Vikisitat azwikiquote https://az.wikiquote.org/wiki/Ana_s%C9%99hif%C9%99 MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Media Xüsusi Müzakirə İstifadəçi İstifadəçi müzakirəsi Vikisitat Vikisitat müzakirəsi Fayl Fayl müzakirəsi MediaViki MediaViki müzakirəsi Şablon Şablon müzakirəsi Kömək Kömək müzakirəsi Kateqoriya Kateqoriya müzakirəsi TimedText TimedText talk Modul Modul müzakirəsi Tədbir Tədbir müzakirəsi 0 2448 206387 203367 2026-05-27T08:54:45Z CreatorPtah 8661 /* D */ 206387 wikitext text/x-wiki {{Bioqrafiya |Adı = Ziqmund Freyd |Tam adı = |Şəkil = Sigmund Freud LIFE.jpg |Şəkil məlumat = 1921-ci ildə |Şəkil miqyası = |Doğum tarixi = 6 may 1856 |Doğum yeri = Freyberq,Məhren, Avstriya İmperiyası (indiki dövrdə Çexiya) |Vəfatı = 23 sentyabr 1939 |Vəfat yeri = London, Birləşmiş Krallıq |Rəsmi vebsaytı = |Vikipediya = }} '''Ziqmund Freyd''' (alm. Sigmund Freud) – psixoanaliz elminin banisi, milliyyətcə [[Yəhudilər|yəhudi]] olan Avstriya psixoloqu, psixoanalitik, psixiatr və nevroloq. {{ABC}} == A == * Adətən, [[düşmən]] [[hisslər]] [[zərif]] hisslərdən sonra meydana çıxır və onlar [[cinsi]] [[münasibət]]lərimizin [[əksəriyyət]]ində [[hökmranlıq]] edən hisslərin ikili [[münasibət]]ini [[yaxşı]] əks etdirir. * [[Adi]] [[ehtiyac]]la yanaşı, [[sevgi]]-[[böyük]] [[tərbiyə]]çidir. Yaxınların [[sevgi]]si, [[bəxt]]i gətirməyən [[insan]]ı [[ehtiyac]] [[səbəb]]indən yaranan [[qanun]]lara [[riayət]] etməyə vadar edir. Çünki, əks təqdirdə bu [[qanun]]ların pozulması müəyyən bir [[cəza]]ya [[səbəb]] ola bilər. * [[Ad]]ını unutduğunuz [[adam]] haqqında [[şübhə]]siz [[mənfi]] bir [[düşüncə]]niz vardır. * Ağıl aysberq kimidir. Yalnız yeddidə biri suyun üstündə görünə bilər. * [[Axmaq]]lığın ilk [[əlamət]]i [[abır]]-[[həya]]nın tam olmamasıdır. * [[Ana]]sının [[mübahisə]]siz sevimlisi olan bir [[insan]] [[həyat]]ı boyu [[həqiqi]] [[müvəffəqiyyət]]ə [[səbəb]] olan [[qalibiyyət]] və [[uğur]]a [[inam]] hissi ilə yaşayır. * [[Anatomiya]] – [[tale]]dir. * [[Aşiq]]liyin [[zirvə]]sində “mən” və [[obyekt]] arasında [[sərhəd]]lərin pozulma [[təhlükə]]si yaranır. [[Sağlam]] [[düşüncə]]nin əksinə olaraq, aşiq [[iddia]] edir ki, "mən" və “sən” – [[vahid]] bir [[varlıq]]dır və özünü elə aparır ki, guya, əslində belədir. * [[Avara]] adamlar [[nadir]] hallarda [[məşğul]] [[insan]]a [[qonaq]] gedirlər. [[Qaynar]] [[qazan]]a [[milçək]]lər yaxınlaşmır. * [[Azadlıq]] [[mədəniyyət]]in [[insan]]a bir [[hədiyyə]]si deyil. Heç [[mədəniyyət]] yox ikən insanoğlu çox daha [[azad]] idi. == B == * [[Bayram]]- bu, [[icazə]] verilmiş [[məcbur]]i [[tədbir]]dir.<ref>[https://drive.google.com/file/d/0B1n5hFtntvnCcEh5OXZXNlRkRzQ/view]Xoşbəxtlik ehtimalımız. Aforizmlər. Ziqmund Freyd. Bakı,2015</ref> * Belə bir [[qəribə]] [[fakt]] [[mövcud]]dur: bizim üçün çox [[əhəmiyyətli]] ola biləcək, [[Kainat]]ın [[sirr]]lərini açmağa köməyi dəyəcək və [[həyat]]ın verdiyi [[dərd]]lərin öhdəsindən gəlməyimizi [[təmin]] edəcək [[bilik]]lər [[mədəni]] [[dəyər]]lərimizin [[arxa]] [[plan]]a atdığı biliklərin arasında ön sıralardadır. Bunlar digərlərinə nisbətən [[doğru]]luğu ən az [[isbat]]lanmış biliklərdir. * [[Bədbəxtlik]]dən, boğulmuş [[duyğu]]lar ölmür. Onları susmağa [[məcbur]] ediblər və onlar daxildən [[insan]]a [[təsir]] etməyi davam etdirirlər. * [[Bədbəxt]]liyi dadmadan, həmişə [[xoşbəxt]] olmaq istəyərsən. Halbuki nələrin səni bədbəxt etdiyini bilmədən, nələrlə xoşbəxt olacağını bilə bilməzsən. * Bil ki, [[əhəmiyyətli]] deyil neçə dəfə [[məğlub]] olduğun… Çünki əsl əhəmiyyətli olan, [[məğlubiyyət]]dən sonra yenidən dirçəlməyindir. * Bir cismə yönəlmiş [[sevgi]] [[instikt]]i həmin cismi qazanmaq üçün [[güc]]ü [[zəruri]] edir. Əgər [[insan]] müvafiq cismi [[idarə]] edə bilməyəcəyini [[hiss]] edib qorxsa, bu dəfə onunla [[pis]] davranmağa başlayacaqdır. * Bir gün [[keçmiş]]ə boylananda [[mübarizə]]lər içində keçən [[il]]lərinizin [[həyat]]ınızın ən [[gözəl]] illəri olduğunu görəcəksiniz. * Bir [[insan]] harasa baxırsa, orada onun marağına [[səbəb]] olan nəsə var. Bir [[insan]] bir yerə heç baxmırsa, orada onun maraqlandığı şey mütləq var. * Bir [[insan]]a əvəz olunmaz olduğunu [[hiss]] etdirdiyinizdə ilk əvəz edəcəyi [[insan]] siz olacaqsınız. * Bir uşağın [[ehtiyac]]larının içində [[ata]] [[himayə]]si qədər [[güclü]] [[ehtiyac]]ın olduğunu zənn etmirəm. * Biz bir-birimizi [[təsadüfən]] seçmirik...biz yalnız şüuraltımızda [[mövcud]] olanlarla qarşılaşırıq. * Biz [[böyüklər]] [[uşaq]]ları başa düşmürük, çünki artıq öz uşaqlığımızı anlamırıq. * Biz bu [[dünya]]ya tək gəlir, tək də tərk edirik.. * Biz çox əlamətdar dövrlərdə yaşayırıq. Biz tərəqqinin barbarlıqla ittifaq bağladığını təəccüblə görürük. * Biz çox [[qəribə]] bir zamanda yaşayırıq: [[tərəqqi]]nin vəhşiliklə bir [[addım]]ladığını [[təəccüb]]lə qeyd edirik. * Biz [[daxili]]mizdəki [[real]]lığın [[əksəriyyət]]ini dərk etmirik, dərk etdiklərimiz isə qeyri-reallıqdır. * Biz [[elm]]i metodlar sayəsində dünyəvi [[həqiqət]]lər haqqında [[bilik]]lərə malik olacağımıza, qazandığımız [[bilik]]lərlə gücümüzü daha da artıracağımıza və [[həyat]]ımızı sahmana salacağımıza inanırıq. Əgər bu [[inam]]ımız illüziyadan ibarətdirsə, deməli, biz də sizinlə eyni vəziyyətdəyik. Ancaq [[elm]] öz çoxsaylı [[vacib]] [[uğur]]ları ilə bizə göstərmişdir ki, bu [[inanc]]ımız heç də [[illüziya]] deyildir. * Biz hamımız qəlbimizin dərinliklərində həm doğuşdan, həm də uşaqlıqda bizə dəymiş [[zərər]]ə görə [[tale]]yə və [[təbiət]]ə incimək üçün əsasımızın olmasını hesab edirik və [[gənc]] yaşlarımızda mənliyimizə edilmiş [[təhqir]]ə görə kompensasiya tələb edirik. Buna görə də, digər insanları saxlayan [[şübhə]] və [[qorxu]]larla hesablaşmamaq istisnasına, [[hüquq]]una [[iddia]] irəli sürülür. * Biz heç vaxt aşiq olduğumuz zamanki qədər əzablara həssas deyilik. * Biz heç vaxt sevdiyimiz qədər [[müdafiə]]siz və [[sevgi]] obyektini və ya sevgini itirdiyimiz qədər [[bədbəxt]] olmuruq. * Biz [[həzz]] almaqdan daha çox [[əzab]]ı özümüzdən uzaqlaşdırmağa çalışırıq. * Biz niyə hər ay yeni birinə aşiq olmuruq? Çünki ayrıldıqda ürəyimizin hissəciklərini itirərə bilərik. * Bizim bütün hərəkətlərimizin əsasında iki motiv dayanır: Dahi olmaq istəyi və cinsəlliyə meyil". * Bizim özümüz heç də həmişə [[səhv]] etməkdən [[azad]] deyilik, amma başqaları bu səhvlərə yol verəndə biz onlara gülürük. * Bu [[gözəl]] [[həyat]] təkcə bizim deyil. Bu [[həqiqət]]i anlayıb başqalarına ziyan vermədən yaşamağı öyrənməliyik. * Bunu da demək lazımdır ki, hər insan sevilməyə layiq deyil. * Buraxın ədalət yerini tapsın, istəsə qiyamət qopsun. * Bütün əməllərimizin kökündə iki motiv dayanır: [[böyük]] olmaq arzusu və seksual meyl. * Bütün fikirləşənlər insandır, amma bütün insanlar fikirləşmir. * Bütün hallarda unutmağın əsas səbəbi istəməməkdir. * Bütün insanlar bisexual olaraq doğulur və gələcəkdə həyat şəraitindən asılı olaraq cinsi meyilliyini seçirlər. * Bütün qəlbimlə buna inanmaqdan özümü saxlaya bilmirəm: