ویکی‌پدیا azbwiki https://azb.wikipedia.org/wiki/%D8%A2%D9%86%D8%A7_%D8%B5%D9%81%D8%AD%D9%87 MediaWiki 1.47.0-wmf.16 first-letter مدیا اؤزل دانیشیق ایشلدن ایشلدن دانیشیغی ویکی‌پدیا ویکی‌پدیا دانیشیغی فایل فایل دانیشیغی مدیاویکی مدیاویکی دانیشیغی شابلون شابلون دانیشیغی کؤمک کؤمک دانیشیغی بؤلمه بؤلمه دانیشیغی پوْرتال پوْرتال دانیشیغی TimedText TimedText talk ماژول ماژول دانیشیغی Event Event talk 0 20809 1592067 1591571 2026-08-25T18:28:41Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592067 wikitext text/x-wiki {{Italic title}} {{Infobox poem |name = ''Shahnameh'' |image = Brooklyn Museum - Bahram Gur and Courtiers Entertained by Barbad the Musician Page from a manuscript of the Shahnama of Firdawsi (d. 1020).jpg |image_size = <!--Custom size for image (defaults to 220px)--> |caption = [[بهرام گور]] and Courtiers Entertained by [[Barbad]] the Musician (from a manuscript in the [[Brooklyn Museum]]) |subtitle = The Book of Kings |author = [[فردوسی]] |original_title = {{Script/Arabic|شاهنامه}} |original_title_lang = fa |translator = [[James Atkinson (Persian scholar)|James Atkinson]]<br>Arthur and Edmond Warner<br>[[Reuben Levy]]<br>[[Dick Davis (translator)|Dick Davis]]<br>Bahman Sohrabji Surti and Marzban Giara |written = 977–1010 CE |first = <!--First published in...--> |illustrator = <!-- Illustrator used consistently throughout (where illustrations are a major feature) --> |cover_artist <!-- Cover artist --> |country = [[ایران]] |language = [[فارس دیلی]] |series = <!-- Series (if any) --> |subject = [[Persian mythology]], [[history of Iran]] |genre = [[epic poem]] |form = <!-- Form (i.e. Sonnet, Quatrain, Ode...etc.) --> |meter = Lines of 22 syllables with two rhyming couplets in the same metre (''bahr-i mutaqarib-i mahzuf'')<ref>{{cite web |url=https://eprints.soas.ac.uk/23024/1/An%20Annotated%20Micro-history%20and%20Bibliography%20of%20the%20Houghton%20Shahnama.pdf |title=History |publisher=eprints.soas.ac.uk |date= |accessdate=2020-01-25 |archivedate=2021-02-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210225204318/https://eprints.soas.ac.uk/23024/1/An%20Annotated%20Micro-history%20and%20Bibliography%20of%20the%20Houghton%20Shahnama.pdf }}</ref> |rhyme = <!-- Rhyme scheme: (i.e. abba cddc effe gg) --> |publisher = <!-- Publisher of main publication (prefer 1st edition) --> |publication_date = 1010 |publication_date_en = 1832 |media_type = [[ال یازما]] |lines = c. 50,000 depending on manuscript |pages = <!-- Pages (prefer 1st edition) --> |size_weight = <!-- Size and Weight --> |isbn = <!-- [[میلتلرآراسی ایستاندارد کیتاب نومره‌سی]] --> |oclc = <!-- [[OCLC]] --> |preceded_by = ''[[Khwaday-Namag]]'' |followed_by = <!-- Followed by title of subsequent poem in series --> |wikisource = Shah Nameh }} [[فایل:Shahnama (Book of Kings) Abu'l Qasim Firdausi (935–1020).jpg|بندانگشتی|شاهنامه، ابولقاسم فردوسی(۹۳۵-۱۰۲۰)]] '''شاهنامه''' (شاهلار کیتابی) — میلادی ۹۷۷ و ۱۰۱۰ ایللری آراسیندا [[فردوسی]] آدلی [[فارس]] [[شاعیر|شاعیرین]] طرفیندن نظمه چَکیلن حماسی منظومه. ۶۰.۰۰۰ بئیت ایله، شاهنامه تک بیر نفرین الی ایله یازیلان دونیانین ان اۇزون حماسی منظومه‌سی‌دیر. فردوسی بوکتابی تورک سلطانی سلطان محمود غزنویه تقدیم ائدیب و گوموش آلیبدی. فردوسی نئچه بیتده سلطان محمودا مدح دئییب. ==قایناقلار== {{اتک‌یازی}} * {{cite journal |last1=Farmanfarmaian |first1=Fatema Soudavar |editor-last1=Arjomand|editor-first1=Saïd Amir|editor-link1=Saïd Amir Arjomand|title=Georgia and Iran: Three Millennia of Cultural Relations An Overview |journal=Journal of Persianate Studies |publisher=BRILL|date=2009 |volume=2 |issue=1 |doi=10.1163/187471609X445464|ref=harv}} == آرتیق اوخو == * Poet Moniruddin Yusuf (1919–1987) translated the full version of ''Shahnameh'' into the [[بنقال دیلی]] (1963–1981). It was published by the National Organisation of [[بنقلادش]] Bangla Academy, in six volumes, in February 1991. * Borjian, Habib and Maryam Borjian. 2005–2006. The Story of Rostam and the White Demon in Māzandarāni. ''Nāme-ye Irān-e Bāstān'' 5/1-2 (ser. nos. 9 & 10), pp.&nbsp;107–116. * Shirzad Aghaee, ''Imazh-ha-ye mehr va mah dar Shahnama-ye Ferdousi'' (Sun and Moon in the Shahnama of [[فردوسی]], Spånga, Sweden, 1997. ({{ISBN|91-630-5369-1}}) * Shirzad Aghaee, ''Nam-e kasan va ja'i-ha dar Shahnama-ye Ferdousi'' (Personalities and Places in the Shahnama of [[فردوسی]], Nyköping, Sweden, 1993. ({{ISBN|91-630-1959-0}}) * Eleanor Sims. 1992. ''The Illustrated Manuscripts of Firdausī's "shāhnāma" Commissioned by Princes of the House of Tīmūr''. Ars Orientalis 22. The Smithsonian Institution: 43–68. https://www.jstor.org/stable/4629424. === فارسجا قایناقلار === * A. E. Bertels (editor), ''Shax-nāme: Kriticheskij Tekst'', nine volumes (Moscow: Izdatel'stvo Nauka, 1960–71) (scholarly Persian text) * Jalal Khāleghi Motlagh (editor), ''The Shahnameh'', in 12 volumes consisting of eight volumes of text and four volumes of explanatory notes. (Bibliotheca Persica, 1988–2009) (scholarly Persian text). See: [http://cfis.columbia.edu/shahnameh Center for Iranian Studies, Columbia University] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171119035335/http://cfis.columbia.edu/shahnameh |date=2017-11-19 }}. === یئنیلنمه‌لر === Modern English graphic novels: * {{Citation |url=http://theshahnameh.com/product/rostam-and-sohrab/ |title=Rostam: Tales from the Shahnameh |publisher=[[Hyperwerks]] |date=2005 |isbn=0-9770213-1-9 |access-date=2020-04-03 |archive-date=2019-12-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191223221939/http://theshahnameh.com/product/rostam-and-sohrab/ |url-status=dead }}, about the story of Rostam & Sohrab. * {{Citation |url=http://theshahnameh.com/product/return-of-the-king/ |title=Rostam: Return of the King'' |publisher=[[Hyperwerks]] |date=2007 |isbn=0-9770213-2-7 |access-date=2020-04-03 |archive-date=2020-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200122061345/http://theshahnameh.com/product/return-of-the-king/ |url-status=dead }}, about the story of Kai-Kavous and Soodabeh. * {{Citation |url=http://theshahnameh.com/product/battle-with-the-deevs/ |title=Rostam: Battle with The Deevs'' |publisher=[[Hyperwerks]] |date=2008 |isbn=978-0-9770213-3-8 |access-date=2020-04-03 |archive-date=2020-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200812231357/https://theshahnameh.com/product/battle-with-the-deevs/ |url-status=dead }}, the story of the evil White Deev. * {{Citation |url=http://theshahnameh.com/product/search-for-the-king/ |title=Rostam: Search for the King'' |publisher=[[Hyperwerks]] |date=2010 |isbn=978-0-9770213-4-5 |access-date=2020-04-03 |archive-date=2020-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200812231633/https://theshahnameh.com/product/search-for-the-king/ |url-status=dead }}, the story of Rostam's childhood. == ائشیک باغلانتیلار == {{آمبار بؤلمه|Shahnameh}} {{Wikisourcelang|fa|شاهنامه}} {{Wikisource|Shah Nameh}} * [http://www.iranchamber.com/literature/shahnameh/characters_ferdowsi_shahname.php Iraj Bashiri, ''Characters of Ferdowsi's Shahnameh'', Iran Chamber Society, 2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200807033509/http://www.iranchamber.com/literature/shahnameh/characters_ferdowsi_shahname.php |date=2020-08-07 }}. * [[Encyclopædia Iranica]] entry on [http://www.iranicaonline.org/articles/baysongori-sah-nama ''Baysonghori Shahnameh''] * [http://www.brooklynmuseum.org/opencollection/search/?q=Shahnama+of+Firdawsi&prev_q=book+of+kings&x=0&y=0 Pages from the ''Illustrated Manuscript of the Shahnama''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141028173720/http://www.brooklynmuseum.org/opencollection/search/?q=Shahnama+of+Firdawsi&prev_q=book+of+kings&x=0&y=0 |date=2014-10-28 }} at the [[Brooklyn Museum]] * [http://www.metmuseum.org/toah/hd/khan6/hd_khan6.htm Folios from the Great Mongol ''Shahnama''] at the [[Metropolitan Museum of Art]] * [http://shahnama.caret.cam.ac.uk/new/jnama/page/ The ''Shahnameh'' Project] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171028142344/http://shahnama.caret.cam.ac.uk/new/jnama/page/ |date=2017-10-28 }}, Cambridge University (includes large database of miniatures) * [http://www.iranchamber.com/geography/articles/ancient_iran_geographical_position_shahnameh.php Ancient Iran’s Geographical Position in Shah-Nameh] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160303184803/http://www.iranchamber.com/geography/articles/ancient_iran_geographical_position_shahnameh.php |date=2016-03-03 }} * [http://cudl.lib.cam.ac.uk/view/MS-ADD-00269/1 A richly illuminated and almost complete copy of the ''Shahnamah''] in [[Cambridge Digital Library]] ; English translations by: * [[Helen Zimmern]], 1883, [http://www.iranchamber.com/literature/shahnameh/shahnameh.php ''Iran Chamber Society''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201109215943/http://www.iranchamber.com/literature/shahnameh/shahnameh.php |date=2020-11-09 }}, [http://classics.mit.edu/Ferdowsi/kings.html ''MIT''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110106124347/http://classics.mit.edu/Ferdowsi/kings.html |date=2011-01-06 }} * Arthur and Edmond Warner, 1905–1925, (in nine volumes) at the [[Internet Archive]]: [https://archive.org/details/shahnama01firduoft 1], [https://archive.org/details/shahnama02firduoft 2], [https://archive.org/details/shahnama03firduoft 3], [https://archive.org/details/shahnama04firduoft 4], [https://archive.org/details/shahnama05firduoft 5], [https://archive.org/details/shahnama06firduoft 6], [https://archive.org/details/shahnama07firduoft 7], [https://archive.org/details/shahnama08firduoft 8], [https://archive.org/details/shahnama09firduoft 9] * [http://libmma.contentdm.oclc.org/cdm/compoundobject/collection/p15324coll10/id/36222/rec/1 ''A king's book of kings: the Shah-nameh of Shah Tahmasp''], an exhibition catalog from The Metropolitan Museum of Art (fully available online as PDF) * [http://kavehfarrokh.com/iranica/firdowsi-2/ Firdowsi & the Shahname | Kaveh Farrokh] * [http://ganjoor.net/ferdousi/shahname/aghaz/sh1/ Text of the ''Shahnameh'' in Persian, section by section] {{Shahnameh}} {{Ferdowsi}} {{Rostam and Sohrab}} {{مین مقاله}} [[بؤلمه:شاهنامه]] [[بؤلمه:فردوسی]] [[بؤلمه:غزنوی‌لر]] [[بؤلمه:سامانیلر]] [[بؤلمه:فارس ادبیاتی]] 289k1bdno967eqqfk35hcidku7hd6bp 0 21223 1592065 1590257 2026-08-25T17:47:34Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592065 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder | honorific_prefix = {{Plainlist| * [[آیت‌الله]] * [[سید]] }} | native_name = <!--Khamenei was of Azerbaijani and Persian descent, and spoke both Persian and Azerbaijani. Because of this, he has two native names and all of them should not be put here.--> | image = Ali Khamenei Nowruz message official portrait 1397 02 (3 x 4 cropped).jpg<!--Do not change the image without consensus--> | alt = A photograph of Khamenei, 77, in 2017 | caption = Khamenei in 2017 | order = 2nd | office = Supreme Leader of Iran | term_start = 4 June 1989{{Efn|[[نظارتچی (مؤوقت ایداره‌چی)]] until 6 August 1989}} | term_end = ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ | president = {{Collapsible list|title={{Nobold|''See list''}}|{{Unbulleted list|item_style={{Longitem}} | Himself | [[اکبر هاشمی رفسنجانی]] | [[محمد خاتمی]] | [[محمود احمدی‌نژاد]] | [[حسن روحانی]] | [[سید ابراهیم رئیسی]] | [[Mohammad Mokhber]] (acting) | [[مسعود پزشکیان]]}} }} | prime_minister = {{Longitem|[[میرحسین موسوی]] {{Avoid wrap|(Jun–Aug 1989)}}}} | predecessor = [[سید روح‌الله خمینی]] | successor = [[سید مجتبی خامنه‌ای]]{{Efn|Between Ali Khamenei's [[Assassination of Ali Khamenei|death on 28 February]] and Mojtaba Khamenei's [[2026 Iranian supreme leader election|election on 8 March]], the [[Interim Leadership Council]] was tasked with handing the duties of the supreme leader.<ref>{{Cite web|last1=Reals|first1=Tucker |date=1 March 2026|title=Iran names three men for interim Leadership Council to pick next supreme leader|url=https://www.cbsnews.com/live-updates/us-iran-war-israel-supreme-leader-khamenei-funeral-day-2/|access-date=1 March 2026|website=CBS News|language=en-US|archive-date=1 March 2026|archive-url=https://web.archive.org/web/20260301140937/https://www.cbsnews.com/live-updates/us-iran-war-israel-supreme-leader-khamenei-funeral-day-2/|url-status=live}}</ref>}} | order1 = 3rd | office1 = President of Iran | term_start1 = ۹ اکتبر ۱۹۸۱ | term_end1 = ۱۶ اوت ۱۹۸۹ | 1blankname1 = {{Nowrap|Supreme Leader}} | 1namedata1 = {{Plainlist| * Ruhollah Khomeini * Himself }} | 2blankname1 = {{Nowrap|Prime Minister}} | 2namedata1 = Mir-Hossein Mousavi | predecessor1 = [[محمدعلی رجایی]] | successor1 = Akbar Hashemi Rafsanjani {{Collapsed infobox section begin | cont = yes | Other posts held | titlestyle = border:1px dashed lightgrey; }} {{Infobox officeholder | embed = yes | order2 = 1st | office2 = Chairman of the Expediency Discernment Council | term_start2 = ۷ فوریه ۱۹۸۸ | term_end2 = ۴ ژوئن ۱۹۸۹ | appointer2 = Ruhollah Khomeini | predecessor2 = ''Office established'' | successor2 = Akbar Hashemi Rafsanjani | office3 = Member of the [[رهبرلیک خوبرلر مجلیسی]] | term_start3 = ۱۵ اوت ۱۹۸۳ | term_end3 = ۴ ژوئن ۱۹۸۹ | constituency3 = [[تهران اوستانی]] | majority3 = 2,800,353 (87.8%)<ref>{{cite news |url=http://www.mashreghnews.ir/news/520344 |title=چه کسی در نخستین انتخابات خبرگان اول شد؟ +جدول ("Who came first in the first election of the Experts?")|date=7 January 2014 |url-status=dead |website=mashreghnews.ir |archive-url=https://web.archive.org/web/20171010024415/https://www.mashreghnews.ir/news/520344/%da%86%d9%87-%da%a9%d8%b3%db%8c-%d8%af%d8%b1-%d9%86%d8%ae%d8%b3%d8%aa%db%8c%d9%86-%d8%a7%d9%86%d8%aa%d8%ae%d8%a7%d8%a8%d8%a7%d8%aa-%d8%ae%d8%a8%d8%b1%da%af%d8%a7%d9%86-%d8%a7%d9%88%d9%84-%d8%b4%d8%af-%d8%ac%d8%af%d9%88%d9%84 |archive-date=10 October 2017}}</ref> | office4 = Member of the [[ایسلامی شورا مجلیسی]] | term_start4 = ۲۸ مه ۱۹۸۰ | term_end4 = ۱۳ اکتبر ۱۹۸۱ | constituency4 = [[Tehran, Rey and Shemiranat]] | majority4 = 1,405,976 (65.8%)<ref>{{cite web |title=Parliament members |url=http://rc.majlis.ir/fa/parliament_member/show/762450 |publisher=[[ایسلامی شورا مجلیسی]] |access-date=28 October 2014 |language=fa |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20140707095033/http://rc.majlis.ir/fa/parliament_member/show/762450 |archive-date=7 July 2014}}</ref> | office5 = [[Tehran's Friday Prayer Imam]] | term_start5 = ۱۴ ژانویه ۱۹۸۰ | term_end5 = ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ | appointer5 = Ruhollah Khomeini | 1blankname5 = Interim Imams | 1namedata5 = [[List of Tehran's Friday Prayer Imams#Ephemeral Imams|Full list]] | predecessor5 = [[حسینعلی منتظری]] | successor5 = ''Vacant'' {{Collapsed infobox section end}} }} | birth_name = Ali Hosseini Khamenei | birth_date = {{دوْغوم تاریخی|1939|04|19|df=y}} | birth_place = [[مشهد]]، Iran | death_date = {{اولوم تاریخی و یاش|2026|02|28|1939|04|19|df=y}} | death_place = [[تهران]]، Iran | resting_place = [[Imam Reza Shrine]] | death_cause = [[Assassination of Ali Khamenei|Assassination by airstrike]] | party = {{Plainlist| * [[Islamic Republican Party|IRP]] (1979–1987) * [[طرفسیز سیاستچی]] (from 1989){{Efn|He was officially a member of the [[Combatant Clergy Association]] until 2019.<ref>{{cite web|url = http://fararu.com/fa/news/118101/جامعه-روحانيت-مبارز-جوان-مي‌شود|title=جامعه روحانیت مبارز جوان می‌شود|language=Persian|trans-title=Combatant Clergy Association gets younger|id=118101|date=8 July 2012|access-date=25 June 2016|publisher=Fararu|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160902124141/http://fararu.com/fa/news/118101/%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%AD%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%AA-%D9%85%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86-%D9%85%D9%8A%E2%80%8C%D8%B4%D9%88%D8%AF|archivedate=2 September 2016}}</ref>}} }} | other_party = [[Combatant Clergy Association]] (1977–1989)<ref>{{cite web|url=http://fararu.com/fa/news/118101/جامعه-روحانيت-مبارز-جوان-مي‌شود|title=جامعه روحانیت مبارز جوان می‌شود|language=Persian|trans-title=Combatant Clergy Association gets younger|id=118101|date=8 July 2012|access-date=25 June 2016|publisher=Fararu|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160902124141/http://fararu.com/fa/news/118101/%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%AD%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%AA-%D9%85%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%B2-%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86-%D9%85%D9%8A%E2%80%8C%D8%B4%D9%88%D8%AF|archivedate=2 September 2016}}</ref> | spouse = {{Marriage|[[Mansoureh Khojasteh Bagherzadeh]]|1964}} | children = 6, including [[Mostafa Khamenei|Mostafa]], [[Mojtaba Khamenei|Mojtaba]], and [[Masoud Khamenei|Masoud]] | father = [[سید جواد خامنه‌ای]] | relatives = [[Khamenei family]] | education = {{Plainlist| ** [[Najaf Seminary]] * [[Qom Seminary]] }} | signature = Ali Khamenei signature.svg | website = {{URL|english.khamenei.ir}} <!--Military service-->| allegiance = <!-- Islamic Republic of Iran --> | branch = {{Unbulleted list|item_style={{Longitem}} | [[ایسلامی اینقیلاب گؤزتچیلر اوردوسو]] | [[Irregular Warfare Headquarters]] }} | service_years = 1979–1989{{Efn|As supreme leader, he remained active as commander-in-chief of the [[Islamic Republic of Iran Armed Forces]].}} | commands = [[Islamic Republic of Iran Armed Forces]] | battles = {{Tree list}} * [[ایران ایسلام اینقیلابی]] * [[Aftermath of the Iranian Revolution]]{{WIA|1981 attempted assassination of Ali Khamenei}} * [[ایران عیراق ساواشی]] ** [[Operation Samen-ol-A'emeh]]<ref name="raee">{{cite journal |last1=Raee |first1=Sajjad |editor1-last=Ardestani |editor1-first=Hussein |script-title=fa:نقش آیت‌الله خامنه‌ای در دفاع مقدس: سال اول جنگ |journal=Negin-e Iran – Quarterly for Studies of Iran–Iraq War |date=Winter 2008 |volume=7 |issue=26 |pages=9–24 |url=http://www.negineiran.ir/article_3502_e6259811d85ef09a0248f5e7f51ee64b.pdf |access-date=15 January 2018 |trans-title=Ayatollah Khamanei's Role in the Sacred Defense – During the First Year |language=fa |archive-url=https://web.archive.org/web/20160428015402/http://negineiran.ir/article_3502_e6259811d85ef09a0248f5e7f51ee64b.pdf |archive-date=28 April 2016 |url-status=dead}}</ref> * [[Iran–Israel conflict]] ** [[2024 Iran–Israel conflict]] ** [[ایران-ایسراییل ساواشی]] ** [[2026 Iran war]]{{سوءقصد|Assassination of Ali Khamenei|}} {{Tree list/end}} <!--Embedded templates / Footnotes-->| module = {{Infobox religious biography | embed = yes | religion = [[Islam in Iran|Islam]] | denomination = [[اون‌ایکی ایماملی شیعه]] | jurisprudence = [[جعفری‌لیک]] | creed = [[Usuli]] | main_interests = {{Hlist|[[Principles of Islamic jurisprudence|Uṣūl al-Fiqh]]|[[Tafsir]]<ref name="cgie"/>}} | notable_ideas = [[Fatwa against nuclear weapons]] | teacher = {{Plainlist| * [[Husayn Burujardi]] * Ruhollah Khomeini<ref name="cgie"/> }} }} | module2 = {{Listen voice | name = Khamenei | filename = Ali Khamenei speech at the Hussainiya of Lovers of Karbala, Sari - 14 October 1995 (13740722 2546).wav | description = Khamenei speaking at the Hussainiya of Lovers of Karbala in [[ساری (شهر)]] | recorded = ۱۴ اکتبر ۱۹۹۵ }} }} {{سیاست و حوکومت ایران ایسلام جومهوریتی}} '''سید علی خامنه‌ای''' (کامیل آد: سید علی حسینی خامنه) (دوْغوم گۆنو:۲۹ فروردین ۱۳۱۸<ref>{{Cite web |title=archive copy |url=http://farsi.khamenei.ir/news-content?id=17718 |accessdate=2016-05-23 |archivedate=2012-08-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120801085301/http://farsi.khamenei.ir/news-content?id=17718 }}</ref> [[مشهد]] ده، [[آذربایجان]]لی اصالت ایله) [[ایران]]‌ین عالی رهبری و ایرانلی تقلید مرجعی، [[سیاستچی]]. او بوندان قاباق ایکی دؤره دال‌بادال [[ایران]]ین جومهور باشقانی اولوب (۱۳۶۰-دان ۱۳۶۸-ه). ۱۳۶۸ ایلینده، [[سید روح‌الله خمینی]]نین وفاتین‌دان سونرا، [[خبرگان رهبرلیک مجلیسی]]نده ایرانین رهبرلیگینه سئچیلدی. ''فوربس'' [[آمریکا]]لی مجلّه‌نین تحقیقینه گؤره ''خامنه‌ای''، ۲۰۱۱ ایلینده دونیانین ۲۶-جی گئچرلی و قودرتلی اینسانی‌ایمیش؛ ۲۰۱۲ ایلینده روتبه‌سی ۲۱-ه چاتیبدیر.<ref>http://www.forbes.com/powerful-people/#p_3_s_a0_All%20countries_All%20categories</ref> == آدی و عائیله‌سی == اونون اجدادلاری [[عراق]]دان [[تفرش]] منطقه‌سینه و تفرشدن [[آذربایجان]] منطقه‌سینه کؤچوبلر و [[خامنه]] ده یئرلشمیشلر. سیدعلی خامنه‌ای نین آتاسی [[سیدجواد خامنه‌ای]] [[نجف]] و [[مشهد]] شهرلرینده تانینمیش بیر ماللا ایمیش. == یادداشتلار == {{Notelist}} == قایناقلار == {{قایناق}} {{ایرانین جومهور باشقانلاری}} [[بؤلمه:سیاست]] [[بؤلمه:ایرانلی اینقیلابچیلار]] [[بؤلمه:علی خامنه‌ای]] 3szg34hze1uiufwxakqojgruogvi69u 0 27591 1592077 1588945 2026-08-26T05:30:25Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 5 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592077 wikitext text/x-wiki {{شخص بیلگی قوتوسو|آد=نیکولا تسلا|شکیل آدی=N.Tesla.JPG|آیری آدلار=Nikola Tesla|قیسا بیلگی=|میلّیت=|تحصیل=|ایش=|دوْغوم تاریخ=۱۰ ایول ۱۸۵۶|دوْغوم یئر=|اؤلوم تاریخ=۷ ژانویه ۱۹۴۳ (۸۶ یاشیندا)|اؤلوم یئر=|مزارلیقی=|اؤلوم سببی=|حیات یوْلداشی=|اۇشاقلاری=|ایمضا=TeslaSignature.svg|وئب‌سایت=|لایحه‌لری:=موحرريکي (موتور) فيرلانان ماقنيت ساحه‌سي تسلا ترانسفورماتورو آلتلرين اوزاق مسافه‌دن راديو ايداره اولونماسي (تورپئدا)}} '''نیکولا تسلا''' ([[صرب دیلی|صرب-کیریل]] ''Никола Тесла''، دوغوم: 10 جولای 1856، [[سمیلیان]]، [[خورواتییا]] – 7 ژانویه 1943، [[نیویورک]]، [[آبش]]) — [[صرب]] کؤکنلی آمریکالی<ref>Jonnes 2004, صفحه: ۳۰۵.</ref><ref>Burgan, Michael (2009). [http://books.google.ca/books?id=PW06qF-dj2IC&printsec=frontcover#v=onepage&q&f=false "Nikola Tesla: Inventor, Electrical Engineer"] (en). استفاده تاریخی ۱۳ دکابر ۲۰۱۴.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20150429002235/http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/5167054.stm "Electrical pioneer Tesla honoured"][https://web.archive.org/web/20150429002235/http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/5167054.stm "Electrical pioneer Tesla honoured"] (en). news.bbc.co.uk.  آرشیولشدیریلیب:  [http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/5167054.stm <nowiki>[1]</nowiki>] سایتیندان ۲۰۱۶-۰۱-۱۶ تاریخینده. استفاده تاریخی ۱۳ دکابر ۲۰۱۴.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20150604195723/http://www.history.com/topics/inventions/nikola-tesla "NIKOLA TESLA"][https://web.archive.org/web/20150604195723/http://www.history.com/topics/inventions/nikola-tesla "NIKOLA TESLA"] (en). history.com. آرشیولشدیریلیب: [http://www.history.com/topics/inventions/nikola-tesla <nowiki>[2]</nowiki>] سایتیندان ۲۰۱۶-۰۱-۲۶ تاریخینده سایتیندان. استفاده تاریخی ۱۳ دکابر ۲۰۱۴.</ref> مخترع، [[فیزیکی کیمیا|فیزیکچی]] و [[الکتروفیزیک]] اوزمانی. اصلینده دونیاداکی بیلیم و تئکنولوژی یاپیسینی تام آنلامییلا کؤکوندن ده‌ییشدیره‌بیله‌جک بیرچوخ قوللانیلان و قوللانیلمایان ده‌نه‌یه/بولوشا دا ایمضا آتمیشدیر<ref>Laplante, Phillip A. (1999). [http://books.google.co.uk/books?id=soSsLATmZnkC "Comprehensive Dictionary of Electrical Engineering 1999"] (en). ایستیفاده تاریخی ۱۳ دکابر ۲۰۱۴.</ref>. اؤزه‌للیکله الکتریکین کابل‌سیز داشینابیلمه‌سی کیمی بیر کشفی و بونو قانیتلاماسی اونون نه قدر بنزرسیز بیر مخترع اوْلدوغونو آچیقلار. [[توماس ادیسون]] ایله آراسیندا آمانسیز بیر علمی موجادئله کئچمیشدیر. الکتریک اوزه‌رینه یاپدیغی ساییسیز ده‌نه‌ک‌لر و بولوشلار واردیر. 7 اوجاق 1943 اعتبارییلا، ییرمی آلتی اؤلکه‌ده اؤزونه عایید اوچ یوزه یاخین پاتئنتی بولونماقدایدی. [[نیویورک]]<nowiki/>دا و چوغو ایالتده ۱۰ تموز، تسلا گونو اولاراق قوتلانیر. [[منهتن]]<nowiki/>ده ۴۰-جی خیابان و ۶-جی جاده بوجاغینا آدی وئریلمیشدیر. تایم درگیسی ۱۹۳۱ ایلینده، تسلانین دوغومونون ۷۵-جی ایل‌دؤنومونده قاپاق رئسمی اولاراق اونو سئچمیشدیر. تسلا ۱۸۸۴-جۆ ایلده آبش-این نیویورک شهرینه [[توماس ادیسون|توماس ادیسونا]] ایشله‌مک اۆچون مهاجرت ائتمزدن قاباق، الکتریک موهندیسلیگی و تلفونییا ساحه‌سینده تجروبه قازانمیشدی. او تئزلیکله الکتریک جیهازلاری‌نین سپئکترینی اینکیشاف ائتدیرمک اۆچون لابوراتورییالار و شیرکتلرین تأسیس ائدیلمه‌سی اۆچون، مالیییه طرفدارلاری ایله موستقیل شکیلده موقاویله باغلاماغا نایل اولدو. اؤزونون پاتنتلشدیردیگی دییشن جریان آسینخرون ماشین و ترانسفورماتور، موشاویر کیمی قیسا مودت عرضینده تسلا اۆچون کیرایله‌نن [[جورج وئستینقاوز|جورج وستینقاوز]] طرفیندن لیسنزییالاشدیریلیب. اونون ایشی الکتریک انرژیسی‌نین اینکیشافی‌نین سونراکی ایللرینده "جریانلار ساواشی" کیمی آدلانان دییشن و ثابیت جریان انرژی اؤتورمه استاندارتلاری‌نین یارادیلماسی آراسیندا عومومی موباریزه ایله نتیجلندی. تسلا یوکسک گرگینلیکلی و یوکسک تئزلیکلی ناقیلسیز ایشیقلاندیرما و الکتریک انرژیسی‌نین پایلانماسی ایدئیالارینی داوام ائتدیرمک اۆچون نیو یورکا و کولورادو سپرینقسه گئده‌رک، اؤز قورغولاری ایله سیمسیز رابیطه نین مۆمکونلوگو باره‌ده ایلک (1893) بیاناتلاری ایله چیخیش ائتمیشدیر. او بۇ ایدئیالاری تعیین ائتمک اۆچون اؤزونون تاماملانمامیش ووردئنکلیفف قولله‌سی پرویئکتینی قیته‌لراراسی سیمسیز اؤتورمه‌ده پراکتیکی ایستیفاده‌سینه جهد ائتدی.<ref>Tesla Memorial Society of New York Website. [http://web.archive.org/web/20030210062456/http://www.teslasociety.com/teslatower.htm "Tesla Tower in Shoreham Long Island (1901 - 1917) meant to be the "World Wireless" Broadcasting system"](en). آرشیولشدیریلیب: [http://www.teslasociety.com/teslatower.htm <nowiki>[4]</nowiki>] سایتندان ۲۰۱۶-۰۱-۱۶ استفاده تاریخی ۱۳ دکابر ۲۰۱۴.</ref> لابوراتورییادا او، همچنین رئنتگئن شوعالاری، الکتریک یوکلنمه بوروسو و مئخانیکی اوسسیلیاتور/گئنئراتورلار ایله بیر سیرا ائکسپئریمئنتلر آپاریردی. او حتّی بیر زامان بیرینجی دفعه نوماییش اولونان سیمسیز ایداره اولونان قاییق حاضیرلامیشدی.  تسلا نائلیت‌لرینه گؤره مشهورلاشدی و سوندا تیپیک "چیلغین عالیم" کیمی پوپولیار مدنیتده شؤهرت قازاندی.<ref> Van Riper 2011</ref> پاتئنتلری اونا خئیلی پول قازاندیردی و اوغوروندان موختلیف درجه‌ده اؤز لاییهه‌لرینین مالیییلشدیریلمه‌سی اۆچون ایستیفاده ائتدی.<ref name=":5">Cheney, Margaret (2001). ''[http://books.google.com/books/about/Tesla.html?id=8b-Dp_2KmJoC Tesla: Man Out of Time]''. Simon & Schuster. <nowiki>ISBN 0-7432-1536-2</nowiki>.</ref>^:121،154 او، حیاتی‌نین چوْخونو — امکلی اولانا کیمی موختلیف نیویورک اوتئللرینده یاشاییب. تسلا 7 ژانویه 1943-جو ایلده وفات ائتدی.<ref>O'Shei, Tim (2008). Marconi and Tesla: Pioneers of Radio Communication. MyReportLinks.com Books. s. 106.</ref> اونون یارادیجیلیغی وفاتیندان سونرا اونودولماغا باشلاییب، آنجاق 1960-جی ایلده چکی و اؤلچولر اوزره باش کونفرانس بین‌الخلق سیستملرده اونون شرفینه ماقنیت ایندوکسیاسینین واحیدینی تسلا آدلاندیریب.<ref>Tesla Memorial Society of New York. [https://web.archive.org/web/20151023195839/http://teslasociety.com/mri_digest.htm "Welcome to the Tesla Memorial Society of New York Website"] (en). آرشیولشدیریلیب: [http://www.teslasociety.com/mri_digest.htm <nowiki>[5]</nowiki>] سایتندان ۲۰۱۶-۰۱-۱۶ استفاده تاریخی ۱۳ دکابر ۲۰۱۴.</ref> تسلایا عایید هئکایه‌لره 1990-جی ایللردن بری پوپولیار مدنیتده یئنیدن ماراق اویانیب. == ایلک ایل‌لر (۱۸۵۶-۱۸۸۵) == [[فایل:Nikola Tesla Memorial Center.JPG|بندانگشتی|خورواتییانین سمیلیان کندینده یئنیدن اینشا اولونموش تسلانین ائوی و آتاسینین خیدمت گؤستردیگی کیلسه. یوقوسلاوییا موحاریبه لری زامانی بینالارین بیر نئچه‌سینه جیدی زییان دییب. اونلار برپا ائدیلیب و 2006-جی ایلده رسمی آچیلیشی اولوب.<ref>[https://web.archive.org/web/20151023200006/http://teslasociety.com/birthplace.htm "Pictures of Tesla's home in Smiljan, Croatia and his father's church after rebuilding"]. آرشیولندیریلیب: [http://www.teslasociety.com/birthplace.htm <nowiki>[6]</nowiki>] سایتیندان ۲۰۱۶-۰۱-۲۶ تاریخینده.</ref>]] نیکولا تسلا 10 جولای 1856-جی ایلده آوسترییا ایمپئرییاسینین سمیلیان کندینده (هال-حاضیردا خورواتییا) سئرب عاییلهسینده دونیایا گلیب.<ref name=":0">O'Neill, John Joseph (1944). ''[http://books.google.com/books/about/Prodigal_Genius.html?id=40NzjS5FunkC Prodigal Genius: The Life of Nikola Tesla]''. Ives Washburn. <nowiki>ISBN 0-914732-33-1</nowiki>.</ref><ref name=":1">O'Neill 2007, s. 369</ref> اونون آتاسی میلوتین تسلا اورتودوکس کئشیش ایدی.<ref name=":0" />^:10 تسلانین آناسی دوکا تسلا سئرب ائپیک پوئمالارینی ازبرله‌مک باجاریغینا، مئخانیکی جیهازلار و ائو ایشی واسیطه‌لری حاضیرلاماق کیمی ایستعدادلارا مالیک ایدی. دوکا هئچ واخت رسمی تحصیل آلمامیشدی. تسلا ائیدئتیک یادداشین و کرئاتیو باجاریقلارین اونا آناسیندان کئچدیگینه اینانیردی.<ref>Seifer 2001, s. 7</ref> تسلانین اولو-باباسی مونتئنوقرونون یاخینلیغیندان — قربی سئربییادان ایدی.<ref name=":0" />^:12 تسلا بئش اوشاقدان دؤردونجوسو ایدی. اونون اؤزوندن یاشجا بؤیوک دئین آدلی بیر قارداشی و میلکا، آنژئلینا و ماریکا آدلی اوچ همشیره‌سی وار ایدی. تسلانین بئش یاشی اولاندا دئین آت یاریشلاری زامانی باش وئرمیش بدبخت حادیثه نتیجه‌سینده اؤلموشدو.<ref>W. Bernard Carlson, Tesla: Inventor of the Electrical Age, p. 21</ref> 1861-جی ایلده تسلا سمیلیاندا آلمان دیلی، حساب و دیندن ایلک تحصیلینی آلیب.<ref>''[http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1856-birth-of-tesla Tesla Timeline] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150423130755/http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1856-birth-of-tesla |date=2015-04-23 }}''.</ref> 1862-جی ایلده تسلانین عاییله‌سی آوسترییا ایمپئرییاسی‌نین قوسپیچ شهرینه کؤچوب. اونون آتاسی بورادا پروتئستانت کئشیشی کیمی ایشله‌ییردی. نیکولا رئال گیمنازییایا قدر ایلک تحصیلینی تاماملادی.