308/http://www.milli.az/news/world/35701.html }}</ref>
اعتراض آکسییالاری میصر اقتصادیاتینی ایفلیج وضعیتینه سالدی. اؤلکهده "چؤرک قیاملاری" باش وئردی، قاز بالونلارینا اوْلان نؤوبهلرده اینسانلارین هلاک اولماسی حاللاری مۆشاهیده اوْلونوب. میصرلیلرین تام اکثریتینین گوندهلیک راسیونونون اساسینی تشکیل ائدن و قیمتی دؤولت طرفیندن سوبسیدیالاشدیریلان چؤرک اوغروندا نؤوبهلرده کوتلوی داوالار نتیجهسینده اونلارلا اینسان یارالانیب. یئرلی اهالی آراسیندا پوپولیار اوْلان "رقیف" آدلی چؤریین قیمتی ایکی دفعه باهالاشدی. قاهیرهنین ایمبابا سمتینده قاز بالونلاری ساتیلان دؤولت منطقهلریندهکی نؤوبهلردهکی داوالاردا ۳ نفر هلاک اوْلدو. میصرده واحید قازپایلاما و تأمینات شبکهسی اولمادان قاهیره ایله یاناشی، بوتون اؤلکهده ایستیفاده ائدیلهن قاز بالونلارینین قیمتینی آلوئرچیلر دفعهلرله قالدیرمیشدی. قاهیرهده قزبلنمیش کوتله بئله آلوئرچیلردن بیرینی اؤلدوردو.<ref name="milli.az"/>
== اینقیلابین باش وئردیی اساس یئرلر ==
{{Siyahı sütunlarla|3|
;[[Qahirə]] ([[Təhrir meydanı]])
;[[ایسکندریه]]
;[[Mansura]]
;[[Siva]]
;[[Süveyş]]
;[[Luksor]]
;[[Sinay yarımadası]]
;[[Şarm əş-Şeyx]]
;[[Şibin əl-Qum]]
;[[Əl-Ariş]]
;[[Sohaq]]
;[[Minya]]
;[[İsmailiyyə]]}}
== بئینلخالق موناسیبت ==
=== {{USA}} ===
ژانویهنین ۲۹-دا میصر یاشکان حسنی مبارکین تلویزیون ایله خالقا مراجعتیندن سوْنرا اونونلا [[Amerika Birləşmiş Ştatları|آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]] یاشکان [[Barak Obama|باراک اوباما]] آراسیندا تئلئفون دانیشیغی اوْلوب. تئلئفون دانیشیغینی کیمین تشببوسو ایله باش توتماسی بارهده معلومات وئرمهیهن B.Obama میصر خالقینین یانیندا اوْلدوقلارینی بیان ائدیب. آغ ائو باشچیسی میصرلی همکارینی خالقا وئردیی ودلری یئرینه یئتیرمهیه چاغیردیغینی و اونا خالق قارشیسینداکی عهده لیکلرینی خاتیرلاتدیغینی بیلدیریب: "میصرده ایقتیصادی، سوسیال و سیاسی اصلاحاتلار حیاتا کئچیریلمهلیدیر".
آغ ائوین سؤزچوسو روبرت گیببس هم نوماییشچیلری، هم ده میصر حکومتینی زوراکیلیقدان ایمتینا ائتمهیه چاغیریب: "داها چوخ آزادلیق طلبلرینه وئریلهجک جواب زوراکیلیق دئییل، دیالوق اولمالیدیر. میصرده کؤکلو اصلاحاتلارا احتیاج وار". R.Gibbs میصرده باش وئرهن سون حادثهلرله باغلی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما اۆچون ۴۰ صحیفهلیک خلاصه هازیرلاندیغینی وورغولاییب: "هم آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این مۆدافیعه و خاریجی ایشلر ناظرلیکلری، هم ده قاهیرهدهکی سفیریمیز مارقارئت سکوبی میصر حکومتی ایله سیخ تماسدادیرلار. میصر حکومتینی محمد ال-بارادئینی ائو دوستاقلیغیندان آزاد ائتمهیه چاغیریریق". آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتون ایسه آچیق فیلئده حسنی مبارکه "خالقینی دینله!" مئساژینی گؤندریب. او، "ال-جزیره" تئلئکانالی ایله جانلی یایینلانان مراجعتینده بیلدیریب کی، دینج نوماییشلره ایجازه وئریلمهلی و کسیلمیش رابطه علاقهلری برپا اوْلونمالیدیر: "بو نوماییشلر میصر جمعیتینده جدی پروبلملر اولدوغونو گؤستریر. میصر حکومتی زوراکیلیغین بو پروبلملری آرادان قالدیرمایاجاغینی آنلامالی، نوماییشچیلرین طلبلرینی قبول ائدرک وضعیتین گرگینلشمهمهسی اۆچون اصلاحاتلارا رازیلاشمالیدیر". H.Klinton بیان ائدیب کی، آمریکا بیرلشمیش ایالتلری نوماییشچیلرین طلبلرینی آنلاییر و اینسانلارین اؤز حۆقوقلارینی مۆدافیعه ائتمهسینه حؤرمت ائدیر: "حبس اولونموش نوماییشچیلر فوری و قئید-شرطسیز آزادلیغا بوراخیلمالیدیر". بیرلشمیش اوستانلار میصرده آزاد و عدالتلی سئچکیلر کئچیریلمهسی و دینج، موتشککیل قایدادا دموکراتییایا کئچیدین طرفداریدیر. بونو بیرلشمیش اوستانلارین دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتون فوخ News تلویزیونسینا موصاحیبهسینده دئییب. او، اؤلکه یاشکان حسنی مبارکی آزاد سئچکیلر کئچیرمهیه و ایرانین آقیبتیندن قاچماق اۆچون کؤکلو اصلاحاتلار آپارماغا چاغیریb.Hillari کلینتون همچینین قئید ائدیب کی، واشینقتون بئله بیر وضعیتده قاهیرهیه کمکی کسمک فیکرینده دئییل.<ref name="mediaforum.az"/><ref>[http://www.azadliq.org/content/article/2291796.html آمریکا بیرلشمیش ایالتلری میصرده آزاد سئچکیلر کئچیریلمهسینین طرفداریدیر]</ref>
باراک اوباما آدمینیستراسییاسی و میصر حکومتینین نمایندهلری باشکان حسنی مبارکین فوری ایستئفاسینی و ویتسئ-باشکان عمر سولئیمانین رهبرلیگی، حربیچیلرین و دیگر عرب دؤولتلرین دستیی آلتیندا کئچید حکومتین فورمالاشماسی بارهده دانیشیقلار آپاریرلار. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری رسمیلری عمر سولئیمان و میصر اوردوسونون رهبری ائنان سامی و مۆدافیعه ناظری مهمد تانتاوی آنا یاسا اصلاحاتلارینین باشلاماسی پروسسینی موذاکیره ائدیرلر. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این بۇ تکلیفی موسلمان قارداشلار داخیل اولماقلا گئنیش کوالیسییا حکومتینین یارانماسی و تئز ۲۰۱۱-جی ایلین سپتامبر آییندا آزاد سئچکیلرین کئچیریلمهسی نظرده توتور. بونا باخمایاق قزئت یازیر کی، میصرین ویتسئ-یاشکان و اوردو کوماندانلیغین بۇ تکلیفلرله رازیلاشاجاغینا هئچ بیر اساس یوخدور.<ref>{{Cite web |title=آمریکا بیرلشمیش ایالتلری میصرین کئچید حکومتینین رهبری کیمی عمر سولئیمانی گؤرور |url=http://az.apa.az/xeber_ABSh_Misirin_kechid_hokumetinin__212207.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110208011852/http://az.apa.az/xeber_ABSh_Misirin_kechid_hokumetinin__212207.html }}</ref>
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما میصرلی همکاری حسنی مبارکدن مۆمکون قدر تئز حاکمیّتین اؤتورولمهسی پروسسینه باشلاماغی طلب ائدیب. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان همچینین میصرده ژورنالیستلره هوجوملاری پیسلهییب. "میصرین گلجیینی بو اؤلکهنین خالقی معین ائدجک"، دئیه او وورغولاییب<ref>{{Cite web |title=اوباما مبارکدن فوری حاکمیّتین تهویل وئریلمهسی پروسسینه باشلاماغی طلب ائدیب |url=http://az.apa.az/xeber_Obama_Mubarekden_tecili_hakimiyyetin__212340.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110207034814/http://www.az.apa.az/xeber_Obama_Mubarekden_tecili_hakimiyyetin__212340.html }}</ref>
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتون میصرین ویتسئ-یاشکان عمر سولئیمانا زنگ ائدیب، حسنی مبارک طرفدارلاری و الئیهدارلاری آراسیندا باش وئرهن اولایلارین هر کسی شوکا سالدیغینی سؤیلهییب. هیللاری کلینتون بۇ اولایا گؤره مسولیت داشییانلارین تاپیلماسی اۆچون آراشدیریلما آپاریلماسینی ایستهییب. واشینقتونون آرتیق حسنی مبارکین تئزلیکله حاکمیّتدن گئتمهسینی ایستدیی ده معلوم اوْلوب. هیللاری کلینتون میصرده کئچید دؤورونون فوری باشلاماسینی زروری ساییب. آغ ائوین سؤزچوسو روبرت گیببس ده دئییب کی، دموکراتییایا یؤنهلیک دییشیکلیک فوری حیاتا کئچیریلمهلیدیر. فرانسه یاشکان نیکولاس سارکوزی ده آنالوژی بیانات وئریب. میصر خاریجی ایشلر نازیرلیینین سؤزچوسو هوسام زئکی ایسه بۇ چاغیریشلارا چَتین جواب وئریب. او، میصرده حاکمیّت دییشیکلیگی ایله باغلی مثلاًی قبول ائتمدیکلرینی، بۇ چاغیریشلارین میصردهکی اولایلاری قیزیشدیرماغا یؤنلدیینی وورغولاییب: "آمریکا بیرلشمیش ایالتلری، اینگیلیس، فرانسه کیمی غرب اؤلکهلرینین، حتی تۆرکیهنین بو دورومدا رول اویناماغا چالیشماسی، میصردهکی پروسسلره بورونلارینی سوخماسی چوخ اوزوجودور. بو دؤولتلر اؤز ایشلری ایله مشغول اولسونلار. بو اؤلکهلرین بوتون سرحدلری کئچهرک میصر خالقی آدیندان دانیشمالاری میصر خالقی و حکومتی طرفیندن رد ائدیلیر".<ref name="میصرده اؤلنلرین سایی آرتیر">{{Cite web |title=میصرده اؤلنلرین سایی آرتیر |url=http://www.lent.az/news.php?id=56242 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305012847/http://www.lent.az/news.php?id=56242 }}</ref>
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتون میصر حاکمیّتینی فوری دموکراتییایا دینج کئچیدله باغلی موخالیفتله دانیشیقلارا باشلاماغا چاغیریب. کلینتون میصرین ویتسئ-یاشکان عمر سولئیمانین موخالیفت قوهلری ایله دیالوقا حاضیر اوْلدوغو بارهده وئردیی بیاناتی کیفایت اولمایان ودلر کیمی قیمتلندیریب. کلینتون بیر داها میصری ژورنالیستلره قارشی داخیل اولماقلا زوراکیلیغی پیسلهییب.<ref name="az.apa.az">{{Cite web |title=کلینتون میصری دانیشیقلارا باشلاماغا چاغیریب |url=http://az.apa.az/xeber_Klinton_Misiri_danishiqlara_bashlamaga__212204.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110207213434/http://az.apa.az/xeber_Klinton_Misiri_danishiqlara_bashlamaga__212204.html }}</ref>
میصردهکی سیاسی وضعیت موثبت ایستیقامتده دییشمهیه باشلاییب. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما بئله حساب ائدیر. "میصرده سیاسی پروسسلرین گئدیشینین موذاکیرهیه احتیاجی اولدوغو گؤزه قاباغیندادیر. میصرلیلر ده محض بو ساحهده اوغورلارا نایل اولورلار"، دئیه تیجارت پالاتاسیندا چیخیش ائدن اوباما بیلدیریب. اوباما میصرده حاکمیّتین نیظاملی اؤتورولمهسینه و موختلیف سیاسی ایسپئکترلری تمثیل ائدن شخصلرین حکومتده ایشتیراکینا طرفدار اوْلدوغونو بیلدیریب. "میصرلیلر آزادلیق، آزاد و عدالتلی سئچکیلر، اونلاری تمثیل ائدن و دینلهیهن حکومت ایستییرلر. بیز اونلارا (میصر حاکمیّتینه) دئدیک کی، اونلار فوری حاکمیّتین نیظاملی اؤتورولمهسینه باشلامالیدیرلار"، دئیه آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان بیلدیریب.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Obama:_"Misirdeki_siyasi_veziyyet__212561.html اوباما: "میصردهکی سیاسی وضعیت موثبت ایستیقامتده دییشمهیه باشلاییب"]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> میصرین خاریجی ایشلر ناظری احمد ابول-گئیت اؤلکهده فوری اصلاحاتلار کئچیریلمهسینی طلب ائدن آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-ı میصره اؤز ایرادهسینی یئریتمکده گوناهلاندیریب. ''"سیز (آمریکالیلار) میصر کیمی بؤیوک اؤلکهده فوری دییشیکلیکلر بارهده دانیشاندا، بیزه زورلا اؤز ایرادهنیزی قبول ائتدیریرسینیز"''. ناظر بیلدیریب کی، آمریکالیلارین میصردهکی نوماییشلره ایلک تئپکیلری اونو قزبلندیریب. او آمریکالیلارا "میصرلیلرین هسساسیتینی باشا دوشمیی" مصلحت گؤروب. آغ ائو ایسه بیان ائدیب کی، باراک اوباما آدمینیستراسییاسی میصرله دانیشیقلاری بۇ اؤلکهنین داخیلی ایشلرینه قاریشماق حساب ائتمیر<ref>{{Cite web |title=میصر خین: آمریکا بیرلشمیش ایالتلری زورلا اؤز ایرادهسینی باشقالارینا قبول ائتدیرمهمهلیدیر |url=http://az.apa.az/xeber_Misir_XIN:_ABSh_zorla__212828.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-08-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110825221914/http://az.apa.az/xeber_Misir_XIN:_ABSh_zorla__212828.html }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصردن اؤلوم خبرلری گلیر |url=http://lent.az/news.php?id=57452 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304223819/http://lent.az/news.php?id=57452 }}</ref><ref>{{Cite web |title=میصر حکومتی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-آ دیش قیجادی |url=http://www.musavat.com/new/Son_x%C9%99b%C9%99r/94574-M%C4%B0S%C4%B0R_H%C3%96KUM%C6%8FT%C4%B0_AB%C5%9E-a_D%C4%B0%C5%9E_QICADI |accessdate=2021-02-06 |archivedate=2012-01-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118001238/http://www.musavat.com/new/Son_x%C9%99b%C9%99r/94574-M%C4%B0S%C4%B0R_H%C3%96KUM%C6%8FT%C4%B0_AB%C5%9E-a_D%C4%B0%C5%9E_QICADI }}</ref>
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما اؤز موشاویرلری ایله میصردهکی وضعیتله باغلی مسلهتلشمهلر آپاریب. گیببس دئییب کی، موشاویرهنین کئچیریلمهسی بارهده قرار میصر باشکانینین اؤز صلاحیتینین بیر حیصّهسینی عمر سولئیمانا وئرمهسیندن سوْنرا قبول اوْلونوب. او عئینی زاماندا بیلدیریب کی، باشکان اوباما مبارکین چیخیشینا واشینقتوندان میچیقانا گئدرکهن تییارهده باخیب.
آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان میلّی تهلوکهسیزلییه مسئول اوْلان تاخیمی ایله گؤروشو آغ ائوده کئچیرهجک.<ref>{{Cite web |title=باراک اوباما میصرله باغلی فوق العاده موشاویره کئچیرهجک |url=http://az.apa.az/xeber_Barak_Obama_Misirle_bagli__212954.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110213034205/http://az.apa.az/xeber_Barak_Obama_Misirle_bagli__212954.html }}</ref>
میصردهکی حادثهلر بیرلشمیش اوستانلار یاشکان باراک اوبامانین تلویزیون مراجعتینده ده اساس یئر توتوب. باراک اوباما میصرین چوْخ موهوم دییشیکلر ارفهسینده اوْلدوغونو بیان ائدیب. او تلویزیون مراجعتی زامانی کؤکلو دموکراتیک دییشیکلیکلر طلب ائدن میصر گنجلرینه اؤز هئیرانلیغینی گیزلتمهییب. اوباما میصرین کئچید دؤورونده آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-این بۇ اؤلکهیه هر جور کؤمکلیک گؤسترمهیه حاضیر اوْلدوغونو بیلدیریب. قئید ائدک کی، اونون گونون ایکینجی یاریسیندا آغ ائوده اؤز موشاویرلری ایله میصرله باغلی مسلهتلشمهلر آپاراجاغی گؤزلنیلیر. "بیز بو گون میصرده باش وئرهنلری دقتله ایزلییریک. بیر شئی معلومدور کی، بیز تاریخی بیر دییشیکلیین شاهیدی اولوروق. بو بیر دییشیکلیک، کئچید آنیدیر و بو آن اونا گؤره باش وئریر کی، بونو میصر خالقی بئله ایستییر. بو دییشیکلیکده میصر خالقینین یاشیندان وابسته اولمایاراق بوتون طبقهلری ایشتیراک ائدیر، لاکین اؤن جبههده ایسه گنج نسیلدیر. یئنی بیر نسیل. سیزین گنجلرینیز سسلرینین ائشیدیلمهسینی ایستییر. بیز ده ایستییریک کی، همین اینسانلار، عمومیلیکده بوتون میصرلیلر بیلسینلر کی، آمریکا میصرده حۆقوقی و عدالتلی بیر کئچیده دستک نوماییش ائتدیرمک اۆچون هر شئیی ائدجک. ایندی ایسه باش وئرهنلری ایزلدیکده آنلاییریق کی، بیز بیر-بیری ایله قارشیلیقلی علاقهده اولان بیر دونیادا یاشاییریق".<ref>{{Cite web |title=باراک اوباما حسنی مبارکین سون بیاناتینا موناسیبت بیلدیریب |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85664 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119125943/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85664 }}</ref>
میصرده حاکمیّتین هوسنی مبارکدن سیلاحلی قوهلرین عالی شوراسینا کئچمهسی میصر خالقینین اومیدلرینین آنجاق بیرینجی حیصّهسینین دوغرولماسیدیر. آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان باراک اوباما اؤز چیخیشیندا بئله دئییب. "هر گون تاریخی حادثهلرین شاهیدی اولماق اولمور. میصر آرتیق هئچ واخت اوولکی کیمی اولمایاجاق"، دئیه آمریکا بیرلشمیش ایالتلری رهبری bildirib.Onun سؤزلرینه گؤره، تکجه ایستئفالار کیفایت دئییل. "میصرلیلر آیدین فیلئده بیلدیریبلر کی، اصل دموکراتییادان باشقا هئچ نیله رازیلاشمایاجاقلار. حربچیلر اصل وتنپرور کیمی و مسولیتله حرکت ائتملیدیرلر. اونلار ائله ائتملیدیرلر کی، حاکمیّتین اؤتورولمهسی خالقین نظرینده اؤزونو دوغرولتسون. صحبت اهالینین حۆقوقلارینین مۆدافیعهسیندن، فوق العاده وضعیت بارهده سرهنجامین لغویندن، آنا یاسانین دییشدیریلمهسیندن، دییشیکلیکلرین دؤنمز اولماسیندان، عدالتلی و آزاد سئچکیلر اۆچون اؤزول یارادیلماسیندان گئدیر"، دئیه اوباما ایضاح ائدیب.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Obama:_Misir_artiq_hech__213122.html اوباما: میصر آرتیق هئچ واخت اوولکی کیمی اولمایاجاق]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== {{RUS}} ===
روسیه یاشکان دیمیتری مئدوئدئو میصر یاشکان حسنی مبارکه زنگ ووروب. روسیه مطبوعاتینین یایدیغی معلوماتا گؤره، مئدوئدئو مبارکدن سیاسی بحرانین صۆلح یولو ایله و سۆرعتله حلینی طلب ائدیب.