bir neçə istisna xaricində, əziz insan qardaşlarım heç nəyə yaramayan dəyərsiz məxluqlardır. * Bütün nevrozlar və digər bir çox insan bu faktı qəbul edə bilmir: “inter urinas et faeces nascimur (sidik ilə nəcisin arasından doğulmuşuq).” * Bütün yuxular ümumi xüsusiyyətlərə malikdir. Belə ki, onların hamısı gün ərzində cuşa gələn, amma həyata keçirilməyən arzuların biz yatanda təmin edilməsindən ibarətdir. Yuxular arzuların ən sadə və açıq şəkildə həyata reallaşdırılmasıdır. == C == * [[Cinayətkar]]ların [[əksəriyyət]]ində, xüsusilə [[gənclər]]də çox [[güclü]] [[günahkarlıq]] hissi mövcuddur. Həmin günahkarlıq hissi [[cinayət]]in [[həyat]]a keçirilməsindən uzun [[müddət]] əvvəl o [[insan]]da yaranır. Yəni bu hiss cinayətin [[səbəb]]i yox, əksinə, onu motivasiya edən [[impuls]]dur. Bu halda insanın törətdiyi cinayət əslində daxilindəki şüuraltı günahkarlıq hissini birbaşa [[real]] bir [[obyekt]]lə əlaqələndirərək, bir az da olsa, rahatlanmaq cəhdidir. * Cinsəl məmnunluq ən yaxşı yuxu dərmanıdır. * [[Cinsi]] [[məhdudiyyət]] müəyyən [[qorxaqlıq]]la və [[ehtiyatlılıq]]la , [[qoçaq]]lıq və cəsurluq isə seksual [[ehtiyac]]ın təmin olunmasıyla müşayiət olunur. * [[Cinsiyyət]] orqanlarını [[kişilər]]in daha [[rahat]] yaşamalarına [[xidmət]] edən odun parçası kimi görməyi rədd edən [[qadınlar]]ı [[aktiv]], [[pozğun]], [[həyasız]] və yaxud lezbiyan olma [[təhlükə]]si gözləyir. Lezbiyan [[bədən]]i adi [[qadın]] bədəninə nisbətən daha [[təhlükəli]] və [[cazibədar]]dır, çünki bu bədən avtoerotizmə və klitordan gələn [[zövq]]ə qarşı daha [[həssas]] olub, özünü doğrultmaq üçün daha münasibdir. == Ç == * Çox gözəl olardı ki, dünyanı yaradan və mərhəmətli bir Allah olsaydı və kainatda əxlaqi nizam və axirət olsaydı; lakin çox təəccüblü faktdır ki, bütün bunlar bizim arzuladığımız kimidir. * Çoxlu qadın sevən qadınları tanıyır, bir qadını sevən isə sevgini dərk edir. == D == [[Şəkil:Psi with Rod of Asclepius.svg|thumb|right|Dini doktrinalar ... hamısı xəyaldır, sübutu qəbul etmirlər və heç kim onları doğru hesab etmək və ya onlara inanmaq məcburiyyətində qala bilməz.]] * [[Daş]] atmaq əvəzinə [[söyüş]] söyən ilk [[insan]] [[sivilizasiya]]nın banisidir. * [[Depressiya]] dondurulmuş [[qorxu]]dur. * Depressiya və özünə aşağı hörmət diaqnozu qoymazdan əvvəl, axmaqlarla əhatə olunmadığınıza əmin olun. * [[Depressiya]]nıza və özünüqiymətləndirmənizə diaqnoz qoymamışdan əvvəl ətrafınızın giclərlə əhatə olunmamasına əmin olun. * Dəqiq bilirəm ki, [[insan]]ların [[dəyər]] haqqındakı [[mühakimə]]ləri [[xoşbəxtlik]] [[arzular]]ından doğur. Məhz buna görə də "dəyərlərin mühakiməsi" adlandırdığımız məfhum əslində [[insan]]ın öz [[illüziya]]larını müxtəlif dəlillərlə dəstəkləməyə çalışmasıdır. * [[Dəli]] - oyaq olarkən [[yuxu]] görən [[insan]]dır. * [[Dil]] şürüşməsi deyə bir şey yoxdur, [[şüur]] altında gizlədilən bir [[həqiqət]]in şüursuz bir anda ağızdan çıxması vardır... * [[Din]] - [[həqiqət]]in qəbul olunmaması ilə yanaşı, həm də [[arzu]] edilən [[illüziya]]lar sistemidir. Bu hala ancaq [[xoşbəxtlik]]lə dolu xəyali qarışıqlıq vəziyyətində rast gəlmək mümkündür. [[Din]]in on birinci əmri elə məhz budur: "Sorğu-sual etməyəcəksən". * [[Din]] - [[illüziya]]dır və öz gücünü instinktiv [[arzular]]ımızla təşkil etdiyi [[möhtəşəm]] ahəngdən alır. [[İnsan]]ın özünə qarşı tamamilə dürüst olması çox yaxşı məşqdir. * [[Din]] məsələlərinə gəldikdə, [[insan]]lar [[çirkin]] və [[intellektual]] qeyri-səmimiyyətin [[günah]]ını öz üzərlərinə götürürlər. * Din uşaqlarla gənclərin qorxularından və köməyə duyduqları ehtiyacdan yaranır. Başqa cür ola bilməz. * [[Din]] ümumbəşəri zəhlə tökən [[nevroz]]dur. * [[Din]] - yaşadığımız [[duyğu]]lar [[dünya]]sının bəzi bioloji və psixoloji [[ehtiyac]]larımıza görə daxilimizdə yaratdığımız [[arzular]] aləmi vasitəsilə [[nəzarət]] altına alınması yolunda göstərilən [[cəhd]]dir. Ancaq [[din]] son [[məqsəd]]inə heç vaxt çatmır. Dini [[təlim]]lərdə yarandıqları dövrlərə, [[insan]] [[irq]]inin hələ tamamilə [[cahil]] olduğu uşaqlıq günlərinə aid izlər vardır. Onun verdiyi [[təskinlik]] və təsəllilərə qəti surətdə inanmaq lazım deyil. [[Təcrübə]]lərimiz bizə [[dünya]]nın [[uşaq bağçası]] olmadığını öyrədir. [[Din]]in söykənməyə çalışdığı əxlaqi buyruqlar [[din]]dən başqa dayaqların mövcudluğunu [[zəruri]] edir. Çünki [[insan]] [[cəmiyyət]]ləri bəzi [[əxlaq]] [[qayda]]ları olmadan yaşaya bilmir; itaətkarlığı dini [[inanc]] və [[əxlaq]] [[qayda]]ları ilə əlaqələndirmək təhlükəlidir. [[İnsan]]ın [[təkamül]] prosesində [[din]]in yerini müəyyənləşdirməyə çalışan şəxs görəcəkdir ki, [[din]] o qədər də [[qədim]] [[tarix]]ə malik deyildir və bu [[tarix]] [[sivilizasiya]]ya yiyələnmiş [[fərd]]in uşaqlıqdan yetkinliyə keçid prosesində məruz qaldığı [[nevroz]]lara paraleldir. * Dini doktrinalar ... hamısı xəyaldır, sübutu qəbul etmirlər və heç kim onları doğru hesab etmək və ya onlara inanmaq məcburiyyətində qala bilməz. * [[Din]]i [[illüziya]]ların [[müasir]] [[mədəni]] [[həyat]]dan yoxa çıxmasını istəməyən də başa düşür ki, bu [[illüziya]]lar [[insan]]lar üçün nevrotik təhlükədən güclü müdafiə idi. * [[Din]]i [[təlim]]lərin hamısı [[illüziya]]dan ibarətdir və onları [[sübut]]a yetirmək qeyri-mümkündür. Heç kim bunların doğruluğunu qəbul etməyə və ya inanmağa [[məcbur]] oluna bilməz. * [[Din]]in təhlilindən [[söz]] düşəndə [[insan]]lar mümkün olan hər cür qeyri-səmimilik və [[intellektual]] qəbahətlərlə günahlandırılır. * Dinin uşaqlıq [[nevroz]]una bənzəməsinə dair fikir insanı öz təsiri altına salır və insan müsbət yüklü düşüncələrlə güman edir ki, böyüyəndə bu nevrozdan sağalan uşaqlar kimi o da bir gün həmin nevrotik prosesdən yaxa qurtaracaq. * Dinlər insanlarda bir növ vicdan əzabı yaradaraq, onların sivilizasiyada oynadıqları rolu həmişə arxa plana atmışdırlar. Hətta belə bir iddiaları da mövcuddur: bəşəriyyəti “günah” adlı bu vicdan əzabından xilas etmək. * [[Din]]lər özlərini [[sevgi]] və [[mərhəmət]] [[din]]i kimi təqdim etsələr də, onlara inanmayan insanlara qarşı [[sərt]] və amansızdırlar. * ... Doğrudur, oxşarlıqlar heç nəyi müəyyənləşdir; lakin insanı öz evindəymiş kimi hiss etdirə bilərlər. * Düşünə bilən hər kəsin [[insan]] olması, [[insan]] olan hər kəsin düşünə bildiyi [[məna]]sını vermir. * Düzünü desək, əsl [[kahin]] məhz elə təhtəlşüurdur. Çünki təhtəlşüurun [[təbiət]]i, eynilə [[xarici]] [[aləm]]in [[real]]lığı kimi, bizim üçün böyük bir məchuldur. Həmçinin xarici aləmdən hissiyyat orqanlarımız vasitəsilə aldığımız siqnallar kimi, şüurumuzdan gələn məlumatlarla bizə verilən təhtəlşüur da naqis və əskikdir. == E == * [[Eqoizm]] məhz [[əzab]] çəkməyə [[məcbur]] edildiyi üçün [[həqiqət]]in təhrikləri qarşısında [[narahat]] olmaq istəmir. Beləliklə, elə hey [[xarici]] [[aləm]]in vurduğu [[zədə]]lərdən heç vaxt təsirlənməyəcəyini iddia edir. Hətta bu cür travmaların onun üçün [[həzz]] [[mənbə]]yi olduğunu irəli sürür. * [[Eqoizm]] öz [[ev]]inin [[ağa]]sı