<ref name=":6">[http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1943-tesla-dies-at-86 "Tesla Timeline"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151117085817/http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla/timeline/1943-nikola-tesla-dies-age-86 |date=2015-11-17 }}. Tesla Universe. ایستیفاده تاریخی: ۱۷ ژانویه ۲۰۱۵.</ref> 1870-جی ایلده تسلا تحصیلینی عالی رئال گیمنازییادا داوام ائتدیرمک اۆچون خورواتییانین کارلوواس شهرینه کؤچور.<ref name=":3">Tesla, Nikola. [http://www.lucidcafe.com/library/96jul/teslaautobio.html "My Inventions The Autobiography of Nikola Tesla"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120805011300/http://www.lucidcafe.com/library/96jul/teslaautobio.html |date=2012-08-05 }}. ایستیفاده تاریخی: ۱۶ آوگوست ۲۰۱۲.</ref> اونا بۇ گیمنازییادا ریاضیات موعلیمی مارتین سئکولیچ جیدی تاثیر ائدیب.<ref name=":1" />^:32<ref name=":4">Tesla, Nikola. [http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1861-dane-tesla-dies "Tesla Timeline"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120818192340/http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1861-dane-tesla-dies |date=2012-08-18 }}. ایستیفاده تاریخی ۱۴ دکابر ۲۰۱۴.</ref> تسلا فیکرینده موعلیملرینی یالان دئدیگینی فیکیرلشمه‌یه مجبور ائدن اینتئقرال حسابلامالاری یئرینه یئتیرمگی باجاریردی.<ref>[https://web.archive.org/web/20150922214632/http://www.pbs.org/tesla/ll/ll_early.html "Tesla life and legacy-Tesla's Early Years"][https://web.archive.org/web/20150922214632/http://www.pbs.org/tesla/ll/ll_early.html "Tesla life and legacy-Tesla's Early Years"]. آرشیولشدیریلیب: [http://www.pbs.org/tesla/ll/ll_early.html <nowiki>[7]</nowiki>] سایتدان 2016-01-26 تاریخینده.</ref> او دؤرد ایللیک سئمئستری اوچ ایلده یعنی، 1873-جو ایلده بیتیردی.<ref name=":1" />^:33 1873-جو ایلده تسلا دوغولدوغو شهر ـ سمیلیانا قاییتدی. قیسا مودت عرضینده بورادا یاشایان تسلا وبا خسته‌لیگینه توتولدو. تسلا دوققوز آی یاتاق خسته‌سی اولدو و نئچه دفعه‌لرله اؤلومون آستاناسیندان قاییتدی. اومیدسیز وضعیتده اولان آتاسی اگر اوغلو خسته‌لیگه قالیب گله بیلس، اونو ان یاخشی موهندیسلیک مکتبینه گؤندرمگی اؤزونه سؤز وئردی<ref name=":4"/><ref name=":2">Tesla, Nikola. [http://www.lucidcafe.com/library/96jul/teslaautobio.html "My Inventions The Autobiography of Nikola Tesla"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120805011300/http://www.lucidcafe.com/library/96jul/teslaautobio.html |date=2012-08-05 }}. ایستیفاده تاریخی ۱۶ آوگوست ۲۰۱۲ تاریخی.</ref>(سلینده تسلانین آتاسی اوغلونون دین خادیمی اولماسینی ایسته‌ییردی)<ref name=":2" />.  1874-جو ایلده تسلا قراجیاز شهری یاخینلیغینداکی تومینقاژ کندینه قاچماقلا، سمیلیاندا آوسترییا-ماجاریستان اوردوسونا چاغیریشدان یایینیب. بورادا او اووچو لیباسیندا داغلاردا آراشدیرما آپاریب. تسلا دئییر کی، طبیعتله تماسدا اولماق هم جیسمن، هم ده اقلی جهتدن اونو داها گوجلو ائدیب.<ref name=":4" /> او، تومینگاژدا اولارکن چوْخلو کیتابلار اوخویوب، سونرالار قئید ائدیر کی، مارک توئنین اثرلری اونا اؤنجه‌کیخسته‌لیکدن ساغالماغا مؤعجیزه وی شکیلده کؤمک ائدیب.<ref name=":3" /> [[فایل:Milutin Tesla.jpg|بندانگشتی| تسلانین آتاسی میلوتین تسلا. سمیلیان کندینده [[اورتودوکس]] کئشیش  ]] ۱۸۷۵-جی ایلده تسلا آوسترییانین قراس شهرینده حربی سرحد تقاودو زامانی قراس تئخنولوگییا اونیوئرسیتئتینده تحصیل آلیب. بیرینجی ایل عرضینده تسلا بوتون موهازیره‌لرده ایشتیراک ائدیب، مۆمکون ان یوکسک قییمتلری قازانیب و دوققوز ایمتاحاندان کئچیب<ref name=":3" /><ref name=":4" /> (تخمیناً طلب اولوناندان ایکی دفعه چوْخ<ref name=":0" />). حتّی تسلانین آتاسی تئخنیکی فاکولته‌نین دئکانیندان تشککور مکتوبو دا آلمیشدی. مکتوبدا قئید ائدیلیردی: "سیزین اوغلونوز بیرینجی درجه‌لی اولدوزدور."<ref name=":0" /> تسلا بیان ائدیر کی، او بازار گونلری و بایراملار ایستیثنا اولماماقلا، گونورتا 3-دن آخشام 11-ه کیمی ایشله‌ییردی.<ref name=":3" /> ۱۸۷۹-جو ایلده آتاسی اؤلدوکدن سونرا، تسلا آتاسینا پروفسوردان اولان خبردارلیق مکتوبلارینی تاپدی. بۇ خبردارلیقدا دئییلیردی: "نه قدر کی،اوغلونوز مکتبدن کنارلاشدیریلماییب، او حددن آرتیق ایشله‌مکدن اؤله بیلر." اونیوئرسیتئتین ایکینجی ایلینده تسلا قرامم ماشینینیندا کوللئکتورون لازیم اولمادیغینی دئینده بۇ مسله‌ده پروفسور پوئسچل ایله موباحیثه سی اولدو. ایکینجی ایلین سونوندا تقاودو ایتیردی و قومار اویونلارینا آلوده اولدو.<ref name=":3" /><ref name=":4" /> اونیوئرسیتئتین اۆچونجو ایلینده تسلا تحصیل حاقی پولونو و جیب خرجلیگینی قوماردا اودوزدو. سونرادان او، قوماردا ایلک اودوزدوقلارینی گئری قایتاریب و عاییلهسینین وضعیتینی نیسبتن یاخشیلاشدیریب. تسلا دئییردی کی، او بۇ ائهتیراسینی فتح ائده بیلیب، آنجاق سونرالار تسلانین آبش-دا بیلیارد اویناماسی معلومدور. ایمتاحان واختی چاتاندا، تسلا حاضیرلیقسیز ایدی، اونا گؤره ده حاضیرلاشماسی اۆچون مؤهلت ایسته‌ییب، آنجاق ردد جاوابی آلیب. او هئچ واخت سونونجو سئمئستری اوغورلا باشا ووراراق، اونیوئرسیتئتی بیتیره بیلمه‌دی.<ref name=":7">Seifer, Marc J (2001). ''[http://books.google.co.uk/books?id=h2DTNDFcC14C Wizard: the life and times of Nikola Tesla: biography of a genius]''. Citadel. <nowiki>ISBN 978-0-8065-1960-9</nowiki>.</ref> ۱۸۷۸-جی ایلین دسامبریندا تسلا قراس اونیوئرسیتئتینی ترک ائتدی و او اونیوئرسیتئتدن کنارلاشدیریلماق فاکتینی گیزلتمک اۆچون عاییلهسی ایله بوتون علاقه لری کسدی.<ref name=":7" /> اونون دوستلاری ائله فیکیرلشدی کی، او مور چاییندا بوغولوب.<ref name=":8">Marc J. Seifer. ''[http://books.google.co.uk/books?id=h2DTNDFcC14C The Life and Times of Nikola Tesla : Biography of a Genius]''. Citadel Press, 1996. <nowiki>ISBN 978-0-8065-1960-9</nowiki>.</ref> تسلا ماریبورا (هال-حاضیردا سلووئنییانین اراضیسیدیر) گئتدی و آیدا 60 فلورین مبلغینده ماعاشلا چئرتیوژچو کیمی ایشله‌مه‌یه باشلادی. او بوش واختلارینی کوچه‌لرده یئرلی اینسانلارلا کارت اویناماقلا کئچیریردی.<ref name=":7" /> 1879-جو ایلین مارسیندا مولیتین تسلا ماریبورا گئتدی و اوغلونا ائوه دؤنمه‌سی اۆچون یالواردی، آنجاق تسلا ائوه دؤنمکدن ایمتیناع ائتدی.<ref>[http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1862-tesla-moves-to-gospic#goto-1878 "Tesla Timeline"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150418234332/http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1862-tesla-moves-to-gospic#goto-1878 |date=2015-04-18 }}. Tesla Universe. ایستیفاده تاریخی ۱۶ آگوست ۲۰۱۲.</ref> تسلا تخمیناً همین واختلاردا عصب خسته‌لیگیندن ازیت چکیردی.<ref name=":8" /> ۲۴ مارس ۱۸۷۹-جو ایلده تسلا یاشاماق ایجازه‌سی اولمادیغی اۆچون پولیس موحافیظ اسی آلتیندا قوسپیچه قاییتدی. 17 آوریل 1879-جو ایلده مولیتین تسلا ناملوم خسته‌لیگه یولوخدوقدان سونرا،60 یاشیندا وفات ائتدی<ref name=":9">[http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1862-tesla-moves-to-gospic#goto-1879 "Tesla Timeline"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150418234332/http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1862-tesla-moves-to-gospic#goto-1879 |date=2015-04-18 }}. Tesla Universe. ایستیفاده تاریخی ۱۶ آوگوست ۲۰۱۲.</ref> (بعضی منبعلرده اینسولتدان اؤلدویو یازیلیر<ref>[http://www.teslasociety.org/timeline.html "Timeline of Nikola tesla"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120508181221/http://www.teslasociety.org/timeline.html |date=2012-05-08 }}. tesla memorial society of ny. ایستیفاده تاریخی ۱ دسامبر ۲۰۱۲.</ref>). بۇ ایللر عرضینده،تسلا قوسپیچده کئچمیش مکتبی اولان عالی رئال گیمنازییادا موعلیملیک ائدیب.<ref name=":9" /> ۱۸۸۰-جی ایلین ژانویه‌سینده تسلانین داییلاریندان ایکیسی اونون تحصیل آلماسی اۆچون قوسپیچی ترک ائده‌رک پراقادا تحصیل آلماسینا کؤمک اۆچون لازیم اولان قدر پول آییردیلار. تأسوف کی، او کارلوو اونیوئرسیتئتینه سندلرینی وئرمک اۆچون گئج گلمیش‌دی: او هم ده بوردا اساس طلب اولونان یونان و چئخ دیلینی بیلمیردی. تسلا بونلاری ائتدی، لاکین دینلگیجی کیمی اونیوئرسیتئتده موهازیره‌لرده ایشتیراک ائتسه د، او بۇ کورسو مووففقیتله بیتیره بیلمه‌دی.<ref>[http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1862-tesla-moves-to-gospic#goto-1880 "Tesla Timeline"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150418234332/http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1862-tesla-moves-to-gospic#goto-1880 |date=2015-04-18 }}. Tesla Universe. ایستیفاده تاریخی ۱۶ آوگوست ۲۰۱۲.</ref><ref>Mrkich, D. (2003). ''Nikola Tesla: the european years'', 1st ed., Ottawa: Commoner's Publishing. <nowiki>ISBN 0-88970-113-X</nowiki>.</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20151023195319/http://teslasociety.com/nyhotel.htm "NYHOTEL"]. Tesla Society of NY. آرشیولشدیریلیب: [http://www.teslasociety.com/nyhotel.htm <nowiki>[8]</nowiki>] سایتدان۲۶-۰۱-۲۰۱۶ تاریخینده. ایستیفاده تاریخی ۱۷ آوگوست ۲۰۱۲.</ref> ۱۸۸۱-جی ایلده تسلا بوداپئشت تلفون ستانسیاسی تلقراف شیرکتینده فئرئنتس پوشکاشین باشچیلیغی آلتیندا ایشله‌مک اۆچون بوداپئشته کؤچدو. بورا گلدیکدن سونرا تسلا باشا دوشدو کی، شیرکتین قورولوشو اوپئراتیو دئییل بئله‌لیکل، او مرکزی تلقراف اوفیسی‌نین یئرینه چئرتیوژچو کیمی ایشله‌دی. بیر نئچه آی مودتینده بوداپئشت تلفون ستانسیاسی اوپئراتیو اولدو و تسلا باش الکتریک وضعیفه‌سینه تعیین ائدیلدی.<ref>[http://www.teslauniverse.com/nikola-tesla-timeline-1881-tesla-works-in-budapest?PHPSESSID=b2ac3fd9ddbac330fbfd29e6dd44a509; "Tesla Timeline"]. Tesla Universe. ایستیفاده تاریخی ۱۷ آوگوست ۲۰۱۲.</ref> ایشله‌دیگی مۆدتده تسلا مرکزی ستانسییایا آوادانلیقلاری‌نین بیر چوْخوندا ایره‌لیلگیشلر ائدیب و هئچ واخت پاتئنتلشدیریلمه‌ین، نه ده آچیق شکیلده آدلاندیریلمایان تلفون تکرارلاییجیسی و یا سسگوجلندیریجیسی واسیطه‌لرینی تکمیللشدیریب.<ref name=":3" /> === ادیسون اۆچون ایشله‌مه‌سی === ۱۸۸۲-جی ایلده تسلا الکتریک آوادانلیقلاری‌نین تکمیلله‌دیریلمه‌سی و لایحه‌لندیریلمه‌سی اوزره فرانسهدا کونتینئنتال ادیسون شیرکتینده ایشله‌مه‌یه باشلادی.[32] 1884-جو ایلین ژوئنوندا او نیو-یورکا یئرینی دییشدی<ref name=":0" />^:57–60[33] و ادیسون ماشینقاییرما زاوودوندا ایشله‌مک اۆچون توماس ادیسون طرفیندن ایشه گؤتورولدو. ادیسون اۆچون تسلانین ایشی ساده الکتریک موهندیسلیگی ایله باشلادی و تئزلیکله داها چتین مۆشکیللرین حلی سویییه‌سینه کیمی اینکیشاف ائتدی.[34]  تسلا ادیسون شیرکتی‌نین ثابیت جریان الکتریک گئنئراتورلاری‌نین تامامیله یئنیدن لایحه‌لندیریلمه‌سینی تکلیف ائتدی. 1885-جی ایلده او دئدی کی، ادیسونون ثمرهسیز موتور و گئنئراتورلارینی هم ایش، هم ده ایقتیصادی جهتدن تکمیللشدیره‌رک، یئنیدن لاییهه‌سینی وئره بیلر. تسلانین سؤزلرینه گؤره ادیسون قئید ائدیب کی، "اگر سن بونو ائده بیلسن، سنه اللی مین دوللار وئرجم".<ref name=":5" />:54–57 بۇ ادیسوندان غریبهبیانات کیمی قئید ائدیلمیشدیر بئله کی، ادیسونون شیرکتی‌نین بۇ قدر پولو ناغد اؤدیه‌جک قدر ایمکانی یوخ ایدی. آیلارلا ایشله‌یندن سونرا، تسلا تاپشیریغی تامامیله یئرینه یئتیردی و اؤدنیش ایله ماراقلاندی. ادیسون دئدی کی، او یالنیز ظارافات ائدیب و سونرا جاواب وئردی: "تسلا، سیز بیزیم آمریکا یومورونو باشا دوشمورسوز.":64 بونون عوضینه ادیسون هفته‌لیک ماعاشینی 10$ دوللاردان 18$ دوللارا قدر آرتیرماغی تسلایا تکلیف ائدیب. تسلا بۇ تکلیفدن ایمتیناع ائدیر و وضعیفه‌سینی ترک ائدیر.<ref name=":5" /> == آرالیق ایللر (۱۸۸۶–۱۸۹۹) == تسلا ادیسونون شیرکتینی ترک ائتدیکدن سونرا، روبئرت لئین و بئنژامین والئ آدلی ایکی بیزنئسمئنله 1886-جی ایلده طرفداش اولدو. اونلار تسلانین آدینی داشییان تسلا الکتریک ایشیغی و ایستحصالات شیرکتی‌نین (ینگ. تسلا الکتریک لیگهت & مانوفاکتورینق) مالیییلشدیرمک اۆچون راضیلیغا گلدیلر.<ref>Marc Seifer, Wizard: The Life And Times Of Nikola Tesla: The Life and Times of Nikola Tesla, s. 41</ref> شیرکت تسلا طرفیندن حاضیرلانمیش ایشیقلاندیرما سیستملری اساسیندا الکتریک قؤوس لامپاسینی یاراتدی. بۇ هم ده آمریکادا تسلانین تاماملادیغی دینامو الکتریک ماشینقاییرما کوللئکتورلاری اۆچون ایلک پاتئنت لاییهه‌سی ایدی.  سرمایدارلار مۆحریک و الکتریک اؤتوروجو آوادانلیغین یئنی نؤولری اۆچون تسلانین ایدئیالارینا آز ماراق گؤستردی و گؤرونوردو کی، بۇ الکتریک پایلاییجی یئنی سیستم ایجاد ائتمه‌گه نیسبتاً داها یاخشی اینکیشاف ایدی.<ref name=":10">W. Bernard Carlson, Tesla: Inventor of the Electrical Age, p. 75</ref> اونلار سوندا تسلانی پولسوز حالدا باشقا یئره گئتمه‌یه مجبور ائدیبلر. او حتّی شیرکتین سهملرینه پول آییردیقدان بری پاتئنتلرینه نزارتی ایتیردی.<ref name=":10" /> او موختلیف الکتریک تمیری ایشلرینده ایشله‌مه‌لی و حتّی گونلوک 2$ اۆچون محصوللاری یوکله‌مه‌لی ایدی. اینسانلارین صداقتینه اینانمیش تسلا،"دهشتلی باش آغریلاری و آجی گؤز یاشلاری زامانی" 1886/1887-جی ایلین قیشینی بۇ هاقدا لازیمینجا دوشوندو. بۇ واخت عرضینده او علمینین دیرینه شوبهه ایله یاناشدی.[37] === دییشن جریان و آسینخرون ماشین === [[فایل:RMFpatent.PNG|بندانگشتی| تسلانین دییشن جریان آسینخرون ماشینینین پرینسیپینی ایضاح ائدن او.س. پاتئنت 381،968 دن چئرتیوژ  ]] ۱۸۸۶-جی ایلین سونوندا تسلا نیو یورک مووککیلی چارلز پئک و وئستئرن اونیون شیرکتی‌نین ایداره باشچیسی آلفرئد براونلا تانیش اولدو. بۇ ایکی شخص مالیییه یاردیمی اۆچون پاتئنتلر و ایختیراعلارا دستک اولماق و شیرکتلرین تسیس ائدیلمه‌سینده تجروبه‌یه مالیک ایدیلر.[38] تسلانین پاتئنتلری و دیگر ایدئیالاری اساسیندا اونلار ماددی جهتدن اونون پاتئنتلرینه دستک اولماق اۆچون راضیلیغا گلمیش‌دیلر. 1887-جی ایلین آوریلینده اونلار پاتئنتلردن الده اولونان گلیرین 1/3-نین تسلایا، 1/3-نین پئک و براونا، 1/3-نین ایسه اینکیشاف فوندونا گئتمه‌سینی راضیلاشدیراراق، تسلا الکتریک شیرکتینین(ینگ. تسلا الکتریک کومپانی) اساسینی قویدولار.[38] اونلار هم ده الکتریک موهرریکلرینین، گئنئراتورلارین و دیگر قورغولارین یئنی نؤولرینین اینکیشافی و تکمیللشدیریلمه‌سی اوزرینده ایشله‌مک اۆچون مانهئتتئن آزادلیق کوچه‌سی 89-دا تسلا اۆچون لابوراتورییا تسیس ائتدیلر.  تسلانین پرئدمئنتلریندن بیری 1887-جی ایلده لابوراتورییادا حاضیرلانمیش، اوزون مسافه‌یه یوکسک گرگینلیکله اؤتورمه‌ده‌کیاوستونلوکلرینه گؤره آبش و آوروپادا تیکیلمه‌سینه باشلانان انرژی سیستمی نومونه‌سی—دگیشن جریانلا ایشله‌ین آسینخرون ماشین ایدی. موهرریکین دؤنمه‌سی اۆچون ماشین فیرلانان ماقنیت ساحه سی هاسیل ائدن اوچفازلی جریان ایستیفاده ائدیردی (تسلا پرینسیپجه 1882-جی ایلدن دوشوندویونو ایره‌لی سورموشدو).[39][40][41] بئله‌لیکل، قیغیلجیملارین اولماماسی، دایما ایشینین یوکسک سویییه‌ده ساخلانماسی و مئخانیکی فیرچالارین عوضلنمه‌سی کیمی اوستونلوکلری ایله یاناشی، کوللئکتورا احتییاج اولمادان اؤز-اؤزونه ایشه باشلایان کیمی لایحه‌لندیریلن بۇ ایننوواتیو الکتریک موهرریکی 1888-جی ایلین ماییندا پاتئنتلشدیریلدی.[42][43]  ۱۸۸۸-جی ایلده الکتریک دونیاسی ژورنالینین (ینگ. الکتریکال وورلد ماگازینئ) رداکتورو توماس جومرفورد مارتین (دوستو و پوبلیسیست) آمریکا الکتریک موهندیسلری اینستیتوتوندا (یندی ایئئئ) دییشن جریان سیستمینین، او جومله‌دن ده آسینخرون ماشینین نوماییشینی تسلا اۆچون تشکیل ائتدی.[44] وئستینگهووسئ الکتریک & مانوفاکتورینق کومپانی اۆچون ایشله‌ین موهندیسلر تسلانین رئال دییشن جریان موهرریکی و بونونلا باغلی الکتریک انرژیسی سیستمینین اولماسینی جورج وئستینقاوزا خبر وئردیلر. وئستینقاوز ایتالیان فیزیکی قالیلئو فئرراریس طرفیندن 1888-جی ایلین مارتیندا گؤستریلمیش آسینخرون ماشین اساسیندا اوخشار کوللئکتورسوز فیرلانان ماقنیت ساحه سینده پاتئنتین آلینماسینا باخدی، آنجاق قرارا گلدی کی، تسلانین پاتئنتی چوْخ گومان کی، ساتیش بازارینا نزارت ائده‌جک.[42][45] [[فایل:US390721.png|بندانگشتی| نیکولا تسلانین دییشن جریان دینامو الکتریک ماشینی (1888) (دگیشن جریان الکتریک گئنئراتورو) او.س. پاتئنت 390،721.  ]] ۱۸۸۸-جی ایلین جولایوندا براون و پئک هر بیر موهرریکله هاسیل اولوموش هر دییشن جریان آت گوجونه 2.50$ ایجاره حاقی و سهملره گؤره اؤدنیلن پوللا بیرلیکده 60000$ مبلغینده تسلانین اوچفازلی آسینخرون ماشینی و ترانسفورماتورون لاییهه‌لری اۆچون جورج وئستینقاوز ایله لیسئنزییالی سازیش باغلادیلار. وئستینقهاوز همچنین وئستینگهووسئ الکتریک & مانوفاکتورینق کومپانی شیرکتی‌نین پیتسبورق لابوراتورییاسیندا موشاویر کیمی 2000$-دان (بوگونکو دوللارلا 52،500$)[46] چوْخ قونارارلا تسلانی بیر ایل مودتینده ایشه گؤتوردو.[47]  بو ایللر عرضینده تسلا پیتسبورقدا ایشله‌دی و شهرین تراموایلاری‌نین انرژیسی اۆچون دییشن جریان سیستمینی یاراتماغا کؤمک ائتدی. تسلا دییشن جریان انرژیسینی نئجه داها یاخشی رئاللاشدیرماق اوستونده اونونلا و دیگر وئستینقاوز موهندیسلری آراسیندا ضیدیت سببیندن مأیوس اولموشدو. اونلار تسلانین تکلیف ائتدیگی 60 دؤوره‌لی دییشن جریان سیستمینده قرارلاشیبلار (تسلانین موهرریکینین ایشچی تئزلیگینه اویغون اولمالیدیر). اونلار تئزلیکله تاپدیلار کی، تسلانین آسینخرون ماشینی یالنیز ثابیت سورعتده ایشله‌یه بیلدیگینه گؤر، بۇ سیستم تراموایلار اۆچون ایشله‌دیله بیلمز. اونلار بونون عوضینه ثابیت جریان دارتی الکتریک موهرریکیندن ایستیفاده ائتمگی قرارا آلدیلار.[48][49]  === جریانلار ساواشی === تسلانین دییشن جریان اوزرینده ایشلری جریانلار ساواشی آدلانان موحاریبه نین اساسینی قویدو.[50] بونا کیمی الکتریک ستاندارتلاری اوزرینده موباریزه توماس ادیسون و جورج وئستینقاوز آراسیندا گئدیردی.[51][52] وئستینقاوز شیرکتی دیگرلری ایله بیرلیکده تسلانین پاتنتلرینی الده ائتدی و ایشله‌ییب حاضیرلادی. بۇ وئستینقاوزا توماس ادیسونون ثابیت جریان سیستمی ایله رقابت آپارا بیله‌جک دییشن جریان سیستمینی حاضیرلاماغا ایمکان یاراتدی.[53]  [[فایل:TeslaPOLYPHASEColumbianEXPO1893rwLIPACKownerC.pdf|بندانگشتی| ۱۸۹۳-جو ایلده چیکاکودا تشکیل اولونموش عومومدونیا سرگیسینده تسلانین اوچفازلی سیستمینین نوماییشی  ]] ۱۸۹۳-جو ایلده جورج وئستینقاوز چیکاقودا عومومدونیا سرگیسینده ادیسونون سرگیده ثابیت جریانلا الکتریکلشدیرمه تکلیفینی قاباقلایاراق، دییشن جریانلا الکتریکلشدیرمه تکلیفی ایله قالیب گلدی. بۇ دونیا سرگیسی الکتریک ائکسپونانتلاری‌نین نوماییشینه هسر اولونموشدو. بۇ دییشن جریان انرژیسی‌نین تاریخینده موهوم بیر حادیثهیدی، چونکی وئستینقاوز آمریکا ایجتیماعیتی اۆچون دییشن جریانین تهلوکه‌سیز، اعتیبارلی و ثمرهلی نوماییشینی گؤسترمیشدی.[54][55] سرگیده تسلا مفتیلسیز قاز بوشالما لامپاسینی یاندیرماق اۆچون یوکسک گرگینلیکلی، یوکسک تئزلیکلی جریانین ایستیفاده‌سی داخیل اولان اول آوروپا و آمریکانین<ref name=":5" />:76 هر یئرینده حیاتا کئچیریلمه‌سی نظرده توتولموش الکتریک تاثیرینین بیر سیرا نوماییشلرینی گؤسترمیشدی.<ref name=":5" />:79 موشاهیده‌چی قئید ائدیردی: <blockquote>"اوتاقدا قالای فولقا ایله اؤرتولموش ایکی سرت رئزینلی لؤوحه آسیلدی. بونلار اساس ناقیللرین تئرمینالی وضعیفه‌سینه یئرینه یئتیریب و تراسفورماتوردان تخمیناً 4.5 مئتر آرالی ایدی. جریان وئریلن زامان، لامپالار ایشیقلانیردی. لامپالار آراسیندا هئچ بیر ناقیل علاقه سی یوخ ایدی، آنجاق آسیلمیش لؤوحه‌لر آراسیندا ماسانین اوستونه قویولموشدو (وه یا دئمک اولار کی، اوتاغین ایسته‌نیلن حیصه سینده الده ساخلانا بیلردی). بونلار تخمیناً ایکی ایل اول لوندوندا تسلا طرفیندن نوماییش اولونان عئینی قورغولار و عئینی تجروبه‌لر ایدی." </blockquote>تسلا همچنین کولومب یومورتاسی کیمی آدلانان قورغودان ایستیفاده ائتمکل، نئجه میس یومورتانین دیمدیک دایانماسینی نوماییش ائتدیره‌رک، آسینخرون ماشین و فیرلانان ماقنیت ساحه سینین پرینسیپلرینی ایضاح ائتدی.[56]  ۱۸۹۲-جی ایلدن ادیسونون شیرکتی وستینق‌هاوس الکتریک ایله پاتئنت موباریزه‌لری و اونلاری دئویرمک جهدلرینی پلانلاشدیراراق، یئنی شیرکت و سرمایدار جون پیرپونتلا جنجرال الکتریک کونقلومراتیندا بیرلشدی. حالبوکی، ۱۸۹۶-جی ایلده ایکی شیرکت آراسیندا پاتئنت پای بؤلگوسو حاقیندا سازیش ایمضالانمیشدی.[57] وئستینقاوز هله ده مالیییه توققوشمالاری اوزوندن ناغد پوللا اؤدمه‌نی باغلامیشدی. علاوهایستیقراضلاری تمین ائدن وئستینقاوز تسلانین پاتئنتلرینه یئنیدن باخماغا مجبور اولدو. بانکیرلر شیرکتده مالیییه گرگینلیگینی موزاکیره ائتدیلر[58][59] (بو مقامدا وئستینقاوز تسلا، براون و پئکه قونورار و لیسئنزییا داخیلینده تخمیناً 200،000$ اؤده‌ییب[60]). ۱۸۹۷-جی ایلده وئستینقاوز بوتون شرطلر داخیلینده تسلایا اؤز مالیییه چتینلیکلرینی ایضاح ائده‌رک دئییب کی، اگر وضعیت بئله داوام ائدرسه، او وستینق‌هاوس الکتریکین ایداره ائتمه‌سینده آرتیق قالمایاجاق و تسلا گله‌جک قونورارلاری ییغماغا جهد اۆچون "بانکیرلرله سؤودلشمه" ائتمه‌لیدیر. وئستینقاوز بیرژادا تسلانین دییشن جریان پاتئنتلری اوزرینده لیسئنزییالاشدیرما حاقیندا سازیشدن اؤز شیرکتینی خیلاص ائتمه‌گه تسلانی ایناندیردی. وئستینگهووسئ الکتریک پاتئنتلرین آلینماسینی ۲۱۶۰۰۰$ بیردفه‌لیک اؤدمه ایله نظرده توتموشدو.<ref name=":5" /> وئستینقاوز تسلایا ۶۰۰۰۰$ ناغد پول اؤددی و همچنین ده تسلایا هر آت گوجو دییشن الکتریک انرژیسی اۆچون ۲.۵۰$ مؤلیف قونوراری اؤدمه‌یه ده راضیلاشدی.[47]  === آمریکا وطنداشلیغی === ۳۰ جولای ۱۸۹۵-جی ایلده ۳۵ یاشیندا تسلا آبش-این میلّی وطنداشی اولدو و نیو-یورکدا اؤز جنوب بئشینجی آوئنیو لابوراتورییاسیندا،داها سونرا ایسه هاوستون ستریت ۴۵-دا تصدیق ائدیلدی.[61] او هر ایکی یئرده سیمسیز انرژی اؤتورولمه‌سینی نوماییش ائتدیرمک اۆچون الکتریک لامپالارینی یاندیریب.[62] عئینی ایلده او، تسلا سارغاجینی پاتئنتلشدیردی.[63]  تسلا ۱۸۹۲-جی ایلدن ۱۸۹۴-جو ایله قدر حال-حاضیرداایئئئ کیمی تانینان آمریکا الکتریک موهندیسلری اینستیتوتوندا (رادیو موهندیسلری اینستیتوتو ایله یاناشی) ویتسئ-پرزیدنت وظیفه‌سینده چالیشیب.[64]  === رئنتگئن تجروبه‌لری === [[فایل:Рэнтгенаўскі здымак рукі Тэслы.jpeg|بندانگشتی|تسلا طرفیندن آلینمیش الین رئنتگئنوقرافییاسی]] 1894-сو ایلدن باشلایاراق، تسلا اولکی تجروبه‌لرده اؤز لابوراتورییاسیندا زدلنمیش فوتوپلیونکا گؤردوکدن سونرا، "گؤرونمه‌ین" نؤولو شوعالانما انرژیسی اوزرینده تدقیقلره باشلادی (داها سونرالار رئنتگئن شوعالاری کیمی موعینلشدیریلدی).[65][66] اونون ایلک تجروبه‌لری سویوق کاتودلو الکتریک یوکلننه بوروسو و جروکئس بوروسو ایله اولوب. بیر مودت سونرا تسلانین ایلک علمی تدقیقاتلاری‌نین بؤیوک قیسمی—یوزلرله ایختیراع مودئللری، پلانلار، قئیدلر، لابوراتورییا معلوماتلاری، آلتلر، فوتوشکیللر، 50،000 $ مبلغینده پول 1895-جی ایلین مارسیندا 5-جی آوئنیو لابوراتورییاسیندا یاناراق محو اولدو. تهئ نئو یورک تیمئس قزئتینه موصاحیبه‌سینده تسلا دئییر: "من حددیندن آرتیق مأیوسام. من نه دئیه بیلرم؟"[67] تسلا قاز بوشالما بوروسونون داها اؤنجه‌کینؤولریندن اولان گئیسسلئر بوروسو ایله مارک توئنین ایشیقلاندیریلمیش فوتوشکلینی آلماغا جهد ائدن زامان تصادوفن رئنتگئن تصویرلرینی آلمیشدی (1895-جی ایلین دسامبریندا ویلهئلم رئنتگئنین بیر نئچه هفته‌یه رئنتگئن شوعالاری‌نین کشفی خبرینی وئرمزدن اول). تصویرده آلینمیش بیرجه شئی کامئرا فوتووبیئکتیوینده باغلانمیش مئتال ویتن ایدی.<ref name=":5" />^:134 1896-جی ایلین مارسیندا ویلهئلم رئنتگئنین رئنتگئن شوعاسینی و رئنتگئن شوعا تصویرلرینی (رئنتگئنوقرافییا) کشف ائتدیگی خبرینی ائشیتدیکدن سونرا، اؤز لاییهه‌سی اولان یوکسک انرژیلی بیر تئرمیناللی واکووم بوروسونون اینکیشافی و رئنتگئن تصویرلرینده اؤز فردی تجروبه‌لرینی داوام ائتدیردی. تدقیق زامانی، تسلا رئنتگئن شوعالارینی آلماق اۆچون بیر نئچه ائکسپئریمئنتال قورغو حاضیرلادی. تسلا اؤز سخئملری ایله جیهازین عادی قورغولارلا مۆمکون اولا بیلندن داها بؤیوک گوجلو رئنتگئن شوعالاری هاسیل ائتمه‌یه ایمکان وئرمه‌سینه تاثیر ائتدی.[68]  1901-جی ایل جولایون 2-ده رئنتگئن تسلایا مکتوب یازیر. مکتوبدا دئییلیر: <blockquote>'''"عزیز جناب! سیز غریبه درجه‌لردن گؤزل فوتوشکیللرله منی اولدوقجا تعجوبلندیرمیسینیز. من بونون اۆچون سیزه چوخ بؤیوک تشککورومو بیلدیریرم. کاش کی من بیلردیم کی، سیز بئله شئیلری نئجه ائدیرسینیز! خوسوسی حؤرمت ایفاده‌سی ایله من سیزه صادیق یاناشیرام، بئش. ک. رئنتگئن." (تسلا موزهینین ایذنی ایل، بئلقراد، سئربییا؛ سند نو. منت، جخلیو، 152.) [69][70][71]''' </blockquote>تسلا واحید قووشاقلی رئنتگئن شوعالاری هاسیل ائدن قورغولار و اؤز سخئملری ایله ایشلرین تهلوکه‌لی اولدوغونو موشاهیده ائدیب. اونون بیر چوْخ قئیدلرینده بۇ حادیثه نین آراشدیریلماسینا باشلایان زامان او، موختلیف سببلره گؤره درینین زدلنمه‌سینی تعیین ائدیب. او، تئزلیکله درییه ضررین رئنتگئن شوعالاری ایله علاقه دار اولمادیغینی باشا دوشدو، زدلنمه‌لر آنجاق اوزونلا و داها آز درجه‌ده نیتریت تورشوسونون دری ایله تماسدا اولماسیندان یارانیر. تسلا سهواً حساب ائتدی کی، رئنتگئن شوعالاری پلازما داخیلینده یارانمیش دالغالار کیمی اوزونونا دالغالاردیر. بۇ پلازما دالغالاری سربست-قوووه‌لی ماقنیت ساحه لرینده یارانا بیلر.[72][73] == رادیو == [[فایل:TeslaWirelessPower1891 adjusted.png|بندانگشتی| تسلانین 1891-جی ایلده موهازیره‌سی زامانی یوکسک تئزلیک و پوتانسیل‌ده انرژینین و گوجون سیمسیز اؤتورولمه‌سینین نوماییشی. ]] رادیو دالغالارلا اؤتورمه‌نین مۆمکونلوگو باره‌ده تسلانین نظریییه‌لری پنسیلوانییا شتاتی‌نین فیلادلفییا شهرینده یئرلشن فرانکلین اینستیتوتو، میسسوری شتاتی‌نین سئنت-لویس شهری (۱۸۹۳) و ناتیونال الکتریک لیگهت آسسوجیاتیونداکی نوماییشلر و موهازیره‌لره کیمی گئدیب چیخیر.[74] تسلانین نوماییشلری و پرینسیپلری حاقیندا موختلیف کیو واسیطه‌لرینده گئنیش شکیلده یازیلیب.[75] تسلا سارغاجی کیمی بیر چوْخ جیهازلار رادیونون داها دا اینکیشافیندا ایستیفاده ائدیلمیشدیر.[76]  [[فایل:Tesla boat1.jpg|بندانگشتی| ۱۸۹۸-جی ایلده تسلا مسافه‌دن ایدارولونان قاییغی نوماییش ائتدیردی. (و.س. پاتئنت 613،809 —هه‌رکت ائدن نقلیات واسیطه‌لرینین نزارت مئخانیزمی اۆچون آپارات مئتودو)  ]] تسلا ۱۸۹۶-جی ایلده رادیو دالغا تجروبه‌لرینی یاشادیغی گئرلاخ اوتلینده (سونرادان رادیو دالغا بیناسی آدلاندیریلیب) آپاریب.[77]  ۱۸۹۸-جی ایلده تسلا مئدیسون مئیدانی باغیندا (ینگ. مادیسون سقوارئ گاردئن) الکتریک سرگیسی زامانی "تله‌اوتوماتون" آدلاندیردیغی رادیو ایداره اولونان قاییغی نوماییش ائتدیردی.[42] بورا توپلاشان اینسانلار قاییغین ایچریسینده گیزله‌دیلمیش تعلیم کئچمیش مئیمون طرفیندن ایداره اولونماسی و تلپاتییا، سِحربازلیق کیمی دهشتلی ایدیعالار ایله چیخیش ائتدیلر.[78] تسلا مسافه‌دن ایداره اولونان تورپئدو نؤوو کیمی آبش حربچیلرینه اؤز ایدئیاسینی ساتماغا چالیشدی، آنجاق اونلار بونا آز ماراق گؤستردی.[79] اوزاقدان رادیو ایداره اولونما بیر سیرا اؤلکه‌لرین حربی پروقراملاردا ایستیفاده اولونماسینا کیمی—بیرینجی دونیا ساواشی و اوندان سونرایا قدر ده یئنی بیر ایدئیا کیمی قالیب.[80] تسلا 13 مای ۱۸۹۹-جو ایلده کولورادو سپرینقسه گئدرکن، چیکاقودا کوممئرسییا کلوبونون ییغینجاغی اۆچون نیطقینده بیر ده "تله‌اوتوماتیک"ای نوماییش ائتدیرمک ایمکانی الده ائتدی.[81]  ۱۹۰۰-جو ایلده الکتریک اؤتورمه‌سی و الکتریک انرژیسی‌نین اؤتورمه سیستملری اۆچون پاتئنتلره مالیییه یاردیمی ائدیلدی. قولیئلمو مارکونی ۱۹۰۱-جی ایلده اؤزونون مشهور بیرینجی ترانساتلانتیک رادیو اؤتورمه‌سینی حاضیرلایاندا، تسلا ایستئهزا ایله دئییب کی، بو 17 تسلا پاتئنتی ایله ائدیلیب. بو 1902-جو ایلده تسلانین پاتئنتلرینین تصدیق اولونماسی، آردینجا ایسه ۱۹۰۴-جو ایلده مارکونین لئهینه قرارین دییشیلمه‌سی ایله رادیو اوزرینده پاتئنت موباریزه‌سینین باشلانماسی ایدی. 1943-جو ایلده بیرلشمیش شتاتلارین عالی محکمه‌سی قرارلا تسلا، جون ستوون و اولیوئر لوجون اولکی پاتئنتلرینی برپا ائتدی.[82] محکمه بیلدیریب کی، اونلارین قرارینین ایلک رادیو اؤتوروجونو الده ائتمک کیمی مارکونینین ایدیعاسینا هئچ بیر عاییدیتی یوخدور، سادجه موعین پاتئنتلر اۆچون مارکونین ایدیعاسی شوبهه‌لی اولاندان بری،او همین پاتئنت حوقوقلارینا ایدیعا ائده بیلمه‌دی.[83]  === کولورادو سپرینقس === [[فایل:Nikola Tesla, with his equipment Wellcome M0014782.jpg|بندانگشتی| میلیونلارلا وولت هاسیل ائدن اؤزونون لابوراتورییاسیندا "بؤیودوجو اؤتوروجوسونون" یانیندا اوتوران تسلانین چوْخسایلی اکسپوزیسییا ایله الده ائدیلمیش شکلی ( جئنتوری ماگازینئ ژورنالینین فوتوقرافچیسی دیکینسون طرفیندن کولورادو سپرینقسده یارائدیلمیش 68 شکیلدن بیری). 7 مئتر اوزونلوغوندا اولان قؤوسلر نورمال عملیاتین بیر حیصه سی دئییلدی و الکتریک آچارینی سورعتله دؤور ائتدیرمکله نتیجه اۆچون یارادیلمیشدی.[84]  ]] 17 مای 1899-جو ایلده کولورادو سپرینقسه کؤچدو و تئزلیکله بوردا اونون یوکسک تئزلیکلی و یوکسک گرگینلیکلی تجروبه‌لری آپارماق اۆچون اوتاغی اولدو.[85] اونون لوباروتورییاسی فووت آوئنیو و کیرووا کوچه‌لرینین یاخینلیغیندا یئرلشیردی.[86] اونون لوباروتورییاسینی بۇ یئرده سئچمه‌سینه سبب بوتون انرژی‌یه اولان تلاباتینی تمین ائده‌جک کؤمکچی بیرلشمه‌لرین بورادا اولاماسی ایدی.[87] او، اوچفازلی دییشن جریان انرژی پایلاشدیریجی سیستمینی بورادا تقدیم ائتمیشدی. معروضه‌لرینده بیردیریب کی، او بورا گلدیکدن سونرا پایکس پیکدن پاریسه سیقناللارین اؤتورولمه‌سی،سیمسیز تلقرافییا اکسپریمنتلرینی آپاریر.[88][89] کالورادو سپرینقس قئیدلری 1899-1900 (ینگ. جولورادو سپرینگس نوتئس، 1899–1900) کیتابیندا نیکولا تسلانین بوراداکی تجروبه‌لری تصویر اولونور.  [[فایل:Experiment in wireless power transmission by Nikola Tesla at his laboratory in Colorado Springs in 1899.png|بندانگشتی| لامپالاردان 18 مئتر آرالیدا اولان گئنئراتوردان الکترودینامیک ایندوکسییا واسیطه‌سیله انرژینین قبول ائدیلمه‌سی ایله 3 ایشیغین عکس اولوندوغو کولورادو سپرینقسده چکیلمیش دیگر بیر فوتوشکیل (اونلار نوماییش ائتدیریلمک اۆچون بینادان کناردا تورپاغین اوزرینده یئرلشدیریلمیشدی و هئچ بیر انرژی منبعیی ایله علاقه سی یوخ ایدی).[84]  ]] ۱۸۹۹-جو ایل ۱۵ ژوئندا تسلا اؤز کولورادو سپرینقس لوباروتورییاسیندا بیرینجی تجروبه‌لرینی آپاردی. او، بئش دویوم اوزونلوغوندا ایلک قیغیلجیملاری قئیده آلدی، آنجاق اونلار چوْخ خیریلتیلی و سس-کویلو ایدی.[90]  تسلا اؤز قبولئدیجیلری واسیطه‌سیله ایلدیریم سیقناللارینی موشاهیده ائده‌رک، آتموسفر الکتریک انرژیسینی تدقیق ائتمیشدیر. تسلا بیان ائدیب کی، بۇ مودت عرضینده او ستاسیونار دالغالاری موشاهیده ائدیب.[91]  تسلا 135 فوت اوزونلوغونا قدر و میلیونلارلا وولتدان عیبارت بوشالمالار ایله صونعی ایلدیریم یاراتدی. بوراخیلمیش انرژییه اساساً، شیمشک کریپپلئ کریکدن 15 میل آرالیدا ائشیدیلدی. کوچه بویو گزیشن اینسانلار تورپاق و آیاقلاری آراسیندا آتیلان قیغیلجیملاری موشاهیده ائتدیلر. قیغیلجیملار توخونان زامان سو خطی کرانلاریندان سیچرادی. الکتریک لامپالاری لوباروتورییانین 100 فوت مسافسینده ایشیلدایاندان سونرا سؤندو. ثابیت گئییمده آتلارین مئتال آیاقلاری‌نین (ناللار) ایچریسیندن تکانلار کئچندن سونرا پارتئردن قورخوب قاچماغا باشلادیلار. کپنکلر قاناقلاری‌نین اطرافیندا موقدس المو آتشینین ماوی شفقلی دایره‌لری اوزره بورولغانلاشما ایله الکتیکلشدی.[92]  تجروبه آپارارکن تسلا تصادوفن الکتریک شبکه‌سینده قزانین باش وئرمه‌سی سببیندن الکتریک ستانسیاسی گئنئراتورونو زدله‌ییب. تسلا حادیثه نین الکتریک ائکسپئریمئنتاتوروندا باش وئردیگینی ایضاح ائتدی: "یوکسک تئزلیک انرژیسی‌نین بیر نئچه یوز کیلاواتی ایله نومونه کیمی ایشلر گؤرولوب. معلوم اولوب کی، الکتریک دامینداکی دینامولار آلتی میل آرالیدا اونلاردا یارانان گوجلو یوکسک تئزلییه و ایزولیاسییانین داغیلماسی، سارغیلار واسیطه‌سیله آغیر نتیجلنن قیغیلجیملارا گؤره بیر نئچه دفعه یانیب!"[93]  [[فایل:TeslaWirelessIllustration.png|بندانگشتی| گؤستریلن "قبولئدیجی" سارغی اؤتوروجو سارغی ایله رئزونانسا کؤکله‌نیب.[94] تسلا اؤتوروجونون انرژینی نه قدر اوزاق مسافه‌یه اؤتوردویونو آچیقلاماییب.[84][94]  ]] لابوراتورییا دؤورونده اؤز قبولئدیجیسی ایله تسلا غئیری-عادی سیقناللار موشاهیده ائدیب. او، بۇ سیقناللارین باشقا پلانئتدن اولا بیلمه‌سی نتیجه‌سینه گلدی. تسلا ۸ دسامبر ۱۸۹۹-جو ایلده تهئ نورته آمئریجان قزئتی‌نین موخبیری جولیان قوتورنا مکتوبوندا بونلاری قئید ائدیب[95] و 1900-جو ایلین دسامبریندا قیرمیزی خاچ جمعیتی ایییرمی بیرینجی عصرین مۆمکون تاپینتیلاری حاقیندا مکتوبدا باشقا بیر دونیادان خبر وئرن "1... 2... 3..." معلوماتلارینا ایستیناد ائدیب.[96][97] ژورنالیستلر سئنساسییالی احوالات کیمی بوندان بهس ائدیبلر و تسلانین مارسدان سیقناللار ائشیتدیگی نتیجه‌سینه گلیبلر.