بحرانین حۆقوقی یوللارلا حل اوْلونماسینی آرزولادیغینی دئیهن مئدوئدئو روسیه سفیرلیگی و وطنداشلارینین تهلوکسیزلیینین تأمینات آلتینا آلینماسی اۆچون گؤستریلهن فعالیّتلرین اهمیتینی وورغولاییب.
روسیه خاریجی ایشلر ناظری سئرگئی لاوروو ایسه وئردیی آچیقلامادا میصرین ایستیقراری و بۇ اؤلکهده دموکراتییانین اینکیشافی اۆچون ماراقلی اوْلدوقلارینی بیلدیریب: "میصر روسیهنین ایستراتئژی اورتاغی و یاخین شرقین کیلید اؤلکهسیدیر. او اؤلکهده باش وئرهنلره ائتیناسیز قالا بیلمریک. میصرین ایستیقراری و دموکراتیک اؤلکه اولماسیندا بیز ده ماراقلیییق. مؤوجود اولان اجتماعی، ایقتیصادی و سیاسی پروبلملرین صۆلح یولو ایله حلینی ایستییریک".<ref>{{Cite web |title=دیمیتری مئدوئدئو حسنی مبارکه زنگ ووروب |url=http://deyerler.org/78382-dimitri-medvedev-husnu-mubareke-zeng-vurub.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-04-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110407192901/http://deyerler.org/78382-dimitri-medvedev-husnu-mubareke-zeng-vurub.html }}</ref><ref>{{Cite web |title=دیمیتری مئدوئدئو حسنی مبارکه زنگ ووروب |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=84412 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119090132/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=84412 }}</ref>
روسیه باشکانینین یاخین شرق اوزره خصوصی نمایندهسی آلکساندر سالتانوو دمیتری مئدوئدئوین مکتوبونو میصر یاشکان حسنی مبارکه چاتدیریب، - "ریا نوووستی" خبر وئریر.
"روسیه فئدئراسییاسینین یاخین شرق اوزره خصوصی نمایندهسی آلکساندر سالتانوو میصرده اولوب و روسیه باشکانینین مراجعتینی حسنی مبارکه چاتدیریب. حسنی مبارک اونونلا گؤروشوب و مکتوبون بیر سیرا دئتاللاری بارهده موذاکیرهلر آپاریبلار"، - دئیه روسیه خاریجی ایشلر نازیرلییندن بیلدیریلیب.
روسیه نمایندهسی عئینی زاماندا میصرین خین رهبری آبول قئیت و ویتسئ-باشکان عمر سولئیمان ایله ده گؤروشوب. مکتوبون دئتاللاری آچیقلانماسا دا، معلوماتا گؤره، مکتوبدا روسیه یاشکان میصرلی همکارینی خبردار ائدیب کی، اگر خالقین طلبلری یئرینه یئتیریلمهسه، همین رژیم اۆچون بؤیوک چتینلیکلر یاراناجاق.<ref>{{Cite web |title=روسیه یاشکان خبردارلیق مکتوبونو میصر باشکانینه گؤندریب |url=http://deyerler.org/79145-rusiya-prezidenti-xeberdarliq-mektubunu-misir-prezidentine-gonderib.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-04-15 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110415150818/http://deyerler.org/79145-rusiya-prezidenti-xeberdarliq-mektubunu-misir-prezidentine-gonderib.html }}</ref>
=== آوروپا بیرلیگی ===
آی-نین خاریجی سیاست اوزره عالی نمایندهسی کئترین ائشتون میصر حاکمیّت اورقانلاری ایله موخالیفت آراسیندا دانیشیقلار آپاریلماسینین زروری اوْلدوغونو بیلدیرمیشدی.<ref name="az.apa.az"/>
۵ فوریهدا آلمان کانسلئری آنگئلا مئرکئل میصرده نؤوبدنکنار سئچکیلرین کئچیریلمهسینین علیهینه اوْلدوغونو بیلدیرمیشدی. او، بونو حاکمیّت واکوومونون یاراناجاغی ایله باغلی دویدوغو ناراحاتلیقلا ایفاده ائتمیشدی.<ref>[http://www.dw-world.de/dw/article/0,,14819791,00.html Ангела Меркель против досрочных выборов в Египте]</ref>
یونانین باش ناظری گئورگئ پاپاندرئوو بیلدیریب کی، بازار گونو قاهیرهیه گئدیب آوروپا بیرلیگی آدیندان مبارکله دانیشیقلارا باشلایاجاغینی دئییب.<ref name="ReferenceA"/>
بؤیوک بریتانیانین باش ناظری دئوید کئمئرون دا میصر حاکمیّتینی اصلاحاتلارا چاغیراراق، دموکراتیک و حۆقوقی دؤولتین برقرار اولماسی اۆچون اصلاحاتلاری دستکلدیکلرینی بیان ائدیب.<ref>{{Cite web |title=باراک اوباما و حسنی مبارک آراسیندا تئلئفون دانیشیغی اولوب |url=http://az.apa.az/xeber_Barak_Obama_ve_Husnu__211592.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-03-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306020940/http://az.apa.az/xeber_Barak_Obama_ve_Husnu__211592.html }}</ref>
فرانسه یاشکان نیکولیا سارکوزی و آلمان کانسلئری آنگئلا مئرکئل ایله بیرگه بیاناتلا چیخیش ائدیبلر. اونلار حسنی مبارکی سیلاحلی نومایشچیلره قارشی گۆج تطبیقینی دایاندیرماغا، آزاد و عدالتلی سئچکیلرین کئچیریلمهسی اۆچون شرایط یاراتماق اۆزرینده ایشلهمهیه چاغیریبلار.
آلمان باشکان مبارکی اؤلکهدهکی کلینیکالارین بیرینده مۆالیجه آلماق اۆچون اؤلکهیه گیرمهسینه ایجازه وئرهجک. بۇ بارهده حاکمیّتده اوْلان کریستیان-دموکرات پارتییاسینین باش کاتیبی روپرئخت پولئنس معلومات وئریب. بیر سیرا آنالیتیکلرین فیکرینجه، بۇ مبارکین حاکمیّتدن ال چکمهسی سسئناریلریندن بیری ایدی. داها اوّل نیو-یورک تایمس قزئتی حادثهلرین بئله آخاردا اولاجاغینی یازمیشدی.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/07/mubarak/ Германия согласилась принять Мубарака]</ref><ref>[http://www.dw-world.de/dw/article/0,,14821943,00.html Немецкие политики считают возможным приезд Мубарака в ФРГ на лечение]</ref>
آوروپا اتفاقینین بئینلخالق ایشلر و سیاسی تهلوکهسیزلیک اوزره عالی کومیسساری کئترین ائشتون میصر یاشکان حسنی مبارکین باشکانلیک پوستوندان ایستئفایا گئتمهمهسیندن میوسلوقلارینی ایفاده ائدیب. ائشتون تأسفلنیر کی، مبارک هله ده دموکراتییایا کئچید یولونو توتماییب و دییشیکلیکلر اۆچون یول آچماییب، - "ریا نوووستی" خبر وئریر.
"دییشیکلیکلر واختی آرتیق یئتیشیب. بیز یاخین ساعتلار عرضینده میصر خالقینین تئپکیسینی ایزلیجییک"، - دئیه ائشتون بیلدیریب. اونون سؤزلرینه گؤره، آی میصر حاکمیّتی ایله علاقه ساخلایاراق اونلاری تئز بیر زاماندا دموکراتییا یولونا کئچید آلماغا چاغیراجاق.<ref>{{Cite web |title=آوروپا اتفاقی مبارکین ایستئفایا گئتمهمهسیندن میوس اولوب |url=http://deyerler.org/79322-avropa-ittifaqi-mubarekin-istefaya-getmemesinden-meyus-olub.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2013-02-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130209025008/http://deyerler.org/79322-avropa-ittifaqi-mubarekin-istefaya-getmemesinden-meyus-olub.html }}</ref>
آلمانین کانسلئر آنگئلا مئرکئل مبارکی ایستئفا وئرمهیه چاغیردی.<ref>[http://gazeta.ru/news/lenta/2011/02/11/n_1701106.shtml Канцлер Германии Меркель призывает Мубарака уйти в отставку на фоне новых протестов]</ref> Danimarkنین خاریجی ایشلر ناظری آوروپا بیرلیگی اؤلکهلرینه مراجعت ائدرک میصر یاشکان هوسنی مبارکدن فوری ایستئفانی طلب ائتمک اۆچون بیرگه بیاناتین حاضیرلانماسینی تکلیف ائدیب.<ref name="میصر: مبارکین یئری بیلینمیر"/>
=== {{TUR}} ===
تۆرکیه خاریجی ایشلر ناظری احمد داوودوغلو بیان ائدیب کی، تۆرکیه میصردهکی حادثهلری دقتله ایزلییر. ''"بو دقیقهیه، هر هانسی بیر وطنداشیمیزا هوجوم ائدیلدیی بارهده معلومات یوخدور، آنجاق بیز حادثهلری دقتله ایزلییریک"''. ا.داوودوغلو سارایئوودا بیلدیریب. داوودوغلو قئید ائدیب کی، تورک خالقی میصر خالقینا قارداشلیق حیسلری بسلییر و حادثهلر زامانی دونیاسینی دییشمیش اینسانلارا گؤره میوس اوْلدوغونو ایفاده ائدیب.'' "بیز اؤز وطنداشلاریمیزا تهلوکهسیز اراضیلرده اولماغی و هر هانسی بیر تهلوکه تؤرهیهجک اراضیلردن اوزاق دورماغی توصیه ائدیریک. هلکی الیمیزده تورک وطنداشلارینا هوجوم بارهده، یاخود وطنداشلاریمیزین هانسیسا بیر آکسییادا ایشتیراک ائتمسیله باغلی معلومات یوخدور. بیز اومید ائدیریک کی، میصرده باش وئرهنلر میصر خالقینین گلجیی اۆچون اوغورلو اوْلاجاق. همچینین، تورک وطنداشلاریمیزی دا ساکیتچیلییه چاغیریریق"''.<ref>{{Cite web |title=میصرده باش وئرهنلر میصر خالقینین گلجیی اۆچون اوغورلو اوْلاجاق - ا. داوودوغلو |url=http://www.salamnews.org/az/news/read/30110/misirde-bash-verenler-misir-xalqinin-geleceyi-uumlccediluumln-ugurlu-olacaq--e-davudoglunbsp/ |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2016-04-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160404120436/http://www.salamnews.org/az/news/read/30110/misirde-bash-verenler-misir-xalqinin-geleceyi-uumlccediluumln-ugurlu-olacaq--e-davudoglunbsp }}</ref>
تۆرکیه باش ناظری رجب تایییب اردوغان میصر پرئیدئنتی حسنی مبارکی خالقا قولاق آسماغا چاغیریب. عدالت و اینکیشاف پارتییاسینین توپلانتیسیندا چیخیش (بو چیخیش آل-ژاززئرا تئلئکانالی ایله جانلی یاییملانیب) ائدن اردوغان بیلدیریب کی، خالقین گؤزونو، کؤنلونو، قولاغینی قاپادان اقتدارلار اوزونؤمورلو اولا بیلمز. خالقا قارشی اوْلان هئچ بیر اقتدار آیاقدا قالا بیلمز. بیز اؤزوچموز اۆچون نه ایستییریکسه، دوستلاریمیز-قارداشلاریمیز اۆچون ده بونو ایستییریک". اردوغان بیرباشا مبارکه مورجیت ائدرک دئییب: "''بیز اینسانیق، بیز فانیگیک. دایمی دئییلیک. هر بیریمیز اؤلجییک و او دونیادا آرخادا بوراخدیقلاریمزا گؤره سورغو-سوال ائدیلجییک. هامیمیز گلدی-گئدریک. ان یاخشیسی اؤزوموزدن سونرا خوش شئیلر قویوب گئتمکدیر. حؤرمتله خاتیرلاناق، رهمتله یاد ائدیلک. بو دونیادان بیرجه کفهنده گئدجییک. اودور کی، کفهنین قدیر-قیمتینی بیلک. هم ویجدانیمیزین، هم خالقیمیزین سسینه، اونلارین خئییر-دعاسینا و یا بد دعاسینا حاضیر اولاق. خالقین هایقیرتیسینا قولاق وئرک.''
اردوغان میصردهکی اعتراضچیلارا دا مراجعت ائدیب. دئییب کی. ''"دئموکراتیویا و آزادلیق هر کسه وئریلهن بیر حاقدیر. سیلاحدان اوزوق دورون، اما مدنیتینیزه صاحب چیخین. حۆقوقلارینیز اۆچون موباریزه آپارین. لایقلی موباریزه آپارین. میسریده ایستر عسگر، ایستر پولیس، ایسترسه ده عادی جامماتدان هئچ کیمین خسارت آلماسینی ایستهمیریک.''<ref name="azadliq.org"/><ref name="میصرده اؤلنلرین سایی آرتیر"/><ref>{{Cite web |title=اردوغان حسنی مبارکه چاغیریش ائتدی: "خالقین هایقیرتیسینا، اینسانی طلبلره جواب وئرین" |url=http://deyerler.org/78012-erdogan-husnu-mubareke-cagiris-etdi-xalqin-hayqirtisina-insani-teleblere-cavab-verin.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110204055548/http://deyerler.org/78012-erdogan-husnu-mubareke-cagiris-etdi-xalqin-hayqirtisina-insani-teleblere-cavab-verin.html }}</ref><ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/01/erdogan/ Турецкий премьер призвал Мубарака выполнить требования митингующих]</ref>
=== ایران ===
[[İran|ایران]]، باش وئرهن حادثهلرده اعتراضچیلارین ایستکلرینه قولاق آسیلماسی لازیم اولدوغونو سؤیلهییب.<ref name="arannews.ir">{{Cite web |title=دونیا رهبرلری میصر حادثهلری بارهده نه دئدیلر؟ |url=http://www.arannews.ir/az/news/21086.aspx |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-03 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110203040336/http://www.arannews.ir/az/news/21086.aspx }}</ref>
[[4 fevral|فوریهین ۴]]-ده [[Tehran|تهران]] [[cümə namazı|جومعه نامازی]]نا اداره ائدن [[Əli Xamneyi|علی خامنئیی]] [[Tunis|تونیس]] و میصر اولایلاریندان دانیشیب: "تونیس، میصرده باش وئرهن حادثهلر ایران خالقی اۆچون خصوصی معنا داشیییر. بو، ایرانداکی اینقیلابلا باشلانان ایسلامی اویانیشدیر. تونیس و میصرده باش وئرهن اولایلار حقیقی معنادا بیر زلزهلهدیر. داها دوغروسو، باش وئرهنلر ایران خالقینین سسینین اینیکاسیدیر".<ref name="ReferenceB">{{Cite web |title=میصرین "موسلمان قارداشلار"ı ایرانین دینی رهبرینین دئدیکلرینه تئپکی وئردی |url=http://www.mediaforum.az/articles.php?lang=az&page=03&article_id=20110204061847144 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2013-06-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130609050721/http://www.mediaforum.az/articles.php?lang=az&page=03&article_id=20110204061847144 }}</ref><ref>{{Cite web |title=خامئنئیی میصر نوماییشلریندن ممنوندور |url=http://milli.az/news/world/35872.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110208163045/http://milli.az/news/world/35872.html }}</ref>. میصرده ان گۆجلو ایسلامچی قروپلاردان ساییلان "موسلمان قارداشلار" جمعیتینین رهبری محمد بدی فوریهین ۴-ده ایرانین دینی رهبری آیتوللاه علی خامنئیینین بیاناتینا تئپکی وئریب."مدیا فوروم" سایتینین معلوماتینا گؤره، "موسلمان قارداشلار"این رهبری محمد بدی بونا جواب اولاراق دئییب: "جناب [[Ayətullah Xamneyi|خامنئیی]] بیلمهلیدیر کی، میصر اینقیلابی ایسلامی یوخ، خالق اینقیلابیدیر. چونکی بو اینقیلابدا و اعتراض آکسییالاریندا موسلمان اهالی ایله یاناشی، اؤلکه اهالیسینین دیگر طبقه و زومرهلری، او جملهدن کریستیانلار دا فعال ایشتیراک ائدیرلر".<ref name="ReferenceB"/>
=== عرب اؤلکهلری ===
سعودی عربیستانی کرالی عبدالله آمریکا بیرلشمیش ایالتلری یاشکان اوبامادان حسنی مبارکی مۆدافیعه ائتمهسینی طلب ائدیب. او، آمریکا بیرلشمیش ایالتلری-نین میصره یاردیمی کسمهسی حالیندا اورا هر ایل سعودی بودجهسیندن ۱،۵ میلیارد دوللار یاردیم آییراجاغینی دا قئید ائدیب.<ref>[http://lenta.ru/news/2011/02/10/saudi/ Саудовская Аравия потребовала от США защитить Мубарака]</ref>
لیوییا عرب جماهیرییهسینین رهبری موممر قززافی "ال مسری ال یوم"آ وئردیی آچیقلاماسیندا بیلدیریب کی، باشکان هوسنی مبارکی دستکلییر.<ref name="میصر: مبارکین یئری بیلینمیر"/>
هیزبوللاه عمومی باشچیسی سید حسن ناسروللاه؛ "بیزلر، میصردهکی اینقیلابی گئرچک بیر اینقیلاب اولاراق گؤرور و بو اؤلکه ایچریسینده اینقیلابی دستکلهیهن بوتون قروپلارین آرخاسیندا اولدوغوموزو بیلدیریریک. "دئدی. بو گون جامپ داوید آنلاشماسینا قارشی و میصر خالقینا دستک آدی آلتیندا رئاللاشدیریلان سیمپوزیومدا بیر دانیشما ائدن سید حسن ناسروللاه؛ "بیلینمهلیدیر کی؛ میصر و تونیسده اینکیشاف ائدن حادثهلرده هیزبوللاهین جبههسی، هئچ شوبههسیز مظلوم خالقلارین آرخاسیندادیر. "دئدی. آیریجا ناسروللاه؛ "میصر و تونیسدهکی قیاملار اۆچون ائتمهمیز لازیم اولان شرحین گئجیکمهسیندن اؤتری میصر و تونیس خالقیندان عذر دیلیریک. "دئدی. کنار یاندان هیزبوللاه عمومی باشچیسی سید حسن ناسروللاه، میصر هبسخانالاریندا اولان هیزبوللاه عسگرلرینین وضعیتینه ده توخوناراق بونلاری سؤیلهدی؛ "تک هدفلری قززهدهکی قارداشلارینا ییئجئک و درمان کمکی اۆچون میصره کئچمیش ایگیدلرین، بعضی اطرافلار طرفیندن حادثهلرین یاخشیجا ساپدیریلماسی و بؤیودولمهسی اوزوندن سانکی هیزبوللاه، میصرده شیعهلیگی یایما سییندیمیش کیمی گؤستریلهرک، قارداشلاریمیز هبسخانالارا آتیلمیشدیر." سؤزلرینه میصرده باش وئرهن اینقیلابین گئرچک بیر اینقیلاب اوْلدوغونو وورغولایاراق داوام ائدن ناسروللاه؛ "کریستیانلارین و دیگر آزلیقلارین دا موسلمانلارین یانیندا بو حرکتلهنمهیه قاتیلماسی، کیچیک بؤیوک، یاشلی و خصوصیله ده گنجلرین بو ازملی سیلرینین آرخاسینداییق." دئدی.<ref>{{Cite web |title=ناسروللاه؛ میصر اینقیلابی، گئرچک بیر اینقیلابدیر |url=http://www.ixlas.az/xeber-lenti/nasrullah-misir-inqilabi-gerchek-bir-inqilabdir.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110211104320/http://www.ixlas.az/xeber-lenti/nasrullah-misir-inqilabi-gerchek-bir-inqilabdir.html }}</ref>
[[File:Egypt Uprising solidarity Melbourne protest, 30 January 2011 020.jpg|thumb|200px|[[Avstraliya|اوتریش]]نین [[Melburn|مئلبورن]] شهریندهکی میصر کونسوللوغونون قارشیسیندا نوماییش]]
[[File:Egypt solidarity protest in Paris, 29 January 2011 005.jpg|thumb|200px|[[Paris|پاریس]]ده [[29 yanvar|۲۹ ژانویه]] [[2011|۲۰۱۱]]-جی ایلده میصر خالقی ایله همریلیک آماچله تشکیل اولونان نوماییش]]
دونیانین بیر چوْخ اؤلکهلرینده ده میصرلیلر باشکان حسنی مبارکین ایستئفاسینی بایرام ائدیبلر. ویتسئ- باشکان عمر سولئیمانین حسنی مبارکین قراری ایله باغلی قیسا آچیقلاماسیندان فوری سوْنرا لیوانین باشکندی بئیروتدا آتشفشانلیق باشلاییب. ایوردانییانین باشکندی اممانین مرکزی کوچهلرینه ده اینسانلار آخیشیب. قززا زولاغیندا دا آتشفشانلیق مۆشاهیده ائدیلیب. "هماس" قروپلاشماسینین سؤزچوسو سامی ابو زوهری میصر خالقینین قرارینی دستکلدیکلرینی دئییب. ایوردان چایینین غرب ساحلیندهکی رماللاه شهرینده ده یوزلرله اینسان میصر بایراقلارینی دالغالاندیریب، بۇ خبری بایرام ائدیبلر. آمریکا بیرلشمیش اوستانلارین باشکندی واشینقتونداکی میصرلیلر ایسه حسنی مبارکه قارشی ۱۸ گونلوک اعتراضین اوغورلو نتیجهلرینی میصر سفیرلیی قارشیسینا توپلاشاراق باریام ائدیبلر.<ref>{{Cite web |title=میصر مبارکسیز ایلک گونو بایراملا قارشیلاییب |url=http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85894 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120119084558/http://anspress.com/index.php?a=2&lng=az&nid=85894 }}</ref>
سعودی عربیستانی میصرده حاکمیّتین دینج یوللا دییشمهسینی آلقیشلاییر. بۇ بارهده سعودی عربیستانینین رسمی آگئنتلیگی معلومات یاییب. آگئنتلیین معلوماتیندا دئییلیر: "کراللیق اومید ائدیر کی، میصر اوردوسو اؤلکهده ثابتلیگی و تهلوکهسیزلیگی برپا ائدجک و میصر خالقینین ایستک و ماراقلارینی تامین ائده بیلهجک حکومتین یارانماسی یولوندا اؤز سیلرینی اسیرگهمهیهجک. سعودی کراللیغی اومید ائتدیی بیلدیریب کی، میصر ایسلام، عرب دونیاسیندا و بئینلخالق آرنادا اؤز آپاریجی رولونو ساخلایاجاق.<ref>{{Cite web |title=سعودی عربیستانی میصر اینقیلابینی آلقیشلاییب |url=http://milli.az/news/world/36920.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2011-02-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110216160305/http://www.milli.az/news/world/36920.html }}</ref>
=== ایسرایل ===
[[ایسرائیل]] یاشانانلاردان چوخ ناراحات اولموشدور. آنجاق سسسیزلیینی قوروموشدور<ref name="arannews.ir"/>. ایسرایل یاشکان [[Şimon Peres|شیمون پئرئس]] حسنی مبارکین یاخین شرق صۆلح پروسسیندهکی خیدمتلرینین دانیلماز اولدوغونو قئید ائتمیشدیر<ref>[http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4021787,00.html پئرئس: We owe موباراک اوور گراتیتودئ]</ref>. باش ناظر [[Benyamin Netanyahu|بئنیامین نئتانیاهو]] ایسه میصرده ایسلامچیلارین حاکمیّته گلمهسینین مۆمکونلویو بارهسینده ناراحاتلیقلارینی بیلدیرمیشدیر<ref>[http://www.lemonde.fr/proche-orient/article/2011/01/31/egypte-israel-craint-un-scenario-a-l-iranienne_1473323_3218.html ائگیپتئ : ایسراëل جراینت اون سجéناریو à ل'ایرانیئننئ]</ref>.