deyildir. * [[Eqoizm]] özünü [[xarici]] [[aləm]]dən [[təcrid]] edir. Daha doğrusu, əvvəlcə hər şeyi öz içinə alır və sonra da özünü xarici aləmdən kənarlaşdırır. Beləliklə, hazırda hiss etdiyimiz "eqo" əslində bütün [[kainat]]ı əhatə edən və eqo ilə xarici aləm arasında yaranmış bir-birindən ayrılmaz bağı ifadə edən, daha [[geniş]] çalarlı bir hissin, sadəcə, kiçik modelidir. * Elə bir [[insan]] yoxdur ki, o, [[həzz]]dən [[imtina]] etsin. Hətta [[din]]in özü [[axirət]] [[dünya]]sında müqayisəedilməz dərəcədə [[böyük]] və daha [[qiymətli]] [[sevinc]]lər [[vəd]] etməklə, yaxın vaxtlarda həzzdən [[imtina]] etmək [[tələb]]ini əsaslandırır. * Elə bir [[nevroz]] [[insan]] yoxdur ki, başqalarına qarşı bəslədiyi [[cinayət]] törətmə istəyini özünə yönəldib, [[intihar]] fikrinə düşməsin. * Elə də [[əhəmiyyətli]] olmayan [[mövzu]]lar haqqında [[qərar]] verəndə baş verə biləcək bütün [[mənfi]] və [[müsbət]] halları nəzərdən keçirməyi həmişə [[faydalı]] hesab etmişəm. Ancaq iş və ya [[həyat yoldaşı]] seçimi kimi həyati məsələlərdə verilən qərarların daxilimizdən qeyri-şüuri şəkildə gəldiyinə inanıram. Məncə, [[həyat]]da bu cür [[vacib]] qərarlar verdiyimiz vaxt bizi yönləndirən [[qüvvə]] [[insan]] təbiəti üçün [[zəruri]] olan ən [[dərin]] [[ehtiyac]]lardan biridir. * Elm xəzinələrinə nə qədər çox insan çatırsa, dini inanclardan qopma bir o qədər geniş yayılır. * "[[Elm]]dən əvvəlki [[gün]]lər" adlandırdığımız [[dövr]]lərdə [[insanlar]] [[yuxu]]ların yozulmasında heç də [[çətinlik]] çəkmirdilər. O vaxtlar [[yuxu]]lar [[cin]] və [[şeytan]] kimi [[xəbis]] [[ruh]]ların, yaxud [[mələk]] və [[Tanrı]] kimi [[müqəddəs]] [[qüvvə]]lərin ifadə tərzi kimi qəbul edilirdi. Ancaq elmi [[düşüncə]]nin yaranması və yayılması ilə birlikdə bu mitalogiya [[psixologiya]] ilə əvəz olundu. [[Müasir]] dövrümüzdə [[yuxu]]nun [[insan]]ın ruhi [[fəaliyyət]] olduğundan [[şübhə]]lənən [[savadlı]] [[şəxslər]]in sayı çox azdır.<ref>[https://drive.google.com/file/d/0B1n5hFtntvnCcEh5OXZXNlRkRzQ/view]Xoşbəxtlik ehtimalımız. Aforizmlər. Ziqmund Freyd. Bakı,2015</ref> * [[Elm]]in meyvələri [[insanlar]]a nə qədər [[asan]] gəlib çatsa, [[din]]i [[inanc]]ın [[tənəzzül]]ü də bir o qədər tez baş tutacaqdır. == Ə == * [[Ədalət]] [[bərqərar]] olsun, sonra lap bütün [[dünya]] yerlə yeksan olsun. * [[Ədalət]]i [[ağıl]]ın köməyi olmadan [[istifadə]] etmək [[qeyri-mümkün]]dür. * Əgər apardığımız [[tədqiqat]]lar nəticəsində [[din]]in [[insan]]a məxsus [[nevroz]] [[növ]]ü olduğunu tapa və [[fərdi]] [[xəstə]]lərdə olduğu kimi nevrotik vəsvəsələrin də [[böyük]] [[qüvvə]]sini [[izah]] edə bilsək, məhz o zaman [[tarix]]in ən [[möhtəşəm]] [[güc]]lərindən biri olan dinin [[insanlar]]a qarşı yaratdığı [[qəzəb]]i [[müasir]] [[dövr]]ümüzdə [[müalicə]] edə bilərik. * Əgər bir [[insan]] ki, [[həyatın mənası]]], yaxud [[dəyər]]i ilə [[maraq]]lanmağa başladısa, deməli, o [[xəstə]]dir. * Əgər bir [[kişi]] [[ana]]sının [[qeyri-şərtsiz]] ən [[sevimli]] uşağıdırsa, o, [[həyat]]ının axırına kimi özünü [[qalib]] hiss edəcəkdir. * Əgər [[din]] və dinə aid olan hər bir şeyi [[Avropa]] [[sivilizasiya]]sından çıxarıb atmaq istəyirsinizsə, bunu ancaq başqa [[təlim]]lər vasitəsilə edə bilərsiniz. Bu təlimlər lazım gələndə özlərini [[müdafiə]] edə bilmək üçün dini təlimlərlə eyni [[psixoloji]] [[xüsusiyyət]]lərə malik olmalıdır. Eynilə [[dini təlimlər]] kimi [[müqəddəs]], [[amansız]] və [[ciddi]] olmalı və həmçinin [[insan]] zehninə [[qandal]] vurmalıdır. [[Təhsil]]in [[zərurət]]lərini yerinə yetirmək üçün bu cür [[sistem]]ə malik olmalıyıq; çünki təhsil [[vacib]]dir. * Əgər [[qeyri-şərtsiz]] hər bir şeyin [[xarici]] [[amillər]]in yox, [[təbii]] amillərin ucbatından öldüyünü və yaxud bir daha cansızlaşdığını qəbul etsək, onda bunu da qəbul etməliyik: "[[Həyat]]ın [[məqsəd]]i ölümdür". Arxaya boylansaq görərik ki, "cansız [[varlıq]]lar [[canlı]]lardan çox-çox əvvəl [[mövcud]] idi". * Əgər insan bir yerə baxırsa orda marağını çəkən bir şey var. Əgər insan bir yerə heç baxmırsa deməli orada marağını çəkən şey mütləq var. * Əgər insan həyatın mənasıyla maraqlanmağa başlayırsa, deməli, o xəstədir. * Əgər insan müvafiq cismi idarə edə bilməyəcəyini hiss edib qorxsa, bu dəfə onunla pis davranmağa başlayacaqdır. * Əgər kimsə hansısa bir dini təlimin irəli sürdüyü bütün səfehlikləri araşdırmadan qəbul edir və hətta bunların arasındakı təzadları görməzlikdən gəlirsə, onda bu adamın ağlından şübhələnmək lazımdır. * Əgər münasibət zamanı ətrafda baş verənlərə qarşı artıq heç bir maraq yaranmırsa, deməli, həmin cütlük bir-birlərini qane edəcək səviyyəyə gəlib çatmışdır. * Əgər öpməyə heç nəyiniz yoxdursa, siqaret çəkməyiniz labüddür. * Əgər Tanrı məfhumunu tamamilə bir kənara qoyub, sivilizasiyanın bütün prinsip və qaydalarının, sadəcə, insanlar tərəfindən qoyulduğunu bəri başdan qəbul etsəydik, məhz onda həqiqətən də böyük üstünlük qazanacaqdıq. Çünki o zaman bütün bu əmr və qadağalar süni müqəddəslikdən təmizlənəcək və indiki kimi sərt, amansız və dəyişdirilməsi qeyri-mümkün olmayacaqdı. Beləliklə insanlar bu qayda- qanunların onları ram etmək üçün deyil, sevdiklərinin arxasınca getmələrinə kömək etmək üçün qoyulduğunu başa düşəcəkdilər. Nəticə etibarilə, bu qaydalara daha səmimi və isti münasibət bəsləyəcək və onları qüvvədən salmaq əvəzinə bir az da inkişaf etdirməyə cəhd göstərəcəkdilər. * Əgər uşaq dünyaya gətirmə fəaliyyətini şüurlu, məqsədyönlü prosesə çevirə və təbii ehtiyaclardan birinin ödənilməsi məcburiyyəti halından çıxara bilsək, onda bəşər tarixinin ən böyük müvəffəqiyyətinə imza atar və insanı təbiət tərəfindən məruz qaldığı ən böyük təzyiqlərin birindən qurtarardıq. * Əxlaq – insanlar üçün nəzərdə tutulmuş yol-hərəkət qanunudur. Həmçinin elmin əxlaq sistemi yaratmasını gözləmək ağılsızlıqdır. Yeri gəlmişkən, bunu da yada salmaq pis olmazdı: hələ dünən dördkünc olduğu zənn edilən atomun forması bu gün dairəvi qəbul edilir və bütün dindarlar da fürsətdən istifadə edib, ədalətsiz və qərəzli şəkildə bu vəziyyətdən yararlanırlar. Bu halda fizika elmi təbiət üzərində hakimiyyətimizi daha da gücləndirəndə bu insanlar yaranan bütün dəyişikliklərə qarşı yenə belə laqeyd və biganə qalsınlar. * Əksər insanlar azadlığı həqiqətən istəmirlər, çünki azadlıq məsuliyyət tələb edir. Məsuliyyət isə əksər insanları qorxudur. * Əlindəki daşı atmaq əvəzinə ilk dəfə söyüş söyən adamı sivilizasiyanın banisi saymaq olar. * Ən azı əxlaq qədər əxlaqsızlıq da dində yer alıb. * Ən dərin yuxular ən çılğın olanlardır. * Ər-demək olar ki, həmişə yalnız sevimli kişinin əvəzedicisidir, özü isə bu kişi deyildir. * Ər demək olar ki, həmişə sevimli kişinin əvəzedicisi rolunu oynayır. * Əsl mazoxist zərbə almaq perspekrivi olan yerə yanağını qoyacaq. * Əslində mən alim, müşahidəçi, eksperimentator, mütəfəkkir deyiləm. Əgər bunu insanlara xas olan maraqla, həyasızlıqla və əzmkarlıqla əlaqələndirmək istəyirsinizsə, o zaman mən temperamentcə macəra axtranam. * Əsrin ortalarında