[96] تسلا ۹ فوریه ۱۹۰۱-جی ایلده جوللیئرس وئئکلی ژورنالینین "پلانئتلرله صؤحبت" مقاله‌سینده قئید ائدیر کی، بۇ سیقناللار اونا درحال آیدین اولمادی، او مارس، وئنئرا و دیگر بیر پلانئتدن بۇ سیقناللارین گلمه‌سینی و "عاغیللی بیر شکیلده ایداره اولونان سیقناللار" ائشیدیب.[98] بئله بیر هیپوتئزیس ایره‌لی سورولدو کی، تسلا 1899-جو ایلین جولایوندا مارکونینین آوروپا تجروبه‌لرینین قارشیسینی کسه بیلر. مارکونی حربی نوماییشده کولورودودا تسلانین ائشیدیب باشا دوشدویو اوچ عئینی ایمپولسلو س مکتوبونو (نؤقت/نؤقت/نؤقت) گؤندره بیلردی.[99] همچنین سیقناللارین سیمسیز اؤتورمه‌ده دیگر بیر اکسپریمنتاتوردان اولماسی دا فرض ائدیلیر.[100]  ۱۸۹۹-جو ایلده جون یاکوب آستور آلتی یئنی ایشیق سیستملرینین یارادیلماسی و علاوهینکیشافینا گؤره تسلا اۆچون $۱۰۰،۰۰۰ سرنایه آییردی. تسلا کولورادو سپرینقس تجروبه‌لرینده آیریلمیش وسایتدن ایستیفاده ائتدی.[101]  ۷ ژانویه ۱۹۰۰-جو ایلده تسلا کولورادو سپرینقسی ترک ائتدی. اونون لابوراتورییاسی ۱۹۰۴-جو ایلده سؤکولدو و اونون ترکیبلری ایکی ایل سونرا بورج راضیلاشماسینا گؤره ساتیلدی.[102]  کولورودا تجروبه‌لری لونق آیلئند، شورئهام آخینلیغینداکی ووردئنکلیفف کیمی تانینان ترانس-آتلانتیک سیمسیز تله‌کومونیکاسیا تکنیکی قورغولاری‌نین یارادیلماسی اۆچون تسلانی حاضیرلامیشدی.[103]  == ووردئنکلیفف ایللری (1900–1917) == اساس مقال: [[ووردئنکلیفف قولله‌سی]][[فایل:Tesla Ready For Business 1901.jpg|بندانگشتی| بیزنئس اۆچون تسلا حاضیردیر – ۷ آوقوست ۱۹۰۱-جی ایل ]]  ۱۹۰۰-جو ایلده ۱۵۰،۰۰۰ $-لا (یندیکی دوللارلا ۴،۲۵۲،۲۰۰ $، ۵۱%-ای جون پیرپونت مورقاندان) تسلا ووردنکلیفف قولله‌سی مئخانیزمینی پلانلاشدیرماغا باشلادی.[104]  [[فایل:Original Tesla Coil.png|بندانگشتی| ناقیلسیز اؤتوروجولو تسلا سارغیسی او.س. پاتئنت 1.119.732  ]] تسلا سونرا داها گوجلو اؤتوروجونون تیکینتیسینه گؤره داها چوْخ وسایت ایستمک اۆچون مورقانا یاخینلاشدی. مورقان بوتون پوللارین هارا گئتدیگینی سوروشاندا، تسلا جاواب اولاراق بیلدیرب کی، اونون (مورقانین) سبب اولدوغو 1901-جی ایل چاخناشماسی بونا اؤز تاثیرینی گؤستریب. مورقان داها چوْخ مالیییه وسایتی ایستمکله تسلانین موقاویله‌نی پوزماسی و فوند بازاری ایفلاسینین خاطیرلادیلماسی ایله سارسیلیب. تسلا مورقانا داها بیر دفعهموراجیعت مکتوبو یازسا دا، آنجاق بۇ موراجیعت ده نتیجه‌سیز قالیب. مورقانین هله ده ایلکین سازیشه گؤره تسلایا پول بورجو اولوب و حتّی تسلا تیکینتی ایشلریندن اول تنبئهله ده اوزلشمیشدیر.[105]  ۱۹۰۱-جی ایلین دسامبریندا مارکونی موفووقیتله اینگیلتره‌دن نیوفاوندلئنده س مکتوبونو گؤندردی. نؤوبتی بئش ایل عرضینده تسلا ووردئنکلیففین تیکینتیسی‌نین تاماملانماسی اۆچون علاوهمالیییه وسایتینه احتییاج طلب اولوندوغونو اۆچون مورقانا 50-دن چوْخ مکتوب یازدی. تسلا داها دوققوز آی لاییهه‌نی داوام ائتدیردی. قولله‌نین تام هوندورلوگو 57 م ایدی.[100] 1903-جو ایلین جولایوندا تسلا مورقانا یازدی کی، ناقیلسیز رابیطهوچون علاوهووردئنکلیفف قولله‌سی الکتریک انرژیسی‌نین ناقیلسیز اؤتورولمه‌سینی یئرینه یئتیره بیلر.[104] 1904-جو ایل اوْکتوبرین ۱۴-ده مورقان نهایت کاتیبی واسیطه‌سیله اونا جاواب یازدی، سیتات: "بو ایشده نه ایسه ائتمک منیم اۆچون غئیری-مۆمکون اولاجاق." تسلا بۇ مکتوبو مورقانا مالیییه‌چی کانتئربئری آرخییئپیسکوپو ایله گؤروشن زامان قصدن یازمیشدی.[100]  تسلانین ۱۹۰۴-جو ایلده لونق آیلندده تیکیلمیش ووردئنکلیفف زاوودو. بۇ قورغودان ایستیفاده ائتمکله تسلا الکتریک انرژیسی‌نین آتلانتیک اوزریندن سیمسیز اؤتورولمه‌سینی نوماییش ائتدیرمه‌یه اومید ائدیردی.  ۱۹۰۲-جی ایلده تسلانین لابوراتورییا فعالیتلری هیوستون ستریتدن ووردئنکلیففه کؤچدو.[104]  ۱۹۰۶-جی ایلده ۵۰ یاشیندا تسلا اؤزونون ۲۰۰ آت گوجونده هر دقیقه ده ۱۶،۰۰۰ دؤور ائدن توربینلرینی نوماییش ائتدیردی. ۱۹۱۰-۱۹۱۱-جی ایل عرضینده نیو یورکدا ساهیل الکتریک ستانسیاسیندا اونون توربین موهرریکلرینین بیر نئچه‌سی ۱۰۰–۵،۰۰۰ آت گوجونده سیناقدان کئچیریلدی.[106] ایماگئس.پنگ خاریجی تصویر  ایماگئ-سیلک.پنگ وورلد تودای قزئتینده نیکولا تسلا، خیالپرستلیک مقاله‌سی اۆچون رسسامین چکدیگی ایللوستراسییالاردان بیری ایللوستراسییادا یاریسی چات فورماسیندا اولان بوتؤو یئر کوره‌سی تصویر اولونور.  تسلا بوخار گوجلو مئخانیکی گئنئراتورو کشف ائتدی. هیوستون ستریت لابوراتورییاسیندا مئخانیکی گئنئراتور ایله تجروبه‌لر آپارارکن تسلا گویا بیر نئچه بینادا رئزونانس یاراتمیشدی. سورعتین آرتماسی سببیندن تسلا قئید ائدیردی کی، ماشین اؤز ائوینین رزونانسی تئزلیگینده رقص ائدیب و تهلوکه یارانماغا باشلاییب. تجروبه‌نی سونا چاتدیرماق اۆچون او چکیجدن ایستیفاده ائتمه‌یه مجبور اولدو، ائله بۇ زامان پولیس ده گلمیش‌دی.<ref name=":0" />^:162–164 1912-جی ایلین فئوریه‌سینده بیر مقاله — آللان بئنسون طرفیندن "نیکولا تسلا، خیالپرستلیک" مقاله‌سی وورلد تودای قزئتینده نشر اولوندو. بۇ مقاله‌ده رسسامین چکدیگی ایللوستراسییادا بوتؤو یئر کوره‌سی تصویر اولونور، آنجاق یاریسی چات فورماسیندادیر. بونا بئله ایضاح وئریلیردی: "تسلا ایدیعا ائدیر کی، او بیر نئچه هفته عرضینده ویبراسییا وضعیتی ایله یئرین قابیغینی دییشدیره بیلر. ینی یئر قابیغی قالخا دا بیلر و یا یوزلرله فوت دوشه بیلر، بو ایسه دئمک اولار کی، سیویلیزاسییانین محوی دئمکدیر. بو پروسئسین داوامی اولاراق او قئید ائدیر کی، نتیجه‌ده یئر ایکی حیصه یه پارچالانا بیلر."[107]  تسلا نظری مولاحیظه‌لر یورودوردو کی، بئیینه الکتریکین تطبیقی اینتئللئکتی آرتیریر. ۱۹۱۲-جی ایلده او یوکسک تئزلیکده کیچیک الکتریک دالغالاری‌نین ویبراسیاسینین سینیف اوتاغینا هوپدورولماسی و سینیف اوتاغینین دیوارلاری‌نین الکتریک کابئللری ایله باشا دوشولمه‌ین شکیلده هوپدورولماسی ایله قابیلیتسیز شاگیردلردن پارلاق بیر شاگیرد ائتمک پلانی حاضیرلامیشدی. بئله‌لیکله بوتون اوتاق تسلانین ایدیعا ائتدیگی کیمی الکتروماقنیت ساحه سی ستیموللاشدیران ساغلاملیق وئرن بیر اوتاغا چئوریله‌جکدی.[108] بۇ پلان نیو یورک شهری مکتبلرینی ایداره ائدن اویلیام ماکسوئل طرفیندن ان آزی مووققتی ده اولسا تصدیقلنمیشدی.[108]  بیرینجی دونیا ساواشیندن اول،تسلا خاریجی اؤلکه‌لردن مالیییه‌چیلر آختارماغا باشلادی. موحاریبهباشلادیقدان سونرا تسلا آوروپا اؤلکه‌لرینده اونون پاتئنتلریندن گلن مالیییه وسایتینی ایتیریب. نهایت تسلا ووردئنکلیففی ۲۰،۰۰۰ $-آ ساتدی.[104] 1917-جی ایلده ووردئنکلیفف قولله‌سی بولدت طرفیندن داها حیات قابیلیتلی داشینماز املاکا تورپاق وئرمک اۆچون داغیدیلدی. تسلا ۱۹۱۶-جی ایلده آمریکا الکتریک موهندیسلری اینستوتونون ان یوکسک درجه‌سی اولان ادیسون مئدالی ایله تلطیف اولوندو.[109]  ۱۹۱۷-جی ایلده الکتریک ائکسپئریمئنتاتورو ژورنالینین آوقوست ساییندا تسلانین پوستولات کیمی الکتریکین لومینئسسئنسییا ائکرانیندا گؤرولن سیقناللاری ایله بؤیوک تئزلیکلی الکتریک شوعالاری‌نین عکس ائتمه‌سیندن ایستیفاده واسیطه‌سیله سوالتی قاییقلارین یئرینی تاپماق اۆچون ایستیفاده اولونا بیلمه‌سینی قبول ائتمه‌سی باراده معلومات وئریلیب (بو سیستم موعاصیر رادارلار ایله سطحی اوخشارلیغا مالک ایدی)[110]. تسلا اؤز گومانیندا یانیلمامیشدی، یوکسک تئزلیکلی دالغلالار سویا نوفوز ائده بیلردی.[111]  == نوبل اؤدولو شاییعه‌لری == 6 نووامبر 1915-جی ایلده رئوتئرس اینفورماسییا آگئنتلیگی لوندوندان اولان معروضه‌سینده بیلدیریب کی، فیزیکا اوزره نوبل اؤدولونه بۇ ایل نیکولا تسلا و توماس ادیسون لاییق گؤرولوب. لاکین 15 نووامبردا رئوتئرس ستوکهولمدان اولان خبرینده "رئنتگئن شوعالاری‌نین کؤمگیله کریستالین قورولوشونون تحلیلینده‌کیخیدمتلرینه گؤره" سئر اویلیام هئنری برئقق و اویلیام لورئنس برئققین فیزیکا اوزره نوبل اؤدولونه لاییق گؤرولدویونو بیان ائدیب.<ref name=":5" />[112][113] تسلا و ادیسون موکافاتدان ایمتیناع ائتمه‌سی حاقیندا او واختلاردا اساسسیز شاییعهلر وار ایدی.<ref name=":5" /> نوبل فوندوندان بیلدیریلیب کی، <blockquote>"اونون موکافاتدان ایمتیناع ائتمک نیتی معلومدورسا، او شخصه نوبل اؤدولو وئریلمه‌میشدیر. اودور کی، بو هاقدا ایسته‌نیلن شاییعه گولمه‌لیدیر." </blockquote>بئله کی، او قالیب اولوندوقدان سونرا نوبل اؤدولونی یالنیز آلان شخص ردد ائده بیلر.<ref name=":5" /> تسلانین بیوقرافلاری طرفیندن سونرا ایدیعالار وار کی، تسلا و ادیسون نوبل اؤدولونی ۱۹۱۵-جی ایلده ایلک لاییق گؤرولنلر ایدی. آنجاق اونلار آراسیندا دوشمنچیلیک موناسیبتی اولدوغوندان موکافات نه تسلایا، نه ده ادیسونا وئریلیب. هر کس اؤدولو قازانماق اۆچون دیگر نایلیتلرینی و هاقلارینی مینیموما ائندیرمه‌یه چالیشیردی. اگر باشقالاری اؤدولو بیرینجی قبول ائتسیدی، هر ایکیسی اؤدولو قبول ائتمک اۆچون هئچ واخت ایمتیناع ائتمزدی. بئله کی، هر ایکیسی ماکافاتی پایلاشماغین هر هانسی بیر مۆمکونلوگوندن ایمتیناع ائدیب. حتّی تسلانین ۲۰۰۰۰ $ پول اؤدولونی قازانماماسی اۆچون داها ایمکانلی اولان ادیسون بۇ موکافاتدان ایمتیناع ائدیب.<ref name=":5" />[15][114]  بو سؤز-صؤحبتلردن ایللر سونرا،نه تسلا نه ده ادیسون نوبل اؤدولو قازانیب (باخمایاراق کی، ادیسون ۱۹۱۵-جی ایلده مۆمکون ۳۸ تئندئر تکلیفینین بیرینی و تسلا ۱۹۳۷-جی ایلده مۆمکون 38 تئندئر تکلیفینین بیرینی آلدی).[115]  == سونراکی ایللر (۱۹۱۸–۱۹۴۳) == تسلا ۱۹۱۹-۱۹۲۲–جی ایللر عرضینده میلووکیده ماشین ایستحصالچیسی آللیس-جهالمئرس[ئن]ده ایشله‌ییب.[116]  ۱۹۲۸-جی ایلده تسلا عادی طیاره کیمی اوچانا قدر اوچوش زامانی "تدریجاً قالدیریجی قورغولاری‌نین مانیپولیاسیاسی واسیطه‌سیله مئیل ائده بیلن" و شاقولی اوچوش ائتمه قابیلیتینه مالیک بیپلان[ئن] اۆچون سونونجو او.س. پاتئنت 1.655.114 پاتئنتینی آلیب.[117] تسلا فیکیرلشیردی کی، طیارهنی 1000 دوللاردان داها آز قییمته ساتا بیلر.<ref name=":5" />^:251 طیارهنین گومان کی، غئیری-پراکتیک اولماسینا باخمایاراق، بۇ طیاره روتوروندا توربین موهرریکلرین ایستیفاده‌سی اۆچون ایلک تکلیفلی و ائله‌جه ده قالدیریجی روتورلو و قالدیریجی قانادلی کونسئپسییایا اۆچون ایلک تانینان لاییحه اولا بیلردی.[118]  1934-جو ایلین باشلانغیجیندا، وئستینقاوز الکتریک ایستحصالی شیرکتی (ینگ. وئستینگهووسئ الکتریک & مانوفاکتورینق کومپانی) هر آی تسلایا 125 دوللار اؤدمه‌یه و ائله‌جه د، نیو یورکئر اوتئلینده قالماق حاقینی اؤدمه‌یه باشلادی. شیرکت همچنین تسلانین حیاتی‌نین قالان حیصه سینین خرجلرینی ده اؤده‌یه بیلردی. بونون نئجه باش وئرمه‌سی حاقیندا معلوماتلار موختلیفدیر. بیر سیرا منبعلر بیلدیریرلر کی، وئستینقاوز کئچمیش اولدوز ایختیراعچینین مؤوجودلوغو آلتیندا یوخسول وضعیتین ایحاطه ائتدیگی پوتئنسیال پیس تبلیغاتا گؤره ناراحات اولوردو.[119][120][121] تسلانین صدقه قبول ائتمه‌یه نیفرتی اولماسی سببییل، بو، "کونسالتینق اؤدنیشی" شکلینده تقدیم ائدیلمیش، و یا عالیمین بیروقرافلاریندان بیرینین (مارک سئیفئر) قئید ائتدیگی کیمی، مخفی حسابلاشما کیمی گؤستریلمیشدیر.[121]  1935-جی ایلده ایللیک آد گونو شنلیگینده موصاحیبه‌سینده تسلا یئرالتی فایدالی قازینتی یاتاقلاری‌نین دقیق یئرلشدیگی یئرین موعین ائدیلمه‌سی و یئنی اونسیت واسیطه‌سی اوسولو ایله باغلی هر هانسی یئروستو مسافه اوزریندن مینیموم ایتکی ایله مئخانیکی انرژی اؤتورولمه‌سی قایداسینی اعلان ائدیب.[107]  1937-جی ایلین پاییزیندا گئجه یاریسیندان سونرا تسلا گؤیرچینلری یئمله‌مک اۆچون کیتابخانایا و آردینجا کیلسه‌یه گئتمک اۆچون نیو یورکئر اوتئلینی ترک ائدیب. اوتئلین محللریندن بیر نئچه‌سینین کوچه‌سینی کئچرکن حرکت ائدن تاکسینی کئچه بیلمه‌ییب و ماشین اونو ووروب یئره آشیردیب. تسلانین کورگی آغیر بیر شکیلده زدلنمیشدی و قزا زامانی اونون اوچ قابیرغاسی سینمیشدی. (الدیغی یارالارین تام میقیاسی هئچ واخت معلوم اولمادی، تسلا دئمک اولار کی، عؤمرو بویو عادت ائتدیگی کیمی حکیمله مصلحتلشمکدن ایمتیناع ائدیب). تسلا گوناهکار باره‌سینده هئچ بیر مسله قالدیرماییب و تیببی یاردیمدان ایمتیناع ائدیب، یالنیز تاکسی واسیطه‌سیله مئهمانخانایا گؤتورولمه‌سینی خواهیش ائدیب. تسلا بیر نئچه آی یاتاق خستسی اولدو و پنجره‌سیندن گؤیرچینلری یئدیزدیرمگی داوام ائتدیره بیلمه‌دی. 1938-جی ایلین اوللرینده تسلا نهایت آیاغا قالخا بیلیب. او درحال داها چوْخ محدود میقیاسدا گزه‌رک گؤیرچینلری یئمله‌مگی داوام ائتدیردی، آنجاق تئز-تئز اونون اۆچون گؤندریش آکتی آلیردیلار.  == ایستیقامتلندیریلمیش انرژی سیلاحی == اساس مقال: تئلئفورجئ  حیاتی‌نین سونراکی ایللرینده تسلا وان دئ قرافف گئنئراتورونو اؤیرندیکدن سونرا، "تئلئفورجئ[ئن]" سیلاحی ایله باغلی ایدیعالاری ایله چیخیش ائتمیشدیر.[122][123] مطبوعات دییشکن اولاراق بونو اؤلوم شوعاسی و یا "صولح شوعاسی" آدلاندیریر.[124][125] تسلا بۇ سیلاحی یئروستو پییادا علئیهینه و یا زئنیت مقصدلر اۆچون ایستیفاده ائتمه‌یه قادیر بیر سیلاح کیمی خاراکتئریزه ائدیب.  تسلا حیصه جیکلرین آتش عملیاتی ایله باغلی آشاغیداکی تصویرینی وئریر. <blockquote>"اوجلوغا بؤیوک انرژی کیمی چوخلو هاوا واسیطه‌سیله حیصه جیکلرین جملشمیش شوعالاری گؤندره‌جک، اونلار حاضیرکی اؤلکه سرحددیندن 200 میل مسافه‌ده 10000 دوشمن طیارهسینین هاوا دونانماسینی ووروب یئره سالاجاق و اؤز ایزلری ایله اوردولارین محوینه سبب اولاجاقدیر.[126][127]" </blockquote>عومومیلیکد، سیلاحین ترکیبینه و اوسوللارینا آشاغیداکیلار داخیلدیر:  یوکسک واکووم عوضینه سربست هاوادا انرژی هاسیل ائدن آشکارا چیخمالار اۆچون آپارات  بؤیوک الکتریک قوووه‌سی آلماق اۆچون مئخانیزم  ایکینجی مئخانیزم ایله بؤیودولموش قوووه‌نین گوجلندیریلمه‌سی و اینتنسیولشدیریلمه‌سی یولو  هاسیل اولونان بؤیوک الکتریک قوووه‌سینی دف ائتمک اۆچون یئنی اوسول. بۇ اوسول ایختیراعنین سیلاح و یا پرویئکتورو اولا بیلردی.[128][129][130]  تسلا 1900-جو ایللردن اؤلنه قدر ایستیقامتلندیریلمیش انرژی سیلاحینین پلانلاری اوزرینده ایشله‌ییب.[131][132]  1937-جی ایلده اونون شرفینه وئریلن ناهاردا اؤلوم شوعاسی ایله باغلی، تسلا بیلدیریب: "آما بو ائکسپئریمئنت دئییل ... من بونو یاراتمیشام، نوماییش ائتدیرمیشم و ایستیفاده ائتمیشم. آنجاق بیر قدر زامان کئچندن سونرا بونو دونیایا وئره بیلرم." اونون حساباتلاری گؤستریر کی، قورغو یوکسک گرگینلیک واسیطه‌سیله سورعتلندیریلمیش کیچیک وولفرام کورجیکلرینین دار آخینینا اساسلانیر (ؤزونون بؤیودوجو اؤتوروجوسونه اوخشار اولان اوسول ایل).[123]  عئینی ایل عرضینده تسلا یوکلنمیش حیصه جیکلی شوعا سیلاحلاری ایله باغلی "طبیعی مدیا واسیطه‌سیله انرژینین جملنمیش غئیری-دیسپئرسییا لاییهه‌سینین اینجه‌سنتی" (ینگ. تهئ آرت اوف پروژئجتینگ جونجئنتراتئد نون-دیسپئرسیوئ انرگی تهرووگه تهئ ناتورال مدیا)[133] آدلی تراکتات یازدی. تسلا بوتون موحاریبه یه سون قویا بیله‌جک سوپئر سیلاحین تئخنیکی تصویرینی آیدینلاشدیرماق اۆچون تشببوسله سند درج ائتدیریب.[134] بۇ تراکتات حاضیردا بئلقراددا نیکولا تسلا موزهینین آرخیوینده‌دیر. بۇ میلیونلارلا وولت ذرهجیکلرین یوکلنمه‌سی و یؤنلدیلمیش غئیری-دیسپئرسییا حیصه جیکلرینین آخینی و یارادیلماسی اوسولو ایله (ئلئکتروستاتیک ایتله‌مه واسیطه‌سیل)، حیصه جیکلره چیخماغا ایمکان وئرن قاز آخینی پلومپو ایله آچیق تیپلی واکووم بورونو تصویر ائدیر.[134] تسلا ایکینجی دونیا ساواشی زامانی تخمیناً 300 میل مسافه‌دن طیارهلری ووروب یئره سالا بیله‌جک بئله بیر سیلاحی آبش مودافیعه ناظیرلیگین،[135] بیرلشمیش کراللیغا، سووئت ایتتیفاقینا و یوقوسلاوییایا ساتماغا جهد ائدیب.[136]  دانیشیقلارین آپاریلدیغی دؤورده تسلا بیلدیریب کی، ایختیراعنی اوغورلاماغا سی گؤستریلیب. اونون اوتاغینا داخیل اولوب و سندلری دیقتله آراشدیریبلار، آنجاق اوغرو و یا جاسوسلار ائوی الیبوش ترک ائدیب. تسلا بیلدیریب کی، او واخت اولمادیغیندان سیلاحین بیر حیصه سینی کاغیذا کؤچورمه‌دیگینه گؤره اونون ایختیراعسینین اوغورلانماسی اۆچون هئچ بیر تهلوکه یوخدور. تئلئفورجئ سیلاحینین لاییهه‌سی بوتونلوکله اونون شووروندا ایدی.[137]  == اؤلومو == [[فایل:Urn with Teslas ashes.jpg|بندانگشتی| اونون سئویملی هنده‌سی اوبیئکتی اولان سفئرا داخیلینده تسلانین کولو اولان قیزیل سویونا سالینمیش دفن اورناسی، نیکولا تسلا موزه‌سی، بئلقراد.  ]] تسلا 86 یاشیندا 7 ژانویه 1843-جو ایلده نیو یورکئر اوتئلینین 3327-جی اوتاغیندا وفات ائتدی. ایکی گون اول تسلا قاپییا اهمیت وئرمیه‌رک "ناراحات ائتمگین" نیشانی قویموشدو. اونون مئییتی سونرادان تسلانین اوتاغینا داخیل اولارکن قوللوقچو عالیسا موناخان طرفیندن تاپیلیب. تیببی ائکسپئرت کؤمکچیسی ه.و. وئمبلی تسلانین بدنینه باخدیقدان سونرا قرار چیخاریب کی، اؤلومه سبب کورونار ترومبوز اولوب.<ref name=":6" /> تسلانین مئییتی مئدیسوندا فرانک ائ. کئمپبئل دفن ائوینه یئرلشدیریلیب. تسلانین کؤهنه دوستو و طرفداشی هوقو قئرنسبئق اؤلوم ماسکاسینین یارادیلماسی اۆچون هئیکلتراشا تاپشیریق وئرمیشدی. همین ماسکا بۇ گون نیکولا تسلا موزهینده نوماییش اولونور.<ref name=":6" /> ایکی گون سونرا فتب تسلا آمریکا وطنداشی اولماسینا باخامایاراق، تسلایا مخصوص اشیالاری<ref name=":6" /> موصادیره ائتمک اۆچون خاریجی املاک ایداره‌سینه گؤستریش وئردی.[138] نیو یورکئر اوتئلی و دیگر نیو یورک شهرینین اوتئللریندن تسلانین بوتون املاکی خاریجی املاک ایداره‌سینین مؤهورو آلتیندا مانهاتتان ستوراگئ آند وارئهووسئ جومپانیه داشیندی.<ref name=":6" /> میت پروفسورو و میلّی مودافیعهتدقیقاتلاری کومیته‌سی اۆچون تئخنیکی کؤمکچی کیمی یاخشی تانینان الکتریک موهندیسی جون جورج ترامپ خاریجی املاک ایداره‌سینین موحافیظ اسی آلتیندا تسلانین اشیالارینی آنالیز ائتمک اۆچون چاغیریلدی. اوچ گون داوام ائدن آراشدیرمالاردان سونرا ترامپ بۇ قناعته قلیب کی، تهلوکه یاراداجاق هئچ نه یوخدور. سیتات: <blockquote>"ان آزی سون 15 ایل عرضینده تسلانین فیکیرلری و سیلری ایلک نؤوبه‌ده انرژینین سیمسیز اؤتورولمه‌سی و ایستحصالی ایله تئز-تئز علاقه لی اولان سپئکولیاتیو، فلسفی و بیر آز رئکلام خاراکتئری باره‌سینده ایدی؛ آما بو نتیجه‌لره نایل اولماق اۆچون یئنی، ساغلام، ایشلک پرینسیپلر و مئتودلار داخیل ائتمه‌میشدی[139]." </blockquote>تسلانین "اؤلوم شوعاسی" حیصه سینی ساخلاماق اۆچون نظرده توتولان قوتودا ترامپ 45 ایللیک موقاویمتی دییشیله بیلن قوتو تاپمیشدی.[140]  10 ژانویه 1943-جو ایلده نیو-یورکون مئری فورئللو لا قواردییا "آوئ ماریا" و "تامو دالئکو" موسیقیلرینین فونوندا ونیج رادیوسوندا جانلی یاییم زامانی سلووئنییا اصیللی آمریکالی یازیچی لویس آدامیچ طرفیندن یازیلمیش مدحیّه‌نی اوخودو.<ref name=":6" /> 12 ژانویه‌ده موقدس جون ایلاهی کیلسه‌سینده تسلانین دفن مراسیمینده 2000 اینسان ایشتیراک ائتدی. دفن مراسیمیندن سونرا تسلانین مئییتی آردسلیده یئرلشن فئرنکلیفف قبیریستانلیغینا آپاریلیب و بورادا یاندیرلیب. نؤوبتی گون ایکینجی دفن خیدمتی نیو-یورکدا موقدس ساوا سئرب پراووسلاو کیلسه‌سینین تانینمیش سئرب کئشیشلری طرفیندن آپاریلیب.<ref name=":6" /> == مولک == 1952-جی ایلده تسلانین همشیره‌سی اوغلو ساوا کوسانوویچین تزییقی ایله تسلانین بوتون املاکی 80 صاندیقدا ن.ت. نیشانی ایله گه‌می واسیطه‌سیله بئلقرادا گؤندریلیب.[17] 1957-جی ایلده کوسانوویچین کاتیبی شارلوتتا موزار تسلانین کولونو آبش-دان بئلقرادا گؤندردی.[17] کول حال-حاضیردا مرمر پوستامئنت اوزرینده نیکولا تسلا موزهینده قیزیل سویونا سالینمیش سفئرادا نوماییش اولونور.[141]  اونون دییشن جریان الکتریک پاتئنتلرینین ساتیلماسینا باخمایاراق، تسلا بورج و یوخسوللوق ایچینده دونیاسینی دییشیب.[142][143][144][145] == پاتئنتلر == اساس مقال: نیکولا تسلانین پاتئنتلرینین سییاهیسی  تسلا ایختیراعلارینا گؤره تخمیناً 300 پاتئنت آلیب.[146] تسلانین پاتئنتلرینین بعضیلری نظره آلینماییب و موختلیف منبعلر پاتئنت آرخیولرینده گیزلی یاتان بعضی پاتئنتلری آشکار ائدیبلر. ایضاح اۆچون قئید ائتمک اولار کی، تسلانین 26 اؤلکه‌ده بوراخیلمیش ان آزی 278 پاتئنتی وار.[146] تسلانین پاتئنتلرینین چوْخو آبش، بریتانییا و کانادادادیر، آنجاق بیر چوْخ دیگر پاتئنتلری بوتون دونیادا اؤلکه‌لرینده تصدیقله‌نیب.<ref name=":5" /> تسلا طرفیندن کشف اولونموش بیر چوْخ ایختیراعیا پاتئنت حیمایه‌سی قویولماییب.  == شخصی حیاتی == تسلا هر گون سحر 9:00-دان آخشام ساعات 6:00-یا قدر و یا داها آرتیق ایشله‌ییردی. تسلا شام یئمگینی دقیق واخت اولاراق 8:10-دا دئلمونیجوس رئستورانیندا، سونرالار ایسه اوولدورف- آستورییا اوتئلینده یئییردی. تسلا یالنیز اونا خیدمت ائده بیله‌جک باش اوفیسیانتا ناهار سیفاریشی اۆچون زنگ ائده بیلردی. "یئمگین ساعات 8-ده حاضیر اولماسی طلب اولونوردو. تسلا تک ناهار ائدیردی، باشقا حالدا ایسه اؤز ایجتیماعی عؤهدهلیکلرینی اؤدمک اۆچون نادیر حالاردا قروپلا ناهار ائتمه‌سی مۆمکون ایدی. تسلا تئز-تئز اؤز ایشینی گئجه ساعات 3:00-قدر داوام ائتدیره بیلردی."<ref name=":0" /> بدن گیمناستیکاسی اۆچون، تسلا هر گون تخمیناً 13 کم-ه یاخین مسافه قطع ائدیردی. او، هر آخشام آیاق بارماقلارینی یوز دفعهشاققیلدادیردی و اؤز بئیین هوجئیره‌لرینی بونونلا ستیموللاشدیردیغینی دئییردی.[147]  قزت رئداکتورو آرتور بریسبئن ایله اولان موصاحیبه‌سینده تسلا دئییب کی، او تلپاتییایا اینانمیر. سیتات: <blockquote>"فرض ائدک کی، من سیزی اؤلدورمه‌یه جورأت ائدیرم. ایکینجیسی ایسه سیز بونو بیلیرسیز. ایندی بو یاخشی دئییل؟ هانسی پروسئس بوتون بو فیکیرلری الده ائده‌جک؟" </blockquote>عئینی موصاحیبه‌ده تسلا بوتون فوندامئنتال قانونلارین بیر قدر زیفلیه‌جگینه ایناندیغینی دئییب.[148]  حیاتی‌نین سونلارینا یاخین،تسلا هر گون گؤیرچینلری یئمله‌مک اۆچون پارکا گئدیردی و حتّی یارالی بیرینی آلیردی، اونون ساغالماسی اۆچون اوتئل اوتاغینا گتیره‌رک قوللوق ائدیردی.[149][150] تسلا قئید ائدیب کی، او گونده‌لیک اولاراق، محض زدلنمیش گؤیرچینلری گؤرمک اۆچون پارکا گئدیردی. تسلا گؤیرچینلرین سینمیش آیاقلارینی و قانادلارینی برکیدن،اونلارین سوموکلرینین بیتیشمه‌سینه کؤمک ائدن راحات قورغو و بینایا 2000$ خرجله‌میشدی.[151] تسلا دئییردی: <blockquote>''"من اوزون ایللر عرضینده میللرله گؤیرچینی یئدیردیردیم. آنجاق قانادلاری‌نین اوزرینده آچیق بوز رنگلی قیسا ختلی تمیز آغ، گؤزل بیر گؤیرچین وار ایدی. بو بیری دیگرلریندن فرقله‌نیردی. او دیشی گؤیرچین ایدی. منیم یالنیز اوندان خوشوم گلیردی و اونو چاغیریردیم، او دا اؤز نؤوبه‌سینده اوچاراق منه طرف گه‌لردی. من بیر کیشینین قادینی سئودیگی کیمی گؤیرچینی سئویردیم، او دا منی سئویردی. نه قدر کی، من اونو گؤروردوم، منیم یاشاماغیمین بیر مقصدی وار ایدی.[152][153]"'' </blockquote>تسلا حیاتینی سونراکی ایللرینده وئگئتاریان اولدو و یالنیز سود، چؤرک، بال و تروز شیره‌لری ایله قیدالانیردی.[123][154]  === گؤرونوشو === [[فایل:Tesla aged 36 (crop).jpeg|بندانگشتی| نیکولا تسلا، یاش 34، 1890، ناپولئون سارونی طرفیندن چکیلمیش فوتوشکیل ]] تسلانین بویو 1.88 م، چکیسی ایسه دئمک اولار کی، 1888-جی ایلدن 1926-جی ایله کیمی دییشمز اولاراق 64 کق اولوب. او، گونده‌لیک فعالیتی رئقلامئنتلشدیریلمیش، گئییمین، اؤزونه قوللوغا خوصوصی دیقت یئتیرن، نیو –یورک شهرینین دبلی، ظریف اینسانلاریندان ایدی.  بو شخصی شؤهرتپرستلییه گؤره دئییلدی. گئییمینده‌کیشلیقلیک و ظریفلیک اؤز شخصیتی‌نین هر بیر پیلله‌سی ایله بوتؤو هارمونییا تشکیل ائدیردی. اونون ایری پالتار شکافی یوخ ایدی و او، هر هانسیسا بیر نؤو زینت اشیالاریندان ایستیفاده ائتمیردی… گئییم مسلسینده تسلا قئید ائدیب کی، دونیا خاریجی گؤرونوشده‌کیتجسسومه گؤره و شخصلرین جزبئدیجی اسکیکلیکلری اۆچون گئنیش اولمایان کیچیک نزاکتله اؤز مقصدی اۆچون یولونو دایم یونگوللشدیرن، اؤز شخصیتینی قییمتلندیرن اینسانلاری سئچیر.<ref name=":0" /> نئو یورک وورلد قزئتی‌نین رئداکتورو آرتور بریسبئن تسلانین گؤرونوشونو بئله تصویر ائدیر: <blockquote>''"نیکولا تسلا هوندور، آریق و شوبهه‌سیز کی، مونتظم اولاراق دئلمونیجوسا گئدرکن، چوخ جیدی گؤرونونش آلان بیریدیر. اونون اولدوقجا درین گؤزلری وار ایدی. اونلار اولدوقجا آیدین ایدی. من اوندان بئله آیدین گؤزلری اولا-اولا نئجه بیر سلاویان اولماسی باره‌ده سوروشدوم. او منه دئدی کی، اونون گؤزلری واختیله داها قارا اولوب، آنجاق فیکرینده بؤیوک سؤودلشمه‌لردن ایستیفاده ائده‌رک، اونلارا بیر چوخ چالارلار علاوهئدیب. من دفعه لرله ائشیتمیشم کی، بئییندن ایستیفاده ائتمک گؤزلرین رنگینی آچیق ائدیر. ''</blockquote><blockquote>''او چوخ آریق، آلتی فوت (180 سم) هوندورلوگونده و یوز قیرخ فونتدان (63 کق) داها آز چکییه مالیک ایدی. اونون چوخ بؤیوک اللری وار ایدی. اونون باش بارماغی بئله بؤیوک اللر اۆچون ده اولدوقجا بؤیوک ایدی. اونلار غئیری-عادی درجه‌ده بؤیوک ایدی. بو یاخشی علامت ایدی. باش بارماق الین اینتئللئکتوال حیصه سیدیر.''</blockquote><blockquote>''نیکولا تسلانین بوتون قوووه‌سی ایل، بؤیوک شؤوق و هوسله ایشله‌ین (ئنتوزیاست) باشی وار. اونون باشی چیو فورماسیندادیر. اونو چنه‌سی بوز بالتاسی کیمی نازیکدیر. اونون آغزی چوخ کیچیکدیر. چنه‌سی زیف اولماسا دا، کیفایت قدر گوجلو ده دئییل. تسلا پراکتیکی ساحه لرده ایشلمه‌دیگی اۆچون اونون صیفتینی دیگر کیشیلرین صیفتلری کیمی اؤیرنمک و موهاکیمه یوروتمک اولماز. او باشی اوستونده اؤز حیاتینی یاشاییر و اورادا ایچریده ایدئیالار دوغولور. اونون ساچلاری دالغاواری قارا و قیوریمدیر. او، اؤز یارادیجیلیغینا درین ماراق گؤستریر. اونون عادتن اوغورلو کئچن اؤزونه اینامی و خودبینلیگی وار. او، اصلینده حاقیندا یازیلان و دانیشیلان کیشیلرین اکثریتیندن فرقله‌نیر.[148][155]"''</blockquote> === ائیدئتیک یادداش === نیکولا تسلا کیتابلاری تام یاددا ساخلایاراق بیر چوْخ اثرلر اوخویوردو. او گومان کی، فوتوقرافیک یادداشا مالیک ایدی.<ref name=":5" /> او پولیقلوت ایدی و سککیز دیلده دانیشا بیلیردی: سئرب-خوروات، چئخ،ینگیلیس، فرانسیز، آلمان، ماجار، ایتالیان و لاتین.<ref name=":0" /> حیاتی‌نین ایلک ایللری عرضینده،تسلا زامان و زامان موختلیف خسته‌لیکلره توتولوردو. او تئز-تئز قاراباسمالارلا موشاییعت اولونان گؤزلرینین اؤنونده ایشیغین گؤزقاماشدیریجی پارلاقلیغی کیمی تظاهور ائدن غریبهخسته‌لیکلردن ازیت چکیردی. او، تئز-تئز ایدئیا و سؤزلرینه باغلی اولان قاراباسمالارلا قارشیلاشیردی. سادجه اولاراق، اشیانین آدینی ائشیتمکل، تسلا رئال تفرروفاتی ایله اونو تسسووور ائده بیلردی. تسلا ایفراط دقیقلیکله،او جومله‌دن بعضاً ویزوال تفککور کیمی معلوم اولان تئخنیکا، قورولوش مرحله سینه کئچنه‌دهک بوتون اؤلچولر داخیل اولماقلا،ایختیراعسینی فیکرن تصوور ائده بیلردی. او، عادتی اوزره ال ایله چئرتیوژلار چکمه‌ییب، آنجاق یادداشیندا چالیشیب. تسلا اوشاقلیق حیاتیندا اوللر باش وئرن حادیثه لری تئز-تئز خاطیرلاییردی.<ref name=":5" /> === یوخو وردیشلری === تسلا هئچ واخت ایکی ساعاتدان چوْخ یاتمادیغینی بیلدیریردی.<ref name=":0" />:46 لاکین تسلا ائتریاف ائدیردی کی، زامان و زامان اؤز انرژیسینی برپا ائتمک اۆچون مورگوله‌ییردی.[147]  قراتسدا تحصیلینین ایکینجی ایلی زامانی تسلادا بیلیاردا، شاهمات و کارت اویونلارینا بؤیوک ماراق یارانیر (وه بۇ اویونلاردا چوْخ تجروبه‌لی اولدو). بعضاً 48 ساعاتدان چوْخ واختینی اویون ماساسی آرخاسیندا کئچیریردی.<ref name=":0" />:43، 301 بیر دفعه تسلا اؤز لابوراتورییاسیندا یوخو و یا ایستیراحت ائتمه‌دن 84 ساعات عرضینده چالیشیب.<ref name=":0" />:208 تسلا ایله دوستلاشان ژورنالیست کئننئت سویزی تصدیق ائدیر کی، تسلا نادیر حاللاردا یاتیردی. سویزی بیر سحر تسلانین اونو گئجه ساعات اوچده چاغیردیغینی خاطیرلاییر. <blockquote>"من بیر اؤلو کیمی اوتاغیمدا یاتیردیم ... بیردن تلفون زنگی منی اویاتدی ... تسلا قیزغین شکیلده آراملا دانیشیردی. او باشقا بیر نظریییه ایله موقاییسه ائتدیگی مثلای هلل ائدیردی. او، حیسئدنده کی هلل یولونو تاپیب قفلتن تلفونو سؤندوردو."[147] </blockquote> === موناسیبتلر === [[فایل:Twain in Tesla's Lab.jpg|بندانگشتی| مارک توئن تسلانین لابوراتورییاسیندا، 1894 ]]تسلا هئچ واخت ائولنمه‌ییب. او بیلدیریب کی، اونون تمکینلیگی اونون علمی قابیلیتینه چوْخ فایدالی اولوب.<ref name=":5" />:33 لاکین عؤمرونون سونونا یاخین، او موخبیرینه دئمیشدیر. "بعضاً من حیسئدیرم کی، ائولی دئییلم، من اؤز ایشیمه گؤره بؤیوک قوربان ائتمیشم." تسلانین محبتی اوغروندا موباریزه آپاران و بعضاً اونا دلیجه‌سینه عاشیق اولان چوْخسایلی قادینلار اولوب. حالبوکی، نزاکتلی و ساکیت اولان تسلانین هر هانسی معلوم موناسیبتلری یوخ ایدی.  تسلا ایشی ایله اؤزونو تجرید ائدیردی و اونسیتسیزلییه مئیللی ایدی.[156][157][158][159] لاکین نه واخت کی او، سوسیال حیاتدا ایشتیراک ائدیردی، بیر چوْخ اینسانلار تسلاندان چوْخ موثبت و حئیرانلیقلا دانیشیب. روبئرت آندئروود جونسون تسلانی "نفیس شیرینلییه،صمیمیلیی، توازؤکارلیغا، اینجه‌لیگ، نجیبلییه و گوجه" مالیک اولان بیر اینسان کیمی تصویر ائدیردی.<ref name=":7" /> اونون صادیق کاتیبی، دوروتی سکئرریت یازیردی: "اونون دوروشوندا اولان همیشه داهی تبسسومو و عالیجنابلیغی، قلبینده درین کؤک سالان جئنتلمئنلیک خوصوصیتلرینی بیلدیریردی."<ref name=":0" /> تسلانین دوستو جولیان قوتورن یازیردی: "نادیر حاللاردا بیر عالیم و یا موهندیسله قارشیلاشارسینیز کی، او همچنین شاعیر، فیلوسوف،گؤزل موسیقینین قدیر-قییمتینی بیلن،دیلچی، عرضاق و ایچکینین بیلیجیسی اولسون."<ref name=":5" />:80  تسلا فرئنسیس ماریون کرووفورد، روبئرت آندئروود جونسون،[160] ستئنفورد اوایت،[161] فریتس لئوئنشتئین، جورج شعرفف، کئننئت سویزی ایله یاخشی دوست ایدی.[162][163][164] اورتا یاشلاریندا تسلا مارک توئن ایله یاخین دوست اولوب. اونلار بیرلیکده تسلانین لابوراتورییاسیندا و باشقا یئرلرده چوْخ واخت کئچیریردیلر.[160] توئن تلفوندان سونرا ان دیرلی پاتئنت کیمی تسلانین ایندوکسییا موتورونو سون درجه هئیرانلیقلا تصویر ائدیردی.[165] 1920-جی ایلین سونرالاریندا تسلا شاعیر، یازیچی، میستیک و سونرادان ناسیست تبلیغاتچیسی اولان جورج سیلوئستر ویرئک ایله دوستلاشدی. تسلا آرابیر ویرئک و اونون حیات یولداشی طرفیندن وئریلن ناهاردا ایشتیراک ائدیردی.[166][167]  تسلا بعضی واختلار کوبود اولا بیلردی. کاتیبینه کؤک اولدوغونا گؤره آتش آچماسیندان سونرا، کؤک اینسانلارا قارشی منفی موناسیبتی اولماسی معلوم اولموشدو.<ref name=":5" />:110 او گئییمی تنقید ائتمک اۆچون تلسدی. بیر نئچه دفعه تسلا اونو ائوه گئتمک و پالتارینی دییشمک اۆچون گؤندریب.<ref name=":5" />:33  1931-جی ایلده توماس ادیسون وفات ائدنده،ادیسونون حیاتی‌نین گئنیش ایشیقلاندیریلماسیندا تسلا The New York Teams–ه یالنیز منفی فیکیرلرله تؤفهه وئرمیشدیر. <blockquote>''"اونون هئچ بیر هوببیسی یوخ ایدی، بوتون اَیلنجه‌لردن کنار و ان ساده گیگیئنا شرطلرینه بئله عمل ائتمه‌دن حیات سوروردو...اونون مئتودو سون درجه ائیری-ائففئکتیو ایدی، بؤیوک اراضی عومومیتله نسه الده ائده بیلمک اۆچون اؤرتولو اولمالی ایدی و من ایلک نؤوبه‌ده اونون فعالیتینه باخاراق دئمک اولار کی، تأسوف حیس ای کئچیریردیم، چونکی، بیر قدر نظریییه و حسابلاما ایله اونون 90 فایز امگینه قناعت ائتمک اولاردی. لاکین، او، کیتابلاردان اؤیرنمه‌یه و ریاضی تحصیله تام نیفرت ائدیر، تامامیله یارادیجی حیس لرینه و پراکتیک آمریکان ذکاسینا اعتیبار ائدیردی.."'' </blockquote>ادیسون چوْخ یاشلی اولاندا و اؤلومونه یاخین دئییردی کی، گئرییه باخاندا ائتدیگی ان بؤیوک سهو هئچ واخت تسلایا و اونون ایشلرینه حؤرمت ائتمه‌مه‌سی اولوب.[168]  === اینانجلار === ==== اکسپریمنتال و نظری فیزیک حاقیندا ==== تسلا اؤز یازیلاریندا فیزیکانین ایلکین آتوم باشا دوشولمه‌سینی گؤستریردی.[169] او، آتومون کیچیک المنتار حیصه جیکلردن عیبارت اولماسی نظریییه‌سی ایله راضیلاشماییب و بیلدیریردی کی، اورادا الکتریک یوکونو یارادان الکترون کیمی بئله شئیلر یوخ ایدی (و اینانیردی کی، اگر الکترونلار بوتونلوکله مؤوجوددورسا، اونلار ماددنین دؤردونجو حالی اولا بیلر و یا کیچیک آتوملار یالنیز ائکسپئریمئنتال واکوومدا مؤوجود اولا بیلر و اونلارین الکتریک ایله هئچ بیر علاقه سی یوخدور).:249[170] تسلا حساب ائدیر کی، آتوملار دییشمزدیر. اونلاری ایسته‌نیلن بیر یوللا پارچالاماق و یا دییشمک اولماز. او الکتریک انرژیسینی گؤندرن 19-جو عصرده یارانمیش و گئنیش یاییلمیش "ائفیر" کونسئپسیاسینا اینانیردی.[171]  تسلا عومومیتل، ماددنین انرژییه چئوریلمه‌سی حاقیندا نظریییه‌یه قارشی ایدی.:247 او همچنین ائنشتئینین نیسبیلیک نظریییه‌سینی تنقید ائده‌رک بیلدیریب: <blockquote>''"من حساب ائدیرم کی، هئچ بیر خوصوصیته مالیک اولمایان ساده سببدن مکان اَییله بیلمز. بو ایسه دئمک اولار کی، ایلاهی خوصوصیتلره مالیکدیر. او مالیک دئییل، آنجاق یالنیز آتریبوتلار و بیزیم اؤز یاراتدیغیمیز وار. بوشلوغون دولدورولماسی مسلسی ایله مشغول اولاندا خاصسه‌لردن بیز یالنیز دانیشا بیلریک. دئمک اولار کی، اَییلمیش اولان مکاندا بؤیوک جیسیملرین اولماسی نه ایسه بیر شئیین اهمیتسیز بیر شئی ائتمه‌سینه ائکویوالئنتدیر. مثلا، من بو جور باخیشلا راضیلاشا بیلمرم.[172]"'' </blockquote>تسلا اوزرینده 1892-جی ایلده<ref name=":0" /> ایشله‌مه‌یه باشلادیغی مادّه و ائنئژی ایله باغلی اؤز فیزیکی پرینسیپینین اینکیشافی طلبینی ایره‌لی سوردو و 81 یاشیندا 1937-جی ایلده "آغیرلیغین دینامیک نظرریییه‌سینی" تاماملایاراق مکتوبدا ایدیعا ائتدی کی، مکانین اَییلمه‌سی کیمی یالنیش کونسئپسییالار و معناسیز سپئکولیاسییالارا سون قویولا بیلر. او، قئید ائدیب کی، بۇ نظریییه بوتون تفررواتی ایله حاضیرلانیب و او، اومید ائدیر کی، تئزلیکله دونیایا بیان ائدیله بیلر.[173] اونون نظریییه‌سینین داها دا آیدینلاشدیریلماسینا هئچ واخت اونون اثرلرینده راست گلینمه‌ییب.