=== آذربایجان ===
آذربایجان جومهوریتی خاریجی ایشلر ناظرلیگی آذربایجان جومهوریتی وطنداشلارینا میصر عرب جومهوریتینده باش وئرهن سون حادثهلرله باغلی خبردارلیق ائدیب. نازیرلیین رسمی سایتیندا یئرلشدیریلهن خبردارلیقدا ژانویه آیینین سونلاریندان باشلایاراق میصر عرب جومهوریتینده حکومت علیهینه کوتلوی نوماییشلر و ایغتیشاشلار باشلاندیغی قئید ائدیلیر. قاهیره، آسوان و لوکسور شهرلرینه سیاهتلر واجیب اولمادیقجا تخیره سالینمالیدیر. میصر عرب جومهوریتینده دایمی، موقتی یاشایان و اولان آذربایجان وطنداشلارینین اؤلکهده اعلان اولونموش مؤوجود قایدالارا عمل ائتمهلری و ایغتیشاشلارا قاریشمامالاری و یارانمیش هر هانسی پروبلمله علاقه دار اونلارا یاردیم گؤستریلمهسی اۆچون آذربایجان جومهوریتی میصر عرب رئسپوبلیکاسینداکی سفیرلیینه مراجعت ائتمهلری توصیه اولونور.<ref>{{Cite web |title=خین-دن میصر خبردارلیغی |url=http://www.musavat.com/new/%C3%96lk%C9%99/93809-X%C4%B0N-d%C9%99n_M%C4%B0S%C4%B0R_X%C6%8FB%C6%8FRDARLI%C4%9EI |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2012-01-18 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118014938/http://www.musavat.com/new/%C3%96lk%C9%99/93809-X%C4%B0N-d%C9%99n_M%C4%B0S%C4%B0R_X%C6%8FB%C6%8FRDARLI%C4%9EI }}</ref>
آذربایجانین موخالیف لیبئرال پارتییاسینین رهبری لاله شؤوکت هاجییئوا میصر حادثهلری ایله باغلی بیانات یاییب. "بو گون دونیا ایجتیمایتینه ایللرله تلقین ائدیلهن میف - گویا موسلمان اؤلکهلرینده اساس موخالیفت قوهلری رادیکال ایسلامچیلاردیر - دارماداغین اولدو. کوچهلرده اعتراض ائدن یوز مینلرله اینسانلار تحصیللی گنجلردیر. اونلار دموکراتییا و آزادلیق ایستییرلر"، - بیاناتدا بیلدیریلیب. او، اؤز بیاناتیندا میصر خالقینی دستکلدیینی دئییب.<ref>{{Cite web |title=آذربایجانین موخالیفت رهبری میصر حادثهلری ایله باغلی بیانات یاییب |url=http://az.trend.az/news/politics/1820980.html |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2013-05-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130520232650/http://az.trend.az/news/politics/1820980.html }}</ref>
۲۰۱۱-جی ایلین ۲۵ ژانویه تاریخیندن اعتباراً میصرده باشلایان کوتلوی ایغتیشاش و اعتراض آکسییالارینین داها دا کسکینلشمهسینی، اینسان حیاتینا تهلوکه یارادان حاللارین میدانا چیخماسینی نظره آلاراق، آذربایجان باشکانینین گؤستریشی اساسیندا میصردهکی آذربایجانلیلارین تخلییهسی تشکیل اوْلونوب.
میصرده وضعیت تدریجهن ایستابیللشیر، بونونلا علاقه دار آذربایجانین بۇ اؤلکهدهکی سفیرلیینده یارائدیلمیش "قاینار خط"ا مراجعتلرین سایی آزالماقدادیر. بو بارهده آپا-یا سفیرلیین بیرینجی کاتیبی ائلنور ایسماییلوو معلومات وئریب. اونون سؤزلرینه گؤره، اؤلکهدهکی کوتلوی ایغتیشاشلار زامانی عمومیلیکده ۱۷۱ آذربایجانلی میصردن ائواکواسییا اولونوب: "ایندی اؤلکهده وضعیت ایستابیللشمهیه دوغرو گئدیر، مکتبلر ایشلییر. "قاینار خط"ا مراجعت ائدن آذربایجان وطنداشلارین سایی آزالیب".
[[File:Nicat Qocayev.jpg|left|thumb|[[Nicat Qocayev|نجات قوجایئو]] — میصر اینقیلابی زامانی قتله یئتیریلمیش آذربایجان سفیرلیینین ایشداشی]]
"سفیرلیین ایشداشی نجات قوجایئوین اؤلدورولمهسی فاکتینین تحقیقاتی نئجه گئدیر" سوالینی جوابلاندیران ائلنور ایسماییلوو بیلدیریب کی، سفیر شاهین آبدوللایئو بۇ مسئله ایله باغلی مۆافیق قوروملارلا دایم علاقه ساخلاییر، اما هلهلیک هئچ بیر ایرلیلییش یوخدور.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Azerbaycanin_Misirdeki_sefirliyi:_Misirde__212464.html آذربایجانین میصردهکی سفیرلیگی: میصرده وضعیت سابیتلشیر، "قاینار خط"ا مراجعتلرین سایی آزالماقدادیر]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
آذربایجانین میصردهکی سفیرلیینین بیرینجی کاتیبی ائلنور ایسماییلوو فوریهین ۴-ده میصر اولایلاری، و ده آذربایجان سفیرلییندهکی وضعیتله باغلی معلومات وئریب.
میصرده وضعیت گرگین اولاراق قالیر. بۇ آنلاردا باشکند قاهیرهدهکی تحریر میدانینا حسنی مبارک طرفدارلاری و الئیهدارلاری آخیشیرلار. بؤیوک احتیماللا بۇ گون هانسیسا جدی حادثه باش وئرهجک. الئیهدارلار طلب ائدیرلر کی، بۇ گون مبارک حاکمیّتدن گئتمهلیدیر. بیز ده بورادا پروسسلری ایزلییریک. هر آن بورادا وضعیت دییشیر. پروقنوز وئرمک چوْخ چتیندیر. یعنی بیلمک اولمور بیر ساعتدان سوْنرا نه باش وئرهجک...
حادثهلر شهرین مرکزینده، تحریر میدانیندا باش وئریر. سفیرلیین بیناسی ایسه ماادی رایونوندا یئرلشیر. بۇ رایوندا خاریجی وطنداشلار یاشاییرلار. حاضیردا میصر هبسخانالاریندان چوخلو مهبوس قاچیب. موتهمادی اولاراق بۇ رایوندا یئرلشهن ائولره قاچقین مهبوسلار باسقین ائدیر، خاریجیلرین ائولریندن اوغورلوق ائدیرلر. یعنی بۇ رایون تهلوکهدن اوزاق دئییل. میصر پوْلیسی سفیرلییمیزی مۆحافیظه ائتمیر، تهلوکسیزلییمیزی اؤزوموز قورویوروق. بونا گؤره ده هر آن بیر یئرده اولماغا چالیشیریق. بورادا کومئندانت ساعتی وار، اونا عمل ائدیریک. دوزدور، میصر اهالیسی کومئندانت ساعتینا ریایت ائتمیر. هامی کوچهده، میتینقدهدیر.
بیزیم بورادا میصرلی تانیشلاریمیز وار و اونلارلا علاقه ساخلاییریق. حاضیردا اونلار ایشلهمیرلر. میصرده بازار گونو ایش گونودور. اونلارا خبر گؤندریلیب کی، بازار گونو ایشه چیخسینلار. بؤیوک احتیماللا بازار گونو ایشه باشلایاجاقلار.<ref>{{Cite web |title=آذربایجانین میصردهکی سفیرلیینین بیرینجی کاتیبی: "بیلمک اولمور بیر ساعتدان سونرا نه باش وئرهجک |url=http://www.mediaforum.az/articles.php?lang=az&page=00&article_id=20110204062727111 |accessdate=2016-09-08 |archivedate=2013-06-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130607155510/http://www.mediaforum.az/articles.php?lang=az&page=00&article_id=20110204062727111 }}</ref>
ائ. ایسماییلووون سؤزلرینه گؤره، ه. مبارکین ایستئفاسی ایله علاقه دار میلیونلارلا آدام گئجهنی قاهیرهنین تحریر میدانیندا کئچیریب، بۇ حادثهنی بایرام ائدیب. قاهیرهده هازیرکی وضعیته توخونان دیپلومات بیلدیریب کی، بیر مدت اوّل کوتلوی حال آلمیش تالانلار آرتیق سنگیییب. سفیرلیکده یارائدیلمیش "قاینار خط" ایسه فعالیّتینی داوام ائتدیریر. لاکین سون ۲-۳ گونده "قاینار خط"ا مراجعت اولماییب. "بونونلا بئله، بیز بوراداکی وطنداشلاریمیزین وضعیتینی دقتده ساخلاماقدا داوام ائدیر، قاهیرهده اولان اوچ آذربایجانلی طلبه ایله دایم علاقه ساخلاییریق"، - دئیه دیپلومات بیلدیریب. قئید ائدک کی، میصرده اعتراض آکسییالاری ژانویهنین ۲۵-ده باشلانیب. باش وئرهن توققوشمالاردا آزی ۳۰۰ نفر هلاک اوْلوب، ۵ میندن چوْخ اینسان یارالانیب. آذربایجانین میصردهکی سفیرلیینین ایشداشی نجات قوجایئو ده ایغتیشاشلاردا آلدیغی گولله یاراسیندان اؤلوب. باشکان ایلهام الیئوین گؤستریشی ایله ژانویهنین ۳۰-دان آذربایجان وطنداشلارینین قاهیرهدن خصوصی تییارهلرله ائواکواسییاسینا باشلانیلیب. ایندیدک عمومیلیکده میصردن ۱۷۱ آذربایجان وطنداشی چیخاریلیب.<ref>[http://az.apa.az/xeber_Azerbaycanin_Misirdeki_sefirliyi:_Buradaki__213145.html بوراداکی وطنداشلاریمیزین وضعیتینی دقتده ساخلاماقدا داوام ائدیریک]{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
===== اینقیلاب حاقیندا کیتابلار. =====
* [[میصر]] اینقیلابینین بووک ، سیاسی باخیمدان ، ایقتیصادی باخیمدان و سوسیولوژی باخیمدان ، سیاسیو یازیچی [[Əhməd Ghanem|احمد گهانئم]]
== ایستینادلار ==
<div style="height: 300px; overflow: auto">{{reflist|4}}</div>
== خاریجی کئچیدلر ==
* [http://www.youtube.com/watch?v=ytrFkeOgWbA میصر اینقیلابی نئجه غالیب گلدی؟ (ویدئو)]
{{commonscat|2011 Egyptian protests}}
== همچینین باخ ==
* [[Çörək qiyamları (Tunis 1983-1984)|چؤرک قیاملاری (تونیس ۱۹۸۳-۱۹۸۴)]]
* [[Ərəb ölkələrində etiraz dalğası (2010-2011)|عرب اؤلکهلرینده اعتراض دالغاسی (۲۰۱۰-۲۰۱۱)]]
* [[Müsəlman qardaşlar|موسلمان قارداشلار]]
== قایناقلار ==
https://az.wikipedia.org
== گؤرونتولر ==
<gallery mode="packed-hover" perrow="3" heights="200px">
File:Hosni Mubarak ritratto.jpg
File:Gamal Mubarak.jpg
File:Egypt population pyramid 2005.svg
File:Flickr - Daveness 98 - Cityscape in Cairo.jpg
File:The lion of Egyptian revolution (Qasr al-Nil Bridge)-edit2.jpg
File:Al Jazeera -Footage Of Egyptian protests 2 - 01292011.ogv
File:Day of Anger marchers in street.jpg
File:Tahrir Square during Friday of Departure.png
File:Tahrir Square on February11.png
File:Demonstration in Tahrir Square Against Mubarak - 30Jan2011.webm
File:Flickr - Moe- - IMG 0262.jpg
File:Martyrs memorial in Tahrir.jpg
File:Graffiti at Tahrir square.jpg
File:A sign with the protesters demands.jpg
File:Shreaded paper in Egypt's SS HQ.jpg
File:Referendum in the desert.jpg
File:Flickr - Floris Van Cauwelaert - The messages on Tahrir Square (8).jpg
File:Burning amy vehicle.png
File:2011 Egyptian protests Facebook & jan25 card.jpg
File:April 2008 uprisings in Mahalla, Egypt.JPG
</gallery>
[[بؤلمه:عرب اؤلکهلرینده اعتیراض دالغاسی]]
mz1gkmjrkxp67nac337nk0k097ypq44
ناصر محمدخانی
0
28659
1591995
1474485
2026-08-22T13:34:56Z
InternetArchiveBot
27960
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
1591995
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football biography
| name= Naser Mohammadkhani
| fullname= Naser Mohammadkhani
| image = Nasser Mohammadkhani.jpg
| image_size = 200
| birth_date = {{Birth date and age|1957|9|7|df=y}}
| birth_place = [[تهران]]، [[ایران]]
| height = 1.78 m
| currentclub =
| clubnumber =
| position = [[هۆجومچو]]
| youthyears1= ۱۹۷۲–۱۹۷۵
| youthclubs1= Sanaati Behshahr
| years1 = 1975–1976 | years2 = 1976–1981 | years3 = 1981–1986 | years4 = 1986–1989 | years5 = ۱۹۸۹–۱۹۹۴
| clubs1 = Sanaati Behshahr|clubs2 = [[راه آهن فوتبول کولوبو|راه آهن]] | clubs3 = [[پرسپولیس-تهران فوتبول کولوبو|پرسپولیس]]<ref>{{cite web |url=http://www.tabnak.ir/fa/pages/?cid=54714 |title=ده گلزن برتر تاریخ پرسپولیس |publisher=Tabnak |accessdate=11 November 2012 |archivedate=2012-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120304005657/http://www.tabnak.ir/fa/pages/?cid=54714 }}</ref> | clubs4 = [[Qatar Sports Club|Qatar Sports]] | clubs5 = [[پرسپولیس-تهران فوتبول کولوبو|پرسپولیس]]
| caps1 = | goals1 = | caps2 = | goals2 = | caps3 = | goals3 = | caps4 = | goals4 = | caps5 = 124| goals5 = ۶۳
| nationalyears1= ۱۹۸۲–۱۹۹۰
| nationalteam1= [[ایران میلّی فوتبول تاخیمی|ایران]]<ref>{{Cite web |title=Profile: Nasser MOHAMMADKHANI |url=http://www.teammelli.com/matchdata/details/player.php?sort=season_name&id=389 |accessdate=2017-02-13 |archivedate=2017-09-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170913135044/http://www.teammelli.com/matchdata/details/player.php?sort=season_name&id=389 }}</ref>
| nationalcaps1= 27 | nationalgoals1 = ۱۴
| club-update =
| nationalteam-update =
}}
'''ناصر محمدخانی''' ({{birth date and age|1957|9|7|df=y}}) [[ایران|ایرانلی]] فۇتبولچو و [[هۆجومچو]]. اوْ [[ایران|ایرانین]] [[تهران]] شهرینده آنادان اوْلوب. '''ناصر محمدخانی''' [[راه آهن فوتبول کولوبو]] [[پرسپولیس-تهران فوتبول کولوبو|پرسپولیس]] و [[ایران میلّی فوتبول تاخیمی]]ندا اوْیناییب.