məni yandırardılar. İndi isə yalnız mənim kitablarımı yandırırlar. * Əzabların qarşısında ən aciz hala sevdiyimiz vaxt düşürük. == F == * [[Fani]] [[adamlar]]dan heç biri [[sirr]] saxlamağa qabil deyil. Əgər onun [[dodaqlar]]ı susursa, [[barmaq]]larının ucu danışır; [[xəyanət]] onun hər bir məsaməsindən sızıb kənara çıxır. * [[Fantaziya]]ların [[arxa]]sındakı ruhlandırıcı [[güc]] [[həyat]]a keçirilməmiş [[arzular]]dır. Hər bir fantaziya başqa bir [[arzu]]nun həyata keçirilməsi, [[insan]]ı qane etməyən reallığın onun ürəyincə düzəldilməsidir. * [[Fəlsəfə]] [[ehtimal]]lardan uzağa gedə bilmir və hər bir təsdiqində [[şübhə]] yeri saxlayır. * [[Fərd]] öz [[ideal]]ından [[imtina]] edir və onu [[lider]]də [[təcəssüm]] olunan [[kütləvi]] idealla əvəz edir. * [[Fərd]]in azadlığı [[sivilizasiya]]nın bizə bəxş etdiyi [[hədiyyə]] deyildir. Əksinə, sivilizasiya [[icad]] olunmamışdan əvvəl fərd öz azadlığının qızıl dövrünü yaşayırdı. * [[Fərd]]in, eləcə də bütün [[bəşəriyyət]]in [[inkişaf]]ında [[mədəniyyət]] [[amil]]i kimi [[eqoizm]]dən altruizmə [[dönüş]]ü yalnız [[sevgi]] yaratdı. * [[Fərd]]in [[mənəvi]] [[inkişaf]]ı [[insan]] [[irq]]inin inkişaf [[proses]]inin [[qısa]] [[təkrar]]ıdır. * [[Fiziki]] [[xəstəlik]]dən [[əziyyət]] çəkən [[şəxslər]] [[obyekt]]ə duyduqları [[sevgi]]ni [[yavaş]]-yavaş itirməyə başlayırlar. Bu [[məqam]]da [[şəhvət]]lə eqo [[eyni]] [[tale]]yi bölüşərək, ayrılmaz [[vahid]]ə çevrilirlər. Beləliklə, [[xəstə]]nin məlum [[eqoizm]]i hər ikisinə də şamil olur. Biz isə bu halı olduqca [[təbii]] qarşılayırıq; çünki çox [[yaxşı]] bilirik ki, eyni [[vəziyyət]]ə düşsək, həmin şeyi edəcəyik. Fiziki [[nasazlıq]]lar [[sevgi]]yə [[həvəs]]i öldürüb, [[laqeyidlik]] yaradır. Bu [[mövzu]]ya karikaturaçılar tez-tez [[müraciət]] edirlər. == G == * Geniş yayılmış inanca görə, insanların seksual həyatı öz cinsi orqanlarını qarşı cinsin orqanı ilə birləşdirmək cəhdlərindən ibarətdir. * Gör necə inkişaf etmişik! Orta əsrlərdə yaşasaydıq, məni mütləq yandırardılar; amma indi, sadəcə, kitablarımı yandırmaqla kifayətlənirlər. * Gördüyünüz kimi, həyat bizə qarşı çox qəddardır: bizi tez-tez öhdəsindən gələ bilmədiyimiz əzablar, məyusluqlar və reallaşması qeyri-mümkün olan cürbəcür başqa hallarla sınağa çəkir. Nəyəsə daha çox dözə bilmək üçün gördüyümüz müvəqqəti tədbirlər bizi həmin vəziyyətdən çıxarmır. Bu cür tədbirləri üç yerə ayıra bilərik. Birincisi, düşdüyümüz acınacaqlı vəziyyətə əhəmiyyət verməməyimizə səbəb olan güclü yayındırıcı hallar; ikincisi, bu səfalət hissini azaldan müvəqqəti məmnuniyyətlər; üçüncüsü, bizləri bu hissə qarşı biganələşdirən uyuşdurucu maddələrdir. * Görən gözləri və eşidən qulaqları olan hər bir kəs əmin ola bilər: heç bir fani sirr saxlaya bilmir. Əgər kiminsə dodaqları susursa, deməli barmaqlarının ucuyla boşboğazlıq edir. Onu ələ verən ip ucları bədəninin bütün məsamələrindən axıb tökülür. * Gözəlliyin nə bir vacib faydası, nə də müəyyən mədəni zərurəti vardır; amma yenə də sivilizasiya adlandırdığımız məfhum onsuz yaşaya bilmir. * Gözləməyi bacaran insan heç nə üçün güzəştə getməməlidir. * Güc və etibarı həmişə xaricimdə axtardım. Amma bunlar insanın içindən gəlir, və hər vaxt oradadırlar. * Güclü ideyanı müdafiə edən insan da güclüdür. * Güllərə baxmaq insanı sakitləşdirir; çünki onlar nə duyğulara, nə də ziddiyyətlərə malikdir. == H == * Hara getsəm də, oraya məndən qabaq başqa bir şairin getdiyini görürəm. * Hazırcavablıq, başqa yolla edilə bilməyən düşmənçilik hissi üçün bir vasitədir. * Heç bir oğlan birlikdə olmaq istəməyəcəyi bir qızla yaxın dost olmaq istəməz. * Heç bir şəkildə xidmət etmək istəmədiyimiz yeni düşmən, əvvəllər birlikdə yaşamağı öyrəndiyiniz düşməndən daha təhlükəlidir. * Həqiqəti görən, lakin xalqın gözündəki dəyərini və populyarlığını qorumağa çalışan siyasətçi kimi, mənlik ilə reallıq arasında sıxılıb qalan eqo da yaltaqlıq, şəxsi mənafeni güdmə və yalançılıq yolunu seçir. * Həkim xəstələrinə qarşı şəffaf yox, güzgü kimi olmalıdır. Eynilə güzgü kimi ancaq ona göstəriləni göstərməlidir. * Həkimlik haqlı olaraq mühafizəkardır. Çünki insan həyatı amansız təcrübələr üçün uyğun material deyil. * Hələ cavabı tapılmamış və qadın ruhuyla əlaqədar otuz il davam edən araşdırmalarıma qarşı mənim də cavablamağı bacara bilmədiyim çox əhəmiyyətli bir sual var: Qadın nə istər? * Hər bir insan fəaliyyətinin son məqsədi rahatçılıq əldə etməkdir. * Hər bir insan öz yuxusunun yozumudur. * Hər bir insanın heç kəsə demədiyi arzusu, hətta özünə də etiraf etmədiyi istəkləri var. * Hər bir mədəniyyət məcburiyyət və meyllərin qadağası üzərində qurulmalıdır. * Hər bir normal insan əslində nisbi şəkildə normaldır. Belə ki, normal insanın eqosu bəzən psixozlu xəstənin səviyyəsinə az-çox yaxınlaşır. * Hər bir normal insan əslində yalnız qismən normaldır. * Hər bir unutqanlığın arxasında istəksizlik durur. * Hər bir uyğunlaşma hissəvi ölümdür, fərdiliyin azalmasıdır. * Hər birimiz üçün dünyanın sonu ölümümüzlə sona çatır. * Hər kəs özünü "istisna", digər insanlardan isə üstün hesab edir. * Hər nə qədər qulağa xoş gəlməyib məntiqsiz görünsə də, qeyd etmək lazımdır: həm aşiq olub, həm də özünü azad və xoşbəxt hiss edən insan qadınlara göstərdiyi hörmətin öhdəsindən gəlmiş və anası, yaxud bacısı ilə insest münasibətə girmə fikrini yavaş-yavaş qəbul etməyə başlamışdır. * Həsrət və məhrumiyyətə bürünmüş məhəbbət insanın özünə hörmətini azaldır. * Həyəcan problemi vacib məsələlərin mərkəzi nöqtəsidir; həyəcan sirrləri açılarsa, insanın bütün psixiki həyatı normallaşacaq. * Həyat əlamətinin kökündə hissiyyat vardır; hissiyyatın da bünövrəsi sevgidir. * Həyatda xəstəlik və axmaqlıq qədər baha başa gələn başqa bir şey yoxdur. * Həyatın heç bir dəyəri yoxdur, amma həm də ondan başqa heç nəyimiz yoxdur. * “Həyatın məqsədi nədir” sualına təkcə din cavab verə bilər. Çünki bir məqsədi olan həyat ideyası ancaq dini sistemlərdə mövcuddur və təkcə onlara uyğun gəlir. * Həyatın mənşəyində duyğular vardır, duyğulanmanın da təməli eşqdir. * Həzz prinsipinin insana verdiyi son məqsəd olan xoşbəxtlik əlçatan olmasa da, biz yenə də bu məqsədi həyata keçirməkdən əl çəkmir, müxtəlif yollarla ona çatmağa çalışırıq. * Həzzin məhdudluğu yalnız onun dəyərini artırır. * Hirsli insanın daş əvəzinə söz atdığı gün sivilizasiya yaranıb. == X == * [[Xatirə]]lərimiz heç nəyə [[zamin]] durmur; amma yenə də özümüzü onun bizə dediklərinə inanmağa [[məcbur]] hiss edirik və [[obyektiv]] şəkildə təsdiqlənməmiş [[mühakimə]]lərin qarşısında boyun əyirik. * Xeyr, bizim [[elm]]imiz [[illüziya]] deyil. Ancaq elmin bizə verə bilmədiyi şeyi başqa yerdə əldə edə biləcəyimizi [[güman]] etmək illüziya olardı. * Xəstələnməmək üçün sevməyə başlamalıyıq. Əgər sevmək [[imkan]]ından [[məhrum]] olarıqsa, o zaman xəstələnməyimiz [[labüd]]dür. * Xoşagəlməz bir fikrin doğru olmadığını fikirləşmək [[insan]]ın canında var. Əgər bir [[fikir]] insanın xoşuna gəlmirsə, onda həmin şəxs [[asan]]lıqla