<ref name=":5" /><nowiki>{{رپ|309} </nowiki> ==== جمعیت حاقیندا ==== تسلا اؤز دؤورونون بیر چوْخ تانینمیشلاری کیمی، یئوگئنیکانین صونعی سئچمه واریانتی‌نین طرفداری اولوب. اونون اؤز فیکیرلرینه اینامیندان ایره‌لی گلیر کی، اینسانلارین "مرحمتی" ،بیر شخصین دیگر بیر شخص اوزرینده اولان اوستونلوگو و یا داها دوغروسو "اساس عیرقین" کونسئپسییالاریندان "طبیعتین آمانسیز ایشلرینه" غئیری-قانونی شکیلده موداخیله ائدیر. بۇ اونون تبلیغاتی ایدی، لاکین سونرالار بۇ فیکیردن اوزاق دوروب. او، 1937-جی ایلده اولان موصاحیبه‌سینده قئید ائدیردی:  " ...اینسانین مرحمتی‌نین یئنی هیسلری طبیعتین آمانسیز ایشینه قاریشماغا باشلادی. یالنیز بیزیم سیویلیزاسییا و عیرق آنلاییشلارینا اویغون اوسول طرفیندن نیکاح اینستینکتی‌نین مقصدیؤنلو رهبرلیگی و ستئریلیزاسیاسی ایله یارارسیز چوخالمانین قارشیسینی آلماق اۆچوندور. یئوگئنیکا نظریییه‌چیلری آراسیندا عومومی ریین ایستیقامتی اوندان عیبارتدیر کی، بیز نیکاحی داها چتین ائتمه‌لیگیک. شوبهه‌سیز کی، ایسته‌نیلن والیدئین اولمایان کیمسه‌یه نسیل آرتیرماغا ایجازه وئریلیر. بیر عصر کئچدیکدن سونرا بئل، نورمال اینسان اۆچون عادی جینایتکارلا ائولنمک الوئریشسیز اولاجاقدیر.[174] "  1926-جی ایلده تسلا گئندئر برابرلیگی ایستیقامتینده قادینلارین سوسیال ایطاعتی و قادینلارین موباریزه‌سینین خسته‌لیگی حاقیندا شرح وئره‌رک و بشریتین گله‌جگینین "کرالیچا آری" طرفیندن کووردیناسییا اولوناجاغینی بیلدیریب. او، حساب ائدیردی کی، قادینلار گله‌جکده دومینانت جینس اولاجاق.[175]  تسلانین هومانیست دونیاگؤروشو اؤز بیوقرافییالاری طرفیندن گئنیش شکیلده موزاکیره اولونور.[176][177][178][179][180]  تسلا چاپ اولونموش "علم و کشف موحاریبه نین باشا چاتماسینا گریتیب چیاراجاق بؤیوک قوووه‌دیر"(ینگ. سجیئنجئ آند دیسجووئری آرئ تهئ گرئات فورجئس wهیجه wیلل لئاد تو تهئ جونسومماتیون اوف تهئ wار، 20 دسامبر 1914) مقاله‌سینده بیرینجی دونیا ساواشیندن سونرا اطراف موحیطین مووافیق مسله‌لری باره‌سینده پروقنوزلار وئریردی.[181]  ==== دین حاقیندا ==== تسلا پراووسلاو خریستیان ایدی. حیاتی‌نین سونراکی ایللرینده او، "پراووسلاو دوشونجه‌سینده اؤزونو دیندار حساب ائتمیر" و دینی فاناتیزمین علئیهینه چیخمیشدی.[182] بونا باخمایاراق، اونون هم بوددیزمه،هم ده خریستیانلیغا درین حؤرمتی وار ایدی.[19][182]  1900-جو ایلده نشر اولونموش "اینسان انرژی آرتیریلماسینین مۆشکیللری" (ینگ. تهئ پروبلئم اوف اینجرئاسینگ هومان انرژی) مقاله‌سینده تسلا قئید ائدیردی: <blockquote>''"سرلر بویونجا اینسانین واحید بیر وارلیغین ترکیب حیصه لری اولماسی ایدئیاسی موختلیف دینی نظریییه‌لر واسیطه‌سییله تلقین ائدیلمیش، لاکین، بو اینسانلار آراسیندا صولحون تمین ائدیلمه‌سی و بیرلیگین تبلیغی اۆچون یوخ، درین اساسلی حقیقت کیمی تقدیم اولونموشدور. بوددیست بونو بیر یوللا ایفاده ائدیر خریستیان دیگر بیر یوللا، آما هر ایکیسی عئینی جور دئییر: بیز هامیمیز بیریک.[183]"'' </blockquote>لاکین اونون دینی باخیشلاری اونون یاراتدیغی دیگر فیکیرلره گؤره ناملوم قالیر.[184][185][186] 1937-جی ایلده نشر ائدیلمیش اؤزونون (ینگ. آ ماجهینئ تو ائند wار) "موحاریبه نین سونو اۆچون ماشین" مقاله‌سینده تسلا قئید ائدیردی: <blockquote>''"دینین ایدئالی و علمین ایدئالی آراسیندا توققوشما یوخدور، آنجاق علم معنوی اینام طرزینه قارشیدیر، چونکی علم فاکتلارا اساسلانیر. منه گؤره کاینات سادجه اولاراق هئچ واخت مئیدانا چیخمایان و هئچ واخت سونلانمایاجاق بؤیوک ماشیندیر. اینسانین اولماسی طبیعی قورولوش اۆچون ایستیثنا دئییل. اینسان، کاینات کیمی ماشیندیر. بیزیم فیکیرلریمیزه و بیزیم حرکتلکریمیزین موعینلیگینه هئچ نه داخیل دئییل. بیرباشا و یا دولاییسی ایله بیزیم دویغو اورقانلاریمیز خاریجدن موحیط قیجیقلارینا جاواب اولاراق دؤیونور. خاریجی موحیطیمیزین اوخشارلیغی و قورولوشوموزون عئینیلیگی ایله علاقه دار اولاراق، بیز بو جور موحیط قیجیقلانمالارینا قارشی مووافیق قایدادا رئاکسییامیزین هارمونییاسی ایله جاواب وئریریک و بیزده آنلاشما یارانیر. عصرلر بویو سونسوز مورککب مئخانیزملر حاضیرلانیر، آنجاق بیز بدنین فعالیت گؤسترنلرینین جمعینی اصلا اولمایان "روح" و یا "قلب" کیمی آدلاندیریریق. بو فعالیت گؤسترنلر دایانسا،بئلجه "قلب" و یا "روح" دا دایانیر.[182]''</blockquote> == ادبی ایشلر == [[فایل:20CSD Coin Tesla.jpg|بندانگشتی| تسلانین 150-ایللیک یوبیلئیی شرفینه بوراخیلمیش سئربییا سیکّه‌سی ]] تسلا قزئت و ژورناللار اۆچون بیر سیرا کیتاب و مقاله‌لر یازیردی.[187] اونون کیتابلاری‌نین آراسیندا بئن جونستون طرفیندن ترتیب و رئداکته ائدیلمیش منیم کشفلریم: نیکولا تسلانین آوتوبیوقرافییاسی (ینگ. می اینوئنتیونس: تهئ آوتوبیوگراپهی اوف نیکولا تسلا)، دئوید خئتچئر چیلدرئسس و تهئ تسلا پاپئرس طرفیندن ترتیب ائدیلمیش نیکولا تسلانین فانتاستیک کشفلری (ینگ. تهئ فانتاستیج اینوئنتیونس اوف نیکولا تسلا) کیتابلاری وار.  اؤز کیتابیندا نشر اولونموش کشفلر، تتقیقاتلار و نیکولا تسلانین یازیلاری[188][189] "یوکسک پوتنسیالدا و یوکسک تئزلیکده دییشن جریان تجروبه‌لری" مقاله‌سی و ۱۹۰۰-جو ایلده تهئ جئنتوری ماگازینئده نشر اولونموش[190][191] "بشری انرژینین آرتیریلماسینین مۆشکیللری" مقاله‌سی داخیل اولان نیکولا تسلانین یازیلاری‌نین بیر چوْخو آزاد شکیلده اینتئرنئتده یئرلشدیریلیب.[192][193] == ایرثی و خاطیره‌سی == تسلانین ایرسی کیتابلار، فیلملر، رادیو، تلویزیون، موسیقی، جانلی تئاتر، کومیکسلر و ویدئو اویونلاردا یاشاییر. تسلا طرفیندن کشف اولونموش و یا نظرده توتولموش تئخنولوگییالارین تاثیری علمی فانتاستیکانین بیر نئچه نؤوونده دایمی مؤوزولاردان بیریدیر.  مثلا، 1931-جی ایلده تسلانین ۷۵ یاشی اواندا، تیمئ ژورنالی اوز قابیغی کیمی تسلانین شکلی قویوب.[194] اؤرتوک شکلینده الکتریک انرژیسی هاسیلاتیندا وئردیگی تؤهفه‌لره گؤره "بوتون دونیا اونون انرژی ائویدیر" یازیسی قئید اولونوب. او آلبرت اینشتین داخیل اولماقلا ۷۰-ه یاخین عالیم و موهندیسدن تبریک مکتوبو آلمیشدی.[195]  === تسلانین شرفینه آدلاندیریلیب === ==== اؤدۆل‌لر ==== [[فایل:Nikola Tesla on Time Magazine 1931.jpg|بندانگشتی| 20 جولای 1931-جی ایلده تایم ژورنالینین اۆز قابیغی ]] نیکولا تسلا اؤدولو[196]  ==== مۆسیسه و تشکیلاتلار ==== 1982-جی ایلین سونرالاریندا ساکرامئنتودا یارانمیش تسلا قروپو  تسلا، کئچمیش چکایسلواکی‌دا الکتروتکنیکی کونقلومرات  تسلا موتورز، الکتریک ماشین شیرکتی[197]  اریکسون نیکولا تسلا، سوئدین تلکومونیکاسیا آوادانلیقلاری ایستحصالچیسی اریکسون شیرکتی‌نین کروواسی‌ده‌کی فیلیالی[198]  1956-جی ایلده تأسیس ائدیلمیش تسلا جمعیتی[199]  نویدیا تسلا، عومومی تعییناتلی قرافیک پروسئسسورلار برئندی[200]  ==== بایراملار و حادیثه لر ==== 10 جولای، خورواتییادا نیکولا تسلا گونو[201]  خورواتییادا نیکولا تسلا ایللیک الکتریک نقلیات واسیطه‌لرینین توپلانتیسی[202]  ==== اؤلچو واحیدلری ==== تسلا (ؤلچو واحیدی)، ماقنیت ایندوکسیاسینین بین‌الخلق سیستملرده تؤرمه واحیدی  [[فایل:Muzej Nikole Tesle.jpg|بندانگشتی| بئلقراددا نیکولا تسلا موزه‌سی، سئربییا  ]] ====یئرلر ==== ==== یئر کوره‌سینده ==== نیکولا تسلا بلقراد هاوا لیمانی[203]  نیکولا تسلا موزه آرشیوی، بلقراد[204][205]  تپپ نیکولا تسلا، صربیستاندا ان بؤیوک الکتریک ستانسیاسی  2008-جی ایلده خورواتییادا نیکولا تسلانین شرفینه عومومیلیکده 128 کوچه آدلاندیریلمیشدی.[206]  ==== کوسموسدا ==== 2244 تسلا، کیچیک پلانئت[207]  تسلا، آیین گؤرونمه‌ین طرفینده 26 کیلومئتر ائنلیگینده کراتئر[207]  === نیکولا تسلانین اوبرازینین یارادیلدیغی کومپوتئر اویونلاری === * Tesla Breaks the World! * Assassin's Creed II və Assassin’s Creed: Brotherhood * Boiling Point: Road to Hell * Dark Void * ParaWorld * Command & Conquer * Team Fortress 2 * The Order: 1886 * Nancy Drew: The Deadly Device * BioShock Infinite * Clash of Clans === خاتیره لؤوحه‌لری و عابیده‌لر === 2006-جی ایلده خورواتییانین سمیلیان کندینده نیکولا تسلا خاتیره مرکزینین آچیلیشی اولوب. بورادا هئیکلتراش میل بلازئویچ طرفیندن حاضیرلانمیش نیکولا تسلانین هئیکه‌لی وار.[208][209][210]  7 جولای 2006-جی ایلده خورواتییانین پایتاختی زاقرئبین 17-جی رایونو اولان دولنیی قراددا ماساریکووا آند پرئرادوویچئوا کوچه‌لرینین تینینده نیکولا تسلانین هئیکه‌لینین آچیلیشی اولوب. بۇ هئیکل 1952-جی ایلده ایوان مئشتروویچ لاییهه ائدیلیب و زاقرئبده یئرلشن رودئر باسکوویچ اونیوئرسیتئتیندن بورا کؤچورولوب.[211][212]  تسلانین هئیکه‌لی نیو یورکون نیاقارا فولس شهرینده ده یارادیلیب.[213] بۇ هئیکلین لاییحه‌سینی وئرمیش فرانو کریشینیچ تسلانی اوخویان فورمادا تصویر ائدیب. هئیکل ایلک دفعه1963-جو ایلده بئلقراد اونیوئرسیتئتی‌نین الکتریک موهندیسلری فاکولته‌سینین قارشیسیندا اوجالدیلیب و 1976-جی ایلده بۇ هئیکه‌لین بنزری یوقوسلاوییا طرفیندن آبش-آ تقدیم اولونوب.  دییشن جریان گئنئراتورونون بیر حیصه سی اوزرینده تصویر ائدیلمیش تسلانین هئیکه‌لی کرالیچا ویکتورویا پارکیندا اوجالدیلیب. هئیکه‌لین رسمی آچیلیشی تسلانین دوغومونون 150-جی ایل دؤنومونده-9 جولای 2006-جی ایلده اولوب. هئیکل موقدس جورج سئرب کیلسه‌سی طرفیندن مالیییلشدیریلیب و لاییهه‌سی اونتاریو عیالتی‌نین هامیلتون شهریندن اولان لئس درایزدئیل طرفیندن وئریلیب.[214][215] درایزدئیلین لاییهه‌سی بین‌الخلق موسابیقه‌نین قالیبی اولوب.[216] <gallery> فایل:Spomenik tesla ispred etfa.jpg|خوروات هئلکلتراش فرانو کریشینیچ طرفیندن 1963-جو ایلده الکتریک موهندیسلری مکتبینین قارشیسیندا اوجالدیلمیش تسلانین هئیکلی فایل:Nikola Tesla bust at St. Sava.jpg|موقدس ساوا سئرب پراووسلاو کیلسه‌سینین خاریجینده تسلانین بوستو  فایل:Spomenik Nikoli Tesli na Nijagari.jpg|نیو-یورکدا دییشن جریان گئنئراتورونون بیر حیصه سی اوزرینده تصویر ائدیلمیش تسلانین هئیکه‌لی فایل:Nikola Tesla Airport Statue.jpg|بئلقراد هاوا لیمانیندا نیکولا تسلانین 10 جولای 2006-جی ایلده آچیلیشی اولموش هئیکلی </gallery>2012-جی ایلده ووردئنکلیففده تسلا علم مرکزی غئیری-کوممئرسییا قروپونون پرئزیدئنتی جئین آلجورن و کاریکاتورا وئب سایتی اولان اواتمئالین یارادیجیسی مئتیو اینمان ووردئنکلیفف قولله‌سینی موزهه چئویرمک اۆچون نیو یورک شتاتینداکی قرانتدان 850،000 $، کامپانییادان ایسه 1،370،511 $ اولماقلا عومومیلیکده 2،220،511 $ وسایت توپلادیلار.[217][218] قروپ 2012-جی ایلین اوْکتوبریندا آفگا کورپوراسیاسیندان لونق آیلئندده مولکیت آلماق اۆچون دانیشیقلارا باشلاییب.[219] مولکیتین آلینماسی 2013-جی ایلین ماییندا باشا چاتدیریلیب.[220]  نیکولا تسلانین شرفینه خاطیره لؤوحه‌سی ایئئئ طرفیندن نئساواشی یورکئر اوتئلینین فاسادینا قوراشدیریلیب.[221]  تسلانین شرفینه آدلاندیریلمیش نیکولا تسلا بؤلگه‌سی نیو-یورک شهرینده مانهئتتئنده 40-جی کوچه ایله آلتینجی آوئنیونون کسیشمسینده‌دیر. لؤوحه‌نین یئرلشمه‌سی نیو یورکون تسلا خاتیره جمعیتیندن لیوبو بویوویچ و نیو یورک رسمیلری ایله نیو-یورک خورواتییا کلوبونون سیلری سایه‌سینده مۆمکون اولوب.[222]  تسلانین شرفینه باکیدا هئیکل قویولوب. هئیکه‌لین آچیلیشیندا آذربایجانین پرئزیدئنتی ایلهام الییئو و سئربییانین پرئزیدئنتی تومیسلاو نیکولیچ ایشتیراک ائدیبلر[223].  تسلانین شرفینه نیو یورک شهرینین 26-جی کوچه‌سینده موقدس ساوا سئرب پراووسلاو کیلسه‌سینین خاریجینده اونون بوستو و خاطیره لؤوحه‌سی قویولوب.[224]  تسلانین شرفینه زامان کاپسولاسی و پولسوز wی-فی ایله تهجیز اولونموش هئیکل (تسلانین وفاتی‌نین 100-جو ایلدؤنومو ایله علاقه دار اولاراق 7 ژانویه 2043-جو ایلده آچیلاجاق) 7 دسامبر 2013-جو ایلده پالو-آلتودا نوماییش اولونوب.[225] == گالری == <gallery> | فایل:WorldsFairTeslaPresentation.png| فایل:Tesla-Büste (MIT).jpg| فایل:Nikola Tesla monument in Prague 2.jpg| فایل:Photo statue nikola-tesla 01.jpg| فایل:Nikola Tesla - Laslovarga.jpg| فایل:Nikola Tesla Colored.png| فایل:Nikola Tesla holding bulb.jpg| فایل:Nikola Tesla Airport.jpg|نیکولا تسلا آدینا هاوالیمانی فایل:Nikola Tesla - Laslovarga (2).jpg| فایل:Nikola Tesla Smiljan 08.jpg|نیکولا تسلا سیمیلجان فایل:Grafit Nikola Tesla.JPG| </gallery> ==اتک‌یازی == * آذربایجان ویکی‌پدیاچیلاری طرفیندن یازیلان [[:az:Nikola Tesla|نیکولا تسلا]] مقاله‌سی. <references /> == قایناقلار == * Seifer, Marc J (2001), [http://books.google.co.uk/books?id=h2DTNDFcC14C ''«Wizard: the life and times of Nikola Tesla: biography of a genius»''], Citadel, * O'Neill, John J (2007), [http://books.google.co.uk/books?id=-cHJQL8qCEMC ''«Prodigal Genius: The Life of Nikola Tesla»''], Book Tree, * Van Riper, A. Bowdoin (2011), [http://books.google.co.uk/books?id=ABtJPIcVtBoC ''«A Biographical Encyclopedia of Scientists and Inventors in American Film and TV since 1930»''], Scarecrow Press, * Childress, David (1993), [http://books.google.co.uk/books?id=fXB0fm-QqLMC ''«The fantastic inventions of Nikola Tesla»''] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150109004321/http://books.google.co.uk/books?id=fXB0fm-QqLMC |date=2015-01-09 }}, Adventures Unlimited Press, * Cheney, Margaret (8 November 2011), [https://books.google.com/books?id=HIuK7iLO9zgC ''«Tesla: Man Out of Time»''], Simon & Schuster, * Cheney, Margaret (2001), [https://books.google.com/?id=ti2Jt7XarzMC ''«Tesla: Man Out of Time»''], Simon & Schuster, * Cheney, Margaret; Uth, Robert; Glenn, Jim (1999), [https://books.google.com/books?id=3W6_h6XG6VAC ''«Tesla, Master of Lightning»''], Barnes & Noble Books, * Pickover, Clifford A. (1999), [https://books.google.com/books?id=P0CSxB2aHMcC ''«Strange Brains and Genius: The Secret Lives Of Eccentric Scientists And Madmen»''], HarperCollins * Dommermuth-Costa, Carol (1994), [https://books.google.com/books?id=kFFWipanqsoC ''«Nikola Tesla: A Spark of Genius»''], Twenty-First Century Books, * Jonnes, Jill (2004), [https://books.google.com/books?id=BKX5UYWzVyQC ''«Empires of Light: Edison, Tesla, Westinghouse, and the Race to Electrify the World»''], Random House Trade Paperbacks, * Klooster, John W. (2009), [https://books.google.com/books?id=WKuG-VIwID8C ''«Icons of Invention: The Makers of the Modern World from Gutenberg to Gates»''], ABC-CLIO, * Lomas, Robert, ''[http://www.robertlomas.com/Tesla/presentation/index.htm The Man who Invented the Twentieth Century]''. Lecture to South Western Branch of Institute of Physics. * Martin, Thomas Commerford, ''The Inventions, Researches, and Writings of Nikola Tesla'', New York: The Electrical Engineer, 1894 (3rd Ed.); reprinted by Barnes & Noble, 1995 * Penner, John R.H. ''[http://www.tfcbooks.com/special/mi_link.htm The Strange Life of Nikola Tesla]'', corrupted version of "My Inventions." * Pratt, H., ''Nikola Tesla 1856–1943'', ''Proceedings of the IRE'', Vol. 44, September 1956. * Anil K. Rajvanshi, [http://www.ias.ac.in/resonance/Volumes/12/03/0004-0012.pdf ''Nikola Tesla – The Creator of Electric Age''], Resonance, March 2007. * Weisstein, Eric W., ''[http://scienceworld.wolfram.com/biography/Tesla.html Tesla, Nikola (1856–1943)]''. Eric Weisstein's World of Science. * Dimitrijevic, Milan S., ''Belgrade Astronomical Observatory Historical Review''. Publ. Astron. Obs. Belgrade, 162–170. Also, ''Srpski asteroidi, [http://www.astronomija.co.rs/suncsist/asteroidi/srbi.htm#Tesla Tesla]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210401215655/http://www.astronomija.co.rs/suncsist/asteroidi/srbi.htm#Tesla |date=2021-04-01 }}''. Astronomski magazine. * Roguin, Ariel, ''Historical Note: Nikola Tesla: The man behind the magnetic field unit''. J. Magn. Reson. Imaging 2004;19:369–374. 2004 Wiley-Liss, Inc. * Sellon, J. L., ''The impact of Nikola Tesla on the cement industry''. Behrent Eng. Co., Wheat Ridge, Colorado. Cement Industry Technical Conference. 1997. XXXIX Conference Record., 1997 IEEE/PC. Page(s) 125–133. * Valentinuzzi, M.E., ''Nikola Tesla: why was he so much resisted and forgotten?'' Inst. de Bioingenieria, Univ. Nacional de Tucuman; Engineering in Medicine and Biology Magazine, IEEE. July/August 1998, 17:4, pp. 74–75. * Secor, H. Winfield, ''Tesla's views on Electricity and the War'', Electrical Experimenter, Volume 5, Number 4 August 1917. * Florey, Glen, ''Tesla and the Military''. ''Engineering'' 24, 5 December 2000. * Corum, K. L., J. F. Corum, ''Nikola Tesla, Lightning Observations, and Stationary Waves''. 1994. * Corum, K. L., J. F. Corum, and A. H. Aidinejad, ''Atmospheric Fields, Tesla's Receivers and Regenerative Detectors''. 1994. * Meyl, Konstantin, H. Weidner, E. Zentgraf, T. Senkel, T. Junker, and P. Winkels, ''Experiments to proof the evidence of scalar waves Tests with a Tesla reproduction''. Institut für Gravitationsforschung (IGF), Am Heerbach 5, D-63857 Waldaschaff. * Anderson, L. I., ''John Stone Stone on Nikola Tesla's Priority in Radio and Continuous Wave Radiofrequency Apparatus''. The AWA Review, Vol. 1, 1986, pp. 18–41. * Anderson, L. I., ''Priority in Invention of Radio, Tesla v. Marconi''. Antique Wireless Association monograph, March 1980. * Marincic, A., and D. Budimir, ''Tesla's contribution to radiowave propagation''. Dept. of Electron. Eng., Belgrade Univ. (5th International Conference on Telecommunications in Modern Satellite, Cable and Broadcasting Service, 2001. TELSIKS 2001. pp. 327–331 vol.1) * Page, R. M., ''The Early History of Radar'', ''Proceedings of the IRE'', Volume 50, Number 5 May 1962, (special 50th Anniversary Issue). * C. Mackechnie Jarvis. ''Nikola Tesla and the induction motor''. 1970 ''Phys. Educ.'' '''5''' 280–287. * ''[http://www.tesla.hu/tesla/articles/19230225.doc Giant Eye to See Round the World] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110724105917/http://www.tesla.hu/tesla/articles/19230225.doc |date=2011-07-24 }}'' (DOC) * ''[http://yaaz.az/nikola-tesla-insanliq-tarixinin-%c9%99n-%c9%99h%c9%99miyy%c9%99tli-icadcisi/ Nikola Tesla: İnsanlıq tarixinin ən əhəmiyyətli icadçısı] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161225151638/http://yaaz.az/nikola-tesla-insanliq-tarixinin-%c9%99n-%c9%99h%c9%99miyy%c9%99tli-icadcisi/ |date=2016-12-25 }}'' == آرتیق اوخو == ; کیتابلار * Tesla, Nikola, "My Inventions" Parts I through V published in the Electrical Experimenter monthly magazine from February through June 1919. Part VI published October 1919. Reprint edition with introductory notes by Ben Johnson, New York: Barnes and Noble, 1982; also online at ''[http://www.lucidcafe.com/library/96jul/teslaauto01.html Lucid Cafe] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160202014045/http://www.lucidcafe.com/library/96jul/teslaauto01.html |date=2016-02-02 }}, [http://www.tfcbooks.com/special/mi_link.htm et cetera] as My Inventions: The Autobiography of Nikola Tesla'', 1919. <nowiki>ISBN 978-0-910077-00-2</nowiki> * Martin, Thomas C. (1894 (1996 reprint)), ''The Inventions, Researches, and Writings of Nikola Tesla'', Montana: Kessinger. <nowiki>ISBN 978-1-56459-711-3</nowiki> * Lomas, Robert (1999). ''The Man Who Invented the Twentieth Century: Nikola Tesla, forgotten genius of electricity''. London: Headline. <nowiki>ISBN 978-0-7472-7588-6</nowiki> * Glenn, Jim (1994). ''Nikola Teslanın patentlərinin siyahısı''. <nowiki>ISBN 978-1-56619-266-8</nowiki> * Trinkaus, George (2002). ''Tesla: The Lost Inventions'', High Voltage Press. <nowiki>ISBN 978-0-9709618-2-2</nowiki> * Valone, Thomas (2002). ''Harnessing the Wheelwork of Nature: Tesla's Science of Energy''. <nowiki>ISBN 978-1-931882-04-0</nowiki> * * McNichol, Tom (2006). ''AC/DC The Savage Tale of the First Standards War'', Jossey-Bass. <nowiki>ISBN 978-0-7879-8267-6</nowiki> * Carlson, W. Bernard (2013), [https://books.google.com/books?id=5I5c9j8BEn4C ''«Tesla: Inventor of the Electrical Age»''], Princeton University Press, ; نشرلر * ''A New System of Alternating Current Motors and Transformers'', American Institute of Electrical Engineers, May 1888. * ''[http://www.tfcbooks.com/tesla/contents.htm Selected Tesla Writings]'', 1888–1940-cı illər ərzində Tesla və digərləri tərəfindən yazılmış elmi iş və məqalələr. * ''[http://cdl.library.cornell.edu/cgi-bin/moa/pageviewer?frames=1&coll=moa&view=50&root=%2Fmoa%2Fmanu%2Fmanu0024%2F&tif=00119.TIF&cite=http%3A%2F%2Fcdl.library.cornell.edu%2Fcgi-bin%2Fmoa%2Fmoa-cgi%3Fnotisid%3DABS1821-0024-287 Light Without Heat]'', The Manufacturer and Builder, January 1892, Vol. 24 * Biography: ''[http://cdl.library.cornell.edu/cgi-bin/moa/pageviewer?frames=1&coll=moa&view=50&root=%2Fmoa%2Fcent%2Fcent0047%2F&tif=00592.TIF&cite=http%3A%2F%2Fcdl.library.cornell.edu%2Fcgi-bin%2Fmoa%2Fmoa-cgi%3Fnotisid%3DABP2287-0047-151 Nikola Tesla]'', The Century Magazine, November 1893, Vol. 47 * ''[http://cdl.library.cornell.edu/cgi-bin/moa/pageviewer?frames=1&coll=moa&view=50&root=%2Fmoa%2Fcent%2Fcent0049%2F&tif=00924.TIF&cite=http%3A%2F%2Fcdl.library.cornell.edu%2Fcgi-bin%2Fmoa%2Fmoa-cgi%3Fnotisid%3DABP2287-0049-178 Tesla's Oscillator and Other Inventions]'', The Century Magazine, November 1894, Vol. 49 * ''[http://cdl.library.cornell.edu/cgi-bin/moa/pageviewer?frames=1&coll=moa&view=50&root=%2Fmoa%2Fcent%2Fcent0055%2F&tif=00879.TIF&cite=http%3A%2F%2Fcdl.library.cornell.edu%2Fcgi-bin%2Fmoa%2Fmoa-cgi%3Fnotisid%3DABP2287-0055-194 The New Telegraphy. Recent Experiments in Telegraphy with Sparks]'', The Century Magazine, November 1897, Vol. 55 ; ژورنال‌لار * * Carlson, W. Bernard, "Inventor of dreams." ''Scientific American'', March 2005 Vol. 292 Issue 3 p. 78(7). * Jatras, Stella L., "[http://www.thefreelibrary.com/The+genius+of+Nikola+Tesla-a0107043721 The genius of Nikola Tesla]." ''The New American'', 28 July 2003 Vol. 19 Issue 15 p. 9(1) * Lawren, B., "Rediscovering Tesla." ''Omni'', March 1988, Vol. 10 Issue 6. * Rybak, James P., "Nikola Tesla: Scientific Savant." ''Popular Electronics'', 1042170X, November 1999, Vol. 16, Issue 11. * Thibault, Ghislain, "The Automatization of Nikola Tesla: Thinking Invention in the Late Nineteenth Century." ''Configurations'', Volume 21, Number 1, Winter 2013, pp. 27–52. == خاریجی کئچیدلر  == '''ویکی‌پدیادا نیکولا تسلا ایله ایلگیلی ماراقلی قایناقلار وار.''' * [http://www.tesla-museum.org/meni_en.htm Nikola Tesla muzeyi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110720205507/http://www.tesla-museum.org/meni_en.htm |date=2011-07-20 }} * [http://www.teslasciencecenter.org/ Vordenkliffdə Tesla Elm Mərkəzi] * [http://scienceworld.wolfram.com/biography/Tesla.html World of Scientific Biography: Nikola Tesla], Wolfram Research * [https://archive.org/search.php?query=%28%28subject%3A%22Tesla%2C%20Nikola%22%20OR%20subject%3A%22Nikola%20Tesla%22%20OR%20creator%3A%22Tesla%2C%20Nikola%22%20OR%20creator%3A%22Nikola%20Tesla%22%20OR%20creator%3A%22Tesla%2C%20N%2E%22%20OR%20title%3A%22Nikola%20Tesla%22%20OR%20description%3A%22Tesla%2C%20Nikola%22%20OR%20description%3A%22Nikola%20Tesla%22%29%20OR%20%28%221856-1943%22%20AND%20Tesla%29%29%20AND%20%28-mediatype:software%29 Əsərləri və ya müəllifi olduğu işlər: Nikola Tesla] İnternet arxivində {| class="wikitable" ! colspan="3" | |} <references />{{مین مقاله}} [[بؤلمه:کیمسه‌لر]] [[بؤلمه:نیکولا تسلا]] [[بؤلمه:۱۸۵۶-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار]] [[بؤلمه:۱۹۴۳-جو میلادی ایلده اؤلن‌لر]] [[بؤلمه:۱۹.یوز ایل آمریکالی موهندیسلر]] [[بؤلمه:۲۰.یوز ایل آمریکالی موهندیسلر]] [[بؤلمه:American electrical engineers]] [[بؤلمه:American eugenicists]] [[بؤلمه:American futurologists]] [[بؤلمه:American humanists]] [[بؤلمه:آمریکالی موخترعلر]] [[بؤلمه:American mechanical engineers]] [[بؤلمه:American people of Serbian descent]] [[بؤلمه:Austro-Hungarian emigrants to the United States]] [[بؤلمه:Austro-Hungarian engineers]] [[بؤلمه:Austro-Hungarian inventors]] [[بؤلمه:Austro-Hungarian Serbs]] [[بؤلمه:Deaths from coronary thrombosis]] [[بؤلمه:Fellow Members of the IEEE]] [[بؤلمه:Fellows of the American Association for the Advancement of Science]] [[بؤلمه:Grand Crosses of the Order of St. Sava]] [[بؤلمه:Grand Crosses of the Order of the White Eag]] nzfkjdzv31gx540rkv7kl80bjzasm5j 0 33085 1592073 1465999 2026-08-25T22:30:46Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592073 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = قورباتوو | native_name = | settlement_type = [[روسیه شهرلرین نۆفوسا گؤره سیرالانماسی|شهر]] | image_skyline =Oka River bank in Gorbatov.jpg | image_alt = | image_caption =The [[Oka River]] in Gorbatov | image_flag = | image_shield = | shield_alt = | nickname = | motto = | image_map = | map_alt = | map_caption = | pushpin_map = Argentina | pushpin_label_position = | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = | coordinates = | coor_pinpoint = | coordinates_footnotes = | subdivision_type = | subdivision_name = {{flag|russia}} | subdivision_type1 = | subdivision_name1 = | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = | established_title = | established_date = | founder = | government_footnotes = | leader_party = | leader_title = [[شهردار]] | leader_name = | unit_pref = Metric<!-- or US or UK --> | area_total_km2= 4.72 | area_footnotes= <ref>{{cite web |url = https://kartafx.ru/%D0%BA%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B0_%D1%81%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%B1%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2.html |title = Карта города Горбатов, Нижегородская область |accessdate = 2021-06-21 |archivedate = 2021-06-24 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20210624203408/https://kartafx.ru/%D0%BA%D0%B0%D1%80%D1%82%D0%B0_%D1%81%D0%BF%D1%83%D1%82%D0%BD%D0%B8%D0%BA_%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%B1%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2.html }}</ref> | area_note = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_footnotes = | population_total = 2278 | population_as_of = 2010 | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_note = | timezone1 = | utc_offset1 = | postal_code_type = | postal_code = 606125 | area_code = | blank_name = | blank_info = | website = | footnotes = }} '''قورباتوو''' ({{Lang-en|Gorbatov }}) ({{Lang-ru|Горбатов }}) [[روسیه]] [[اؤلکه|اؤلکه‌سینده]] یئر آلان بیر شهردیر و [[نیژنی نووقورود اوبلاستی]]نده یئرلَشیب. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 2278 نفر دیر. {{Location map|Russia |float = left |width=400 | caption = قورباتوو نقشه اوستونده یئری | label = قورباتوو|position=right|background=white|lat=56|long=43}} == گؤرونتولر == <gallery widths="240px" heights="155px"> File:St. Trinity Cathedral in Gorbatov.jpg </gallery> == بیرده باخ == * [[روسیه]] * [[روسیه شهرلرین نۆفوسا گؤره سیرالانماسی]] ==قایناق‌لار== {{قایناق}} {{روسیه‌نین ان اۆست دۆزئی ایداری بیریملری}} {{Authority control}} {{روسیه-قارالاما}} [[بؤلمه:روسیه شهرلری]] q5ee1kgvyj99sgiyg6n43dv29g6q5zu 0 38779 1592078 641453 2026-08-26T06:04:24Z Ziv 53795 ([[c:GR|GR]]) [[File:Frkekulé.jpg]] → [[File:Friedrich August Kekulé von Stradonitz (1890er).jpg]] [[c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] · More precise and not just a meaningless name 1592078 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | name = فریدریش آوقوست ککوله | image = Friedrich August Kekulé von Stradonitz (1890er).jpg | image_size = 220px | |birth_date ={{birth date|1829|9|7|df=y}} | birth_place = [[دارمشتات]], [[Grand Duchy of Hesse]] | death_date = {{death date and age|1896|7|13|1829|9|7|df=y}} | death_place = [[بون]], [[آلمان ایمپیراتورلوغو]] | nationality = [[آلمان]] | field = [[شیمی]] | work_places = | alma_mater = | doctoral_advisor = | doctoral_students = <!--please insert--> | known_for = Theory of [[structural formula|chemical structure]] | influences = [[الکساندر ویلیام ویلیامسون]] | influenced = | spouse = | children = | signature = | website = | footnotes = Theory of [[structural formula|chemical structure]] }} '''فریدریش آوقوست ککوله''' ({{lang-en|August Kekulé}}; {{birth date|1829|9|7|df=y}} – {{death date and age|1896|7|13|1829|9|7|df=y}}) [[آلمان]]لی [[شیمی]] بیلیم آدامی‌دیر. == باشاری یوْلو و آراشدیرمالاری == == سئچیلمیش مقاله لری == == اؤدوللر و ایفتیخارلاری == == قایناقلار == * اینگیلیسجه ویکی‌پدیا صفحه‌سی {{کیمیا نوبل جایزه‌سینی قازانانلار}} [[بؤلمه:آلمان کیمیا‌چیلاری]] kji26w33a9h7s6d8lw2s3hreyuontss 10 40770 1592080 1514061 2026-08-26T06:58:32Z Ziv 53795 ([[c:GR|GR]]) [[File:Flag of France (lighter variant).svg]] → [[File:Flag of France (1974–2020).svg]] → The file was renamed on Commons, but the filename was not changed in the language versions because Delinker did not perform the task. ([[c:c:GR]]) 1592080 wikitext text/x-wiki {{ {{{1<noinclude>|country showdata</noinclude>}}} | alias = فرانسه | flag alias = Flag of France.svg | flag alias-1790 = Flag of France (1790–1794).svg | flag alias-1794 = Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg | flag alias-1814 = Royal flag of France during the Bourbon Restoration.svg | flag alias-1830 = Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg | flag alias-1848 = Drapeau france 1848.svg | flag alias-1848a = Drapeau france 1848.svg | flag alias-1848b = Flag of France (1794–1815, 1830–1958).svg | flag alias-1974 = Flag of France (1974–2020).svg | flag alias-naval = Civil and Naval Ensign of France.svg | flag alias-naval-1790 = Flag of French-Navy-Revolution.svg | flag alias-air force = Flag of France.svg | link alias-air force = French Air and Space Force | flag alias-coast guard = French Maritime Gendarmerie racing stripe.svg | border-coast guard = | link alias-coast guard = French Maritime Gendarmerie | flag alias-army = Flag of France.svg | link alias-army = French Army | link alias-naval = French Navy | flag alias-navy = Civil and Naval Ensign of France.svg | link alias-navy = French Navy | size = {{{size|}}} | name = {{{name|}}} | altlink = {{{altlink|}}} | variant = {{{variant|}}} <noinclude> | var1 = 1790 | var2 = 1794 | var3 = 1814 | var4 = 1830 | var5 = 1848a | var6 = 1848b | var7 = 1974 | var8 = naval-1790 | redir1 = FRA | related1 = Kingdom of France | related2 = Free France </noinclude> }} m7sypja39ow3a369lfliwnoakgp6a5e 0 41706 1592081 667310 2026-08-26T07:17:00Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592081 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |official_name = ون بیورن (آرکانزاس) |settlement_type = |nickname = |motto = <!-- Images --> |image_skyline = Van Buren collage.png |imagesize = |image_caption = |image_flag = |image_seal = <!-- Maps --> |<!--|pushpin_map = |pushpin_label_position =left |pushpin_map_caption = |pushpin_mapsize = |image_map = |mapsize = 300px |map_caption = |image_map1 = |mapsize1 = |map_caption1 = <!