== باشاریلاری ==
== قایناقلار ==
http://www.national-football-teams.com
{{کیمسه-قارالاما}}
[[بؤلمه:ایران فوتبولچیلاری]]
== منابع ==
{{قایناق}}
713471n7bnddohs47ce0m6b0y9ixrw5
فریدبرق، بایرن
0
30172
1592012
1543005
2026-08-23T09:16:40Z
-wuppertaler
48575
removed duplicate image
1592012
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox settlement
|official_name = فریدبرق، بایرن
|settlement_type = [[آلمان شهرلرین نۆفوسا گؤره سیرالانماسی|شهر]]
|nickname =
|motto =
<!-- Images -->
|image_skyline = Friedberg-Rathaus ca. 1680.jpg
|imagesize =
|image_caption =
|image_flag =
|image_seal =DEU Friedberg COA.svg
<!-- Maps -->
|<!--|pushpin_map =
|pushpin_label_position =left
|pushpin_map_caption =
|pushpin_mapsize =
|image_map =
|mapsize = 300px
|map_caption =
|image_map1 =
|mapsize1 =
|map_caption1 =
<!-- Location -->
|subdivision_type = [[دۆنیا اؤلکهلری|اؤلکه]]
|subdivision_name = {{flagu|آلمان|size=23px}}
|subdivision_type1 = [[آلمان ایالتلری|ایالت]]
|subdivision_name1 =Bayern
|subdivision_type2 = ناحیه
|subdivision_name2 = Schwaben
<!-- Government -->
|government_footnotes =
|government_type =
|leader_title = [[بلدیه باشچیسی]]
|leader_name =
|leader_title1 =
|leader_name1 =
|established_title =
|established_date =
<!-- Area -->
|unit_pref =
|area_footnotes =
|area_magnitude =
|area_total_km2 = 81.2
|area_land_km2 =
|area_water_km2 =
|area_total_sq_mi =
|area_land_sq_mi =
|area_water_sq_mi =
<!-- Population -->
|population_as_of = 2015
|population_footnotes =
|population_total =
|population_density_km2 = auto
|population_density_sq_mi =
<!-- General information -->
|timezone =
|utc_offset =
|timezone_DST =
|utc_offset_DST =
|elevation_footnotes =
|elevation_m =514
|elevation_ft =
|coordinates ={{coord|48|21|N|10|59|E|format=dms|display=inline,title}}
|postal_code_type =
|postal_code =
|area_code =
|blank_name =
|blank_info =
|blank1_name = پوستال کود
|blank1_info = 86316
|website = [http://www.friedberg.de/ www.friedberg.de]
|footnotes =
}}
{{Location map|Germany |float = left|width=350 | caption =فریدبرق، بایرن شهرین نقشه اۆستونده یئری| label = فریدبرق، بایرن|position=right|background=white|lat=48.21|long=10.59}}
'''فریدبرق، بایرن''' ({{Lang-de|Friedberg, Bavaria}}) [[آلمان|آلمانین]] [[بایرن]] [[ایالت|ایالتینده]] یئر آلان بیر شهردیر و ۵۱۴ متر دنیز سوییهسیندن اۇجالیقی وار. بۇ شهرین ۸۱٫۲ کیلومتر موربّع ساحه سی وار.<br />
== جوغرافی ==
<br />[[file:DEU Friedberg COA.svg|400px|thumb|left| فریدبرق، بایرن شهرین [[آرم|آرمی]]]][[file:Friedberger Rathaus.jpg|400px|thumb|left| فریدبرق، بایرن شهریندن بیر گؤرونتو]]<br />
== گؤرونتولر ==
<gallery>
Fridberg (Merian).jpg
Friedberg Stadtmauer 2.jpg
</gallery>
== بیرده باخ ==
* [[آلمان]]
* [[آلمان شهرلرین نۆفوسا گؤره سیرالانماسی]]
== ائشیک باغلانتیلار ==
<br />[[Social Democratic Party of Germany|SPD]]/Parteifreie Bürger [http://www.friedberg.de/ www.friedberg.de] فریدبرق، بایرن شهرین رسمی وب سایتی<br />
== قایناقلار ==
http://www.statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120308232346/http://statistik-portal.de/Statistik-Portal/de_zs01_hh.asp |date=2012-03-08 }} - آلمانین آمار ایداره سی
{{آلمان شهرلری}}
[[بؤلمه:آلمان شهرلری]]
i1fjzzzedopvmgvbzdniezncnzm568q
شیالی رانقاناتان
0
54470
1591998
639442
2026-08-22T20:06:16Z
CommonsDelinker
261
Removing [[:c:File:S._R._Ranganathan.jpg|S._R._Ranganathan.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Christian Ferrer|Christian Ferrer]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:S. R. Ranganathan.jpg|]].
1591998
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox writer
| name = شیالی رانقاناتان
| embed =
| honorific_prefix =
| honorific_suffix =
| image =
| image_size =
| image_upright =
| alt =
| caption = S. R. Ranganathan's Portrait at City Central Library, Hyderabad, Chennai
| native_name =
| native_name_lang =
| pseudonym =
| birth_name =
| birth_date ={{Birth date|df=yes|1892|8|12}}
| birth_place = [[Shiyali]], [[British India]] (present-day [[تامیل نادو]], [[هیندوستان]])
| death_date =27 September 1972 (aged 80)
| death_place = [[بنقلور]], India
| resting_place =
| occupation = [[یازیچی]], آکادمیک, mathematician, librarian
| language =
| nationality = [[هیندوستان]]
| citizenship =
| education =
| alma_mater =
| period =
| genre =
| subject =
| movement =
| notableworks =
| spouse =
| partner =
| children =
| relatives =
| awards =
| signature =
| signature_alt =
| years_active =
| module =
| website =
| portaldisp =
| influences =
}}
'''شیالی رانقاناتان''' ({{Lang-en|'''S. R. Ranganathan'''}}) [[یازیچی]] - ۱۲ آقوست ۱۸۹۲ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب.
== بیرده باخ ==
*[[ادبی تنقیدچی]]
*[[ادبیات تاریخی]]
*[[ادبیات آخیملاری]]
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:S. R. Ranganathan|S. R. Ranganathan]]»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
== ائشیک باغلانتیلار ==
{{قارداش_پروژهلر_باغلانتی قوتوسو
| یازار =no
| ویکیسؤزلوک =no
| ویکیکیتاب =no
| ویکیسؤز =no
| ویکیقایناق =no
| ویکیآمبار =S. R. Ranganathan
| ویکیخبر =no
| ویکیگیل =no
| ویکیدولانما =no
| ویکیبیلیمیورد =no
}}
{{ادبیات نؤعلری}}
[[بؤلمه:هیندوستان یازیچیلاری]]
edbxobgubf5fqynbuk7opiiwuxnltdb
میزوری بیلیمیوردو
0
58177
1591993
1508307
2026-08-22T13:00:45Z
InternetArchiveBot
27960
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
1591993
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox university
| name = University of Missouri
| image_name = University of Missouri seal.svg
| image_size = 150
| latin_name = Universitas Missouriensis
| motto = ''Salus populi suprema lex esto'' ([[لاتین دیلی]])
| mottoeng = Let the Welfare of the People be the Supreme Law<ref>{{cite web| title=UM Seal Guidelines and History| publisher=Curators of the University of Missouri| url=http://www.umsystem.edu/ums/departments/ur/resources/index.shtml| accessdate=November 19, 2009| archivedate=2010-11-29| archiveurl=https://web.archive.org/web/20101129112506/http://www.umsystem.edu/ums/departments/ur/resources/index.shtml}}</ref>
| established = {{Start date|1839|02|11}}<ref name="MissouriEDU"/>
| type = [[دؤولت بیلیمیوردو]]<br />[[Flagship campus|Flagship]]<br />[[Land-grant university|Land-grant]]<br/>[[Space-grant university|Space grant]]
| parent = [[University of Missouri System]]
| endowment = $1 billion (2017)<ref>{{cite web |url=https://www.usnews.com/news/best-states/missouri/articles/2017-12-13/university-of-missouri-endowment-tops-1b-for-the-first-time |title=University of Missouri endowment tops 1 Billion for the first time|publisher=U.S. News and World Report|accessdate=December 14, 2017}}</ref>
| budget = $2.2 billion (FY 2016)<ref name=MissouriEDU>{{cite web |url=https://missouri.app.box.com/s/wqgsx4mrz98pwlma53n7tteejg442wgp |title=MU ENDOWMENT POOL PROFILE |publisher=University of Missouri |accessdate=October 3, 2017 |archivedate=2020-09-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200924043545/https://missouri.app.box.com/s/wqgsx4mrz98pwlma53n7tteejg442wgp }}</ref>
| chancellor = Alexander Cartwright
| provost = Garnett S. Stokes
| students = 30,870 (Fall 2017)<ref name="enroll2017">{{cite web |url=http://www.columbiatribune.com/news/20170920/university-of-missouri-official-enrollment-figures-show-expected-decline |title=Fall 2016 MU freshmen enrollment slightly more than projected |work=[[Columbia Tribune]] |date=September 20, 2017}}</ref>
| undergrad = 23,817 (Fall 2017)<ref name="enroll2017" />
| postgrad = 7,053 (Fall 2017)<ref name="enroll2017" />
| city = [[کلمبیا، میزوری]]
| state = [[میزوری ایالتی]]
| country = U.S.
| coor = {{Coord|38.9453|-92.3288|region:US_type:edu|display=inline,title}}
| campus = Urban, [[College town]]<br />'''Main campus:''' {{Convert|1262|acre|sqmi ha|1|sing=on}}<ref name="MissouriEDU" /><br />'''Total:''' {{Convert|19261|acre|sqmi ha|1|sing=on}}
| colors = Black and [[Gold (color)#MU Gold|MU Gold]]<ref>{{cite web|url=http://identity.missouri.edu/graphic-identity-standards/3-color/3.1-official-mu-colors.php|title=Official MU Colors|publisher=Curators of the University of Missouri|date=October 23, 2015|accessdate=October 23, 2015|archivedate=2016-12-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161209234626/http://identity.missouri.edu/graphic-identity-standards/3-color/3.1-official-mu-colors.php}}</ref><br />{{Color box|#000000}} {{Color box|#F1B82D}}
| nickname = [[Missouri Tigers|Tigers]]
| mascot = [[Truman the Tiger]]
| sporting_affiliations = [[NCAA Division I]] – [[Southeastern Conference|SEC]]<br />[[Mid-American Conference|MAC]] (wrestling only)
| website = {{URL|www.missouri.edu}}
| logo = University of Missouri logo.svg
| academic_affiliations = [[Association of American Universities]]<br />[[Oak Ridge Associated Universities]]<br />[[Association of Public and Land-grant Universities]]
| faculty = 3,243 (Fall 2014)<ref name=faculty-staff>{{cite web |title=University of Missouri-Columbia Facts and Figures 2016 |url=https://www.umsystem.edu/about-us/facts/#columbia |publisher=Curators of the University of Missouri |date=March 16, 2016 |accessdate=April 12, 2016}}</ref>
| staff = 12,939 (Fall 2014)<ref name=faculty-staff />
| logo_size = 100
}}
'''میزوری بیلیمیوردو''' ({{lang-en| University of Missouri}}, {{lang-fa|دانشگاه میزوری}}، {{lang-ar|جامعة ميسوري}})بیر عالی تحصیل موسّسهسی. بۇ [[بیلیمیوردو]] شهرین حومهسیندهدیر. و ۳۰٬۸۳۰' لیسانس و لیسانسدان یۆکسک اؤیرهنجیسی واردیر. عۆمومی و [[دؤولت بیلیمیوردو|دؤولتی]] اؤیرهتیم قۇرومودیر و بودجهسینی دؤولت و بؤیوک شیرکتلر و خالقدان آلدیغی اعانهلرله تامین ائدیر.
== گؤرونتولر ==
<gallery>
File:Academic Hall Fire.jpg|<!--Fire at Academic Hall, 1892
File:Mizzou Jesse.jpg|<!--Francis Quadrangle, featuring the columns and Jesse Hall
File:University of Missouri - Memorial Union.jpg|<!--Tower of Memorial Union (University of Missouri)|Memorial Union
File:Mizzou TigerPlazaFountain.jpg|<!--A fountain and statue make up Tiger Plaza on the Carnahan Quadrangle.
File:Jschool-quad.jpg|<!--The Missouri School of Journalism, ranked number one according to ''U.S. News & World Report''<ref>{{cite web |url=http://worldranking.blogspot.com/2009/06/top-journalism-schools.html?m=1 |title=Top Journalism Schools &#124; World Ranking Guide |publisher=Worldranking.blogspot.com |date= |accessdate=2014-08-23}}</ref>
File:Ellis Library.jpg|<!--Ellis Library, the main library of the university
File:SanfordFConleyHouse.jpg|<!--Sanford F. Conley House
File:Faurot Field sunset skyline.jpg|<!--Hearnes Center, Mizzou Arena, and Faurot Field
File:Farout field from the air moments before a game.jpg|<!--Faurot Field during a football game
File:House Decs at Dawn.jpg|<!--Students working on house decorations, a yearly Homecoming tradition for fraternities and sororities
</gallery>
== مزونلار ==
{{قارداش_پروژهلر_باغلانتی قوتوسو
| یازار =no
| ویکیسؤزلوک =no
| ویکیکیتاب =no
| ویکیسؤز =no
| ویکیقایناق =no
| ویکیآمبار =University of Missouri
| ویکیخبر =no
| ویکیگیل =no
| ویکیدولانما =no
| ویکیبیلیمیورد =no
}}
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
*Vox Magazine: http://www.voxmagazine.com/
*'National Archieff'', the Netherlands
*http://www.colotime.com/pdf/University%20of%20Missouri.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080410140958/http://www.colotime.com/pdf/University%20of%20Missouri.pdf |date=2008-04-10 }}
*{{cite web |url=https://missouri.app.box.com/s/wqgsx4mrz98pwlma53n7tteejg442wgp |title=MU ENDOWMENT POOL PROFILE |publisher=University of Missouri |accessdate=October 3, 2017 |archivedate=2020-09-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200924043545/https://missouri.app.box.com/s/wqgsx4mrz98pwlma53n7tteejg442wgp }}
*{{cite web |url=http://mizzoumag.missouri.edu/2016/02/300k |title=Mizzou |publisher=Missouri Alumni Association |accessdate=April 12, 2016}}
*{{cite web |title=University of Missouri-Columbia Facts and Figures 2016 |url=https://www.umsystem.edu/about-us/facts/#columbia |publisher=Curators of the University of Missouri |date=March 16, 2016 |accessdate=April 12, 2016}}
[[بؤلمه:بیلیمیوردلار]]
[[en:University of Missouri|University of Missouri]]
3s5af7iej615um4l1dujaqa975t1wqb
نیویورک بیلیمیوردو
0
58232
1591996
554537
2026-08-22T14:25:22Z
InternetArchiveBot
27960
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
1591996
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox university
| name = نیویورک بیلیمیوردو
| native_name =
| native_name_lang =
| image = New York University Seal.svg
| image_size = 150px
| image_alt =
| caption =
| latin_name =
| other_name =
| former_name =
| motto = Perstare et praestare ([[Latin]])
| motto_lang = To persevere and to excel
| mottoeng =
| top_free_label =
| top_free =
| type = [[اؤزل بیلیمیوردو|اؤزل]]
| established =1831
| closed =
| founder =
| parent =
| affiliation =
| religious_affiliation =
| academic_affiliation =
| endowment = $3.488 billion (2016)
| budget = $8.046 billion (2016)
| officer_in_charge =
| chairman =
| chairperson =
| chancellor =
| president = [[Andrew D. Hamilton]]
| vice-president =
| superintendent =
| provost =
| vice_chancellor =
| rector =
| principal =
| dean =
| director =
| head_label =
| head =
| academic_staff =
| administrative_staff =
| students = ۴۴٬۹۴7
| undergrad =
| postgrad =
| doctoral =
| other =
| address =
| city = [[نیویورک]]
| state =
| province =
| country =
| postcode =
| coordinates =
| campus =شهرین حومهسی
| language =
| free_label =
| free =
| free_label2 =
| free2 =
| colors =
| athletics = [[NCAA Division III]] – [[University Athletic Association|UAA]]
| sports =
| athletics_nickname =
| sporting_affiliations =
| mascot =
| sports_free_label =
| sports_free =
| sports_free_label2 =
| sports_free2 =
| website =
| logo =
| logo_size =
| logo_alt =
}}
'''نیویورک بیلیمیوردو''' ({{lang-en| New York University}}, {{lang-fa|دانشگاه نیویورک}}، {{lang-ar|جامعة نيويورك}})[[نیویورک]]دا یئرلشن بیر عالی تحصیل موسّسهسی. بۇ [[بیلیمیوردو]] شهرین حومهسیندهدیر. و ۴۴٬۹۴۷ لیسانس و لیسانسدان یۆکسک اؤیرهنجیسی واردیر. خوصوصی و [[اؤزل بیلیمیوردو|اؤزل]] اؤیرهتیم قۇرومودیر.
== گؤرونتولر ==
<gallery>
File:Albert Gallatin 3.jpg|<!--Albert Gallatin (1761-1849)
File:Nyuuniheights.jpg|<!--The University Heights campus, now home to Bronx Community College
File:Main buildingNYU.jpg|<!--The Silver Center c. 1900
File:Central Park Nueva York017.jpg|<!--Washington Square Park, with its gateway Washington Square Arch|arch, is surrounded largely by NYU buildings and plays an integral role in the University's campus life.
File:NYU's Bobst library-2.jpg|<!--A view of the interior of Bobst
File:NYU Poly - Brooklyn, NY - DSC07632.jpg|<!--Bern Dibner Library of Science and Technology on the Brooklyn campus
File:11 W42 calendar jeh.jpg|<!--11 West 42nd Street
File:NYU Maison francaise.gif|La Maison Française (New York University)|La Maison Française
File:NYU-Gallatin School.jpg|<!--Flags identify NYU buildings around the city. This flag is for the Gallatin School of Individualized Study.
File:NYU Thomas SLF235 30620 on Shuttle Route A.jpg|<!--A bus system transports students to and from the far ends of campus.
</gallery>
== مزونلار ==
{{قارداش_پروژهلر_باغلانتی قوتوسو
| یازار =no
| ویکیسؤزلوک =no
| ویکیکیتاب =no
| ویکیسؤز =no
| ویکیقایناق =no
| ویکیآمبار =New York University
| ویکیخبر =no
| ویکیگیل =no
| ویکیدولانما =no
| ویکیبیلیمیورد =no
}}
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
*The total number of administration staff listed here refers to the total number of employees in office and administrative support occupations at the Washington Square and School of Medicine campuses only.
*http://www.nyu.edu/employees/resources-and-services/administrative-services/institutional-research/factbook.html
*Hennock, Mary, [http://chronicle.com/article/New-Leader-of-NYU-Shanghai-Has/131730/ "New Leader of NYU Shanghai Has Built Other Bridges to China"], ''[[Chronicle of Higher Education]]'', April 29, 2012. Retrieved April 30, 2012.