müvafiq fikrə [[zidd]] [[dəlil]]lər tapacaqdır. * [[Xoşbəxt]] olma [[ehtimal]]ımız onsuz da [[vücud]]umuz tərəfindən məhdudlaşdırılmışdır. Bədbəxtliyə alışma xoşbəxtliyə [[nisbətən]] daha [[asan]]dır. [[İnsan]] üç [[müxtəlif]] yöndən gələn [[əzab]]larla [[təhdid]] olunur. Bunlardan biri - birbaşa öz bədənimizdən qaynaqlanan və bir müddətdən sonra yoxa çıxmağa [[məhkum]] olan, [[xəbərdarlıq]] [[işarə]]si şəklində [[ağrı]] və [[təşviş]]lə birlikdə ortaya çıxan əzablar; digəri - [[xarici]] [[aləm]]də meydana gələn, yorucu və [[amansız]] [[zərər]]lərlə daha da [[şiddət]]lənən [[əzab]]lar; axırıncısı isə, başqa [[insanlar]]la [[münasibət]]imiz nəticəsində yaranan əzablardır. Məhz axırıncı [[növ]] böyük [[ehtimal]]la o birilərinə [[nisbətən]] ən ağrı-acılı əzablardır. * [[Xoşbəxtlik]] dediyimiz şey, uzun müddət davam edən [[ehtiyac]]ların ödənilməsi nəticəsində baş verir. == İ == * [[İdeal]], [[əbədi]], [[nifrət]]dən [[uzaq]] [[sevgi]] yalnız [[narkoman]]la [[narkotik]] arasında olur. * [[İfadə]] edilməmiş [[hisslər]] heç vaxt ölmür; sadəcə, diri-diri basdırılır və sonradan daha [[qorxunc]] şəkildə [[təzahür]] edirlər. * [[İlham]] pərilərim gəlməyəndə özüm onların yanına gedirəm. * [[İllüziya]]lar bizə [[maraqlı]] gəlir; çünki bizi [[əzab]]dan qurtarır, [[həzz]]ə yönəldir. Elə ona görə hətta [[həqiqət]]lərlə [[mübarizə]] aparıb onları qırıq-qırıq edəndə də illüziyaları şikayətlənmədən olduğu kimi qəbul etməliyik. * [[İllüziya]]lar bizi [[ağrı]]dan [[xilas]] etdiyinə və əvəzində həzz bəxş etdiyinə görə cəzbedicidir. Ona görə də biz həqiqətin bir hissəsi ilə ziddiyyətdə olarkən bu illüziyaları düşünmədən qəbul etməliyik. Belə olan halda illüziyalar dağılır. * İnsan ağlının instinktlər qarşısında aciz olduğunu iddia edə bilərsiniz. Hətta bu iddianız haqlı çıxa da bilər. Ancaq həmin acizlikdə nəsə qəribəlik olduğunu qəbul etməlisiniz. Çünki hər nə qədər qulağa xoş gəlsə də, ağlın səsi ona söz verilənə kimi susmayacaq və saysız-hesabsız rədd cavabı aldıqdan sonra, nəhayət, müvəffəqiyyət qazanıb məqsədinə çatacaqdır. İnsan orqanizminin müəyyən həddi vardır və təcrübələr əsasında təsdiqlənmişdir ki, bu hədd aşılanda insanların əksəriyyəti sivilizasiyanın tələbləri qarşısında əzilir. Beləliklə, özlərinə əziyyət verib daha yüksək standartlara çatmaq istəyən şəxslərin [[nevroz]]a yoluxma ehtimalları qat-qat çoxdur. Bu halda onların idealistlikdən imtina edib, daha az "kamil" olmağa səy göstərmələri özləri üçün daha faydalı olacaqdır. * İnsan bəzən pulu az olanda pulu çox olduğundan daha əliaçıq olur. Ola bilsin ki, o bunu ona görə edir ki, onun pulunun heç olmamasını düşünməsinlər. * İnsan bilgisizliyə meyllidir. Həyatın rahat, vərdişkar axışını pozacaq həqiqətlərdən və faktlardan xəbərsiz olmaq insana daha çox sərf eləyir, daha çox ürəyinə yatır. Yox, təbii ki, bu hamıya aid deyil, istisnalar da var. Ancaq əksəriyyət, kütlə haqqında əminliklə demək mümkündür: insanlar dəyişikliyi sevmirlər. Çünki dəyişikliklər (xüsusilə də inqilab kimi kəskin dəyişikliklər) alışılmış – çoxdan mənimsənilmiş, doğmalaşmış nizamın dağılması ilə nəticələnir. * İnsan əslində ikiqat xilqət içindədir. Bunlardan biri şəxsi maraqlara xidmət edən xilqət; digəri isə birbaşa insanın razılığının əksinə işləyən və yaxud ondan icazəsiz xidmət göstərən xilqətdir. * İnsan heç vaxt heç nədən imtina etmir, sadəcə zövqlərini başqası ilə dəyişir. * İnsan xarakterinə xas olan əlamət: əldə edə bilmədiyi şeyi hər şeydən üstün dəyərləndirmək və istəmək. * İnsan xoşbəxt olmaq istəyir; ona görə də pis gündədir. * İnsan komplekslərini yox etmək üçün özünü oda-közə vurmaqdansa, onlarla yaşamağı öyrənməlidir; çünki bu komplekslər onun hal və hərəkətlərini istiqamətləndirən tam qanuni qüvvələrdir. * İnsan məzəli varlıqdır. Onlar sevdikləri insanla birlikdə olmaq istəyirlər, lakin açıq şəkildə etiraf etməkdən imtina edirlər. Bəziləri qorxudan ən kiçik bir sevgi əlamətini belə göstərməkdən çəkinirlər. Hisslərinin tanınmayacağından və ya hətta ən pis şəkildə geri qaytarılacağından qorxun. Ancaq insanlarda məni ən çox çaşdıran bir şey, onları yavaş-yavaş içlərində öldürsə belə, onların sevgi obyekti ilə əlaqə qurmaq üçün şüurlu səyləridir. * İnsan orqanizminin müəyyən həddi vardır və təcrübələr əsasında təsdiqlənmişdir ki, bu hədd aşılanda insanların əksəriyyəti sivilizasiyanın tələbləri qarşısında əzilir. Beləliklə, özlərinə əziyyət verib daha yüksək standartlara çatmaq istəyən şəxslərin nevroza yoluxma ehtimalları qat-qat çoxdur. Bu halda onların idealistlikdən imtina edib, daha az “kamil” olmağa səy göstərmələri özləri üçün daha faydalı olacaqdır. * İnsan ruhunun sirri uşaqlıq dövrünün ruhi dramlarında cəmləşir. Bu dramları araşdırsanız, şəfa tapacaqsınız. * İnsan sevildiyinə əmin olanda nə qədər cəsarətli olur. * İnsan səhv edə-edə mütləq həqiqətə çatır. * İnsan sevəndə sərsəmləyir. * İnsan son bir neçə nəsil boyunca təbii elmlər sahəsində və bu elmlərdən alınan biliklərin tətbiqi nəticəsində təbiətə hökm edilməsi mövzularında əvvəllər ağlına belə gətirməyəcəyi sürətlə inkişafa nail olmuşdur. Bu təkamülün mərhələləri hamıya məlum olduğu üçün bircə-bircə sadalamağımıza ehtiyac yoxdur. İnsanlar qazandıqları uğurdan çox razıdırlar. Əslində buna görə haqlıdırlar. Ancaq deyəsən zaman və məkan üstündə əldə etdikləri gücün və minillik həsrətləri olan təbiətə nəzarət məsələsinin onları daha xoşbəxt etmədiyini, həyatdan aldıqları zövqün gözlədikləri kimi qənaətbəxş olmadığını başa düşüblər. Onda bu həqiqəti də nəzərə alıb, aşağıdakı nəticəyə gəlirik: təbiət üstündə hökmranlıq etmək xoşbəxtliyin yeganə şərti deyil... * İnsan zahirən nə qədər qüsursuz görünürsə, onun içində bir o qədər cin var. * İnsanı xoşbəxt etmək Yaradanın planlarına daxil olmayıb. * İnsanın ağlı aysberqə oxşayır; həcminin, sadəcə, yeddidə biri suyun səthində, qalanı isə altındadır. * İnsanın cinsi mövzularda nümayiş etdirdiyi davranışlar onun həyatındakı digər davranış qəliblərinin demo-nümunəsidir. * İnsanın əlçatmaz olanları hər şeydən daha çox dəyərləndirmək və arzulamaq xisləti vardır. * İnsanlar çox vaxt yanlış ölçü standartlarına müraciət edirlər. Məsələn, özləri güc, müvəffəqiyyət və var-dövlət dalınca qaçdıqları vaxt bu cür davranan başqa insanları da təqdir edirlər. Lakin bu həyatda həqiqi dəyərə malik olan şeylərə layiqincə qiymət vermirlər. * İnsanlar düşündüklərindən çox əxlaqi, təsəvvür etmədiklərindən çox əxlaqsızdırlar. * İnsanlar evlənəndə daha çox - əksər hallarda əvvəllər olduğu kimi bir-birləri üçün yaşamırlar. Əksinə, onlar başqaları üçün bir-birləri ilə yaşayırlar və ər üçün tezliklə təhlükəli rəqiblər ortaya çıxır: ev təsərrüfatı və uşaq qayğıları. * İnsanlar güclü bir fikri təmsil etdikcə güclü olurlar. Bu fikrə qarşı çıxanda isə qüvvədən düşürlər. * İnsanlar fikirləşdiklərindən daha əxlaqlı, lakin ağıllarına gəlməyəcək qədər əxlaqsızdırlar. * İnsanlar həqiqətən də çox qəribədirlər. Sevdikləri şəxslə birlikdə olmaq üçün can