-- Location --> |subdivision_type = [[دۆنیا اؤلکه‌لری‌|اؤلکه‌]] |subdivision_name = {{flagu|United States|size=23px}} ،[[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]] |subdivision_type1 = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین ایداری بؤلوملری|ایالت]] |subdivision_name1 = [[آرکانزاس ایالتی]] |subdivision_type2 = [[آرکانزاس شهرلرین نۆفوسا گؤره سیرالانماسی|شهر]] |subdivision_name2 = [[Crawford County, Arkansas|Crawford]] <!-- Government --> |government_footnotes = |government_type = [[Mayor–council government|Mayor–Council]] |leader_title = [[بلدیه باشچی‌سی]] |leader_name = Bob Freeman |leader_title1 = |leader_name1 = |established_title = |established_date =January 4, 1845 <!-- Area --> |unit_pref = Imperial |area_footnotes = |area_magnitude = |area_total_km2 = 42.01 |area_land_km2 = |area_water_km2 = |area_total_sq_mi = |area_land_sq_mi = |area_water_sq_mi = <!-- Population --> |population_as_of = 2010 |population_footnotes = |population_total = 22791 |population_density_km2 = 556.25 |population_density_sq_mi = <!-- General information --> |timezone = [[مرکزی ایستاندارد زامان (قوزئی آمریکا)|مرکزی ایستاندارد زامان (CST)]][[Central Time Zone (North America)|CST]] |utc_offset = -6 |timezone_DST = [[Central Time Zone (North America)|CDT]] |utc_offset_DST = -5 |elevation_footnotes = |elevation_m = 122 |elevation_ft = 22791 |coordinates = {{coord|35|26|40|N|94|20|48|W|region:US_type:city|format=dms|display=inline,title}} |postal_code_type = |postal_code = [[زیپ کود]] |area_code = [[Area code 479|479]] |blank_name = [[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] |blank_info = 05-71480 |blank1_name = [[Geographic Names Information System|GNIS]] feature ID |blank1_info = 78647 |website = Arkansas Municipal League |url=http://local.arkansas.gov/local.php?agency=Van_Buren |access-date=October 22, 2016}} |footnotes = }} {{Location map|United States |float = left |width=400 | caption = ون بیورن شهرین نقشه اوستونده یئری| label = ون بیورن (آرکانزاس)|position=right|background=white|lat=35.2640|long=-94.2048}} ون بیورن (آرکانزاس) ({{Lang-en|Van Buren, Arkansas}}) [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکانین]] [[آرکانزاس ایالتی]]ندا یئر آلان بیر شهردیر و 10.41 کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 22791 نفر و [[اها‌لی سیخلیغی]] 556.25 [[اینسان]] کیلومتر موربّع دیر. == گؤرونتولر == == بیرده باخ == * [[آرکانزاس ایالتی]] * [[آرکانزاس شهرلرین نۆفوسا گؤره سیرالانماسی]] * [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین ایداری بؤلوملری]] == قایناق‌لار == *https://www.census.gov/2010census/ == ائشیگه باغلانتیلار == *Arkansas Municipal League |url=http://local.arkansas.gov/local.php?agency=Van_Buren{{Dead link|date=August 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} |access-date=October 22, 2016}} {{آرکانزاس ایالتی}} {{آمریکانین ان اۆست دۆزئی ایداری بیریملری}} [[بؤلمه:آرکانزاس ایالتین شهرلری]] 6396xqv1jelgsw43wo1i4yhi4kpjro3 0 47879 1592075 674093 2026-08-26T01:24:01Z CommonsDelinker 261 Removing [[:c:File:Peabodyma.jpg|Peabodyma.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Infrogmation|Infrogmation]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Peabodyma.jpg|]]. 1592075 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |official_name = پیبوی، ماساچوست |settlement_type = شهر |nickname = Tanner City, The Leather City |motto = <!-- Images --> |image_skyline = |imagesize = 200px |image_caption = |image_flag = |image_seal = <!-- Maps --> |image_map = Essex County Massachusetts incorporated and unincorporated areas Peabody highlighted.svg |mapsize = 250px |map_caption =پیبوی شهرین نقشه اۆستونده یئری |pushpin_map =USA |pushpin_label_position =left |pushpin_map_caption = |pushpin_mapsize = |image_map1 = |mapsize1 = |map_caption1 = <!-- Location --> |subdivision_type = [[دۆنیا اؤلکه‌لری‌|اؤلکه‌]] |subdivision_name = {{بایراقچه|United States}} ،[[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]] |subdivision_type1 = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین ایداری بؤلوملری|ایالت]] |subdivision_name1 = [[ماساچوست ایالتی]] |subdivision_type2 = [[ماساچوست ایالتین شهرلری|شهر]] |subdivision_name2 =[[Essex County, Massachusetts|Essex]] <!-- Government --> |government_footnotes = |government_type = [[Council-manager government|Council-Manager]] |leader_title = [[بلدیه باشچی‌سی]] |leader_name = Edward A. Bettencourt, Jr. |leader_title1 = |leader_name1 = |established_title = |established_date = <!-- Area --> |unit_pref = Imperial |area_footnotes = |area_magnitude = |area_total_km2 =43.5 |area_land_km2 = |area_water_km2 = |area_total_sq_mi = |area_land_sq_mi = |area_water_sq_mi = <!-- Population --> |population_as_of = 2010 |population_footnotes = |population_total = 51251 |population_density_km2 = auto |population_density_sq_mi = <!-- General information --> |timezone = [[Eastern Standard Time Zone|Eastern]] |utc_offset =-5 |timezone_DST =[[Eastern Standard Time Zone|Eastern]] |utc_offset_DST = -4 |elevation_footnotes = |elevation_m = 5 |elevation_ft = 17 |coordinates = {{coord|42|31|40|N|70|55|45|W|region:US_type:city|display=inline,title}} |postal_code_type = |postal_code = [[زیپ کود]] |area_code = 01960 / 01961 |blank_name =[[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] |blank_info = 25-52490 |blank1_name = [[Geographic Names Information System|GNIS]] feature ID |blank1_info = 614307 |website = |footnotes = }} {{Location map|United States |float =left |width=500 | caption =پیبوی شهرین نقشه اۆستونده یئری| label =پیبوی|position=right|background=yellow|lat=42.31|long=-70.55}} '''پیبوی، ماساچوست''' ({{Lang-en|'''Peabody, Massachusetts'''}}) [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکانین]] [[ماساچوست ایالتی]]ندا یئر آلان بیر شهردیر و ۴۳٫۵ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين [[نۆفوس ساییمی]] اساسیندا ۵۱۲۵۱ نفر دیر. بۇ شهر ۵ متر [[دنیز سئویه‌سی|دنیز سئوییه‌سیندن]] اۇجالیقیدا یئرلشیر. == گؤرونتولر == == بیرده باخ == * [[ماساچوست ایالتی]] * [[ماساچوست ایالتین شهرلری]] * [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین ایداری بؤلوملری]] == ائشیک باغلانتی‌لار == *{{URL|www.peabody-ma.gov}} {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =Peabody, Massachusetts | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} == قایناق‌لار == {{قایناق}} اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:Peabody, Massachusetts|Peabody, Massachusetts]]»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور. (۱۳ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر). {{ماساچوست ایالتین شهرلری}} {{آمریکانین ان اۆست دۆزئی ایداری بیریملری}} [[بؤلمه:ماساچوست ایالتین شهرلری]] hwfnlq6brt3ma2rmvlnfk0ar3nd23e0 0 58221 1592066 1553481 2026-08-25T18:13:16Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592066 wikitext text/x-wiki {{Infobox university | name = سینا کالجی | native_name = | native_name_lang = | image = | image_size = | image_alt = | caption = | latin_name = | other_name = | former_name = | motto = | motto_lang = | mottoeng = | top_free_label = | top_free = | type = | established = | closed = | founder = | parent = | affiliation = | religious_affiliation = | academic_affiliation = | endowment = | budget = | officer_in_charge = | chairman = | chairperson = | chancellor = | president = | vice-president = | superintendent = | provost = | vice_chancellor = | rector = | principal = | dean = | director = | head_label = | head = | academic_staff = | administrative_staff = | students = | undergrad = | postgrad = | doctoral = | other = | address = | city = | state = | province = | country = | postcode = | coordinates = | campus = | language = | free_label = | free = | free_label2 = | free2 = | colors = | athletics = | sports = | athletics_nickname = | sporting_affiliations = | mascot = | sports_free_label = | sports_free = | sports_free_label2 = | sports_free2 = | website = | logo = | logo_size = | logo_alt = }} '''سینا کالجی''' ({{lang-en| Siena College}})بیر عالی تحصیل موسّسه‌سی. == گؤرونتولر == <gallery> File:Seina Front.jpg|<!--Front view of Siena Hall, one of the primary academic buildings File:Siena Saints BBall 2010.jpg|<!--Siena Saints men's basketball|Siena Guard (basketball)|guard Ronald Moore Basketball moves|dribbles toward the basket in a game against Loyola Greyhounds men's basketball|Loyola in January 2010.&lt;ref name=sienayearbook&gt;{{cite web |title=2009–2010 Siena Saints Yearbook |publisher=Siena College |year=2010 |accessdate=2010-06-22 |url=http://content.yudu.com/A1i64y/09-10MBBYearbook/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last=McGuire |first=Mark |date=2010-01-22 |url=http://albarchive.merlinone.net/mweb/wmsql.wm.request?oneimage&imageid=9321018 |title=Streaking Siena |work=Times Union (Albany) |publisher=Hearst Newspapers |page=B1 |accessdate=2010-06-22 |archive-date=2012-07-11 |archive-url=https://archive.today/20120711125750/http://albarchive.merlinone.net/mweb/wmsql.wm.request?oneimage&imageid=9321018 |url-status=dead |archivedate=2012-07-11 |archiveurl=https://archive.today/20120711125750/http://albarchive.merlinone.net/mweb/wmsql.wm.request?oneimage&imageid=9321018 }}&lt;/ref&gt; </gallery> == مزون‌لار == {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =Siena College | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} == قایناق‌لار == {{قایناق}} *https://www.youtube.com/watch?v=QqdM-azDmtQ *https://www.siena.edu/news-events/article/the-grotto-at-siena-college-opens-with-beautiful-blessing {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150402131628/https://www.siena.edu/news-events/article/the-grotto-at-siena-college-opens-with-beautiful-blessing |date=2015-04-02 }} *https://www.siena.edu/news-events/article/college-maintains-aacsb-accreditation {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150402133135/https://www.siena.edu/news-events/article/college-maintains-aacsb-accreditation |date=2015-04-02 }} *https://www.siena.edu/news-events/article/ambassador-and-alumnus-douglas-t.-hickey-77-to-deliver-2016-commencement-ad#sthash.9Jc5aydH.dpuf{{Dead link|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} *https://www.siena.edu/alumni-friends/alumni-relations/awards-recognitions/honorary-degree-recipients/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304055906/http://www.siena.edu/alumni-friends/alumni-relations/awards-recognitions/honorary-degree-recipients/ |date=2016-03-04 }} *https://www.siena.edu/about/history/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150402153221/https://www.siena.edu/about/history/ |date=2015-04-02 }} *http://www2.siena.edu/uploadedfiles/home/About_Siena/SCIM/2011%20Graphic%20Standards%20Guide%20web.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304041635/http://www2.siena.edu/uploadedfiles/home/About_Siena/SCIM/2011%20Graphic%20Standards%20Guide%20web.pdf |date=2016-03-04 }} *http://www.timesunion.com/news/article/GE-s-Immelt-to-deliver-Siena-commencement-address-6136624.php *http://sienacampaign.com/ [[بؤلمه:بیلیم‌یوردلار]] [[en:Siena College|Siena College]] b5m3dlsla4ibkf3a2ntl24hdok4okna 0 63967 1592079 673418 2026-08-26T06:48:23Z CommonsDelinker 261 Replacing Paul_Bragiel_-_Image_by_Dan_Taylor_-_dan(at)heisenbergmedia(dot)com.jpg with [[File:Paul_Bragiel,_Beirut,_Lebanon,_November,_21,_2014.jpg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR5|Crit 1592079 wikitext text/x-wiki {{Infobox scientist | honorific_prefix = | name = پول براجیل | honorific_suffix = | native_name = | native_name_lang = | image = Paul Bragiel, Beirut, Lebanon, November, 21, 2014.jpg | image_size = | image_upright = | alt = | caption = | birth_date = {{Birth date and age|1977|9|15|df=y}} | birth_place = | death_date = | death_place = | death_cause = | resting_place = | resting_place_coordinates = | other_names = | pronounce = | residence = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکا]] | citizenship = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکا]], [[لهیستان]], [[کولومبیا]]n | nationality = | fields = | workplaces = | patrons = | education = | alma_mater = | doctoral_advisor = | academic_advisors = | doctoral_students = | notable_students = | known_for = | influences = | influenced = | awards = | author_abbrev_bot = | author_abbrev_zoo = | spouse = | partner = | children = | signature = | signature_alt = | website = }} '''پول براجیل''' ({{lang-en|'''Paul Bragiel'''}}) بیلیم اینسان. ۱۵ سپتامبر ۱۹۷۷ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. == قایناق‌لار == {{قایناق}} اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:Paul Bragiel|Paul Bragiel]]»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر). {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =Paul Bragiel | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} [[بؤلمه:عالیم]] l04qduas2lkn8jaklbtavk2c31o9xv1 0 102352 1592076 1570979 2026-08-26T02:42:30Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592076 wikitext text/x-wiki {{شخص بیلگی قوتوسو |آد=مریسا تومی |شکیل=مریسا تومی |شکیل آدی=Marisa Tomei at Toronto Film Festival 2012.jpg |شکلین اولچوسو =260 |آیری آدلار = |قیسا بیلگی =[[اوْیونچو]] |میللیت=[[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکالی]] |تحصیل = |دوْغوم تاریخ ={{birth date and age|1964|12|4}} |دوْغوم یئر =[[Brooklyn]], [[New York (state)|New York]], [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]] |اؤلوم تاریخ = |اؤلوم یئر = |مزارلیقی= |اؤلوم سببی= |حیات یوْلداشی= |اۇشاقلاری= |ایمضا= | وب‌سایت = }} '''مریسا تومی''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Marisa Tomei) [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکالی]] [[اوْیونچو]] == اوْینادیغی فیلم‌لر == {| class="wikitable sortable" ! ایل !آدی !روْل ! class="unsortable" | نوت |- | 1984 || ''{{sortname|The|Flamingo Kid}}'' || Mandy || |- | 1984 || ''{{sortname|The|Toxic Avenger|The Toxic Avenger (film)}}'' || Health Club Girl || Uncredited<ref>{{cite web |url=http://www.toxicavenger.com/movies/ta1/index.html |title=(official studio site) |publisher=ToxicAvenger |accessdate=February 4, 2011 |archivedate=2017-12-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171226045401/https://www.toxicavenger.com/movies/ta1/index.html }}</ref> |- | 1986 || ''[[Playing for Keeps (1986 film)|Playing for Keeps]]'' || Tracy || |- | 1991 || ''[[Oscar (1991 film)|Oscar]]'' || Lisa Provolone || |- | 1991 || ''[[Zandalee]]'' || Remy || |- | 1992 || ''[[My Cousin Vinny]]'' || Mona Lisa Vito || |- | 1992 || ''[[Equinox (1992 film)|Equinox]]'' || Rosie Rivers || |- | 1992 || ''[[Chaplin (film)|Chaplin]]'' || [[Mabel Normand]] || |- | 1993 || ''[[Untamed Heart]]'' || Caroline || |- | 1994 || ''[[Only You (1994 film)|Only You]]'' || Faith Corvatch || |- | 1994 || ''{{sortname|The|Paper|The Paper (film)}}'' || Martha Hackett || |- | 1995 || ''{{sortname|The|Perez Family}}'' || Dorita Evita Perez || |- | 1995 || ''[[Four Rooms]]'' || Margaret || |- | 1996 || ''[[Unhook the Stars]]'' || Monica Warren || |- | 1997 || ''[[A Brother's Kiss]]'' || Missy || |- | 1997 || ''[[Welcome to Sarajevo]]'' || Nina || |- | 1998 || ''[[Slums of Beverly Hills]]'' || Rita Abromowitz || |- | 2000 || ''[[Happy Accidents (film)|Happy Accidents]]'' || Ruby Weaver || |- | 2000 || ''{{sortname|The|Watcher|dab=film}}'' || Dr. Polly Beilman || |- | 2000 || ''[[What Women Want]]'' || Lola || |- | 2000 || ''[[King of the Jungle (film)|King of the Jungle]]'' || Det. Costello || |- | 2000 || ''Dirk and Betty'' || Paris || |- | 2001 || ''[[In the Bedroom]]'' || Natalie Strout || |- | 2001 || ''[[Someone like You (film)|Someone Like You]]'' || Liz || |- | 2002 || ''{{sortname|The|Wild Thornberrys Movie}}'' || Bree Blackburn || Voice role |- | 2002 || ''[[Just a Kiss (film)|Just a Kiss]]'' || Paula || |- | 2002 || ''{{sortname|The|Guru|dab=2002 film}}'' || Lexi || |- | 2003 || ''[[Anger Management (film)|Anger Management]]'' || Linda || |- | 2004 || ''[[Alfie (2004 film)|Alfie]]'' || Julie || |- | 2005 || ''[[Loverboy (2005 film)|Loverboy]]'' || Sybil Hamilton || |- | 2005 || ''[[Marilyn Hotchkiss' Ballroom Dancing and Charm School]]'' || Meredith Morrison || |- | 2005 || ''[[Factotum (film)|Factotum]]'' || Laura || |- | 2006 || ''[[Danika]]'' || Danika Merrick || |- | 2007 || ''[[Grace Is Gone]]'' || Woman at Pool || |- | 2007 || ''[[Wild Hogs]]'' || Maggie || |- | 2007 || ''[[Before the Devil Knows You're Dead]]'' || Gina Hanson || |- | 2008 || ''[[War, Inc.]]'' || Natalie Hegalhuzen || |- | 2008 || ''{{sortname|The|Wrestler|dab=2008 film}}'' || Cassidy / Pam || |- | 2010 || ''[[Cyrus (2010 comedy-drama film)|Cyrus]]'' || Molly Fawcett || |- | 2011 || ''{{sortname|The|Lincoln Lawyer|dab=film}}'' || Maggie McPherson || |- | 2011 || ''[[Salvation Boulevard]]'' || Honey Foster || |- | 2011 || ''[[Crazy, Stupid, Love]]'' || Kate Tafferty || |- | 2011 || ''{{sortname|The|Ides of March|dab=2011 film}}'' || Ida Horowicz || |- | 2012 || ''[[Inescapable (film)|Inescapable]]'' || Fatima || |- | 2012 || ''[[Parental Guidance (film)|Parental Guidance]]'' || Alice Simmons || |- | 2014 || ''[[Love Is Strange (film)|Love Is Strange]]'' || Kate Hull || |- | 2014 || ''[[The Rewrite]]'' || Holly Carpenter || |- | 2014 || ''[[Loitering with Intent (film)|Loitering with Intent]]'' || Gigi || |- | 2015 || ''[[Spare Parts (2015 film)|Spare Parts]]'' || Gwen Kolinsky || |- | 2015 || ''[[Trainwreck (film)|Trainwreck]]'' || The Dog Owner || |- | 2015 || ''[[Love the Coopers]]'' || Emma || |- | 2015 || ''[[The Big Short (film)|The Big Short]]'' || Cynthia Baum || |- | 2016 || ''[[Captain America: Civil War]]'' || [[Aunt May|May Parker]] || |- | 2017 || ''[[Spider-Man: Homecoming]]'' || May Parker || |- | 2018 || ''[[After Everything]]'' || Dr. Lisa Harden || |- | 2018 || ''[[The First Purge]]'' || Dr. May Updale || |- | 2018 || ''[[Dark Was the Night (2018 film)|Dark Was the Night]]'' || Margaret Lang || |- | 2019 || ''[[Spider-Man: Far From Home]]''|| May Parker || Post-production |- | 2019 || ''[[Frankie (upcoming film)|Frankie]]'' || Irene || Post-production |- | TBA || ''[[Human Capital (upcoming film)|Human Capital]]'' || Carrie || Filming |} <!--Per WP:CRYSTAL, DO NOT add films not yet in production. They will be removed. --> {| class="wikitable sortable" |- ! ایل !آدی !روْل ! class="unsortable"| نوت |- | 1983 | ''[[As the World Turns]]'' | Marcy Thompson | regular, 1983-1985 |- | 1987 | ''[[ABC Afterschool Special]]'' | Noelle Crandall | Episode: "Supermom's Daughter" |- | 1987 | ''[[Leg Work]]'' | Donna Ricci | Episode: "Pilot" |- | 1987 | ''{{sortname|A|Different World}}'' | Maggie Lauten | 21 episodes |- | 1990 | ''Parker Krane'' | April Haynes | [[Television film|Movie]] |- | 1994 | ''[[Saturday Night Live]]'' | Host | Episode: "Marisa Tomei/[[Bonnie Raitt]]" |- | 1996 | ''[[Seinfeld]]'' | Herself | Episode: "[[The Cadillac]]" |- | 1998 | ''[[Since You've Been Gone (film)|Since You've Been Gone]]'' | Tori | Uncredited{{citation needed|date=January 2015}} |- | 1998 | ''My Own Country'' | Mattie Vines | Movie |- | 1998 | ''Only Love'' | Evie Webster Josephson | Movie |- | 1999 | ''[[Franklin (TV series)|Franklin]]'' | Dynaroo (voice) | Episode: "Franklin Plants a Tree/Franklin the Hero" |- | 2001 | ''Jenifer'' | Nina Capelli | Movie |- | 2003 | ''{{sortname|The|Simpsons}}'' | Sara Sloane (voice) | Episode: "[[A Star Is Born Again]]" |- | 2006 | ''[[Rescue Me (U.S. TV series)|Rescue Me]]'' | Angie Gavin | 4 episodes |- | 2007 | ''{{sortname|The|Rich Inner Life of Penelope Cloud|nolink=1}}'' | Penelope Cloud | Movie |- | 2012 | ''[[Comedy Bang! Bang! (TV series)|Comedy Bang! Bang!]]'' | Herself | Episode: "Ed Helms Wears A Grey Shirt & Brown Boots" |- | 2015 | ''[[Empire (2015 TV series)|Empire]]'' | Mimi Whiteman | 5 episodes |- | 2018 | ''[[The Handmaid's Tale (TV series)|The Handmaid's Tale]]'' | Mrs. O'Conner | Episode: "Unwomen" |} {| class="wikitable sortable" |- ! ایل !! Association !! Category !! Work !! Result |- | rowspan="3"|1992 || [[65th Academy Awards|Academy Awards]] || [[Academy Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] ||rowspan="3"|''My Cousin Vinny'' || {{won}}<ref>[https://www.oscars.org/oscars/ceremonies/1993 "The 65th Academy Awards. 1993"] oscars.org, retrieved March 21, 2017</ref> |- | [[MTV Movie Awards]] || [[MTV Movie Award for Best Breakthrough Performance|Best Breakthrough Performance]] || {{won}} |- | [[Chicago Film Critics Association]] || [[Chicago Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{nom}}<ref>[http://www.chicagofilmcritics.org/1988-97 "1992 - Winners of the 5th Annual Chicago Film Critics Awards"] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160422075211/http://www.chicagofilmcritics.org/1988-97 |date=April 22, 2016 }} chicagofilmcritics.org, retrieved March 21, 2017</ref> |- | 1993 || [[MTV Movie Awards]] || [[MTV Movie Award for Best Kiss]] {{small|(shared with [[Christian Slater]])}} || ''Untamed Heart'' || {{won}} |- | 1996 || [[Screen Actors Guild]] || [[Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Female Actor in a Supporting Role|Outstanding Performance by a Female Actor in a Supporting Role]] || ''Unhook the Stars'' || {{nom}} |- | 1997 || [[Daytime Emmy Award]] || Outstanding Service Show Host || ''Marisa Tomei's Salute to Shirley Temple'' || {{nom}} |- | rowspan="2"|1998 || [[American Comedy Awards]] || Funniest Supporting Actress in a Motion Picture ||rowspan="2"| ''Slums of Beverly Hills'' || {{nom}} |- | [[Teen Choice Awards]] || Funniest Scene {{small|(shared with [[Natasha Lyonne]])}} || {{nom}} |- | 2000 || [[Satellite Awards]] || [[Satellite Award for Best Supporting Actress - Motion Picture Musical or Comedy|Best Supporting Actress - Motion Picture Musical or Comedy]] || ''What Women Want'' || {{nom}}<ref>Reifsteck, Greg. [https://variety.com/2000/film/awards/gladiator-traffic-lead-golden-sat-noms-1117790733/ " 'Gladiator,' 'Traffic' lead Golden Sat noms"] ''Variety'', December 18, 2000</ref> |- | rowspan="10"|2001 || [[74th Academy Awards|Academy Awards]] || [[Academy Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || rowspan="10"| ''In The Bedroom'' || {{nom}}<ref>[https://www.oscars.org/oscars/ceremonies/2002 "The 74th Academy Awards. 2002"] oscars.org, retrieved March 21, 2017</ref> |- | [[Dallas-Fort Worth Film Critics Association]] || [[Dallas-Fort Worth Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{won}} |- | Southeastern Film Critics Association || Best Supporting Actress || {{won}} |- | Awards Circuit Community Awards || Best Supporting Actress || {{draw|Runner-up}} |- | [[Critics' Choice Movie Awards]] || [[Broadcast Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{nom}} |- | [[Chicago Film Critics Association]] || [[Chicago Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{nom}} |- | [[Golden Globe Awards]] || [[Golden Globe Award for Best Supporting Actress - Motion Picture|Best Supporting Actress – Motion Picture]] || {{nom}}<ref name=gloge>[http://www.goldenglobes.com/person/marisa-tomei "Marisa Tomei Golden Globes"] goldenglobes.com, retrieved March 21, 2017</ref> |- | [[Online Film Critics Society]] || [[Online Film Critics Society Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{nom}} |- | [[Satellite Awards]] || [[Satellite Award for Best Supporting Actress - Motion Picture Drama|Best Supporting Actress – Motion Picture Drama]] || {{nom}} |- | [[Screen Actors Guild Awards]] || [[Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture|Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture]] || {{nom}}<ref>Breznecan, Anthony. [http://www.baltimoresun.com/bal-artslife-news-sagawards29-story.html "Screen Actors Guild names award nominees"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170322020052/http://www.baltimoresun.com/bal-artslife-news-sagawards29-story.html |date=2017-03-22 }} ''Baltimore Sun'', January 29, 2002</ref> |- | 2006 || [[Gracie Allen Awards]] || Outstanding Supporting Actress || ''Rescue Me'' || {{won}} |- | rowspan="2"|2007 || [[Gotham Award]] || [[Gotham Independent Film Award for Best Ensemble Cast|Best Ensemble Cast]] ||rowspan="2"| ''Before the Devil Knows You're Dead'' || {{won}}<ref>[http://www.comingsoon.net/movies/news/39722-the-17th-annual-gotham-award-winners "The 17th Annual Gotham Award Winners"] comingsoon.net, November 28, 2007</ref> |- | [[Independent Spirit Award]] || [[Independent Spirit Award for Best Supporting Female|Best Supporting Female]] || {{nom}}<ref>[https://s3.amazonaws.com/SA_SubForm_etc/2017_SA_NomsWinners_030617.pdf Nominations and Winners, 1986-2017"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170322020147/https://s3.amazonaws.com/SA_SubForm_etc/2017_SA_NomsWinners_030617.pdf |date=2017-03-22 }} amazonaws.com, retrieved March 21, 2017</ref> |- | rowspan="18"|2008 || [[81st Academy Awards|Academy Awards]] || [[Academy Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] ||rowspan="18"| ''The Wrestler'' || {{nom}}<ref>[http://www.oscars.org/oscars/ceremonies/2009 "The 81st Academy Awards.2009"] oscars.org, retrieved March 21, 2017</ref> |- | Central Ohio Film Critics Association || Best Supporting Actress ||{{won}} |- | [[Dallas-Fort Worth Film Critics Association]] || [[Dallas-Fort Worth Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] <small>(3rd place)</small> ||{{won}} |- | [[Detroit Film Critics Society]] || [[Detroit Film Critics Society#Best Supporting Actress 2|Detroit Film Critics Society Award for Best Supporting Actress]] || {{won}} |- | [[Florida Film Critics Circle]] || [[Florida Film Critics Circle Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{won}} |- | [[Hollywood Film Festival]] || Supporting Actress of the ایل || {{won}} |- | Las Vegas Film Critics Society || Best Supporting Actress || {{won}} |- | Oklahoma Film Critics Circle || Best Supporting Actress || {{won}} |- | [[Online Film Critics Society]] || [[Online Film Critics Society Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{won}} |- | Phoenix Film Critics Society || Best Supporting Actress || {{won}} |- | [[San Diego Film Critics Society]] || [[San Diego Film Critics Society Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{won}} |- | [[San Francisco Film Critics Circle]] || [[San Francisco Film Critics Circle Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{won}} |- | Awards Circuit Community Awards || Best Supporting Actress || {{nom}} |- | [[BAFTA Awards]] || [[BAFTA Award for Best Actress in a Supporting Role|Best Actress in a Supporting Role]] || {{nom}} |- | [[Broadcast Film Critics Association]] || [[Broadcast Film Critics Association Award for Best Supporting Actress|Best Supporting Actress]] || {{nom}} |- | [[Golden Globe Awards]] || [[Golden Globe Award for Best Supporting Actress - Motion Picture|Best Supporting Actress - Motion Picture]] || {{nom}}<ref>{{cite web|url=http://www.goldenglobes.com/winners-nominees/2009|title=Winners & Nominees 2009|website=www.goldenglobes.com|accessdate=2019-03-13|archivedate=2016-12-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161220095120/http://www.goldenglobes.com/winners-nominees/2009}}</ref> |- | [[Houston Film Critics Society]] || [[Houston Film Critics Society Awards 2008|Best Supporting Actress]] || {{nom}} |- | [[Vancouver Film Critics Circle]] || [[Vancouver Film Critics Circle Award for Best Supporting Actress]] || {{nom}} |- | 2009 || [[Drama Desk Awards]] || [[Drama Desk Award for Outstanding Featured Actress in a Play|Outstanding Featured Actress in a Play]] || ''Top Girls'' || {{nom}}<ref>Gans, Andrew. [http://www.playbill.com/article/august-and-passing-strange-win-top-honors-at-drama-desk-awards-com-150197# " 'August' and 'Passing Strang' Win Top Honors at Drama Desk Awards"] Playbill, May 19, 2008</ref> |- | 2010 || [[Satellite Awards]] || [[Satellite Award for Best Actress&nbsp;– Motion Picture Musical or Comedy|Best Actress&nbsp;– Motion Picture Musical or Comedy]] || ''Cyrus'' || {{nom}}<ref>[http://www.pressacademy.com/award_cat/2010/ "2010 Awards"] pressacademy.com, retrieved March 21, 2017</ref> |- | rowspan="2"|2016 || [[Critics' Choice Television Award]] || [[Critics' Choice Television Award for Best Guest Performer in a Drama Series]] || ''Empire'' || {{nom}}<ref>{{cite web|url=http://deadline.com/2015/12/critics-choice-awards-nominations-2016-full-list-1201666326/|accessdate=March 20, 2017|date=December 14, 2015|website=[[Deadline Hollywood]]|first=Patrick|last=Hipes|publisher=[[Penske Media Corporation]]|title=Critics' Choice Awards Nominations: 'Mad Max' Leads Film; ABC, HBO, FX Networks & 'Fargo' Top TV}}</ref> |- | [[Screen Actors Guild Awards]] || [[Screen Actors Guild Award for Outstanding Performance by a Cast in a Motion Picture]] || ''The Big Short'' || {{nom}}<ref>{{cite news|url=https://variety.com/2015/film/awards/sag-award-nominations-2016-nominees-full-list-1201657169/|title=SAG Awards Nominations: Complete List|work=Variety|date=December 9, 2015|accessdate=March 20, 2017}}</ref> |} == قایناق‌لار == {{قایناق}} اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسی‌نین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:Marisa Tomei|Marisa Tomei]]»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر). {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =Marisa Tomei | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} [[بؤلمه:آمریکالی قادین اویونچولار]] [[بؤلمه:۱۹۶۴-جو میلادی ایلده دوغولان‌لار]] [[بؤلمه:یاشایان اینسانلار]] [[بؤلمه:20th-century American actresses]] [[بؤلمه:21st-century American actresses]] [[بؤلمه:نیویورک دوغوملو قادین اویونچولار]] [[بؤلمه:Actresses of Italian descent]] [[بؤلمه:آمریکالی خانیم اویونچولار]] [[بؤلمه:American people of Calabrian descent]] [[بؤلمه:American people of Italian descent]] [[بؤلمه:American people of Sicilian descent]] [[بؤلمه:American soap opera actresses]] [[بؤلمه:American stage actresses]] [[بؤلمه:American television actresses]] [[بؤلمه:American voice actresses]] [[بؤلمه:Belly dancers]] [[بؤلمه:Best Supporting Actress Academy Award winners]] [[بؤلمه:Boston University alumni]] [[بؤلمه:People from Midwood, Brooklyn]] [[بؤلمه:People of Campanian descent]] [[بؤلمه:People of Tuscan descent]] [[بؤلمه:Edward R. Murrow High School alumni]] 0kj9dcubsh2ms508opryjeflxf516lz 0 167548 1592051 545216 2026-08-25T12:22:05Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592051 wikitext text/x-wiki {{Infobox royalty|name = خالد بن عبدالعزیز|native_lang1 = [[Arabic]]|native_lang1_name1 = {{lang|ar|خالد بن عبد العزيز آل سعود}}|image = King Khalid bin Abdulaziz Official.jpg|caption =|title = [[سعودی عربیستان شاهی]]|succession = [[King of Saudi Arabia]]<br>[[Prime Minister of Saudi Arabia|Prime Minister]]|reign = 25 March 1975 – 13 June 1982|coronation = 25 March 1975|cor-type = [[Bay'ah]]|predecessor = [[فیصل بن عبدالعزیز]]|successor = [[فهد بن عبدالعزیز]]|issue = Bandar<br/>Abdullah<br/>Al Jawhara<br/>Nouf<br/>[[Moudi bint Khalid Al Saud|Moudi]]<br/>Hassa<br/>[[Faisal bin Khalid bin Abdulaziz Al Saud|Faisal]]<br/>Al Bandari<br/>Mishael|house = [[House of Saud]]|full name = Khalid bin Abdulaziz bin Abdulrahman bin Faisal bin Turki bin Abdullah bin Mohammad bin Saud|father = [[ملک عبدالعزیز]]|mother = [[Al Jawhara bint Musaed Al Jiluwi|Al Jawhara bint Musaed bin Jiluwi bin Turki bin Abdullah bin Muhammad bin Saud]]<ref name="medea">{{cite web|title=Al Saud Family (Saudi Arabia)|url=http://www.medea.be/en/themes/biographies/abc/al-saud-family-saudi-arabia/|work=European Institute for Research on Euro-Arab Cooperation|accessdate=29 April 2012|archivedate=2016-03-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160308030853/http://www.medea.be/en/themes/biographies/abc/al-saud-family-saudi-arabia/}}</ref>|birth_date = 13 February 1913|birth_place = [[ریاض]], [[Emirate of Nejd and Hasa]]|death_date = {{Death date and age|df=yes|1982|6|13|1913|2|13}}|death_place = [[Ta’if]], [[عربیستان]]<!