*{{cite web|url=http://grad-schools.usnews.rankingsandreviews.com/best-graduate-schools |title=Best Graduate Schools |publisher=U.S. News & World Report LP |accessdate=April 21, 2014 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090424191236/http://grad-schools.usnews.rankingsandreviews.com/best-graduate-schools |archivedate=April 24, 2009 |df=mdy-all }}
*{{cite web| first = Jane | last = Timm | url=http://nyunews.com/news/2010/09/13/13abudhabi/ |archivedate=September 17, 2010 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100917064857/http://nyunews.com/news/2010/09/13/13abudhabi/ |title=NYU Abu Dhabi: the story from concept to classroom | date = September 13, 2010 | publisher = nyunews.com | accessdate = November 22, 2010 }}
*{{cite web |url=http://www.nyu.edu/global/the-global-network-university.html |title=The Global Network University |website=New York University |publisher=New York University |accessdate=August 30, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130825101657/http://www.nyu.edu/global/the-global-network-university.html|archivedate=August 25, 2013}}
*{{cite web |url=http://www.aau.edu/about/default.aspx?id=58 |title=About AAU |website=Association of American Universities |publisher=Association of American Universities |accessdate=August 30, 2013 |archivedate=2013-09-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130922040713/http://www.aau.edu/about/default.aspx?id=58 }}
*{{cite web |url=http://cas.nyu.edu/page/aboutcas |title=About CAS |website=NYU College of Arts & Science |publisher=New York University, Arts and Science |accessdate=August 30, 2013}}
*{{Cite news| title = NYU buys more wind power credit | publisher = Washington Square News | date = November 15, 2007 | url = http://media.www.nyunews.com/media/storage/paper869/news/2007/11/15/UniversityNews/Nyu-Buys.More.Wind.Power.Credit-3103146.shtml | accessdate = July 22, 2008 |archivedate=December 1, 2008 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20081201111646/http://media.www.nyunews.com/media/storage/paper869/news/2007/11/15/UniversityNews/Nyu-Buys.More.Wind.Power.Credit-3103146.shtml }}
[[بؤلمه:بیلیمیوردلار]]
[[en:New York University|New York University]]
ac9xxy2j1jts81knxhz4se0lg78i2yj
قیریم ساواشی
0
250272
1592000
1570763
2026-08-23T06:23:47Z
H.Ganjeli
58356
1592000
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox military conflict
| conflict = Crimean War
| partof = the [[Ottoman wars in Europe]] and the [[Russo-Turkish wars]]
| image = Panorama dentro.JPG
| image_size = 305px
| caption = Detail of [[Franz Roubaud]]'s [[panoramic painting]] ''The [[Siege of Sevastopol (1854–55)|Siege of Sevastopol]]'' (1904)
| date = {{start and end dates|1853|10|16|1856|3|30|df=yes}} (2 years, 5 months, 14 days)
| place = [[Crimea|Crimean Peninsula]], [[قافقاز]], [[Balkans]], [[قارا دنیز]], [[بالتیک دنیزی]], [[White Sea]], [[Far East]]
| territory =
| result = Allied victory; [[Treaty of Paris (1856)|Treaty of Paris]]
| combatant1 = {{unbulleted list|
{{flag|Ottoman Empire}} | [[File:Flag of France (1794–1958).svg|border|25px]] [[Second French Empire|French Empire]] {{small|(from 1854)}} | {{flagcountry|British Empire}} {{small|(from 1854)}} | {{flag|Kingdom of Sardinia|1848}} {{small|(from 1855)}}<br /><hr/>[[File:Thirdimamateflag.svg|border|25px]] [[Caucasian Imamate]] {{small|(until 1855)}} | [[File:Flag of Adygea.svg|border|25px]] [[Circassia]] | [[File:Principality of Abkhazia coat of arms.svg|22px]] Abkhazian insurgents {{small|(from 1855)}}
}}
}}
'''''کریمه ساواشی''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Crimean War) [[قافقاز]] و [[قارا دنیز]] و [[بالتیک دنیزی]] و [[آغ دنیز]] و [[اوزاق دوغو]] یئرینده اوز وئرمیشدیر
== گؤرونتولر ==
<gallery>
file:Battle of Mišar, Afanasij Scheloumoff.jpg
file:Navarino-A L Garneray.jpg
file:Kars 1828.jpg
file:Two French Zouaves officers and one private in 1855.jpg
file:Russo-French skirmish during Crimean War.PNG
file:Battle of Sinop.jpg
file:Valley of the shadow of death.jpg
file:Mahmudiye (1829).jpg
file:Fall of Sevastopol.jpg
file:Turkish troops storming Fort Shefketil (cropped).jpg
file:Russo-British skirmish during Crimean War.png
file:Battle of Alma Sutherland highlanders.png
file:Relief of the Light Brigade.png
file:Chasseurs d'Afrique à Balaclava.jpg
file:Weller Siege of Sebastopol 1854-1855.jpg
file:Crimea Sevastopol Istorychny boulevard Memorial complex-55.jpg
file:Combat dans la gorge de Malakoff, le 8 septembre 1855 (par Adolphe Yvon).jpg
file:Battle of the Chernaya.jpg
file:Vernet - La prise de Malakoff.jpg
file:Simpson Disembarkation of the expedition to Kertch at Kamish Bournou.jpg
file:Kuruk-Dara1.jpg
file:Bombardment of Bomarsund.jpg
file:The British Attack of Solovetsky Monastery.jpg
file:Greek volunteers in Sevastopol 1854.jpg
file:Arundel Russian Bell 6.JPG
file:Edouard Dubufe Congrès de Paris.jpg
file:CrimeaWarMemorialLondon.jpg
file:Welsford-Parker Monument at the entrance to the Old Burying Ground in Halifax, Nova Scotia, Canada.jpg
file:Balaklava sick 2.jpg
file:Roglan, Omer-Pasha & Pelisier.jpg
file:TimothythetortoisePowderhamCastle.jpg
</gallery>
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:Crimean War|Crimean War]]»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
{{قارداش_پروژهلر_باغلانتی قوتوسو
| یازار =no
| ویکیسؤزلوک =no
| ویکیکیتاب =no
| ویکیسؤز =no
| ویکیقایناق =no
| ویکیآمبار =Crimean War
| ویکیخبر =no
| ویکیگیل =no
| ویکیدولانما =no
| ویکیبیلیمیورد =no
}}
{{ساواش-قارالاما}}
{{Authority control}}
[[بؤلمه:ساواشلار]]
[[بؤلمه:قافقاز ساواشی]]
[[بؤلمه:کریمه ساواشی]]
[[بؤلمه:چچنیستانین ساواشلاری]]
[[بؤلمه:فرانسهنین ساواشلاری]]
[[بؤلمه:یونانین ساواشلاری]]
[[بؤلمه:ایتالیانین ساواشلاری]]
[[بؤلمه:روسیهنین ساواشلاری]]
[[بؤلمه:عوثمانلی ایمپیراتورلوغونون ساواشلاری]]
[[بؤلمه:بؤیوک بریتانیانین ساواشلاری]]
[[بؤلمه:تونیسین ساواشلاری]]
sum3gys8d1l0wvsi16pucha45m0ms8g
اینتراخت فرانکفورت فوتبال کولوبو
0
301070
1592013
1588550
2026-08-23T10:23:49Z
-Lemmy-
15586
1592013
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox football club
| clubname = Eintracht Frankfurt
| fullname = Eintracht Frankfurt e.V.
| image =
| image_size = 220px
| nickname = ''Die Adler'' (The Eagles),<br>'' SGE'' (''Sportgemeinde Eintracht''),<br>''Launische Diva'' (Moody Diva)
| founded = {{Start date and years ago|df=y|1899|3|8}}
| ground = [[Waldstadion (Frankfurt)|Deutsche Bank Park]]
| capacity = 60,100
| chairman = Mathias Beck (club)<br>[[Philipp Reschke]] (plc)<br>[[Markus Krösche]] (plc)<br>Julien Zamberk (plc)<br>Axel Hellmann (plc)
| manager = [[Adi Hütter]]
| league = [[Bundesliga]]
| season = [[2025–26 Bundesliga|2025–26]]
| position = 8th
| current = 2025–26 Eintracht Frankfurt season
| website = http://www.eintracht.de/
| pattern_la1 = _frankfurt2627h
| pattern_b1 = _frankfurt2627h
| pattern_ra1 = _frankfurt2627h
| pattern_sh1 = _frankfurt2627h
| pattern_so1 = _frankfurt2627hl
| leftarm1 = 000000
| body1 = 000000
| rightarm1 = 000000
| shorts1 = 000000
| socks1 = 000000
| pattern_la2 = _frankfurt2627a
| pattern_b2 = _frankfurt2627a
| pattern_ra2 = _frankfurt2627a
| pattern_sh2 = _arg26A
| pattern_so2 = _adidasblackl
| leftarm2 = FFFFFF
| body2 = FFFFFF
| rightarm2 = FFFFFF
| shorts2 = 000000
| socks2 = FFFFFF
| pattern_la3 = _frankfurt2627t
| pattern_b3 = _frankfurt2627t
| pattern_ra3 = _frankfurt2627t
| pattern_sh3 = _frankfurt2627t
| pattern_so3 = _frankfurt2627tl
| leftarm3 =
| body3 =
| rightarm3 =
| shorts3 =
| socks3 =
}}
'''اینتراخت فرانکفورت فوتبال کولوبو''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسیجه]]: Eintracht Frankfurt) بیر فوتبال کولوبودور. [[بوندسلیقا]] دَستهسینده موسابیقه آپاریر. اوْیونلارینی دا ۵۱٬۵۰۰ نفرلیک [[کومرتسبانک آرنا]] ایستادیومدا اوْیناییر.
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:Eintracht Frankfurt|Eintracht Frankfurt]]»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۲۷ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
{{قارداش_پروژهلر_باغلانتی قوتوسو
| یازار =no
| ویکیسؤزلوک =no
| ویکیکیتاب =no
| ویکیسؤز =no
| ویکیقایناق =no
| ویکیآمبار =Eintracht Frankfurt
| ویکیخبر =no
| ویکیگیل =no
| ویکیدولانما =no
| ویکیبیلیمیورد =no
}}
{{فوتبال-قارالاما}}
{{Authority control}}
[[بؤلمه:فوتبال کولوبلاری]]
99h42luy5bpzejizq6y5l8ihdzqbij5
هوراس سی. ایسپنسر
0
527010
1591997
1551512
2026-08-22T15:04:15Z
InternetArchiveBot
27960
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
1591997
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox officeholder
|honorific-prefix =
|name = Horace C. Spencer
|honorific-suffix =
|image =
|imagesize =
|smallimage =
|caption =
|order =
|state_senate = Michigan
|district = 19th
|term_start = 1884
|term_end = 1887<ref name="ftp">{{cite web|url=http://www.flint.lib.mi.us/timeline/mayors/spencerH.html |title=Mayor Horace C. Spencer |accessdate=2009-03-11 |work=Flint Timeline Project |publisher=[[Flint Public Library (Flint, Michigan)|Flint Public Library]] |location=Flint, Michigan |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20080531000802/http://www.flint.lib.mi.us/timeline/mayors/spencerH.html |archivedate=2008-05-31 }}</ref>
|governor = [[Josiah Begole]]<ref>{{cite web |url=http://www.legislature.mi.gov/(S(4arpx155oyrw0zygyp5ziw3e))/documents/publications/manual/2003-2004/2003-mm-0510-0519-Former.pdf |title=FORMER OFFICIALS OF MICHIGAN |accessdate=2009-03-11 |work=Michigan Manual |publisher=[[میشیقان ایالتی]] |year=2003 |archivedate=2017-02-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170225062231/http://www.legislature.mi.gov/(S(4arpx155oyrw0zygyp5ziw3e))/documents/publications/manual/2003-2004/2003-mm-0510-0519-Former.pdf }}</ref><br>[[Russell A. Alger]]<ref name="bb2">{{cite web |url=http://www.usgennet.org/usa/mi/county/lapeer/gen/ch15/pt2.html |title=Chapter XV: Banks and Banking, Part II |accessdate=2009-03-11 |work=History of Genesee County, Michigan, Her People, Industries and Institutions |publisher=Michigan Historical Commission |year=1916 |archivedate=2016-12-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161222222443/http://www.usgennet.org/usa/mi/county/lapeer/gen/ch15/pt2.html }}</ref>
|predecessor = [[Henry F. Pennington]]
|successor = [[William A. Atwood]]
|order2 = 47th
|office2 = Mayor of the City of Flint, Michigan
|term_start2 = 1908
|term_end2 = 1909
|predecessor2 = [[George E. McKinley]]
|successor2 = [[Guy W. Selby]]<ref name="rco">{{cite web |url=http://www.usgennet.org/usa/mi/county/lapeer/gen/ch13/roster3.html |title=Chapter XIII: Roster of City Officials |accessdate=2009-02-06 |work=History of Genesee County, Michigan, Her People, Industries and Institutions |publisher=Michigan Historical Commission |year=1916 |archivedate=2020-01-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200116011821/http://www.usgennet.org/usa/mi/county/lapeer/gen/ch13/roster3.html }}</ref><ref name="pgy">{{cite web |url=http://politicalgraveyard.com/geo/MI/ofc/flint.html |title=List of Flint City Mayors |accessdate=2009-02-09 |work=Political Graveyards.com |publisher=Lawrence (Larry) Kestenbaum |date= }}</ref>
"|birth_date = July 1832 "
|birth_place = [[Springville, New York]], [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکا]]
|death_date = {{death date and age|1926|11|1|1832|7}}
|death_place = home, [[فلینت، میشیقان]]
|restingplace =
|restingplacecoordinates =
|nationality =
|party = Republican
|spouse = Catherine Morris<ref name="ftp"/>
|children =
}}
'''هوراس سی. ایسپنسر''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]:Horace C Spencer) [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکالی]] [[ایش آدامی]]، [[سیاستچی]] ، [[سناتور]] و [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلرین جومهوری حزبی|جومهوری]] حزبینین عوضوو.
== قایناقلار ==
{{قایناق}}
{{Authority control}}
[[بؤلمه:۱۸۳۲-جی میلادی ایلده دوغولانلار]]
[[بؤلمه:۱۹۲۶-جی میلادی ایلده اؤلنلر]]
[[بؤلمه:میشیقان جومهوریتچیلر]]
[[بؤلمه:۱۹. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر]]
[[بؤلمه:۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر]]
3uz2o4mgr3o80oux1a924b7xi4c14vs
یۆنگول تانک
0
617976
1592008
1590919
2026-08-23T08:37:45Z
H.Ganjeli
58356
/* گئچمیشی */
1592008
wikitext
text/x-wiki
'''یۆنگول تانک''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Light tank''') ، اولجه دؤیوشده و دؤیوشدن سۆرعتلی حرکتلر اۆچون، ائلهجهده داها آغؽر تانکلارؽ اۆستلهمک اۆچون حاضؽرلانمیش بیر تانک واریانتؽدیر.
[[File:Stingray Light Tank.jpg|thumb|استینقرئیتون بیر یۆنگول تانک]]
[[File:FV101 Scorpion Iraq 1991.jpg|thumb|بیرلشمیش شاهلیق اسکورپین تانکی]]
داها یاخشؽ تاکتیکی موبیللیک، نقلیات و لوجستیک راحتلؽغی اۆچون حاضؽرلانمیش داها اینجه زیرهلی و داها آز گۆجلو اساس توپا مالیک داها کیچیک بیر تسنیفاتدؽر. اونلار اساساً داها بؤیوک آغؽر تانکلارؽن مؤوجود اولمادیغی و یا تحلۆکهسیز و یا ثمرهلی شکیلده ایشلهمکده چتینلیک چکدییی خاریجی قۆوهلرینین آتش دستهیی رولوندا دستک عملیاتلارؽنی تاماملاماق اۆچون ایستیفاده اولونور.
==گئچمیشی==
[[File:FT-17-argonne-1918.gif|thumb|.رنو اف تی ۱۷ تانکی ۱۹۱۸جی ایلده ایستحصال ادیلن ایلک یۆنگول تانک]]
بیرینجی دۆنیا ساواشیندا صنایع تشبۆصوده سۆرعتلی ایرلیلَییشلره سبب اولدو. کۆتلوی نقلیات واسیطهلرینین ایستئحصالؽنا آرتؽق اؤیرشمیش و نقلیات واسیطهلرینین دۆزولوشونده داها چوخ تجرۆبهیه مالیک اولان آوتوموبیل صنایعسی، ۱۹۱۶-جی ایلده ایلک پراکتیک یۆنگول تانکلارؽ طراحلؽق ائتدی کی، بو دا [[بیرلشمیش شاهلیق|بریتانیا]] طرفیندن اساساً لاقئید ائدیلمیش بیر صینیف ایدی. [[رنو]]-اون کیچیک تانک دیزاینؽ اولان (اف تی) ، تام فؽرلانما ایله یوخارییا قوراشدیریلمیش بورجک اؤزونده بیرلشدیرن ایلک تانک ایدی. اف تی بیر چوخ جهتدن او واختدان بری دئمک اولار کی، بۆتون دیزاینلار طرفیندن ایزلنیلن بیر دۆزولوشه مالیک ایلک حقیقتن مۆعاصیر تانک ایدی: اؤن طرفده سۆروجو؛ یوخاریدا تام فؽرلانان بورجک اساس سیلاحلانما؛ آرخادا مۆحریک. اولکی مودئللر مۆحریک اوتاغی، دؤیوش بؤلمهسی، تجهیزات آنبارؽ و سۆروجو کابینی رولونو بیرلشدیرن تک بیر ایزدیحاملؽ مکانا مالیک "قوتو تانکلارؽ" ایدی. اف تی مۆحاریبهنین بۆتون تانکلارؽ آراسؽندا ان بؤیوک ایستئحصال سریسینه، ۳۷۰۰-دن چوخ (اساساً ۱۹۱۸-جی ایلده) صاحیب ایدی و بۆتون بیریتانیا و آلمان تانکلارؽنین بیرلشدیریلمیش سایؽندان داها چوخ ایدی.{{efn-lr|By comparison the French built about 800 medium and heavy tanks in total. The British built about 2,500 heavy tanks and 100 medium tanks during the war.}}
==آیریجا باخ==
*[[آغیر تانک]]
==قایناقلار==
{{قایناق}}
6pslb0vwgrkktpgur3dw862ubw4xywb
سنگر
0
618099
1592001
1591982
2026-08-23T06:43:01Z
H.Ganjeli
58356
/* نوْوعلاری و ایشلنمئسی */
1592001
wikitext
text/x-wiki
'''سنگر''' یادا '''قنوْو''' دا دییلیر ([[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Trench''' ) ، بیر نؤوع قازینتی یا یئرین ایچیندهکی چؤکلکدیر کی، عمومیتله درینلیگی ائنیندن داها چوخدور سویون آخماسی اۆچون یئرین چؤکمسی و اوزونلوغونا نیسبتاً درینلیگی داردیر ساده بیر چؤکور یا قویودان فرقلی اولاراق.<ref>[http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html Code of Federal Regulations, Title 29, Volume 8, Page 374] (Code revised as of July 1, 2003, via ''Compliance Magazine's'' website) {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070602050133/http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html|date=June 2, 2007}}</ref>
[[File:Polyethylene gas main.jpg|thumb|پولی اتیلن منبعسی بیر شهری خندق ایچینده کمبریج شهرینده]]
==نوْوعلاری و ایشلنمئسی==
===یئر بیلیمینده===
[[ژئولوژی|یئر بیلیمینده]] ،سنگرلر (قازینتیلار) چایلارین اوزونتوسو یا [[تکتونیک صفحهلر]] حرکتی ایله یارانیر.طبیعی سنگرلر (درهلر)، آخان سولارین و یا بوزلاقلارین (کی ممکندور چوخدان یوخا چیخمیش اولسونلار) فرسایشلری نتیجهسینده یارانیر. آیری سنگرلر، مثلن ریفت درهلری و یا [[اوقیانوس]] درینلیکلری ، تکتونیک صفحهلرین ژئولوژیک حرکتی ایله مئیدانا گلیر.