atsalar da, bu həqiqəti heç cür qəbul edə bilmirlər. Bəziləri isə hisslərinin qarşılıqsız qalması, ya da ən pisi, rədd olunmaqdan qorxduqları üçün bircə qırıq sevgi göstərməkdən də çəkinirlər. İnsanlar haqqında məni ən çox düşündürən suallardan biri də budur: yavaş-yavaş, gizli-gizli ölümə doğru getsələr də, sevdikləri insanla birlikdə ola bilmək üçün düşünülmüş cəhdlər etməyi də yaddan çıxarmırlar. * İnsanlar inandıqları şəkildə yaşamadıqlarına inanmırlar. * İnsanlar reallığı qeyri-qənaətbəxş hesab edirlər və buna görə də arzularının yerinə yetirilməsini xəyal edərək xəyal dünyasında yaşayırlar. Güclü şəxsiyyət bu istəkləri reallığa çevirir. Zəif adam isə öz dünyasında yaşayır və onun fantaziyaları müxtəlif xəstəliklərin simptomlarına çevrilir. * İnsanlar tərəfindən qəbul olunmasa da, "kişilər sevilmək istəməyən kobud məxluqlardır" və ya "kişilər hücuma məruz qalanda ancaq özlərini müdafiə edirlər" kimi fikirlərdə az-çox həqiqət vardır. Ancaq bunu da demək lazımdır ki, kişi instinktləri arasında aqressiya böyük yer tutur. * İnsanlar yavaş-yavaş inanmamağı, güvənməməyi, sevməməyi və xroniki skeptik olmağı öyrənirlər. Bu baş verəndə, təəssüf ki, çox gecdir. Bunu insanlar "təcrübə" adlandırırlar. Ürəyindən qopmuş adama “təcrübəli” deyilir. * İnsanlara tuşladığımız tənqidlər sadəcə “içində onlara xoş gəlməyən sözlər” olduğu təqdirdə təsir edib, müxtəlif hisslərini oyadacaqdır; yoxsa başqa sözlərin elə də faydası olmayacaqdır. * İnsanların əksəriyyəti azadlığı həqiqətən istəmir; çünki azadlıq üçün məsuliyyət daşımalısan və insanların çoxu da bundan qorxur. * İnsanların üstündə apardığımız psixoanalizlər bizə təkidlə bunu göstərmişdir: hər insanın tanrısı öz atasının şəklində təzahür edir. İnsanın tanrıya münasibəti atası ilə mövcud əlaqəsinə uyğun formalaşır və buna uyğun dəyişib yeni şəkillərə düşür. Əslində Tanrı şişirdilmiş ata fiqurundan başqa bir şey deyil. * İnsanların yaşı ötdükcə ana-atasının itaətindən çıxaraq sərbəst həyata atılması təkamül prosesi boyunca ən vacib və həmçinin ən ağrı-acılı mərhələlərdən biridir. Bu, inkişaf prosesinin ən başlıca mərhələlərindən biridir və demək olar ki, hər bir normal insanın bu yoldan keçib, valideynlərinin qarşısında öz azadlığını qazanır. Əslində hər hansı bir cəmiyyətin inkişafı bir-birinin ardınca gələn nəsillər arasındakı toqquşmalara əsaslanır. Bir tərəfdən də bir çox [[nevroz]] insanların psixikasında müvafiq pozğunluğun səbəbi məhz bu sərbəstləşmə mərhələsində keçərkən uğursuzluğa düçar olmalarıdır. * İntellektin səsi yavaş çıxır və o dediklərini təkrar etməkdən yorulmur, nəticədə onun dinləyiciləri də tapılır. * İntellektual məşğuliyyət haqqında belə bir həqiqət vardır: düşüncə barəsində verilən vacib qərarlar, bir dövrə damğasını vuran böyük kəşflər və ciddi problemlərin effektiv həlli yolları ancaq təkcə işləyən və tənha insanlara qismət olmuşdur. * İstədiyini əldə edə bilmirsənsə, əldə etdiyini istəyəcəksən. * İstərsə qiyamət qopsun, qoy ədalət zəfər çalsın. * İtlər dostlarını sevir, düşmənlərini isə dişləyirlər. İnsanlar isə əksinə, saf məhəbbətdən məhrum olub, obyektə münasibətlərində sevgi ilə nifrəti həmişə bir-birinə qarışdırırlar. == K == * Kainatdakı ən böyük şou ağlınızı kəşf etdiyiniz andan başlayır. * Kiməsə əvəzedilməz olduğunu hiss etdirsəniz, əvəz etdiyi ilk insan siz olacaqsınız. * Kişi sevəndə ehtirası olmur; şəhvətlə arzulayanda isə sevgi olmur... * Kişilər sevişmək, qadınlar isə məhəbbət arzusundadır. * Kokain haqqında uzun müddət fikirləşəndə bir növ gündüz yuxusu görürdüm. * Kütlələr heç vaxt həqiqətin nədən ibarət olduğunu bilməyib və illüziyalar tələb ediblər. Çünki, kütlə illüziyasız yaşaya bilmir. * Kütləni sevgi yumağı ətrafında həmişə yığa bilmək olar; təki yanlarında hirslərini tökə biləcəkləri başqa adamlar olsun. == Q == [[Şəkil:La Vérité, par Jules Joseph Lefebvre.jpg|thumb|right|Qadın qəlbinin otuz illik tədqiqatına baxmayaraq, hələ də cavab verə bilmədiyim və cavab verilməyən böyük sual: “ Qadın nə istəyir?”.]] * Qadın kişini yumşaltmalı, amma zəiflətməməlidir. * Qadın qəlbinin otuz illik tədqiqatına baxmayaraq, hələ də cavab verə bilmədiyim və cavab verilməyən böyük sual: “ Qadın nə istəyir?”. * Qadın sinəsində sevgi və aclıq çarpazlaşır. * Qadınları anlamaq üçün bir labirinti düz yola çevirmək lazımdır. * Qarımış qız it saxlamağa, yaşlı subay isə heykəlciklər kolleksiyası toplamağa başlayanda birinci ərə getməməsini kompensasiya edir, ikinci isə çoxsaylı sevgi qələbələrinin illüziyasını yaradır. Bütün kolleksionerlər bir növ Don Juandırlar. * Qeyd etmək maraqlıdır ki, dondurulmuş cinsi həvəs insanların bir-birinə uzun müddətli bağlılığını formalaşdırır. * Qəribə deyilmi? Üzünə güləcək qədər dost sandıqların, əslində dalınca danışacaq qədər üzsüzdülər. * Qəribə deyilmi? Birini çox sevdiyinizdə; söylədiyinin yalan olduğunu bilsəniz belə, yenə hər şeydən çox ona inanmaq istəyərsiniz. * Qəribə deyil? Ədəbli ədəbindən susar, Ədəbsiz mən susdurdum sanar. * Qəribə deyil? Xatirələr xoşbəxtlik vericidir, amma bəzən xatırlamaq...intihar səbəbin belə ola bilər. == M == * Mədəniyyətin ilk şərti ədalətdir. * Mədəniyyətin qurucusu ilk dəfə mizraq atmaq yerinə küfr istifadə etmiş olan insandır. * Məhəbbət və iş bəşəriyyətimizin məhək daşlarıdır. * Məlumat xəzinələrinə çata bilən insanların sayı nə qədər artsa, dini inanclardan qopma da o qədər yayılar. * Məncə ayrı-seçkilik salmayan məhəbbət sevilənə haqsızlıq edir və bunun əvəzində də vacib dəyərlərindən birini itirir. Bunu da demək lazımdır ki, hər insan sevilməyə layiq deyil. * Mənə elə gəlir ki, insan növləri üçün taleyüklü sual, onların mədəni inkişafının insan təcavüzü və özünü məhv etmə instinkti ilə kommunal həyatlarının pozulmasına yiyələnməkdə və nə dərəcədə uğur qazanacağıdır. * Məni tənqid edəndə özümü müdafiə edə bilirəm, amma təriflərə qarşı acizəm. * Mənim sevgim mənim üçün dəyərli bir şeydir, onu düşünmədən atmamalıyam. * Məsələ ondadır ki, biz heç vaxt sevdiyimiz zamanki qədər əzablara qarşı müdafiəsiz deyilik, sevdiyimiz obyektimizi və ya sevgimizi itirdiyimiz zamanki qədər aciz şəkildə bədbəxt deyilik. * Mübadilə [[nevroz]]u adlandırdığımız məfhum, şüuraltı ilə eqoizm arasındakı mübarizəyə; narsist nevroz, eqoizm ilə super eqoizm arasında gedən çəkişməyə; psixoz isə eqoizm ilə xarici aləm arasındakı toqquşmaya uyğun gəlir. * Müdrik insanlar pis adamların real həyatda etdiklərini öz xəyallarında yaşamaqla kifayətlənən şəxslərdir. * Mühafizəkarlıq, sürətlə dəyişən şərtlərlə ayaqlaşmaq istəməyən tənbəl beyinlər üçün həmişə xoşagələn bəhanədir. * Müxtəlif insanlar çatışmayan şeylər barəsində müxtəlif fikirlər söyləyirlər. Məsələn, kifayət qədər cinsi əlaqədə olmayan seksdən, ac adam yeməkdən, pulu olmayan isə puldan, bizim oliqarxlar və bankirlər isə əxlaqdan danışırlar. == N == [[Şəkil:1933-may-10-berlin-book-burning.JPG|thumb|right|Nə qədər irəliləyirik. Orta əsrlərdə məni yandırardılar. İndi kitablarımı yandırmaqla