-- Cause of death: heart attack -->|date of burial =13 June 1982|place of burial = [[Al Oud cemetery]], Riyadh|religion = [[ایسلام]]<!-- PLEASE DON'T CHANGE THIS TO SHIA OR SUNNI AS THEY ARE SECTS NOT AS A WHOLE RELIGION -->|}} '''خالد بن عبدالعزیز''' {{اینگیلیسجه| Khalid of Saudi Arabia}} بیر شاهزاده ایدی. ۲۵ مارس ۱۹۷۵ – ۱۳ ژوئن ۱۹۸۲ ایل‌لر آراسیندا حؤکومت ائدیب. ایسلام دینینه اعتیقاد ائتمیشدی. آتاسی [[ملک عبدالعزیز]] دیر. == قایناقلار == {{قایناق}} {{عربیستان شاهلاری}} [[بؤلمه:شاهلار]] [[بؤلمه:سعودی عربیستان شاهلاری]] gk94ke4x7necr4o2shy9emqkmcuyape 0 301219 1592072 770648 2026-08-25T21:54:58Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592072 wikitext text/x-wiki {{Infobox football club | clubname = Gorica | current = 2018–19 Slovenian PrvaLiga | image = ND Gorica 2017.png | image_size = 180px | fullname = Nogometno društvo Gorica | nickname = ''Vrtnice'' (The Roses) <br />''Plavo-beli'' (The Blue and Whites) | founded = {{Start date and age|1947}}<br /> (''as FD Gorica'')<ref name = "Klubi">{{cite web | url = http://www.nzs.si/tekmovanja/?action=vsiKlubi&id_menu=35 | title = Klubi |trans-title=Clubs | publisher = [[Football Association of Slovenia]] official website | accessdate = 5 August 2016 | language = Slovenian }}</ref> | ground = [[Nova Gorica Sports Park]],<br />[[Nova Gorica]] | capacity = 3,100 | chrtitle = President | chairman = Hari Arčon<ref name = "President">{{cite web | url = http://www.prvaliga.si/tekmovanja/?action=klub&id_kluba=16&id_menu=217 | title = Gorica | publisher = [[Slovenian PrvaLiga]] official website | accessdate = 5 August 2016 | language = Slovenian | archivedate = 2018-06-26 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20180626014421/http://www.prvaliga.si/tekmovanja/?action=klub&id_kluba=16&id_menu=217 }}</ref> | mgrtitle = Head Coach | manager = [[Miran Srebrnič]] | league = [[Slovenian PrvaLiga]] | season = [[2017–18 Slovenian PrvaLiga#League table|2017–18]] | position = Slovenian PrvaLiga, 6th | pattern_la1 = | pattern_b1 = _whitestripes | pattern_ra1 = | pattern_sh1 = | leftarm1 = FFFFFF | body1 = aadaf6 | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = FFFFFF | socks1 = 66d3f2 | pattern_la2 = _gorica1617A | pattern_b2 = _gorica1718a | pattern_ra2 = _gorica1617A | pattern_sh2 = _gorica1718a | leftarm2 = 000064 | body2 = 000064 | rightarm2 = 000064 | shorts2 = 000064 | socks2 = 000064 | pattern_la3 = | pattern_b3 = _gorica1718t | pattern_ra3 = | pattern_sh3 = _gorica1718t | leftarm3 = FFFFFF | body3 = | rightarm3 = FFFFFF | shorts3 = | socks3 = FFFFFF | website = http://www.nd-gorica.com }}'''قریتسا فوتبال کولوبو''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسی‌جه]]: ND Gorica) بیر فوتبال کولوبودور. [[Slovenian PrvaLiga]] دَسته‌سینده موسابیقه آپاریر. اوْیونلارینی دا ۳٬۱۰۰ نفرلیک ایستادیوملاریندا اوْیناییرلار. == قایناقلار == {{قایناق}} اینگیلیسجه ویکی‌پدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«[[:en:ND Gorica|ND Gorica]]»، مقاله‌سیندن گؤتورولوبدور.( ‏۲۷ دسامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر). {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =ND Gorica | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} {{فوتبال-قارالاما}} {{Authority control}} [[بؤلمه:فوتبال کولوبلاری]] b6dtdc84sg36iymc23vpk4sr8fj2p1o 0 329305 1592074 1500177 2026-08-25T23:56:42Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592074 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name= Lucien Favre | image = Lucien Favre.jpg | image_size = 200 | caption = Favre in 2018 | birth_date = {{Birth date and age|1957|11|2|df=y}} | birth_place = [[Saint-Barthélemy, Switzerland|Saint-Barthélemy]], Switzerland | height = 1.78 m | position = [[هافبک]] | currentclub = [[بوروسیا دورتموند فوتبال کولوبو|بوروسیا دورتموند]] (manager) | youthyears1 = 1967–1971 | youthyears2 = 1972–1976 | youthclubs1 = FC Oulens | youthclubs2 = [[FC Lausanne-Sport|Lausanne-Sports]] | years1 = 1976–1979 | clubs1 = [[FC Lausanne-Sport|Lausanne-Sports]] | caps1 = 30 | goals1 = 3 | years2 = 1979–1981 | clubs2 = [[Neuchâtel Xamax FCS|Neuchâtel Xamax]] | caps2 = 51 | goals2 = 14 | years3 = 1981–1983 | clubs3 = [[سروت ۱۸۹۰ فوتبال کولوبو|سروت ۱۸۹۰]] | caps3 = 59 | goals3 = 28 | years4 = 1983–1984 | clubs4 = [[تولوز فوتبال کولوبو|تولوز]] | caps4 = 35 | goals4 = 7 | years5 = 1984–1991 | clubs5 = [[سروت ۱۸۹۰ فوتبال کولوبو|سروت ۱۸۹۰]] | caps5 = 134 | goals5 = 20 | totalcaps = 309 | totalgoals = 72 | nationalteam1 = [[سوئیس میلّی فوتبال تیمی|سوئیس]] | nationalyears1 = 1981–1989 | nationalcaps1 = 24 | nationalgoals1 = 1 | manageryears1 = 1991–1995 | managerclubs1 = [[FC Echallens|Echallens]] | manageryears2 = 1997–2000 | managerclubs2 = [[Yverdon Sport FC|Yverdon Sport]] | manageryears3 = 2000–2002 | managerclubs3 = [[سروت ۱۸۹۰ فوتبال کولوبو|سروت ۱۸۹۰]] | manageryears4 = 2003–2007 | managerclubs4 = [[زوریخ فوتبال کولوبو|زوریخ]] | manageryears5 = 2007–2009 | managerclubs5 = [[هرتابرلین فوتبال کولوبو|هرتابرلین]] | manageryears6 = 2011–2015 | managerclubs6 = [[بروسیا مونشنقلادباخ فوتبال کولوبو|بروسیا مونشنقلادباخ]] | manageryears7 = 2016–2018 | managerclubs7 = [[نیس فوتبال کولوبو|نیس]] | manageryears8 = 2018– | managerclubs8 = [[بوروسیا دورتموند فوتبال کولوبو|بوروسیا دورتموند]] }} '''لوسین فاور''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Lucien Favre) (دوْغوم:{{Birth date and age|1957|11|2|df=y}} [[Saint-Barthélemy, Switzerland|Saint-Barthélemy]]) کئچمیشده بیر فوتبالیست و ایندیلیکده بیر مربی اوْلاراق چالیشیر. [[سوئیس]] میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و [[هافبک]] موقعیتینده اوْیناییب. ==اوْیونلاری== {| class=wikitable style="text-align: center" |+ Managerial record by team and tenure |- !rowspan=2|Team !rowspan=2|From !rowspan=2|To !colspan=5|Record !rowspan=2|{{abbr|Ref.|Reference}} |- !{{abbr|P|Matches played}}!!{{abbr|W|Matches won}}!!{{abbr|D|Matches drawn}}!!{{abbr|L|Matches lost}}!!{{abbr|Win %|Win percentage}} |- |align=left|[[FC Echallens|Echallens]] |align=left|1 July 1991<ref name="Trainer-Info">{{cite web|title=Lucien Favre|url=http://www.kicker.de/news/fussball/bundesliga/vereine/1-bundesliga/2013-14/2888/trainer_lucien-favre.html|publisher=kicker|accessdate=18 January 2014|language=German}}</ref> |align=left|30 June 1995<ref name="Trainer-Info"/> |colspan=5|— | |- |align=left|[[Yverdon Sport FC|Yverdon Sport]] |align=left|1 January 1997<ref name="Trainer-Info"/> |align=left|30 June 2000<ref name="Trainer-Info"/> |colspan=5|— | |- |align=left|[[سروت ۱۸۹۰ فوتبال کولوبو|سروت ۱۸۹۰]] |align=left|1 July 2000<ref name="Trainer-Info"/> |align=left|30 June 2002<ref name="Trainer-Info"/> {{WDL|73|29|20|24}} | |- |align=left|[[زوریخ فوتبال کولوبو|زوریخ]] |align=left|1 July 2002<ref name="Trainer-Info"/> |align=left|1 June 2007<ref name="Favre: Immer Fortschritte machen"/> {{WDL|169|94|33|42}} | |- |align=left|[[هرتابرلین فوتبال کولوبو|هرتابرلین]] |align=left|1 June 2007<ref name="Favre: Immer Fortschritte machen"/> |align=left|28 September 2009<ref name="Jetzt ist Preetz gefragt"/> {{WDL|93|40|19|34}} | <ref>{{cite web|title=Hertha BSC|url=http://www.kicker.de/news/fussball/bundesliga/vereine/1-bundesliga/2013-14/hertha-bsc-29/trainer.html|publisher=kicker|accessdate=18 January 2014|language=German}}</ref> |- |align=left|[[بروسیا مونشنقلادباخ فوتبال کولوبو|بروسیا مونشنقلادباخ]] |align=left|14 February 2011<ref name="Favre soll Gladbach retten"/> |align=left|20 September 2015<ref name="Borussia Monchengladbach: Lucien Favre quits as coach"/> {{WDL|188|87|49|52}} | <ref>{{cite web|title=Bor. Mönchengladbach|url=http://www.kicker.de/news/fussball/bundesliga/vereine/1-bundesliga/2013-14/borussia-mgladbach-15/trainer.html|publisher=kicker|accessdate=18 January 2014|language=German}}</ref> |- |align=left|[[نیس فوتبال کولوبو|نیس]] |align=left|24 May 2016<ref>{{cite news |url=http://www.ogcnice.com/fr/actualite/26979/favre-nouvel-entraineur-de-logc-nice |title=Favre nouvel entraîneur de l'OGC Nice |language=French |work=ogcnice.com |date=24 May 2016 |accessdate=24 May 2016 |archive-date=2016-05-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160527092000/http://www.ogcnice.com/fr/actualite/26979/favre-nouvel-entraineur-de-logc-nice |url-status=dead |archivedate=2016-05-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160527092000/http://www.ogcnice.com/fr/actualite/26979/favre-nouvel-entraineur-de-logc-nice }}</ref> |align=left|30 June 2018 {{WDL|99|42|24|33}} | |- |align=left|[[بوروسیا دورتموند فوتبال کولوبو|بوروسیا دورتموند]] |align=left|1 July 2018 |align=left|''Present'' {{WDL|32|21|8|3}} | |- !colspan=3|توْپلام {{WDLtot|654|313|153|188}} !— |} == قایناقلار == {{قایناق}} {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =Lucien Favre | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} {{فوتبالیست-قارالاما}} {{Authority control}} [[بؤلمه:فوتبال اویونچولاری]] 0jtduxsf4ucjoz7q67l6zedrdlbkrhv 0 334333 1592071 1162208 2026-08-25T21:13:54Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592071 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography | name = Faisal Khalil | image = | fullname = Faisal Khalil Sebait Mubarak Al-Junaibi | birth_date = {{birth date and age|1982|12|4|df=y}} | birth_place = [[Sharjah (city)|Sharjah]], [[ایمارات]] | height = {{convert|1.77|m|abbr=on}} | position = [[Striker (association football)|Forward]] | currentclub = | clubnumber = | youthyears1 = 1996–1999 |youthclubs1 = [[Al-Ahli (Dubai)|Al-Ahli]] | years1 = 1999–2006 |clubs1 = [[Al-Ahli (Dubai)|Al-Ahli]] |caps1 = 126 |goals1 = 82 | years2 = 2006 |clubs2 = [[LB Châteauroux]]<ref>{{cite web| url = http://m.gulfnews.com/khalil-back-with-al-ahli-as-contract-issue-is-resolved-1.230795| title = Khalil back with Al Ahli as contract issue is resolved| date = 29 March 2006| accessdate = 2019-02-17| archivedate = 2017-12-01| archiveurl = https://web.archive.org/web/20171201031547/http://m.gulfnews.com/khalil-back-with-al-ahli-as-contract-issue-is-resolved-1.230795}}</ref> |caps2 = 0 |goals2 = 0 | years3 = 2006–2013 |clubs3 = [[Al-Ahli (Dubai)|Al-Ahli]] |caps3 = 82 |goals3 = 28 | years4 = 2012–2013 |clubs4 = → [[الوصل ایمارات فوتبال کولوبو|الوصل ایمارات]] (loan) |caps4 = 3 |goals4 = 0 | years5 = 2013 |clubs5 = → [[الشعب ایمارات فوتبال کولوبو|الشعب ایمارات]] (loan) |caps5 = 9 |goals5 = 2<!-- LEAGUE GAMES ONLY - When you update this parameter, please update the pcupdate parameter! --> | nationalyears1 = 2002–2008 |nationalteam1 = [[بیرلشمیش عرب امیرلیگی میلّی فوتبال تیمی|بیرلشمیش عرب امیرلیگی]] |nationalcaps1 = 67 |nationalgoals1 = 15<!-- When you update this parameter, please update the ntupdate parameter! --> | pcupdate = 17:56, 3/6/2013 (UTC) | ntupdate = 09:49, 24/12/2009 (UTC) }} '''فیصل خلیل''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Faisal Khalil) (دوْغوم:{{birth date and age|1982|12|4|df=y}} [[شارجه]]) بیر فوتبالیست. [[ایمارات]] میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و [[هوجومچو]] موقعیتینده اوْیناییب. == قایناقلار == {{قایناق}} {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =Faisal Khalil | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} {{فوتبالیست-قارالاما}} {{Authority control}} [[بؤلمه:فوتبال اویونچولاری]] [[بؤلمه:۱۹۸۲-جی میلادی ایلده دوغولان‌لار]] [[بؤلمه:یاشایان اینسانلار]] [[بؤلمه:الوصل ایمارات کولوبونون اویونچولاری]] [[بؤلمه:الشعب کولوبونون اویونچولاری]] [[بؤلمه:۲۰۰۷ آسیا میلتلر کاپی اویونچولاری]] osc3012j8mral93jpsbrc248x2alpfe 0 382799 1592084 1587348 2026-08-26T10:04:14Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592084 wikitext text/x-wiki {{Infobox person | name = Carly Simon | image = Carly Simon (1974).jpg | caption = Simon in 1974 | image_size = | birth_name = Carly Elisabeth Simon | birth_date = {{birth date and age|1945|6|25}} | birth_place = [[The Bronx]], [[نیویورک]], U.S. | nationality = American | alma_mater = <!-- alma mater here is unnecessary unless subject graduated--> | occupation = Singer-songwriter, musician, actress, writer | years_active = 1964–present | spouse = {{marriage|[[جیمز تیلور]]|1972|1983|end=divorced}}<br>{{marriage|James Hart|1987|2007|end=divorced}} | children = [[Sally Taylor (singer-songwriter)|Sally Taylor]]<br>[[Ben Taylor (musician)|Ben Taylor]] | parents = [[Richard L. Simon]]<br>[[Andrea Heinemann Simon]] | relatives = [[Joanna Simon (mezzo-soprano)|Joanna Simon]] {{small|(sister)}}<br>[[Lucy Simon]] {{small|(sister)}}<br>Peter Simon {{small|(brother)(1947-2018)}} | website = {{URL|http://www.carlysimon.com}} | module = {{Infobox musical artist|embed=yes | background = solo_singer | genre = {{hlist| [[Pop rock]] | [[soft rock]] | [[Folk music|folk]] }} | instrument = {{hlist| Vocals | [[guitar]] | [[piano]] }} | label = {{hlist| [[Elektra Records|Elektra]] | [[Warner Bros. Records|Warner Bros.]] | [[Epic Records|Epic]] | [[Arista Records|Arista]] | [[Rhino Records|Rhino]] | [[Columbia Records|Columbia]] | [[Hear Music]] | Iris }} | associated_acts = [[جیمز تیلور]]<ref>{{cite news|author=Anderson, Stacey|url=https://www.rollingstone.com/music/news/week-in-rock-history-carly-simon-and-james-taylor-tie-the-knot-20111031|title=Week In Rock History|publisher=''[[Rolling Stone]]''|date=October 31, 2011|accessdate=June 15, 2014|archive-date=2020-06-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20200625175816/https://www.rollingstone.com/music/music-news/week-in-rock-history-carly-simon-and-james-taylor-tie-the-knot-250215/|url-status=dead}}</ref><br>[[The Simon Sisters]]<ref>{{cite web| url=http://www.carlysimon.com/the-simon-sisters-winkin-blinkin-and-nod/| title=The Simon Sisters| accessdate=February 17, 2016| author=carlysimon.com| archivedate=2016-05-31| archiveurl=https://web.archive.org/web/20160531052552/http://www.carlysimon.com/the-simon-sisters-winkin-blinkin-and-nod}}</ref><br>[[Elephant's Memory]]<ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/artist/301609/elephants-memory/biography|title=Elephants Memory Biography|work=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|accessdate=June 15, 2014|archivedate=2018-05-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180514003455/https://www.billboard.com/artist/301609/elephants-memory/biography}}</ref><br>[[Jimmy Webb]]<ref>{{cite web| url=http://www.carlysimon.com/film-noir/| title=Film Noir| accessdate=February 17, 2016| author=carlysimon.com| archivedate=2016-02-23| archiveurl=https://web.archive.org/web/20160223053643/http://www.carlysimon.com/film-noir}}</ref><br>[[Hall & Oates]]<ref>{{cite web |url=http://articles.courant.com/1996-01-24/features/9601240440_1_foxwoods-hall-and-oates-casino |title=Carly Simon Comfortable On Tour With Hall And Oates |work=[[Hartford Courant]] |accessdate=June 15, 2014 |archivedate=2014-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140714202430/http://articles.courant.com/1996-01-24/features/9601240440_1_foxwoods-hall-and-oates-casino }}</ref><br>[[Russ Kunkel]]<ref>{{cite web |author=Russ Kunkel | url=http://www.allmusic.com/artist/russ-kunkel-mn0000176293/biography| title=AllMusic bio| accessdate=June 13, 2014 |}}</ref><br>[[Andreas Vollenweider]]<ref>{{cite web |author=Midnight Clear | url=http://www.allmusic.com/album/midnight-clear-mw0000561908| title=AllMusic review| accessdate=June 13, 2014 |}}</ref><br>[[Carole Bayer Sager]]<ref>{{cite web|url=http://www.carolebayersager.com/collaborators.html|title=Collaborators|publisher=carolebayersager.com|accessdate=June 16, 2014|deadurl=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140913083954/http://carolebayersager.com/collaborators.html|archivedate=September 13, 2014|df=mdy-all}}</ref><br>[[Marvin Hamlisch]]<ref>{{cite web|url=http://www.carlysimon.com/News.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20121017081121/http://www.carlysimon.com/News.html|archivedate=October 17, 2012|title=CarlySimon.com/Wayback Machine|accessdate=June 16, 2014}}</ref><br>[[ریچارد بیری (شارکی یازیچی)]]<ref>{{cite web|url=http://richardperrymusic.com/|title=RichardPerry.com|accessdate=July 12, 2014|archivedate=2012-07-13|archiveurl=https://archive.today/20120713132337/http://richardperrymusic.com/}}</ref><br>[[کت استیونز]]<ref>{{cite web|url=http://www.troubadour.com/history/|title=Troubadour History|publisher=troubadour.com|accessdate=July 12, 2014}}</ref> | notable_instruments = }} }} '''کارلی سایمون''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Carly Simon) [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکالی]] [[اویونچو]]، [[شارکی یازیچی]]، [[شارکیچی]] و [[موسیقیچی]] - [[پاپ موسیقی|پاپ]]، [[پاپ راک]]، [[سافت راک]]، [[فولکور موسیقی|فولکور]] [[موسیقی ژانری|موسیقی ژانرلاریندا]] اثرلر یارادیب. کارلی سایمون ۲۵ ژوئن ۱۹۴۵ ‏ تاریخینده حیاتا گؤز آچیب. == قایناقلار == {{قایناق}} {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =Carly Simon | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} {{موسیقی-قارالاما}} {{Authority control}} [[بؤلمه:موسیقیچیلر]] bc0z1quoptnyqme2khfoc8mhwzorulu 0 521541 1592053 1591833 2026-08-25T13:27:22Z Taha el Irano 53385 /* */ 1592053 wikitext text/x-wiki [[File:Woman in a V-Neck T-Shirt.jpg|thumb|بیر خانیم نازیک و چهرایی تی‌شرت گئییب]] [[File:Leipzig2012.jpg|thumb|[[لایپزیق]] شهرینده تی‌شرت گونو]] '''تی شرت''' یا دا T-shirt — بیرتۆر [[کؤینک]]<nowiki/>‌دیر. تی-شرت اَیینین اۆست طرفینی توتار و معمولدا [[دۆگمه (گئییم)|دوگمه‌‌]]<nowiki/>سیز و قیساقول و دستک‌سیزدیر. باشدا تی‌شرتلر کؤینک آلت [[پالتار]]ی ایدی و سون ایللرده مودل‌لری چوخالدی و ائشیک پالتاری دا اولدو. تی‌شرت معمولدا اوجوزلو [[پامبیق|کتان]] و ایشیقلی و کئش پارچادان تیکیلر. اونون پارچاسینی یوماق قوْلای‌دیر. کتان یا [[پامبیق]] کئش کیمی و خانیملار جورابی پارچاسیندان اولابیلر. == قایناق == https://en.wikipedia.org/wiki/T-shirt [[بؤلمه:پالتار]] 15pyfxmmx0d7nucdjk1y8cxvbalkatx 0 582593 1592068 1402628 2026-08-25T18:37:09Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592068 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement |name=Sherrill, Arkansas |settlement_type=[[Town]] |official_name=Town of Sherrill |image_skyline=LitherlandSherrill.jpg |image_caption=Downtown Sherrill |image_map=File:Jefferson County Arkansas Incorporated and Unincorporated areas Sherrill Highlighted 0563740.svg |map_caption=Location of Sherrill in Jefferson County, Arkansas. |pushpin_map=USA |pushpin_label=Sherrill |pushpin_relief=yes |pushpin_map_caption=Location of Sherrill in the US |coordinates={{coord|34|23|07.3|N|91|57|02.5|W|region:US-AR_type:city|format=dms|display=inline,title}} |subdivision_type=[[List of sovereign states|Country]] |subdivision_name={{flag|United States}} |subdivision_type1=[[U.S. state|State]] |subdivision_name1={{flag|Arkansas}} |subdivision_type2=[[List of counties in Arkansas|County]] |subdivision_name2=[[Jefferson County, Arkansas|Jefferson]] |subdivision_type3=[[List of Arkansas townships|Township]] |subdivision_name3=Plum Bayou |established_title=[[Municipal corporation|Incorporated]]<ref>{{cite web|last=Teske|first=Steven|date=2017|title=Sherrill (Jefferson County)|url=http://www.encyclopediaofarkansas.net/encyclopedia/entry-detail.aspx?search=1&entryID=7251|website=[[Encyclopedia of Arkansas History & Culture]]|publisher=[[Central Arkansas Library System]]|access-date=May 8, 2017}}</ref> |established_date={{Start date and age|1935|5|25|mdy}} |named_for=Dr. Albert Rush Sherrill |government_footnotes=<ref>{{cite web|author=<!--Staff writer(s); no by-line.-->|date=2017|title=Sherrill|website=Arkansas Municipal League|url=http://local.arkansas.gov/local.php?agency=Sherrill|access-date=May 8, 2017|accessdate=2020-03-28|archivedate=2019-10-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191021081223/https://local.arkansas.gov/local.php?agency=Sherrill}}</ref> |government_type=[[Mayor–council government|Mayor–Council]] |leader_party=[[Independent (politician)|I]] |leader_title=[[Mayor]] |leader_name=Jody Campbell |leader_title1=[[Town council|Council]] |leader_name1={{Nowrap|Sherrill Town Council}} |unit_pref=Imperial |area_total_km2=0.34 |area_total_sq_mi=0.13 |area_land_km2=0.34 |area_land_sq_mi=0.13 |area_water_km2=0.00 |area_water_sq_mi=0.00 |elevation_ft=217 |elevation_m=66 |population_as_of=[[2010 United States Census|2010]] |population_total=84 |population_density_km2=223.06 |population_density_sq_mi=575.76 |pop_est_as_of=2017 |pop_est_footnotes= |population_est=76 |area_footnotes=<ref name="CenPopGazetteer2016">{{cite web|title=2017 U.S. Gazetteer Files|url=https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2017_Gazetteer/2017_gaz_place_05.txt|publisher=United States Census Bureau|accessdate=Aug 22, 2018}}</ref> |timezone=[[Central Time Zone (North America)|Central (CST)]] |utc_offset=-6 |timezone_DST=CDT |utc_offset_DST=-5 |postal_code_type=[[ZIP code]] |postal_code=72152 |area_code_type=[[North American Numbering Plan|Area code]] |area_code=[[Area code 870|870]] |blank_name=[[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] |blank_info={{FIPS|05|63740}} |blank1_name=[[Geographic Names Information System|GNIS]] feature ID |blank1_info={{GNIS4|78344}} |blank2_name=Major airport |blank2_info=[[Clinton National Airport|LIT]] }} شریل ([[اینگیلیس دیلی|اینگیلیسجه]]: Sherrill, Arkansas) [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری|آمریکانین]] [[آرکانزاس ایالتی|آرکانزاس]] ایالتینده یئرلشن بیر شهر . بۇ یاشاییش یئرین اساسی ۱۹۳۵ -جی ایلده قۇیولموش‌دور. ۲۰۱۸-جی وئریلن معلوماتا اهالیسینین سایی ۷۶ نفر ایدی. == قایناقلار == {{قایناق}} {{قارداش_پروژه‌لر_باغلانتی قوتوسو | یازار =no | ویکی‌سؤزلوک =no | ویکی‌کیتاب =no | ویکی‌سؤز =no | ویکی‌قایناق =no | ویکی‌آمبار =Sherrill, Arkansas | ویکی‌خبر =no | ویکی‌گیل =no | ویکی‌دولانما =no | ویکی‌بیلیم‌یورد =no }} {{Authority control}} [[بؤلمه:آمریکا شهرلری]] qxpg4ejzbk0mbhgszz9mqdjbcr1rasv 0 606158 1592069 1563150 2026-08-25T19:10:35Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592069 wikitext text/x-wiki {{short description|South Slavic language}}{{Infobox language | name = صیرب-کرووات | lc4 = srp | iso1comment = (deprecated) | iso3 = hbs | lc1 = bos | ld1 = [[Bosnian language|Bosnian]] | lc2 = cnr | ld2 = [[Montenegrin language|Montenegrin]] | lc3 = hrv | ld3 = [[Croatian language|Croatian]] | ld4 = [[Serbian language|Serbian]] | script = {{plainlist| * [[لاتین الیفباسی]] * [[کیریل الیفباسی]] * [[Yugoslav Braille]]}} | lc5 = svm | ld5 = [[Slavomolisano]] | lingua = 53-AAA-g | glotto = sout1528 | glottorefname = Serbian-Croatian-Bosnian | nation = {{plainlist| *{{flag|Serbia}} <small>(as Serbian)</small> *{{flag|Croatia}} <small>(as Croatian)</small> *{{flag|Bosnia and Herzegovina}} <small>(as Bosnian, Croatian, Serbian)</small> *{{flag|Montenegro}}<br /><small>(as Montenegrin)</small> *{{flag|Kosovo}}{{efn|name=status}} <small>(as Serbian)</small><ref>{{cite web |url = http://www.kushtetutakosoves.info/repository/docs/Constitution.of.the.Republic.of.Kosovo.pdf |title = Constitution of the Republic of Kosovo |page=2 |access-date=2012-08-17 }}</ref> *{{EU}}<br /><small>(as Croatian)</small>}} | minority = {{plainlist| *{{flag|Austria}} ([[Burgenland Croatian|Burgenland]])<ref>http://www.brg-lienz.tsn.at/events/.../minorities/.../austrian%20minorities%20legislation.doc{{Dead link|date=January 2019 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> *{{flag|Hungary}}{{Citation needed|date=April 2016}} *{{flag|Italy}} ([[Slavomolisano|Molise]])<ref>{{cite web|url=http://www.sardegnacultura.it/documenti/7_93_20061218095702.pdf|title=Legge Regionale n.15 del 14 maggio 1997 - Tutela e valorizzazione del patrimonio culturale delle minoranze linguistiche nel Molise - Bollettino Ufficiale n. 10 del 16.5.1997|publisher=Sardegna Cultura|access-date=2018-07-15|archive-date=2018-07-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20180715210618/http://www.sardegnacultura.it/documenti/7_93_20061218095702.pdf|url-status=dead|accessdate=2022-04-13|archivedate=2018-07-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180715210618/http://www.sardegnacultura.it/documenti/7_93_20061218095702.pdf}}</ref> *{{flag|Romania}} (in [[Carașova]], [[Lupac]]){{Citation needed|date=April 2016}} *{{flag|Slovakia}}<ref>{{cite web |url=http://www.b92.net/eng/news/society-article.php?yyyy=2010&mm=02&dd=09&nav_id=65083 |title=B92.net |website=B92.net |access-date=2013-09-01 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20131110174015/http://www.b92.net/eng/news/society-article.php?yyyy=2010&mm=02&dd=09&nav_id=65083 |archive-date=2013-11-10 |accessdate=2022-04-13 |archivedate=2013-11-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131110174015/http://www.b92.net/eng/news/society-article.php?yyyy=2010&mm=02&dd=09&nav_id=65083 }}</ref> *{{CZE}}<ref>{{cite web |url = http://www.minorityrights.org/?lid=1834 |title=Minority Rights Group International : Czech Republic : Czech Republic Overview |website=Minorityrights.org |access-date = 2012-10-24 }}</ref> *{{MKD}}<ref>{{cite web |url = http://www.minorityrights.org/?lid=4021 |title = Minority Rights Group International : Macedonia : Macedonia Overview |website = Minorityrights.org |access-date = 2012-10-24 }}</ref>}} | agency = {{plainlist| *[[Institute of Croatian Language and Linguistics]] (Croatian) *[[Board for Standardization of the Serbian Language]] (Serbian) *Language Institute at [[University of Sarajevo]] (Bosnian)}} | map = Serbo croatian language2005.png | iso1 = sh | dia5 = [[Torlakian]] | altname = {{plainlist| *[[صیرب دیلی]] *[[کرووات دیلی]] *[[بوسنی دیلی]] *[[مونتینقرو دیلی]]}} | fam2 = [[بالتیک - ایسلاو دیللری]] | nativename = {{plainlist| *{{lang|sh-Latn|srpskohrvatski}} / {{lang|sh-Latn|hrvatskosrpski}} *{{lang|sh-Cyrl|српскохрватски}} / {{lang|sh-Cyrl|хрватскосрпски}} }} | states = [[صیربیستان]], [[کروواسی]], [[بوسنی و هرزقووین]], [[مونتینقرو]], [[کوزووو]] | region = | ethnicity = [[بوشناک‌لار]]، [[کوروات‌لار|کرووات‌لار]]، [[مونتینقرولولار]]، [[صرب‌‌لر| صیرب‌لر]] | speakers = {{sigfig|21|2}} میلیون | date = 2011 | ref = <ref>{{cite web |url = http://assets.cambridge.org/97805212/94485/excerpt/9780521294485_excerpt.pdf |title = The Slavic Languages |work = Cambridge Language Surveys |page = 7 |access-date = 19 June 2017 |accessdate = 2022-04-13 |archivedate = 2018-12-25 |archiveurl = https://web.archive.org/web/20181225153732/http://assets.cambridge.org/97805212/94485/excerpt/9780521294485_excerpt.pdf%20 }}</ref> | familycolor = [[هیند اوروپا دیللری]] | fam3 = [[ایسلاو دیللری]] | dia4 = [[Slavomolisano dialect|Slavomolisano]] | fam4 = [[گونئی ایسلاو دیللری]] | fam5 = [[قوزئی-غرب ایسلاو دیللری]] | stand1 = [[Serbian language|Serbian]] | stand2 = [[Croatian language|Croatian]] | stand3 = [[Bosnian language|Bosnian]] | stand4 = [[Montenegrin language|Montenegrin]] | dia1 = '''[[Dialects of Serbo-Croatian]]''': | dia2 = [[Shtokavian]] (standard) | dia3 = [[Bunjevac dialect|Bunjevac]] | mapcaption = {{legend|#a7f0f0|Areas where Serbo-Croatian is spoken by a plurality of inhabitants (as of 2005){{update inline|date=July 2018}}<br /> ---- <small>'''Note:''' ^a [[Kosovo]] independence disputed, see [[2008 Kosovo declaration of independence]]</small> | notice = IPA }} }} '''صیرب-کروات ديلی''' - گونئی [[ایسلاو دیللری|ایسلاو ديللري]]<nowiki/>ندن بيری. [[صربیستان|صیرب]]، [[کوروواسی|کرواسی]] و [[بوسنی و هرزقووین|بوسنی]] ديللری صرب-کرووات ديلی‌نين بؤلگه‌وی واريانت‌لاری ساييلير. == اتک‌یازی‌لار == [[بؤلمه:دیللر]] <references group="lower-alpha" /> d64w9v3iozeyzghpq5unrj737ghyl8g 0 606958 1592083 1519111 2026-08-26T09:32:25Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592083 wikitext text/x-wiki {{Short description|Province of Turkey}} {{Infobox settlement <!