[[File:Atlantic-trench.JPG|thumb|آتلانتیک اوقیانوسون ان درین حیصّه سی اولان پورتوریکو چؤککلیینین توپوقرافی تصویری]]
===شهر مهندیسیینده===
سنگرلر(کانالار) چوخ واخت قاز، سو، برق و ایرتباط خطلری کیمی یئرآلتی تأسیساتی یئرلشدیرمک اۆچون قازیلیر.تیکینتی قورونماسی و ساخلانیلماسی کیمی شهر مهندیسی ساحهلرینده، سنگرلر کی چوخ '''کانال''' آدلانیر ، اصلی بیر رول اویناییر. بونلار، یئرین اوستونه قویولدوقدا مانع اولاجاق و یا راحاتلیقلا ضرر گؤرهجک یئرآلتی تأسیسات و کوموناللارین (مثلاً قاز خطلری، سو خطلری، ارتباط کابیللری و بورولار) یئرلشدیریلمهسی اۆچون ایستیفاده اولونور.هابئله سنگرلر داها سونرا بو تأسیساتلارا باخیم (سرویس) ائتمک اۆچون ده لازیم اولور. بونلار، دقیق یئری آرتیق معلوم اولمایان بورو و آیری تأسیساتلاری تاپماق اۆچون (“آختارما سنگری” یا “آختارما یاریغی”) حفر ائدیله بیلر. سون اولاراق، سنگرلر بیر تمل دیوارینین یارادیلماسینین ایلک آددیمی اولاراق قازیلیر. سنگر ایشلرینده، ایشچیلری قوروماق و درین دیوارلاری مؤحکملندیرمک اۆچون چوخ واخت سنگر حیفاظی (دیوارین دایاقلانماسی) ایستیفاده اولونور.
[[File:Trench digger, Baku (P1090226).jpg|thumb|باکودا اوتوماتیک یئر قازان دستگاهی]]
===تیکینتیده===
سنگرلر بینالارین تمللری، ایستیناد دیوارلاری، بندلر و تونللرین “آچیق-قاپالی” (cut-and-cover) متودو ایله تیکینتیسی اۆچون قازیلیر.
===قازی بیلیمده===
سنگر متودو قدیم خارابالیقلاری آختارماق و قازماق یا رسوبلو مادهلرین قاتلارینی اینجلمک اۆچون ایستیفاده اولونور.
===ژئوتکنیک مهندیسیینده===
سنگر قازماقلا یئرین قیریقلاری (faults) معینلشدیریلیر و تورپاغین درینلیکدهکی خصوصیتلری آراشدیریلیر.
===ساواش===
[[ساواش]] دا ایسه، [[سرباز|عسگرلر]] سیلاح آتشیندن و توپچو ضربهلریندن قورونماق اۆچون سنگرلرده یئرلشیرلر.
سنگرلر ال آلتلری کیمی [[بئل (آلت)|بئل]] و کوکسا و یا آغیر ماشینلار، او جملهدن بئکو (backhoe)، ترنچر (trencher) و ائکسکاواتور (excavator) ایله قازیلیر.
سنگرلر چوخ واخت عسگری مقصدلر اۆچون قازیلیر. آتلی ساواش و سلاحسیز دؤلولو قِدیم دؤورهلرده، بونلار ایستینادلی یئرلری [[قالا|قالالاری]] هجوم ائدن [[سرباز|سربازلارا]] قارشی بیر مانع کیمی ایستیفاده اولونوردو؛ مثال کیمی، قلعهلرین اطرافیندان قازیلان '''آرخ''' یا قئنوْو گؤروله بیلر (کی تکنیکی باخیشله “ditch” دئییلیر). بو دؤورهلرین ایلک نمونهلریندن بیرین، [[حضرت محمد]] طرفیندن ائدیلن و بیر دینی ساواش اولان [[خندق دؤیوشو]] (Battle of the Trench) گؤروله بیلر.<ref>{{Cite book |last=Sa'd |first=Ibn |url=https://books.google.com/books?id=_vnXAAAAMAAJ&q=jandal |title=Kitab al-tabaqat al-kabir |publisher=Pakistan Historical Society |year=1967 |volume=2 |pages=82–84 |asin=B0007JAWMK}}</ref>
دقیق [[سیلاح|سیلاحلارین]] ظهورو ایله بیرلیکده، سنگرلر عسگرلری قورونماق اۆچون پناه گؤروردی. [[خندق ساواشی|سنگر ساواشی]] و تاکتیکلری [[قیریم ساواشی]] ، [[آمریکا ایچ ساواشی]] و بیرینجی دونیا ساواشدا داها چوخ گؤزللشدی؛ ائده کی سونرا، باش سنگرلر، یاردؽم سنگرلر و ایرتیباط سنگرلری کیمی سیستملر، بیر خط بؤیهسینده دؤووزلارلا کیمی دؤویمسیز و بیرینجی خطدن اوزاق نئچه کیلومتر درینلیکده ایمتیداد ائدیردی. سنگر ساواشیده سنگرلر آرالیندا قالان یئر (هیچ کیمسهنین یئری) آدلانیر، چونکو بو یئر عادتاً دوشمن آتشیندن هیچ بیر قوروناچلیق و یا پناه وئرمیر. [[بیرینجی دونیا ساواشی|بیرینجی دونیا ساواشی]] بیتدیکدن سونرا، سنگر ، دۆنیا ساواشین و اونون وحشتلرینین سیمبولونا دؤندی. بو ساواشدان سونرا گلیئن و سنگر سیستملریندن چوخ ایستیفاده ائدن بعضی دؤیۆشلره [[ایران عیراق ساواشی]] (۱۹۸۰-۱۹۸۸)، بادمه ساواشی (۱۹۹۸-۲۰۰۰) و [[روسیه اوکراین ساواشی]] (۲۰۱۴-ایندیه قدر) دالیه گؤروله بیلر.<ref>{{cite news |last=Fisher |first=Ian |date=23 August 1999 |title=Peace Deal May Be Near for Ethiopia and Eritrea |url=https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |newspaper=[[The New York Times]] |archive-date=15 July 2018 |access-date=18 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715211111/https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite magazine |last1=Laurent |first1=Olivier |title=Go Inside the Frozen Trenches of Eastern Ukraine |url=https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |access-date=24 July 2018 |magazine=Time |language=en-us |archive-date=26 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220426034031/https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-11-28 |title=Fighting in east Ukraine descends into trench warfare as Russia seeks breakthrough |url=https://www.theguardian.com/world/2022/nov/28/hundreds-dead-in-ukraine-as-frontline-trench-war-escalates |access-date=2022-11-29 |website=The Guardian |language=en}}</ref>
درین سنگرلر اۆچون، تورپاق دیوارلارین دایانیکسیزلیگی، “شوریینگ” (دیرکلنیب مؤحکملندیرمه) کیمی مهندیسی و گوونلیک تکنیکلرینی طلب ائدیر. سنگرلر عادتاً مووقتی سازهلر ساییلیر کی تیکینتی بیتدیکدن سونرا تورپاقلا دولدورولور و یا ایستیفادهدن سونرا بوشلانیر. بعضی سنگرلر ایسه کاناللار و یئرآلتی یوللار کیمی آچیق کئچیدلر یاراتماق اۆچون بتون کیمی داواملی مادهلرله مؤحکملندیریلیر
==قایناقلار==
{{قایناق}}
t52kcie3s2epirbjx1zq1b1sfbtby63
1592002
1592001
2026-08-23T06:49:30Z
H.Ganjeli
58356
/* نوْوعلاری و ایشلنمئسی */
1592002
wikitext
text/x-wiki
'''سنگر''' یادا '''قنوْو''' دا دییلیر ([[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Trench''' ) ، بیر نؤوع قازینتی یا یئرین ایچیندهکی چؤکلکدیر کی، عمومیتله درینلیگی ائنیندن داها چوخدور سویون آخماسی اۆچون یئرین چؤکمسی و اوزونلوغونا نیسبتاً درینلیگی داردیر ساده بیر چؤکور یا قویودان فرقلی اولاراق.<ref>[http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html Code of Federal Regulations, Title 29, Volume 8, Page 374] (Code revised as of July 1, 2003, via ''Compliance Magazine's'' website) {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070602050133/http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html|date=June 2, 2007}}</ref>
[[File:Polyethylene gas main.jpg|thumb|پولی اتیلن منبعسی بیر شهری خندق ایچینده کمبریج شهرینده]]
==نوْوعلاری و ایشلنمئسی==
===یئر بیلیمینده===
[[ژئولوژی|یئر بیلیمینده]] ،سنگرلر (قازینتیلار) چایلارین اوزونتوسو یا [[تکتونیک صفحهلر]] حرکتی ایله یارانیر.طبیعی سنگرلر (درهلر)، آخان سولارین و یا بوزلاقلارین (کی ممکندور چوخدان یوخا چیخمیش اولسونلار) فرسایشلری نتیجهسینده یارانیر. آیری سنگرلر، مثلن ریفت درهلری و یا [[اوقیانوس]] درینلیکلری ، تکتونیک صفحهلرین ژئولوژیک حرکتی ایله مئیدانا گلیر.
[[File:Atlantic-trench.JPG|thumb|آتلانتیک اوقیانوسون ان درین حیصّه سی اولان پورتوریکو چؤککلیینین توپوقرافی تصویری]]
===شهر مهندیسیینده===
سنگرلر(کانالار) چوخ واخت قاز، سو، برق و ایرتباط خطلری کیمی یئرآلتی تأسیساتی یئرلشدیرمک اۆچون قازیلیر.تیکینتی قورونماسی و ساخلانیلماسی کیمی شهر مهندیسی ساحهلرینده، سنگرلر کی چوخ '''کانال''' آدلانیر ، اصلی بیر رول اویناییر. بونلار، یئرین اوستونه قویولدوقدا مانع اولاجاق و یا راحاتلیقلا ضرر گؤرهجک یئرآلتی تأسیسات و کوموناللارین (مثلاً قاز خطلری، سو خطلری، ارتباط کابیللری و بورولار) یئرلشدیریلمهسی اۆچون ایستیفاده اولونور.هابئله سنگرلر داها سونرا بو تأسیساتلارا باخیم (سرویس) ائتمک اۆچون ده لازیم اولور. بونلار، دقیق یئری آرتیق معلوم اولمایان بورو و آیری تأسیساتلاری تاپماق اۆچون (“آختارما سنگری” یا “آختارما یاریغی”) حفر ائدیله بیلر. سون اولاراق، سنگرلر بیر تمل دیوارینین یارادیلماسینین ایلک آددیمی اولاراق قازیلیر. سنگر ایشلرینده، ایشچیلری قوروماق و درین دیوارلاری مؤحکملندیرمک اۆچون چوخ واخت سنگر حیفاظی (دیوارین دایاقلانماسی) ایستیفاده اولونور.
[[File:Trench digger, Baku (P1090226).jpg|thumb|باکودا اوتوماتیک یئر قازان دستگاهی]]
===تیکینتیده===
سنگرلر بینالارین تمللری، ایستیناد دیوارلاری، بندلر و تونللرین “آچیق-قاپالی” (cut-and-cover) متودو ایله تیکینتیسی اۆچون قازیلیر.
===قازی بیلیمده===
سنگر متودو قدیم خارابالیقلاری آختارماق و قازماق یا رسوبلو مادهلرین قاتلارینی اینجلمک اۆچون ایستیفاده اولونور.
===ژئوتکنیک مهندیسیینده===
سنگر قازماقلا یئرین قیریقلاری (faults) معینلشدیریلیر و تورپاغین درینلیکدهکی خصوصیتلری آراشدیریلیر.
===ساواش===
[[ساواش]] دا ایسه، [[سرباز|عسگرلر]] سیلاح آتشیندن و توپچو ضربهلریندن قورونماق اۆچون سنگرلرده یئرلشیرلر.
سنگرلر ال آلتلری کیمی [[بئل (آلت)|بئل]] و کوکسا و یا آغیر ماشینلار، او جملهدن بئکو (backhoe)، ترنچر (trencher) و ائکسکاواتور (excavator) ایله قازیلیر.
سنگرلر چوخ واخت عسگری مقصدلر اۆچون قازیلیر. آتلی ساواش و سلاحسیز دؤلولو قِدیم دؤورهلرده، بونلار ایستینادلی یئرلری [[قالا|قالالاری]] هجوم ائدن [[سرباز|سربازلارا]] قارشی بیر مانع کیمی ایستیفاده اولونوردو؛ مثال کیمی، قلعهلرین اطرافیندان قازیلان '''آرخ''' یا قئنوْو گؤروله بیلر (کی تکنیکی باخیشله “ditch” دئییلیر). بو دؤورهلرین ایلک نمونهلریندن بیرین، [[حضرت محمد]] طرفیندن ائدیلن و بیر دینی ساواش اولان [[خندق دؤیوشو]] (Battle of the Trench) گؤروله بیلر.<ref>{{Cite book |last=Sa'd |first=Ibn |url=https://books.google.com/books?id=_vnXAAAAMAAJ&q=jandal |title=Kitab al-tabaqat al-kabir |publisher=Pakistan Historical Society |year=1967 |volume=2 |pages=82–84 |asin=B0007JAWMK}}</ref>
دقیق [[سیلاح|سیلاحلارین]] ظهورو ایله بیرلیکده، سنگرلر عسگرلری قورونماق اۆچون پناه گؤروردی. [[خندق ساواشی|سنگر ساواشی]] و تاکتیکلری [[قیریم ساواشی]] ، [[آمریکا ایچ ساواشی]] و بیرینجی دونیا ساواشدا داها چوخ گؤزللشدی؛ ائده کی سونرا، باش سنگرلر، یاردؽم سنگرلر و ایرتیباط سنگرلری کیمی سیستملر، بیر خط بؤیهسینده دؤووزلارلا کیمی دؤویمسیز و بیرینجی خطدن اوزاق نئچه کیلومتر درینلیکده ایمتیداد ائدیردی. سنگر ساواشیده سنگرلر آرالیندا قالان یئر (هیچ کیمسهنین یئری) آدلانیر، چونکو بو یئر عادتاً دوشمن آتشیندن هیچ بیر قوروناچلیق و یا پناه وئرمیر. [[بیرینجی دونیا ساواشی|بیرینجی دونیا ساواشی]] بیتدیکدن سونرا، سنگر ، دۆنیا ساواشین و اونون وحشتلرینین سیمبولونا دؤندی. بو ساواشدان سونرا گلیئن و سنگر سیستملریندن چوخ ایستیفاده ائدن بعضی دؤیۆشلره [[ایران عیراق ساواشی]] (۱۹۸۰-۱۹۸۸)، بادمه ساواشی (۱۹۹۸-۲۰۰۰) و [[روسیه اوکراین ساواشی]] (۲۰۱۴-ایندیه قدر) دالیه گؤروله بیلر.<ref>{{cite news |last=Fisher |first=Ian |date=23 August 1999 |title=Peace Deal May Be Near for Ethiopia and Eritrea |url=https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |newspaper=[[The New York Times]] |archive-date=15 July 2018 |access-date=18 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715211111/https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite magazine |last1=Laurent |first1=Olivier |title=Go Inside the Frozen Trenches of Eastern Ukraine |url=https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |access-date=24 July 2018 |magazine=Time |language=en-us |archive-date=26 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220426034031/https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-11-28 |title=Fighting in east Ukraine descends into trench warfare as Russia seeks breakthrough |url=https://www.theguardian.com/world/2022/nov/28/hundreds-dead-in-ukraine-as-frontline-trench-war-escalates |access-date=2022-11-29 |website=The Guardian |language=en}}</ref>
[[File:UA EDM4S anti-drone rifle 01.jpg|thumb|بیر اوکراینلی سرباز سنگرده]]
درین سنگرلر اۆچون، تورپاق دیوارلارین دایانیکسیزلیگی، “شوریینگ” (دیرکلنیب مؤحکملندیرمه) کیمی مهندیسی و گوونلیک تکنیکلرینی طلب ائدیر. سنگرلر عادتاً مووقتی سازهلر ساییلیر کی تیکینتی بیتدیکدن سونرا تورپاقلا دولدورولور و یا ایستیفادهدن سونرا بوشلانیر. بعضی سنگرلر ایسه کاناللار و یئرآلتی یوللار کیمی آچیق کئچیدلر یاراتماق اۆچون بتون کیمی داواملی مادهلرله مؤحکملندیریلیر
==قایناقلار==
{{قایناق}}
fbry8uamhug8kdryvlnlwx5w2k7mz1h
1592003
1592002
2026-08-23T06:52:49Z
H.Ganjeli
58356
/* نوْوعلاری و ایشلنمئسی */
1592003
wikitext
text/x-wiki
'''سنگر''' یادا '''قنوْو''' دا دییلیر ([[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Trench''' ) ، بیر نؤوع قازینتی یا یئرین ایچیندهکی چؤکلکدیر کی، عمومیتله درینلیگی ائنیندن داها چوخدور سویون آخماسی اۆچون یئرین چؤکمسی و اوزونلوغونا نیسبتاً درینلیگی داردیر ساده بیر چؤکور یا قویودان فرقلی اولاراق.<ref>[http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html Code of Federal Regulations, Title 29, Volume 8, Page 374] (Code revised as of July 1, 2003, via ''Compliance Magazine's'' website) {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070602050133/http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html|date=June 2, 2007}}</ref>
[[File:Polyethylene gas main.jpg|thumb|پولی اتیلن منبعسی بیر شهری خندق ایچینده کمبریج شهرینده]]
==نوْوعلاری و ایشلنمئسی==
===یئر بیلیمینده===
[[ژئولوژی|یئر بیلیمینده]] ،سنگرلر (قازینتیلار) چایلارین اوزونتوسو یا [[تکتونیک صفحهلر]] حرکتی ایله یارانیر.طبیعی سنگرلر (درهلر)، آخان سولارین و یا بوزلاقلارین (کی ممکندور چوخدان یوخا چیخمیش اولسونلار) فرسایشلری نتیجهسینده یارانیر. آیری سنگرلر، مثلن ریفت درهلری و یا [[اوقیانوس]] درینلیکلری ، تکتونیک صفحهلرین ژئولوژیک حرکتی ایله مئیدانا گلیر.
[[File:Atlantic-trench.JPG|thumb|آتلانتیک اوقیانوسون ان درین حیصّه سی اولان پورتوریکو چؤککلیینین توپوقرافی تصویری]]
===شهر مهندیسیینده===
سنگرلر(کانالار) چوخ واخت قاز، سو، برق و ایرتباط خطلری کیمی یئرآلتی تأسیساتی یئرلشدیرمک اۆچون قازیلیر.تیکینتی قورونماسی و ساخلانیلماسی کیمی شهر مهندیسی ساحهلرینده، سنگرلر کی چوخ '''کانال''' آدلانیر ، اصلی بیر رول اویناییر. بونلار، یئرین اوستونه قویولدوقدا مانع اولاجاق و یا راحاتلیقلا ضرر گؤرهجک یئرآلتی تأسیسات و کوموناللارین (مثلاً قاز خطلری، سو خطلری، ارتباط کابیللری و بورولار) یئرلشدیریلمهسی اۆچون ایستیفاده اولونور.هابئله سنگرلر داها سونرا بو تأسیساتلارا باخیم (سرویس) ائتمک اۆچون ده لازیم اولور. بونلار، دقیق یئری آرتیق معلوم اولمایان بورو و آیری تأسیساتلاری تاپماق اۆچون (“آختارما سنگری” یا “آختارما یاریغی”) حفر ائدیله بیلر. سون اولاراق، سنگرلر بیر تمل دیوارینین یارادیلماسینین ایلک آددیمی اولاراق قازیلیر. سنگر ایشلرینده، ایشچیلری قوروماق و درین دیوارلاری مؤحکملندیرمک اۆچون چوخ واخت سنگر حیفاظی (دیوارین دایاقلانماسی) ایستیفاده اولونور.
[[File:Trench digger, Baku (P1090226).jpg|thumb|باکودا اوتوماتیک یئر قازان دستگاهی]]
===تیکینتیده===
سنگرلر بینالارین تمللری، ایستیناد دیوارلاری، بندلر و تونللرین “آچیق-قاپالی” (cut-and-cover) متودو ایله تیکینتیسی اۆچون قازیلیر.
===قازی بیلیمده===
سنگر متودو قدیم خارابالیقلاری آختارماق و قازماق یا رسوبلو مادهلرین قاتلارینی اینجلمک اۆچون ایستیفاده اولونور.
===ژئوتکنیک مهندیسیینده===
سنگر قازماقلا یئرین قیریقلاری (faults) معینلشدیریلیر و تورپاغین درینلیکدهکی خصوصیتلری آراشدیریلیر.