kifayətlənirlər.]] * Necə varıqsa, eləyik, çünki keçmişdə də belə olmuşuq. Həyatdakı problemlərin həlli üçün əxlaqi dəyərlərə yox, daha çox biliyə ehtiyac duyuruq. * [[Nevroz]] - qeyri-müəyyənliyə dözə bilməmə xəstəliyidir. * [[Nevroz]] şüuraltı ilə eqoizmin arasındakı mübarizənin nəticəsidir; psixoz isə eqoizmlə xarici aləmin bir-birinə olan münasibətindən meydana çıxan oxşar mübarizənin nəticəsidir. * [[Nevroz]]lar xəstəliklərindən tez-tez şikayətlənsələr də, bu haldan zövq almağı yaddan çıxarmırlar. Onlara "gəlin sizi bu xəstəlikdən sağaldım" deyiləndə balasını qoruyan dişi şir kimi özlərini müdafiə edirlər. * [[Nevroz]]lar incəsənətin, dinin və fəlsəfənin böyük sosial məhsullarının karikaturalarıdır. İsteriya incəsənət əsərinin, vəsvəsə nevrozu dinin karikaturası, paranoid sərsəmləmə isə fəlsəfi sistemin karikatura təhrifidir. * [[Nevroz]]lar üzərində aparılan psixoanalitik təhlillər göstərir ki, altını islatmaqla çox iddialı olmaq arasında çox yaxın əlaqə mövcuddur. * Nə qədər irəliləyirik. Orta əsrlərdə məni yandırardılar. İndi kitablarımı yandırmaqla kifayətlənirlər. * Nә qәdәrki, güclü ideyaya söykənir, insan güclüdür. * Nəzəri düşüncələr buna gətirib çıxarır: bu gün müxtəlif qorxuların obyekti kimi qarşımıza çıxan fobiyalar bir vaxtlar böyük ehtimalla yüksək bir həzzin mənbəyi olub. == O == * O insan cəsarətli və qətiyyətli olur ki, sevildiyindən əmin olur. * O qədər süni və yalançı məxluqlarıq ki, hadisənin özündən çox az zövq almağımıza baxmayaraq, onun içindəki ziddiyyətlərdən həddindən artıq böyük həzz duyuruq. * "Okean hissi" adlandırdığımız sonsuzluq hissinin gələcəkdə din ilə əlaqələndiriləcəyini görə bilirəm. "Okean hissi"nin əsasını təşkil edən "Kainatla bir olma və onunla birləşmə" hissi dinin insanlara verdiyi təskinlik və təsəllilərə çox oxşayır. Başqa sözlə, bu hiss eqoizmin xarici aləmdə gördüyü və özünə təhdid kimi qəbul etdiyi təhlükələr qarşısında yeni yollar axtarmasıdır. * Orta əsrlər olsaydı özümü tonqala atardılar. İndi isə təkcə kitablarımı yandırırlar. Görünür, tərəqqi elə buymuş ''(Nasist Almaniyasında kitablarının yandırılması haqqında)'' * 30 illik tədqiqatlarıma baxmayaraq cavabını bilmədiyim böyük sual: “Qadın nə istəyir?” == Ö == * Öz-özümüzə deyirik ki, əgər bütün kainatı yaradan, onu bizim üçün min cür naz-nemətlə dolduran Tanrı olsaydı və əgər yer üzündə əxlaqi nizamla axirət mövcud olsaydı, nə gözəl olardı. Halbuki bütün bunların reallıqda əksini tapmaması və sadəcə, məsum arzulardan ibarət olması məlumdur. Əgər yazıq cahil ulu babalarımız bütün bu qəliz kosmik suallara cavab tapsaydılar, onda hər şey çox gözəl olacaqdır. * Özünü dinin təsiri altından çıxaran insanın daha normal və sağlam həyat tərzi sürməsi ehtimalı daha yüksəkdir. * Özünü inkişaf etdirmək cəhdi, özünü ucaltmaq və başqalarından üstün olmaq meylindən ibarət “narsis” istəkdən irəli gəlir. * Özünüzlə tamamilə dürüst olmağınız yaxşı məşqdir. * Özünüzü müqayisə edəcəyiniz yeganə adam keçmişdəki sizsiniz. Sizin ondan da yaxşı olacağınız adam isə indiki zamanda sizin özünüzsünüz.. == P == * Paxıllıq dağıdıcıdır. * Problemi tanımaq, onun həll edilməsindəki uğurun yarısıdır. * Psixoanaliz əslində sevgi vasitəsilə müalicə etməkdir. * Pulu az olan insan pulu çox olan insandan daha səxavətli olur. Ola bilsin ki, o bunu ona görə edir ki, insanlar onun pulunun olmaması barədə düşünməsinlər. == R == * Rəssamın intim arzuları və fantaziyaları yalnız transformasiya yolu ilə incəsənət əsərlərinə çevrilir, bu arzularda ədəbsiz olanlar yumşalır, onların şəxsi mənşəyi maskalanır və gözəllik qaydalarına riayət olunması nəticəsində başqa insanlara zövqün cazibədar payı təklif olunur. == S == * Sağlam və ya xəstə olmağımızın heç bir fərqi yoxdur. Seksuallıqdan söz düşəndə hamımız ikiüzlü oluruq. * Seksuallığına “sərbəstlik” verən insan sağalır. * Sevən insan qürurunu sındırır, təvazökar olur. Sevən insan narsistliyinin bir hissəsini, başqa cür desək, sevdiyinin yanında girov qoyur. * Sevən və əməklə məşğul olan insan sağlamdır. * Sevgi, bilik və çalışmağın nə vətəni olur, nə gömrük divarları, nə də uniforması. * Sevgi həya-abır, xəcalət hissindən qurtulmağın ən etibarlı yoludur. * Sevgi özü özlüyündə iztirabdır, o, özünə əhəmiyyət hissini azaldır, ancaq qarşılıqlı məhəbbət və sevimli obyektə yiyələnmək duyğusu onu yenidən artırır. * Sevgim mənim üçün dəyərlidir. Hətta o qədər dəyərlidir ki, sevdiyim şəxsdə özümü görmədikcə ondan əl çəkməyəcəyəm. * Sevgidən kor olan adam tövbə etmədən cinayətkara çevrilir. * Sevildiyinə inanan insan necə də cəsarətli və özünə inamlı olur. * Sevilmək arzusu ilə alovlanan bir uşaq ana-atasının sevgisini bacı-qardaşları ilə bölüşmək istəmir. Bir müddətdən sonra başa düşür ki, xəstələnəndə ata-anası onun üçün narahat olur və həmin vaxt öz sevgilərini daha səxavətlə verirlər. Artıq uşaq ana-atasının sevgisini özünə cəlb etməyin yolunu tapmışdır və əlinə fürsət keçdikcə bundan istifadə edəcəkdir. * Sən kənardan güc və inam axtarmaqdan yorulmursan. Amma bunları özündə axtar. Çünki, onlar özündə həmişə var. * Sənət - uşaqlıq təcrübələrinin yetkinliyə ötürülməsidir. * Silah qorxusu cinsi və emosional yetkinlikdə geridə qalmışlığın göstəricisidir. * Sivil cəmiyyət insanın insana qarşı bəslədiyi düşmənçilik hissləri ucbatından daima dağılma və parçalanma təhdidi altındadır. * Sivilizasiyanın instinktlər əsasında edilən imtinalar üzərində qurulduğuna dair həqiqəti görməməzlikdən gəlmək qeyri mümkündür... * Siz cavablar tapmağa çalışırsınız, biz isə daha çox sual soruşmaq niyyətindəyik. * ... Siz öz illüziyalara dair baxışınızı mənimkilərlə qarışdırmayın. Siz dini illüziyaları var gücünüzlə müdafiə etməlisiniz. Əgər bu səhv fikirlərinizdən zərrə qədər şübhələnsəniz - bu, çox yüksək ehtimaldır - onda bütün həyatınız alt-üst olar. Bu zaman ümidsizliyə qapılmaqdan başqa çarəniz qalmaz. Sivilizasiyadan, bəşərin gələcəyindən, bir sözlə, hər şeydən ümidinizi üzərsiniz. Mənsə sizin kimi məhbus deyiləm. Mən və mənimkimilər azaddır. Çünki biz uşaqlıq arzularımızın çox önəmli bir hissəsindən imtina etməyə hər an hazırıq. Məhz buna görə də bəslədiyimiz ümidlərin illüziyaya çevrilməsinə asanlıqla dözürük. * Sizə etiraf etdiyim ümidlərdə də illüziya ola bilər. Lakin mənimkilər digərlərindən çox fərqlidir. Bölüşmədiyim üçün cəza verilməməsi bir yana; dini illüziyaların əksinə, mənim illüziyalarımın sübutu mümkündür. * Söz və sehr mahiyyət etibarilə eynidir. Sözlərin sehrli gücləri vardır. Hətta bu gün də öz sehrli güclərinin çoxunu qoruyub saxlayırlar. Məsələn, çox böyük xoşbəxtliyə səbəb olduqları kimi, dərin qəm-qüssəyə də yol açırlar. Həmçinin biliyin müəllimdən tələbəyə ötürülməsini də sözlər həyata keçirir. Hətta bir natiqin öz dinləyicilərini təsiri altına salaraq onlara öz istədiyini etdirməsi də sözlərin qüdrətindəndir. Sözlər insanın ən coşqun hisslərini oyadan və hər cür fəaliyyəti həyata keçirən qüvvəyə malikdir. Bir sözlə, sözlərin insanlar üstündəki