-- See Template:Infobox settlement for additional fields and descriptions --> | name = چوروم اوستانی | native_name = <!-- if different from the English name --> | native_name_lang = tr<!-- ISO 639-2 code e.g. "tr" for Turkish. If more than one, use {{Lang}} instead --> | settlement_type = [[تورکیه اوستانلاری|تورکیه اوستانی]] | image_skyline = Lion Gate in Hattusa.jpg | image_caption = Lion Gate in [[Hattusa]] | image_flag = | image_seal = <!-- maps and coordinates ------> | image_map = Çorum in Turkey.svg | mapsize = 300px | map_caption = Location of Çorum Province in Turkey <!-- location ------------------> | subdivision_type = Country | subdivision_name = [[تورکیه]] | subdivision_type1 = [[First-level NUTS of Turkey|Region]] | subdivision_name1 = [[غربی قارا دنیز بؤلگه‌سی (آمار)|غربی قارا دنیز]] | subdivision_type2 = [[Second-level NUTS of Turkey|Subregion]] | subdivision_name2 = [[Samsun Subregion|Samsun]] | seat_type = Provincial seat and largest city | seat = | seat1_type = Largest city | seat1 = <!-- coordinates --> | coordinates = <!-- government type, leaders --> | leader_title = [[Electoral districts of Turkey|Electoral district]] | leader_name = [[Çorum (electoral district)|Çorum]] | leader_title1 = | leader_name1 = | total_type = Total | area_total_km2 = 12,820 | population_footnotes = {{Wikidata|reference|P1082|P585=2018}} | population_total = {{Wikidata|property|raw|P1082|P585=2018}} | population_as_of = 2018 | population_density_km2 = auto | population_urban = | population_urban_footnotes = | population_rural = | population_rural_footnotes = | area_code_type = <!-- defaults to: Area code(s) --> | area_code = 0364 | registration_plate = 19 | website = | footnotes = }} {{One source|date=June 2022}} '''چوروم اوستانی''' ({{Lang-tr|{{italics correction|Çorum İli}}}}) تورکیه اوستانلاریندان بیری دیر.. ==قایناقلار== {{قایناق}} ==خاریجی لینکلر== {{آمبار بؤلمه}} * {{In lang|tr}} [http://www.corum.gov.tr/ Çorum governor's official website] * {{In lang|tr}} [http://www.corum.bel.tr/ Çorum municipality's official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20201003072956/https://corum.bel.tr/ |date=2020-10-03 }} * {{In lang|en}} [http://www.dmi.gov.tr/en-US/forecast-cities.aspx?m=CORUM Çorum weather forecast information] {{تورکیه ناحیه‌لری|provname=چوروم|sortkey=Corum}} {{تورکیه اوستانلاری}} {{Authority control}} {{Coord|40|33|52|N|34|39|50|E|region:TR-19_type:adm1st|display=title}} {{DEFAULTSORT:Corum Province}} [[بؤلمه:چوروم اوستانی| ]] 810b63imvviw21muwaeh37gf4h8ozmv 0 607568 1592070 1529530 2026-08-25T19:15:04Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592070 wikitext text/x-wiki {{Short description|Series of large rock reliefs in Iran dating back to the Sassanid era}} {{Infobox historic site | name = Taq-e Bostan<br> | native_language = طاق بستان | image = Taq-e-Bostan.jpg | image_size = 300px | caption = Taq Bostan, a famous rock relief of Sassanid Persia | location = [[کیرمانشاه]], Iran | height = | built = ca. 4th century CE | architect = | architecture = [[Persian architecture]] | coordinates = | locmapin = Iran | map_relief = yes | map_width = 300 | map_caption = | visitation_num = | visitation_year = }} '''طاق‌بوستان''' [[ایران|ایرانین]] [[کیرمانشاه]] شهرینده یئرلشن تاریخی بیر اثردیر. == قایناقلار == {{قایناق}} == ائشیک باغلانتیلار == {{آمبار بؤلمه|Taq-e Bostan}} * [http://collections.si.edu/search/results.jsp?view=grid&date.slider=&date.slider=&date.slider=&fq=place%3A%22Ta%5Cu0304q-e+Bosta%5Cu0304n+Site+%28Iran%29%22&q=ernst+herzfeld+&start=20 Ernst Herzfeld Papers, Series 5: Drawings and Maps, Records of Taq-e Bostan Site] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120227093101/http://collections.si.edu/search/results.jsp?view=grid&date.slider=&date.slider=&date.slider=&fq=place:%22Ta%5Cu0304q-e+Bosta%5Cu0304n+Site+(Iran)%22&q=ernst+herzfeld+&start=20 |date=2012-02-27 }} Collections Search Center, S.I.R.I.S., Smithsonian Institution, Washington, D.C. * [https://www.livius.org/a/iran/taqebostan/taqebostan1.html Photos of Taq-e Bostan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090220184618/http://www.livius.org/a/iran/taqebostan/taqebostan1.html |date=2009-02-20 }} * [https://www.youtube.com/watch?v=SbdZsrsbzIM Taq Bostan] (Video) * [http://www.iranchamber.com/cities/kermanshah/kermanshah.php Kermanshah and Taq-e Bostan] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170202012439/http://www.iranchamber.com/cities/kermanshah/kermanshah.php |date=2017-02-02 }} {{Coord|34.387528546|47.1320956476|format=dms|region:IR_type:landmark_scale:2000|name=Taq-e Bostan, Kermanshah, Iran|display=title}} {{کیرمانشاه اوستانی}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Taq-E Bostan}} 4bjg207sfrwymfue3vztcsd1rk072ra 0 613174 1592056 1551765 2026-08-25T13:37:11Z Taha el Irano 53385 /* */ 1592056 wikitext text/x-wiki {{Infobox anatomy | Name = Respiratory system | Latin = systema respiratorium | Image = Respiratory system complete en.svg | Caption = A complete, schematic view of the human respiratory system with their parts and functions. | Width = | Image2 = | Caption2 = | Precursor = | System = | Artery = | Vein = | Nerve = | Lymph = }} [[فایل:Respiratory system be.png|بندانگشتی|تنفوس سیستمی]] '''تنفوس سیستمی''' ({{اینگیلیسجه|Respiratory system}}) بیر نووع [[بیولوژی|بیولوژیک]] سیستمی دیر. بو سیستم بۆتۆن حرکت ائدن [[جانلی‌لار|جانلی لار]]<nowiki/>دا اولور اؤزللیکله مه مه لی لرده بو سیستم [[اوکسیژن]]<nowiki/>ی هاوا دان آلئیر و بدن ده یایئر و [[دیاوکسید کربن|دی اوکسید کربنی]] بدن دن چیخاردیر. قورو دا یاشایان [[حئیوان]] لاردا آغ جییر بو ایشی گؤرۆر آما سو یاشایان حئیوان لاردا [[سولونگاچ|سولونغاج]] بو ایشی گؤرۆر. == قایناقلار == {{اتک‌یازی}} i5o4qpou2r04rs7r70wzri0rre9qm0n 1592057 1592056 2026-08-25T13:37:42Z Taha el Irano 53385 /* */ 1592057 wikitext text/x-wiki {{Infobox anatomy | Name = Respiratory system | Latin = systema respiratorium | Image = Respiratory system complete en.svg | Caption = A complete, schematic view of the human respiratory system with their parts and functions. | Width = | Image2 = | Caption2 = | Precursor = | System = | Artery = | Vein = | Nerve = | Lymph = }} [[فایل:Respiratory system be.png|بندانگشتی|تنفوس سیستمی]] '''تنفوس سیستمی''' ({{اینگیلیسجه|Respiratory system}}) بیر نووع [[بیولوژی|بیولوژیک]] سیستمی دیر. بو سیستم بۆتۆن حرکت ائدن [[جانلی‌لار|جانلی لار]]<nowiki/>دا اولور اؤزللیکله مه مه لی لرده بو سیستم [[اوکسیژن]]<nowiki/>ی هاوا دان آلئیر و بدن ده یایئر و [[دیاوکسید کربن|دی اوکسید کربنی]] بدن دن چیخاردیر. قورو دا یاشایان [[حئیوان]] لاردا آغ جییر بو ایشی گؤرۆر آما سو یاشایان حئیوان لاردا [[سولونغاج]] بو ایشی گؤرۆر. == قایناقلار == {{اتک‌یازی}} tuj8ampbksjietrx1nkwdiik6cxm0a1 0 613175 1592054 1584084 2026-08-25T13:35:29Z Taha el Irano 53385 Taha el Irano، [[سولونگاچ]] صفحه‌سینی [[سولونغاج]]-ه آپاردی: سهو یازیلیش 1584084 wikitext text/x-wiki [[فایل:Carp gill defect.jpg|بندانگشتی|بالیق سولونغاجی]] '''سولونغاج''' ({{اینگیلیسجه|Gill}}) [[بالیق]] لاردا و [[سولوجانلار|سولوجان]] لاردا اولور سولونگاچ بالیغا تنفوس ایمکانی یارادیر بئله کی سو دا اولان [[اوکسیژن]]<nowiki/>ی آلیر و [[دیاوکسید کربن|دی اوکسید کربن]]<nowiki/>ی دا سووا بوراخیر. سولونگاچ ایچی توک کیمین توخونماسی وار و قان دامارلاردان ایچی دولو دور. == قایناقلار == {{اتک‌یازی}} 3eun799iezc5sht9mdgqjmopkiw8fve 0 616509 1592064 1587990 2026-08-25T17:45:49Z InternetArchiveBot 27960 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1592064 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious group |group = Sikhs |founder = [[Guru Nanak]] |image = Painting of Maharaja Ranjit Singh at the Darbar Sahib, by August Schoefft, ca.1840's–1855 after a sketch made by Schoefft in Amritsar in 1841 (post-varnish removal).jpg |caption = Painting of [[رانجیت سینق]] at the [[Golden Temple]], by [[August Schoefft]], ca.1840's–1855 |population = {{Circa| 25–30}} million{{Refn|<ref>{{cite web|title=April 2022: Sikh Awareness and Appreciation Month |url=https://www.michigan.gov/whitmer/news/proclamations/2022/04/01/april-2022-sikh-awareness-and-appreciation-month|publisher=State of Michigan Office of the Governor|access-date=28 March 2023|quote="there are more than 30 million Sikhs worldwide"}}</ref><ref>{{cite web|title=US Sikhs tirelessly travel their communities to feed hungry Americans |date=9 July 2020 |url=https://www.cnn.com/travel/article/sikh-pandemic-food-support/index.html|publisher=[[سی ان ان]]|access-date=28 March 2023|quote="Founded some 500 years ago in the Punjab region of India, the faith has some 30 million adherents, making it the fifth largest [[دین]] worldwide."}}</ref><ref>{{cite web|title=A Brief Introduction to Sikhism|date=5 May 2021 |url=https://interactive.wttw.com/playlist/2021/05/05/sikhism-chicago|publisher=[[WTTW]]|access-date=28 March 2023|quote="Sikhism is the world's fifth-largest religion, with 25–30 million adherents around the globe}}</ref><ref>{{cite web|title=Sikhs in America|url=https://www.sikhcoalition.org/about-sikhs/sikhs-in-america/|access-date=28 March 2023|quote="There are nearly 30 million Sikhs around the world today, and a vast majority of them live in the Indian state of Punjab."}}</ref><ref>{{cite web|title=Guru Nanak Religious Society |url=http://www.gnrsohio.org/sikhism.html|access-date=28 March 2023|quote="There are over 30 million Sikhs worldwide."}}</ref><ref name="Britannica">{{cite encyclopedia |url = https://www.britannica.com/topic/Sikhism |title=Sikhism |encyclopedia= [[Encyclopædia Britannica]] |access-date=6 October 2022|quote= In the early 21st century there were nearly 25 million Sikhs worldwide, the great majority of them living in the Indian state of Punjab.}}</ref><ref>{{cite news | url=https://timesofindia.indiatimes.com/times-fact-check/news/fake-alert-sidhu-wrongly-quotes-sikh-population-as-14-crores/articleshow/72003044.cms | title= Sidhu wrongly quotes Sikh population as 14 crores | newspaper=The Times of India | date=11 November 2019 }}</ref>}} |region1 = [[هیندیستان]] |pop1 = 23,786,000–28,000,000 |ref1 ={{Refn|<ref name="WorldFactbookIndia">{{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/india/#people-and-society|title=India People and Society|publisher=The World Factbook|access-date=15 February 2023|accessdate=2025-07-04|archivedate=2021-03-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210318202107/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/india#people-and-society}}</ref>{{Efn|name=SikhIndia|Sikhs comprise 1.7% (23,786,052) of India's total population of 1,399,179,585 per 2023 estimate by the World Factbook.<ref name="WorldFactbookIndia"/>}}<ref name="SikhIndia2011" >{{cite web | url=https://www.findeasy.in/sikh-population-in-india/ | title=Sikh Population in World &#124; Sikh Population in India 2023 | date=22 December 2021 }}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.census2011.co.in/data/religion/4-sikhism.html |title= Sikh Religion Census 2011 |access-date = 21 March 2023}}</ref>}} |region2 = [[کانادا]] |pop2 = 771,790 |ref2 = <ref name="canadareligion2021">{{Cite web |last=Government of Canada |first=Statistics Canada |date=2022-10-26 |title= Religion by visible minority and generation status: Canada, provinces and territories, census metropolitan areas and census agglomerations with parts |url=https://www150.statcan.gc.ca/t1/tbl1/en/tv.action?pid=9810034201 |access-date=2022-12-01 |website=www12.statcan.gc.ca}}</ref><ref>{{Cite web |last=Government of Canada |first=Statistics Canada |date=2022-10-26 |title=The Daily – The Canadian census: A rich portrait of the country's religious and ethnocultural diversity |url=https://www150.statcan.gc.ca/n1/daily-quotidien/221026/dq221026b-eng.htm |access-date=2022-10-26 |website=www150.statcan.gc.ca}}</ref> |region3 = [[بیرلشمیش شاهلیق]] |pop3 = 724,140 |ref3 =<ref>{{Cite web|url=https://www.ons.gov.uk/peoplepopulationandcommunity/culturalidentity/religion/bulletins/religionenglandandwales/census2021|title=Religion, England and Wales – Office for National Statistics|website=www.ons.gov.uk}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.scotlandscensus.gov.uk/documents/censusresults/release2a/rel2A_Religion_detailed_Scotland.pdf|title=Religion (detailed): All people|publisher=National Records of Scotland |access-date=8 April 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ninis2.nisra.gov.uk/Download/Census%202011/QS218NI.ods|title=Religion – Full Detail: QS218NI|publisher=Northern Ireland Statistics and Research Agency|access-date=8 April 2017|archive-date=16 September 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170916182540/http://www.ninis2.nisra.gov.uk/Download/Census%202011/QS218NI.ods|url-status=dead|accessdate=2025-07-04|archivedate=2017-09-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170916182540/http://www.ninis2.nisra.gov.uk/Download/Census%202011/QS218NI.ods}}</ref> |region4 = [[آمریکا بیرلشمیش ایالتلری]] |pop4 = 300,000 |ref4 = {{Refn|While the [[U.S. Census]] does not ask about religion,<ref>{{cite web|title= Does the Census Bureau have data for religion? |url=https://ask.census.gov/prweb/PRServletCustom/app/ECORRAsk2_/YACFBFye-rFIz_FoGtyvDRUGg1Uzu5Mn*/!STANDARD?pzuiactionzzz=CXtpbn0rTEpMcGRYOG1vS0tqTFAwaENUZWpvM1NNWEMzZ3p5aFpnWUxzVmw0TjJndno5ZkJPc24xNWYvcCtNbVVjWk5Z*|publisher=[[United States Census Bureau]]|access-date=18 March 2023}}</ref> 70,697 Americans (or {{Pct|70,697|331,449,281|2}} of the total population) declared Sikh as their ethnicity in the [[2020 U.S. census|2020 census]].<ref>{{cite web|title= Asian Indian Was The Largest Asian Alone Population Group in 2020|url=https://www.census.gov/library/stories/2023/09/2020-census-dhc-a-asian-population.html|publisher=[[United States Census Bureau]]|access-date=23 September 2023}}</ref> In the [[2021 Canadian census]], 194,640 Canadians declared Sikh as their ethnicity while 771,790 Canadians declared Sikh as their religion, indicating that the Sikh American population may be around 280,329, or {{Pct|280,329|331,449,281|2}} of the total population.<ref>{{cite web|title= Census Profile, 2021 Census of Population| date=9 February 2022 |url=https://www12.statcan.gc.ca/census-recensement/2021/dp-pd/prof/details/page.cfm?Lang=E&DGUIDList=2021A000011124&GENDERList=1,2,3&STATISTICList=1,4&HEADERList=0&SearchText=Canada|publisher=[[Statistics Canada]]|access-date=23 September 2023}}</ref> The [[U.S. Census Bureau]] estimated the adult Sikh American population at 78,000 in 2008.<ref name="abstract01">{{cite web|title=Statistical Abstract of the United States: 2012 – Section 1: Population – Table 75: Self-Described Religious Identification of Adult Population: 1990, 2001, and 2008 (page 61)|url=https://www2.census.gov/library/publications/2011/compendia/statab/131ed/2012-statab.pdf|publisher=[[United States Census Bureau]]|access-date=14 April 2023}}</ref> The [[Pew Research Center]] estimated the Sikh American adult population to be 140,000 and the total population at 200,000 in 2012 while the World Religion Database at Boston University estimated the American Sikh population to be at 280,000 in 2012.<ref name="abstract01"/><ref name="How Many">{{cite web|title=How Many U.S. Sikhs?|date=6 August 2012 |url=https://www.pewresearch.org/2012/08/06/ask-the-expert-how-many-us-sikhs/|publisher=[[Pew Research Center]]|access-date=18 March 2023}}</ref> Sikh organizations like the [[Sikh Coalition]] and [[American Sikh Congressional Caucus]] estimate the Sikh American population to be as high as 1,000,000, but do not provide any sources for these figures;<ref>{{cite web|title=About Sikhs|url=https://www.sikhcoalition.org/about-sikhs/|publisher=[[Sikh Coalition]]|access-date=14 April 2023}}</ref><ref>{{cite web|title=H. RES. 275–118th Congress (2023–2024)| date=10 April 2023 |url=https://www.congress.gov/bill/118th-congress/house-resolution/275/text?s=1&r=1/|publisher=[[آمریکا کنگره‌سی]]|access-date=14 April 2023}}</ref><ref name="How Many"/> 500,000 nevertheless remains the most cited Sikh American population size in news media.<ref>{{cite web|title=Sikhism Reporter's Guide|url=https://www.sikhcoalition.org/resources/sikhism-reporters-guide/|publisher=[[Sikh Coalition]]|access-date=23 July 2023|archive-date=23 July 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230723043536/https://www.sikhcoalition.org/resources/sikhism-reporters-guide/|url-status=dead|accessdate=2025-07-04|archivedate=2023-07-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230723043536/https://www.sikhcoalition.org/resources/sikhism-reporters-guide/}}</ref>{{Refn|<ref>{{cite web|title=The Sikh Community Today |url=https://pluralism.org/the-sikh-community-today|publisher=[[هاروارد بیلیم‌یوردو]]|access-date=28 March 2023|quote="Today there are well over 500,000 Sikhs in the United States."}}</ref><ref>{{cite web|title=American Sikhs are targets of bigotry, often due to cultural ignorance |date=10 August 2022 |url=https://religionnews.com/2022/08/10/american-sikhs-are-targets-of-bigotry-often-due-to-cultural-ignorance/|publisher=[[Religion News Service]]|access-date=28 March 2023|quote="Scholars and government officials estimate the Sikh American population to number around 500,000."}}</ref><ref>{{cite web|title=Sikhs in America:A History of Hate |url=https://www.propublica.org/article/sikhs-in-america-hate-crime-victims-and-bias|publisher=[[ProPublica]]|access-date=28 March 2023|quote="There are an estimated 500,000 Sikhs living in the U.S., many in New York and California." }}</ref><ref>{{cite web|title=April 2022: Sikh Awareness and Appreciation Month |url=https://www.michigan.gov/whitmer/news/proclamations/2022/04/01/april-2022-sikh-awareness-and-appreciation-month|publisher=State of Michigan Office of the Governor|access-date=28 March 2023|quote="Sikhism is the fifth largest religion in the world, and, today, there are more than 30 million Sikhs worldwide and an estimated 500,000 Sikh Americans;"}}</ref><ref>{{cite web|title=Want to know about Sikhism?|date=23 May 2022 |url=https://www.wuwm.com/2022-05-23/want-to-know-about-sikhism-head-to-new-book-collection-in-oak-creek|publisher=[[WUWM]]|access-date=28 March 2023|quote="There are more than 500,000 Sikhs in the United States."}}</ref><ref>{{cite web|title=A Brief Introduction to Sikhism|date=5 May 2021 |url=https://interactive.wttw.com/playlist/2021/05/05/sikhism-chicago|publisher=[[WTTW]]|access-date=28 March 2023|quote="Despite its relatively recent arrival in Chicago, Sikhism is the world's fifth-largest religion, with 25 to 30 million adherents around the globe and an estimated 500,000 in America today."}}</ref>}} With 1% of [[آمریکا آسیالی‌لاری]] being Sikh, and 90.7% of Sikh Americans being Asian American, the American Sikh population can be estimated around 280,000–500,000 in 2021.<ref>{{cite web|title=Asian Americans: A Mosaic of Faiths|date=19 July 2012 |url=https://www.pewresearch.org/religion/2012/07/19/asian-americans-a-mosaic-of-faiths-overview/|publisher=[[Pew Research Center]]|access-date=14 April 2023}}</ref><ref>{{cite web|title=2020 National Sikh American Survey: Key Findings|date=23 October 2020|url=https://issuu.com/saldefmedia/docs/2020_national_sikh_american_survey|publisher=[[Sikh American Legal Defense and Education Fund]]|access-date=14 April 2023|archive-date=14 April 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230414220224/https://issuu.com/saldefmedia/docs/2020_national_sikh_american_survey|url-status=dead|accessdate=2025-07-04|archivedate=2023-04-14|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230414220224/https://issuu.com/saldefmedia/docs/2020_national_sikh_american_survey}}</ref><ref>{{cite web|title=DP05ACS Demographic and Housing Estimates |url=https://data.census.gov/table?tid=ACSDP1Y2021.DP05|publisher=[[United States Census Bureau]]|access-date=14 April 2023}}</ref>}} |region5 = [[Sikhism in Italy|Italy]] |pop5 =220,000 |ref5 = {{Refn|<ref name="Geo News"/><ref name="Daily Pakistan"/><ref name="Pakistan Today"/><ref name="Bol News"/><ref name="The Wire-2"/><ref name="The Economic Times-2018-2"/><ref name="Global Indian"/><ref name="Bertolani 2013 75"/><ref name="Hindustan Times"/><ref name="Homegrown"/><ref name="Tebano"/>}} |region6 = [[اوسترالیا]] |pop6 = 210,400 |ref6 = {{Refn|<ref name="Geo News">{{Cite news |title=Over 40,000 Sikhs vote in secessionist Referendum in Italy |work=Geo News |url=https://www.geo.tv/latest/415781-over-40000-sikhs-vote-in-secessionist-khalistan-referendum-in-italy |quote=it had chosen the city of Brixia because Italy had over 200,000 Sikhs living in the county with a majority in Brescia.}}</ref><ref name="Daily Pakistan">{{Cite news |title=Around 45,000 Sikhs vote in Referendum in Italy |work=Daily Pakistan |url=https://en.dailypakistan.com.pk/09-May-2022/around-45-000-sikhs-vote-in-khalistan-referendum-in-italy |quote=That it had chosen the city of Brixia because Italy had over 200,000 Sikhs living in it with a majority in Brescia}}</ref><ref name="Bol News">{{Cite news |title=Thousands of Sikhs attend parade in Italy |work=Bol News |url=https://www.bolnews.com/2022/05/08/italy/thousands-of-sikhs-attend-parade-in-italy-ahead-of-khalistan-referendum/index.html |quote=Italy has over 200,000 Sikhs who are active members of the Italian population, which is why this city was chosen}}</ref><ref name="The Wire-2">{{cite web |title=The Continuing Struggle for Religious Freedom by Italy's Sikh Community |url=https://thewire.in/external-affairs/sikhs-in-italy |website=The Wire |quote=It is estimated that there are around 220,000 Sikh migrants in Italy. The community, however, has been largely invisible to native Italians. The majority of Sikhs are dairy workers, living far from the cities, and settled mainly in the farms of north and central Italy.}}</ref><ref name="The Economic Times-2018-2">{{cite news |date=29 July 2018 |title=How the recent Punjabi migration to Spain & Italy is a departure for the diaspora |newspaper=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/magazines/panache/how-the-recent-punjabi-migration-to-spain-and-italy-is-a-departure-for-the-diaspora/articleshow/65180012.cms?from=mdr |quote=The total number of Indians in Italy has now crossed 200,000, making it the largest Indian diaspora in continental Europe and far greater than the 30,000 estimated in Spain. This Indian contingent is mainly made up of Punjabi Jat Sikhs.}}</ref><ref name="Global Indian">{{cite web |title=How Sikhs saved the Italian cheese industry |url=https://www.globalindian.com/story/global-indian/parmesans-indian-connect-how-sikhs-saved-the-italian-cheese-industry/ |website=Global Indian |quote=Today, Italy has the largest Sikh population in Europe, only second to the United Kingdom, with an estimated number of 220,000}}</ref><ref name="Bertolani 2013 75">{{Cite book |last=Bertolani |first=Barbara |title=Globalizing Belief, Localizing Gods |publisher=Brill Publishers |year=2013 |isbn=9789004254756 |pages=75 |chapter=The Sikhs in Italy: A Growing Heterogeneous and Plural Presence |quote="According to Gallo (2013), by contrast, the Sikhs would number at least 100,000. Barbara Bertolani estimates in 2013 "My own data gathered within the Sikh community in Italy show Sikh people constituting about 70% of all the Indians present, i.e., at least 84,000 residents"}}</ref><ref name="Hindustan Times">{{Cite news |title=Why the Indian government must help Italian Sikhs |work=Hindustan Times |url=https://www.hindustantimes.com/columns/why-the-indian-government-must-help-italian-sikhs/story-y3yJS6zWOqnYkkVsDuvvAJ.html |quote=Up to 150,000 Sikhs now live there, making it the largest Sikh Community in Europe after the one in Britain}}</ref><ref name="Homegrown">{{Cite news |title=The Sikhs Spearheading The Italian Parmesan Cheese Industry |work=Homegrown |url=https://homegrown.co.in/homegrown-explore/the-sikhs-who-saved-parmesan-in-italy-are-now-fighting-to-save-themselves |quote=Despite the estimated 220,000 Sikh immigrants who inhabit the Po Valley, there seems to a whiff of change in the air}}</ref><ref name="Pakistan Today">{{Cite news |title=Sikhs vote in referendum in Rome |work=Pakistan Today |url=https://www.pakistantoday.com.pk/2022/07/03/sikhs-vote-in-referendum-in-rome-for-freedom-of-khalistan/ |quote=About 200,000 Sikhs live in different cities of Italy.}}</ref><ref name="Tebano">{{Cite news |last=Tebano |first=Elena |title=Prayer at dawn, zero crime: this is how Sikhs live in Italy, after the sentence of the Cassation |work=Corriere Della Sera |url=https://www.corriere.it/cronache/17_maggio_17/nulla-sikh-culto-preghiera-adcfa0ae-3a74-11e7-acbd-5fa0e1e5ad68.shtml |quote=The vegan diet, the cult, the traditions. Customs and symbols of the 150,000 faithful of the religion born in India who now live in the Bel Paese}}</ref>}} |region7 = [[مالزی]] |pop7 = 100,000 |ref7 =<ref>{{Cite news |title=Gobind Singh Deo is Malaysia's first Sikh minister |newspaper=The Economic Times |url=https://economictimes.indiatimes.com/nri/nris-in-news/sikh-man-gobind-singh-deo-becomes-malaysias-first-minister/articleshow/64268155.cms?from=mdr |quote=Malaysia has nearly 100,000 Sikh population.}}</ref><ref>{{Cite news |title=Malaysia gets first Sikh minister |work=WION |url=https://www.wionews.com/world/gobind-singh-deo-appointed-as-the-first-sikh-minister-in-the-malaysian-cabinet-138820 |quote=Miri Indian Association president, Councillor Karambir Singh was quoted as saying by the Borneo Post. Malaysia has nearly 100,000 Sikh population}}</ref><ref>{{Cite web |title=On the Gurdwara Trail in Malaysia: A Spiritual Experience |url=https://www.sikhnet.com/news/gurdwara-trail-malaysia-spiritual-experience |website=SikhNet |date=20 January 2023 |quote=The Malaysian Sikh community is the fourth largest ethnic group of Malaysian Indians. It is estimated that over 100,000 Sikhs reside in Malaysia. The Sikh population is the largest here among Southeast and East Asia.