===ساواش===
[[ساواش]] دا ایسه، [[سرباز|عسگرلر]] سیلاح آتشیندن و توپچو ضربهلریندن قورونماق اۆچون سنگرلرده یئرلشیرلر.
سنگرلر ال آلتلری کیمی [[بئل (آلت)|بئل]] و کوکسا و یا آغیر ماشینلار، او جملهدن بئکو (backhoe)، ترنچر (trencher) و ائکسکاواتور (excavator) ایله قازیلیر.
سنگرلر چوخ واخت عسگری مقصدلر اۆچون قازیلیر. آتلی ساواش و سلاحسیز دؤلولو قِدیم دؤورهلرده، بونلار ایستینادلی یئرلری [[قالا|قالالاری]] هجوم ائدن [[سرباز|سربازلارا]] قارشی بیر مانع کیمی ایستیفاده اولونوردو؛ مثال کیمی، قلعهلرین اطرافیندان قازیلان '''آرخ''' یا قئنوْو گؤروله بیلر (کی تکنیکی باخیشله “ditch” دئییلیر). بو دؤورهلرین ایلک نمونهلریندن بیرین، [[حضرت محمد]] طرفیندن ائدیلن و بیر دینی ساواش اولان [[خندق دؤیوشو]] (Battle of the Trench) گؤروله بیلر.<ref>{{Cite book |last=Sa'd |first=Ibn |url=https://books.google.com/books?id=_vnXAAAAMAAJ&q=jandal |title=Kitab al-tabaqat al-kabir |publisher=Pakistan Historical Society |year=1967 |volume=2 |pages=82–84 |asin=B0007JAWMK}}</ref>
دقیق [[سیلاح|سیلاحلارین]] ظهورو ایله بیرلیکده، سنگرلر عسگرلری قورونماق اۆچون پناه گؤروردی. [[خندق ساواشی|سنگر ساواشی]] و تاکتیکلری [[قیریم ساواشی]] ، [[آمریکا ایچ ساواشی]] و بیرینجی دونیا ساواشدا داها چوخ گؤزللشدی؛ ائده کی سونرا، باش سنگرلر، یاردؽم سنگرلر و ایرتیباط سنگرلری کیمی سیستملر، بیر خط بؤیهسینده دؤووزلارلا کیمی دؤویمسیز و بیرینجی خطدن اوزاق نئچه کیلومتر درینلیکده ایمتیداد ائدیردی. سنگر ساواشیده سنگرلر آرالیندا قالان یئر (هیچ کیمسهنین یئری) آدلانیر، چونکو بو یئر عادتاً دوشمن آتشیندن هیچ بیر قوروناچلیق و یا پناه وئرمیر. [[بیرینجی دونیا ساواشی|بیرینجی دونیا ساواشی]] بیتدیکدن سونرا، سنگر ، دۆنیا ساواشین و اونون وحشتلرینین سیمبولونا دؤندی. بو ساواشدان سونرا گلیئن و سنگر سیستملریندن چوخ ایستیفاده ائدن بعضی دؤیۆشلره [[ایران عیراق ساواشی]] (۱۹۸۰-۱۹۸۸)، بادمه ساواشی (۱۹۹۸-۲۰۰۰) و [[روسیه اوکراین ساواشی]] (۲۰۱۴-ایندیه قدر) دالیه گؤروله بیلر.<ref>{{cite news |last=Fisher |first=Ian |date=23 August 1999 |title=Peace Deal May Be Near for Ethiopia and Eritrea |url=https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |newspaper=[[The New York Times]] |archive-date=15 July 2018 |access-date=18 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715211111/https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite magazine |last1=Laurent |first1=Olivier |title=Go Inside the Frozen Trenches of Eastern Ukraine |url=https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |access-date=24 July 2018 |magazine=Time |language=en-us |archive-date=26 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220426034031/https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-11-28 |title=Fighting in east Ukraine descends into trench warfare as Russia seeks breakthrough |url=https://www.theguardian.com/world/2022/nov/28/hundreds-dead-in-ukraine-as-frontline-trench-war-escalates |access-date=2022-11-29 |website=The Guardian |language=en}}</ref>
[[File:UA EDM4S anti-drone rifle 01.jpg|thumb|بیر اوکراینلی سرباز سنگرده]]
[[File:Soldiers in trench.jpg|thumb|بیر سرباز سنگرده (بیرینجی دونیا ساواشی)]]
درین سنگرلر اۆچون، تورپاق دیوارلارین دایانیکسیزلیگی، “شوریینگ” (دیرکلنیب مؤحکملندیرمه) کیمی مهندیسی و گوونلیک تکنیکلرینی طلب ائدیر. سنگرلر عادتاً مووقتی سازهلر ساییلیر کی تیکینتی بیتدیکدن سونرا تورپاقلا دولدورولور و یا ایستیفادهدن سونرا بوشلانیر. بعضی سنگرلر ایسه کاناللار و یئرآلتی یوللار کیمی آچیق کئچیدلر یاراتماق اۆچون بتون کیمی داواملی مادهلرله مؤحکملندیریلیر
==قایناقلار==
{{قایناق}}
41pkfe230p7l6i8j2n5tg6vxx8rrm7j
1592004
1592003
2026-08-23T06:55:28Z
H.Ganjeli
58356
/* نوْوعلاری و ایشلنمئسی */
1592004
wikitext
text/x-wiki
'''سنگر''' یادا '''قنوْو''' دا دییلیر ([[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Trench''' ) ، بیر نؤوع قازینتی یا یئرین ایچیندهکی چؤکلکدیر کی، عمومیتله درینلیگی ائنیندن داها چوخدور سویون آخماسی اۆچون یئرین چؤکمسی و اوزونلوغونا نیسبتاً درینلیگی داردیر ساده بیر چؤکور یا قویودان فرقلی اولاراق.<ref>[http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html Code of Federal Regulations, Title 29, Volume 8, Page 374] (Code revised as of July 1, 2003, via ''Compliance Magazine's'' website) {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070602050133/http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html|date=June 2, 2007}}</ref>
[[File:Polyethylene gas main.jpg|thumb|پولی اتیلن منبعسی بیر شهری خندق ایچینده کمبریج شهرینده]]
==نوْوعلاری و ایشلنمئسی==
===یئر بیلیمینده===
[[ژئولوژی|یئر بیلیمینده]] ،سنگرلر (قازینتیلار) چایلارین اوزونتوسو یا [[تکتونیک صفحهلر]] حرکتی ایله یارانیر.طبیعی سنگرلر (درهلر)، آخان سولارین و یا بوزلاقلارین (کی ممکندور چوخدان یوخا چیخمیش اولسونلار) فرسایشلری نتیجهسینده یارانیر. آیری سنگرلر، مثلن ریفت درهلری و یا [[اوقیانوس]] درینلیکلری ، تکتونیک صفحهلرین ژئولوژیک حرکتی ایله مئیدانا گلیر.
[[File:Atlantic-trench.JPG|thumb|آتلانتیک اوقیانوسون ان درین حیصّه سی اولان پورتوریکو چؤککلیینین توپوقرافی تصویری]]
===شهر مهندیسیینده===
سنگرلر(کانالار) چوخ واخت قاز، سو، برق و ایرتباط خطلری کیمی یئرآلتی تأسیساتی یئرلشدیرمک اۆچون قازیلیر.تیکینتی قورونماسی و ساخلانیلماسی کیمی شهر مهندیسی ساحهلرینده، سنگرلر کی چوخ '''کانال''' آدلانیر ، اصلی بیر رول اویناییر. بونلار، یئرین اوستونه قویولدوقدا مانع اولاجاق و یا راحاتلیقلا ضرر گؤرهجک یئرآلتی تأسیسات و کوموناللارین (مثلاً قاز خطلری، سو خطلری، ارتباط کابیللری و بورولار) یئرلشدیریلمهسی اۆچون ایستیفاده اولونور.هابئله سنگرلر داها سونرا بو تأسیساتلارا باخیم (سرویس) ائتمک اۆچون ده لازیم اولور. بونلار، دقیق یئری آرتیق معلوم اولمایان بورو و آیری تأسیساتلاری تاپماق اۆچون (“آختارما سنگری” یا “آختارما یاریغی”) حفر ائدیله بیلر. سون اولاراق، سنگرلر بیر تمل دیوارینین یارادیلماسینین ایلک آددیمی اولاراق قازیلیر. سنگر ایشلرینده، ایشچیلری قوروماق و درین دیوارلاری مؤحکملندیرمک اۆچون چوخ واخت سنگر حیفاظی (دیوارین دایاقلانماسی) ایستیفاده اولونور.
[[File:Trench USA-fiber.jpg|thumb|آمریکادا کابل اۆچون شهرده خیاوان قازؽنتیسی]]
[[File:Trench digger, Baku (P1090226).jpg|thumb|باکودا اوتوماتیک یئر قازان دستگاهی]]
===تیکینتیده===
سنگرلر بینالارین تمللری، ایستیناد دیوارلاری، بندلر و تونللرین “آچیق-قاپالی” (cut-and-cover) متودو ایله تیکینتیسی اۆچون قازیلیر.
===قازی بیلیمده===
سنگر متودو قدیم خارابالیقلاری آختارماق و قازماق یا رسوبلو مادهلرین قاتلارینی اینجلمک اۆچون ایستیفاده اولونور.
===ژئوتکنیک مهندیسیینده===
سنگر قازماقلا یئرین قیریقلاری (faults) معینلشدیریلیر و تورپاغین درینلیکدهکی خصوصیتلری آراشدیریلیر.
===ساواش===
[[ساواش]] دا ایسه، [[سرباز|عسگرلر]] سیلاح آتشیندن و توپچو ضربهلریندن قورونماق اۆچون سنگرلرده یئرلشیرلر.
سنگرلر ال آلتلری کیمی [[بئل (آلت)|بئل]] و کوکسا و یا آغیر ماشینلار، او جملهدن بئکو (backhoe)، ترنچر (trencher) و ائکسکاواتور (excavator) ایله قازیلیر.
سنگرلر چوخ واخت عسگری مقصدلر اۆچون قازیلیر. آتلی ساواش و سلاحسیز دؤلولو قِدیم دؤورهلرده، بونلار ایستینادلی یئرلری [[قالا|قالالاری]] هجوم ائدن [[سرباز|سربازلارا]] قارشی بیر مانع کیمی ایستیفاده اولونوردو؛ مثال کیمی، قلعهلرین اطرافیندان قازیلان '''آرخ''' یا قئنوْو گؤروله بیلر (کی تکنیکی باخیشله “ditch” دئییلیر). بو دؤورهلرین ایلک نمونهلریندن بیرین، [[حضرت محمد]] طرفیندن ائدیلن و بیر دینی ساواش اولان [[خندق دؤیوشو]] (Battle of the Trench) گؤروله بیلر.<ref>{{Cite book |last=Sa'd |first=Ibn |url=https://books.google.com/books?id=_vnXAAAAMAAJ&q=jandal |title=Kitab al-tabaqat al-kabir |publisher=Pakistan Historical Society |year=1967 |volume=2 |pages=82–84 |asin=B0007JAWMK}}</ref>
دقیق [[سیلاح|سیلاحلارین]] ظهورو ایله بیرلیکده، سنگرلر عسگرلری قورونماق اۆچون پناه گؤروردی. [[خندق ساواشی|سنگر ساواشی]] و تاکتیکلری [[قیریم ساواشی]] ، [[آمریکا ایچ ساواشی]] و بیرینجی دونیا ساواشدا داها چوخ گؤزللشدی؛ ائده کی سونرا، باش سنگرلر، یاردؽم سنگرلر و ایرتیباط سنگرلری کیمی سیستملر، بیر خط بؤیهسینده دؤووزلارلا کیمی دؤویمسیز و بیرینجی خطدن اوزاق نئچه کیلومتر درینلیکده ایمتیداد ائدیردی. سنگر ساواشیده سنگرلر آرالیندا قالان یئر (هیچ کیمسهنین یئری) آدلانیر، چونکو بو یئر عادتاً دوشمن آتشیندن هیچ بیر قوروناچلیق و یا پناه وئرمیر. [[بیرینجی دونیا ساواشی|بیرینجی دونیا ساواشی]] بیتدیکدن سونرا، سنگر ، دۆنیا ساواشین و اونون وحشتلرینین سیمبولونا دؤندی. بو ساواشدان سونرا گلیئن و سنگر سیستملریندن چوخ ایستیفاده ائدن بعضی دؤیۆشلره [[ایران عیراق ساواشی]] (۱۹۸۰-۱۹۸۸)، بادمه ساواشی (۱۹۹۸-۲۰۰۰) و [[روسیه اوکراین ساواشی]] (۲۰۱۴-ایندیه قدر) دالیه گؤروله بیلر.<ref>{{cite news |last=Fisher |first=Ian |date=23 August 1999 |title=Peace Deal May Be Near for Ethiopia and Eritrea |url=https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |newspaper=[[The New York Times]] |archive-date=15 July 2018 |access-date=18 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715211111/https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite magazine |last1=Laurent |first1=Olivier |title=Go Inside the Frozen Trenches of Eastern Ukraine |url=https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |access-date=24 July 2018 |magazine=Time |language=en-us |archive-date=26 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220426034031/https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-11-28 |title=Fighting in east Ukraine descends into trench warfare as Russia seeks breakthrough |url=https://www.theguardian.com/world/2022/nov/28/hundreds-dead-in-ukraine-as-frontline-trench-war-escalates |access-date=2022-11-29 |website=The Guardian |language=en}}</ref>
[[File:UA EDM4S anti-drone rifle 01.jpg|thumb|بیر اوکراینلی سرباز سنگرده]]
[[File:Soldiers in trench.jpg|thumb|بیر سرباز سنگرده (بیرینجی دونیا ساواشی)]]
درین سنگرلر اۆچون، تورپاق دیوارلارین دایانیکسیزلیگی، “شوریینگ” (دیرکلنیب مؤحکملندیرمه) کیمی مهندیسی و گوونلیک تکنیکلرینی طلب ائدیر. سنگرلر عادتاً مووقتی سازهلر ساییلیر کی تیکینتی بیتدیکدن سونرا تورپاقلا دولدورولور و یا ایستیفادهدن سونرا بوشلانیر. بعضی سنگرلر ایسه کاناللار و یئرآلتی یوللار کیمی آچیق کئچیدلر یاراتماق اۆچون بتون کیمی داواملی مادهلرله مؤحکملندیریلیر
==قایناقلار==
{{قایناق}}
jqpb9uryg9aoa7tp4odkjh82ra9wkt9
1592005
1592004
2026-08-23T07:02:33Z
H.Ganjeli
58356
/* نوْوعلاری و ایشلنمئسی */
1592005
wikitext
text/x-wiki
'''سنگر''' یادا '''قنوْو''' دا دییلیر ([[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Trench''' ) ، بیر نؤوع قازینتی یا یئرین ایچیندهکی چؤکلکدیر کی، عمومیتله درینلیگی ائنیندن داها چوخدور سویون آخماسی اۆچون یئرین چؤکمسی و اوزونلوغونا نیسبتاً درینلیگی داردیر ساده بیر چؤکور یا قویودان فرقلی اولاراق.<ref>[http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html Code of Federal Regulations, Title 29, Volume 8, Page 374] (Code revised as of July 1, 2003, via ''Compliance Magazine's'' website) {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070602050133/http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html|date=June 2, 2007}}</ref>
[[File:Polyethylene gas main.jpg|thumb|پولی اتیلن منبعسی بیر شهری خندق ایچینده کمبریج شهرینده]]
==نوْوعلاری و ایشلنمئسی==
===یئر بیلیمینده===
[[ژئولوژی|یئر بیلیمینده]] ،سنگرلر (قازینتیلار) چایلارین اوزونتوسو یا [[تکتونیک صفحهلر]] حرکتی ایله یارانیر.طبیعی سنگرلر (درهلر)، آخان سولارین و یا بوزلاقلارین (کی ممکندور چوخدان یوخا چیخمیش اولسونلار) فرسایشلری نتیجهسینده یارانیر. آیری سنگرلر، مثلن ریفت درهلری و یا [[اوقیانوس]] درینلیکلری ، تکتونیک صفحهلرین ژئولوژیک حرکتی ایله مئیدانا گلیر.
[[File:Atlantic-trench.JPG|thumb|آتلانتیک اوقیانوسون ان درین حیصّه سی اولان پورتوریکو چؤککلیینین توپوقرافی تصویری]]
===شهر مهندیسیینده===
سنگرلر(کانالار) چوخ واخت قاز، سو، برق و ایرتباط خطلری کیمی یئرآلتی تأسیساتی یئرلشدیرمک اۆچون قازیلیر.تیکینتی قورونماسی و ساخلانیلماسی کیمی شهر مهندیسی ساحهلرینده، سنگرلر کی چوخ '''کانال''' آدلانیر ، اصلی بیر رول اویناییر. بونلار، یئرین اوستونه قویولدوقدا مانع اولاجاق و یا راحاتلیقلا ضرر گؤرهجک یئرآلتی تأسیسات و کوموناللارین (مثلاً قاز خطلری، سو خطلری، ارتباط کابیللری و بورولار) یئرلشدیریلمهسی اۆچون ایستیفاده اولونور.هابئله سنگرلر داها سونرا بو تأسیساتلارا باخیم (سرویس) ائتمک اۆچون ده لازیم اولور. بونلار، دقیق یئری آرتیق معلوم اولمایان بورو و آیری تأسیساتلاری تاپماق اۆچون (“آختارما سنگری” یا “آختارما یاریغی”) حفر ائدیله بیلر. سون اولاراق، سنگرلر بیر تمل دیوارینین یارادیلماسینین ایلک آددیمی اولاراق قازیلیر. سنگر ایشلرینده، ایشچیلری قوروماق و درین دیوارلاری مؤحکملندیرمک اۆچون چوخ واخت سنگر حیفاظی (دیوارین دایاقلانماسی) ایستیفاده اولونور.
[[File:Trench USA-fiber.jpg|thumb|آمریکادا کابل اۆچون شهرده خیاوان قازؽنتیسی]]
[[File:Trench digger, Baku (P1090226).jpg|thumb|باکودا اوتوماتیک یئر قازان دستگاهی]]
[[File:Trench cutter casagrande.jpg|thumb|بیر قنوْو قازان دستگاهی شهرده]]
===تیکینتیده===
سنگرلر بینالارین تمللری، ایستیناد دیوارلاری، بندلر و تونللرین “آچیق-قاپالی” (cut-and-cover) متودو ایله تیکینتیسی اۆچون قازیلیر.
===قازی بیلیمده===
سنگر متودو قدیم خارابالیقلاری آختارماق و قازماق یا رسوبلو مادهلرین قاتلارینی اینجلمک اۆچون ایستیفاده اولونور.
===ژئوتکنیک مهندیسیینده===
سنگر قازماقلا یئرین قیریقلاری (faults) معینلشدیریلیر و تورپاغین درینلیکدهکی خصوصیتلری آراشدیریلیر.
===ساواش===
[[ساواش]] دا ایسه، [[سرباز|عسگرلر]] سیلاح آتشیندن و توپچو ضربهلریندن قورونماق اۆچون سنگرلرده یئرلشیرلر.
سنگرلر ال آلتلری کیمی [[بئل (آلت)|بئل]] و کوکسا و یا آغیر ماشینلار، او جملهدن بئکو (backhoe)، ترنچر (trencher) و ائکسکاواتور (excavator) ایله قازیلیر.