nüfuzu çox böyükdür. Daha doğrusu, sözlər adamlara təsir göstərməyin universal üsuludur. == Ş == * Şairlər bilik ehtiyatı və təcrübə baxımından biz adi insanların ağalarıdır; çünki onlar elmə hələ məlum olmayan bulaqlardan doyunca su içən şəxslərdir. * Şairlər və filosoflar təhtəlşüuru məndən əvvəl kəşf etdilər. Mən isə təhtəlşüuru araşdırmaq üçün lazımi elmi metodu kəşf etmişəm. * Şəxsiyyətinizin miqyası sizi dəli etməyə qadir olan problemin böyüklüyü ilə müəyyən edilir. * Şüuraltı hara getsə də, eqoizm onu izləyəcək. * Şüursuz vəziyyətdə hər kəs əmindir ki, o ölməzdir. == T == * Tanrı adlandırdığımız məfhum, sadəcə, şişirdilmiş ata fiqurudur. * Tənhalıq və qaranlıq məni dəyər verdiyim hər bir şeydən məhrum etdilər. * Təsadüfi heç nə olmur, hər şeyin bir başlanğıc səbəbi var. == U == * Unudulan düşüncələr haraya gedir? * Uşağın parlaq zəkası ilə orta yaşlı bir insanın zəif zehniyyəti arasında nə qədər acınacaqlı bir təzad var. * Uşaqlıqda ata himayəsindən daha güclü ehtiyac düşünə bilmirəm. * Utancaqlığı dəf edəcək ən etibarlı üsul sevgidir. == Ü == * Ümumi mənlik daxili psixoloji mənliyin şərti strukturudur. * Ümumiyyətlə, insanlar cinsi məsələlərdə səmimi deyillər. Cinsi əlaqələrini açıq şəkildə nümayiş etdirmir, cinsi münasibətlər dünyasında sanki hava pis imiş kimi, "saxta" adlanan materiyadan tikilmiş qalın palto geyinərək onu gizlədirlər. * Üzr istəmək səhv etdiyiniz demək deyil. Qarşınızdakı insana verdiyiniz dəyərin mənliyinizdən yüksək olduğunu göstərir. * Üzvlərinin çoxunu razı sala bilməyən və buna görə də onları üsyana məcbur edən sivilizasiya yox olmağa məhkumdur. == V == * Vaxt gələcək, biz bütün ümidlərimizdən bircə-bircə əl çəkməyə məcbur olacağıq. Məhz onda başa düşəcəyik ki, bir vaxtlar kor-koranə bel bağladığımız ümidlər əslində həyatımıza daha çox əzab və çətinlik gətirən illüziyalardan başqa bir şey deyilmiş. * Vicdan adlandırdığımız məfhum – daxilimizdə alovlanan müəyyən bir arzunun xarici aləm tərəfindən qəbul olunmamasının daxili aləmimiz tərəfindən dərk edilməsidir. == Y == * Yalnız seksin tam olmaması seksdən imtina hesab edilə bilər, qalan hər şey isə zövq məsələsidir. * Yalnız uşaqlıq arzularının həyata keçirilməsi xoşbəxtlik gətirə bilər. * Yaradıcı yazıçı oyun oynayan uşaq kimi davranır: xəyallarında öz aləmini yaradır və sonra da onu həqiqət kimi qəbul edir. * Yaradılışın planında "bəni-adəm xoşbəxt olacaq" deyə bir qayda yoxdur. * Yasa batanda dünya boş və mənasız görünür; melanxoliyaya batanda boş və mənasız görünən isə eqoizmdən başqa bir şey deyildir. * Yer üzündə heç bir bəndə öz sirrini gizlədə bilməz. Dodaqları qapalı qalsa da, əl barmaqları danışacaq. * Yox, elmimiz illüziya deyildir. Ancaq elmin bizə verə bilmədiklərini başqa yolla qazanacağımızı güman etmək tamamilə xam xəyaldan ibarətdir. * Yuxu, atanı, ananı, qardaşı, bacını, bir sözlə, qarşımıza çıxan hər kəsi öldürməyə hazırdır. * Yuxu heç vaxt mənasız olmur. Biz istəmirik ki, yuxuda nə isə bizi narahat etsin. Əgər gördüyümüz yuxuları yozmaq istəsək, görərik ki, zahirən zərərsiz görünən yuxular da zərərli ola bilər. * Yuxu - yuxu görən insanın ruhi fəaliyyət halıdır. * Yuxular- bu, şüursuzluğa gedən şah yoldur. * Yuxular haqqında irəli sürülən fikirləri üç qrupa ayırmaq olar. Filosofların əksəriyyəti bu üç qrupdan birinə, xüsusilə də yuxulara həddindən çox əhəmiyyət verən fikirlərə üstünlük vermişdir. Bu mütəfəkkirlər belə hesab edir ki, yuxular insanın ruhi fəaliyyətinin qəribə nəticəsidir. Hətta onlar bir az da iddialı davranıb, yuxuları bəzi ali hallarla əlaqələndirirlər. Məsələn, onlardan biri olan Şubert belə deyir: "Yuxular - insanın xarici aləmin təzyiqlərindən qaçışıdır. Başqa sözlə, ruhun özünü maddənin qandallarından xilas etməsidir". Filosofların hamısı bu cür iddialı olmasa da, çoxu yuxuların kökünün ruhi xəbərdarlıqlarda olduğunu bildirir. Onların fikrincə, yuxular gün ərzində sərbəstlikləri məhdudlaşan ruhi qüvvələrin yatanda üzə çıxmasıdır. Yuxularda yaşanılan həyatın müxtəlif qeyri-adi uğurlara imza atdığı bu gün əksər müşahidəçilər tərəfindən qəbul olunmuşdur. * Yuxular reallığın, reallıq isə yuxuların əksidir. * Yuxular şüuraltına gedən ən əsas yoldur. * Yuxularımızda bir ayağımız həmişə uşaqlığımızda olur. * Yuxuların bir müddətdən sonra yaddan çıxması, yatanda gördüyümüz yuxuların oyananda beynimiz tərəfindən çox qəribə hal kimi qəbul olunub bir kənara atılması və həmin yuxuları qismən dəyişdirən, yaxud tamamilə rədd edən xatirələrimiz... Məhz bu və buna bənzər problemlər əsrlər boyunca öz izahını gözləmiş və nəhayət, müasir dövrümüzdə qənaətbəxş nəticələr əldə edilmişdir. * Yuxuların uzun, çoxmənalı, ifrat və mübaliğəli olması onların uşaq fitrətinə malik olduğunu göstərir. Belə ki, uşaqların ən çox arzuladığı şey tez böyümək və böyüklər qədər pay almaqdır. Sözün düzü, uşaqları razı salmaq çətindir; çünki "bəsdir" sözünün qətiyyən başa düşmürlər. * Yuxuların ziddiyyət və təzadlara yanaşma tərzi çox nəzərə çarpan olsa da, insanlar çox vaxt onu görməməzlikdən gəlirlər. Yuxular üçün "yox" yoxdur. Yuxular təzadları bir yerə yığıb onları birləşdirir və vahid şəkildə göstərir. Bununla yanaşı, yuxular ziddiyyət arzularının yaratdığı bəzi təsadüfi elementləri əks etdirmə məharətlərindən istifadə edirlər ki, yuxularını yozmaq istəyən insanlar gördükləri mənfi və ya müsbət elementləri ilk baxışda başa düşüb seçə bilməsinlər. * Yuxumuz nə qədər qəribə görünürsə, bir o qədər dərin məna daşıyır. == Z == * Zahirən qüsursuz olan insanın daxilində şeytanlar gizlənir. * Zəif nöqtələrinizdən güclü cəhətləriniz yaranacaqdır.<ref>[https://drive.google.com/file/d/0B1n5hFtntvnCcEh5OXZXNlRkRzQ/view]Xoşbəxtlik ehtimalımız. Aforizmlər. Ziqmund Freyd. Bakı,2015</ref> * Zəif olduğumuz yerləri qəbul etməklə özümüzü güclü edə bilərik. Nitsşenin “Bizim ziddiyyətlərimiz ümidlərimizdir” əsərinə bənzəyir. Söz həyatın faktıdır. {{Vikilər | commons = Sigmund Freud | wikispecies = | wikt = | w = Ziqmund Freyd | b = | s = | n = | m = }} == İstinadlar == [[Kateqoriya:Əlifba sırasına görə şəxslər]] [[Kateqoriya:Avstriyalılar]] [[Kateqoriya:Filosoflar]] [[Kateqoriya:Psixoloqlar]] [[Kateqoriya:Yəhudilər]] [[Kateqoriya:1856-cı ildə doğulanlar]] [[Kateqoriya:1939-cu ildə vəfat edənlər]] l6sbnpilfd9l4vkkl6tq9wvtaj1sgq8 14 16374 206386 2026-05-27T08:11:08Z Araz Yaquboglu 637 Səhifə "{{Əsr kateqoriyaları|21|əsrin|əsərləri}} [[Kateqoriya:XXI əsr|Əsərlər]] [[Kateqoriya:Əsrlərə görə əsərlər|*21]] [[Kateqoriya:III minilliyin əsərləri|*21]] [[Kateqoriya:XXI əsrdə incəsənət]] [[Kateqoriya:XXI əsrdə yarananlar]] [[Kateqoriya:XXI əsrdə mədəniyyət]]" məzmunu ilə yaradıldı 206386 wikitext text/x-wiki {{Əsr kateqoriyaları|21|əsrin|əsərləri}} [[Kateqoriya:XXI əsr|Əsərlər]] [[Kateqoriya:Əsrlərə görə əsərlər|*21]] [[Kateqoriya:III minilliyin əsərləri|*21]] [[Kateqoriya:XXI əsrdə incəsənət]] [[Kateqoriya:XXI əsrdə yarananlar]] [[Kateqoriya:XXI əsrdə mədəniyyət]] b22h8670ljuc6zedxvlqtfyjfyx9qvc