}}</ref> |region10 = [[تایلند]] |pop10 = 70,000 |ref10 =<ref>{{Cite web|url=https://2009-2017.state.gov/j/drl/rls/irf/2006/71359.htm|title=Thailand|website=U.S. Department of State}}</ref> |region11 = [[سعودی عربیستان]] |pop11 = 67,000 |ref11 =<ref>{{Cite web |date=June 2, 2022 |title=2021 Report on International Religious Freedom: Saudi Arabia |url=https://www.state.gov/reports/2021-report-on-international-religious-freedom/saudi-arabia/ |website=U.S. Department of State}}</ref> |region12 = [[نیوزیلند]] |pop12 = 53,406 |ref12 =<ref name="New Zealand Sikh population">{{cite web | url=https://explore.data.stats.govt.nz/vis?tm=occupation%2C%202023%20census&pg=0&hc[Society]=2023%20Census&hc[Census%20year]=2023&snb=4&vw=tb&df[ds]=ds-nsiws-disseminate&df[id]=CEN23_TBT_004&df[ag]=STATSNZ&df[vs]=1.0&dq=ra80601.2023&to[TIME]=false |title = Stats NZ Aotearoa Data Explorer}}</ref> |region13 = [[بیرلشمیش عرب امیرلیکلری]] |pop13 = 52,000 |ref13 =<ref>{{Cite web|url=https://www.khaleejtimes.com/uae/sikhs-in-uae-hail-countrys-year-of-respect-inclusion|title=Sikhs in UAE hail country's year of 'respect, inclusion'|first=Dhanusha|last=Gokulan|website=Khaleej Times}}</ref> |region14 = [[فیلیپین]] |pop14 = 50,000 |ref14 =<ref>{{cite web|url=http://indianexpress.com/article/india/india-news-india/punjabi-community-money-lending-philippines-president-rodrigo-duterte-2806212/|title=Punjabi Community Involved in Money Lending in Philippines Braces for 'Crackdown' by New President|date=18 May 2016}}</ref><ref>{{cite web |title = 2011 Gurdwara Philippines: Sikh Population of the Philippines |url=http://www.angelfire.com/ca6/gurdwaraworld/philippines.html |access-date=11 June 2011 |url-status=dead |archive-url = https://web.archive.org/web/20111201014811/http://www.angelfire.com/ca6/gurdwaraworld/philippines.html |archive-date=1 December 2011 }}</ref> |region15 = [[عومان]] |pop15 = 35,540 |ref15 =<ref>{{cite web | url=https://www.thearda.com/world-religion/national-profiles?u=171c | title=National Profiles }}</ref> |region16 = [[پورتوقال]] |pop16 = 35,000 |ref16 = <ref>{{Cite web |title=Portugal Fact Sheet |url=https://www.eoilisbon.gov.in/page/portugal-fact-sheet/ |website=Embassy of India (Lisbon, Portugal) |quote="Sikhs (35,000), In recent years, the number of Indians (especially from Punjab/Haryana) has increased significantly owing to the easing of immigration norms by Portugal. However, since many of them do not have valid residency documents, official figures are not available." |accessdate=2025-07-04 |archivedate=2023-05-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230525215421/https://www.eoilisbon.gov.in/page/portugal-fact-sheet/ }}</ref> |region17 = [[فرانسه]] |pop17 = 30,000 |ref17 = <ref>{{Cite web| date=May 6, 2017 |title=France's Sikh Minority Looks Set to Vote Against Marine Le Pen |url=https://thewire.in/external-affairs/frances-sikh-minority-set-vote-marine-le-pen|website=The Wire}}</ref> |region18 = [[ایسپانیا]] |pop18 = 26,000 |ref18 =<ref>{{Cite journal|title=Masculinity in the Sikh Community in Italy and Spain: Expectations and Challenges|first=Nachatter Singh|last=Garha|date=6 February 2020|journal=Religions|volume=11|issue=2|pages=76|doi=10.3390/rel11020076|doi-access=free |issn=2077-1444|hdl=2183/38589|hdl-access=free}}</ref> |region19 = [[آلمان]] |pop19 = 25,000 |ref19 =<ref>{{Cite web |title=Mitgliederzahlen: Sonstige – REMID – Religionswissenschaftlicher Medien- und Informationsdienst e.V. |url=http://remid.de/info_zahlen/verschiedene/ |access-date=2017-08-16 |website=remid.de |language=de-DE |quote=Sikhs, 25,000 (2020)....The "German Information Center for Sikh Religion, Sikh History, Culture and Science (DISR)" estimates the number of Sikhs in Germany at 18,000 for 2017}}</ref> |region20 = [[یونان]] |pop20 = 20,000 |ref20 =<ref>{{Cite news |last=Lavin |first=Talia |date=26 April 2015 |title=Vibrant Vaisakhi Celebrates Sikh Life In Greece |work=Huffington Post |url=https://www.huffingtonpost.co.uk/entry/vaisakhi-sikh-celebration_n_7138512 |quote=The Sikh community in Greece, numbered at around 20,000 according to a 2012 report, joined together to mark the holy day}}</ref> |region21 = [[هونق کونق]] |pop21 = 15,000 |ref21 =<ref>{{Cite web|url=https://www.scmp.com/yp/discover/lifestyle/features/article/3065561/hong-kong-stories-getting-know-citys-sikh-community|title=Hong Kong stories: Getting to know the city's Sikh community|website=Young Post|date=31 July 2019 }}</ref> |region22 = [[کووئیت]] |pop22 = 15,000 |ref22 =<ref>{{Cite web|url=https://www.outlookindia.com/website/story/kuwait-to-seek-closure-of-illegal-sikh-temple/212050|title=Kuwait To Seek Closure Of "Illegal" Sikh Temple|date=3 February 2022|website=Outlook India |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20230527070441/https://www.outlookindia.com/website/story/kuwait-to-seek-closure-of-illegal-sikh-temple/212050 |archive-date= May 27, 2023 }}</ref><ref>{{cite web|title=Sikh Gurdwara discovered by 'intrepid' local reporter |url=https://timeskuwait.com/news/sikh-gurdwara-discovered-by-intrepid-local-reporter/ |website=timeskuwait.com/ |date=August 14, 2019 |access-date=December 7, 2022}}</ref> |region23 = [[هولند]] |pop23 = 15,000 |ref23 =<ref>{{cite web |url=https://www.trouw.nl/religie-filosofie/het-licht-van-god-zien-in-de-ander-daar-gaat-het-om-bij-de-sikhs~ba3a81d5/ |title=Het licht van God zien in de ander, daar gaat het om bij de sikhs |trans-title=Seeing the light of God in the other, that's what the Sikhs are all about |last=Lawrence |first=Mary |date=22 May 2022 |publisher=[[Trouw]] |access-date=2 June 2023 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220524223916/https://www.trouw.nl/religie-filosofie/het-licht-van-god-zien-in-de-ander-daar-gaat-het-om-bij-de-sikhs~ba3a81d5/ |archive-date=24 May 2022 |quote=In Nederland wonen zo’n 15.000 sikhs, die hier sinds de jaren zestig vanuit Afghanistan, Pakistan en India kwamen, op zoek naar werk of op de vlucht voor de Sovjets, de Taliban of de geradicaliseerde aanhangers van Indira Gandhi, nadat zij in 1984 door haar sikhlijfwacht was vermoord. Ons land telt inmiddels negen gurdwara's. [Some 15,000 Sikhs live in the Netherlands, who have come here from Afghanistan, Pakistan and India since the 1960s, looking for work or fleeing the Soviets, the Taliban or the radicalized followers of Indira Gandhi, after they were killed in 1984. her Sikh bodyguard had been killed. Our country now has nine gurdwaras.]}}</ref> |region24 = [[قیبریس جومهوریتی]] |pop24 = 13,280 |ref24 =<ref>{{cite web|url=https://acninternational.org/religiousfreedomreport/wp-content/uploads/2021/04/Cyprus.pdf|title=Cyprus|website=acninternational.org|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20230222201819/https://acninternational.org/religiousfreedomreport/wp-content/uploads/2021/04/Cyprus.pdf|archive-date=22 February 2023|accessdate=2025-07-04|archivedate=2023-02-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230222201819/https://acninternational.org/religiousfreedomreport/wp-content/uploads/2021/04/Cyprus.pdf}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.thearda.com/world-religion/national-profiles|title=National Profiles|website=www.thearda.com}}</ref> |region25 = [[سنقاپور]] |pop25 = 12,051 |ref25 =<ref>{{Cite book|url=https://www.cambridge.org/core/books/religious-diversity-in-singapore/evolution-of-the-sikh-identity-in-singapore/64B38827CD87A88C1EF3BDA3E9C2EBA5|title=Religious Diversity in Singapore|first=Arunajeet|last=Kaur|chapter=The Evolution of the Sikh Identity in Singapore |date=6 December 2008|publisher=ISEAS–Yusof Ishak Institute|pages=275–297|isbn=9789812307552 |via=Cambridge University Press}}</ref> |region26 = [[اندونزی]] |pop26 = 10,000–15,000 |ref26 =<ref>{{cite web |title=Orang-orang Sikh di Indonesia |url=https://kumparan.com/kumparannews/orang-orang-sikh-di-indonesia |website=kumparan |language=id-ID}}</ref> |region27 = [[بلژیک]] |pop27 = 10,000 |ref27 = <ref>{{Cite book|chapter-url=https://brill.com/display/book/edcoll/9789004432284/BP000040.xml|chapter=Hinduism in Belgium|first1=Enrico Castro|last1=Montes|first2=Idesbald|last2=Goddeeris|title=Handbook of Hinduism in Europe (2 vols) |date=2020|pages=849–863 |publisher=Brill|doi=10.1163/9789004432284_031 |isbn=9789004432284 |s2cid=236835206 |via=brill.com}}</ref> |region28 = [[اوتریش]] |pop28 = 9,000 |ref28 = <ref>{{cite news | url=https://timesofindia.indiatimes.com/world/europe/why-sikhism-as-registered-religion-in-austria-matters/articleshow/80021881.cms#:~:text=According%20to%20Hardeep%20Singh%20Maan,around%209%2C000%20Sikhs%20in%20Austria | title=Why Sikhism as registered religion in Austria matters | newspaper=The Times of India }}</ref> |region29 = [[پاکیستان]] |pop29 = 50,000 ([[National Database and Registration Authority|NADRA]]) |ref29 =<ref>{{cite web|title=Sikh population in Pakistan|url=https://www.aninews.in/news/world/asia/sikhs-in-pakistan-face-continuous-persecution-uncertain-of-their-future20211015111314/|access-date=19 Jan 2023|accessdate=2025-07-04|archivedate=2023-01-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230119111036/https://www.aninews.in/news/world/asia/sikhs-in-pakistan-face-continuous-persecution-uncertain-of-their-future20211015111314/}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.voanews.com/a/extremism-watch_pakistans-religious-minorities-say-they-were-undercounted-census/6207724.html|title=Pakistan's Religious Minorities Say They Were Undercounted in Census|website=VOA|date=July 2021 }}</ref> |region30 = [[کنیا]] |pop30 = 6,000 |ref30 =<ref>{{cite journal |last1=Adam |first1=Michel |title=A diversity with several levels: Kenyan politics of integration and the Kenyan minorities of Indian origin |journal=Les Cahiers d'Afrique de l'Est / The East African Review |date=1 September 2013 |issue=47 |pages=23–32 |doi=10.4000/eastafrica.402 |s2cid=199837942 |url=https://journals.openedition.org/eastafrica/402#quotation |access-date=4 September 2020 |language=en |issn=2071-7245|doi-access=free }}</ref> |region31 = [[نوروژ]] |pop31 = 4,080 |ref31 =<ref>{{Cite web|url=https://www.ssb.no/en/kultur-og-fritid/statistikker/trosamf/aar/2020-12-08|title=2020-12-08|website=ssb.no|date=8 December 2020 }}</ref> |religions = [[File:Khanda.svg|15px]] [[سیخیسم]] |scriptures = [[Guru Granth Sahib]] |languages = '''Contemporarily'''<br/>[[Punjabi language|Modern Punjabi]] • [[هیندوستانی دیلی]] • [[اینگیلیس دیلی]] • [[فرانسه دیلی]] • [[ایتالیا دیلی]] • [[ایسپانیا دیلی]] • [[هولند دیلی]]<br/><br/>'''Historically'''<br/>[[Punjabi language|Punjabi]] • [[Punjabi dialects]] ([[Gurmukhi]] script){{Efn|Majority of Sikhs speak Punjabi or its various dialects as their mother tongue. [[Guru Gobind Singh]] wrote letters to [[اورنگ زیب]]—[[Zafarnama (letter)|Zafarnama]] and the [[Hikaaitaan]]—written in the [[فارس الیفباسی]]; Sikh coins were minted in [[Gurmukhi]] and [[فارس دیلی]] during [[مثل (سیک)]]s and [[سیک ایمپراتورلوغو]].}}<ref>{{Cite web|url=https://www.britishmuseum.org/research/publications/research_publications_series/2011/catalogue_of_sikh_coins.aspx|title=UK Government Web Archive|website=webarchive.nationalarchives.gov.uk|accessdate=2025-07-04|archivedate=2019-08-01|archiveurl=http://webarchive.nationalarchives.gov.uk/20190801112113/https://www.britishmuseum.org/research/publications/research_publications_series/2011/catalogue_of_sikh_coins.aspx}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://old.sgpc.net/rehat_maryada/section_four.html|title=Sikh Reht Maryada, The Definition of Sikh, Sikh Conduct & Conventions, Sikh Religion Living, India|website=old.sgpc.net|accessdate=2025-07-04|archivedate=2022-03-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220318012833/https://old.sgpc.net/rehat_maryada/section_four.html}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://old.sgpc.net/rehat_maryada/section_six.html|title=Sikh Reht Maryada, The Definition of Sikh, Sikh Conduct & Conventions, Sikh Religion Living, India|website=old.sgpc.net|accessdate=2025-07-04|archivedate=2022-12-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221209103321/https://old.sgpc.net/rehat_maryada/section_six.html}}</ref> • [[Khalsa bole]]<ref>{{Cite book |title=The Oxford Handbook of Sikh Studies |publisher=OUP Oxford |author1=Pashaura Singh |author2=Louis E. Fenech |year=2014 |isbn=9780191004117 |series=Oxford Handbooks |pages=380}}</ref> • [[Sant Bhasha]] ([[Sacred language|liturgical]])<ref>{{cite book |last1=Mann |first1=Gurinder Singh |title=The Making of Sikh scripture |url=https://archive.org/details/bwb_KS-004-512 |date=2001 |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |isbn=9780195130249 |page=[https://archive.org/details/bwb_KS-004-512/page/4 5]}}</ref> |flag=Khanda (Sikh Symbol).svg|flag_size=100px|flag_caption=The [[Khanda (Sikh symbol)|Khanda]], a common symbol of the Sikh people}} {{Contains special characters|Indic}} {{Sikhism sidebar|expanded=The Khanda, a common symbol of the Sikh people}} '''سیخلر''' ({{Lang-en|Sikhs}})، (singular '''Sikh''': {{IPAc-en|s|ɪ|k}} {{Respell|SIK}} or {{IPAc-en|s|iː|k}} {{Respell|SEEK}}; {{Lang-pa|ਸਿੱਖ|sikkh}}, {{IPA|pa|sɪkkʰ|IPA}}) [[هیندیستان]]دا یاشایان بیر قومی-مذهبی قوروپ. سیخلر [[هیند آریا خالقلاری]]نا باغلی دیرلر. سیخلر [[سیخیسم]] مذهب-مکتبینه اینانجلاری واردیر. == قایناقلار == {{قایناق}} 8gnm7q6hdm9mbjy4qnwg2xu1f9v7dhs 0 617967 1592082 1592032 2026-08-26T09:26:59Z H.Ganjeli 58356 /* آیریجا باخ */ 1592082 wikitext text/x-wiki '''پانزر ۴''' ([[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] :'''Panzer IV''' ، [[آلمان دیلی|آلمانجا]] :'''Panzerkampfwagen IV''') چوخلی پانزر ۴ کیمی تانؽنان، ۱۹۳۰-جی ایللرین سونلاریندا حاضؽرلانمیش و [[ایکینجی دونیا ساواشی]] زامانؽ<ref>{{Cite web |title=Panzer IV Medium Tank |url=https://www.historyofwar.org/articles/weapons_panzer_IV.html |access-date=24 June 2025 |website=www.historyofwar.org}}</ref> گئنیش ایستیفاده ائدیلن [[اورتا تانک|اورتا اؤلچولو]] آلمان تانکؽدیر. اونون موهمات موجودیسی نۆمره سی (Sd.Kfz. 161) ایدی. {{Infobox weapon | name = '''''پانزر ۴ ''''' | image = File:Panzermuseum Munster 2010 0128 b.jpg | image_size = 300 | caption = پانزر۲ آفریقا جیبهه سینده | origin = {{پرچم|آلمان نازی}} | type = [[اورتا تانک]] <!-- Type selection -->| is_vehicle = yes | is_UK = yes <!-- for spelling in infobox --> <!-- Service history -->| service = ۱۹۳۹–۱۹۴۵ (نازی آلمان) <br />۱۹۵۴<ref>{{cite journal|last1=Ginat|first1=Rami|s2cid=144922816|title=The Soviet Union and the Syrian Ba'th regime: from hesitation to rapprochement|journal=Middle Eastern Studies|volume=36|issue=2|date=6 December 2006|page=9|doi=10.1080/00263200008701312}}</ref>–۱۹۷۳ (سوریه) | used_by = [[نازی آلمان]]<br />[[رومانی شاهلیغی]]<br />تۆرکیه<br />[[مجارستان شاهلیغی(۱۹۲۰–۱۹۴۶)|مجاریستان شاهلیقی]]<br />[[بولغاریستان کراللیغی]]<br />[[فاشیست ایتالیا]]<br /> فنلاند<br />[[فرانکو ایسپانیا]]<br />[[باغیمسیز کوروواسی دؤولتی]]<br />[[شوروی]]<br />فرانسه<ref>{{cite web | url=https://www.tankarchives.ca/2017/10/exhibit-with-history.html | title=Exhibit with a History | accessdate=2026-07-16 | archivedate=2025-02-21 | archiveurl=https://web.archive.org/web/20250221105409/https://www.tankarchives.ca/2017/10/exhibit-with-history.html }}</ref><br />سوریه | wars = [[ایکینجی دونیا ساواشی]]<br/>[[اوردون چایؽنین ساواشی]]<br/>[[آلتی گونلوک ساواش]]<br/>[[یوم کیپپور ساواشی]] <!-- Production history -->| designer = کروپ | design_date = ۱۹۳۶ | manufacturer = کروپ, هانس قرئوینق, استایر دایمملر | unit_cost = * ~{{Reichsmark|103,462|link=yes}} (~490,000 USD) * ~{{Reichsmark|115,962}} With 7.5 cm KwK 40 (L/43) (~550,000 USD) ''USD equivalents as of 2000 ''<ref>{{cite book|last=Zetterling |first=Niklas |title=Kursk 1943: A Statistical Analysis |publisher=Frank Cass |location=London |year=2000 |isbn=978-0-7146-5052-4 |page=61}}</ref> | production_date = ۱۹۳۶–۱۹۴۵ | number = ۸٫۵۵۳ of all tank variants<ref name="Panzer Tracts 23">{{cite book |title=Panzer Tracts No.23 - Panzer Production from 1933 to 1945 |publisher=Panzer Tracts |author=Thomas L. Jentz and Hilary Louis Doyle |year=2011 |pages=50–59}}</ref> | variants = [[StuG IV]], [[Jagdpanzer IV]], [[Brummbär]] (Sturmpanzer IV), [[Nashorn]], [[Wirbelwind]], [[Ostwind]] <!-- General specifications -->| spec_label = Pz. IV Ausf. H, 1943<ref>{{cite web |url=http://afvdb.50megs.com/germany/pz4.html#AusfH |title=Panzerkampfwagen IV Ausfuehrung H |last1=Conners |first1=Chris |date=4 December 2002 |work=The AFV Database |access-date=15 December 2010 |archive-date=6 September 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110906154753/http://afvdb.50megs.com/germany/pz4.html#AusfH |url-status=live |accessdate=2026-07-16 |archivedate=2011-09-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110906154753/http://afvdb.50megs.com/germany/pz4.html#AusfH }}</ref> | weight = {{convert|25.0|t|ST LT|lk=out}} | length = {{convert|5.92|m|ftin|abbr=on}} <br /> {{convert|7.02|m|ftin|abbr=on}} gun forward | part_length = | width = {{convert|2.88|m|ftin|abbr=on}} | height = {{convert|2.68|m|ftin|abbr=on}} | crew = 5 (commander, gunner, loader, driver, radio operator/bow machine-gunner) <!-- Vehicle/missile specifications -->| armour = * Hull front: {{convert|80|mm|abbr=on}} * Hull side (upper and lower): {{convert|30|mm|abbr=on}} * Hull rear (upper and lower): {{convert|20|mm|abbr=on}} * Hull roof and floor: {{convert|10|mm|abbr=on}} * {{lang|de|Schürzen}}: {{convert|5|mm|abbr=on}} to {{convert|8|mm|abbr=on}}<ref name="P IV & variants 35-45 Bk 2">{{cite book |title=Panzerkampfwagen IV and its variants 1935–1945 Book 2 |publisher=Schiffer |last=Spielberger |first= Walter |date=2011 |page=203}}</ref> * Turret front: {{convert|50|mm|abbr=on}} * Turret side and rear: {{convert|30|mm|abbr=on}} * Turret roof: {{convert|10|mm|abbr=on}} | primary_armament = [[7.5 cm KwK 40|7.5 cm (2.95 in) KwK 40]] L/48 main gun (87 rounds) | secondary_armament = 2 × [[7,92 x 57 mm|7.92 mm]] [[MG 34]] machine guns (3,150 rounds) | engine = [[List of WWII Maybach engines|Maybach HL120 TRM]] 12-cylinder petrol engine | engine_power = 300 PS (296 hp, 220 kW) | pw_ratio = 12 PS (8.8 kW) / tonne | transmission = (Synchromesh ZF SSG 77) 6 forward and 1 reverse ratios | payload_capacity = | suspension = [[Leaf spring]] | clearance = | fuel_capacity = {{convert|470|-|750|L|USgal|abbr=on}} | vehicle_range = Road: <br />{{convert|235|-|360|km|mi|abbr=on}} <br /> Cross-country: <br /> {{convert|120|-|235|km|mi|abbr=on}}<ref>Jentz, T. (1996). Panzertruppen (2): ''The Complete Guide to the Creation & Combat Employment of Germany's Tank Force, 1943–1945''. page 294.</ref> | speed = {{convert|38|to|42|km/h|mph|abbr=on}} maximum, {{convert|25|km/h|mph|abbr=on}} max sustained road speed, {{convert|16|km/h|mph|abbr=on}} off-road }} ==آیریجا باخ== *[[وسپه (اؤزویریشلی توپ)]] *[[پانزر ۱]] ==قایناقلار== {{قایناق}} 4gd3ju0o3uqnwbn4v5uypb0en02qd0r 0 618088 1592058 1591860 2026-08-25T13:38:41Z Taha el Irano 53385 /* */ 1592058 wikitext text/x-wiki '''یان‌اۆزنلر''' یادا '''آمفیپودلار''' ([[یونان دیلی|یونانجا]] : '''Amphipoda''' ) ، اوْتوراق گؤزلر و کاراپاس اوْلماماسی ایله شاخیصه سی اوْلونان [[ عالی سرطانلر]] [[ قابؽقلیلار|قابؽقلیلارین]] سؽراسیدیر. یان‌اۆزنلر ۱۰،۷۰۰-دن چوْخ نوْوعدان عیبارتدیر، دئمک اوْلار کی، بۆتون سۇ مۆحیطلرینده، شیرین سۇدان [[اوقیانوس|اوقیانوسون]] ان درین حیصّه‌لرینه قدر، ائلجه‌ده یئرۆستو مۆحیطلرده اوْلور و عۆمومیتله یانال سؽخیلمیش جیسیملره مالیکدیر. {{Taxobox | name = یان‌اۆزنلر | fossil_range = | image = hyperia.jpg | image_caption = | regnum = [[حئیوان]] | phylum = [[بوغوم‌آیاق‌لیلار]] | subfamilia = [[اومالاکوستراکا]] | classis = [[عالی سرطانلر]] | superordo = توربالی میقولار | subdivision = }} یان‌اۆزنلر چوخلوسو دنیزدیر، باخمایاراق کی، نووعلارین تخمینا ۲۰٪ -ای شیرین سودا و آیری غیر-دنیز مۆحیطینده یاشایؽر، [[قۇم بیتلری]] عائله‌سینه ایسه یئرۆستو تورپاق ساحه‌لری، ائله‌جه‌ده یارؽ یئرۆستو و دنیز نؤوعلاری داخیلدیر. یان‌اۆزنلرین اؤلچولری ۱ میلیمتردن آز اولان تخمینا ۳۵ سانتیمتره دَییشیر، اساساً [[چۆروک ییجیلر]] و یا [[لش‌ییجیلر]] و سو اکوسیستملرینین مۆهوم ترکیب حیصّه‌سیدیر.<ref>{{cite book |first1=Sam |last1=Wade |first2=Tracy |last2=Corbin |first3=Linda-Marie |last3=McDowell |isbn=1-876562-67-6 |year=2004 |publisher=Waterwatch South Australia |title=Critter Catalogue. A guide to the aquatic invertebrates of South Australian inland waters |chapter=Class Crustacea |url=http://www.sa.waterwatch.org.au/pdfs/critters_5_crustaceans.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20091017035859/http://sa.waterwatch.org.au/pdfs/critters_5_crustaceans.pdf |archive-date=2009-10-17 }}</ref> یان‌اۆزنلر اوتوراق گؤزلر (گؤز یوواسی اولمادان)، بئلی قابؽقسیز و بوغوم آیاقلاریندا [[سولونغاج]] اولماسی ایله تانؽنیلار . اونلارین بدنلری باش، دؤش قفه‌سی و قارؽن ناهییه‌سینه قروهلاشدؽریلا بیلن ۱۳ بؤلمه یه بؤلونور. ==قایناقلار== {{قایناق}} 8nf928ybyhaq1ydg16he42jm218mo3h 0 618109 1592059 1592047 2026-08-25T14:17:54Z H.Ganjeli 58356 1592059 wikitext text/x-wiki '''اؤزویریش توپخانا''' ( [[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] :'''Self-propelled artillery''' ) ، اؤز آتش مؤوقعی‌نه چاتماق اۆچون اؤزونون حرکتی واسیطه‌سی (پیشرانه) ایله تجهیز اولونموش توپخانادیر. بو ترمینولوژی‌نین ایچریسینده اؤزویریشلی توپ، اؤزویریشلی هویتزر ، اؤزویریشلی هاوان و اؤزویریشلی راکت توپخاناسی یئر آلیر. بونلار، عادتاً بؤیوک بیر میدان توپی، [[هویتزر]] ، هاوان یا دا بیر نؤع راکت/موشک آتان داشییان و دایمی ایزلر (زنجیرلی تانکلار کیمی شنی‌لی) اۆزرینده قورولان یوخاری حرکت قابیل‌لیتلی واسیطه‌لردیر. بونلار عومومیت‌له میدان ساواشیندا، اوزاق‌منزیللی و دولایی آتش دستکی اۆچون ایستیفاده اولونورلار. [[File:9may2015Moscow-34.jpg|thumb|'''کوالیژا اؤزویریشلی توپ''']] [[File:PzH2000 in Afghanistan.jpg|thumb|'''پانزرهابیتز۲۰۰۰ آلمان ارتشینین اؤزویریش توپی''']] [[File:Joya saa-1 Colombia.png|thumb|خویااس‌ای‌ای۱ اؤزویریشلی توپ]] گئچمیشده، اؤزویریش توپخانا‌نین ترکیبینه «دوغرو-آتش» واسیطه‌لری ده داخیل ایدی؛ مثلاً هوجوم توپ‌لاری و تانک ووران‌لار (tank destroyers) کی، عادتاً تانک شاسی‌سی اۆزرینده قورولان و یاخشی زیرهلنمیش واسیطه‌لر ایدیلر. تانک‌لارین هر جوره هدف اۆچون ایستیفاده اولونان و هم یوخاری پاتلاییجی ، هم ده تانک آوجی مرمی‌لری آتان ایستندارد توپلارینین یئرینه، بو «دوغرو-آتش» واسیطه‌لری تخصوصی وظیفه‌لره مالیک ایدیلر؛ بئله کی، هوجوم توپ‌لاری [[پیاده (قوشون نؤوعو)|پیاده‌لر]] اۆچون یاخین‌دان آتش دستکی ساغلاییردیلار و تانک ووران‌لار ایسه دۆشمنین زیره‌لی واسیطه‌لری ایله ووروشماق اۆچون بیر تانک‌ضید توپی داشیییردیلار. مودرن اؤزویریش توپخانا واسیطه‌لری، چووخلی باش توپ‌لارینی شنیلی (Tracked) بیر شاسی اۆزئنده بیر تورِت (Turret) اۆزئریده قورورلار، بو سَبب ده ظاهیرده تانک لارا بنزه‌ییرلار. هابئله، بونلار عومومیت‌له نازیک زیرهلنمیش واسیطه‌لردیر که بو حالت دوغرو-آتش ووروشمالی‌نین ووروشما تابؽنی تأمین ائتمیر؛ بوحالنان، بو زیرهلنمه ، نارینجک و ال سلاح‌لارینان حیفاظت ائدیر و بو سَبب ده بونلار چوخلی ضیره‌لی ووروشما واسیطه‌لری (Armoured Fighting Vehicles) کیمی ساچیلیرلار. چوخو‌سون‌لار ایسه، دۆشمن پیاده‌لری‌نه قاریشیق اۆچون ماشین توپ‌لاری ایله تجهیز اولونوبلار.<ref>Bailey, Johnathan B. A., ''Field Artillery and Firepower'', Naval Institute Press, 2004, p. 6.</ref> ==آیریجا باخ== *[[هویتزر]] *[[توپخانا]] ==قایناقلار== {{قایناق}} 0fnwl1qdni338a72q9woust4sdbhvgm 1592060 1592059 2026-08-25T14:20:11Z H.Ganjeli 58356 /* */ 1592060 wikitext text/x-wiki '''اؤزویریش توپخانا''' ( [[اینگیلیس دیلی|اینگلیسجه]] :'''Self-propelled artillery''' ) ، اؤز آتش مؤوقعی‌نه چاتماق اۆچون اؤزونون حرکتی واسیطه‌سی (پیشرانه) ایله تجهیز اولونموش توپخانادیر. بو ترمینولوژی‌نین ایچریسینده اؤزویریشلی توپ، اؤزویریشلی هویتزر ، اؤزویریشلی هاوان و اؤزویریشلی راکت توپخاناسی یئر آلیر. بونلار، عادتاً بؤیوک بیر میدان توپی، [[هویتزر]] ، هاوان یا دا بیر نؤع راکت/موشک آتان داشییان و دایمی ایزلر (زنجیرلی تانکلار کیمی شنی‌لی) اۆزرینده قورولان یوخاری حرکت قابیل‌لیتلی واسیطه‌لردیر. بونلار عومومیت‌له میدان ساواشیندا، اوزاق‌منزیللی و دولایی آتش دستکی اۆچون ایستیفاده اولونورلار. [[File:9may2015Moscow-34.jpg|thumb|'''کوالیژا اؤزویریشلی توپ''']] [[File:PzH2000 in Afghanistan.jpg|thumb|'''پانزرهابیتز۲۰۰۰ آلمان ارتشینین اؤزویریش توپی''']] [[File:Joya saa-1 Colombia.png|thumb|[[خویا اس‌ای‌ای۱]] اؤزویریشلی توپ]] گئچمیشده، اؤزویریش توپخانا‌نین ترکیبینه «دوغرو-آتش» واسیطه‌لری ده داخیل ایدی؛ مثلاً هوجوم توپ‌لاری و تانک ووران‌لار (tank destroyers) کی، عادتاً تانک شاسی‌سی اۆزرینده قورولان و یاخشی زیرهلنمیش واسیطه‌لر ایدیلر. تانک‌لارین هر جوره هدف اۆچون ایستیفاده اولونان و هم یوخاری پاتلاییجی ، هم ده تانک آوجی مرمی‌لری آتان ایستندارد توپلارینین یئرینه، بو «دوغرو-آتش» واسیطه‌لری تخصوصی وظیفه‌لره مالیک ایدیلر؛ بئله کی، هوجوم توپ‌لاری [[پیاده (قوشون نؤوعو)|پیاده‌لر]] اۆچون یاخین‌دان آتش دستکی ساغلاییردیلار و تانک ووران‌لار ایسه دۆشمنین زیره‌لی واسیطه‌لری ایله ووروشماق اۆچون بیر تانک‌ضید توپی داشیییردیلار. مودرن اؤزویریش توپخانا واسیطه‌لری، چووخلی باش توپ‌لارینی شنیلی (Tracked) بیر شاسی اۆزئنده بیر تورِت (Turret) اۆزئریده قورورلار، بو سَبب ده ظاهیرده تانک لارا بنزه‌ییرلار. هابئله، بونلار عومومیت‌له نازیک زیرهلنمیش واسیطه‌لردیر که بو حالت دوغرو-آتش ووروشمالی‌نین ووروشما تابؽنی تأمین ائتمیر؛ بوحالنان، بو زیرهلنمه ، نارینجک و ال سلاح‌لارینان حیفاظت ائدیر و بو سَبب ده بونلار چوخلی ضیره‌لی ووروشما واسیطه‌لری (Armoured Fighting Vehicles) کیمی ساچیلیرلار. چوخو‌سون‌لار ایسه، دۆشمن پیاده‌لری‌نه قاریشیق اۆچون ماشین توپ‌لاری ایله تجهیز اولونوبلار.<ref>Bailey, Johnathan B. A., ''Field Artillery and Firepower'', Naval Institute Press, 2004, p. 6.</ref> ==آیریجا باخ== *[[هویتزر]] *[[توپخانا]] ==قایناقلار== {{قایناق}} s2ys7lfirsu01xzdiamgn0axm7s3o5y 0 618110 1592052 2026-08-25T13:21:20Z Taha el Irano 53385 ایجادشده به‌واسطهٔ ترجمهٔ بخش آغازین صفحهٔ «[[:az:Special:Redirect/revision/7859606|Yun]]» 1592052 wikitext text/x-wiki '''یۆنگ'''— بعضی [[ممه‌لیلر|ممه‌لی]] حیوانلارین دَریسینین اۆستونو اؤرتن و حیواندان(عادتا [[قویون|قوْیون]]، [[کئچی]]، [[دوه|دَوه]] و..) قؽرخیلان [[توک|تۆکلره]] دئییلیر. gh3ultov3sxzcvxvmol3tuurqszytxc 0 618111 1592055 2026-08-25T13:35:29Z Taha el Irano 53385 Taha el Irano، [[سولونگاچ]] صفحه‌سینی [[سولونغاج]]-ه آپاردی: سهو یازیلیش 1592055 wikitext text/x-wiki #تغییر_مسیر [[سولونغاج]] {{Redirect category shell| {{R from move}} }} 2qvav3z7iyybz3v0z3wh7vwoiqssqdv 0 618112 1592061 2026-08-25T14:22:59Z H.Ganjeli 58356 صفحه‌‌نی ' '''خویا اس‌ای‌ای۱''' پروژه‌سی، کولومبیادا اؤز اۆرِتمی اولان بیر اؤزویریشلی هویتزر طراحلیق و ایستحصال ائتمکدیر. بونون اۆچون ۱۰۵×۳۰ میلی‌مترlik GIAT LG1 هویتزری ، BMY M923-A2 6×6 تیپ بیر کامیون اۆزرینده ایستیفاده اولوناجاقدیر. بو مقصده یئتیشماک اۆچون، آز می...' ایله ياراتدی 1592061 wikitext text/x-wiki '''خویا اس‌ای‌ای۱''' پروژه‌سی، کولومبیادا اؤز اۆرِتمی اولان بیر اؤزویریشلی هویتزر طراحلیق و ایستحصال ائتمکدیر. بونون اۆچون ۱۰۵×۳۰ میلی‌مترlik GIAT LG1 هویتزری ، BMY M923-A2 6×6 تیپ بیر کامیون اۆزرینده ایستیفاده اولوناجاقدیر. بو مقصده یئتیشماک اۆچون، آز میقدارلی قیسا-بوتورولموش بیر سئچیم پروسسی حیاتا کئچیریلمیشدیر، و «Joa Projesi» زامانلی بیرلیگی سئچیلمیشدیر کی، بو بیرلیک «Multiservicios Mecanic Center SAS» و «Farmaq SAS» شیرکتلریندن تشکیل اولونور. ==قایناقلار== {{قایناق}} nnh1uw1wmj1liqh4oamxrqfjssbczmr 1592062 1592061 2026-08-25T14:37:10Z H.Ganjeli 58356 1592062 wikitext text/x-wiki '''خویا اس‌ای‌ای۱''' پروژه‌سی، کولومبیادا اؤز اۆرِتمی اولان بیر اؤزویریشلی هویتزر طراحلیق و ایستحصال ائتمکدیر. بونون اۆچون ۱۰۵×۳۰ میلی‌مترlik GIAT LG1 هویتزری ، BMY M923-A2 6×6 تیپ بیر کامیون اۆزرینده ایستیفاده اولوناجاقدیر. بو مقصده یئتیشماک اۆچون، آز میقدارلی قیسا-بوتورولموش بیر سئچیم پروسسی حیاتا کئچیریلمیشدیر، و «Joa Projesi» زامانلی بیرلیگی سئچیلمیشدیر کی، بو بیرلیک «Multiservicios Mecanic Center SAS» و «Farmaq SAS» شیرکتلریندن تشکیل اولونور. {{Infobox weapon |name= '''خویا اس‌ای‌ای ۱''' |image= Joya saa-1 Colombia.png |image_size = 300 |caption= |origin= {{بایراق|کولومبیا}} |type= [[اؤزویریشلی توپ]] <!-- Type selection --> |is_ranged=yes |is_bladed= |is_explosive=yes |is_artillery=yes |is_vehicle=yes |is_missile= |is_UK= <!-- Service history --> |service= ۱۹۴۳–۱۹۴۵ |used_by= [[میلی کولومبیا یئر قوه لری]] |wars= <!-- Production history --> |designer= |design_date= ۲۰۱۵-۲۰۱۷ |manufacturer= |unit_cost= |production_date= ۲۰۱۶ - ایندیه قدر |number= ۶ |variants= <!-- General specifications --> |weight= ۱۰/۵-۱۱ توْن |length= ۴/۸۱ متر |part_length= |width= ۷/۸ متر |height= ۲/۴۸ متر |diameter= |crew= ۳-۵ نفر <!-- Vehicle/missile specifications --> |armour= ۱۲۰ م م |primary_armament= |secondary_armament= |engine= |engine_power= |transmission= |payload_capacity= |fuel_capacity= |pw_ratio= |suspension= |clearance= |vehicle_range= |speed= ۱۷ کیلومتر/س |guidance= }} ==قایناقلار== {{قایناق}} ==قایناقلار== {{قایناق}} gnj09lkagysc7osq4ci52q31qda90r0 1592063 1592062 2026-08-25T14:37:39Z H.Ganjeli 58356 /* قایناقلار */ 1592063 wikitext text/x-wiki '''خویا اس‌ای‌ای۱''' پروژه‌سی، کولومبیادا اؤز اۆرِتمی اولان بیر اؤزویریشلی هویتزر طراحلیق و ایستحصال ائتمکدیر. بونون اۆچون ۱۰۵×۳۰ میلی‌مترlik GIAT LG1 هویتزری ، BMY M923-A2 6×6 تیپ بیر کامیون اۆزرینده ایستیفاده اولوناجاقدیر. بو مقصده یئتیشماک اۆچون، آز میقدارلی قیسا-بوتورولموش بیر سئچیم پروسسی حیاتا کئچیریلمیشدیر، و «Joa Projesi» زامانلی بیرلیگی سئچیلمیشدیر کی، بو بیرلیک «Multiservicios Mecanic Center SAS» و «Farmaq SAS» شیرکتلریندن تشکیل اولونور. {{Infobox weapon |name= '''خویا اس‌ای‌ای ۱''' |image= Joya saa-1 Colombia.png |image_size = 300 |caption= |origin= {{بایراق|کولومبیا}} |type= [[اؤزویریشلی توپ]] <!-- Type selection --> |is_ranged=yes |is_bladed= |is_explosive=yes |is_artillery=yes |is_vehicle=yes |is_missile= |is_UK= <!-- Service history --> |service= ۱۹۴۳–۱۹۴۵ |used_by= [[میلی کولومبیا یئر قوه لری]] |wars= <!-- Production history --> |designer= |design_date= ۲۰۱۵-۲۰۱۷ |manufacturer= |unit_cost= |production_date= ۲۰۱۶ - ایندیه قدر |number= ۶ |variants= <!-- General specifications --> |weight= ۱۰/۵-۱۱ توْن |length= ۴/۸۱ متر |part_length= |width= ۷/۸ متر |height= ۲/۴۸ متر |diameter= |crew= ۳-۵ نفر <!-- Vehicle/missile specifications --> |armour= ۱۲۰ م م |primary_armament= |secondary_armament= |engine= |engine_power= |transmission= |payload_capacity= |fuel_capacity= |pw_ratio= |suspension= |clearance= |vehicle_range= |speed= ۱۷ کیلومتر/س |guidance= }} ==قایناقلار== {{قایناق}} f850f1b8vh6wgdt45o8wkekk8dhtm8a