سنگرلر چوخ واخت عسگری مقصدلر اۆچون قازیلیر. آتلی ساواش و سلاحسیز دؤلولو قِدیم دؤورهلرده، بونلار ایستینادلی یئرلری [[قالا|قالالاری]] هجوم ائدن [[سرباز|سربازلارا]] قارشی بیر مانع کیمی ایستیفاده اولونوردو؛ مثال کیمی، قلعهلرین اطرافیندان قازیلان '''آرخ''' یا قئنوْو گؤروله بیلر (کی تکنیکی باخیشله “ditch” دئییلیر). بو دؤورهلرین ایلک نمونهلریندن بیرین، [[حضرت محمد]] طرفیندن ائدیلن و بیر دینی ساواش اولان [[خندق دؤیوشو]] (Battle of the Trench) گؤروله بیلر.<ref>{{Cite book |last=Sa'd |first=Ibn |url=https://books.google.com/books?id=_vnXAAAAMAAJ&q=jandal |title=Kitab al-tabaqat al-kabir |publisher=Pakistan Historical Society |year=1967 |volume=2 |pages=82–84 |asin=B0007JAWMK}}</ref>
دقیق [[سیلاح|سیلاحلارین]] ظهورو ایله بیرلیکده، سنگرلر عسگرلری قورونماق اۆچون پناه گؤروردی. [[خندق ساواشی|سنگر ساواشی]] و تاکتیکلری [[قیریم ساواشی]] ، [[آمریکا ایچ ساواشی]] و بیرینجی دونیا ساواشدا داها چوخ گؤزللشدی؛ ائده کی سونرا، باش سنگرلر، یاردؽم سنگرلر و ایرتیباط سنگرلری کیمی سیستملر، بیر خط بؤیهسینده دؤووزلارلا کیمی دؤویمسیز و بیرینجی خطدن اوزاق نئچه کیلومتر درینلیکده ایمتیداد ائدیردی. سنگر ساواشیده سنگرلر آرالیندا قالان یئر (هیچ کیمسهنین یئری) آدلانیر، چونکو بو یئر عادتاً دوشمن آتشیندن هیچ بیر قوروناچلیق و یا پناه وئرمیر. [[بیرینجی دونیا ساواشی|بیرینجی دونیا ساواشی]] بیتدیکدن سونرا، سنگر ، دۆنیا ساواشین و اونون وحشتلرینین سیمبولونا دؤندی. بو ساواشدان سونرا گلیئن و سنگر سیستملریندن چوخ ایستیفاده ائدن بعضی دؤیۆشلره [[ایران عیراق ساواشی]] (۱۹۸۰-۱۹۸۸)، بادمه ساواشی (۱۹۹۸-۲۰۰۰) و [[روسیه اوکراین ساواشی]] (۲۰۱۴-ایندیه قدر) دالیه گؤروله بیلر.<ref>{{cite news |last=Fisher |first=Ian |date=23 August 1999 |title=Peace Deal May Be Near for Ethiopia and Eritrea |url=https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |newspaper=[[The New York Times]] |archive-date=15 July 2018 |access-date=18 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715211111/https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite magazine |last1=Laurent |first1=Olivier |title=Go Inside the Frozen Trenches of Eastern Ukraine |url=https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |access-date=24 July 2018 |magazine=Time |language=en-us |archive-date=26 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220426034031/https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-11-28 |title=Fighting in east Ukraine descends into trench warfare as Russia seeks breakthrough |url=https://www.theguardian.com/world/2022/nov/28/hundreds-dead-in-ukraine-as-frontline-trench-war-escalates |access-date=2022-11-29 |website=The Guardian |language=en}}</ref>
[[File:UA EDM4S anti-drone rifle 01.jpg|thumb|بیر اوکراینلی سرباز سنگرده]]
[[File:Soldiers in trench.jpg|thumb|بیر سرباز سنگرده (بیرینجی دونیا ساواشی)]]
درین سنگرلر اۆچون، تورپاق دیوارلارین دایانیکسیزلیگی، “شوریینگ” (دیرکلنیب مؤحکملندیرمه) کیمی مهندیسی و گوونلیک تکنیکلرینی طلب ائدیر. سنگرلر عادتاً مووقتی سازهلر ساییلیر کی تیکینتی بیتدیکدن سونرا تورپاقلا دولدورولور و یا ایستیفادهدن سونرا بوشلانیر. بعضی سنگرلر ایسه کاناللار و یئرآلتی یوللار کیمی آچیق کئچیدلر یاراتماق اۆچون بتون کیمی داواملی مادهلرله مؤحکملندیریلیر
==قایناقلار==
{{قایناق}}
dea2bspa8jlx5z4rxnquph66ok7si05
1592006
1592005
2026-08-23T07:11:28Z
H.Ganjeli
58356
/* نوْوعلاری و ایشلنمئسی */
1592006
wikitext
text/x-wiki
'''سنگر''' یادا '''قنوْو''' دا دییلیر ([[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Trench''' ) ، بیر نؤوع قازینتی یا یئرین ایچیندهکی چؤکلکدیر کی، عمومیتله درینلیگی ائنیندن داها چوخدور سویون آخماسی اۆچون یئرین چؤکمسی و اوزونلوغونا نیسبتاً درینلیگی داردیر ساده بیر چؤکور یا قویودان فرقلی اولاراق.<ref>[http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html Code of Federal Regulations, Title 29, Volume 8, Page 374] (Code revised as of July 1, 2003, via ''Compliance Magazine's'' website) {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070602050133/http://www.complianceregs.com/29cfr/1926/subP/1926-650.html|date=June 2, 2007}}</ref>
[[File:Polyethylene gas main.jpg|thumb|پولی اتیلن منبعسی بیر شهری خندق ایچینده کمبریج شهرینده]]
==نوْوعلاری و ایشلنمئسی==
===یئر بیلیمینده===
[[ژئولوژی|یئر بیلیمینده]] ،سنگرلر (قازینتیلار) چایلارین اوزونتوسو یا [[تکتونیک صفحهلر]] حرکتی ایله یارانیر.طبیعی سنگرلر (درهلر)، آخان سولارین و یا بوزلاقلارین (کی ممکندور چوخدان یوخا چیخمیش اولسونلار) فرسایشلری نتیجهسینده یارانیر. آیری سنگرلر، مثلن ریفت درهلری و یا [[اوقیانوس]] درینلیکلری ، تکتونیک صفحهلرین ژئولوژیک حرکتی ایله مئیدانا گلیر.
[[File:Atlantic-trench.JPG|thumb|آتلانتیک اوقیانوسون ان درین حیصّه سی اولان پورتوریکو چؤککلیینین توپوقرافی تصویری]]
===شهر مهندیسیینده===
سنگرلر(کانالار) چوخ واخت قاز، سو، برق و ایرتباط خطلری کیمی یئرآلتی تأسیساتی یئرلشدیرمک اۆچون قازیلیر.تیکینتی قورونماسی و ساخلانیلماسی کیمی شهر مهندیسی ساحهلرینده، سنگرلر کی چوخ '''کانال''' آدلانیر ، اصلی بیر رول اویناییر. بونلار، یئرین اوستونه قویولدوقدا مانع اولاجاق و یا راحاتلیقلا ضرر گؤرهجک یئرآلتی تأسیسات و کوموناللارین (مثلاً قاز خطلری، سو خطلری، ارتباط کابیللری و بورولار) یئرلشدیریلمهسی اۆچون ایستیفاده اولونور.هابئله سنگرلر داها سونرا بو تأسیساتلارا باخیم (سرویس) ائتمک اۆچون ده لازیم اولور. بونلار، دقیق یئری آرتیق معلوم اولمایان بورو و آیری تأسیساتلاری تاپماق اۆچون (“آختارما سنگری” یا “آختارما یاریغی”) حفر ائدیله بیلر. سون اولاراق، سنگرلر بیر تمل دیوارینین یارادیلماسینین ایلک آددیمی اولاراق قازیلیر. سنگر ایشلرینده، ایشچیلری قوروماق و درین دیوارلاری مؤحکملندیرمک اۆچون چوخ واخت سنگر حیفاظی (دیوارین دایاقلانماسی) ایستیفاده اولونور.
[[File:Trench USA-fiber.jpg|thumb|آمریکادا کابل اۆچون شهرده خیاوان قازؽنتیسی]]
[[File:Trench digger, Baku (P1090226).jpg|thumb|باکودا اوتوماتیک یئر قازان دستگاهی]]
[[File:Trench cutter casagrande.jpg|thumb|بیر قنوْو قازان دستگاهی شهرده]]
===تیکینتیده===
سنگرلر بینالارین تمللری، ایستیناد دیوارلاری، بندلر و تونللرین “آچیق-قاپالی” (cut-and-cover) متودو ایله تیکینتیسی اۆچون قازیلیر.
===قازی بیلیمده===
سنگر متودو قدیم خارابالیقلاری آختارماق و قازماق یا رسوبلو مادهلرین قاتلارینی اینجلمک اۆچون ایستیفاده اولونور.
[[File:Archaeology.rome.arp.jpg|thumb|باستان شیناسلار ایتالیانین روم شهرینده قازؽنتی ایشلرین قاباغا آپاریلار]]
===ژئوتکنیک مهندیسیینده===
سنگر قازماقلا یئرین قیریقلاری (faults) معینلشدیریلیر و تورپاغین درینلیکدهکی خصوصیتلری آراشدیریلیر.
===ساواش===
[[ساواش]] دا ایسه، [[سرباز|عسگرلر]] سیلاح آتشیندن و توپچو ضربهلریندن قورونماق اۆچون سنگرلرده یئرلشیرلر.
سنگرلر ال آلتلری کیمی [[بئل (آلت)|بئل]] و کوکسا و یا آغیر ماشینلار، او جملهدن بئکو (backhoe)، ترنچر (trencher) و ائکسکاواتور (excavator) ایله قازیلیر.
سنگرلر چوخ واخت عسگری مقصدلر اۆچون قازیلیر. آتلی ساواش و سلاحسیز دؤلولو قِدیم دؤورهلرده، بونلار ایستینادلی یئرلری [[قالا|قالالاری]] هجوم ائدن [[سرباز|سربازلارا]] قارشی بیر مانع کیمی ایستیفاده اولونوردو؛ مثال کیمی، قلعهلرین اطرافیندان قازیلان '''آرخ''' یا قئنوْو گؤروله بیلر (کی تکنیکی باخیشله “ditch” دئییلیر). بو دؤورهلرین ایلک نمونهلریندن بیرین، [[حضرت محمد]] طرفیندن ائدیلن و بیر دینی ساواش اولان [[خندق دؤیوشو]] (Battle of the Trench) گؤروله بیلر.<ref>{{Cite book |last=Sa'd |first=Ibn |url=https://books.google.com/books?id=_vnXAAAAMAAJ&q=jandal |title=Kitab al-tabaqat al-kabir |publisher=Pakistan Historical Society |year=1967 |volume=2 |pages=82–84 |asin=B0007JAWMK}}</ref>
دقیق [[سیلاح|سیلاحلارین]] ظهورو ایله بیرلیکده، سنگرلر عسگرلری قورونماق اۆچون پناه گؤروردی. [[خندق ساواشی|سنگر ساواشی]] و تاکتیکلری [[قیریم ساواشی]] ، [[آمریکا ایچ ساواشی]] و بیرینجی دونیا ساواشدا داها چوخ گؤزللشدی؛ ائده کی سونرا، باش سنگرلر، یاردؽم سنگرلر و ایرتیباط سنگرلری کیمی سیستملر، بیر خط بؤیهسینده دؤووزلارلا کیمی دؤویمسیز و بیرینجی خطدن اوزاق نئچه کیلومتر درینلیکده ایمتیداد ائدیردی. سنگر ساواشیده سنگرلر آرالیندا قالان یئر (هیچ کیمسهنین یئری) آدلانیر، چونکو بو یئر عادتاً دوشمن آتشیندن هیچ بیر قوروناچلیق و یا پناه وئرمیر. [[بیرینجی دونیا ساواشی|بیرینجی دونیا ساواشی]] بیتدیکدن سونرا، سنگر ، دۆنیا ساواشین و اونون وحشتلرینین سیمبولونا دؤندی. بو ساواشدان سونرا گلیئن و سنگر سیستملریندن چوخ ایستیفاده ائدن بعضی دؤیۆشلره [[ایران عیراق ساواشی]] (۱۹۸۰-۱۹۸۸)، بادمه ساواشی (۱۹۹۸-۲۰۰۰) و [[روسیه اوکراین ساواشی]] (۲۰۱۴-ایندیه قدر) دالیه گؤروله بیلر.<ref>{{cite news |last=Fisher |first=Ian |date=23 August 1999 |title=Peace Deal May Be Near for Ethiopia and Eritrea |url=https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |newspaper=[[The New York Times]] |archive-date=15 July 2018 |access-date=18 April 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180715211111/https://www.nytimes.com/1999/08/23/world/peace-deal-may-be-near-for-ethiopia-and-eritrea.html |url-status=live }}</ref><ref>{{cite magazine |last1=Laurent |first1=Olivier |title=Go Inside the Frozen Trenches of Eastern Ukraine |url=https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |access-date=24 July 2018 |magazine=Time |language=en-us |archive-date=26 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220426034031/https://time.com/3715642/ukraine-russia-trenches-photos/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |date=2022-11-28 |title=Fighting in east Ukraine descends into trench warfare as Russia seeks breakthrough |url=https://www.theguardian.com/world/2022/nov/28/hundreds-dead-in-ukraine-as-frontline-trench-war-escalates |access-date=2022-11-29 |website=The Guardian |language=en}}</ref>
[[File:UA EDM4S anti-drone rifle 01.jpg|thumb|بیر اوکراینلی سرباز سنگرده]]
[[File:Soldiers in trench.jpg|thumb|بیر سرباز سنگرده (بیرینجی دونیا ساواشی)]]
درین سنگرلر اۆچون، تورپاق دیوارلارین دایانیکسیزلیگی، “شوریینگ” (دیرکلنیب مؤحکملندیرمه) کیمی مهندیسی و گوونلیک تکنیکلرینی طلب ائدیر. سنگرلر عادتاً مووقتی سازهلر ساییلیر کی تیکینتی بیتدیکدن سونرا تورپاقلا دولدورولور و یا ایستیفادهدن سونرا بوشلانیر. بعضی سنگرلر ایسه کاناللار و یئرآلتی یوللار کیمی آچیق کئچیدلر یاراتماق اۆچون بتون کیمی داواملی مادهلرله مؤحکملندیریلیر
==قایناقلار==
{{قایناق}}
fsabb44riv6tomk7509eai2ivi3kqn9
ایشلدن دانیشیغی:Shams948
3
618102
1591999
2026-08-23T05:54:19Z
Shams948
27308
ایشلدن دانیشیغی:Shams948/یارادیلیر
1591999
wikitext
text/x-wiki
'''خوش گلدیز بؤ دانیشؤقع'''
مَنِم آنا دِیلِم بالعبالغ یاددَن چِخِره، گَلمِشَم بؤرَع بَلکع تازهَ لییَم. بؤع دِیللَر که وار استانبوله، آذربایجاننِه، تُرکَمَنستاننِه دِیللَره، آز حالییَم. هاممیز ساق اؤلیز. [[ایشلدن:Shams948|Shams948]] ([[ایشلدن دانیشیغی:Shams948|دانیشیق]]) ۲۳ آقوست ۲۰۲۶، ساعت ۰۵:۵۴ (UTC)
iu625d4jpj3c9u0oi1huypboh7sbxw7
آغیر تانک
0
618103
1592009
2026-08-23T08:40:22Z
H.Ganjeli
58356
صفحهنی ' '''آغیر تانک''' ( [[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Heavy tank''' )، [[بیرینجی دونیا ساواشی |بیرینجی دونیا ساواشیندان]] [[سویوق ساواش|سویوق ساواشین]] سونونا قدر ایستحصال اولونموش بیر تانک صینفیدیر. بو تانکلار عومومیتله، داها یاخشی زره قورونماسی و داها یونگول ص...' ایله ياراتدی
1592009
wikitext
text/x-wiki
'''آغیر تانک''' ( [[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Heavy tank''' )، [[بیرینجی دونیا ساواشی |بیرینجی دونیا ساواشیندان]] [[سویوق ساواش|سویوق ساواشین]] سونونا قدر ایستحصال اولونموش بیر تانک صینفیدیر. بو تانکلار عومومیتله، داها یاخشی زره قورونماسی و داها یونگول صینفلرله برابر و یا داها چوخ آتش گۆجونه صاحیب اولماق اۆچون، حرکتقابیلیتی و مانور وئرمه ایمکانیندان فداکارلیق ائدیردیلر.
==روللاری==
آغیر تانکلار ان بؤیوک، گرچی محدود اولان اوغورلارینی، [[یۆنگول تانک|یونگول تانکلارلا]] ساواشاندا و ایستینادگاهلاری (مؤحکملندیریلمیش یئرلری) داغیداندا الده ائدیبلر. آغیر تانکلار چوخ واخت نظرده توتولان روللاریندا محدود دؤیوشلر گؤروبلر؛ <ref>{{Cite book|last=Forty|first=George|url=https://books.google.com/books?id=LsxJHQFbPSgC|title=Tiger Tank Battalions in World War II|publisher=Zenith Imprint|isbn=978-1-61673-262-2|language=en}}</ref>بونون یئرینه، مثلاً آلمانین [[تایقر ۱]] و [[تایقر ۲]] طراحلیقلاری و یا شوروینین [[کلیمنت ووروشیلوف تانک سریسی|کیوی (KV)]] و [[ژوسف استالین تانکی|آیاس(IS)]] طراحلیقلاری کیمی، حرکتلی [[سنگر]] و یا مۆدافیعه مؤقعیتلرینه چئوریلیبلر.<ref>{{Cite book|last=Carell|first=Paul|title=Hitler moves east, 1941-1943.|date=1964|publisher=Little, Brown|location=Boston|language=English|oclc=786159838}}</ref>
==قایناقلار==
{{قایناق}}
b6jm0uyrrucwg01sq0ld2c8vqx5t09i
1592010
1592009
2026-08-23T08:46:21Z
H.Ganjeli
58356
/* */
1592010
wikitext
text/x-wiki
'''آغیر تانک''' ( [[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] : '''Heavy tank''' )، [[بیرینجی دونیا ساواشی |بیرینجی دونیا ساواشیندان]] [[سویوق ساواش|سویوق ساواشین]] سونونا قدر ایستحصال اولونموش بیر تانک صینفیدیر. بو تانکلار عومومیتله، داها یاخشی زره قورونماسی و داها یونگول صینفلرله برابر و یا داها چوخ آتش گۆجونه صاحیب اولماق اۆچون، حرکتقابیلیتی و مانور وئرمه ایمکانیندان فداکارلیق ائدیردیلر.
[[File:IS3.jpg|thumb|شوروی آی اس ۳ آغیر تانکی]]
==روللاری==
آغیر تانکلار ان بؤیوک، گرچی محدود اولان اوغورلارینی، [[یۆنگول تانک|یونگول تانکلارلا]] ساواشاندا و ایستینادگاهلاری (مؤحکملندیریلمیش یئرلری) داغیداندا الده ائدیبلر. آغیر تانکلار چوخ واخت نظرده توتولان روللاریندا محدود دؤیوشلر گؤروبلر؛ <ref>{{Cite book|last=Forty|first=George|url=https://books.google.com/books?id=LsxJHQFbPSgC|title=Tiger Tank Battalions in World War II|publisher=Zenith Imprint|isbn=978-1-61673-262-2|language=en}}</ref>بونون یئرینه، مثلاً آلمانین [[تایقر ۱]] و [[تایقر ۲]] طراحلیقلاری و یا شوروینین [[کلیمنت ووروشیلوف تانک سریسی|کیوی (KV)]] و [[ژوسف استالین تانکی|آیاس(IS)]] طراحلیقلاری کیمی، حرکتلی [[سنگر]] و یا مۆدافیعه مؤقعیتلرینه چئوریلیبلر.<ref>{{Cite book|last=Carell|first=Paul|title=Hitler moves east, 1941-1943.|date=1964|publisher=Little, Brown|location=Boston|language=English|oclc=786159838}}</ref>
==قایناقلار==
{{قایناق}}
9673tnnim01cq7lwdbmet0bd1t5dr8v